[0:00]Ba điều này đủ để làm thành cái tố chất của một con người sống ở đâu đem đến văn minh tiến bộ cho ở đó. Mình phải có cái tâm muốn cho mọi người trên thế gian này đều biết tu tập thiền, thiền định. Muốn xã hội công nghệ cao thì cái đầu của ta phải thông minh. Mà muốn thông minh thì ta phải...
[0:40]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nãy ngồi thiền mọi người ngồi đủ không?
[0:51]Ngồi thiền có cực không ạ, vất vả không?
[0:56]Mới ngồi thì ngồi thiền là một cực hình nha, nhất là người lớn tuổi. Bởi vậy mình mới thấy mình ngồi mình nhúc nhích mình cà nọ kia nó đỡ hơn là ngồi bất động, ngồi bất động vất vả lắm. Rồi ngồi hai cái chân bắt chéo lại, nó đau, nó tê, rồi không được suy nghĩ gì, khổ vô cùng.
[1:20]Nhưng mà cái khổ đó lại chính là cái con đường để đi vào sự giác ngộ tâm linh. Đức Phật ta cũng đắc đạo nhờ thiền định.
[1:34]Tất cả những vị Thánh nhân đắc đạo đều nhờ thiền định. Cho nên vì vậy, bây giờ ta làm đệ tử Phật thì ta phải biết tu tập thiền định. Mà nói thiền định cực khổ, chứ sự thực tất cả mọi ngành nghề trên trái đất này cái gì bắt đầu cũng đều đều vất vả cả, đúng không ạ? Ví dụ mình thấy ông tướng ổng chỉ huy hét ra lửa, nhưng mà nếu nhìn lại lúc ổng mới vào làm lính ổng tập cực khổ không? Nhớ không? Cực không ạ? Cực còn hơn mình ngồi thiền chứ, phải không? Cũng lăn lộn, bò lết, leo, trèo, bắn súng, dầm sương dãi nắng vất vả vô cùng, đi qua bao nhiêu trận địa chết, sống chết mong manh, rồi mới có ngày làm tướng, đâu phải dễ, phải không ạ?
[2:26]Hoặc là một bác sĩ, để có thể thành cái nghề làm bác sĩ thì có những đêm mà thức vật lộn với xác chết, mổ xác chết ra coi ở trong nó bệnh gì, tháo ra từng cái bao tử, gan, ruột phèo phổi ra coi nó bệnh gì ở trong á. Có dễ sợ không ạ? Dễ sợ lắm chứ đâu phải đơn giản, phải không ạ? Cho nên tất cả mọi ngành nghề gì nếu ta đi đến sự thành tựu đều có cái giá phải trả, đều vất vả cực khổ cả. Cho nên con đường thiền định này, nhỡ ta nói rằng ngồi thiền vất vả quá thì hãy nhớ tất cả mọi ngành nghề đều vất vả giống như vậy cả. Nhưng mà chỉ có cái khác là bây giờ ta đến với đạo Phật lúc tuổi ta hơi hơi luống rồi, cho nên cái vất vả nó làm cho mình
[3:16]mình nặng nề, chứ còn nếu mình còn trẻ thì ngồi thiền có cực cách mấy cũng sao? Chẳng nhằm nhò gì so với đi bộ đội đi lính còn cực hơn nhiều. Nên nếu ai nói rằng ngồi thiền cực thì ta có cách để mà mà giải thích mà trả lời. Đó là cái thứ nhất, đồng ý chưa? Như vậy. Nhưng
[3:39]mà khi mà ngồi thiền lâu, quen chân, quen thân, quen tâm, bắt đầu tâm được an ổn rồi thì thì không một cái hạnh phúc thế gian nào so sánh được cái hạnh phúc của thiền định cả. Lúc đó bây giờ có đem mình ra bắn mình cũng nói thôi cũng phải ngồi thiền thôi chứ không bao giờ bỏ được. Bây giờ có ai bảo mình nghĩa là cho mình tiền muôn bạc vạn bỏ ngồi thiền đi, tôi cho anh tỉ tỉ, mình nói hổng cần tỉ, thà nghèo mà được ngồi thiền. Bởi vì sao? Bởi vì lúc đó mình thấy rõ thiền là chân lý, thiền là hạnh phúc, thiền là trí tuệ, thiền là đạo đức. Lúc đó là đánh đổi bao nhiêu cũng không đánh đổi. Còn lúc mới tu thì phải nhờ ý chí mình giữ gìn,
[4:31]nhờ huynh đệ mình nhắc nhở, nhờ thầy tổ mình bảo ban, còn đến khi mà có kết quả rồi thì không ai có thể lung lay mình được nữa. Vì thấy rõ con đường đi là như vậy. Như ông bác học Einstein vậy, ổng là người cực kỳ thông minh. Tại sao ta nể ông Einstein? Vì ổng nhìn vũ trụ bằng trí tuệ chứ không phải bằng cái con mắt.
[4:59]Như bây giờ á, các nhà thiên văn vật lý á vẫn nhìn vũ trụ bằng con mắt á, tức là phải lấy cái kính thiên văn nhìn lên trời, thấy cái gì đó rồi tính toán. À thấy cái ánh sáng của cái ngôi sao đó nó mờ nó rõ mà tính toán ra nó là cái gì. Hoặc là thấy các thiên hà cái ánh sáng nó thay đổi mà tính toán ra nó di chuyển như thế nào, tức là phải nhìn bằng mắt. Còn ông Einstein ổng không có nhìn. Ổng chỉ có cây viết chì với tờ giấy á, ổng suy nghĩ bằng, ổng nhìn thấy cả vũ trụ. Cái đó mới ghê. Nên những cái thuyết của ổng đưa ra, những cái lý thuyết ổng đưa ra lúc đó thế giới á chỉ có 13 người hiểu. Còn bao nhiêu người không hiểu, thậm chí có những người chống lại.
[5:50]Cho đến bây giờ thì lần lượt từng bước từng bước thế, khi khoa học tiến bộ, kỹ thuật công nghệ tiến bộ, có những cái máy móc để đo đạc được thì mới biết rằng ông Einstein ổng đúng từ từ, ổng đúng dần dần. Khủng khiếp vậy đấy, con người đi trước thời đại, không có công cụ, chỉ bằng cây viết chì với tờ giấy thôi mà hiểu được vũ trụ. Thì với con người mà thông minh như vậy thì ông nhìn ra nhiều điều trong cuộc sống này nữa, chứ không chỉ nhìn khoa học. Và đặc biệt ông nhìn vào tôn giáo. Khi ông nhìn vào tôn giáo thì ổng thấy có cái điểm này: Hầu hết tôn giáo đều xuất phát, bắt đầu từ vào cái thời mà xã hội con người rất là kém phát triển, đúng không ạ?
[6:38]Không có khoa học gì cả, con người ta chỉ đoán mò, suy luận đại, rồi bắt mọi người phải tin, ai không tin thì phạt, thì thành từ từ thành cái hệ thống tôn giáo. Và trong cái thời đại mà chưa có khoa học, chưa có sự tiến bộ gì cả, thì những cái tôn giáo mà nó bắt nguồn từ thời đại đó thì có bảo đảm nói mọi điều đúng không? Khi mà không biết mưa từ đâu ra, không biết tại sao có nước chảy, suối chảy, suối trôi, không biết tại sao thủy triều lên xuống thì cái tôn giáo đó liệu có đem đến cái chân lý cho con người không? Có không? Không. Nên vì vậy khi mà khoa học tiến bộ, tất cả các tôn giáo phải sửa
[7:33]giáo lý mình lại cho nó phù hợp với khoa học.
[7:39]Nên bây giờ muốn tồn tại thì phải làm sao? Sửa giáo lý lại, sửa kinh mình lại. Để làm chi? Còn một chút mà chân lý trong đó. Ông Einstein ổng phát hiện điều đó. Chỉ có một điều ổng thấy đạo Phật thì không phải như vậy. Ổng thấy lạ một điều là đạo Phật không cần sửa, đạo Phật cứ đứng đó yên mà khoa học phải rượt theo. Khoa học có tiến tới đâu cũng chỉ là đi theo đạo Phật thôi. Chứ đạo Phật không cần sửa để theo khoa học, mà khoa học phải tiến bộ thì mới theo được đạo Phật. Cái câu nói của ổng chấn động toàn thế giới. Và nhờ câu nói đó, nhiều những người trí thức bắt đầu họ mày mò, họ tìm tới đạo Phật.
[8:32]Còn chúng ta ở đây, chúng ta may mắn được sống trong một đất nước Phật giáo từ bao giờ, từ mấy nghìn năm, nên chúng ta tiếp nhận Phật giáo một cách thuận lợi, may mắn, dễ dàng. Nên vì vậy, chúng ta phải làm sao? Phải hết sức là tinh tấn tu tập. Đừng có phụ bạc cái nhân duyên tốt đẹp của cuộc đời mình là mình có đạo Phật ngay từ khi mở mắt chào đời. Nhớ như vậy, đây là một cái phước lớn của dân tộc ta.
[9:10]Như ngày hôm nay à quý Phật tử về chùa ăn chay có thấy ngon không? Ngon. Rồi có nhớ mặn không? Vừa ăn rồi có nhớ thịt cá ở nhà không?
[9:28]Nhiều người nói rằng là ăn chay mất sức, đúng không ạ? Ăn chay không có mạnh bằng ăn thịt, ăn cá thì cũng đúng. Nhưng mà ăn thịt, ăn cá đó làm cho ta khỏe tạm thời nhưng nó sinh cái bệnh hậu về sau.
[9:50]Còn ăn chay á nó không mạnh bằng cái người ăn mặn nhưng mà nó về lâu về dài cái sức khỏe ta bền vững hơn. Thầy có mấy cái gia đình họ ăn chay trường, họ tu hai vợ chồng cùng tu tập ăn chay trường rồi bất ngờ có con ngoài kế hoạch. Đứa con nó cấn thai trong lúc bố mẹ ăn chay trường. Trong suốt thời gian mang thai, người mẹ vẫn ăn chay trường. Sinh ra cho con bú, mẹ vẫn ăn chay trường. Rồi đến khi mà nó bắt đầu biết ăn, nó cũng chỉ ăn chay trường, đưa cái gì lạ vô nó nhả ra liền, nó ói ra liền. Nhưng mà những đứa bé đó nó mạnh gấp rưỡi lần những đứa bé mà trong gia đình ăn mặn, khỏe mạnh và rất ít bệnh tật.
