[0:17]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:22]Thầy cũng xin tự giới thiệu, quê quê mẹ của thầy, tức là quê bên ngoại của thầy cũng là Huế. Nhưng có điều là thầy vì thầy sống ở trong Nam, sinh trưởng trong Nam nên là không có nói giọng Huế được. Tụi con nghe được giọng Nam không à? Nghe được ha. Giọng Nam dễ nghe mà. Cho nên về đây cũng giống như về quê. Về đây cũng giống như về quê vậy. Thì cái tình với chùa Tịnh Nghiêm, chỗ Ni sư Tịnh Hoa với cái tình với Thượng tọa Thường Chiếu ở bên Ba La Mật cũng ở Huế này thì cũng cũng lâu.
[1:00]Mỗi khi mà về Huế hoặc đi ra Quảng Bình gặp được Thượng tọa Thường Chiếu thì lúc nào thầy cũng có cái ấm lòng. Vì sao vậy? Bởi vì ở trong đạo Phật cái quan trọng là cái người xuất gia tu hành. Mà nếu gặp được cái người xuất gia tu hành là người chân tu, có giới đức thì thật là điều đáng quý, làm nơi nương tựa cho cái thế hệ sau, cho Phật tử. Cả bầu trời Huế thương yêu lại nó lại tụ về nơi Ba La Mật Ni hết. Nói chứ nhiều khi chỉ nhìn thấy Thượng tọa nói á nhiều khi mình cũng không hiểu Thượng tọa nói gì. Nhưng mà cái lời nói, cái phong cách nói lại cho mình được nhiều cái bài học. Giống như là chúng ta rất ít khi thấy mà trên pháp
[1:52]tòa mà có hai ông giảng sư cùng ngồi giảng. Đúng không ha? Thường là một người ngồi. Mà bữa nay hai người cũng là hơi ít á. Có một lần mà giảng tới năm người cùng giảng luôn nữa. Có một lần ở trong chùa Phật Quang của thầy vậy, tới năm người ngồi giảng. Có một lần ngoài Quảng Bình cũng rứa nha. Lần Quảng Bình cũng vậy, cũng năm người ngồi giảng. Bây giờ hỏi Phật tử: "Năm thầy đó giảng cái gì?" không ai nhớ. Nhưng chỉ nhớ một điều, có năm thầy ngồi trên pháp tòa rất yêu thương nhau. Họ nhớ cái đó suốt đời. Nhớ cái đó suốt đời. Cho nên nhiều khi nãy giờ Thượng tọa nói gì, nếu ai rất giỏi thì mới nhớ mà hiểu, còn không cần.
[2:36]Nhưng chỉ nhìn thấy cái phong cách ha hoan lạc phải không? Điềm đạm, hư vô, lời nói dễ thương là mình ôm cái đó đi suốt đời mình sống được rồi đó, vậy. Chúng con rất cảm ơn Thượng tọa. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Và cũng con cũng xin phép trên chư tôn thiền đức Tăng Ni ha, cho con nói chuyện với các Phật tử chút xíu nha. Tụi con tính lớn lên làm gì nhở?
[3:07]Mỗi người tụi con có một cái ước mơ không à? Có một cái định hướng. Rồi có nhiều đứa chả biết làm gì. Hỏi học tới xong lớp 3 rồi hỏi nữa con học cái gì? Nói: "Dạ, con cũng chưa biết." "Vậy tính nữa lớn làm gì?" Nó cũng không biết. Có nhiều đứa như vậy á. Còn có nhiều đứa thì ngay từ lớp 5 đã định hướng rồi: "Dạ lớn lên con sẽ làm cái gì mà nó có chữ sĩ, chữ sư thôi. Hoặc là văn sĩ, bác sĩ, kỹ sư, giáo sư." Đại khái hai chữ "sĩ, sư". Có những người định hướng là như vậy. Hồi như như thầy, hồi còn nhỏ thì thầy ước mơ lớn lên làm nhà bác học. Thầy rất thích thầy sẽ chế được cái này, phát minh ra cái kia để cho người Việt Nam mình
[3:46]là cũng hãnh diện, so vai với thế giới. Nên thầy có cái yêu toán học, yêu vật lý, yêu khoa học từ từ hồi còn bé. Bây giờ đi tu, năm nay là gần 70 rồi, mà cái tình yêu khoa học vẫn tràn trề, vẫn theo dõi những bước tiến về khoa học, thậm chí thầy cũng còn có những cái phát minh nữa. Có những phát minh, cũng có những nhận định, cũng có những cái khám phá, những cái phát biểu về khoa học vân vân. Cái tình yêu nó vẫn tràn trề như vậy. Rồi khi lớn lên chút xíu nữa, cái hiểu ra được nhiều điều, cái thầy bắt đầu nghĩ khác á, bắt đầu nghĩ khác. Thầy mới nghĩ là bây giờ làm mình làm cái chi mà để đem lại được hạnh phúc cho nhiều người á thì hãy làm.
[4:29]Mà ngồi suy nghĩ hoài không biết làm cái chi, thì cái gì nó cũng chỉ đem được hạnh phúc một khía cạnh. Ví dụ nếu mình làm bác sĩ thì mình cũng chỉ chữa cho nó hết bệnh, rồi người ta hết bệnh về nhà người ta nghèo khổ, người ta đánh lộn, người ta gây lộn cũng vậy. Nghĩa là mình làm cái gì cho con người thì cũng chỉ đem một cái niềm vui, một cái lợi ích bé bé thôi chứ không thể đem một cái hạnh phúc lớn cho mọi người được. Cho đến khi mà thầy gặp đạo Phật thì mới thấy rằng là nơi đạo Phật dạy cho người ta có đạo lý, có đạo đức. Mà khi con người có đạo lý, có đạo đức rồi, người ta hạnh phúc toàn diện.
[5:03]Ở trong môi trường nào, người ta cũng hạnh phúc hết. Đó là lý do mà thầy quyết định đi tu. Đi tu là để đem cái đạo đức, đạo lý cho con người. Lý do là như rứa. Thôi, đời tu thì nói nhiều lắm. Để mai mốt nghe ôn kể sướng hơn thầy. Vậy.
[5:22]Nên thầy muốn hỏi tụi con vậy tụi con định hướng tương lai mình là cái gì? Gì đó, hồi nãy có nghe thoáng bé nào nói là đi tu đây. Đi tu, đi tu khó lắm nha tụi con, tu khó lắm không phải dễ đâu. Nghe ôn nói thơ mộng vậy chứ gánh nước mà hai cái giếng cho hết rồi cũng khổ lắm á chứ không phải đơn giản đâu. Thì đời mới nó sẽ có những cái khổ mới, đời xưa có những cái khổ xưa. Nhưng mà để mình thực hiện được cái mục đích của mình thì tụi con có hai điều:
[5:50]Một là tụi con phải có cơ hội, có tài năng, có bằng cấp, được đào tạo, được học tập để đạt được cái vị trí mà mình mơ ước. Ví dụ bây giờ mình muốn làm tiến sĩ về vật lý, một kỹ sư thì tụi con phải được học tới đó, tới cái bằng cấp đó, cái địa vị đó, có cơ hội rồi được thi thố tài năng của mình. Nên đây gọi là những cái cơ may cộng với sự cố gắng của mình. Nhưng một cái yếu tố thứ hai nữa là cái phước. Vì nếu không có phước, ta không đạt được cái mơ ước của mình. Rất nhiều người giỏi mà không thành công chỉ bởi vì họ sao? Thiếu thiếu phước, nhớ như vậy. Cho nên đầu tiên ta có cái ước mơ, định hướng nha.
