[0:01]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nay ta nghe tiếp bài về Bồ Tát Đại Thừa. Vì trong đạo Phật ta có một cái công hạnh vĩ đại của những vị Bồ Tát,
[0:17]ví dụ như Bồ Tát Quan Âm mà cái tượng ta thờ trước chùa, hay là vô số những vị Bồ Tát khác, còn có những vị Bồ Tát không tên không tuổi ẩn danh trong cuộc sống này, rồi có những vị Bồ Tát mới phát tâm, vân vân. Nói chung đó là những bậc thánh, mà những vị thánh đó họ bị thôi thúc bởi một cái tâm từ bi mà muốn hóa độ chúng sinh. Thường trong đạo Phật có chia ra làm hai cái khuynh hướng: một cái khuynh hướng là ráng tu cho xong phần mình để đạt được sự giải thoát rồi tính sau, còn một cái khuynh hướng trong khi mình đang tu mà lòng đã bị thôi thúc bởi cái việc giáo hóa chúng sinh. Thì cái người mà ở tâm trạng này sẽ không hiểu người của cái tâm trạng kia.
[1:10]Ví dụ như chúng ta mà
[1:14]tiếp nhận được cái lời dạy của các Bồ Tát á, thì tự trong tâm mình, mình xuất hiện cái khuynh hướng là thương yêu mọi người, mong mong rằng ai cũng được giác ngộ, giải thoát. Cái khuynh hướng đó nó tự nhiên, nó cứ thôi thúc thôi thúc mình một cách tự nhiên, không cần phải cưỡng ép. Cho nên cả cuộc đời cứ sống vì mọi người, rồi kiếp này, kiếp kia vậy, cứ lang thang trong luân hồi, đi qua các cõi mà hóa độ chúng sinh, chứ không có màng đến cái lợi ích của mình. Tuy nhiên, nếu mình không có chứng đắc cao, nếu mình không có trí tuệ, không đủ thần lực, thì cái việc mà mình làm lợi ích cho chúng sinh rất là hạn chế.
[2:00]Giống như nói mình muốn giúp đỡ mọi người mà mình không giàu thì không giúp ai được, cho nên cứ phải giàu cái đã, cứ phải chứng cái đã. Đó. Tuy nhiên, muốn giàu, muốn chứng thì phải làm sao? Lại phải làm phước trước, lại làm lợi ích chúng sinh trước, nên đây là một cái vòng lẩn quẩn. Vòng lẩn quẩn và không có tách rời nhau được. Trên con đường mà ta đi tìm cái lợi ích cho bản thân mình thì buộc ta cũng phải làm lợi ích cho cho mọi người. Rồi ta muốn làm lợi ích cho mọi người thì chính nơi bản thân mình cũng đầy bản lĩnh, đầy phước đức. Hai cái đó là một, không còn là hai. Tức là vị tha hay vị kỷ sự thật chỉ là một, chứ không phải là hai.
[2:48]Bây giờ thầy ví dụ, ví dụ như là mình đang đi trên bờ sông, cái mình thấy có người họ chới với dòng sông, mình có cứu không? Có cứu không? Nói thiệt lòng. Thì chúng ta sẽ trả lời kiểu này. Nói ví dụ thầy hỏi vậy mà trả lời nói không cứu nghe ích kỷ quá, kỳ. Cho nên thôi phải trả lời là cứu, tức là mình vị tha. Còn mình tới chừng mà gặp thực tế mình cứu hay không thầy đâu biết đâu mà không có sợ. Cho nên cứ nói là cứu cho có vẻ vị tha. Nhưng mà cái cái vị tha đó nó nó không chính xác. Trong cái đạo lý Bồ Tát không chính xác. Vì sao vậy? Vì thứ nhất là mình đủ khả năng cứu hay không? Hoặc là mình không đủ khả năng mà mình cứu xuống năm
[3:42]ăn năm thua, mình có thể chết theo người ta luôn. Thì chết hai người, thà chết người, chết thêm người nữa lãng nhách. Nhưng mà nói thầy hỏi vậy mà con nói con không cứu, kỳ, mà nhảy xuống thì đúng năm ăn năm thua dám chết theo lắm á. Nhưng cái quan trọng là ở chỗ này, quan trọng là cái sự tồn tại mình trên cuộc đời này có cần thiết hay không,
[4:07]có quý không, thì hãy tính chuyện đó. Lúc đó mình phải thoát ra khỏi mình để mình nhìn lại mình. Trong tích tắc, mình phải thoát ra khỏi mình, mình nhìn lại mình liền là mình có cần sống hay không, lúc đó hãy nghĩ tới chuyện cứu người kia. Tại cứu người kia là năm ăn năm thua á, có khi mình chết luôn với người ta. Mà nếu không cứu, bỏ mặc người ta thì lòng từ bi mình nó không được đánh thức, nhưng mà cứu người ta có khi mình chết luôn. Rồi cái quan trọng là cái sự tồn tại của mình trên cuộc đời này có cần cho bao nhiêu người hay không. Nếu mình thấy rằng cái sự tồn tại của mình là cần thì thôi, một người chết thôi.