[10:35]Sốt sơ sơ hết liền, sốt sơ sơ hết liền. Và chạy nhảy cả ngày, đầu óc thì thông minh, nói năng thì lanh lẹ. Mấy nơi mấy gia đình như vậy, chứ không phải là một trường hợp đặc biệt nào. Mấy nơi như vậy. Rồi hiện nay vậy, nay vừa rồi cái trên VTV1 của ta, đài truyền hình quốc gia Việt Nam á, mới nói về một cái phóng sự ở bên Đức
[11:00]là ngay cái thủ đô Berlin của Đức, người dân họ ăn chay càng lúc càng nhiều lên dần dần. Về cái xứ đó mà ăn chay thì được ăn rất là ngon và rất nhiều nhà hàng chay. Con người ta bắt đầu chuyển đổi qua từ bỏ ăn thịt cá để ăn chay. Rồi nhiều cái cái nông trại bắt đầu đóng cửa không nuôi, không chăn nuôi, không giết thịt nữa vì con người không còn cái nhu cầu ăn thịt cá nhiều nữa. Và họ chế biến thức ăn chay ngon hơn mình. Trong khi mình là có bề dày nha, nhưng mà họ chế biến vậy bằng khoa học.
[11:46]Rồi bao nhiêu cái đầu óc khoa học họ lao vào để họ nghiên cứu cái thức ăn chay. Còn mình là do cái người nấu bếp khéo tay, còn họ nghiên cứu thức ăn chay bằng những người kỹ sư, cho nên thức ăn chay của họ rất là ngon. Họ mới lấy cái vị từ rong biển, tại trong cái rong biển á có nhiều đạm, nó được ủ trong nước biển cái nó tạo ra một cái vị rất là
[12:15]giúp cho ta thích ăn. Thì họ đưa vào trong các món ăn chay làm cho mọi người ăn chay thấy rất là ngon và cơ thể được trong lành, khỏe mạnh. Nên hôm nay ta đến chùa, ta tu tập, ta ăn chay thì ta biết rằng ta đang đi theo cái nhịp bước tiến bộ của thế giới. Vì thế giới ở những nơi văn minh, bắt đầu người ta chuyển sang ăn ăn chay. Mà ta nhớ Đức là một nước rất văn minh. Rồi ví dụ như xe hơi vậy, xe ô tô vậy, thì hiện nay Đức và Nhật sao? Cạnh tranh nhau. Hàn Quốc bắt đầu cũng muốn nhảy vào, nhưng mà vẫn chưa theo được Nhật với với Đức. Nên các dòng xe sang, xe lớn là của Đức, tập trung ở Đức cả.
[13:03]Vì người Đức họ tinh tế, họ làm cái gì họ làm kỹ lưỡng tới nơi. Một cái đất nước như vậy mà tới mấy ngàn cái thương hiệu nổi tiếng. Đức làm ra sản phẩm gì cũng có uy tín trên thế giới chỉ bởi vì họ kỹ lưỡng quá. Nên khi họ đã nghiên cứu về cái ẩm thực, về ăn uống, họ mà họ chọn cái ăn chay thì ta tin chắc rằng ăn chay là điều tốt đẹp cho con người. Mà may mắn sao chúng ta sao? Mình đã ăn chay lâu rồi, mình ăn chay trước người Đức nữa. Nhưng mà ăn chay là vì cái gì? Là vì niềm tin đối với Đức Phật. À mình tin Phật, à Phật dạy không sát sinh, Phật dạy ăn chay là có đạo đức không tạo nghiệp, cho nên mình tin Phật mà mà ăn chay. Ăn chay rất là đúng.
[13:52]Còn người Đức thì họ cũng không thích sát sinh nữa. Họ nói nhìn vô cái cái cái cái cái lò mổ mà nó giết máu me tùm lum giòm thấy khủng khiếp quá. Gắp một miếng thịt lên là hiểu trong cái miếng thịt đó nó đầy chứa đầy sự giết hại đau đớn. Phải hiểu tới cái đó, chứ đừng có bịt mắt mà chỉ thấy miếng thịt ngon mà không biết trước miếng thịt đó là cái gì. Nên họ sâu xa, tinh tế, nên dần dần họ chuyển sang ăn chay và phát hiện rằng ăn chay rất tốt cho sức khỏe. Và trước cái việc mà người Đức ồ ạt ăn chay như vậy, nhiều nơi trên thế giới cũng sao? Cũng bắt đầu phải nghĩ lại, phải bắt chước. Vì người Đức họ không phải làm chuyện chơi,
[14:34]họ là cái đầu họ là đầu văn minh, tiến bộ, chứ không phải là là mê tín, không phải mê tín, không phải nhẹ dạ mà là văn minh, tiến bộ. Thì những cái điều đó ta có cả rồi. Cái điều Einstein cũng là nhà bác học Đức ca ngợi đạo Phật ta cũng có rồi, cái điều mà người Đức bắt đầu kêu gọi ăn chay ta cũng có rồi, nên nơi chúng ta có đủ những cái tính chất của một gì? Một đất nước, một xã hội văn minh, tiến bộ. Cái vấn đề còn lại là ta khai thác cho triệt để để làm cái điểm đến cho thế giới học tập. Tại sao đạo Phật của ta mà bây giờ họ muốn học họ phải chạy qua chỗ khác họ học? Rồi bây giờ mai mốt cứ đi học Phật giáo phải qua
[15:20]Mỹ học, phải qua Đức học, trong khi sao? Ta mới là cái nôi Phật giáo. Chỉ bởi vì cái gì? Chỉ bởi vì nơi cái nôi Phật giáo này những người đệ tử Phật không không tinh tấn tu tập, không hết lòng tu tập, không biết rằng đạo Phật của mình là một điều một tài sản cực kỳ quý giá của nhân loại mà ta đang nắm trong tay cái tài sản đó mà không hay. Nên quý Phật tử vậy, ta được ngồi đây trong một bầu trời thế này, một cái đất nước thanh bình như thế này, trong một không gian Phật pháp thế này, nơi ngôi chùa đẹp như thế này để mà được tận hưởng sự tu hành trong Phật pháp thì phải hiểu rằng cái phước của mình rất là lớn, nhớ như vậy nha, mà cố gắng tu tập.
[16:07]Mà không phải tu cho một mình mình, phải làm sao? Phải rủ nhau cùng cùng tu, chung quanh mình ai chưa biết đạo Phật phải làm cho mọi người cùng biết đạo Phật. Ta không cho phép nơi cái xứ sở mình ở, nơi cái láng giềng mình ở còn có những người chưa biết đạo Phật. Vì đó là gì? Đó là sự lạc hậu. Ta phải hiểu rằng đạo Phật là sự tiến bộ của nhân loại, hãy nhớ như vậy. Bây giờ ai hỏi ta điều: "Đạo Phật là gì mà bà theo? Đạo Phật là gì mà ông theo?" Ta không cần nói dài dòng, ta chỉ nói: "Tôi theo đạo Phật bởi vì đạo Phật là sự tiến bộ của nhân loại". Trả lời một câu đó rồi chừng nào họ hỏi nữa trả lời
[16:50]thêm, còn căn bản ban đầu chỉ như vậy là được rồi. Nha, đạo Phật là sự tiến bộ của nhân loại. Nên ta theo đạo Phật là ta đi theo sự tiến bộ đỉnh cao của nhân loại. Mà đã là sự tiến bộ, mà đã là cái đạo đức, mà đã là cái lòng nhiệt thành thì ta không cho phép cái người chung quanh ta, thân quyến ta, bạn bè ta, láng giềng ta còn có những người mà chưa biết đạo Phật. Bởi vì nếu trong xã hội tiến bộ có những người tiến bộ mà còn có những người đứng lại, có những người cản đường, có những người quay lưng lại sẽ kéo cái sự tiến bộ của xã hội đi đi ngược lại. Do đó chung quanh ta nhìn ai chưa biết đạo Phật,
[17:42]ta phải làm sao cho họ cùng biết đạo Phật. Làm cách gì? Làm sao? Tùy mỗi đối tượng mà ta gặp trong cuộc đời, lúc nào trong đầu ta phải nghĩ làm sao làm cho họ biết đạo Phật để cho họ cùng trở thành sự tiến bộ giống như mình. Chớ đừng để có người biết đạo Phật mà có người cũng chưa biết đạo Phật. Nên hôm nay vậy, ta nói với nhau vậy: "Ta tu tập theo đạo Phật để làm gì? Để đóng góp vào sự tiến bộ, văn minh của nhân loại". Cái bài hôm nay là như vậy: "Ta tu theo đạo Phật để đóng góp vào sự tiến bộ, văn minh của nhân loại".
[18:26]Bây giờ ta so sánh này để ta thấy mình phải quyết tâm hơn.