[6:38]Muốn có đạt được ước mơ, định hướng thì ta cần hai cái: một là cái cơ hội và hai là cơ hội để đào tạo đó, sự cố gắng, nỗ lực bản thân á, định hướng bản thân và cái hai là phải có cái phước từ cái kiếp quá khứ. Ai cũng vậy. Ví dụ bây giờ nói như ngài Thượng tọa Thường Chiếu ngồi đây. Ngài Trưởng ban Hướng dẫn Nam Nữ Phật tử của tỉnh Thừa Thiên Huế, Trưởng ban Hoằng pháp của tỉnh Quảng Bình, Trụ trì chùa Ba La Mật với một cái tăng chúng rất là đông, một cái dung mạo đẹp đẽ, một cái uy tín lớn lao, không phải khi không mà có. Mà cái này đã từ quá khứ rồi. Nhiều kiếp xưa, ngài cũng là một bậc chân tu đạo hạnh.
[7:22]Bây giờ kiếp này trở lại là lặp lại một lần nữa, tiến lên thêm một lần nữa trên cái bước thang tu hành, đạo hạnh mà thôi. Chúng ta cũng đều là như vậy. Để có thể đạt được những ước mơ của mình thì ta phải có cái phước của quá khứ. Những Phật tử ngồi phía sau đây, ai cũng tràn đầy ước mơ khi thuở bé, đúng không à? Nhưng mà có làm được không? Có không? Có người được, có người có người không, chứ không phải là ai cũng làm được. Cái người làm được là vì ở quá khứ có có phước. Người không làm được không phải là tại mình dở, kém mà chỉ bởi vì quá khứ mình thiếu thiếu phước, nhớ như vậy đó. Bây giờ thầy hỏi thế này:
[8:05]Chúng ta nghe nói có cái luật nhân quả, ta gieo cái hạt gì, gieo nhân gì, ta sẽ được cái quả nấy. Giờ ta gieo hạt xoài thì sau này ta sẽ được? Rồi gì nữa? Trái xoài, đúng không à? Chưa đúng đâu. Điều thứ nhất, ta gieo hạt xoài thì chưa chắc là ta có cây xoài, có trái xoài. Vì sao vậy? Vì ta có chăm sóc, có bảo vệ được khi cây nó lên lần lần hay không, phải không à? Nếu ta bị cây đó bị người ta chặt lén, cây nó bị ai giẫm đạp, cây nó bị cỏ vùi dập, nó không lớn lên được. Hoặc là cây nó bị sâu bọ ăn ngang, hoặc có khi lớn lên rồi có thấy ra bông ra trái rồi, nhưng bị chim sâu phá hoại hết, ta cũng không có.
[8:55]Cho nên nói là luật nhân quả ta gieo nhân gì gặt quả đó là nói đơn giản, tổng quát thôi. Chứ còn từ nhân mà đến quả là cả một quá trình vất vả nữa, chứ không phải đơn giản như vậy. Thì chúng ta cũng vậy. Như ngày hôm nay trong cái mái chùa Tịnh Nghiêm này, tụi con vừa học qua một khóa hè, quý thầy cô ươm cho tụi con biết bao nhiêu ước mơ, gieo vào lòng tụi con biết bao nhiêu là đạo lý.
[9:25]Và lúc đó tụi con đang ngồi đây, tụi con cảm thấy sao? Đời mình mình tràn trề niềm vui, hạnh phúc, ước mơ, lý tưởng. Mình có hướng đi, mình có đạo lý, mình có Đức Phật dẫn đường, mình có chư Tăng Ni dìu dắt, mình có bố mẹ yêu thương mình, rồi mình có một cái đất nước trong cái hòa bình, thống nhất, độc lập. Và tất cả chúng ta mọi điều vậy, chúng ta chỉ còn đi mà thôi, tụi con nghĩ như vậy. Nên ngày hôm nay hạt giống đã gieo xuống, đạo lý đã rớt vào trong lòng ha, lý tưởng đã thắp sáng và tụi con cứ nghĩ là cái ước mơ đó sẽ có ngày thành tựu, nhưng xin thưa: không chắc đâu.
[10:10]Vì răng tụi con ra khỏi chùa sau cái khóa này đi về nhà ngày thứ nhất, ngày thứ hai, thứ ba, thứ tư, năm, tháng thứ nhất, thứ hai, thứ ba, thứ tư, năm tụi con quên? Nó phai nhạt từ từ cái điều mà mình đã được dạy dỗ, vun đắp, ươm mầm ngày hôm nay. Có đúng không? Nhất là khi mà lỡ tụi con mê game.
[10:39]Nhất là khi tụi con lỡ tụi con mê game thì mất thời gian và bị lôi cuốn trong đó. Rồi lỡ khi tụi con cái tình cảm nam nữ mới lớn bắt đầu tụi con có tình yêu nữa. Cái tâm hồn của mình bị dồn rất nhiều vào trong những chuyện đó. Nên cái cái ước mơ, cái lý tưởng mà trong sáng của ngày hôm nay ta được gieo nơi cái mái chùa Tịnh Nghiêm này tự nhiên nó phai nhạt, không còn nhiều.
[11:08]Mà đó là nói về cả người xuất gia cũng bị điều này.
[11:16]Phải có lý tưởng rất mạnh mới có thể vào chùa mà quỳ xuống xin cạo tóc xuất gia. Đúng không tụi con? Đâu phải dễ, đâu phải mà mình thuyết phục bố mẹ mình cho đi tu đâu. Đó, mà bố mẹ cho đi tu rồi lòng mình phải rất quyết tâm để sống một cái cuộc đời thanh bần, lạc đạo, tinh tấn, chịu cực chịu khổ để hướng về giác ngộ giải thoát. Lý tưởng ghê lắm mới vào chùa xuất gia được. Nhưng ở trong chùa đó, hằng ngày tụng kinh lạy Phật đó, chung quanh là thầy tổ huynh đệ đó, vậy mà còn nhiều người bị bị phai nhạt lý tưởng.
[11:57]Lớn lên một chút xíu thì cái ước mơ, cái phát tâm ban đầu của sự xuất gia nhạt nhòa. Bắt đầu thay đổi cách sống. Trong cái cách sống của một người tu đã bị lẫn với cái hơn thua, tham vọng của thế gian, mặc dầu không bỏ ra hoàn tục được. Vẫn còn mang hình thức người tu á, nhưng mà tâm hồn vậy mà đã bị biến đổi rồi đó chứ không phải là không. Đấy, người xuất gia còn bị, chứ đừng có nói người tại gia cư sĩ.
[12:27]Nên hôm nay vậy chúng ta nói về điều này. Ta trồng một cái cây xoài để bảo đảm tới cái ngày mà ta hái được cái quả xoài, trong suốt thời gian đó ta phải làm những điều gì. Cũng giống như hôm nay tụi con có được cái lý tưởng trong Phật pháp, quý Phật tử ngoài kia có được cái đạo tâm. Nhưng mà giữ gìn, ươm mầm, chăm sóc như thế nào cho đến cái ngày mà ta thành tựu được cái đạo quả lớn lao. Giống như tụi con có cái lý tưởng ngày hôm nay cho đến cái ngày mà tụi con có thể đem tài năng mình ra cống hiến, phụng sự cho cuộc đời được vậy. Đây là điều không hề dễ dàng. Vì ta biết rằng cái xoài ta gieo xuống lên rồi đó,
[13:14]nhưng mà cỏ dại, mắc cỡ, gai, những cái tàn cây lá phủ chụp, cây xoài có thể không chết mà cũng không lớn luôn, và có khi nó chết luôn cũng có nữa. Do đó tụi con phải hiểu cái lý tưởng tốt đẹp mà tụi con đang có ngày hôm nay nó sẽ nảy mầm đó. Nhưng chung quanh tụi con còn rất nhiều cái điều điều gì?