[4:47]Mình ở lại để mà còn lo bao nhiêu việc. Còn nếu cái sự tồn tại của mình không quan trọng thì thôi nhảy xuống cứu, may mắn thì cứu được, không may mắn thì chết luôn cũng không sao. Cái cái tính toán, cái thoát ra khỏi mình để đánh giá lại mình đó, cái tâm đó là cái tâm vô ngã, từ bi mà trí tuệ, mà trong một giây một phải tính cho xong rồi quyết định liền. Tại vì chậm trễ hai ba giây người ta trôi mất, để mình tính liền. Thì trong cái cuộc đời này cũng vậy, trong cái việc tu hành này cũng vậy, mình không bao giờ xem mình là một cá thể đặc biệt với mọi người. Mình và mọi người chung quanh bằng nhau. Phải hiểu như vậy.
[5:28]Nhưng mà ta không đủ trí tuệ để mà xem mình cũng như mọi người. Lúc nào mình cũng thấy mình sao? Quan trọng hơn mọi người, đúng không ạ? Ai cũng bị như vậy. Cái đó gọi là gì? Gọi là chấp ngã. Cái chấp ngã nó tự nhiên, nó bình thường nơi tất cả mọi người. Ví dụ thiên hạ chửi bới ai kệ, đừng chửi mình thôi, hễ chửi mình là bắt đầu có chuyện à, là mình nổi xung lên, vì lúc nào mình cũng quan trọng hơn mọi người. Thế là ví dụ lỡ mà mà có chuyện tận thế ai chết chết kệ, miễn mình đừng chết. Luôn luôn chúng ta bị cái khuynh hướng đó. Nhưng mà chúng ta tu cho đến cái ngày nào cái điều đó nó xóa, bắt đầu mình thấy mình với mọi người giống nhau.
[6:12]Mình đối xử với mình và mình đối xử mọi người giống nhau, thì lúc đó là ta bắt đầu nhẹ được cái chấp ngã. Nhưng mà để tu cho tới cái ngày đó cũng hơi lâu. Tu hơi lâu, nhưng mà bây giờ bằng quan điểm ta có thể tạo lập được cái khuynh hướng đó, thường nhắc mình như vậy. À ví dụ như bây giờ mình cho người này cái bánh thì mình cũng cho mình cái bánh, tại hai thằng bằng nhau. Được không ạ? Mấy nhiều lúc thầy đứng thầy quan sát, cái thầy thấy mấy người Phật tử mình cũng đạo đức lắm nha. Thí dụ đi phát, phát ăn cái nói: "Ủa còn phần con đâu?", nói: "Dạ, con nhường cho mọi người", cú đầu cho cái cóc:
[6:51]"Vậy con thấy con khác với mọi người. Cho nên con mới cho người ta ăn, con không ăn. Rõ ràng. Vậy là con bất bình đẳng, thiệt ra con với mọi người bằng nhau, làm ơn lấy một cái ăn". Tức là ai cũng như ai à, không như vậy. Phải như vậy mới được. Chứ đừng có nghĩ à phải sống vị tha là lo cho người khác trước rồi con thì sao, như vậy sự thật giữa ta và người vẫn khác nhau. Đó, mấy cái tinh tế trong cái trong đạo lý tu hành là như vậy. Và ta tu lần lần lần lần phải như vậy, thấy mình như mọi người. Rồi có những lúc mình cái người nào quan trọng thì người đó được ưu tiên, vậy thôi. Ví dụ trong cái hoàn cảnh đó, ví dụ ông thầy của mình,
[7:31]ông thầy trụ trì Từ Tân mình ổng là người quan trọng, thì mình nhường hết, mình bảo vệ hết cho ổng, vì lúc đó ổng là quan trọng. Nhưng có những lúc khác ông thầy trụ trì ổng không quan trọng, mình mới quan trọng, thì mình lo mình bảo vệ mình trước, bởi vì lúc đó cái vai trò của mình nó cần cho cộng đồng hơn chứ không phải ông thầy, thì để ông thầy qua một bên, mình lại lo cho mình trước. Nhớ như vậy. Nhưng mà cái mà lo cho mình hay lo cho ông thầy, nó hoàn toàn không còn cái ngã chấp nữa, không còn cái tính vị kỷ nữa, mà ở đây là vì cái gì? Vì cái trí tuệ, vì từ bi thôi, chứ không còn có cái ta, người khác nhau nữa.
