[0:08]Hôm trước chúng ta nói về cái đề tài ý nghĩa vãng sinh tịnh độ, thì chúng ta cũng nói tiếp về cái đề tài đề tài đó nhưng mà không phải là để sinh về tịnh độ nữa, mà chúng ta nói về chúng ta xây dựng một cái kiếp sau ở nơi cái cõi người này như thế nào. Vì khi mà chọn đề tài để giảng cho ở đây thì chúng tôi tôi nhớ rằng quý Phật tử ở đây đa số là người lớn tuổi, mà tính của tôi thì hay thương quý những người già, nên lo, lo rồi quý vị già có cái hướng tu cho vững vàng thì nó được lợi ở cái kiếp sau. Vì cái người già ở kiếp này chứ mình thoát đổi thân một cái cái thành cái người trẻ ở kiếp sau, chứ không phải là lâu.
[1:01]Bây giờ thì mình 60, 70 vậy, chứ rồi bao nhiêu năm sau cái mình lại là đang làm một đứa em bé. Rồi ở kiếp này đang gặp ai gặp mình cũng chào cũng hỏi, ai cũng xưng cụ, xưng ông xưng bà. Vậy tới chừng năm, mười năm sau cái mình gặp ai phải chào lại gần chết. Huề, đó là nhân quả. Mọi chuyện thì nó như vậy, nó công bằng. Và như vậy nếu mình là người si mê, mình không biết Phật pháp, cũng không tin luân hồi nhân quả gì hết, thì thôi mình mặc cho cái số phận nó đưa mình đi đâu thì đi, chẳng cần biết gì nữa, sống làm sao đó là sống, đi đâu đó thì đi, chết rồi chui vào đâu nó chui, không lường được. Nhưng mà chúng ta may mắn mình là đệ tử của Phật,
[1:49]mình biết được cái nguyên lý nhân quả, mình biết được cái hiện tượng luân hồi là một sự có thật và mình không có khờ dại mình để cho cái số phận tự nó cuốn trôi nữa, mà mình làm chủ để xây dựng lấy cái cuộc đời của mình dựa vào cái giáo lý của Phật. Cho nên nhờ vào cái giáo lý của Phật mình chuẩn bị cho mình một cái đời sống ở kiếp sau tốt hơn là ở kiếp này. Bây giờ trong kiếp này mình nhìn lại sẽ thấy là mình sống một đời sống có nhiều điều không có như ý. Không có như ý, phải không? Có nhiều điều không như ý. Ví dụ có người thì mình thấy tại sao kiếp này mình học hành không được nhiều, đó là một cái không như ý;
[2:37]hoặc có người thấy mình làm tiền bạc không dễ dàng, là một cái không như ý; hoặc có người thấy như mình giàu đi, mình cũng may mắn làm ra có tiền nhiều, nhưng mà chuyện gia đình, chồng con đồ nó lung tung đủ thứ chuyện, vân vân. Nghĩa là chúng ta xét lại bản thân mình thì chúng ta đều có những điều không vừa lòng, mà chúng ta mong rằng ở kiếp sau cái chuyện đó nó không như vậy nữa, nó hoàn hảo hơn, nó tốt hơn, và chúng ta chuẩn bị, chuẩn bị cho cái việc đó. Thì như hôm trước chúng ta nói là chúng ta nói đến đề tài là vãng sinh tịnh độ, nghĩa là đây là một trong những cái tâm nguyện. Hôm nay thì chúng ta nói cái tâm nguyện của người muốn trở lại cõi này.
[3:22]Nhưng mà hôm trước chúng ta nói tâm nguyện những người mà muốn từ bỏ cõi này để về một cái cõi khác nó mầu nhiệm hơn, thiêng liêng hơn, cao cả hơn, đó là cõi Phật hay cõi trời. Hoặc là chúng ta chúng ta vừa niệm Phật mà vừa tu tập đạo đức, rồi vừa làm vô số những điều từ thiện thì được cái phước khi bỏ thân này chúng ta sinh về những cái cõi kia rất là vi diệu, tuổi thọ rất là dài, trên đó rất là sung sướng, như ý. Đó, đó là trường hợp như vậy. Nhưng mà như chúng ta biết mọi chuyện trên đời nó không có cái gì tuyệt đối hết, tất cả đều tương đối. Cái mình thấy thật là hay đó, không ngờ nó vẫn có những
[4:07]cái nhược điểm của nó chứ không phải là không. Như vậy cái nhược điểm của những cái cõi trời hay là cõi Phật ở trên cao là gì? Ủa, mới đó có người ngáp rồi.
[4:20]Thì cái nhược điểm của những cái cõi trời, cõi Phật là gì? Chúng ta thấy coi nó vi diệu như vậy, hạnh phúc như vậy đó mà vẫn có nhược điểm chứ không phải là không. Cái nhược điểm là ở cái cõi đó ai cũng sung sướng, hạnh phúc và mình không cần phải giúp ai nữa hết. Mình cũng như mọi người cũng chỉ hưởng thôi, cũng chỉ hưởng thôi. Chung quanh mình nhiều khi họ còn tốt hơn mình, họ sung sướng hơn mình nữa. Cái công hạnh của mình không bằng với những người chung quanh mình, các chư thiên tử, các Bồ-tát chung quanh mình họ vi diệu quá. Do đó mình lên đó mình chỉ hưởng chứ không làm được cái gì lợi ích nhiều.
[4:54]Mà tuổi thọ thì dài, dài lắm. Ví dụ như ở đây mình thọ chừng bảy, tám mươi năm chứ lên đó hai, ba trăm năm là chuyện thường, có khi năm, sáu trăm năm là chuyện thường, có người luôn một, hai ngàn năm nữa, có những cái cõi như vậy. Và suốt mấy trăm năm mình chỉ hưởng không thì có phước nào mà nó còn dài nổi không? Không phước nào còn nổi, thì lúc đó hết phước lại trở xuống lại. Mà trở xuống lại đó nó có nhiều cái trường hợp nữa. Có những người từ ở những cõi trời khi mà xuống lại lọt luôn vào cái thân phận nghèo khổ, cái thân phận nghèo khổ luôn, không có được cái gì hết. Tuy còn cái nhân cách hoặc là cái phong cách gì
[5:30]ở cõi trời nhưng mà cái phước hết sạch luôn. Rồi có người từ cõi trời xuống thì còn được một chút phước, sinh vào nơi khá giả hơn, phong cách rồi đường bệ, tướng mạo rồi nó rực rỡ hơn, còn lại một chút chứ không còn nhiều. Vì thấy là cái cái cõi trời là cõi chỉ để hưởng cho nên nhiều người hoặc lên cõi trời rồi hiểu điều đó lại phát nguyện xin trở xuống liền để sống trong cái cõi cực khổ này mà làm được nhiều việc lợi ích cho người khác, tức là mình có việc từ thiện để mình làm, có những chúng sinh còn khổ mà mình phải phát tâm cực nhọc, siêng năng giúp đỡ họ, chứ còn ở cõi trời không có việc đó để làm.
[6:13]Nên nhiều vị ở đó sau khi học được Phật pháp trên đó hiểu ra điều đó lật đật phát nguyện xuống liền. Có những người như vậy. Mà những người đó xuống đây thì mình thấy họ mạnh mẽ lắm, tư cách của Bồ-tát đó, những vị cao tăng này kia nọ thường là như vậy. Rồi có những người chưa sinh lên đó, cũng còn ở cõi này, nhưng mà hiểu điều đó nên phát nguyện không về cõi trời. Vì hiểu sâu sắc rồi nên không bao giờ muốn từ bỏ cái cõi cực khổ này hết. Dù rằng biết cái cõi này nó đầy đau khổ, đụng cái trúng gió, xích qua bên lại là xe đụng, ở đàng kia là đất sập, đàng nọ là bão lụt, rồi đủ thứ chiến tranh, bệnh tật gì tùm lum hết,
[6:55]nhưng mà do người này hiểu đạo sâu sắc nên không còn sợ cái khổ, mà càng thấy chúng sanh khổ thì càng tự cho mình phải có cái trách nhiệm với cuộc đời này, nên không có lìa xa cái khổ mà muốn dấn thân ở trong cái cõi khổ này để làm cái điều lợi ích cho mọi người, thì người đó không phát nguyện về cõi trời mà phát nguyện bỏ thân này trở lại liền, không có đi. Đây là cái bài hôm nay chúng ta nói như vậy. Chúng ta nói về những người không thích đi về cõi khác mà ở lại cõi này. Thì những người như vậy phải mạnh mẽ lắm, chứ đa số chúng ta do cái tâm thích vui, thích hạnh phúc cho mình cũng ít có ai chấp nhận
[7:36]mà mà ở lại cái cõi khổ khi mà ý thức được đây là khổ. Bây giờ chúng ta nói đến những người mà nguyện trở lại cõi này để chung tay góp sức xây dựng lại cái thế giới này vì cái thế giới này nó nhiều điều bất toàn quá, quá nhiều đau khổ, quá nhiều điều bất hợp lý. Ví dụ như mình nghe cái chuyện vừa rồi có một cái nhóm khủng bố nó đặt bom ở một cái tòa đại sứ, giết chết mấy trăm người vô tội, làm bị thương cả mấy ngàn người vô tội, mình suy nghĩ như vậy mình thấy cái thế giới này nó còn quá nhiều bất hợp lý, con người ta còn ác độc, không có cái đạo lý để sống và mình cảm thấy rằng mình phải có trách nhiệm,
[8:14]trách nhiệm với loài người, với thế giới nên nguyện trở lại để xây dựng lại. Nhưng mà mình muốn xây dựng lại cái thế giới này thì mình phải hiểu một thế giới loài người mà được gọi là văn minh, hạnh phúc, hoàn hảo thì nó phải gồm những yếu tố gì? Mình phải biết điều đó để mình xây dựng nơi mình những yếu tố đó trước rồi mình mới xây dựng ra cái thế giới. Thì chuyện này là chuyện của tương lai, nghĩa là cái thế giới tương lai nó sẽ có những cái tính chất như vậy, mà chuyện của tương lai mà nói tới tương lai là nói đến cái văn minh cao. Văn minh cao mà hôm nay thì nói chuyện với nhiều vị lớn tuổi thì hơi xa,
[8:53]nhưng quý Phật tử cứ chịu khó lắng nghe, chịu khó lắng nghe để gieo cái nhân. Khi mình hiểu về điều đó mà mình ý thức được, hướng tâm thì kiếp sau mình sẽ có những điều đó, mình không bị lạc hậu, không bị lạc hậu. Như tôi nghĩ nơi bản thân của tôi cũng vậy. Tôi nghĩ như như kiếp này tôi học cũng thuộc lại là học cũng khá, giỏi chứ không phải tệ. Khi học toán thì cũng thấy mình giỏi chứ không phải không. Nhưng mà đến một mức độ nào đó thì tự nhiên mình không được học nữa, không được học nữa. Và tôi nghĩ tại sao như vậy? Tại sao có những người họ học lên luôn tới tiến sĩ, họ làm những nhà toán học, những nhà khoa học
[9:32]mà trong khi mình cảm thấy là mình học được mà không thể học xa? Thì tôi ngẫm nghĩ thế này, là cái nhân đời xưa của mình nó không nhiều. Ví dụ như đời xưa mình học chừng lớp 7, lớp 8 nhưng mình hiểu được cái tiến bộ của khoảng lớp lớp 12 ví dụ vậy, nên mình hướng về đó, kiếp này mình học tới cái đó. Nhưng mà học tới cái đó nó dừng lại, hoặc cái nhân mình gieo không có nhiều nữa, cũng giống như bây giờ vậy. Cái đời xưa thì chưa có máy vi tính nhưng bây giờ thì máy vi tính rất nhiều, và tại sao vậy? Tại vì những người đó họ họ có cái tâm ưa thích cái kỹ thuật cho nên đời này họ dễ tiếp cận, nhưng mà có người tiếp cận được rất sâu, có người tiếp cận không nhiều.
[10:15]Như bản thân tôi vậy, ví dụ mình có biết vi tính đi thì cũng biết ở mức độ rất là cạn, mình không có đi sâu, không có thì giờ cũng như không có cái điều kiện thuận tiện để đi sâu vào. Thì như vậy phải hiểu rằng cái tâm đời trước của mình là mình cũng hướng về kỹ thuật một phần thôi, chứ không phải là quá nhiều. Có lẽ còn hay nghĩ về việc tu cho nên tuy biết có kỹ thuật nhưng mà hướng tâm không nhiều nên đời này thì cái tu nó nặng hơn về cái kỹ thuật. Bây giờ mình nói những cái điều về tương lai thì quý Phật tử nghe có vẻ nó hơi xa vời, hơi xa vời, nhưng mà quý Phật tử nghe để thành cái nhân, mình hướng tâm tới thì kiếp sau mình sẽ có những điều đó.
[10:55]Chúng ta nên hiểu thế này: cái nền văn minh tương lai của nhân loại nó sẽ được được đặt trên ba điều căn bản: một là khoa học kỹ thuật, Hai là đạo đức mà dựa trên luật nhân quả, và ba là thiền định, tức là con đường mà tăng cái sức mạnh tâm linh. Đó là cái nền văn minh tương lai của nhân loại nó như vậy đó. Mà một thế giới được gọi là tốt đẹp, hạnh phúc, hoàn hảo thì phải đặt trên ba cái điều đó. Ba trên ba, không được thiếu cái điều nào hết. Ví dụ như có một cái thế giới à người ta chỉ chú trọng đến cái đạo đức tôn giáo thôi mà không chú trọng khoa học kỹ thuật thì nó cũng là một cái thiếu sót.