[13:40]Điều xấu, điều ác vốn có của cuộc đời sẽ gì? Sẽ quyến rũ, dụ dỗ, lôi cuốn làm cho tụi con lạc mất cái cái tâm của ngày hôm nay. Ví dụ sau này ai hỏi: "Đạo gì?", nói: "Dạ, cũng đạo Phật". "Quy y rồi chưa?", "Quy y rồi". "Quy y với ai?", rồi thế là là: "Bây giờ ôn ở đâu?", "Dạ, con không nhớ nữa". "Pháp danh gì?", "Dạ, không quên". Sẽ có ngày có chuyện đó. Nếu mà cái cây xoài nó vừa mọc lên, tụi con không chăm bón, không giữ gìn, không bảo vệ. Thì cũng vậy đó. Cái đạo tâm, cái lý tưởng mà ngày hôm nay quý thầy quý cô gieo vào lòng tụi con, nếu tụi con không có cách để bảo vệ thì một ngày nào đó thì sao?
[14:31]Game nó lấy hết. Những cái hơn thua, những cái tham vọng, những ích kỷ, những mưu tính lấy mất hết tất cả lý tưởng cao đẹp của mình. Hồi nãy thầy vừa kể một câu chuyện ngắn ngắn. Thấy ví dụ trên cái pháp tòa có hai ông thầy ngồi cùng giảng. Có trường hợp khi năm ông thầy ngồi cùng giảng. Hỏi giảng cái gì? Qua một năm sau hỏi: "Năm ông thầy giảng cái gì?", không nhớ. Nhưng mà có nhớ chuyện năm ông thầy giảng không? Thấy rất nhớ luôn và mỗi lần nhớ tới tụi con khóc. Nghĩa là gì? Nghĩa là tụi con chỉ nhớ là có năm ông thầy ở năm cái phương trời, năm cái vùng nơi khác đã có một lần ngồi chung một pháp tòa
[15:17]nói những lời đạo lý trong một cái thái độ yêu thương nhau. Và chính cái thái độ yêu thương nhau đó làm cho tụi con cảm động. Tụi con được một tấm gương sáng trong trong cuộc đời, hiểu rằng năm ông thầy này giữ được cái đạo đức cái ban đầu của ông từ thuở ông mới đi tu. Điều đó làm cho chúng ta cảm động, còn ông thầy ổng nói gì quên mất ồi. Giống như ngày hôm nay vậy. Ngày hôm nay vậy, ví dụ như bây giờ thầy ngồi với thầy Thường Chiếu, ở đây có hai thầy với hai hai ni trưởng ngồi đó chứng minh. Như vậy tính ra sáu người ha. Đó, hai cô, hai thầy đây tính là sáu người. Còn có mấy thầy, mấy cô xa xa kia nữa, đâu mất rồi trốn không thấy.
[16:01]Nhưng đại khái, hiện nay đang có sáu người. Đố tụi con biết sáu người này có thương nhau không? Có. Sao biết vậy? Sao tụi con biết sáu người này thương nhau?
[16:19]Răng mà biết?
[16:23]Vì nếu không thương nhau đã không không ngồi đây. Ví dụ bây giờ như thầy ghét Ni sư Tịnh Hoa, thầy có ra đây không? Không. Mà nếu thầy Thường Chiếu ghét thầy thì thầy có chịu qua đây không? Nói: "Có ông Chân Quang thì tui hổng qua". Rồi các hai vị kia ở Trà Am vậy: "Ờ nghe nói hôm nay có cái lớp bế giảng nên đến thăm các các em, thăm các con. Và cũng nghe nói là à có thầy Thường Chiếu, có thầy Chân Quang cho nên cũng ra thăm." Như vậy là thương hay ghét? Thương. Mà thầy với hai ông thầy kia thầy chưa bao giờ gặp nhá, chưa bao giờ gặp. Nhưng mà chỉ biết rằng mình được hai thầy đó thương. Và bổn phận mình thì lại làm sao? Phải phải thương lại, đúng không ạ?
[17:11]Người ta thương mình, mình phải thương lại mới huề chứ, không mình không được. Thì như vậy đây ít nhất có sáu con người thương nhau. Mà nếu từ khi ta đi tu cho đến cái ngày ta già rồi mà đối với chư Tăng như vậy ta vẫn yêu thương nhau được thì đó là gì? Đó là cây xoài không bị vùi dập, ha. Không bị cỏ gai leo, không bị ai cắt xén, không bị sâu bọ đục, cái đạo đức này giữ được. Còn nếu mình tu chi đó không biết, hồi nhỏ phát tâm tu mãnh liệt đến khi già rồi nhìn nhau trong lòng cứ thủ thế, ghim ghim, hơn thua, ích kỷ, ganh tị. Thấy thầy có cái chùa Ba La Mật đẹp quá cái tui hổng ưa, vân vân. Thì cái đó là gì? Cây xoài đã bị bị sâu đục thân ăn mất rồi.
[17:55]Đó là cái quan trọng là gì? Ta gieo hạt giống rồi, ta phải bảo vệ nó cho đến cái ngày nó thành tựu. Bây giờ ta phải biết những cái điều để mà ta bảo vệ được cái đạo tâm, cái lý tưởng, cái ước mơ của mình. Có những điều ta để ý như thế này một chút xíu: Thứ nhất là tránh những cái môi trường mà có nhiều người xấu.
[18:23]Tại hôm nay là cái khóa học đạo đức này bị ngắn ngày, tụi con không học cái bài "Cảm hóa bạn xấu", cho nên thôi mình cứ tránh bạn xấu cái đã. Thì vì sao? Vì bạn xấu nó hay rủ rê những cái điều không tốt. Trừ khi tụi con vững vàng, hễ gặp bạn xấu mình cảm hóa làm cho nó trở thành người tốt. Còn nếu chưa tới mức độ mà vững đủ vững vàng như vậy thì cứ tránh bạn xấu cái đã. Hẹn để đấy, hãy đợi đấy, nha. Khi học thêm khóa hè của Tịnh Nghiêm vài năm nữa thì mình tìm những đứa bạn xấu mình chơi. Bắt nó phải đi chùa, bắt nó phải quy y, bắt nó phải tin nhân quả, bắt nó phải từ bỏ những cái thói hư tật xấu.
[19:03]Đó là những năm sau, còn chưa được như vậy thì tụi con cứ tránh bạn xấu vì tránh cái môi trường không tốt cái đã để giữ được cái đạo tâm của mình, giống như là mình bảo vệ cái cây xoài đang lên của mình khỏi những gì? Những cỏ dại, cỏ gai, những mà nó phủ chụp, ý là là như vậy. Nên như vậy cái điều thứ nhất là tụi con khi mà có bạn bè trong lớp học, ngay cả trong lớp mình phải học, mỗi ngày đều phải gặp nó, hoặc là bạn bè ở ở môi trường khác, lên Facebook hay bạn bè hàng xóm vậy, cái điều đầu tiên là tụi con phải biết đánh giá nó là người tốt hay xấu. Khi mà tụi con nhìn một đứa, tụi con nghe nó nói chuyện,
[19:46]nhìn đôi mắt nó, nhìn nụ cười của nó, tụi con bình tĩnh đánh giá nó tốt hay xấu thì cái trí tuệ mình nó tăng lên, bỗng nhiên cái cảm tính mình bớt đi. Mình bớt có cảm tình vu vơ, bậy bạ mà khách quan bình tĩnh đánh giá thằng này tốt hay xấu, đứa bạn này tốt hay xấu rồi hãy quyết định thân cận, chơi hay không. Và tụi con muốn nhìn một người mà biết tốt hay xấu thì phải làm răng mà biết? Làm răng? Làm răng?