[8:04]Sư phụ nói vậy hiểu không? Tu lần lần mới phải đạt được tới như vậy. Ở đây vì trên cái con đường mà đi tìm cái đạo hạnh của Bồ Tát cao thượng, thì chúng ta học mãi không hết. Vì cảnh giới của các ngài, cái trí tuệ các ngài, sự tu chứng của các ngài mình không hiểu nổi. Ta chớ lấy tâm phàm phu mà để đo lòng của bậc thánh, thì nghe đúng là nghe cho vui
[8:35]và chúng ta bắt chước được điều gì thì bắt chước, chứ không bao giờ chúng ta làm giống như các vị Bồ Tát hoàn toàn được, bởi vì cảnh giới của các ngài là cảnh giới của sự tu chứng cao siêu. Còn chúng ta học hiểu để chúng ta ngưỡng mộ, noi gương, bắt chước và tôn kính. Thì nhờ như vậy, thì sau này chúng ta có cái nhân để có thể đắc đạo và cũng như vậy, nối tiếp các ngài đi trên cái lộ trình mà mà hóa độ chúng sinh. Vì suy cho cùng, rồi cuối cùng chúng ta chẳng cầu gì cả, chỉ cầu một điều là tất cả chúng sinh đều được giác ngộ giải thoát, chứ còn mọi mục tiêu gì khác đều vô nghĩa, đúng không ạ? Nha, không có mục tiêu gì hơn hết.
[9:27]Với những cái người mà say mê cái tinh thần khoa học hoặc là giả tưởng, họ có cái thuyết rằng là thực sự có nhiều cái người ngoài hành tinh đã đến với Trái Đất, ghé thăm Trái Đất. Vì sao? Vì quá nhiều bằng chứng để lại từ ngàn xưa cho tới bây giờ trên những cái bức tranh vẽ, trên những cái vách đá, trên những cái dấu vết, những cái mảnh vỡ tìm thấy được, và gần đây là những đĩa bay bay qua bầu trời chụp được, quay được hoặc tiếp xúc được. Và thậm chí người ta còn nói rằng là có một số chính phủ đã chính thức tiếp xúc được với người ngoài hành tinh và họ giấu bí mật luôn cái giấu bí mật về những cái tài liệu,
[10:10]cái hồ sơ đó, rồi không biết ngày nào họ giải mật, có hứa mà rồi lại giấu lại. Vì họ nghĩ rằng nếu ai tiếp xúc với người ngoài hành tinh mà học được những công nghệ của họ thì ngay tức khắc làm bá chủ thế giới liền. Và có lẽ vì vậy, người ngoài hành tinh họ cũng không có dạy ai cái công nghệ gì cao siêu. Vì sao? Vì người ngoài hành tinh họ họ nói thế nào? "Chừng nào mà tụi bay biết hết nhân quả thì tao sẽ dạy cho công nghệ đĩa bay".