[11:40]Ví dụ như Tây Tạng. Tây Tạng là đất nước họ chỉ chú trọng đến cái tâm linh tín ngưỡng chứ không chú trọng khoa học kỹ thuật, và mình thấy rằng họ cũng không phải là mạnh, không phải không có tiếng nói mạnh được trên thế giới này. Rồi có những đất nước chỉ biết có khoa học kỹ thuật mà không biết đến đạo đức thì mình thấy rằng họ mạnh đó, họ mạnh nhưng mà rồi nó tan vỡ từ bên trong của họ. Vì cái xã hội đó nó suy đồi đạo suy đồi, nó nó nó trụy lạc, sa đọa thì tuy là khoa học kỹ thuật họ mạnh, có thể họ đủ sức để mà xâm lăng nước khác, ví dụ vậy, nhưng mà tự trong lòng cái đất nước họ nó nó tan vỡ hết.
[12:21]Do đó, thế giới mà hoàn hảo, tốt đẹp nó phải đặt trên ba cái điều đó. Một là khoa học kỹ thuật, nên khoa học kỹ thuật nó là một cái chân lý chúng ta phải biết. Đừng có nghĩ rằng cái người tu giải thoát rồi không cần có kiến thức là một điều sai đó. Cái điều đó là mình chủ quan, cũng là một điều mình không có cái khuynh hướng tìm tòi về chân lý. Khoa học kỹ thuật cũng là những khám phá của chân lý. Mặc dầu cái chân lý đó nó chỉ là phương tiện chứ nó không tới cứu cánh của tuyệt đối, nhưng mà nó cũng là những sự thật, những chân lý, những lẽ phải chúng ta phải biết. Rồi phải có đạo đức, mà đạo đức này được dựa trên luật nhân quả.
[13:03]Tôi vẫn có cái ước mơ mà tôi thường hay nói, cũng như hay viết trong sách vậy, là tôi mơ ước một ngày nào đó trên thế giới này cái môn nhân quả được đưa vào nhà trường dạy, dạy từ nhỏ cho tới lớn. Trẻ em cắp sách vào trường là được học về luật nhân quả. Từ nhỏ là đã biết hễ gieo nhân gì gặt quả đó, hiếu để với cha mẹ thì được cái phước như thế nào, hay bố thí giúp đỡ thì được cái cái quả báo trở lại như thế nào, còn nói nặng hay là sát sinh thì quả báo như thế nào, nghĩa là từ nhỏ các em đã được học như vậy. Đến khi lớn lên cấp hai cấp ba, thì những bài toán về nhân quả nó phức tạp hơn, nó khó hơn cho các em nó phải học, phải phân tích để suy luận.
[13:45]Nếu mà trong nhà trường mà được như vậy, thì quý Phật tử nghĩ cái đạo đức của thế giới như thế nào? Thế giới này sẽ như thế nào? Tuyệt vời, phải không? Nó là một cái thiên đường, một thiên đường. Người ta tự biết tránh tội, biết làm phước, biết thương nhau. Nói chớ công an làm gì không xuể đâu, công an và luật pháp không xuể khi mà người người tạo tội, nhà nhà tạo tội. Giống như tình trạng bây giờ mà ma túy nó tràn lan vậy. Giờ thì ma túy không thể kiểm soát được nữa rồi. Bên công an là họ bắt được đâu bắt, không bắt được thì thôi, không kiểm soát được nữa. Vì nhà nhà, người người, ngõ ngách, hàng xóm xóm này xóm kia luồn
[14:24]lách, ma túy tràn ngập hết trơn, không còn kiểm soát nữa. Đó là tại sao? Bởi vì cũng từng con người, từ con người, mỗi con người, mỗi căn nhà, mỗi gia đình không có tự mình ý thức, không có đạo đức, không có lý tưởng sống thì cái lạc thú của trần gian nó cuốn đi liền. Nên đây là cái hệ quả của giáo dục, của giáo dục. Cho nên cái nền văn minh tương lai, ngoài cái việc mà họ phát triển khoa học kỹ thuật rất cao, cần phải có cái đạo đức mà dựa trên luật nhân quả. Đây là điều mà tôi mơ ước, nhưng một mình tôi mơ ước thì không đủ, không đủ, không sẽ trở thành sự thật được. Phải chừng bao nhiêu người mơ ước nữa?
[15:05]Chừng bao nhiêu? Nhiều lắm, nhiều lắm. Nhưng mà trước hết là làm sao cho tất cả những người có mặt ở đây cùng với tôi mơ ước điều đó, chịu không? Được, ráng nha. Mỗi ngày chắp tay cầu nguyện phụ với tôi, làm sao cho ngày nào đó thế giới này cái môn nhân quả được đem vào nhà trường dạy cho trẻ em. Nghĩa là các chính phủ họ chấp nhận cái luật nhân quả là một sự thật và trẻ em cần phải được học ở trong nhà trường. Ừ đó là điều rất là tuyệt vời cho thế giới. Nhưng mà một mình tôi cái tiếng nói nó không đủ mạnh. Làm sao tất cả mọi người phải cùng ước ao, cùng kêu gọi như vậy thì nhà nước mới nghe được,
[15:47]các nước trên thế giới mới nghe được. Cho nên ai mà miệng to, la lớn giùm, ai có thể nói được nhiều hãy nói giùm điều này. Còn tôi tôi ít nói, tôi thì ít nói nên nhưng mỗi lần nói thì cũng ít khi ít lắm. Và cái thứ ba nữa, một yếu tố quan trọng nữa là thiền định. Thiền định tức là con đường phát triển tâm linh. Chúng ta có nghe cái thuyết tiến hóa của Darwin, quý Phật tử có nghe chưa? Có nghe chưa? Trẻ thì chắc nghe rồi. Cái thuyết đó cho rằng loài người mình bắt đầu từ loài gì? Loài vượn. Nghĩa là từ xa xưa ghê lắm, đây cái thuyết thôi chứ cũng chưa chắc là đúng. Từ xa xưa ghê lắm, thế giới này bắt đầu có cái sự sống đơn
[16:29]giản là những loài nấm, loài meo, rồi nó cứ lan dần cho đến từ từ thành cây cỏ, những con vi khuẩn, rồi những cái cây phức tạp lên, rồi những loài thú phức tạp từ từ. Tiến hóa những cái loài này nó biến thành cái loài kia từ từ, biến thành loài từ từ, nghĩa là nó cao cấp lên dần dần. Mình không hiểu, nhưng mà ông Darwin thì ổng cho rằng cái gen nó bị biến đổi cho nên nó từ cái loài này nó biến dần qua những loài kia rất là lâu. Thì chúng ta nói cái loài gần nhất là loài vượn, nghĩa là một cái loài vượn đó, cái gen nó bị đột biến thế nào đó, cái từ từ cái nó thành con người, thành con người. Nghĩa là cái thuyết họ nói như vậy.
[17:06]Nhưng mà cũng có nhiều người phản bác lắm, nhiều người phản bác cho rằng cho rằng điều đó không đúng. Thì không biết như thế nào, thôi để mấy ổng nói gì đó nói, mình thì cũng cãi cọ mệt lòng. Tuy nhiên mình tin điều này là từ xưa khi mà cái trái đất này lúc ban đầu mới thành lập thì không có sự sống, nhưng rồi sự sống từ từ xuất hiện, phải không? Bắt đầu từ cái đơn giản cho tới phức tạp từ từ. Nhưng mà để bây giờ có một cái loài mèo mai mốt tự nhiên có thành con người, cả một sự biến đổi mình gọi là tiến hóa, nhưng tiến hóa cách nào thì mình chưa biết, nhưng mình tin rằng có, có cái sự xuất hiện dần dần
[17:43]những cái loài cao cấp hơn, và cao cấp nhất là loài là người. Mãi đến hôm nay, mình vẫn không thấy có một cái loài cao cấp hơn loài người nữa. Cứ nhiêu đây, nhiêu đây ngừng lại. Vì nếu cái thuyết tiến hóa đó mà đúng á thì từ nơi loài người này sẽ từ từ xuất hiện một cái loài cao cấp hơn nữa, phải không? Nếu nó đúng. Nhưng mà tại sao ngang loài người rồi ngừng lại mà không tiến hóa thêm nữa? Nên đây cũng là một cái thắc mắc mình không biết sao, nhưng mình chỉ tin thế này: nếu sự thật là có cái loài người cao cấp hơn loài người hiện nay thì cái phương pháp để tạo thành cái loài người đó là thiền định đó, thiền định.
[18:28]Chúng ta thấy điều này, cái cao cấp hơn của động vật á là cái sức mạnh tinh thần, khả năng tinh thần á. Những cái loài sau luôn luôn nó thông minh hơn loài trước một chút, cái loài sau cái tinh thần nó thông minh hơn, nó mạnh mẽ hơn một chút. Đến loài người mình thì thông minh nhất, phải không? Loài người thông minh nhất nên mình chế tạo ra đủ thứ điều hết, đủ thứ điều trên cuộc đời này. Đó là do bộ óc của mình. Cao nhất hay cao hay không cao là đánh giá nơi cái đầu á. Thì bây giờ chính thiền định làm cho cái tinh thần, cái tâm linh, cái thông minh, cái đầu của người ta cao hơn một bước nữa là như vậy đó.
[19:04]Cho nên chúng ta tin rằng để cho loài người phát triển, để thế giới tiến lên cái nền văn minh mới thì cần phải có một loài người mới. Chứ loài người như mình là thuộc loại đời cũ rồi, mình cần có những loài người đời mới. Thì cái con đường đó là thiền định đó, thiền định. Thiền định làm cho tâm linh người ta khai mở, nó tăng lên cái sức mạnh tinh thần gấp bội lần hơn là chúng ta có hiện nay. Hiện nay đó thì nó chỉ lác đác một vài người thôi chứ không có nhiều lắm. Đa phần là chúng ta cứ như vậy, trung bình là như vậy. Lâu lâu chúng ta nghe xuất hiện có những người có khả năng tâm linh đặc biệt như họ biết trước chuyện vị lai,
[19:44]họ nhìn thấy được quá khứ, họ hiểu được tâm người này, họ có thần thông gì đó, lâu lâu một vài người, lâu lâu một vài người được đăng báo mà không nhiều. Đó, đó chính là mẫu của những người, cái loài người mới tương lai của nhân loại đó. Nhưng mà những người kia đó là họ do tu tập ở một kiếp nào nên đời này họ không tu mà họ vẫn được cái khả năng đặc biệt đó, rồi thôi họ cũng không biết cách nào để họ duy trì hoặc không biết cách nào để dạy cho người khác. Nhưng ở đây nếu mà cái thiền định được phổ biến, được áp dụng rộng rãi, đó chính là cái con đường nâng cao tất cả mọi người lên thành loài người mới hết.
[20:25]Và đây cũng là một điều tôi ước mơ thêm một lần nữa là một ngày nào đó trên thế giới này
[20:32]Các học sinh đến trường được học về thiền định, được học về thiền định để tâm con người được bình an hơn, hạnh phúc hơn, thông minh hơn, giỏi hơn. Và khi lúc đó, cái thiền định nó quan trọng lắm, nó đem cho người ta một cái hạnh phúc mới. Một lát nữa chúng ta trở lại vấn đề này. Tại sao thiền định nó là quan trọng để cứu cái thế giới này. Hiện nay á, thế giới họ chỉ xem khoa học kỹ thuật là yếu tố chính. Họ xem khoa học kỹ thuật là yếu tố chính, tất cả đều được nghiên cứu thành một môn học. Ví dụ như bây giờ vật lý đi, nó thành môn học là mình dễ thấy rồi. Hóa học là một môn học là mình dễ thấy tìm ra
[21:16]công thức, nguyên lý, định lý gì tùm lum. Toán học cũng vậy. Rồi những cái kỹ thuật về cơ khí, sức bền vật liệu, kết cấu gì đó, nó thành những cái môn học có công thức, có nguyên lý, có định lý đầy đủ hết rồi, là những cái môn học. Rồi những cái môn mà thuộc loại nhân văn, môn nhân văn như là kinh tế học bắt đầu họ cũng thành lập cái môn học thành một cái khoa học rõ ràng, cũng có những cái nguyên lý, những định lý, những khám phá này nọ, những quy luật từ từ họ tìm ra. Rồi đến nỗi những cái môn trừu tượng như cái môn ngôn ngữ học vậy mà dần dần họ cũng tìm ra được những cái quy luật của nó, quy định được những cái quy luật của ngôn ngữ thành cái ngữ pháp, văn phạm, ngữ âm.
[22:02]Rồi những cái môn như tâm lý học dần dần họ nó cũng trừu tượng lắm, vậy mà dần dần họ họ cũng tìm ra được những cái quy luật của nó. Nghĩa là tất cả đều tìm ra được những cái quy luật. Những cái môn mà liên hệ tới quyền lực như là môn chính trị vậy mà họ cũng bắt đầu có cái môn học hết, qua thục phân biệt cái những cái nguyên lý, những chính sách, vân vân, tất cả hết. Và thế giới chỉ chú trọng những cái khoa học như vậy, chứ không có để ý tới cái yếu tố cực kỳ quan trọng của đạo đức hay thiền định. Thiền định là chuyện xa vời rồi, chẳng bao giờ họ nghĩ tới. Cái đạo đức là nền tảng quan trọng mà cũng chẳng ai thèm nghĩ tới.