[20:19]Rất là khó, nha. Và tụi con phải tập cái này suốt cuộc đời mình để nhìn con người. Tụi con sau này còn lớn lên còn phải đi làm mà, còn phải gặp đồng nghiệp nè, nhận nhân viên, đi tìm lãnh đạo, tìm cơ quan, đối tác hoặc là học giáo sư thì nhận học trò, hễ đi tu thì nhận đệ tử, vân vân. Thì phải tập nhìn, nhìn người trong suốt cuộc đời. Ví dụ như bây giờ như ngài ôn Thường Chiếu tới già, đến chừng tuổi này rồi vẫn phải làm sao? Vẫn phải tập nhìn, nhìn người, đánh giá con người. Cho nên cái bản lĩnh của tụi con đầu tiên là phải biết đánh giá con con người để chọn bạn mà mà chơi. Phải tránh cái môi trường xấu, tránh bạn xấu để làm chi?
[21:00]Bảo vệ nội đạo tâm của mình, nhớ nha. Đó là cái thứ nhất như vậy. Tránh xa những môi trường không tốt. Môi trường không tốt gồm những môi trường gì? Game: bỏ; karaoke, vụn vặt bậy bạ, những cái trò chơi tào lao ở đâu mà thấy không được là dứt khoát không có đến, không đợi bố mẹ nhắc vì thường bố mẹ không biết để cản. Hầu hết tới tuổi tụi con rồi, bắt đầu tụi con thoát xa dần dần sự kiểm soát của bố mẹ. Đã tới tuổi này rồi, bắt đầu tụi con phải tự kiểm soát lấy bản thân mình, nhưng hầu hết là thất bại, nhất là ở Tây phương. Chúng ta may mắn chúng ta được ở trong cái đất nước Á Đông này, chúng ta được giữ tâm mình, mình vâng lời,
[21:42]ngoan ngoãn, lắng nghe, hiếu kính đối với bố mẹ, đó là cái đạo đức quý của dân tộc. Mà bây giờ đến cái tuổi tụi con, bố mẹ không quản lý được nhiều nữa, tụi con phải đi ra ngoài học, tiếp xúc với cuộc sống, và tụi con phải tự biết kiểm soát lấy bản thân mình. Mà trong cái việc để có bản lĩnh khôn ngoan mà kiểm soát cái bản thân mình là phải biết nhìn bạn bè, đánh giá thằng này tốt hay xấu, cái con nhỏ đó tốt hay xấu, rồi mới chơi. Đó là để tránh xa những môi trường xấu mà giữ lấy mình. Vì nếu mà gặp bạn xấu nó rủ rê chuyện này chuyện kia, tụi con mất hết đạo tâm mà ngày hôm nay quý thầy, quý cô đã vất vả gieo vào lòng tụi con, nhớ như vậy, đó cái thứ nhất.
[22:27]Cái thứ hai, tụi con phải tránh nè. Có những cái lý luận nghe xuôi tai, nhưng mà sai với đạo lý. Nhưng mà họ nói nghe xuôi tai quá, cái tụi con chấp nhận một cái lập luận sai, đem vào trong lòng mình, thành ra cái quan điểm sống của mình và cuộc đời tụi con hư luôn, mất cái đạo tâm luôn. Có những cái lập luận nghe xuôi xuôi tai, nhưng mà nó sai với đạo lý, mà nếu ta nghe nhiều lần rồi, ta bị nhiễm độc. Hồi nãy trong cái bản báo cáo của Khiêm Thông Di có một câu sai về đạo lý: "Làm cho các em có khả năng thể hiện bản thân mình." Cái câu đó sai với đạo lý nhà Phật nha con. Hồi nãy Khiêm Thông Di vừa đọc á,
[23:14]có bốn "thể hiện bản thân mình", câu này sai với đạo Phật. Nhưng mà nghe xuôi tai, giống như có cái gì nó hay, nó mạnh mẽ, hoặc là sao? Phải sống có cá tính, sống là chính mình. Cái câu mà ở ngoài tụi con hay nghe về những slogan á, những cái phương châm nó nói như vậy á, những câu nghe xuôi tai, nghe đã tai, nghe mạnh mẽ nhưng hoàn toàn sai với đạo lý và làm ta hư. Làm cho cái bản ngã ta tăng lên, cái tôi mình lớn lên, mà cái tôi mình lớn lên rồi mình không sống hòa hợp với mọi người được, nhớ như vậy. Đạo Phật dạy cho ta diệt cái bản ngã đi. Ở đây tụi con có đọc không? Sống nghĩa là gì? Sống nghĩa là gì?
[23:58]Phụng sự mọi người. Nha, như vậy: Tu là diệt trừ bản ngã, sống là phụng sự mọi người, nhớ như vậy nha.
[24:13]Cho nên vì vậy, ở ngoài đời họ có những cái lập luận, hồi nãy ta bị rớt vào một cái câu trong bài báo cáo đó là thể hiện bản thân, ở ngoài kia là sống là chính mình, sống có cá tính. Những cái đó đều ngược với đạo lý, nhưng mà họ nói riết cái mình nhập tâm và cái lập luận đó nó phá tan cái lý tưởng, ước mơ, đạo tâm của tụi con. Nên đây là điều tụi con cẩn thận. Vì trong cuộc sống tụi con sẽ còn tiếp xúc với những cái loại như thế này. Hoặc ví dụ như thế này, bây giờ nói a như ví dụ như nói bây giờ ở vùng ni có cái chùa Ba La Mật, có thầy Thường Chiếu là cái người uy tín ở cái vùng này. Cái a ví dụ như thầy, cái thầy cũng thích cái vùng ở Phú Vang ni quá
[24:54]cái thầy mới đến thầy kiếm đất cái thầy cất cái chùa kế bên. À kiếm đất cất cái chùa kế bên, thì thầy á cũng là người chân tu, nên ổng nói: "Ờ, cứ càng nhiều người tu về càng tốt cho cái vùng này", ổng không nói gì cả. Nhưng có một người ở trong Phật tử tụi con á mới nói với nhau thế này: "Sao lại ông thầy Chân Quang lại về mà ở gần ông thầy Thường Chiếu rứa? Rừng nào cọp nấy." Cái chữ "rừng nào cọp nấy" nghe đã tai không? Rất đã tai, vì nó là cái câu mà từ câu thành ngữ từ từ ngàn xưa để lại: rừng nào cọp nấy. Nhưng mà câu đó đúng với đạo lý đạo Phật không? Không, sai hoàn toàn. Nhưng mà ta nghe mà ta bị nhiễm rồi, ta nói: "Ờ, đúng rồi, rừng nào cọp nấy.
[25:38]Cái vùng ni là của ông thầy Thường Chiếu, ông thầy Chân Quang không có vô được", là thì như vậy rõ ràng là như vậy trong đạo Phật không thể yêu thương, hòa hợp, không thể hợp tác với nhau được à? Phải không? Ví dụ nếu như thầy Thường Chiếu, ổng là người có đạo hạnh, ổng không thèm nghe mấy câu tào lao, ổng nói: "À, thầy về gần đây ở tốt thôi. Về rồi anh em hợp tác với nhau cùng giáo hóa." Thì đó là người chân tu. Nhưng mà những cái người mà họ kích động trong Phật tử chia, họ nói: "Rừng nào cọp nấy, không có như rứa." Đó là những cái lập luận sai nhưng mà nghe rất đã cái tai. Và trong suốt cuộc đời của tụi con, tụi con còn phải gặp nhiều điều này nữa.
[26:13]Ví dụ như họ nói câu này, ví dụ như bây giờ lớn lên tụi con đi làm ăn, cái a đối tác gặp mình, họ mời mình dự một buổi tiệc tình cảm để mà ký hợp đồng.