[18:33]Một vùng, bên đây là một khu vực, hai bên hai khu vực. Một cái khu vực kia đó, không có nhà không có là nhà vệ sinh. Họ muốn đi vệ sinh thì họ phải lén lén lút lút chui vào trong bụi, nha, vác cái cuốc đi rồi đó, vậy đó. Tắm thì là đứng ngoài vậy đó, cởi cái trần ra mà đứng dội nước. Còn ở một khu vực bên cạnh thì nhà nào cũng xây nhà vệ sinh đàng hoàng. Nhà vệ sinh tiện nghi, đẹp đẽ, sạch sẽ, nước thải được xử lý đàng hoàng. Đó, thì hai bên khu vực ta chọn khu vực nào ta sống? Khu vực mà có nhà vệ sinh đàng hoàng phải không ạ? Vì nó văn minh hơn, còn bên kia lạc hậu quá, không văn minh. Rồi bây giờ, ở một cái khu vực mà người dân á họ đi ra ngoài đường
[19:25]họ cởi trần, mở miệng thì chửi bậy, nói thì to tiếng ồn ào. Còn một bên khu vực á cái người dân họ ngay cả ở trong nhà họ cũng mặc đồ đàng hoàng, tươm tất. Khách bất ngờ đến không bao giờ thấy cái cảnh mà người ta cởi trần mặc quần đùi mà nói năng bỗ bã. Còn mọi người nói chuyện với nhau nhỏ nhẹ, lịch sự, đàng hoàng, vừa đủ nghe, không làm ồn ai cả. Vậy ta muốn ở trong khu vực nào? Ta muốn ở trong khu vực thứ hai đúng không ạ? Bởi vì khu vực đó nó văn minh hơn, còn khu vực kia nó lạc hậu, nó thấp kém, cái ý thức họ kém quá. Rồi bây giờ có hai khu vực: một khu vực là rác quăng bừa bãi. Họ ăn cái gì xong từ trong nhà họ ném cái vèo bay xuyên qua cửa sổ rớt xuống đường,
[20:14]rồi nó đi đâu nó đi, kệ nó, không để ý, nó trôi đâu trôi, ai nhặt nhặt không biết. Ngoài đường đi là thấy rác vứt tùm lum. Trước mặt nhà, chung quanh nhà rác đầy, trên đường phố rác đầy: ni lông, chai, nhựa rồi ôi đủ thứ. Còn một khu vực thì không một cọng rác. Không tìm thấy một cọng rác nào trên đường, trước sân nhà, sau sân nhà không bao giờ tìm thấy một cọng rác nào, tất cả đều sạch và đẹp. Vậy ta muốn ở trong khu vực nào? Ta phải ở trong khu vực thứ hai vì khu vực đó văn minh, tiến bộ. Còn khu vực kia, đầu óc họ còn gì? Thấp kém quá. Do không văn minh tiến bộ có nghĩa là dơ bẩn, bừa bãi như vậy.
[20:54]Còn cái người văn minh tiến bộ, họ thông minh, có trí tuệ cho nên họ giữ mọi điều sạch đẹp. Và ta chọn cái xã hội để ta sống. Nhưng mà cái xã hội ta chọn để ta sống á là
[21:11]ta cứ đi cả đời coi chỗ nào tốt thì ta tới ta ở, hay là chính ta là người phải xây dựng cho xã hội tốt lên? Hả? Hả? Chính ta phải xây dựng. Hiểu cái điều này nè, ta mới thấy có cái điều thế này: có những người Việt Nam có tiền, có người có tiền cũng khá, có người có tiền cũng giàu sang, họ mới đi du lịch các nước. Rồi họ gặp nhiều quốc gia họ gọi là quốc gia đáng sống. Đất nước đó bình yên, văn minh, nó giàu có, tiện nghi, kỹ thuật cao, luật pháp đồ chặt chẽ ổn định. Và thế là sao? Về họ bán tài sản, họ chuyển tiền qua nước đó để họ qua đất nước đó gọi là đất nước đáng sống mà họ họ sống, họ tận hưởng.
[22:06]Có ai nghĩ gì không?
[22:11]Nếu nói trên luật pháp thì họ có quyền, phải không ạ? Nói trên Hiến chương Nhân quyền của Liên Hợp Quốc thì họ có quyền. Kệ họ giàu rồi họ muốn đi đâu đi, họ lựa chỗ nào thích thì họ cứ sống. Nhưng nếu nói trên lương tâm, đạo đức, trách nhiệm thì cái con người mà
[22:32]cứ bỏ cái đất nước mình mà đi tìm một chỗ sung sướng mà ở thì thật là đáng trách.
[22:42]Cái trách nhiệm của chúng ta là làm cho đất nước ta tiến bộ lên, văn minh lên bằng thế giới hoặc hơn thế giới. Đó mới là mục tiêu, là lý tưởng, là ước mơ của người Việt Nam. Chớ đừng có cái đầu hễ làm được kiếm ít tiền rồi đi tìm một đất nước đáng sống mà sống, bỏ đất nước mình lại sau lưng. Cái đó tệ bạc, phản bội, vô trách nhiệm. Đó mình có phước mình mới giàu, giàu rồi mình đi tìm nơi sung sướng mình ở, làm sao bằng được cái con người mà ở lại với đất nước nghèo khổ này quyết xây dựng đất nước này văn minh tiến bộ lên? Bây giờ ở đây thầy hỏi thật lòng nha: một, mình có tiền mình đi tìm về một đất nước
[23:32]giàu sang sung sướng để mình ở cho sướng; hay là mình ở lại quê hương này để xây dựng quê hương này giàu đẹp lên? Ai chọn là đi tìm một đất nước giơ tay lên.
[23:49]Có bà cụ giơ tay kìa, đằng sau lưng. Bà văn minh tiến bộ thật.
[23:56]Rồi ai chấp nhận để xây dựng quê hương mình trở nên giàu đẹp văn minh giơ tay lên. Rất cám ơn nha. Và cái thông điệp này hôm nay về mọi những người nào đã giơ tay thì hãy đem cái thông điệp này mà nói chuyện với tất cả những bạn bè của mình, nha, bạn bè của mình. Nói vậy đừng đợi người ta làm sẵn rồi mình tới mà hưởng, hãy bắt đầu từ nơi nghèo khổ, nơi thấp kém mà ta làm cho quê hương ta giàu đẹp, văn minh, tiến bộ lên. Hãy hứa với nhau điều này, đó. Nhưng làm cách nào để đóng góp xây dựng đất nước ta giàu đẹp, văn minh, tiến bộ?
[24:42]Cứ suy nghĩ đi, giờ sư phụ nói thêm ý nữa. Có nhiều cái tôn giáo hứa hẹn với tín đồ rằng
[24:53]nếu mà đi theo tôn giáo của họ thì
[24:59]lúc sống thì họ không biết, làm ăn mày ăn xin hay giàu sang gì không biết, nhưng mà chết thì sẽ được lên thiên đường, họ hứa vậy. Rồi rất nhiều tín đồ cũng đã chết mà lên thiên đường hay không thì mình sao? Không kiểm chứng được, phải không ạ? Cho nên mãi mãi chỉ là niềm tin, chỉ là niềm tin thôi, vì có ai kiểm chứng đâu. Họ không lên được họ cũng không báo là tôi bị lừa rồi không có lên gì cả, hoặc là họ lên rồi họ cũng chẳng báo tôi đã lên rồi, không không biết. Nhưng mà cứ hứa là chết rồi lên thì cực kỳ khó kiểm chứng. Và chính vì cái khó kiểm chứng đó cho nên những tôn giáo đó làm sao? Cứ tiếp tục tồn tại, tiếp tục hứa hẹn, phải không ạ?
[25:49]Tiếp tục hứa, hứa hoài mà không ai kiểm chứng là cái lời hứa đó có đúng hay không. Cứ bắt mọi người phải theo đạo để chết được lên thiên đường. Đó thì thôi bây giờ mình vì tin mình theo đạo cũng được, nhưng mà lúc chết rồi cái lời hứa của cái ông giáo sĩ đó có đúng hay không rõ ràng không kiểm chứng được. Còn chúng ta, không biết ngu hay khôn, nhưng mà chúng ta tin có luật nhân nhân quả. Và luật nhân quả này nó không lệ thuộc ông thầy tu, không lệ thuộc thần linh. Nó là của vũ trụ. Ai gieo nhân gì gặt quả nấy, không lệ thuộc thần thánh nào, cũng không lệ thuộc ông thầy tu. Ông thầy tu nói gì kệ ổng, ông thầy tu hứa hẹn hay không hứa hẹn gì kệ ông thầy tu.
[26:40]Còn tôi, tôi gieo nhân gì tôi sẽ gặt quả đấy, và đó là sự công bằng của vũ trụ. Chúng ta tin điều này, cho nên vì vậy, tôi không cần đi tìm một đất nước nào sung sướng tôi ở hết, mà cái điều tôi cần là gì? Tôi xây dựng cái đất nước của tôi cho giàu đẹp, văn minh, tiến bộ. Thì có khi tới chết rồi tôi vẫn chưa xây xong vì đó là một sự nghiệp rất là lâu dài. Tôi chết rồi, con cháu tôi tiếp tục xây dựng cái đất nước này giàu đẹp, văn minh, tiến bộ. Nhưng cái tâm huyết của tôi, cả một đời của tôi mà tôi đóng góp để xây dựng đất nước này giàu đẹp, văn minh, tiến bộ thì đó là cái cái nhân bảo đảm rằng khi tôi chết tôi sẽ về nơi về nơi sung sướng.
[27:35]Nếu không về được cái cõi nơi sung sướng, dù tôi có tái sinh lại, tôi bảo đảm cũng tái sinh một nơi sung sướng. Vì sao? Vì cái nhân của tôi đã gieo. Cái nhân của tôi đã gieo là tôi đang còn sống ngày nào tôi cố gắng đóng góp xây dựng quê hương giàu đẹp, văn minh, tiến bộ thì chắc chắn cái chỗ nào tôi đến chỗ đó phải giàu đẹp, văn minh, tiến bộ. Chớ tôi không cần tôi không cần mà nơi giàu rồi tôi ai làm sẵn tôi tới hưởng, rồi bắt đầu xây dựng từ đất nước mình. Và nhân quả sẽ đưa tôi đến một nơi có sự bù đắp quả lành, phước báu xứng đáng, tương ưng. Thì như vậy ngu hay khôn? Ngu hay khôn? Quá khôn.