[22:40]Rồi chúng ta thấy họ xem trọng những cái yếu tố khoa học kỹ thuật như thế này, bây giờ như là kinh tế suy thoái thì sao? Họ đi tìm nguyên nhân, họ không bao giờ họ thấy được cái nguyên nhân của kinh tế suy thoái là do con người ta thiếu đạo đức, thiếu phước, do từ lâu đã sống hưởng thụ một cách sai lầm hết. Nghĩa là giàu có một cách giả tạo, phồn phồn vinh một cách tạm bợ, vay mượn. Họ không thấy cái nguyên nhân con người ta giàu có đã sống trác táng, phí phạm, nó đưa tới cái hậu quả là mất phước, họ không thấy điều đó. Họ cứ thấy là tại chính sách tài chính sai lầm, nghĩa là cái phương pháp quản lý của ngân hàng dở,
[23:18]yếu kém này kia nọ, họ chỉ thấy nhiêu đó thôi. Chứ họ đâu thấy rằng chính cái sự tiêu xài, phung phí không hợp lý của từng người, từng người trong xã hội đó mà đưa đến cái sự tổn phước của toàn xã hội luôn. Vì từng con người là mình nhìn thấy là rõ. Ví dụ như bây giờ mình thấy cái người đó đang làm ăn có tiền bạc rủng rỉnh rồi họ tiêu tiền quăng qua cửa sổ. Ví dụ như nói bây giờ một người thanh niên hay một cái ông giám đốc, ông giàu, rồi chúng ta nghe nói sao? Họ có những cái tiệc ở trong nhà hàng, một bữa tiệc cả triệu đồng, mấy triệu đồng. Rồi họ có khi có những cuộc chơi trác táng, phải vào những nơi bia ôm, quan hệ nghĩa là mua
[23:58]bán tình dục, vân vân, những cái đó đều là những cái phí phạm tiền bạc mà phí phạm rất là nặng. Ví dụ cho người khác á, tính từng đồng á, hả tính lương, trả lương cho người này người kia tính từng đồng á. Nhưng mà nghĩa là khi trong một cái trận cái cái cuộc tri hoan chơi bời, quăng một, hai trăm đô cho một cô gái không tiếc thì cái điều đó theo nhân quả là xài đồng tiền không hợp lý, xài đồng tiền phí phạm và sẽ mất cái lộc của mình. Về sau không làm ăn được nữa. Khi rồi tôi nói điều này nhưng mà tôi cũng quan sát nhiều người lắm, có lần tôi nghe cái người đó than là làm ăn sa sút. Tôi mới nhìn người đó và tôi có tìm hiểu thì tôi thấy rõ ràng đúng như vậy.
[24:42]Đúng là trong cái thời gian mà họ lúc gọi là làm ăn được á, họ đã xài tiền một cách phí phạm, không hợp lý. Và bây giờ cái hậu quả, cái nhân quả nó mầu nhiệm, nó vi diệu lắm, nó chi phối một cách bí mật làm cho người đó chấm dứt cái lộc của mình. Bây giờ làm ăn là thất bại, không có suôn sẻ nữa. Mà nhiều người tôi quan sát đều thấy đúng như vậy hết chứ không có sai. Cho nên tôi tin rằng đây là chính là cái nguyên nhân, chính là cái cái tiêu xài không hợp lý. Ví dụ như à 100 đô mình cho một cái cô gái giang hồ thì thay vì 100 đô đó mình cho người nghèo không biết bao nhiêu người được lợi ích. Họ chỉ cần mười ngàn họ qua một bữa cơm.
[25:22]Thì bây giờ tính 100 đô thành triệu mấy rồi ha, tính theo thời giá tôi cũng không rành lắm, triệu mấy gì đó thì không biết được bao nhiêu người ta hưởng điều đó. Cho nên mình nghĩa là nhưng những cái cô mà không có đạo đức, không làm được nhiều việc lợi ích cho cuộc đời thì tiêu xài, phung phí hưởng đồng tiền đó, còn những người, những học sinh nghèo, những sinh viên nghèo đang phấn đấu từng ngày để học, để làm lợi ích cho xã hội thì mình không bao giờ nghĩ tới để cho họ một đồng nào hết. Nên cái đồng tiền như vậy không hợp lý. Đó, đó là cái nguyên nhân, nguyên nhân chính của sự khủng hoảng xã hội, khủng hoảng kinh tế hiện nay trên toàn cầu,
[25:55]đang ở châu Á đang lan từ từ qua bên châu Âu rồi đó. Mà đây là nguyên nhân mà người ta vẫn chưa sáng mắt, vẫn chưa thấy được cái chính cái đạo đức suy đồi là nguyên nhân của sự tan vỡ, sụp đổ này. Họ vẫn dựa trên chính sách, nghĩa là dựa vào khoa học. Nãy giờ chúng ta nói ba cái điều, ba cái yếu tố để xây dựng thế giới là khoa học nè, đạo đức nè, thiền định thì mọi người, những nhà làm chính sách trên thế giới chỉ thấy mỗi cái chính sách thôi, khoa học thôi, chứ không thấy được cái nguyên nhân của đạo đức. Nghĩa là kinh tế suy thoái thì cứ tìm biện pháp, tìm chính sách, đổi ông Thủ tướng này, đổi qua ông Thủ tướng kia, rồi ban hành biện pháp này,
[26:32]nghĩa là tung tiền ra để mua trái phiếu rồi chỉnh đốn, góp vốn cho ngân hàng, cứu mấy cái xí nghiệp kia. Như vậy họ chỉ chữa cháy ở trên ngọn thôi, vẫn không nhìn thấy chính cái lối sống sai lầm của con người đã tạo thành cái sự sụp đổ như vậy. Rồi tội phạm nhiều quá thì tìm cách đưa ra luật này, luật kia khắt khe hơn, nghĩa là xây dựng đội ngũ công an nghĩa là hùng mạnh hơn để mà trấn áp, xây dựng thêm nhà tù để mà nhốt người cho nhiều. Đó là các nhà chính sách trên thế giới đều suy nghĩ đơn giản như vậy. Đến nỗi ở Mỹ mà nhà nước nhốt không nổi nữa, thuê những nhà tù tư nhân nhờ người ta quản lý, nhốt phụ nữa để rồi trả tiền nữa.
[27:08]Thì chúng ta thấy đó, cái lối họ không bao giờ họ nhìn thấy rằng cái giáo dục đạo đức là quan trọng, không bao giờ mà cũng không biết con đường nào để xây dựng đạo đức. Họ cứ nghĩ cái chuyện đó là chuyện riêng của tôn giáo, của các tôn giáo, nghĩa là tôn giáo cho người ta được nhiêu hay nhiêu, còn ở nhà trường là chỉ dạy chỉ dạy khoa học về kiến thức thôi. Đây là một điều, một quan niệm hết sức sai lầm. Đa số các trường học đều xem nhẹ môn đạo đức. Vì sao họ xem nhẹ? Thực ra họ cũng chả biết đạo lấy cái gì để mà xây dựng đạo đức. Vì sao? Vì nguyên cái luật nhân quả quan trọng thì không ai biết hết.
[27:46]Những nhà mà ở trên Bộ Giáo dục, mấy ông từ Bộ Giáo dục ở trên chính phủ trung ương chả biết luật nhân quả là gì nên đâu có đưa cái phương pháp đó vào nhà trường được. Rồi cũng vậy, dạy đạo đức theo truyền thống gia đình rồi chút đỉnh cho vui. Và vì không có con đường rõ ràng nên họ không chú trọng. Và cái môn đạo đức ở nhà trường là môn phụ nhỏ nhỏ cho vui thôi. Khi thi thì không dùng tới nó, không kiểm soát, đại khái không quan trọng. Và tuổi trẻ tiếp tục ra ngoài đường đi kiếm ma túy mà mua. Đó là điều nguy hiểm. Có những cái xóm hiện nay có những cái xóm 10 thanh niên thì 10 đứa đầy đủ hút ma túy hết.
[28:20]Rồi có những cái xóm 10 đứa thì hết 8 đứa hút ma túy. Bây giờ chúng ta thấy vấn đề đó nó không còn xa mình nữa. Mình đặt chân tới đâu đều nghe thấy những người sát bên mình, sát bên mình đều là những người nghiện ngập hết, những người nghiện ngập. Đó là cái thiếu cái đạo đức mà chúng ta thì cứ dùng khoa học thôi, không thấy được cái cái đạo đức để xây dựng xã hội. Xã hội tương lai rất cần đạo đức. Rồi một điều nữa: Chúng ta sống để tìm cái gì? Chúng ta sống để làm cái gì? Có bao giờ chúng ta tự đặt câu hỏi mình sống trên đời để làm cái gì không? Hay lỡ cha mẹ đẻ ra rồi ráng sống thôi? Tôi không biết là quý Phật tử sao, nhưng bản thân tôi vậy,
[29:03]đến năm 16 tuổi chợt tôi đặt cái câu hỏi đó cho chính mình. Tôi thấy: "Ủa, mình sống để làm cái gì?" Mà tôi phải tự tự trả lời. Và tôi tin rằng là chắc nhiều người cũng có cái suy nghĩ giống như tôi là chúng ta sống để đi tìm hạnh phúc, phải không? Chúng ta sống để tìm hạnh phúc. Vì nếu sống mà chỉ có đau khổ thì không đáng sống, mình tự tử chết quách cho rồi, phải không? Vì mình còn hy vọng là mình tìm được hạnh phúc nên mình ráng sống. Đồng ý không? Phải không? Vì còn hi vọng trước mắt mình có hạnh phúc nên mình ráng bước tới. Chứ nếu mà trước mặt mình biết trước là đau khổ, mình quay lưng trở lại liền.
[29:41]Quay lưng trở lại, đi tìm về chỗ không còn sự sống nữa. Nhưng vì vì mình vẫn tin phía trước mình có hứa hẹn hạnh phúc gì đó nên bước tới. Đúng là chúng ta sống để đi tìm hạnh phúc, nhưng mà hạnh phúc là gì? Đó đây là vấn đề một lần nữa. Chính vì chúng ta định nghĩa sai hạnh phúc là gì nên chúng ta đã sống một cách sai lầm, tội lỗi và bế tắc, rơi vào khủng hoảng, cuối cùng lại trở lui lại với đau khổ. Vì chúng ta không biết được hạnh phúc thực sự là gì mà nên chúng ta đi tìm cái hạnh phúc tầm bậy, lọt vào đó rồi mới hay nó chính là đau khổ. Nó chính là đau khổ. Giống như một cái điểm nho nhỏ, điểm nho nhỏ như có một cái nhà tư tưởng nào nói
[30:25]tôi quên tên lâu quá, nói ví dụ như chuyện tình yêu đi. Nói: "Tình yêu nhìn xa là một hạt kim cương, nhưng đến gần chỉ là một giọt nước, nước mắt." Ở đằng xa thấy nó lóng lánh như một viên kim cương, tưởng hạnh phúc, nhưng đến gần chỉ là một giọt nước mắt. Có một người nói như vậy. Thì mấy vị có yêu không, yêu chắc ráng rên coi, ví dụ vậy. Đại khái có những người khi lớn lên là bắt đầu cảm thấy tự nhiên cái trái tim mình và cơ thể mình cảm thấy mình khát khao một cái tình thương yêu, tình thương yêu của một người nào đó. Và khi yêu và khi được yêu, người ta cảm thấy hạnh phúc. Nhưng mà đến năm sáu bảy mươi tuổi như các cụ ngồi đây hỏi lại
[31:08]thì đều cảm thấy rằng nó mệt mỏi, chán chường, phiền toái, rắc rối đủ điều hết. Phải không thưa các cụ? Đó là một chuyện nhỏ, còn rất nhiều chuyện khác, còn rất nhiều chuyện khác như vậy. Nghĩa là chúng ta đi tìm cái hạnh phúc mà không ngờ chúng ta lọt vào khổ đau, lọt vào khổ đau. Đó đây là cái vấn đề mà còn lại. Giống như con cá nó nhìn thấy đằng kia ngon ngoe một con mồi, nó lại nó táp một cái nhưng không ngờ trong đó nó có một cái lưỡi câu thì chúng ta đều như vậy. Cả một đời chúng ta đi tìm hạnh phúc, theo đuổi hạnh phúc, đi tìm cái sung sướng, cái khoái lạc, những cái niềm vui. Thì chụp được rồi chụp được rồi mới hay mới hay là gì?
[31:53]Mới hay chính là một cái cái nỗi khổ ngất trời. Vì sao? Vì chúng ta tìm lầm. Chúng ta tìm lầm là vì chúng ta định nghĩa sai hạnh phúc. Chúng ta thấy trên thế giới á, người ta cho hạnh phúc là những cái này: tiền bạc, phải không? Người ta cứ nghĩ có tiền nhiều là có hạnh phúc, hễ giàu là hạnh phúc. Đó là cái định nghĩa thứ nhất, đó và người ta đi tìm tiền bạc, càng tìm càng rối á, nhưng là một cái thứ nhất. Rồi người ta nghĩ rằng hễ dư dả phương tiện vật chất là hạnh phúc. Ví dụ như mình có thể được ở nhà lầu, mình có xe hơi, rồi quần áo nhiều, trong nhà mình có năm ba cái ti vi, hai ba cái tủ lạnh, thế là mọi cái đều đầy đủ, sung túc hết và cho đó là hạnh phúc.