[26:27]Thì mình là Phật tử mình không uống rượu, cái họ mới nói câu này: "Nam vô tửu như kỳ vô phong." Tụi con có nghe câu này chưa? "Nam vô tửu" là nam mà không có biết uống rượu, giống như "kỳ mà vô phong" là làm sao? Cờ mà không có không có gió, không có bay phất phất đẹp được, nó nằm nó nó rũ xuống. Đó đàn ông mà không biết uống rượu là cái thứ mà không có phong độ. Cái câu nghe rất đã tai, nhưng mà đúng với đạo lý không? Không. Mà nếu tụi con chấp nhận cái lập luận đó thì rằng, tụi con mất đạo tâm của mình. Nên nhớ để ý cái này trong cuộc sống này đó. Vậy ta có hai điều: thứ nhất là tránh cái môi trường xấu,
[27:07]tránh những đứa bạn xấu, vì nó có thể làm hại đạo tâm của mình; hai là cẩn thận trước những lập luận mà ta nghe trong cuộc đời, nghe thì đã tai, nhưng mà sai với đạo lý, mình phải bình tĩnh mà biết được cái cái sai của nó. Còn một cái nữa mà làm cho ta mất đạo tâm nữa là thế này: là cái cây xoài nó không có lên không lớn được vì ta không bón, không bón? Bón phân. Ngoài Huế cũng dùng chữ "bón phân" chứ phải không à? Thì ta không bón phân mà gặp cái đất cằn, ta không bón phân cái xoài không lớn lên được. Giống như ta tu tập, ta nuôi dưỡng ước mơ, ta nuôi dưỡng lý tưởng của mình mà ta không chịu thân
[27:49]cận minh sư, một tuần không đến chùa thăm thầy mình một lần coi như vất đi, coi như cây không được bón phân. Cây mình cái cây đạo trong lòng mình cái tuần đó không được bón miếng phân nào thì nó không lớn nữa. Nên vì vậy, ít nhất mỗi tuần ta phải có có bón phân một lần nha, đúng không à?
[28:22]Cho cây cây xoài nó lớn ra. Tức là mỗi tuần phải đi về thăm chùa, thăm thầy mình nha, gọi là thân cận minh minh sư nha. Mà ở đây ai là thầy của tụi con? Tụi con xác định cho rõ, chùa Tịnh Nghiêm hay chùa Ba La Mật? Phải xác định lại. Ở đây tụi con ai là thầy của tụi con? Chùa nào là chùa của tụi con? Xác định lại. Chùa nào? Ai là chùa Tịnh Nghiêm giơ tay lên? Đó, tuyệt vời. Ai là chùa Ba La Mật giơ tay lên? Trời, sao mà chùa Ba La Mật ế rứa trời!
[29:03]Và xin thưa, cả đáp án đều sai. Chùa tụi con là ở đâu? Bất cứ nơi nào có những bậc chân chân tu. Cho nên tụi con phải nhớ rằng chùa của mỗi tuần tụi con phải về thăm chùa, thăm thầy mà chùa tụi con là là? Tra Am nha, Tịnh Nghiêm và Ba La Mật, hoặc là Từ Đàm nha, hoặc là Linh Mụ, hoặc là Tường Vân, bất cứ nơi nào có một bậc chân tu thì nơi đó là chùa của mình, nơi đó là thầy của mình, đúng không à?
[29:43]Như là cái Chúng thanh niên Phật tử Phật Quang mà khi quy y vậy, thầy có nhắc rất là rõ ràng: khi tụi con quy y thì thầy là bổn sư, nhưng mà tụi con không được biết chỉ một mình thầy. Bất cứ nơi nào trong cuộc đời này mà có bậc chân tu đạo hạnh thì tụi con đều phải gì? Thừa sự, cúng dường, học hỏi, nha, vâng lời, tất cả đều như vậy. Nên hôm nay vậy là Thượng tọa Thường Chiếu có khen Chúng thanh niên với với thầy, nói là Chúng thanh niên rất là ngoan, không có cái phân biệt chùa này chùa kia. Mà do bởi vì Thượng tọa là trưởng ban hướng dẫn Phật tử. Cho nên là thầy có nhiệm vụ là quản lý thanh niên.
[30:28]Mà khi quản lý thanh niên như vậy thì thấy Chúng thanh niên Phật Quang rất là ngoan. Vì sao? Vì không có phân biệt. Khi mà thầy không có ở đây thì thầy Thường Chiếu chính là sư phụ của mình. Mà nếu thầy Thường Chiếu đi vắng thì hai thầy kia chính là sư phụ của mình. Mà nếu hai thầy đi vắng thì có hai sư bà đằng sau là sư phụ của mình. Và mỗi tuần tụi con đều phải làm răng? Không phải là mỗi tuần mà đi vô làm răng ở tiệm làm răng. Mỗi tuần tụi con làm sao? Phải mà phải về thăm thầy mình, thăm chùa mình. Còn tại sao đạo Phật mình vậy? Đạo Phật mình cái cây con không lớn vì răng? Ba năm mới bón phân một lần. Cho nên mình thua là vậy.
[31:10]Bây giờ bắt đầu ta phải làm làm lại nha. Tụi con có hứa với thầy là mỗi tuần bón phân một lần không? Có!
[31:21]Hả? Bổn phận nghĩa là răng? Nè, như vậy Chúng thanh niên tụi con vậy, và các em mà đã học hè rồi là phải được đưa vào danh sách hết nha. Thì đây là cái cách để quản lý của ban Hướng dẫn Phật tử. Tụi con đến đây quy y rồi, được học khóa hè rồi, thì tụi con được quản lý theo danh sách để mà chia ra theo tổ theo chúng mà mãi mãi tu tập. Chớ không được là bỏ lơ, bỏ lơ tụi con mất đạo tâm liền. Và như vậy nhắc nhở nhau mỗi tuần đi về về chùa thăm thăm thầy mình. Cha mẹ cũng vậy nha, trong tuần mà thấy con mình chưa kịp về chùa thì phải nhắc con mình đi về chùa thăm thầy. Mà nhất thầy mình lại là là là là...
[32:14]Thì như vậy cái cây đời của mình, cái cây đạo của mình chỉ tốt lên thôi. Nhớ như vậy nha. Mà thầy mình là ai? Không phải, không phải. Thầy mình là người nào? Không phải là một thầy nha, không phải là một thầy. Nhớ như vậy, tất cả những bậc chân tu đạo hạnh đều đều là thầy mình. Và tất cả những bậc chân tu đạo hạnh đều yêu thương nhau. Nhớ như vậy, tụi con nhớ như vậy nha. Một cái cái thân cận minh sư vậy. Rồi còn một điều mà làm cho cái cây đạo hạnh của ta nó hư nữa là thế này. Trong lòng tụi con có những tập khí, đạo Phật gọi là những tập khí, những thói quen xấu từ nhiều kiếp trước. Những cái thói quen xấu đó là những loại gì?