[28:27]Vì mình gieo nhân thì phải phải gặt quả thôi. Chứ không cần lệ thuộc thần linh, không cần lệ thuộc thầy tu. Mà tôi làm điều tốt thì tôi phải về nơi sung sướng vậy thôi, nơi hạnh phúc thôi, chắc chắn là như vậy. Còn cái cái đạo nào mà họ hứa tôi phải lệ thuộc ông thần linh, tôi phải lệ thuộc ông giáo sĩ thì tôi mới được về nơi sung sướng thì đúng là tin vào một lời hứa không kiểm chứng. Còn ở đây tôi tin vào luật nhân quả công bằng, không lệ thuộc thần linh, nha. Phật là bậc Thầy dạy cho tôi điều đó. Thầy của tôi cũng chỉ là bậc thầy dạy cho tôi điều đó, chứ không có ai hóa phép mà đưa tôi về cái nơi sung sướng cả,
[29:16]mà tôi phải biết mà gieo nhân lành mới gặt được cái quả lành như vậy. Đó là như vậy. Đó hai cái thái độ của của về các tôn giáo. Bây giờ thầy quay trở lại câu hỏi: vậy ta làm gì để góp phần xây dựng đất nước giàu đẹp, văn minh, tiến bộ? Câu trả lời là: muốn đóng góp vào để xây dựng đất nước giàu đẹp, văn minh, tiến bộ thì chỉ một điều: cố gắng về đây tu tập thiền định hàng tháng giùm thầy. Chỉ vậy thôi.
[29:52]Thì cái anh bạn đó nói đúng đó, tinh tấn tu tập. Mà thầy nói nhỏ hơn nữa, thầy nói hẹp hơn nữa, ráng tu tập thiền định thôi. Nói ủa, tu tập thiền định cứ ngồi lì lì lì lì đau chân chết mồ luôn mà làm sao mà đóng góp xây dựng quê hương giàu đẹp? Đấy, cứ vậy rồi sẽ thấy. Tại vì sao vậy? Tại vì trong thiền định
[30:22]đem đến cho ta ba điều.
[30:27]Và ba điều này đủ để làm thành cái tố chất của một con người
[30:33]sống ở đâu đem đến văn minh tiến bộ cho ở đó. Ba điều. Nếu ta tu tập thiền định, ta sẽ thành tựu được ba điều. Điều thứ nhất là tâm thanh tịnh. Điều thứ hai là tâm đạo đức. Điều thứ ba là tâm trí tuệ. Khi tu thiền ta được ba điều này. Nhắc lại: Khi tu thiền ta được ba điều. Thứ nhất là tâm... thanh tịnh. Hai là tâm... đạo đức. Ba là tâm... trí tuệ, nha. Mà nơi con người có được ba điều này thì người đó sống ở đâu sẽ góp phần xây dựng sự văn minh tiến bộ cho cộng đồng ở đây. Tu thiền ta được ba điều này, nha. Tại sao tu thiền rồi ta được ba cái tâm? Tâm thứ nhất là tâm thanh tịnh, thứ hai là tâm đạo đức, ba là tâm trí tuệ.
[31:36]Với ba cái tâm này ta sẽ đóng góp xây dựng cho xã hội giàu đẹp, văn minh, tiến bộ. Tại sao như vậy? Vì xã hội văn minh nó gồm những tiêu chuẩn như thế này, người ta mới thấy là thiền nó hoàn toàn phù hợp. Thứ nhất, một xã hội văn minh là một xã hội sạch sẽ, nha. Xã hội văn minh không có dơ bẩn. Xã hội đó, đó là cái điều thứ nhất. Mà cái người tu thiền á, tâm họ sao?
[32:07]Thanh tịnh. Thì khi tâm ta thanh tịnh, bỗng nhiên nó hiện ra một cái hiệu ứng, ta không bao giờ chấp nhận sự dơ bẩn trong trong cuộc đời. Cái tâm thanh tịnh nó bắt buộc ta như vậy, chứ không phải là bị ai ép hết, mà tự tâm ta bắt buộc chính ta luôn luôn giữ cho mọi điều sạch sẽ. Khi tâm ta sạch, bỗng nhiên nó tạo thành một hiệu ứng là ta không bao giờ chấp nhận một cái sự dơ bẩn dù rất nhỏ trong môi trường chung quanh ta. Thầy nhắc lại điều này nha. Cho nên ví dụ thấy một cái người họ sống rất sạch sẽ thì tâm họ cũng chưa chắc thanh tịnh, họ quen thôi. Nhưng một người mà tâm thanh tịnh thì bắt buộc
[32:58]môi trường chung quanh họ rất là sạch sẽ. Thầy nói này cái suy luận này nhớ nha, không không phải định lý đảo. Rồi, để thầy nói ngược lại, thầy nói tiếp. Thấy một người sống ngăn nắp, sạch sẽ thì chưa chắc rằng tâm người đó thanh... thanh tịnh, chưa chắc vì đây chỉ là nề nếp gia đình thói quen thôi. Nhưng một người mà tâm thanh tịnh thì bắt buộc cái cuộc sống người đó rất là sạch sẽ, ngăn nắp. Hiểu không ạ? Nhiều người còn ngơ ngơ nhở?
[33:41]Thôi thầy nhắc lại một lần nữa. Có những người sống rất là sạch sẽ, ngăn nắp, đúng không ạ? Ở đây có không? Có không? Nhà cửa là đâu đó, đồ nào là vật nào để đâu để đấy, là quét tước là vào là rất là đẹp, sạch sẽ. Nhưng mà hễ nhìn thấy họ sạch như vậy, bảo đảm họ lại phải là người tâm họ thanh tịnh trong thiền định chưa? Có không? Chưa chắc, phải không à? Đây là thói quen, nề nếp gia đình, rồi ý thức, vậy thôi. Đó, cho nên thấy cái người mà sạch sẽ, ngăn nắp chưa chắc họ thanh tịnh, nhưng ngược lại, nếu cái người tâm thanh tịnh thì buộc họ phải sao? Sạch sẽ, ngăn nắp. Đây là lối định lý không có định lý đảo. Cái này Đức hiểu không ạ? Thấy không?
[34:30]Ở trong toán học á. Hoặc bây giờ thầy nói ngược lại. Cái người mà tâm thanh tịnh thì bắt buộc họ phải sống rất là sạch sẽ, ngăn nắp.
[34:45]Nhưng mà không nói ngược lại được. Nhưng mà cái người mà sạch sẽ, ngăn nắp thì chưa chắc tâm họ thanh tịnh. Hiểu chưa? Đó, cái đây... Thầy định lý toán học á. Mấy đứa trẻ trẻ tụi con chắc hiểu nhở? Hiểu đó, định lý toán học mà, không có định lý đảo, không định lý đảo. Một chiều thôi: tâm thanh tịnh thì chắc chắn sống sạch sẽ, ngăn nắp. Cái người mà tâm thanh tịnh á họ không cho phép tâm họ có một cái niệm sai lầm, một ý nghĩ sai. Tự nhiên nó ứng ra trong cuộc sống, họ không cho điều gì sai. Tự nhiên như vậy, không ai bắt. Ví dụ bây giờ vậy, thấy một cọng rác nằm đó họ không bao giờ chấp nhận. Hoặc họ phải tự họ nhặt hoặc họ kêu người khác
[35:36]nhặt chứ không có để cái mảnh rác như vậy. Rồi cái dãy ghế, một dãy ghế nhìn xuống bỗng nhiên nó có cái ghế lệch họ cũng không chấp nhận, phải sắp cái ghế lại cho ngay ngắn. Tự họ, tự họ. Bởi vì tâm thanh tịnh rồi, mọi việc bỗng nhiên bên ngoài đi vào khuôn phép. Mình nghe như vậy thấy sợ mấy người tâm thanh tịnh không? Họ khó quá không? Sợ không ạ? Bỗng nhiên mình sợ, nói trời ơi sống khó quá thế này, như vậy càng tu càng trở nên khó tính, đúng không ạ? Nhưng không, đừng lo. Họ rất là sạch sẽ, ngăn nắp, kỹ lưỡng nhưng lại rất yêu thương, bao dung, độ lượng. Ví dụ bây giờ nhìn xuống một cái dãy ghế,
[36:20]có cái ghế mà xích ra ngoài họ mới kêu là, "Xích vô lại đi con, xích lại cho nó ngay ngắn." Nó, "Dạ không xích được, tại bên cạnh có cái bà cụ bả béo quá, bả ngồi mất hai cái ghế cho nên ghế đẩy vô đẩy không nổi, nên cấn bả đành phải ló ra." Thì thôi, thôi vui thôi không có gì cả. Thì họ chấp nhận, tức là không có chấp nguyên tắc. Rất kỹ lưỡng, rất ngăn nắp, rất sạch sẽ nhưng mà rất là thoải mái, phóng khoáng, nhẹ nhàng, bao dung chứ không có phải là phải ép cái bà đó vô, đẩy cái ghế vô cho bằng được! Cái đó là người khó tính. Còn ở đây, à có lý do mà lý do đó nó cũng khách quan thì thôi, kệ, thôi ghế méo một chút cũng được không sao.