[32:41]Nghĩa là những vật chất nhiều là hạnh phúc. Người ta chớ không có ai đâu xa đâu. Nói người ta là mình nói đỡ mích lòng thôi, chứ sự thật là ai đó? Ai vậy? Ai vậy? Rồi những cái gì thuộc về xác thịt là hạnh phúc. Xác thịt về hạnh phúc thì xác thịt là hạnh phúc thì chắc là ví dụ như ăn uống đi, ăn uống. Còn cái chuyện gì mà khó nói nữa, cũng đại khái. Rồi những cái gì thuộc về hình tướng, hình tướng ví dụ như mình thích những cái đẹp: cái nhà cho đẹp, cái màn trướng cho đẹp, ví dụ quần áo đẹp, những hình đẹp, mình cho đó là hạnh phúc, đi tìm. Hoặc là âm thanh, âm thanh ví dụ mình nghe nhạc, mình cho đó là hạnh phúc, phải không?
[33:29]Nhạc, nhưng mà nhạc thì tùy loại. Có những cái nhạc tương đối nó thanh cao, nó ca ngợi cái tình yêu quê hương, đất nước, tình bạn bè. Nhưng mà cũng có những loại nhạc nó tầm thường, thế là nó cứ nó cứ nhè cái bản năng mà tình yêu nam nữ kích động mạnh nhất, cứ lải nhải hát hoài, nghe phát mệt luôn. Đi đâu cứ là đi đâu mà cứ hay nghe hoài là cái gì? Có mấy bài mà đi đâu cũng nghe hết, cái gì đó, gì mà "Trái tim ngục tù" hả? À "Anh yêu em đến nghìn thu", à à đúng rồi, đi đâu cũng nghe rên cái gì yêu tới nghìn thu. Mà như được ba bữa à, chứ không tới nghìn thu đâu. Cứ vậy, nghĩa là cái đó thì nó là cái tình cảm rất mạnh.
[34:13]Đáng lẽ người ta phải san sẻ cái tình cảm đó qua bớt bên những cái tình thương yêu cha mẹ, thương yêu đồng loại, thương yêu thú vật, yêu thiên nhiên, yêu đất nước, yêu con người. Nhưng mà người ta không hiểu điều đó, cứ thấy thanh niên nam nữ thích cái đó thì cứ đặt cái nhạc đó mà hát miết, làm người ta càng chìm sâu vào cái ích kỷ. Đó là một cái sai lầm đó, đó là một cái sai lầm của con người. Lẽ ra người ta những người mà nhạc sĩ hay là những tác giả viết văn vậy, phải xây dựng lại cái cái tình cảm của người khác. Biết hỏi con người ta lớn lên người ta chú trọng vào tình yêu nam nữ nhiều quá thì phải hướng người ta san sẻ bớt cái tình
[34:50]cảm đó qua cái những đối tượng khác cao cả hơn một chút. Thì nói vậy mấy đứa ngồi đằng kia đừng có buồn thầy, tội nghiệp thầy nghen! Lỡ có đụng chạm đừng có buồn thầy, tội nghiệp! Nhưng mà nên như vậy, nên như vậy. Cho nên lâu lâu mà nghe được một cái bài nhạc mà nói về tình mẹ, tình quê hương thì chúng ta cảm thấy nó rất là quý, rất là quý như vậy. Con người ta cần những tình cảm khác nó đỡ ích kỷ hơn. Đó là âm thanh đó, những cái nhạc, cái văn chương. Rồi rượu, thịt, rượu, thịt có cái rượu là cái kỳ lạ nhất. Rượu kỳ lạ nhất, nó làm người ta say, người ta mất trí tuệ, người ta trở nên bị kích động và người ta cư xử một cách sai lầm.
[35:33]Ở đây có ai hay uống rượu không kìa? Chúng ta thấy quan sát những người say rượu á, thì mình thấy họ không hiểu là cái đó nó có cái gì làm họ ưa thích mà họ ghiền và rồi họ mất nhân cách mà họ cho đó là hạnh phúc á. Nên vì người ta đã cho những cái hạnh phúc sai lầm mà người ta dấn sâu vào tội lỗi và đau khổ, mà bây giờ là ma túy. Ma túy thì khi nào mà chúng ta giảng qua đề tài khác chúng ta sẽ nói, sẽ nói mạnh về đề tài này. Hôm nay mình nói sơ sơ thôi. Và đó, hồi nãy đó thì chúng ta thấy mọi cái thất bại, khủng hoảng của thế giới thì những nhà làm chính sách chỉ giải quyết bằng luật pháp, bằng khoa học mà không giải quyết bằng đạo đức.
[36:16]Rồi bây giờ chúng ta thấy do con người đi tìm hạnh phúc sai lầm, cuối cùng người ta chỉ bắt gặp cái gì? Cái sa đọa, cái suy tàn, cái bế tắc, cái tổn phước và cuối cùng là đau khổ. Thế giới là như vậy. Do đó chúng ta thấy thế này, chúng ta phải sửa lại hai điều đó, đóng góp hai điều đó cho thế giới: một là đem lại đạo đức để xây dựng lại cái nền tảng cho thế giới này. Tội phạm nhiều quá đừng có nghĩ là cứ lo bắt bớ rồi cứ trấn áp luật lệ mà phải lo giáo dục từ nhỏ, giáo dục từ cái lớp trẻ. Hễ mà nhỏ sinh ra được dạy dỗ về lý tưởng, về đạo đức, về nhân quả thì mình thấy lớn lên cái đứa trẻ khó là một người hư hỏng, rất là khó, phải không? Rất là khó.
[37:03]Cho nên hôm trước mà chúng tôi có nói là quý phật tử tu hành phải chú ý dạy dỗ những đứa trẻ, hoặc nó là con mình hoặc là cháu mình. Từ nhỏ phải bắt nó đi chùa, bắt nó lạy Phật, bắt nó tụng những bài kinh tụng nho nhỏ. Cái bài nguyện cầu buổi sáng quý phật tử có chưa kìa? Phải bắt nó tụng, phải nói về nhân quả, bắt tụi nó làm phước, gọi là bắt buộc đó, tập cho tụi nó từ nhỏ như vậy, thì lớn lên tụi nó có cái sức mạnh mà cưỡng chống lại với cái cám dỗ của cuộc đời này. Lớp trẻ mà nó hư là tại người lớn, mình đổ thừa trước hết là tại vì mình không biết dạy, mình chưa làm đủ trách nhiệm của mình.
[37:45]Và tại sao mình không biết dạy? Là vì không ai xúi mình dạy. Mà cái người mà xúi mình dạy là ai? Là quý thầy, quý cô. Cho nên nói cuối cùng rồi cũng nhận lỗi về quý thầy, quý cô, là những người mà hướng dẫn quý phật tử nhưng mà đã không nhắc nhở quý phật tử dạy dỗ các trẻ nhỏ từ hồi tấm bé. Đó nên bây giờ mình bị hổng chân hết, hổng chân hết. Do đó, cái đạo đức là cái quan trọng cần bổ sung để xây dựng lại thế giới này. Cái thứ hai là thiền định. Thiền định ngoài cái việc mà nó tăng cao cái giá trị tinh thần con người, nó còn cho người ta một cái hạnh phúc, cái hạnh phúc thật là mênh mông, vi diệu, an lạc, không thể tả được, không thể tả được.
[38:28]Mà nếu cái người nào đó họ đã thực hành thiền định, tâm được an định và tìm thấy được cái niềm vui vi diệu trong đó rồi thì người đó họ sẽ xem thường những cái trò vui sai lầm, tạm bợ của thế gian hết. Đây là một cái điều mà cứu thế giới khỏi cái sa đọa. Người ta sa đọa vì người ta đã đi tìm nhầm những cái hạnh phúc, những cái hạnh phúc giả dối đó, người ta đã đi tìm nhầm. Mà tại sao người ta tìm nhầm? Vì không ai cho người ta biết được thế nào là hạnh phúc chân thật. Không cho không biết. Mà hạnh phúc chân thật là gì? Chính là cái tâm thanh thản, an lạc trong thiền định. Đây mới là hạnh phúc chân thật.
[39:09]Nhưng mà người ta không biết, không ai hướng dẫn, không ai nhắc nhở, và thế là người ta phải tiếp tục đi uống rượu, đi đánh bài tứ sắc, đi hát karaoke, đại khái đi tùm lum. Thế nếu mà người ta có được cái hạnh phúc của thiền định thì người ta bớt bớt đi vào những cái con đường sai lầm đó. Thì bây giờ chúng ta nói đến chuyện chúng ta đầu thai qua một kiếp sau, đầu thai qua kiếp sau để chúng ta xây dựng lại cái thế giới này cho tốt đẹp. Bây giờ thì mình già rồi, mình làm điều gì nó cũng muộn màng, không còn năng lực và không còn thời gian nữa, nên mình hy vọng mình đầu thai trở lại cái kiếp sau mình
[39:48]xây dựng lại cái thế giới này trên ba cái điều đó: một là, một là gì? Khoa học kỹ thuật. Hai là đạo đức. Ba là thiền định. Ha, mình sẽ nguyện lòng mình mình sẽ đem ba điều này cho thế giới. Tất cả mọi người như vậy, chứ một người không ai làm một mình nổi đâu, mỗi người đều phải có cái tâm nguyện đó hết, và tâm nguyện đó rất mãnh liệt, rất tha thiết. Còn nếu mà mình nguyện chầm chậm, nguyện ít ít thì mình không làm được nhiều đâu nha. Phải mỗi người ngồi đây phát nguyện kiếp sau trở thành một chiến sĩ mạnh mẽ, đem ba cái điều này cho thế giới, mà nhất là hai điều sau, tại điều thứ nhất là nhiều người làm rồi mình khỏi cần.
[40:24]Khoa học kỹ thuật thì nó tiến ào ào, mình cần biết thôi chứ mình không cần đi sâu vào lĩnh vực đó chuyên môn, nhưng mà thế giới là thiếu hai cái điều sau đó, thì chính mình, mỗi người chúng ta ngồi đây sẽ phát nguyện đem hai điều đó đóng góp cho thế giới này. Mà phát nguyện cho mạnh nha, đừng phát nguyện hời hời á. Quý Phật tử chịu không? Thì mỗi tối ráng phát nguyện nha, phụ với quý thầy. Quý thầy cũng sẽ phát nguyện, quý thầy cũng phát nguyện mạnh lắm, nhưng mà chưa đủ. Từng người ngồi đây nguyện là bỏ cái thân này, cái thân mà kiếp này nè, là già nua yếu đuối nè, ít học nè, nhiều khi nghe pháp buồn ngủ nè,
[41:00]khoái đánh bài tứ sắc nè, hay thích ngồi xóm nói chuyện nè, xin từ kiếp sau bỏ hết mấy chuyện đó, mà sẽ là một người đem đạo đức và thiền định cho thế giới này. Phát nguyện cho mạnh như vậy. Nhưng mà mình muốn đem ba điều đó cho thế giới thì nơi mình phải phải có ba cái điều đó trước. Mình không có lấy gì đem cho người ta, phải không? Phải không? Mình chuẩn bị ba điều đó từ bây giờ. Về khoa học kỹ thuật thì thôi rồi, mình nguyện kiếp sau thôi chứ giờ già hết học rồi. Cái bài pháp hôm nay nói cho những người lớn tuổi, nên quý vị trẻ ngồi tham khảo, tham khảo thôi. Bây giờ mình già rồi, mình khoa học kỹ thuật là thôi,
[41:40]để ra một bên mình có cái phát tâm thôi, chứ không có làm gì được. Mình chuẩn bị cho mình hai điều để kiếp sau mình có lại thiệt nhanh mà mình giúp cho mọi người: đạo đức và thiền định. Về cái đạo đức, về cái đạo đức. Nếu mà mình chuẩn bị cho mình có ba cái điều đó ở kiếp sau, mình gây cái nhân để cho đời sau mình có ba cái điều đó đầy đủ, mình gây từng cái nhân. Bây giờ muốn cho kiếp sau mình có cái khả năng về khoa học kỹ thuật, tức là học giỏi một chút, có kiến thức chút thì đời này mình làm cái gì? Đời này làm cái gì? Gây nhân gì? Đại khái thế này nè: muốn kiếp sau mình học giỏi thì giờ kiếp này làm cái gì?
[42:24]Mình giúp đỡ việc học của con cháu mình, của những trẻ em, của những học sinh nghèo. Mà sự thật nó rất là dễ làm vô cùng vậy đó. Nhiều đứa trẻ ví dụ như bây giờ mình phát tâm bỏ ra số tiền mình mua sách, mua viết. Trong xóm mình nít nghèo thiếu gì! Mình cứ tới mùa học mình đem mình cho tụi nó. Đỡ cha mẹ mừng lắm, những nhà nghèo chứ nội sắm tiền vở tiền viết mệt lắm, mua sách giáo khoa, đem nó mình bố thí. Thì đó mình chuẩn bị cho mình đời sau mình học giỏi. Bây giờ thì bây giờ thì mình già nua lụm cụm tóc bạc, rồi đọc chữ không thông, mắt mờ lem nhem ha, nhưng mình cứ bố thí đi, cứ bố thí sách vở, viết, trợ giúp người ta học.