[32:57]Ích kỷ, hơn thua, ganh tỵ, thích hưởng thụ, ham vui, thích đi chơi, thích đi du lịch, không thích lao động, không thích lo cho người khác mà chỉ thích người khác lo cho mình, vân vân. Ví dụ bây giờ bước vào chùa, gặp cái bữa ăn, tụi con thích được mọi người mời mình vào chỗ ngồi ăn, thích ai đó bưng lại cho mình miếng cơm, đó những cái thích. Nhưng mà khi ta biết tu rồi thì ta phải lật ngược tất cả những tập khí đó lại hết. Thay vì ích kỷ, bắt đầu ta phải làm sao? Sống vị tha, ha, lo cho người khác trước. Bước vào chùa, thấy người khác đứng lớ ngớ lớ ngớ là lại mời liền. Nhiều khi người ta mới đến chùa lần đầu người ta ngại,
[33:40]mình mời vào uống nước, ăn cơm, rồi sau đó nói: "Anh chị cần chi?" Nói: "Là muốn đến thăm sư bà." Nói: "Chị ngồi đây nha, em sẽ vào thưa với sư bà, rồi để để sư bà rảnh là sẽ gặp chị," vân vân. Tức là mình chỉ là một người Phật tử bên ngoài, mình cũng không phải là người trong chùa, nhưng mà thấy một người bước vào chùa mà lớ ngớ lớ ngớ, họ có vẻ xa lạ, là mình ân cần mời mọc. Đó là cái tâm vị vị tha. Hoặc là bây giờ thấy một cái du khách nước ngoài đến với nước mình thì tụi con nghĩ gì trong đầu? Nói: "Dạ, không nghĩ gì." Không nghĩ gì có nghĩa là mình sao? Không thông minh, không đạo đức. Còn ví dụ có người bán quán thấy người nước ngoài nghĩ gì? Nói:
[34:26]"Chắc có tiền, bán được cao giá." Đó là cái tâm gì? Tâm đập đổ, tham lam. Như vậy, còn người Phật tử yêu nước của ta nghĩ gì? Khi ta thấy cái người du khách nước ngoài, giống như bây giờ Huế mình là cái nơi mà nước ngoài họ đến du lịch rất nhiều. Vì thấy một người du khách nước ngoài, ta nghĩ cái gì? Ta phải nghĩ điều này: họ là khách, ta là chủ. Ta là người Việt Nam ta là chủ, mà chủ thì phải làm sao? Đối xử tử tế với khách. Không đừng nghĩ tới cái lợi lộc, đừng nghĩ tới họ đem tiền vô họ tiêu xài mà nghĩ tới danh dự quốc gia mình trước. Nghĩ tới mình phải cư xử họ làm sao để họ nể phục cái quốc gia Việt Nam mình.
[35:14]Có thể nước mình không giàu bằng họ, nhưng cái nhân cách, cái đạo đức người Việt Nam phải thuyết phục được họ, làm cho họ phải yêu mến, nể phục người Việt Nam và họ còn come back again, trở lại một lần nữa.
[35:29]Đó, phải suy nghĩ như vậy. Hồi thầy ở trong Nam á, thì thầy hay sống gần những người Huế, mấy thầy Huế, cô Huế, thì thầy phát hiện ra một điều là các thầy cô rất giỏi về mỹ thuật, làm đẹp, bài trí một căn phòng đẹp, bày biện một khu vườn đẹp, cất lên một cái nhà xinh xinh, mặc dù mình không có nhiều vật liệu, cũng bằng tre, bằng lá vậy thôi, nhưng mà qua bàn tay của người Huế rồi là phải xinh, phải đẹp. Trong lòng thầy vẫn ấn tượng về một cái xứ Huế thơ mộng, xinh đẹp, nên gọi là gì? Huế đẹp, Huế thơ, Huế mộng, Huế mơ. Cho nên ở đây là vậy là
[36:14]ta sống ta bị những cái tập khí từ nhiều đời. Trong những cái tập khí đó có cái ích kỷ, bây giờ ta phải lật ngược lại thành vị vị tha. Ta hơn thua, bây giờ ta nhường ta nhường nhịn. Ta ganh tị, bây giờ ta hoan hoan hỷ. Vậy rồi ta phiền não, bây giờ ta an an vui. Đó là những cái tập khí như vậy. Bây giờ và những cái tập khí đó nó phá hoại đạo tâm của ta, nên ta phải có phương pháp tu tập để tiêu diệt những tập khí đó. Mà những phương pháp tu tập đó ở đâu ra? Ở đâu? Nơi thầy ta, nơi chùa ta nha. Đó là lý do mà mỗi tuần ta phải về gặp thầy mình. Hôm nay thầy nói một câu, tuần sau thầy nói một câu,
[37:07]hôm nay thầy bắt ngồi thiền như ri, lần sau thầy bắt tụng kinh lễ Phật như kia, thì từ từ những cái tập khí ta nó bị kiềm chế lại, mất dần mất dần. Và không có bị tập khí đó chi phối thì sao? Cây đạo tâm trong lòng ta một ngày một một phát triển nha, thì ước mơ của ta, lý tưởng của ta mới có cơ hội mà mà thành tựu. Còn một điều nữa là thế này. Khi ta nói ta thành công, vì cái thành công đó nó có hai nơi: một là bên ngoài, hai là bên trong. Cái thành công bên ngoài là gì? Là những cơ hội làm cho ta có có tiền bạc, có quyền lực, có địa vị, có danh tiếng, đó là cái thành công bên ngoài. Còn cái thành công bên trong là gì?
[37:58]Tâm ta thông minh hơn, tâm ta đạo đức hơn, bộ não của ta mạnh mẽ hơn. Đó là những thành công bên trong. Mà trên con đường đi trên cái cuộc đời này và đi trong nhiều kiếp, ta phải thành công được cả hai. Nếu ta có nếu ta có có cái gì? Phước, đúng như vậy, nếu ta có phước. Nếu ta có phước ta sẽ thành công được. Mà thành công là hai nơi: một là cái bên bên ngoài, hai là cái bên trong. Bên ngoài là cái gì? Nhắc lại. Tiền bạc, địa vị, danh tiếng rồi vân vân nha. Còn bên trong là gì? Trí thông minh, gì nữa? Đạo đức, gì nữa? Sức mạnh của thần kinh não.
[38:51]Ở đây nó có cái gọi là cái sức mạnh của não bộ hay là sức mạnh của tinh thần, cái sức mạnh của tinh thần nữa. Sức mạnh của tinh thần này thì nó không thuộc về thông minh, cũng không thuộc về đạo đức, nhưng mà nó là một cái sức mạnh, làm cho cái đầu ta khỏe, làm cho ta có cái ý chí, ta có nghị lực, nó nhiều cái hay lắm. Và thậm chí có khi ta chữa bệnh cho người khác được, thậm chí ta có thành ra ta có cái uy quyền để ra lệnh cho người khác được, cũng là từ cái sức mạnh của tinh thần. Đó ba cái như vậy. Nhắc lại, cái thành công bên trong là ta có cái gì? Thứ nhất là trí thông minh, hai là đạo đức, ba là sức mạnh của tinh thần, đúng như vậy nha.
[39:34]Thì muốn mà có đạt được cả hai cái thành công bên trong bên ngoài, ta phải có có có phước. Mà muốn có phước thì phải
[39:45]Đúng rồi, phải làm phước. Muốn có phước thì phải làm phước. Nhưng mà cái gốc của mọi điều phước trên đời là làm cái gì?
[39:57]Cái gốc của mọi điều phước trên đời là cái gì? Là làm cái gì? Là lễ Phật nha tụi con, lễ kính Phật. Nhớ như vậy, lễ kính Phật. Người nào mà thiếu lễ kính Phật thì tâm mình hư từ từ, ý nghĩ xấu khởi lên dần dần, cái tập khí nó trỗi dậy, bắt đầu mình hư mà không biết tại sao mình hư. Tức là cái đạo đức đã mất, mà đạo đức đã mất là vì sao? Vì phước cũng hết, hết rồi. Mà tại sao phước hết? Thiếu lễ kính Phật. Chẳng những thiếu lễ kính Phật mà gì? Trong tâm còn bí mật xúc phạm những bậc thánh hoặc miệng mở ra chê người này, chửi người kia thì những người nói vậy, họ xúc phạm những bậc đáng kính, không tin những bậc thần thánh và nhất là không bao giờ biết
[40:51]quỳ xuống lễ kính Phật thì người đó tâm hư từ từ, càng già càng hư. Nhớ, tụi con nhớ điều đấy. Còn cái người nào mà biết lễ kính Phật mỗi ngày thì càng già càng có uy đức, càng có đạo đức. Nhớ cái điều đó. Ví dụ bây giờ ta gặp một cái vị tôn túc, những vị thượng tọa, những vị hòa thượng, ta kính trọng, ta lạy, mà lạy với tất cả cái lòng thành kính của mình bởi vì răng? Bởi vì cái vị đó càng già thì càng đạo đức. Mà tại sao cái vị đó càng già càng đạo đức? Bởi vì mỗi ngày cái vị đó răng? Lễ kính Phật mỗi ngày. Cho nên, chư Tăng Ni mỗi ngày đều có tu tập, mỗi ngày đều có lễ kính Phật nên các vị cái đạo đức tăng dần tăng dần, hơn xa cái người cư sĩ ta là vậy.