[37:01]Nhưng mà nếu không có lý do gì thì cứ sắp cho ngay, mà nếu có lý do chính đáng thì thôi, cứ nhẹ nhàng. Cho nên ta sống gần một người tâm thanh tịnh ta sẽ rất là thích, vì sao vậy? Vì họ dạy ta nhiều điều lắm. Họ kỹ lưỡng, ngăn nắp, nề nếp nhưng mà nhẹ nhàng, phóng khoáng, bao dung, không cố chấp. Khác với cái người tâm không thanh tịnh. Cái người tâm không thanh tịnh mà họ sạch sẽ, ngăn nắp, kỹ lưỡng, mình mà lỡ trật một cái chết với họ à. Ví dụ mình vào cái nhà họ chơi, ha, rồi mình cầm cuốn sách lên mình đọc, "Ồ sách hay quá!", cái mình để lại để qua chỗ khác. Hồi nãy họ để cuốn sách chỗ này, mình cầm lên mình đọc xong cái mình
[37:40]để qua chỗ khác, bắt đầu họ nhìn mình với đôi mắt mang hình viên... viên đạn, lườm lườm: "Mày là thằng nào vô đây mà tao để cuốn sách đây mày để qua chỗ khác?" Bắt đầu họ khó chịu. Rồi đó là cái người khó tính, họ kỹ lưỡng, ngăn nắp nhưng tâm không thanh tịnh, họ bực bội liền. Còn cái người mà tâm thanh tịnh, họ ngăn nắp, để chỗ nào, lấy chỗ nào để lại chỗ đó để lần sau dễ tìm chứ không gì hết trơn á. Nhưng mà nếu mình có lỡ mà để nhầm qua chỗ khác, họ cũng cười cười thôi. Mọi người... họ thông cảm chúng sinh, nhưng mình vừa quay lưng rồi họ cầm đi họ để lại, và họ để lại không phải cho mình thấy, thấy giống như là mình mình
[38:17]hơi bất lịch sự, nha, nên họ lúc mình không có để ý họ mới khéo léo để cái cuốn sách trở lại chỗ cũ để cho họ dễ tìm. Mà họ để kín đáo chứ không phải họ lộ liễu giống như là họ mắng mình. Còn ví dụ mình đang đứng đó họ lại, họ lại cầm cuốn sách họ bỏ lại là giống như họ mắng mình, nên họ không có. Người tâm thanh tịnh như vậy, họ nhẹ nhàng. Ta hình dung ra chưa? Đó, nên đầu tiên cái người mà tâm thanh tịnh họ buộc phải tạo ra một cuộc sống chung quanh họ là sạch sẽ, ngăn nắp, kỹ lưỡng mà đó là một tiêu chuẩn của một xã hội văn... văn minh. Nên tâm ta thanh tịnh, tự ta làm cho cuộc sống chung quanh ta
[38:56]sạch sẽ, ngăn nắp, đó là tiêu chuẩn của một xã hội văn minh. Nên người cứ tu thiền, tu cho đúng thôi và ta sẽ thấy tự nhiên ta đóng góp cho một xã hội văn minh rất là nhiều. Rồi một cái nữa ví dụ thế này. Cái người tu thiền họ có cái tâm trí tuệ, họ nhìn cái gì họ nhìn về quá khứ, họ nhìn cái gì họ nhìn đến tương lai,
[39:22]chứ không không phải là chỉ nhìn cái gì trước mắt và thấy trước mắt mà thôi. Ví dụ bây giờ có một người đến chùa. Ví dụ như quý thầy là người có trí tuệ thì tự nhiên quý thầy phải nhìn trước đó một chút. Cái người này từ đâu đến? Mà nếu cái khoảng thời gian đó, từ đó ở nhà họ đi đến chùa thì họ trôi qua mất cái thời bữa cơm trưa rồi, như vậy có thể người này chưa ăn gì. Tự nhiên quý thầy hỏi liền, "Đạo hữu ăn cơm chưa?" Lo liền cái đó. Đó là tâm gì? Tâm trí tuệ mà cũng là tâm đạo... đạo đức, nghĩ về người. Tự nhiên nhìn thấy liền. À họ vừa đến chùa phải nghĩ ngược về quá khứ liền, họ thời gian họ đi đến chùa là mất bao lâu. Cái người này ở gần chùa hay xa chùa?
[40:06]Nếu gần thì có lẽ họ ăn cơm rồi họ mới đến, không sao lắm. Nhưng mà cái nếu người này hỏi ở đâu, nói, "Dạ ở Con Cuông." Tính thời gian từ Con Cuông về đây khoảng cách xa. Như vậy họ qua mất bữa cơm rồi thì thôi lật đật mời mời bữa cơm nguội để cho họ đỡ đói lòng. Đó là nhìn ngược quá khứ liền. Rồi sau đó nhìn tới tương lai, họ ở đây tới mấy giờ? Hỏi, "Đạo hữu ở chùa được bao lâu?" Nói, "Con ở ba tiếng đồng hồ rồi con phải về." Trong ba tiếng đó họ ở chùa họ ở đâu? Ngồi đâu hay nghỉ đâu? Nghĩ tới. Ta nhớ như vậy. Một người có trí tuệ là một người nhìn sự vật gì, sự việc gì đều nhìn ngược về... ngược về... quá khứ và nhìn thẳng tới...
[40:50]tương lai, nhớ như vậy. Cái người có trí tuệ đều nhìn vậy, chứ không bao giờ chỉ thấy hiện tại rồi biết trong hiện tại, phải nhìn ngược như vậy. Ví dụ như bây giờ như thầy, ví dụ như nếu thầy là người có đạo đức, nếu nếu thôi chứ không biết không biết thầy có đạo đức hay không nữa. Nếu thầy là người có đạo đức, cái... nghe tin chùa mình cũng có cái Phật sự gì đó thì một người đem tiền tới cúng,
[41:19]Khi một cái người đem tiền tới cúng dường, thì nhìn mặt người này thầy mới nhớ cái hoàn cảnh gia đình của họ. À, họ là mẹ đơn thân nuôi con, không có chồng, rồi phải đi làm, đi dạy học nuôi con. Thì cầm số tiền, nhìn số tiền thì thấy đâu khoảng là năm mười triệu gì đó, thầy mới hỏi: "Con còn phải nuôi con của con, mẹ của con,
[41:49]rồi con đem cái số tiền này vậy rồi nó không còn an toàn tài chính gia đình. Cho nên thôi thầy lấy một phần, bởi vì con đã phát tâm thì thầy không thể không nhận. Con phát tâm thì nhận cho con có phước, nhưng mà một cọc như vậy thì rút một phần nhỏ thôi, coi như con có đóng góp, còn nhiêu con đem về đi. Vì sao? Vì trong gia đình cần cái an toàn tài chính, không có liều mạng cái gì cũng đưa đi hết được, dù biết đó là việc công đức cúng dường, nhưng mà cũng phải giữ cái an toàn tài chính. Chỉ trừ trường hợp ví dụ như chùa quá bế tắc thì con liều lĩnh con đưa hết, thì có khi sư phụ chấp nhận vì lúc đó chùa quá bế tắc.
[42:30]Nhưng hiện nay chùa không phải bế tắc, có những người khác cũng cúng trong cái đợt Phật sự này. Cho nên thôi sư phụ lấy một chút là tấm lòng của con, con đem về, con giữ đó cho..." Sư phụ nói: "Nhưng mà con có đủ ăn rồi." Nói: "Không. Đủ ăn chưa phải là tiêu chuẩn, mà phải có phần gì? Dành dụm để an toàn tài chính cho gia đình. Con đem về, thầy lấy một chút thôi." Đó là thầy có đạo đức, thầy phải nhìn ngược về quá khứ liền, nha, nhìn ngược về quá khứ và phải nhìn tới tương lai. Lỡ con con nó bệnh, liệu lúc đó là cái số mà con dành dụm đủ để chữa bệnh hay không, hay là nhà có việc gì. Lúc nào cũng phải an toàn tài chính.
[43:09]Đó là nhìn ngược tới quá khứ và nhìn ngược về quá khứ và nhìn thẳng tới tương lai. Thì bây giờ cũng vậy, ta nhìn cái thùng rác, nhiều người vất ở đó: bao ni lông, rồi chai nhựa, miếng giấy, vỏ đu đủ, vỏ dưa hấu gì cũng quăng vô đó. Mình phải nhìn ngược về quá khứ những cái thứ này gọi là rác từ đâu mà có. Cái mà ta gọi là rác á từ đâu mà có? Từ gì? Từ tài nguyên của Trái Đất, phải không ạ? Miếng nhựa là phải khoan dầu mỏ lên mới có, giấy là phải cưa cây trong rừng mới có. Mà những cái mà rất quý của đất trời, thì mới đem qua tay ta dùng, ta dùng xong ta vất thành rác, không dùng tới nữa, vất bỏ luôn, không muốn nhìn thấy nó nữa, không có đứng trong cuộc đời tôi nữa.
[43:56]Nhưng mà trước đó nó là gì? Là những tài nguyên quý giá của Trái Đất này. Đó là quá khứ, ta nhìn ngược về quá khứ giá trị của nó rất là lớn. Rồi bây giờ nhìn về tương lai, ta vất rồi nó đi về đâu? Vất rồi nó đi về đâu? Sẽ có những xe chở rác tới đổ đi, đổ đi đâu?
[44:18]Đốt, khói vào không khí; chôn, lần lần thấm vào đất, vào nước ngầm, ô nhiễm hết. Mà rác do do ai tạo ra? Do chính chúng ta tạo ra. Chúng ta tạo ra rác và bây giờ rác trở lại trả thù chúng ta. Nên một cái người mà văn minh, có trí tuệ, nhìn cái rác ở quá khứ là gì và nhìn tương lai rác đi về đâu, họ không dám tạo ra rác nữa. Bởi vì tạo ra rác thì rác sẽ trả thù vì ta đã vất bỏ. Người văn minh trí tuệ không dám vất bỏ thứ gì và sống làm sao để mà tạo ra rất ít rác cho cuộc đời.
[45:04]Có một cái bà ở bên nước ngoài hai năm bả mới đi đổ rác một lần, hai năm mới đi đổ rác một lần, vì bả không cho phép tạo ra rác, xài cách gì đó không để tạo ra rác. Còn mình cứ lấy đại bao ni lông, bao nhựa rồi vất ra, xài xong đi từ cửa hàng về rồi vất vào thùng rác liền. Ta tạo ra quá nhiều rác. Ta tạo ra quá nhiều rác, ta đâu ngờ rằng đó là một điều ác độc. Trong những điều ác độc mà con người liệt kê trên thế giới, ta bỏ sót mất một điều mới. Đây là một tội lỗi chưa được cập nhật, chưa được update. Cho nên ngày hôm nay trong cái danh mục mà các loại tội lỗi gồm có tội lỗi gì? Bất hiếu, phải không? Giết cha, giết mẹ, trộm cắp, phản quốc, ờ tham nhũng,
[45:59]rồi ờ vu khống, nhiều danh mục lắm, danh mục nó kể cả triệu triệu triệu loại, thì còn một cái tội, đó là cái tội sống mà tạo ra nhiều rác cho cuộc đời này.
[46:21]Và cái tội này do mới cập nhật cho nên tòa án chưa có định khung hình phạt, không biết phạt cái người này mấy năm tù, chưa biết, nhưng mà sao? Ông Diêm Vương ổng định tội rồi, nha. Đứa nào mà sống trên trần gian tạo nhiều rác, chết xuống đây, nha, tao nhốt vô trong cái ngục đầy rác.