[43:04]Thì qua đời sau đừng có chê nữa nha, đừng có chê tui lòn cọn già nua thì học giỏi cho mà coi. Là đời này mình biết giúp đỡ cái người học. Rồi có những trường hợp như mà học tới sinh viên, nhiều người sinh viên nghèo lắm, họ khó khăn lắm, có chí học nhưng mà rất là khó, khó khăn. Mình cố gắng mình giúp đỡ họ, tạo điều... Ví dụ như cụ đây, tới Đệ thất là khá lắm rồi đó, hồi đó vậy. Nhưng mà chúng ta thấy đó, ta người xưa, các cụ của mình đó hiếm có điều kiện để mà học cao, hiếm điều kiện để học cao. Rồi bây giờ để chuẩn bị cho kiếp sau mình là một người học giỏi thì kiếp này từ bây giờ còn mấy năm nữa,
[43:40]coi như coi như là mình sống 10 năm nữa đi ha. Cứ cho đi trung bình đi, chớ có khi mình sống hai ba chục năm, nhưng mình giả bộ mình nói 10 năm đi. Mà nhiều khi không tới nữa nha, khi không tới. Cứ cho 10 năm. Vì trong 10 năm còn lại mà mình cứ giúp đỡ cho các em học sinh thì qua kiếp sau bảo đảm mình học giỏi, vì mình tích lũy cái phước được suốt 10 năm là cũng nhiều lắm chớ không có ít đâu, không ít. Nên mình cố gắng, đó là cái nhân thứ nhất để mình đạt được cái kiến thức khoa học kỹ thuật ở kiếp sau. Rồi bây giờ để mình gây cái nhân mà đời sau mình có đạo đức, mình tin sâu luật nhân quả thì bây giờ mình làm gì?
[44:19]Giờ làm gì? Dĩ nhiên là mình phải siêng đi Thọ Bát để nghe thầy trụ trì giảng, rồi mình biết đạo lý để tu sửa tâm mình. Và bình thường hay tìm đọc các sách về nhân quả nghiệp báo, rồi suy luận. Ví dụ mình thấy cái người nghèo đó, mình coi coi nguyên nhân gì. Nó nhiều nguyên nhân chứ không phải là nguyên nhân bỏn sẻn không, có nhiều lắm. Như có cái người đó, anh thì nghèo, làm ăn thất bại, nhưng mà nhìn cái tâm thì không phải là tâm bỏn sẻn, thì mình biết cái nguyên nhân của người này nghèo không phải là do bỏn sẻn. Mà tìm hiểu cho kỹ thì có thể là trong một đời hoặc đời này hoặc đời gần đây, đi trong chiến tranh, trong lúc đánh trận đã đốt phá nhầm nhà
[45:02]cửa người ta, đốt cháy nhầm cái kho lương thực của người ta. Thế đời này mặc dầu tâm thì rất rộng rãi mà phải chịu... Rồi mình có cái sách nào nhân quả hay mình đem mình cho người ta, cho người này, mình tặng người kia. Thì qua đời sau được cái phước đó, mình sinh ra mình sớm có đạo đức, sớm tin được luật nhân quả nghiệp báo, và như vậy mình mình sớm có được cái đạo đức sâu sắc để có thể nhắc nhở, dạy dỗ, hướng dẫn người khác, như chúng ta nói là đem lại đạo đức cho thế giới này. Và có khi mình làm được những việc từ thiện lớn lao nó vang danh cả thế giới luôn, chứ không phải là chỉ làm trong làng, trong xóm không.
[45:41]Chúng ta thấy trên thế giới có nhiều người họ làm việc từ thiện tới nổi tiếng cả thế giới chứ không phải không. Có những người như ông bác sĩ Albert Schweitzer, ổng lặn lội vào cái Congo ở Châu Phi chữa bệnh cho người nghèo, người cùi, bỏ cái xứ sung sướng đi về vào rừng, vào đồi để chữa bệnh cho người nghèo, người thiểu số. Như Mẹ Teresa mà vừa chết mà nổi tiếng vậy đó, tức là có những người làm việc từ thiện tới nổi tiếng luôn chứ không phải là chuyện thường. Như là có cái bà gì bả kêu gọi là các nước bãi bỏ cái mìn đó, mìn mà người ta đi người ta cứ gãy chân, gãy chân, không chết mà gãy chân rất là đáng thương.
[46:16]Thì Công nương Diana cũng là người vận động, thì cái bà tôi quên tên rồi, không nhớ tên, bả vừa rồi được cái giải Nobel với cái tổ chức của bả là kêu thế giới bãi bỏ, không sản xuất, không sử dụng cái mìn, mìn mà chống con người nữa. Đó, có những người họ làm việc mạnh mẽ như vậy, nổi danh như vậy thì quý Phật tử cũng phải phát nguyện như vậy. Đừng nghĩ cái chuyện đó là chuyện xa vời của ai, chuyện đó chuyện của mình. Nghĩa là phải làm sao qua kiếp sau mình sẽ làm việc từ thiện rất là mạnh, rất là lớn, rất là lớn. Thì từ bây giờ mình đã gây cái nhân như vậy: thích làm việc từ thiện, học tập đạo đức,
[46:53]nghiên cứu nhân quả và đem tặng những sách nhân quả cho người khác. Đó là cái thứ hai chúng ta chuẩn bị cho đời sau của mình. Cái thứ ba là vấn đề thiền định. Thì muốn cho đời sau mình tu thiền tốt thì đời này mình sao? Đời này sao? Dĩ nhiên đời này không thể ngủ nhiều được, phải không? Phải chịu ráng thức bớt ngủ chút để ngồi thiền, để ngồi thiền. Ngồi thiền, niệm Phật. Niệm Phật cũng là một cách thiền định. Chúng ta gọi chung nói là thiền, chứ là gọi chung đó niệm Phật cũng là một phương pháp thiền. Chớ đừng có nghĩ "À, anh tu thiền hả, tôi tu niệm Phật", không phải. Niệm Phật cũng là thiền định đó, là một phương pháp nhiếp tâm.
[47:31]Có người nói: "Tôi thì tôi quán niệm hơi thở", cũng là một cách nhiếp tâm. Đó có người nói là: "Tôi tu Bát Nhã, tu Kim Cang" cũng là một cách nhiếp tâm. Có người nói: "Tôi trì chú Đại Bi" cũng là một cách, niệm Phật cũng là một cách. Thì cách nào cũng là thiền định, làm cho mình ở kiếp sau trở thành một người căn cơ cao và dễ nhiếp tâm được hết. Đó từ bây giờ mình cũng phải tu vậy. Nghĩa là cứ đều đặn mỗi tháng ít nhất phải hai lần đi Thọ Bát để mà ngồi thiền, tối về nhà cũng phải ngồi thiền, niệm Phật, lễ Phật để tăng cái công đức của mình lên. Mình già rồi, mấy năm được mấy năm thì ráng quyết liệt tinh
[48:07]tấn mấy năm, chứ không có nghĩ à tuổi già sức yếu rồi thôi để mà nghỉ ngơi vân vân, đừng nghĩ như vậy nữa. Như Đức Phật có một bài kinh, Ngài nói về sự tinh tấn. Ngài nói có những điều, cũng một điều đó có thể làm cho người ta giãi đãi, cũng cái điều đó có thể làm người ta tinh tấn. Nói ví dụ như một tỳ kheo vừa đi một đoạn đường xa trở về thì người đó mới nghĩ trong đầu rằng, nghĩ rằng: "À, hôm nay ta vừa đi một chuyến đường dài mệt mỏi, thôi ta hãy bỏ ngồi thiền để ngủ cho lại sức", và người đó bỏ thiền ngủ. Và Đức Phật cũng nói cũng có khi có một lý do đó, mà có người đó lại nói thế này: "Hôm nay ta vừa đi một chuyến đường dài về mệt mỏi,
[48:49]ta phải cố gắng ngồi thiền để cho tâm mình được tỉnh giác, không vì cái mệt mỏi mà làm mình mình mê muội", nên vị tỳ kheo đó đã cố gắng ngồi thiền sau một chuyến đi dài mệt mỏi. Thế là cũng cái lý do đó mà làm mình giãi đãi, cũng cái lý do đó làm mình tinh tấn. Thì quý Phật tử cũng vậy, mình già thì có người nói: "Thôi già rồi, từ từ kiếp sau tu. Giờ thôi lại nghỉ ngơi rồi lâu lâu đi chùa lạy Phật chút xíu, lâu lâu vô thăm dòm mặt thầy trụ trì chút xíu rồi là được rồi". Nhưng mà có người thì cũng nói: "Thôi mình già rồi, mình ráng tu cho kiếp sau". Cũng cái một nguyên nhân đó mà người thì tạo nên
[49:26]cái sự giãi đãi, người thì tạo nên sự tinh tấn. Thì bây giờ quý Phật tử cũng vậy, quý Phật tử là cho là già thì mình sẽ nghỉ ngơi hay mình sẽ quyết liệt tu? Mình sẽ đưa nó về đâu? Thôi bị lỡ thầy nói trước rồi, bây giờ nói cái giãi đãi nó nhột, kỳ ha. Thôi thì đành phải quyết liệt tu. Lỡ lỡ nghe rồi phải quyết liệt tu, và tu cho quyết liệt, tu cho thật mạnh. Còn cái người trẻ thì lý luận làm sao? Nói nay mình còn trẻ, thời gian còn dài há, thôi chơi đã, từ từ tu, phải không? Phải không? Nhưng mà cũng lý do đó thì cũng có thể nói ngược lại, phải không? Thôi mình còn trẻ, may mắn mình còn nhiều sức lực,
[50:08]còn sáng suốt, thôi mình ráng tu, chứ không để một mai già rồi mệt mỏi khó tu. Đó, cũng một cái đó, mà nếu mình nói qua đường này cũng được, nói qua đường kia cũng được, thì thôi mình chọn cái đường nào khôn ngoan để mình lý luận rồi mình đi theo. Do đó chúng ta chuẩn bị cho kiếp sau của mình thì nơi kiếp này mình phải hết sức cố gắng, hết sức cố gắng. Nhiều khi già yếu, mệt mỏi, xương đau, người già bị vì cái nội tiết tố estrogen nó hết á, xương nó bị loãng ra, nên nó đau buốt lắm, rất là đáng thương. Thiệt nói chứ tôi thương những người già lắm, vì ba mẹ tôi già đó, mình hiểu được cái điều đó.
[50:42]Mình nhìn những người già mình thương và nhưng mà thôi biết sao bây giờ, vì sinh trong cuộc đời này nó là như vậy. Và chúng ta kệ nó, đau thì đau, bệnh thì bệnh, yếu thì yếu, cứ cố gắng tu hành. Nghĩa là lạy Phật không nổi thì niệm Phật, còn hễ còn sức thì cố gắng lễ Phật một cách cung kính. Còn bình thường mà mình không lễ Phật, mình cứ ráng niệm Phật, nhiếp tâm trong câu niệm Phật, rất là tốt. Đó là cái nhân để đời sau mình đạt được thiền định một cách sâu sắc. Ngoài cái mà mình chuẩn bị cho cái đạo đức, thiền định, mình còn phải tạo phước nữa. Để cho đời sau mình được như ý, nghĩa là mình muốn làm nhiều việc lớn thì
[51:22]mình phải có phước mới làm được, chứ không có phước không làm được. Như bản thân của tôi vậy, tôi có nhiều mơ ước lắm, tôi nhiều mơ ước. Thì người tu như chúng tôi, nghĩa là như quý thầy quý cô thì ai cũng có cái lòng thương yêu chúng sinh hết. Nhìn cái nỗi khổ của thế gian mình ray rứt chịu không nổi, và muốn làm rất nhiều điều cho con người, cho cuộc đời này. Nhưng mà bởi vì lỡ đời trước tôi cũng không có tạo phước nhiều, cho nên nhiều khi muốn làm mà không làm được, không làm được. Nên tôi hiểu, tôi hiểu cái cay đắng của một người nhiều khi có lý tưởng mà không có phước. Nên tôi vẫn khuyên mọi người phải cố gắng tạo phước,
[51:59]nên đời sau mình muốn làm phước gì rất là dễ. Nhiều khi thấy người ta khổ mà mình thấy mình giúp không được, lòng cứ xót xa vậy. Nhìn bao nhiêu chuyện trên đời nên phải tạo phước. Mình tạo phước rồi đời sau mình có phước mình tự tại lắm, mình muốn gì nó cũng có, chỉ có cái nhờ cái đạo đức thì mình không hưởng thôi, mình dùng cái phước đó để để làm phước tiếp. Bây giờ chúng ta nói những sự thay đổi khi chuyển thân. Có một vài cái sự thay đổi nè, rồi lát mình sẽ nói về cái chủ yếu là cái nhân cách, nhưng giờ mình nói vài cái. Ví dụ như về cái dung mạo. Về cái dung mạo thì nếu mà mình không khéo gieo nhân
[52:36]lành thì đời sau mình sẽ xấu hơn bây giờ, sẽ xấu hơn bây giờ, chứ không còn được đẹp đẽ như vầy nữa. Ở đây thì nhìn ai cũng đẹp, hổng biết tôi có nịnh hay không, biết nữa. Nhưng mà nếu mà mình hay nói xấu người này, công kích người kia, chê bai người nọ, hoặc là mình hay nổi sân, hay hung dữ, thì kiếp sau gương mặt của mình nó sẽ giống như là
[53:03]gương mặt của mình thì ở kiếp sau mình nếu mà mình mà gieo cái nhân bất thiện á, gương mặt mình đời sau thì mình có thể chụp cái hình mình tặng cho những nhà mà có trẻ em mới sinh, để chi? Hễ mà khi nó khóc đưa ra cho nó nín, mà khi nó nín đưa ra cho nó khóc. Gương mặt như vậy ha.