[41:44]Người ki cư sĩ ta cái ta không có cái cái nề nếp đó. Khi nào rảnh thì đi chùa lễ Phật hoặc lâu lâu lên bàn Phật thắp nhang cái rồi xá xá cái đi mất. Còn cái người xuất gia, mỗi ngày đều phải quỳ lễ kính Phật một cách gì? Nghiêm trang, thành kính. Nên vì vậy hầu hết, trừ một số ít người thôi, hầu hết là những người xuất gia tu càng lâu thì cái uy đức càng lớn. Thì tụi con cũng như vậy, nếu mỗi ngày tụi con lễ kính Phật được thì tụi con được cái phước của mọi điều phước, cái gốc của mọi điều phước và có thể làm được mọi điều phước. Nên nhớ mỗi ngày phải lễ kính Phật. Nhờ cái phước lễ kính một bậc thánh cao siêu như vậy
[42:29]mà tụi con được cái phước giữ ở trong tâm mình, cái cây đạo tâm mình mỗi ngày thêm thêm lớn. Nhớ như vậy, cái phước lễ kính Phật cực kỳ quan trọng. Còn nếu không, cái ước mơ ngày hôm nay, cái lý tưởng ngày hôm nay mà quý thầy, cô gieo vào lòng tụi con bị mai một mất dần vì không còn cái phước để giữ gìn cái lý tưởng đó nữa. Nên phải lễ kính Phật mỗi ngày, nhớ như vậy đó, nhớ như vậy. Nên cha mẹ cũng vậy, mỗi ngày phải nhắc con mình lạy Phật. Đó là thương con mình đó, chứ không phải là nói là, tôi thương con mình tôi sợ nó cực. Thương con mình mà sợ con mình cực, không cho con mình tu, không cho con mình làm phước là giết con mình. Đó là như vậy.
[43:15]Như thầy biết có cái gia đình nọ vậy, có hai người con trai: người con trai trưởng và người con trai thứ, thì cái bà mẹ cực kỳ thương người con cay trai trưởng mà không thương người con trai thứ. Người con trai thứ thì thích đạo, thích làm phước, mỗi khi thấy có việc gì phước về rủ ông anh mình làm thì bà mẹ đều không cho, sợ ông con trai trưởng cực, chỉ ông con trai thứ muốn làm gì đó thì làm. Nhưng mà con trai trưởng thì cứ bo bo không cho làm hết vì sợ nó cực. Thành ra rủ đi đắp đường, đi phóng sinh gì cũng không cho. Thì cái kết quả là khi sau này tới chừng lớn tuổi, thì cái người con trai thứ thành công mọi điều,
[43:54]còn người con trai trưởng cù bơ cù bất, nhà không có ở, cơm không có ăn. Cho nên các bậc cha mẹ mà thương con mình, phải bắt con mình làm phước, phải bắt con mình cực khổ mà làm phước, mà cái căn bản là phải gì? Lễ? Lễ kính Phật. Nhớ như vậy. Nên tụi con hiểu điều này cho mình, để tu cho mình và sau này còn tu tập cho? Cho? Còn nhắc nhở cho? Cho? Con cháu mình. Nếu tụi con lỡ có con, nếu phải lập gia đình nha. Còn nếu tụi con đi tu hết thì tuyệt vời.
[44:36]Một cái điều cuối. Ồ, nói cũng lâu ghê rồi đấy nhở. Tụi con mệt chưa? Chưa. Tốt. Thôi còn một điều cuối này nữa. Để có thể cái cây ước mơ của mình nó ra hoa kết trái, lý tưởng của mình được thành tựu thì tụi con nhớ định hướng bằng những lời phát nguyện hằng ngày. Mỗi ngày tụi con phải quỳ trước Phật tụi con phát nguyện cái điều gì đó để giữ gìn cái đạo tâm của mình. Ví dụ tụi con phát nguyện thế này: Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được tất cả chúng sinh. Nếu mà tụi con phát được cái lời nguyện đó mỗi ngày thì cái tâm tụi con từ này qua tới vô lượng kiếp sau nó tràn ngập và đó là cái nhân của một bậc thánh.
[45:23]Vì sao vậy? Vì hễ là thánh thì phải yêu thương tất cả chúng sinh. Tụi con không nguyện mình làm thánh, chỉ nguyện mình yêu thương tất cả chúng sinh thôi thì tự nhiên đã là thánh, nhớ như vậy. Mà phải phát nguyện hằng ngày thì bắt đầu nó mới thành, nó mới nuôi dưỡng mà nó lập trình trong cái bộ não mình và nó lập trình trong cái chuỗi nhân quả của vũ trụ luôn. Hoặc là tụi con phát nguyện: Cho con dù khó khăn, dù gian nan, vất vả, lúc nào cũng tinh tấn tu hành. Mỗi ngày tụi con phát nguyện như vậy thì sau này đúng như vậy, đường đời có gian nan, có khó khăn, có cực khổ, có thiếu thốn, thậm chí có đói kém, vẫn không bao giờ lơi lỏng công phu tu tập.
[46:06]Mà nhờ những cái lời phát nguyện mình phát nguyện mỗi ngày đó. Còn nhiều nhiều những lời phát nguyện cần thiết cho nhiều kiếp sau nữa thì tụi con phải tự thông minh nghĩ ra, vì đó là cái gì? Vì đó là bí mật của mỗi một con người, đó là bản lĩnh riêng của mỗi một con người. Ví dụ như thầy, thầy cũng có cái cái lời phát nguyện bí mật của thầy hằng ngày và có ai có giết chết cũng không bao giờ nói ra. Thì sao? Vì đó là bí mật, đó là cái bản lĩnh, là cái định hướng của mình, tâm huyết của mình, cái tình cảm, nhận thức của mình không chia sẻ với ai được. Và khi tụi con có trí tuệ tới đâu thì tụi con có những lời nguyện mới tới đó.
[46:49]Ví dụ bây giờ như Ôn đây cũng vậy, mỗi ngày Ôn cũng bí mật phát nguyện của mình. Ví dụ như ông phát nguyện cái chi nớ thì có trời biết, Phật biết, Ôn biết, mình không thể không thể biết được. Như vậy nên cái phát nguyện rất là quan trọng, tụi con phải tập, phải tạo ra những cái lời phát nguyện trước Phật và cứ phát nguyện mãi như vậy. Tụi con nhiều khi phát nguyện năm năm rồi bắt đầu mình đổi, lúc mà mình thấy giống như nó chín muồi rồi, cái đổi qua những lời nguyện khác cho mười năm khác. Nhưng mà những cái lời nguyện của một, hai năm nay, của năm, mười năm nay theo tụi con tới 1000 kiếp sau, theo tụi con tới 1000 kiếp sau.
[47:25]Lúc đó tụi con ở cõi trời thế này hoặc là những bậc thánh thế kia thì những cái lời phát nguyện đó định hướng cho mình cả, ha, định hướng rất hay. Và thì thầy chỉ nói sơ sơ thôi chứ không có nói rõ được, định hướng như thế nào. Ví dụ như bây giờ, ví dụ như thầy,
[47:43]thầy có cái duyên làm giảng sư, giảng sư bèo. Đi đây đi kia giảng, tụi con biết có khi thầy người ta đến người ta mời, ân cần thấy người ta mời quá không từ chối được, thế là phải đi. Đến cái nơi đó phải bỏ xe lội bộ băng rừng một cây số, vô tới nơi cái nhà nhỏ xíu ngồi được có mười người, mà phải đi từ trong Nam ra, đáp máy bay xuống, đi xe một quãng, đi bộ một quãng vô tới cái nhà có mười người. Nhòm thấy mặt hình như cũng chưa biết giáo lý gì. Rồi có bỏ về được không? Không. Phải nhìn gương mặt người ta, nhìn tâm trạng người ta mà thuyết pháp, nói vài lời, rồi cứ lội bộ băng rừng đi về, lên xe chạy ra về lại.