[46:51]Cho một ngàn năm mày ở chung cái cái hầm ngục đầy rác, đó là hậu quả mà mày đã gây ra cho cuộc đời này. Cho nên từ đây những người tu thiền, tâm thanh tịnh, biết được rác từ đâu tới và biết rác đi về đâu và biết sợ, cho nên không dám tạo ra nhiều rác. Nếu lỡ cái gì không dùng nữa thì tìm cách làm sao? Tái, tái chế, chứ không vất đi luôn, nha. Vất đi luôn là một sự phản bội. Cái gì ta đã dùng là đều có ơn nghĩa với với ta, mà vất đi luôn là một sự phản phản bội. Dù điều phản bội đó rất nhỏ, nhưng mà tích lại cả một đời như vậy thì rõ ràng ta là một người siêu phản bội, đúng không ạ? Tích cả một đời ta là người siêu phản bội,
[47:45]mỗi ngày ta đều phản bội, xài xong qua tay mình xong ném, qua tay xong xong ném. Do đó, đối với rác ta là những người siêu phản bội. Nếu rác mà biết nói thì rác sẽ làm sao? Chửi ta thậm tệ hơn là cái cô người yêu bị ta bỏ nữa. Đúng không ạ? Đó vậy. Cho nên cái người tu thiền, tâm thanh tịnh, tâm đạo đức, tâm trí tuệ, họ nhìn vấn đề gì cũng tinh tế, nhìn tới đầu tới cuối, nó từ đâu đến và nó đi về đâu. Cho nên họ tạo ra một xã hội không có rác. Và nếu có cái gì không dùng nữa thì đem tái chế, chứ không có vất thành rác. Mà cái tiêu chuẩn mà không vất thành rác để tái chế là tiêu chuẩn của một xã hội văn văn minh, tiến bộ, nhớ như vậy nha.
[48:43]Nên rõ ràng cái người tu thiền là cái người đóng góp cho một xã hội giàu đẹp, văn minh, tiến bộ rõ ràng như vậy. Rồi bây giờ cái này nữa.
[48:57]Trong xóm ta có một người nghèo,
[49:02]thì nào giờ họ cứ nghèo. Họ nghèo quen lâu rồi, bố nghèo, con cái cũng nghèo lâu rồi. Nghèo làm gì cũng không khá lên nổi. Địa phương lâu lâu cho miếng quà, cho 10 ký gạo thì ăn vài ba bữa bay sạch 10 ký rồi cứ tiếp tục mà nghèo. Rồi à mình thấy tội nghiệp lâu lâu mình ngoắc qua mình cho nó cái áo, rồi nó mặc cũng rách, cũng nghèo, đại khái vậy. Tức là đến khi mà ta hiểu đạo Phật rồi ta mới biết tại sao nó nghèo. Mà tại sao vậy? Tại sao ạ? Vì nghiệp, phải không ạ? Nghiệp. Đời trước người này có cái nghiệp gì đó, ta không hiểu hết nhưng mà chắc chắn có cái nhân gì đó, nhân quả gì đó, nên giờ cứ nghèo.
[49:50]Còn ta, ta cũng nghĩ rằng ta chẳng hơn hơn gì họ, nhưng mà đời trước chắc ta có bố thí, cúng dường gì đó, ta có giúp người, ta có tử tế gì đó, nên đời này mình dễ kiếm tiền hơn, đúng không ạ? Mà đời trước có tu tập, có công quả, có bố thí, có cúng dường nên bây giờ mình gặp lại Phật pháp cái mình mê liền, mình theo liền. Còn cái người nghèo kia, họ nghe nói tới chùa họ ngơ ngơ họ không biết gì. Rõ ràng người này đời trước làm sao? Không có tu tập, không có biết sống tử tế nên bây giờ nghèo, mình biết rõ ràng. Xã hội có giúp đỡ cũng tiếp tục nghèo. Hồi trước đây khi ta chưa biết đạo, thì họ nghèo, kệ họ.
[50:35]Đúng không ạ? Ta nhớ lại coi. Rõ ràng trong cuộc đời của chúng ta, ta gặp rất nhiều người nghèo chung quanh ta, nhưng mà họ nghèo thì kệ họ. Thầy nói câu này có đúng tim đen nhiều người không? Đúng không? Họ nghèo kệ họ, rõ ràng. Từ lâu ta sống cái kiểu này: họ nghèo kệ họ. Nhưng mà từ khi ta biết đạo, ta biết đi chùa, ta biết tu tập thiền định, ta thấy không còn gì là của ta nữa, nha. Xin Phật độ cho con luôn nhớ và hiểu rằng: thân chẳng phải là ta, tâm chẳng phải là ta, chẳng có gì là ta. Lúc ngồi thiền ta có tụng câu này, đúng không ạ? Thì không thấy gì là của ta hết thì cái ích kỷ làm sao?
[51:31]Từ từ nó tan vỡ dần, tan vỡ dần. Khi mà ta không ích kỷ nữa, thì bỗng nhiên điều gì hiện ra?
[51:44]Bỗng nhiên mọi người hiện ra.
[51:49]Thầy nói câu này nghe hơi lạ nha. Khi ta không còn ích kỷ nữa thì bỗng nhiên mọi người hiện ra. Nói: "Ủa, thì mọi người nào giờ vẫn hiện ra chứ đâu có biến mất đâu?" Nói: "Không." Nào giờ ta sống với mọi người nhưng ta không nhìn thấy ai hết á. Ta chỉ nhìn thấy ai? Chính bản thân mình mà thôi. Khi ngày xưa ta không biết đạo, khi ngày xưa ta ích kỷ, ta không thấy ai, chỉ thấy bản thân mình. Cho đến khi mà ta tu tập thiền định, ngồi ráng lắng tâm thanh tịnh, buông bỏ hết những ý nghĩ riêng tư của mình, thấy rõ chẳng có gì là ta, tâm ích kỷ tan vỡ, bỗng nhiên mọi người hiện ra. Lúc này ta mới nhìn mọi người rõ gương mặt từng người,
[52:40]rõ tâm tình từng người, rõ cuộc đời từng người mà trước đây ta không thấy. Trước đây cái ông kia ổng bệnh gần chết, kệ ổng. Trước đây nhà đó nghèo, kệ họ. Ta không thấy. Nhưng khi tu thiền, tâm ta thanh tịnh rồi, mọi điều đó hiện ra trở lại. Cái ông đó ổng giàu, đời sống có đạo đức, ta thấy rõ, ta ngưỡng mộ, ta khen ngợi. Cái người kia giàu khốn khổ, ta thấy rõ. Cái người nọ gia đình đó có những người bệnh nan y, vất vả, bỗng nhiên ta thấy rõ. Mà trước đây bỗng nhiên sao ta không thấy? Ta nghe phớt phớt rồi qua tai, ta nghe phớt phớt qua tai. Bây giờ ta thấy hết mọi thứ. Thấy hết rồi ta làm gì?
[53:27]Thấy hết rồi thì ta làm gì? Tự nhiên ta phải làm cái gì đó chứ không thể không làm được. Đúng không ạ? Tự nhiên khi mà cái người đó họ hiện rõ trước mặt mình, cái người đạo đức đó hiện rõ trước mặt mình, buộc ta phải khen. Không thể im lặng như lúc trước. Không thể im lặng như lúc trước: "Ổng đạo đức kệ họ", không có. Bây giờ ta phải khen vì ta ngưỡng mộ. Bây giờ cái người nghèo kia hiện ra, bỗng nhiên ta phải giúp đỡ họ. Không bao giờ bỏ mặc nữa. Nên khi ta tu thiền, tâm ta thanh tịnh, tâm ta đạo đức, mọi người hiện ra, tâm tình họ hiện ra, cuộc đời họ hiện ra thì tự nhiên ta bị thôi thúc phải làm một cái gì đó cho con người.
[54:19]Mà cái gì đó cho con người, ta gọi bằng hai chữ: tử tế. Tử tế. Tự nhiên ta muốn giúp người này, ta muốn khen ngợi người kia, ta muốn hỗ trợ người nọ. Cuộc sống tự bỗng nhiên rất là tích cực, siêng năng. Vì sao? Vì tâm ta thanh tịnh, tâm ta đạo đức, tâm ta bớt đi sự ích kỷ, ta nhìn rõ mọi người, ta yêu thương cuộc đời, tự nhiên cái sự tử tế hiện ra. Và lúc đó trong cái cuộc sống mà con người nhường nhịn nhau, tử tế với nhau, cái xã hội đó gọi là gì? Văn... văn minh. Đúng như vậy. Nên hồi nãy chúng ta nói ha? Cái người... văn minh là xã hội gì? Sạch sẽ, nhìn việc gì cũng thấy đầu thấy cuối, nên không bao giờ để tạo ra cái rác thải.
[55:17]Bây giờ ta mới thấy nữa là người mà văn minh cũng là người tử tế, nhường nhịn. Những điều đó đều sao? Do thiền định đem lại cả. Có những người du khách sang Nhật, họ đi du lịch, họ sống, họ làm việc, họ đều khen ngợi cái xã hội Nhật Bản là con người tự giác nhường nhịn, không có ăn cắp vặt, án mạng rất ít, và mọi người tự giác nhường nhịn nhau, xã hội sạch sẽ, cái nước thải ra cá bơi trong đó sống được. Và lý do vì sao? Lý do vì cách đây bao nhiêu năm đó, năm sáu trăm năm đó, cái đạo lý của Thiền đã được áp dụng vào trong xã hội Nhật Bản tràn đầy. Bây giờ người Nhật họ thừa hưởng lại được cái thành quả đó.
[56:13]Nhưng mà nếu mà họ không duy trì được thiền định thì sau này những cái đẹp văn hóa nó sẽ làm sao? Phai nhạt dần. Còn chúng ta bây giờ ta phải rượt theo họ của năm sáu trăm năm trước và phải quyết tâm bằng cái ý thức để duy trì cái công phu tu tập thiền định này để chúng ta thành những người có ba cái tâm: một là tâm thanh tịnh, hai là tâm đạo đức, ba là tâm trí tuệ. Để làm gì? Với ba cái tâm này chúng ta đóng góp vào xây dựng cho một xã hội... xã hội... văn minh nha. Cho nên là cái người mà tu thiền chính là cái người mà xây dựng xã hội văn minh, tiến bộ. Như vậy, họ tinh tế từng chút một. Bây giờ thầy nói một ví dụ khác, ví dụ thế này:
[57:13]Ta có hai căn nhà.