[53:27]Còn nếu mà đời này mình gieo nhân lành, mình gieo nhân lành, nghĩa là mình biết khiêm hạ, hiền lành, mình biết khen ngợi điều hay của người khác, giấu đi cái điều xấu của người khác, thì qua đời sau mình sẽ có một cái gương mặt... để coi tìm ví dụ nè...
[53:49]Không, không tôi xấu lắm, tôi xấu lắm. Thực ra có nhiều người họ nghe băng tôi giảng rồi họ tưởng tượng tôi thế này thế kia, mà tôi sợ tôi sợ họ gặp tôi lắm. Ai lỡ gặp thôi chứ còn người nào thưa: "Thầy, cái người này nghe băng thầy nhiều", tôi vô cùng thất vọng, thôi phải giấu luôn đừng cho gặp thầy đỡ khổ. Đó là về... nhưng mà cái dung mạo nó là biểu hiện của cái phước á, thường thường hai đó liên quan với nhau. Dĩ nhiên là nó không hẳn 100%, nhưng nó có liên quan. Mình nhìn cái gương mặt cái người đó phúc hậu, đẹp đẽ, mình cũng thấy cuộc đời họ có nhiều cái may mắn, thuận lợi. Nó nó là liên quan như vậy.
[54:28]Rồi cái điều thứ hai nữa mình khi qua kiếp sau mình để ý mình cần có cái tài năng, tức là mình giỏi giắn trong mọi điều. Thì như nãy chúng ta nói đó, chúng ta cái tài năng nó do phước mà có nha, chứ đừng nghĩ là chúng ta do học mà có, đừng nghĩ như vậy. Cái tài năng thực sự là do phước. Ví dụ cái người đó họ học ít, nhưng mà ra đời họ làm ăn tự nhiên họ thành công. Thành công là mình nói: "Thằng đó nó giỏi ha". Nó giỏi, hổng phải đâu. Do cái người này đời trước đã tạo phước, khi cái phước tới tự nhiên gặp may mắn và có những quyết định đúng, quyết định đúng, tự nhiên chọn lựa quyết định nó đúng.
[55:06]Mà cái phước nó ảnh hưởng tới trong tâm mình á. Thí giữa cái ví dụ như mình mua miếng đất này hay là mua miếng đất kia, tự nhiên cái phước nó thúc đẩy trong tâm mình phải mua miếng đất kia, và mình mua miếng đất kia mình lại có lời, mua miếng đất này sau bị lỗ, thì không hiểu tại sao mình chọn miếng đất kia. Thì người ngoài họ nhìn vô họ nói: "Thằng đó giỏi ghê, nó lựa cái miếng đất thiệt là trúng chứ nó mua miếng này là trật". Cứ khen giỏi, đâu biết rằng chính cái phước đã thúc đẩy ở trong tâm như vậy. Nên nhiều việc khác cũng giống như vậy đó, nhiều việc khác cũng giống như vậy. Trên đời này nó là vậy, nó do phước, nên chính cái phước cũng làm
[55:40]thành tài năng, chứ không phải là cái học cái tài gì hết. Rồi cái địa vị, qua đời sau chúng ta
[55:51]có khi mình nếu không làm phước thì dĩ nhiên mình sẽ sinh vào những thân phận thấp kém, thấp kém, là ít có uy đức, ít được người kính trọng, ít được người kính trọng. Tuy nhiên mình đừng có quá cố chấp cái điều này, quá cố chấp với điều này. Như tôi hồi nhỏ vậy, mỗi lần mà tôi nghe người lớn la rầy hay ba mẹ tôi la rầy, nói: "Tụi bây mà hổng hổng ráng học, ngửa lớn đi hốt rác". Vì trong xóm mình thấy á có cái xe ba bánh, cả người kêu: "Hốt rác đi!", mình đem rác ra cho người ta đổ. Thì cái xe rác thì nó có mùi nên ai cũng tránh xa, mà cái người làm nghề đó thì lúc nào cũng phải tiếp xúc với cái
[56:32]mùi đó, và người ta cho rằng đó là một cái người một thân phận thấp kém trong xã hội, nên hăm mấy đứa nhỏ mà không học là ngửa lớn đi hốt rác, nên mình có cái tư tưởng khinh thường. Nhưng bây giờ mình đừng có như vậy nữa, vì khi mà ra ngoài đường chúng ta thấy cái người Việt Nam mình còn quăng rác ngoài đường, thì mình phải hiểu rằng cái người đi hốt rác là một người là người tốt. Cái người làm nghề hốt rác là một người rất là tốt, họ làm sạch cuộc đời này. Tuy có thể là cái phước của họ nó chưa đủ khiến cho họ phải làm cái nghề đó, nhưng mà cái công việc của họ là một công việc rất là cao quý, nó làm sạch cuộc đời.
[57:12]Còn chính cái người giàu có đó, nói rằng mình địa vị cao mà giàu có mà quăng rác ngoài đường á, chính cái người đó là người đang gây nhân xấu, tầm thường. Rồi có những trường hợp mà nam nữ bị đổi qua đổi lại nữa. Không chắc là chúng ta là nam là nam luôn hay nữ là nữ luôn đâu, có khi bị đổi qua đổi lại đó. Do nhân duyên thôi, do nhân duyên chứ không chắc được. Như có lần tôi gặp cái sư cô vậy, thì cổ là dĩ nhiên sư cô thì không phải là người nam rồi, mà cái tính tình thì ngang ngược, dữ, dữ ngang, ngang như đàn ông. Thì tôi nhìn thì tôi tôi mới buột miệng nói: "Sư cô chắc kiếp trước là tăng". Thì qua cái việc đó thì tôi mới có cái suy luận thêm,
[57:52]tôi nghĩ có thể vì trong luật Phật giáo có cái Bát Kỉnh Pháp á, là người ni luôn luôn phải thấp hơn người tăng, rồi người tăng ỷ vào cái Bát Kỉnh Pháp đó hơi coi thường người ni, và chính vì coi thường người ni cái đời sau sẽ được cái phước lành là sinh làm người ni. Thì nhưng mà họ khó chịu lắm, tại vì họ cứ nghĩ họ ở trên cao, họ ngang bướng quen của người đàn ông rồi, bây giờ làm người ni cái họ cũng ngang ngang bướng bướng kỳ lắm, mà khó chịu vì cái thân phận của mình, nhưng mà đó phải chịu đựng. Vì do đời trước cái tư tưởng mình như vậy nên bây giờ phải như vậy. Còn rồi có những người người nữ, nên chúng ta không có quan
[58:28]quan trọng là nữ hay nam ai là tốt đâu, không có hẳn đâu. Có khi người nữ mà họ quyền quý ở trên cao, mà có khi người nam lại là một người đi ăn xin, phải không? Cho nên điều này không quan trọng, nó chỉ tùy nhân duyên thôi, chỉ tùy nhân duyên thôi. Có khi cái người này đời trước là hai vợ chồng, hai vợ chồng. Hai vợ chồng thì dĩ nhiên là người nam người nữ, phải không? Đương nhiên là vậy. Nhưng mà rồi cái họ phát nguyện tu, gặp Phật pháp họ phát nguyện tu, họ nguyện đời sau thôi mình làm huynh đệ, không làm vợ chồng nữa. Rồi do họ cùng gieo phước lành cái qua đời sau cái người vợ chuyển thân thành nam luôn.
[59:02]Thế là họ thành họ thành hai người nam, thành hai người bạn đạo cùng tu với nhau, nhưng mà họ rất thương nhau, thương nhau, lo cho nhau vậy rồi cùng tu hành. Nó có những trường hợp như vậy, nên nó tùy duyên để chuyển thân qua lại, nam nữ không có không có cố định. Rồi trường hợp là người xuất gia hay là người cư sĩ. Cái này mình nói trong Phật pháp một chút. Ví dụ như là một người cư sĩ
[59:31]kính tin Tam Bảo, do kính tin Tam Bảo cho nên rất là kính trọng quý thầy. Lòng thì quý kính trọng quý thầy, rồi thường hay cúng dường giúp đỡ những vị tu hành chân chính, chân chính mới có phước nha. Do cái nhân đó nên thường là đời sau được trở thành người xuất gia, trở thành người xuất gia. Mà nếu trong cái suốt cái đời của họ cái lòng họ tôn kính Tam Bảo rất là thuần, thì qua đời sau họ được xuất gia trọn đời của họ, không có bị trở ngại. Còn có những người mà tôn kính Tam Bảo nửa chừng xuân, nghĩa là được năm năm tôn kính lắm, qua năm năm đó bỗng nhiên có cái chuyện gì bất mãn, bất mãn với chùa, bất mãn với thầy với
[1:00:18]cô gì đó, thế là từ đây nói xấu người xuất gia, rồi không tu nữa. Thì kiếp sau bất chợt cái ổng hổng biết bữa buồn chuyện đời cái ổng đi tu hết năm năm, tu năm năm xong rồi cái khiến phải quay ra trở lại, không có được trọn vẹn cái phước của mình. Còn cái người xuất gia cũng vậy... Vì được làm người xuất gia thì đời trước mình là tôn kính mọi người, tôn kính Tam Bảo, làm nhiều việc phước lành. Nhưng mà nếu đời này, khi làm người xuất gia mà mình hưởng, mình thấy: "À mình là tăng, mình ngon hơn cư sĩ, mình ở một giai cấp, một địa vị cao hơn", nên tâm có cái kiêu thầm thầm ở trong á, tâm có cái kiêu mạn thầm thầm,
[1:01:05]rồi hay xem thêm cái tật hay chê bai người này người kia. Chê bai nhẹ nhẹ thôi chứ không phải là chỉ trích công kích nặng, chỉ trích công kích nặng thì ngay đời này rớt liền, ngay đời này hoàn tục liền. Đây chỉ chê hơi hơi, chê nhẹ nhẹ, rồi kiêu, rồi tu không quyết liệt, tu không quyết liệt, thì đời sau sẽ trở ra làm cư sĩ không được làm tăng nữa. Nên giữa tăng và tục nó có cái thay đổi qua lại. Khó có một người nào mà đời này làm tăng, đời sau làm tăng, đời sau làm tăng nữa, khó lắm. Bởi vì ngay cái đời mà làm tăng họ, họ rất dễ bị tổn phước đó. Rất dễ bị tổn phước bởi vì cái tu không có quyết liệt, tinh tấn.
[1:01:48]Rồi có cái kiêu hãnh của một người người xuất gia, người tu sĩ, không giữ được cái sự khiêm hạ. Nó nó có những cái cái nghiệp lặt vặt lặt vặt làm cho một người qua đời sau không còn được làm người tu sĩ mà phải trở ra làm người cư sĩ. Mà cái người cư sĩ này thuần thành lắm vì đời trước này mắc nợ đạo. Nghĩa là kiếp trước làm tăng á thì hưởng của bá tánh. Nên kiếp này làm người cư sĩ là tối ngày cứ tới chùa. Nghĩa là có thể có đời sống gia đình, có vợ có con, tối ngày cứ lo việc Phật sự không. Nên thấy cái người cư sĩ nào mà quá thuần thành, có đời sống gia đình mà cứ lo việc chùa miết nghĩa là mắc nợ chùa,
[1:02:27]mắc nợ đạo, mắc nợ Phật, bây giờ tới mà trả, đời trước có thể là xuất gia đó. Xuất gia đời này phải gắn bó với chùa để trả. Chứ không phải, nhưng mà họ trả như vậy coi chừng trở lại làm tăng lại, trở lại xuất gia lại. Chính vì họ mắc nợ với đạo, tới lui cứ thừa sự cho quý thầy, giúp đỡ cúng dường thầy này, giúp đỡ thầy kia, qua đời sau cái vô chùa trở lại, cạo tóc tiếp. Nó cứ rớt ra, rớt vô, rớt ra, rớt vô như vậy, thấy sự thay đổi nó không có cố định. Và mình hiểu như vậy, mình hiểu nên mình tìm cái con đường mà hễ lỡ xuất gia rồi xuất luôn. Kiếp sau đừng trở lại, mệt lắm. Mà ở đây là nói, đáng lẽ nói cho quý thầy nhưng
[1:03:05]nói cho quý Phật tử nghe cho vui thôi. Như quý thầy vậy, ví dụ kiếp này được xuất gia, rồi mình muốn kiếp sau xuất gia tiếp, thì phải giữ những cái đạo đức căn bản rất là kỹ, nhất là cái tâm khiêm hạ. Rồi cái pháp môn tu hành phải hết sức là tinh tấn. Thì như vậy mình giữ được cái đức, cái đức đời sau sinh ra từ nhỏ đó là thấy muốn vô chùa rồi, vô chùa tu. Rồi lớn lên một chút là một vị Hòa thượng, một vị cao tăng lớn, đức độ. Là cái người tu nhiều đời mà tu rất là đúng pháp, không bị tổn cái phước, không bị rớt ra rớt vô là vậy. Nãy giờ mình nói cho vui, nhưng có một điều quan trọng nhất: Chúng ta cần gì cho kiếp sau nhất? Trong nãy giờ mình nói nè:
[1:03:48]cái sắc đẹp nè, tài năng nè, địa vị nè, nam hay nữ, tăng hay tục. Nhưng mà điều gì sẽ được gọi là quan trọng nhất cho kiếp sau? Là cái nhân cách, cái nhân cách, cái nhân cách đạo đức là cái quan trọng nhất vì nó là cái nền. Nói nãy giờ nói chớ sự thật cái nhân cách là quan trọng. Nếu mình sinh ra đời mình có một cái nhân cách thấp, cái nhân cách thấp nó là cái gì? Ví dụ như mình là con người hay nói dối, tức là cái nhân cách xấu; hoặc mình là một người nhu nhược, nịnh bợ, thấy người giàu có thì cầu cạnh, đó là cái nhân cách thấp; hoặc mình là người mà sống một cách buông thả, phóng túng, đó là cái nhân cách thấp.