[48:28]Mà không được phiền, không được giận nha, không được tức. Là vì sao vậy? Vì đây là lời nguyện của mình ở những kiếp trước, lời nguyện mình đã hứa với Phật: Xin cho con đi hết mọi hang cùng ngõ hẻm để mà gieo rắc chánh pháp cho mọi người. Thì bây giờ đó, ông Phật ông cho vô hang cùng ngõ hẻm á, hễ làm được thì ổng cho giảng nữa, còn bữa hôm đó mà bất mãn bỏ về thì cuộc đời giảng sư ngang đó đứt, Phật không cho giảng nữa. Tụi con nhớ, cái phát nguyện sẽ được thử thách. Ví dụ như có người vô quỳ trước Phật, vô chùa Từ Nghiêm quỳ: Xin cho con được giúp đỡ tất cả những người khốn khó. Xong cái bước ra, vừa ra khỏi cổng chùa có người té đạch đạch
[49:10]tê tê ngoài đó, cái lật đật tránh đi, vậy là mình sao? Mình có giữ lời hứa không? Không. Mới hứa với Phật, bước ra thấy người khổ đi luôn, mà không ngờ cái đó gì? Phật đẩy tới, Phật khiến cho cái người đó để mình thực hiện cái lời hứa vừa mới nói với Phật. Thì lúc đó phải làm sao? Phải kêu cứu, phải giúp đỡ làm sao người ta qua cơn khốn khó, phải làm vì mình mới hứa với Phật. Nên vậy mỗi ngày tụi con phải phát nguyện với Phật. Và khi phát nguyện như vậy, từ từ sẽ huân tập, bắt đầu mình làm được. Nhưng mà nhớ trên cái bước đường mình làm sẽ nhiều cái thử thách, nghiệt ngã, cay đắng, chua chát và khôi hài nữa, nhưng phải làm phải làm cho bằng được.
[49:53]Vừa rồi ở trong cái chùa Phật Quang của thầy cũng có cái tổ chức khóa hè, học hè đạo đức như thế này mà học tới một tháng. Bữa bế giảng cũng như bữa ni vậy đó, thì thầy có nói thế này, nói trong một đất nước có ba cái nhục: cái nhục thứ nhất là cái nhục mất nước, khi nước bị làm nô lệ. Cái nhục thứ hai là gì? Nhục đói nghèo. Thế giới người ta giàu lên mà mình vẫn còn nghèo. Cái nhục thứ ba là gì? Không giỏi bằng người ta. Thì cái nhục thứ nhất là cái nhục mất nước á, thì Bác Hồ và những vị lãnh tụ, những vị lãnh đạo trong thế hệ với Bác Hồ đã rửa được cho chúng ta. Ta đã giành lại được gì? Độc lập, thống nhất.
[50:38]Cái nhục này coi như rửa được. Cái nhục thứ hai là cái nhục đói nghèo, thì những vị lãnh đạo ngày hôm nay đang rửa được cho chúng ta. Như hồi nãy mà Ôn nói vậy, buổi sáng trước năm giờ là phải thanh toán cho được hai cái giếng, nhưng mà ngày hôm nay tụi con ở trong phòng vặn cái vòi vô tới, cũng có nghĩa là đất nước mình đang khá lên từ từ, đang so vai được với với bạn bè năm châu. Mà cái khá lên được cái so vai với bạn bè năm châu đó, bây giờ có khi ta gửi binh sĩ đi ra nước ngoài để làm nhiệm vụ hòa bình quốc tế nữa mà. Tức là ta đủ mạnh và đủ uy tín, họ tin cậy cái cái quân đội Việt Nam, tức là tin cậy cái chính sách quốc gia Việt Nam nên chấp
[51:20]nhận mời chiến sĩ Việt Nam mình đi làm nhiệm vụ hòa bình quốc tế của Liên Hiệp Quốc, đi qua bên châu Phi, vân vân. Mà qua đó thì ta lấy lòng người dân bản xứ rất là hay. Ai nghe nói Việt Nam là họ vui họ thích liền, và cái đối xử của quân đội của ta, bộ đội Cụ Hồ vậy, rất là nền nã, ân cần, lắng nghe dân, sát với dân, gần dân, chúng ta rất là hay. Ta đóng góp được nên như vậy đất nước ta khá lên, nên cái gọi là cái nhục thứ hai là cái nhục đói nghèo, các vị lãnh đạo ngày hôm nay đang rửa và rửa được rất tốt. Còn cái nhục thứ ba là ta chưa giỏi bằng thiên hạ. Tức là nhiều cái cái hàng công nghệ cao ta chưa
[52:04]làm được, và đây chính là một cái nhục. Và cái nhục này ai rửa? Ôn đòi rửa à? Cái nhục thứ ba này ai rửa?
[52:22]Ai? Tụi con, nhớ nha. Tụi con phải ước mơ mình rửa được cái nhục này.
[52:31]Ví dụ, bây giờ thế giới họ đang nghiên cứu xe bay, tụi con có đọc báo thấy không? Cái nơi này chế xe bay xe bay, chế gì vậy, nhưng mà tất cả xe bay đều bị cái nhược điểm là gì? Cồng kềnh. Trong khi mình đang thiếu không gian, đi vào đường phố bây giờ kẹt xe thì bay lên, nhưng mà nó cấn hết trơn bay không được bởi vì nó cồng kềnh. Thì tụi con phải ước mơ một chiếc xe bay rất gọn, không cần cánh, không cần chong chóng, muốn bay thì nó bay lên êm ru như là những cái dĩa bay của người ngoài hành tinh. Làm được không?
[53:07]Không khó đâu. Không khó. Người ngoài hành tinh họ làm được bởi vì họ biết một nguyên tắc là phá được cái sóng hấp dẫn, trọng lực. Cho nên ví dụ như một chiếc máy bay nó nặng buông ra nó rớt, nhưng bây giờ họ có cái cách rồi nó lơ lửng luôn. Không cần cánh, không cần thổi gió, không cần phun khói xuống, nó lơ lửng liền vì họ biết được một cái bí quyết là phá được sóng hấp dẫn, không còn bị trọng lực kéo xuống. Hôm nay một ngày mát mẻ, Huế cơn mưa túc tắc, rúc rắc, như là đón mừng bước chân của một vị cao tăng đẹp trai, nhà nghèo, học giỏi ít. Trong buổi bế giảng của cái khóa hè Tịnh Nghiêm ngày hôm nay, chúng con mơ ước vậy với cái
[53:57]thì Ôn sẽ giúp cho các chùa mở được những khóa hè và nhờ những cái hội trại tập huấn cho thanh niên, cho thanh niên Phật tử. Sắp tới thì Ôn cũng mở hội trại hai ngày thử nghiệm tại chùa Ba La Mật, và chúng con mong rằng Ôn sẽ mở rộng dần, khi Ôn quen rồi Ôn mở nhiều ngày hơn để cho thanh niên, cái lớp trẻ của tụi con với những cái kiến thức mới, những quan điểm mới, được cơ hội tiếp cận với Đạo Phật mà một cách mà mình yêu thích nhất, yêu thích nhất, giống như bài "Về chùa nghe em" vậy đó: "Về chùa nghe em, mai sau có ai nuôi mơ ước dài."
[54:38]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.