[57:18]Một cái căn nhà... ờ... có cái... căn nhà nào cũng phải có cái cửa. Cửa mở đi ra đi vô, vậy. Một căn nhà đó là cửa mở ra nó kêu cót két cót két, rồi khi đóng lại ban đêm hôm thì phải dằn, phải chống, phải chỏi, rất là vất vả vì sợ trộm vào. Nên ngoài cái việc là gài cái chốt lại rồi, ở đằng sau là phải chống vài cái chống chỏi, lỡ ai có tông vào mình chịu hoặc là ai vào mình mình biết, rờ... rất là vất vả. Còn một người khác, cái nhà họ cũng có cái cửa nhưng mà cái cửa họ rất thông minh, kỹ thuật cao. Có những cái chốt, những cái xoáy, những cái vặn, đẩy ra, đẩy vào nhẹ nhàng, nhưng mà đóng rồi đừng hòng ai mở ra được, đừng hòng ai cạy.
[58:07]Và bị phát hiện liền, mà nhìn rất gọn, rất đẹp. Thì trong hai cánh cửa đó, một cánh cửa là kỹ thuật cao, đóng gọn, đẹp, chắc, xử lý nhẹ nhàng, mở ra đóng vào nhẹ nhàng nhưng mà rất chắc chắn. Còn một cái mở ra đóng vào kêu cót két, nặng nề, kéo lết, rồi đẩy, xô, nhiều khi nó chạm vào cái nền sàn nhà phải đá đá đá nó mới đóng cái cửa lại được. Mà khi đóng rồi có người ta đạp cái là ngã, phải chỏi. Vậy trong hai cánh cửa, cánh cửa nào là văn minh?
[58:43]Cái cánh cửa mà thông minh là văn minh, đúng không ạ? Cái cánh cửa mà có công nghệ, có kỹ thuật, đó là văn minh. Ta nhớ điều này. Để gọi là một xã hội văn minh, xã hội đó phải thông minh, có kỹ thuật cao. Nói: "Ồ, xã hội tôi, đất nước tôi cực kỳ văn minh." Văn minh chỗ nào? Đi ra đường toàn thấy cái một cái người ngồi trên xe còn người đằng trước kéo. Có văn minh không? Không. Đi xe kéo mà kéo bằng người chứ không phải kéo bằng bò nữa, thì đó phải văn minh không? Không. Kỹ thuật thấp quá, không thông minh. Còn đi vào người ta vào một xã hội mà mình thấy leo lên chiếc xe ngồi, nhấn nút cái là ông tài xế ổng ngồi chơi nói chuyện,
[59:26]ổng không lái nữa, cái xe tự nó bay lên nó lái đi luôn tới nơi. Ta gặp xã hội đó chưa? Gặp rồi, trong mơ. Chưa có.
[59:40]Tương lai sẽ đi tới đó. Tương lai đi tới đó. Tương lai là chúng ta sẽ đi xe bay. Tương lai sẽ đi xe bay và việc đó sẽ rất là bình thường. Mai mốt ví dụ như thầy mà còn sống đủ lâu thì mỗi lần đi ra đây giảng thầy sẽ đi xe bay đáp xuống đây. Vì nó sẽ là bình thường, không có gì phức tạp nữa, trong vài chục năm nữa tới hết rồi, cũng gần rồi. Người ta đã nghiên cứu hết rồi. Mà bay tự động nha, không cần tài xế nhiều đâu. Vì sẽ có một cái tổng đài nó điều khiển các xe. Nó không cho xe đáp bậy rồi lỡ làm khủng bố. Cho nên khi mà ta đăng ký ta đi đến đâu, ví dụ như bây giờ thầy thầy ở trong Hà Nội, thầy đăng ký:
[1:00:16]"Bữa hôm nay tôi về chùa Viên Quang ở xã Nam Thanh, Nghệ An" gì đó, nhấn cái nút cái cạch cái là tự động tổng đài nó thiết lập đường bay và nó cho cho phép bay. Bắt đầu thầy khởi động, máy bay tự bay lên nó đi theo con đường đã được cho phép, chứ không có muốn đi đâu thì đi. Và đúng chùa Viên Quang thì mình đậu đúng nơi đúng chỗ đàng hoàng. Đó mình... Sau này xã hội sẽ như vậy. Thì như vậy xã hội mà công nghệ cao gọi mới gọi là một xã hội văn... văn minh. Muốn xã hội công nghệ cao thì cái đầu của ta phải... cái đầu của con người phải thông minh. Như vậy. Mà muốn thông minh thì ta phải... ngồi thiền nha.
[1:00:58]Thiền làm cho ta thông minh.
[1:01:05]Nên ai tinh tấn tu tập thiền định đều từ từ phải thông minh lên hết, nhớ như vậy. Nên không thể có cái chuyện mà tu lâu mà ngu được. Ngồi thiền rồi là phải thông minh. Mà khi người thông minh rồi, họ đóng góp cho xã hội nhiều sáng kiến, nhiều kỹ thuật. Và một xã hội, một đất nước mà có ứng dụng được kỹ thuật công nghệ cao, đó mới gọi là một xã hội văn... văn minh, nhớ như vậy. Nên ở đây ta cái văn minh thì nó nhiều tiêu chuẩn, vậy nãy giờ mình nghe mình rút ra được mấy yếu tố?
[1:01:43]Xã hội văn minh gồm mấy yếu tố? Một là: sạch. Trong cái sạch này ta có yếu tố môi trường và vấn đề xử lý vấn đề rác. Rác là vấn đề sạch sẽ nhưng mà lại là một vấn đề cực kỳ lớn. Cái thứ hai mà cũng gọi là cái thứ ba nữa là gì? Con người sống với nhau tử tế, thấy không? Yêu thương, nhường nhịn, giúp đỡ. Cái thứ tư là là: thông minh, kỹ thuật cao, phải không ạ? Còn cái thứ năm nữa mới được gọi là một xã hội văn minh. Còn một yếu tố cơ bản nữa để tạo nên xã hội văn minh nữa. Thì thầy nhắc lại yếu tố là: sạch sẽ, phải không ạ? Trong sạch sẽ này vấn đề rác, vấn đề rác này cũng là vấn đề sạch sẽ đó, nhưng mà tách ra thành vấn đề lớn vì nó lớn quá.
[1:02:40]Rồi tử tế, rồi thông minh, kỹ thuật cao, và một yếu tố nữa là: đẹp. Đẹp. Một xã hội văn minh là một xã hội đẹp đẽ. Con người có y phục đẹp, cất nhà đẹp. Đẹp chứ thầy không nói là sang nha, không phải là mắc tiền. Dù cái nhà không mắc tiền nhưng vẫn phải đẹp. Bộ quần áo mình có thể là không phải hàng hiệu mắc tiền, nhưng mà phải đẹp. Trang trí, bày biện xung quanh sân vườn mình phải đẹp, chứ không để bừa bãi. Tất cả mọi cái đều đẹp. Vì sao vậy? Vì cái đẹp là yếu tố của trí tuệ, nha. Cái người càng thông minh chừng nào thì họ không cho phép mình
[1:03:32]tạo ra hay ở trong một cái môi trường xấu xí, nhớ. Cho nên nhà nước hay nói chữ mà xanh - sạch - đẹp á, có yếu tố đẹp ở trỏng là hết sức đúng đắn. Thì một xã hội văn minh là một xã hội đẹp đẽ, nhớ như vậy. Ví dụ bây giờ ta nói câu này: "Đó, anh đi đâu mà ăn mặc đẹp rứa?" Nói: "À, tôi tôi về thăm người bạn đang bị ốm." "Ủa, thăm bạn bệnh mà mặc đồ chi đẹp vậy? Đi khoe hả?" Nói: "Không. Ta mặc đồ đẹp đi ra đường, ta đến nơi công cộng không phải khoe, mà có nghĩa là ta tôn trọng mọi người khi ta mặc đồ đẹp. Còn mình mặc đồ nhếch nhác, xấu xí,
[1:04:29]đừng nói đó là sống giản dị mà đó là xem thường mọi người." Cho nên đẹp, có cái sạch rồi, đẹp là cũng là một yếu tố văn minh. Trong một cái khu vực văn minh, một khu phố văn minh, một gia đình văn hóa văn minh, một đất nước văn minh, ta đi đâu đều thấy cảnh trí rất là xinh đẹp, nhớ như vậy. Cho nên có xinh đẹp mới gọi là văn... văn minh, nhớ như vậy. Hôm nay nghe cái bài này rồi thì bây giờ ta bắt đầu được quyền mặc đồ đẹp.
[1:05:12]Không còn bị sợ bị chê là gì?
[1:05:17]Điệu, điệu đà, khoe khoang hay trưng bày nữa. Nếu ai mà nói ta như vậy thì cứ đổ thừa sư sư phụ, nói sư phụ tôi đã dạy rằng, nha, đẹp là văn minh. Mà đẹp là trí tuệ, nhớ như vậy. Đẹp là văn minh, đẹp là trí tuệ, đó là điều hết sức tự nhiên. Mà nó cũng là nhân, là quả. Cái người nào mà có tâm thanh tịnh, có tâm đạo đức, có tâm trí tuệ, và họ luôn bày biện mọi điều đều đẹp để cho xã hội đẹp thì ta nhìn vào gương mặt họ ta thấy một điều, họ có khuôn mặt xinh xinh đẹp, nhớ như vậy, nhớ như vậy.
[1:06:06]Thầy đi nhiều nơi ở trên đất nước này, thầy phát hiện ra một điều,
[1:06:16]thầy nói điều này mà những ai không phải Nghệ An đừng giận thầy.
[1:06:23]Người Nghệ An có cái nét đẹp rất kỳ lạ mà ở các miền khác khó có.