[1:04:31]Thì chúng ta thấy, nếu mình mà lỡ có cái nhân cách như vậy thì cái cái hậu quả về sau là sao? Nó đi vào đi vào chỗ không lường được, phải không? Vào chỗ tối tăm. Do đó mình cần một cái nhân cách tốt. Cái nhân cách tốt nó như thế nào? Cái nhân cách là một con người đứng đắn, không có rơi vào những cái cám dỗ tầm thường, không uống rượu. Ở đây có ai uống rượu thì xin lỗi nha, chắc bỏ hết rồi phải không, chắc cũng bỏ hết uống rượu. Không có ma túy. Nếu không hút thuốc được thì càng hay. Ở đây chắc có hút thuốc thì hơi kẹt ha? Nhiều người hơi bị. Mà nhiều khi tôi không hiểu sao người ta hút thuốc nữa, thắc mắc hoài không hiểu làm sao.
[1:05:19]Không biết thuốc có gì ngon, thiệt tình thì tôi cũng không hiểu. Hít vô khói thở ra khói, phổi thì mệt, mà ở ngoài đường thì bụi khói tùm lum, không hiểu làm sao. Thôi chuyện đó chuyện nhỏ, nói mít lòng. Rồi ví dụ mình là con người không nói dối. Hễ không nói thôi, nói điều nào chắc điều đó, cũng là cái nhân cách tốt. Rồi mình ví dụ mình là một người giữ lời hứa, hễ không nói thôi, hứa ai một điều nào, quyết tâm làm cho bằng được. Đó là cái tư cách của người quân tử. Hoặc là mình người có một cái lòng độ lượng, biết thương người, không có chấp nhặt lặt vặt. Thấy người ta có lỗi lầm không có chê bai mà
[1:05:57]biết thương yêu, đó là cái nhân cách tốt. Cái điều mình cần ở kiếp sau là cái nhân cách như vậy đó. Hễ có cái nhân cách đó rồi thì mình thấy nó yên tâm mọi điều, phải không? Muốn tu hay muốn làm điều gì cũng dễ hết. Đó là cái quan trọng. Ví dụ như là mình mình có cái khuynh hướng là thích làm việc từ thiện từ nhỏ. Từ nhỏ sinh ra đã biết thích xin tiền ba mẹ đi bố thí cho người này người kia. Nếu mà mình sinh ra mà đã được như vậy thì đó là hạnh phúc, phải không? Như chúng ta vậy, nhưng mà mình từ nhỏ mình đâu biết được điều đó. Ở đây chắc cũng có thể có một vài người như vậy, nhưng mà nhiều khi đa phần chúng ta chưa có điều đó kịp.
[1:06:34]Tới lớn lớn, được học, được dạy, thì chúng ta mới mới biết rằng cái bố thí là quan trọng, mình mới bắt đầu phát tâm. Chứ hiếm có người nào từ nhỏ mà năm, sáu tuổi đã thích bố thí rồi đó. Ở đây có ai được điều đó chưa? Có chưa? Nếu có là một cái cái may mắn lớn đó, một cái là ở kiếp trước mình đã có huân tập rồi. Đó là một cái nhân cách rất đáng quý đó. Vì chúng ta mong rằng thôi kiếp này mình bỏ ha, không tính nữa. Chúng ta mong ở kiếp sau, mình từ nhỏ sinh ra là đã được như vậy, đã có những khuynh hướng tốt rồi. Rồi mình mong ở kiếp sau mình sinh ra, từ thuở bé là gặp Phật pháp luôn, tin luôn, tu hay không thì chưa dám hứa, tu hay không thì chưa dám hứa. Vì sao?
[1:07:16]Vì sợ rằng vì kiếp này mình còn lỡ hẹn với người yêu là hẹn kiếp sau đó, cho nên kiếp sau thì chưa dám hứa đi tu, chưa dám hứa. Nhưng mà mong rằng kiếp sau sinh ra là gặp Phật pháp liền để mà mình sống có đạo đức tốt. Còn nhắm mà kiếp này mà không không có hẹn với ai hết, không có hẹn với ai kiếp sau hết, thì thôi cầu kiếp sau đi tu luôn từ nhỏ luôn. Ở đây quý Phật tử có hồi trẻ có hẹn với ai chưa? Có hẹn với ai chưa? Nhắm lỡ hẹn thì thôi không biết sao. Thôi thôi mà nếu mà chưa hẹn thì thôi, hẹn kiếp nguyện kiếp sau gặp Phật pháp sớm ha, rồi đi tu luôn. Kiếp này thật ra mình đã phí, mình đã phí bao nhiêu năm.
[1:07:59]Như bản thân của tôi vậy. Tôi lớn lên, sinh thì trong gia đình Cao Đài, rồi sau đó gặp Phật pháp và tôi theo Phật pháp. Khi theo được Phật pháp rồi mới mới nhìn lại cái thoả cái khoảng thời ấu thơ của mình mà cứ tiếc hoài. Cho đến bây giờ tôi vẫn còn tiếc chưa nguôi. Tôi nghĩ rằng nếu nếu mà từ thuở bé, ví dụ từ tôi vừa biết đi, vừa ý thức được khoảng bảy, tám tuổi mà đã gặp được Phật pháp, thì tôi nghĩ rằng mình đã tốt hơn bây giờ nhiều lắm, tốt hơn bây giờ nhiều. Nhưng mà do đời trước thiếu phước, nghĩa là mình mình gieo cái nhân gì nó không kỹ á, cho nên tới lớn lên mới gặp Phật pháp thì đã phí bao nhiêu năm.
[1:08:48]Bao nhiêu năm đi vào cái chuyện tào lao vô ích không hà. Chuyện tào lao vô ích là sao? Ví dụ là sao? Ví dụ có những thời gian vậy, tôi lại thích đi câu cá, hồi nhỏ vậy, thích đi câu cá, thích đi bắt bắt tép, bắt này kia nọ. Rồi mỗi lần đem về cho nhà ăn thì thấy như mình có một cái công lao gì đó, thấy hãnh diện. Tới chừng biết đạo, giật mình nhìn lại cái nghiệp sát sinh quá chừng. Hoặc là mình cứ thích âm nhạc, từ nhỏ là là là từ 10 tuổi cái biết đàn, biết đàn rồi cái thôi say mê âm nhạc, cứ chơi nhạc miết. Nhiều khi ngồi nghĩ lại nếu mà thời gian đó mình đi làm việc từ thiện nó đỡ. Và do cái điều đó nên tôi nghĩ
[1:09:28]những người mà họ họ đi trong nghệ thuật nhiều quá cũng không tốt là vậy, mất thời gian nhiều quá, mất thì giờ quá. Như để trở thành một người đánh piano cho giỏi, mất 10 năm, 15 năm là bình thường. Mà phải rèn luyện cực khổ đó. Chứ nếu 10 năm đó mà mình mình biết mình đi làm việc từ thiện thì tốt biết bao nhiêu, nó như vậy. Nên chúng ta phí rất nhiều thời gian của tuổi trẻ, tuổi trẻ. Ví dụ như bây giờ quý Phật tử ngồi đây đi, như có người khi mới gặp đạo, mới gặp thầy trụ trì đi quy y mới 3 năm, thì trong khi cả năm, sáu chục năm trước là hoàn toàn không biết Phật pháp, phí, quá uổng. Rồi có người tới như như quý Phật tử ngồi kia có thể là năm nay
[1:10:10]20 tuổi, 30 tuổi rồi mới bắt đầu gặp Phật pháp, nó phí đi. Đó là cái rất là uổng. Chúng ta sớm được ngày nào nó gây được cái nhân mạnh ngày đó. Do đó, chúng ta mong ở đời sau là từ thuở bé mình đã có cái lòng kính mộ Phật pháp sâu sắc, để không có như để không có lang thang mất thì giờ như kiếp này nữa. Và như vậy mình phải phát nguyện, và cầu nguyện Phật gia hộ cho mình điều đó: cho con được gặp Phật pháp sớm, cho con biết tu hành, và nếu mà con không có lỡ hẹn thì cho con xuất gia luôn. Đó mình cầu nguyện như vậy. Và chúng ta thấy nè, nếu mình không biết là mình có thể bị lạc hướng ở kiếp sau.
[1:10:55]Như có cái câu chuyện không biết là con có kể quý phật tử nghe chưa? Có một hòa thượng ở miền Bắc Việt Nam á, ở một cái chùa tôi quên tên rồi. Ông hòa thượng tu rất là tốt, ông có định lực rất là sâu. Nhưng một đêm đó ông ông mơ thấy Bồ Tát Di Lặc xuống mới nói thế này, nói rằng: "Vì con tu mà còn chấp về ý thức quốc gia, nghĩa là còn phân biệt nước này nước kia. Cho nên tuy có công đức nhưng mà phải sinh sang Trung Hoa để làm một vị quốc vương." Ngài Di Lặc cho biết như vậy. Nên trước khi hòa thượng tịch, hòa thượng mới mới báo cho đệ tử biết rồi hòa thượng ngồi tịch. Tại hòa thượng cũng tu tu đắc cái định khá sâu.
[1:11:38]Thì lúc đó bên Trung Hoa sinh ra ông vua là vua Khang Hy đó. Vua Khang Hy sinh ra là nơi bàn tay có ghi cái tên chùa ở Việt Nam, rửa không bao giờ hết. Rồi ổng cứ thắc mắc đến khi lớn lên ổng làm vua rồi á, rồi sứ Việt Nam đi sang á, đi đi sứ sang, ổng mới hỏi cái địa danh đó là ở đâu. Cái vị kia nói: "Có một cái ngôi chùa ở cái vùng đó như vậy." Thì ổng mới nói là: "Vậy nước của khanh cũng là địa linh nhân kiệt nên mới sinh ra được một người như ta." Thì ổng mới cho vàng cho tiền về để trùng tu ngôi chùa và xin cái nước giếng ở chùa nó đem qua. Lần sau đem qua, đem cái nước giếng của chùa qua mới rửa
[1:12:13]hết được cái chữ nó dính ở bàn tay từ hồi mới sinh ra. Nên chúng ta thấy một người tu hành nghiêm túc như vậy, tinh tấn đắc được định, có thể ngồi kiết già mà tịch. Nhưng mà đời sau không được làm người xuất gia mà sinh làm ông vua, mặc dù ông vua rất là tài. Vua Khang Hy là một người cực kỳ tài giỏi. Nghĩa là tuy là nhà Mãn Thanh chứ đến bây giờ những nhà sử học nghiên cứu lại vẫn phải khâm phục vua Khang Hy. Vì đời trước ổng là một hòa thượng tu hành nên đời sau ổng giỏi giỏi khủng khiếp luôn. Nhưng mà không được tu, không được tu. Đó chúng ta thấy đó, mình tu mà trong tâm niệm mình có một cái chấp thầm kín mà không ai gỡ cho mình, mình đi lạc.
[1:12:54]Rồi ví dụ thế này, ví dụ mình là người sống rất là tốt, mình làm nhiều việc từ thiện, thương người, mà có một chút à, hễ thấy cái người mọi ở trên rừng cái mình chê, coi thường. Thấy mấy người dân tộc thiểu số đó, mấy người Thượng, người mọi, người Ê Đê, người Xtiêng người gì đó đại khái, mình có cái coi thường, "Ôi dân tộc thiểu số," mình coi họ một đẳng cấp thấp. Thì qua kiếp sau mình sao? Chui luôn vào đó đi ra. Chui nhưng mà cái phước đời này còn, cái phước đời này còn cho nên khiến cái sao? Khiến mình lớn lên cái mình được cái địa phương đó, cái thằng nhỏ này nó học giỏi, mà ở diện là được diện dân tộc thiểu số
[1:13:40]nên được ưu tiên cho lên trường huyện học, học giỏi cho lên trường tỉnh, được ưu tiên, cứ cho cấp học bổng cho đi học riết à, tự tạo điều kiện, vì có được cái điều kiện duy nhất cái tiêu chuẩn này, tại là người thiểu số. Học rồi lên rồi cũng làm ông này bà kia với người ta, vì do cái phước đời trước hay làm việc từ thiện hay giúp người, chỉ có cái hơi chê dân tộc thiểu số mà phải vô đầu thai nó ở đỡ cho biết, cho nếm mùi một chút. Cho nên nhiều khi một cái chấp nhè nhẹ nó cũng thành một cái làm cho mình đi đi lạc. Rồi ví dụ, ví dụ như mình mình thấy đạo Phật mình hay, ha, mình nói mấy đạo khác là tà đạo.
[1:14:15]Thì đúng, người ta cũng không đúng lắm đâu. Vì nếu người ta đúng thì người ta gặp gỡ đạo Phật rồi. Người ta cũng chưa đúng lắm, nhưng mình khinh chê người ta thái quá. Ví dụ đạo Thiên Chúa nè, mình nói đạo nó không phải chánh pháp, mình đâu có biết rằng ví dụ Chúa Giêsu cũng là một vị Bồ Tát, phải không, thị hiện vào đó để giáo dục. Nhưng mình cái kỳ thị tôn giáo nhiều quá, thì kiếp sau mình cũng sinh vào một gia đình Thiên Chúa một chút cho biết mùi. Rồi lớn lên cũng khổ sở ghê gớm lắm rồi mới trở về với đạo Phật được. Bị nói này nói kia, nói nặng nói nhẹ đủ cách rồi mới trở về được. Đó là cái mà nhiều khi những cái tâm niệm bất ngờ như vậy rồi đưa mình đi.
[1:14:54]Và chúng ta thấy những cái khuyết điểm nó cũng chực chờ những những cái ưu điểm, cũng như những cái ưu điểm nó cũng chực chờ những cái khuyết điểm. Bây giờ mình làm phước nè, mình xây dựng cái kiếp sau của mình nó khá hoàn hảo, nó hoàn hảo hơn kiếp này để như hồi nãy mình nói cái lý tưởng của mình là gì? Là mình đóng góp cho cái thế giới này ba điều, phải không? Cho nên mình mong mình có phước, mình mới làm được điều đó. Mình có phước thì mình sinh vào gia đình giàu hay nghèo? Giàu. Rồi sinh ra một cái là chung quanh là người hầu kẻ hạ. Cái là cái tã là cũng tã ngoại, xài một lần rồi bỏ. Như vậy nôi cũng là nôi ngoại, sữa là là sữa nhập.
[1:15:43]Rồi nghĩa là là nghĩa là cái gì cũng tốt hết, rồi lớn lên chút là toàn là đi xe hơi. Thì đó là do cái phước của đời này mình làm, đời sau được như vậy, đó là ưu điểm. Nhưng mà cái khuyết điểm là gì? Khuyết điểm là gì? Khuyết điểm là mình sẽ bắt đầu kiêu căng. Đó, đây là cái nhược điểm. Rồi chính cái kiêu căng á, ỷ mình giàu có thể mình coi thường người nghèo là mình đọa lui trở lại liền. Đó cái nhân quả luân hồi nó như vậy đó, nó không có tuyệt đối được. Chúng ta đi hướng về cái hay coi chừng bắt đầu cái dở nó đã tiềm tàng nó chờ đợi. Rồi chúng ta thấy cái người ví dụ như về nói sinh luôn vào hoàng
[1:16:25]tử đi, vào cung vua làm hoàng tử, điều đó hay không? Coi chừng không hay đâu. Vì mới mở mắt ra mà chung quanh toàn là cung nữ, thị vệ hầu hạ lạy lục, quỳ, xưng vạn tâu hô, thì mình kiêu mạn mình không hay. Chính cái kiêu mạn đó làm mình đọa trở lại nó nặng nề hơn nữa. Do đó có phước mà mình không có cái tu quyết liệt để giữ cái tâm mình khỏi cái kiêu mạn thì lại là một sự nguy hiểm, sự nguy hiểm. Do đó chúng ta tạo phước rất nhiều để chuẩn bị cho kiếp sau, nhưng cũng phải chuẩn bị cái tâm khiêm hạ. Giữ làm sao, nguyện với Phật là xin Phật gia hộ cho con đời sau được làm con của Thủ tướng, phải không?
[1:17:11]Nhưng mà cũng phải xin Phật gia hộ cho con để con đừng có kiêu căng, tại lỡ mà kiêu căng cái là kiếp sau nữa rớt ra làm con của cái nhà bán khoai đầu ngõ á. Cho nên hễ mà cầu Phật muốn làm cho mình sinh vào nơi giàu sang, quyền quý thì cũng phải coi chừng cái tâm kiêu căng của mình. Là phải làm sao giữ cái tâm đó thật kỹ, phải lúc nào cũng khiêm hạ thì mới bền bỉ được cái con đường đạo của mình. Rồi bây giờ mình thấy sợ đi, nói: "Thôi sinh vào nhà giàu kiêu căng thì thôi sinh vào nhà nghèo." Nhưng mà nhà nghèo thì sao? Thì nó không có điều kiện, không có điều kiện để mình học tập hay làm việc từ thiện này kia nọ, phải không?
[1:17:51]Thì muốn cho ai cái điều gì cũng không có, rồi muốn có quần áo cho ai mình cũng thiếu thốn, ví dụ vậy đó. Cho nên đây là cái điểm mà bất toàn của cái luân hồi nhân quả. À tuy chúng ta cố gắng xây dựng cái kiếp sau của mình cho nó hoàn hảo hơn nhưng mình phải biết đề phòng những cái lạc đường lạc lối của nó. Thấy sinh vô nhà giàu ngon cái rồi cái đi lạc mất rồi. Ví dụ vậy. Rồi bây giờ đi, ví dụ mình chuẩn bị kiếp này để căn cơ mình cao hơn, căn cơ mình cao thì khi mình căn cơ cao là kiếp sau mình tu rất là dễ. Mình đến với Phật pháp mình tu hành cái nhiếp tâm vào định, mình có thể mau đắc đạo, đắc được những cái định rất là sâu.
[1:18:33]Nhưng mà cái nhược điểm là gì?
[1:18:37]Nhược điểm là gì?
[1:18:41]Cái nhược điểm là mình tu dễ quá mình không thông cảm cho cái người tu khó, mình không biết đường để dạy họ, không biết đường để dạy họ. Ví dụ có một cái vị đó ổng có tinh tấn 10 năm luôn cái ổng đắc, ổng đắc được pháp. Rồi từ đó về sau ổng gặp ai ổng cũng kêu là: "Cứ nhập thất tinh tấn tu, nhập thất tinh tấn tu." Nhưng đâu phải căn cơ ai cũng giống như vậy. Ơ phải biết nhìn hết, có những người cho tinh tấn vì họ đã đủ phước, có người phải cho tạo phước, phải tu dưỡng đạo đức rồi mới có thể tinh tấn nhập thất được. Nó không có đơn giản như vậy. Nên mình mà căn cơ quá mà nếu không khéo mình lại
[1:19:18]cũng không có biết đường mình dạy cái người dở. Còn nếu mà mình sợ căn cơ cao thôi mình căn cơ thấp, tu ít ít cho căn cơ thấp thì qua kiếp sau mình tu không được luôn. Cho nên có những cái bất toàn như vậy. Rồi bây giờ ví dụ như mình tại có một thời gian người ta thích đi xuất ngoại, ví dụ như không đi chính thức được thì lén trốn đi. Rồi bây giờ người ta qua được các nước các nước gọi là giàu sang. Nhưng mà chúng ta thấy có phải là hay không? Như khi mà tôi tiếp xúc với một số gia đình như vậy thì tôi lại thấy rõ ràng là một điều hình như không phải hay lắm đâu. Như có con một thời gian họ vượt biên đi sang đất nước tự do
[1:20:02]thì những đứa con trở về mình nhìn thấy nó giống như người nước ngoài, người hành tinh nào á, không còn được cái văn hóa Á Đông nữa. Ngang ngang, ngông ngông, nghênh nghênh. Mà sống buông thả, sống buông thả, phóng túng và buông thả.
[1:20:18]Nên cái chữ tiết hạnh đối với người phụ nữ không còn nữa, không giữ và không cần thiết, sống bừa bãi, buông thả. Và khi mình nhìn thấy cái lối sống của họ như vậy, tôi cảm thấy cái mà họ gọi là có phước á, gọi là đi sang được nước ngoài, tôi cảm thấy dường như nó là một sự bất hạnh thì đúng hơn. Và chính khi mình ở lại một cái đất nước này nó còn có những cái gia phong, cái đạo lý của Á Đông vẫn là một điều hạnh phúc. Hàng xóm gặp nhau vui vẻ chào hỏi. Nghĩa là cha con, vợ chồng có những cái lễ nghĩa đối với nhau tôi vẫn cảm thấy đó là cái đẹp trong cái cuộc sống của con người, chứ còn hơn là cha mẹ, con cái nói chuyện với nhau cứ ngang ngang,
[1:20:57]bất cần, hỗn láo, những đứa trẻ hỗn láo, ngang ngược. Thì tôi không cho đó là một đất nước văn minh đâu, không coi như vậy là văn minh. Cho nên mình nói bây giờ thôi mình nói ở Việt Nam mình khổ quá, thôi mình sinh qua mấy nước giàu. Coi chừng đó, mình sẽ nhiễm cái văn hóa của họ và mình đánh mất đi cái đẹp mà đất nước mình có. Nó không hay được. Mà trường hợp như mình sinh vào một đất nước khắt khe quá như là Hồi giáo thì thôi cũng thua luôn. Thì giờ này là quý cô là ngồi đây đâu có được vậy, phải từ trên xuống dưới ló có hai mắt nho nhỏ ra. Thì lúc đó là lại mà chào thầy thì thực ra tôi cũng không biết
[1:21:34]ai là ai, thì thấy người nào cũng là một cái cục vải nhúc nhích đi đi đi thôi không biết bên trong đó là người nào ở trỏng. Một cái đất nước mà để khắt khe quá thì mình không còn là một con người đúng nghĩa. Và nếu là cái người đàn ông trong cái đất nước được ưu đãi như vậy, tức là người đàn ông của Hồi giáo họ được quyền tới bốn vợ, có nước vậy, thì họ sẽ cố chấp và tà kiến, họ tin rằng ờ Hồi giáo là chân lý. Họ cho rằng Hồi giáo là chân lý tại cho họ tới bốn vợ lận, mà nếu họ ở đất nước khác thì họ chỉ được quyền có một vợ thôi. Họ cho đó là đúng, nó thành ra cái cố chấp và tà kiến, còn người phụ nữ thì không còn là thân phận của một con người nữa.
[1:22:09]Nên chúng ta thấy nên mình sinh về một cái đất nước cũng ảnh hưởng ghê lắm á, có thể thay đổi cả quan niệm, cái tư tưởng của mình. Nên mình chọn cái đất nước nào mà mình có thể nó gần gũi với Phật giáo, gần gũi Phật giáo. Giống như Việt Nam mình coi vậy chứ mà dễ, nào giờ cũng có truyền thống ông bà tổ tiên, cái đạo lý Á Đông của mình. Rồi nhà nước tương đối cũng tốt nên thôi mình cũng dễ tu, mình sống với cái đạo lý của nhà Phật nó cũng dễ chịu, nó cũng hay. Rồi có cái trường hợp đó là những cái mà chúng ta gọi là mình đi lạc á, chuẩn bị cho kiếp sau mà nhiều khi không kỹ cái, cái khi đi lại trật hướng rồi.
[1:22:46]Rồi có những người tu tập mà họ biết trước cái nơi họ sẽ sinh về ở kiếp sau, sẽ sinh về ở kiếp sau. Như có những vị Lạt Ma ở Tây Tạng vậy, trước khi chết họ báo trước những người đệ tử là nói thầy sẽ sinh về cái hướng đó, cái vùng đó, cái khu làng như vậy, rồi họ tịch. Rồi sau này người đệ tử đi tìm, tìm lại những đứa bé ở khu làng đó về. Ở Việt Nam cũng có nhưng mà ở Việt Nam thì cái chuyện đó thường được giấu kín, ít có mà đồn đại rộng rãi. Có những vị cũng như vậy đó, trước khi họ mất họ cũng nguyện họ trở lại và họ cũng cho những người đệ tử biết là họ sẽ sinh về nơi nào nhưng mà không có kêu đệ tử đi tìm thôi.
[1:23:24]Ở bên Tây Tạng thì họ đi tìm á, chứ còn Việt Nam thì không có đi tìm. Nên biết thầy mình à thầy có dặn như vậy vậy rồi thôi. Sau này có duyên gặp lại ai thì đoán đoán chắc thầy mình trở lại đây chứ không có chắc, không chắc. Thì chúng ta xây dựng cái kiếp sau, lần trước thì chúng ta nói là chúng ta đi về với cõi Phật để gặp Phật mà tu hành. Ở bài này thì chúng ta lại không có đi về một cõi Phật mà chúng ta trở về cõi này, trở lại cõi này để xây dựng cái thế giới này. Mà để mình có thể xây dựng được thế giới này thì mình phải chuẩn bị rất nhiều cho kiếp sau. Ở trên ba mặt: là học giỏi khoa học kỹ thuật nè,
[1:24:01]có đạo đức, có thiền định để đem ba cái điều đó cho thế giới. Thì bài nói chuyện đến đây là tạm hết.
[1:24:18]Nguyện đem
[1:24:28]công đức này hướng về khắp tất cả, đệ tử và chúng sanh đều trọn thành Phật đạo.