[1:06:31]Ví dụ một cô gái đẹp ở một cái tỉnh khác và một cô gái đẹp ở tỉnh Nghệ An thì cái cô gái đẹp ở tỉnh khác đẹp chỉ là đẹp. Còn cô gái đẹp ở tỉnh Nghệ An nó có cái gì nó cao sang lạ lùng trong cái đẹp của cô đó, rất là lạ. Thầy mới vỡ ra, thầy nói: "À, nó cũng là vậy." Nên ở đây cái cái cái gen này rất là lạ lùng. Nhiều kiếp xưa thầy cũng Nghệ An nha, kiếp này cũng máu Nghệ An. Nếu nhìn thấy thầy có một chút sắc đẹp thì đó là do do máu Nghệ An còn chảy trong người thầy, nha, nhớ vậy đó. Mà tại sao? Tại sao vậy? Ta hay nói: "Địa linh nhân kiệt".
[1:07:25]Là bởi vì người Nghệ An ta phải thông minh. Vì cái người thông minh luôn tạo ra cái điều xinh đẹp, nhớ giùm thầy. Cái trí tuệ thông minh luôn tạo ra sự xinh đẹp. Còn cái người không tạo ra được sự xinh đẹp thì hãy nghi ngờ về cái trí tuệ của họ. Khi ta bước vào một cái nhà, ta nhìn thấy họ có thể sắp xếp mọi điều đẹp hơn nhưng mà họ không làm, biết ngay nhà này không không thông minh, nhớ giùm như vậy. Vì sao vậy? Vì khi thông minh thì luôn luôn tạo ra cái đẹp, nhớ giùm thầy. Đây là tiêu chuẩn của sự thông minh và cũng là tiêu chuẩn của văn văn minh, nhớ như vậy. Nhớ chưa? Mấy yếu tố nhớ chưa? Nhắc lại:
[1:08:16]Một xã hội văn minh là: sạch sẽ, thứ hai là: không tạo ra nhiều nhiều rác, thứ ba là: sống tử tế với nhau, thứ tư là: Kỹ nghệ, ham đẹp chưa chi đã đẹp rồi. Là một xã hội thông minh, kỹ thuật cao, và cái thứ năm là: đẹp, nhớ như vậy. Nên khi thầy nói như vậy rồi thì có người nói trong bụng: "Như vậy con cũng được một cái văn minh là lo đẹp cái đã."
[1:08:50]Nhớ thầy nói đẹp là cái cuối cùng nha. Mà cái đầu tiên là gì? Sạch sẽ cái đã nha. Chứ nghe thầy nói năm cái bỏ hết bốn cái, có giữ một cái đẹp thôi lo làm đẹp thôi, nói văn minh là chết á. Không có, cái đó gọi là ăn gian. Mà để có được năm điều này ta cần có ba cái tâm. Một là tâm thanh thanh tịnh, hai là tâm đạo đức, ba là tâm trí tuệ. Mà để có được ba cái tâm này thì ta phải ngồi thiền, rồi, đó. Đồng ý chưa?
[1:09:27]Mà trở lại, ngồi thiền rất là vất vả. Nhưng dù vất vả thì vất vả, mà ta đã là đệ tử của Phật rồi thì sao? Vất vả, gian nan gì cũng vượt vượt qua. Vì ta nghĩ đến bất cứ ngành nghề nào trên xã hội này, bước khởi đầu đều gian nan, vất vả cả, nha. Cái vất vả ta tu tập trong thiền định thật ra chưa đáng gì so với một người chiến sĩ. Cái vất vả, gian nan của họ thậm chí mất cả cái tính mạng của mình để hy sinh mà bảo vệ Tổ quốc, thì cái vất vả của ta tu tập trong thiền định không đáng gì cả, nhớ như vậy. Nên ráng mà siêng năng tu tập thiền định, dự những khóa thiền cho đều đặn. Tuy nhiên có một cái điều thế này:
[1:10:20]Trong cái nhân quả nó có một cái yếu tố là muốn gì được nấy. Ta muốn cho người khác được cái gì hay bị cái gì thì ta sẽ được hay bị cái cái đó. Đây là nhân quả, nha. Mình muốn cho mình thì không được, nhưng mình muốn cho người khác thì mình lại được. Ví dụ như bây giờ có một cái người mới thấy là không đi học thì làng quê mình không phát triển, mà trẻ em nghèo không đến trường được là một nỗi bất hạnh. Cái người đó sao? Cứ mua vở, mua viết về tặng cho các gia đình, khuyến khích cho các em nó đi học vì muốn gì? Muốn cho các em này nó có tri thức, nó có trình độ để sau này làng quê được khá lên.
[1:11:10]Còn không đi học, ở nhà mà cứ chăn bò, làm rẫy, làm ruộng thì cứ nghèo hết đời này tới đời khác. Nhưng mà cái họ muốn là gì? Họ muốn là các em, cháu trong làng phải học giỏi. Họ muốn điều đó, mà khi họ muốn điều đó thì họ được cái gì? Chính họ lại được trước. Con họ tự nhiên học giỏi, họ đầu thai tới đâu là họ giỏi giang tới đó, họ thiên tài tới đó. Vì sao? Vì họ muốn cho người người khác học giỏi, nhớ như vậy. Rồi bây giờ một người bác sĩ, cái tâm của một người bác sĩ chân chính là gì? Muốn cái gì?
[1:11:52]Muốn cho mọi người khỏi bệnh, muốn cho mọi người sống một đời sức khỏe, an vui, phải không ạ? Đó là lý do mà hầu hết các thầy thuốc, các bác sĩ đều mạnh khỏe. Cái phương pháp họ chữa thì mình có khi nghi ngờ, cái phương pháp họ chữa có khi mình chưa đồng ý. Nói: "Bệnh này mà anh chữa kiểu này kỳ quá", phải không? "Bệnh này sao anh chữa như cái phương thuốc có khi mình không đồng ý", nhưng cái tâm của họ mình phải công nhận là một cái đạo đức, một cái nhân lành muốn cho mọi người khỏe mạnh. Mà muốn cho mọi người khỏe mạnh thì thường người thầy thuốc, người bác sĩ làm sao? Họ mạnh khỏe, ít bệnh tật. Nhớ như vậy.
[1:12:32]Đó là cái nhân quả muốn gì được nấy. Thì cũng vậy, ta có muốn tu thiền tiến bộ, tốt đẹp không? Muốn không? Vì ta phải có tu thiền tiến bộ, tốt đẹp để làm chi? Để ta có được ba cái tâm: thanh tịnh, đạo đức và trí tuệ để làm chi? Để đóng góp xây dựng cho một xã hội văn minh, tiến bộ, phải không ạ? Và chính vì vậy, ta muốn ta phải tu thiền có kết quả, có hiệu quả ha, tinh tấn tốt đẹp thì mình phải làm sao?
[1:13:06]Cũng phải muốn cho người khác nha, muốn cho người khác tu tập tốt đẹp trước. Mình muốn cho nhiều người cùng được tu tu thiền tiến bộ, tinh tấn, hiệu quả thì tự nhiên kết quả nó ứng lại trong tâm linh của mình. Đúng không ạ? Mình phải có cái tâm muốn cho mọi người trên thế gian này đều biết tu tập thiền thiền định nha. Nên hôm nay chúng ta rút bài này lại ở nơi cái câu này. Cái bài hôm nay là: "Người tu thiền mới là những người đóng góp xây dựng một xã hội văn minh, tiến bộ." Cái tiêu đề của bài hôm nay là như vậy. Hiểu điều này, chúng ta cố gắng tinh tấn tu tu thiền. Nhưng muốn tu thiền tiến bộ thì ta phải có cái tâm gì?
[1:13:59]Muốn cho tất cả mọi người đều tinh tấn tu tập thiền định. Đồng ý chưa ạ?
[1:14:11]Nhưng mà muốn cho mọi người thì ta phải làm gì?
[1:14:17]Ngồi đó mà muốn hả? Cũng giống như cái ông nhà cái ông mà nhà hảo tâm, ổng muốn cho làng quê ổng học giỏi thì ổng phải làm cái gì? Mua vở, mua viết đem tặng nha, kêu gọi các gia đình cho con đi học, ai nghèo quá ổng giúp đỡ cơm gạo. Ổng phải làm, ổng muốn và ổng phải làm. Bây giờ ta muốn cho mọi người cùng tu tập thiền định thì có phải ngồi đó muốn không? Hay làm cái gì? Làm gì? Bây giờ làm gì? Nếu muốn cho mọi người tu tập thiền định thì ta làm gì? Đây, bác nói đi.
[1:15:02]Mình phải dụ dỗ, rủ rê, kêu gọi, giải thích, hướng dẫn cho mọi người cùng được đưa về về chùa mà tu tập nha. Vậy đó. Chứ còn nếu Cảm ơn bác, đúng vậy. Nếu mình đi chùa tu thiền bao nhiêu tháng ngày qua cứ một mình mình đi, thì bảo đảm một điều là việc tu tập của ta không tiến bộ. Nha! Cái người nào tu mà chỉ tu cho một mình, việc tu sẽ không bao giờ tiến bộ. Chỉ có những người nào mà rủ được nhiều người, tạo điều kiện cho nhiều người, giúp đỡ nhiều người giống như cái ông nhà giàu mà ổng giúp cái làng quê ổng đi học vậy, thì ta cũng vậy, rủ rê, hướng dẫn, đưa, dẫn dắt cho mọi người được tu tập thiền định thì tự
[1:15:54]nhiên cái việc cái công phu thiền định của ta sẽ dễ tiến bộ hơn. Vì đó là nhân quả nha, muốn gì được nấy, như vậy.
[1:16:07]Còn nhiều yếu tố quá nhưng mà thôi, hết giờ rồi. Thôi giờ chắc Sư phụ trả lời câu hỏi đi nha, có câu hỏi đưa lên thì Sư phụ trả lời. Hôm nay chúng ta nói cái đề tài như vậy, nhớ: Cái người tu thiền thấy ngồi lặng lẽ nhưng sẽ là những người đóng góp rất là lớn cho cho cuộc đời này.