[10:42]chưa tin nhân quả không có dạy đứa nào hết trơn á. Dạy là tụi bây oánh nhau bây chết hết. Đó là thuyết của những người mê khoa học. Còn những người mà theo đạo học thì có ý nghĩ rằng, thực sự giữa cái thế giới Ta bà phàm phu này coi vậy chứ có nhiều bậc siêu nhân, những bậc thánh ở ẩn với chúng ta mà chúng ta không biết. Có những bậc thánh như vậy. Có những người giống như có thần thông vậy đó, mà các vị đó nhiều khi bị hớ. Bị hớ là sao? Thường là các vị mà siêu nhân, thánh nhân ở ẩn trong cuộc đời thì các ngài giấu thân phận mình kỹ lắm. Sống cứ giống như mọi người, ít ai biết. Chỉ những người nào thông minh, tinh ý lắm mới biết là ờ
[11:26]cái ông đó ổng không phải người thường, ngờ ngợ nhận ra ông này có cái gì rất là lạ, chứ thường là ổng giấu. Tuy nhiên, đôi khi các ngài bị lộ là cũng lỗi tại các camera an ninh nó quay, nó vô tình nó bắt gặp trên thế giới nhiều. Ma cũng vậy, trên thế giới nhiều bậc siêu nhân bị camera nó quay mà ta phát hiện ra: Ủa, sao trên cuộc đời này còn có những con người như vậy? Ví dụ có cái clip an ninh nó quay ngoài ngoài đường á để kiểm tra an ninh giao thông trong đêm, một cái ổng đẩy xe đẩy ổng đi băng ngang qua ngã tư và một cái chiếc xe tải trườn tới tông ổng. Nhưng trong tích tắc thì có một người tới chụp ổng một cái thì toàn bộ ổng
[12:10]với chiếc xe đẩy ổng biến mất liền, chiếc xe chạy qua luôn không cán ai. Và ổng với chiếc xe đẩy và cái người mà đỡ ổng hiện ra bên kia đường liền, ngồi trong lề an toàn. Rồi cái người đó bỏ đi, còn ổng thì ổng ổng thất thần ổng ngồi xuống bên vệ đường tại ổng mất tinh thần rồi, ổng đi không nổi nữa, ngồi bên cạnh chiếc xe đẩy. Còn cái ông tài xế ổng thắng lết đất, ổng bước xe xuống nhìn ổng tìm cái người nào mình vừa cán thì không thấy, chỉ nhìn thấy bên kia đường có chiếc xe đẩy ngồi đó. Thì cái người mà tới mà chụp người ta một cái biến mất liền, những bậc thánh xuất hiện giữa cuộc đời mà người
[12:40]đó cũng mặc cái áo bình thường, đi vậy bình thường. Hoặc là camera an ninh nó quay ngoài cửa hàng, ông đó chắc bữa đó ổng đói hay sao, ổng bước vào cửa hàng mà ổng che cái mặt lại ổng đi vèo xuyên qua cái cửa kiếng đi vô, lấy gói bánh bim bim gì đó đi ra, vèo đi xuyên qua cửa kiếng đi ra. Những cái camera nó bất chợt nó quay được. Có nhiều trường hợp, và họ cũng giống mình lắm, cũng mặc đồ bình thường mình không phân biệt được, vậy đó. Nhiều khi có lẫn ngồi đâu đây mình cũng hổng hay nữa.
[13:13]Rồi nhiều khi hồi nãy ra mua bánh mì mình chen ổng, mình hất ổng đi cái mình giành mua bánh mì cũng có, hổng biết đường được. Nên trong cuộc sống này đó, khi mà nhờ có những cái camera an ninh cái ta ta mở con mắt mình ra, ta nghĩ cuộc đời coi vậy chứ không đơn giản, các vị thánh cũng không đơn giản, mà nếu mình gặp các ngài mình cũng không hiểu. Nên các ngài cũng đâu đó, cũng lẩn quẩn đâu đó đâu đó với trần gian này với lòng yêu thương, với cái tìm cái cách hóa độ mà chúng ta không hiểu. Nên hôm nay vậy, chúng ta học các loạt bài về Bồ Tát Đại Thừa để ta hiểu được tấm lòng của các ngài. Mà ta hiểu được tấm lòng của các ngài để mình mở lòng mình ra.
[13:58]Mình mở lòng mình ra vì sao? Vì mình không thể sống phàm phu mãi được, mà phải sao? Phải trở thành một vị thánh, phải trở thành một vị Bồ Tát và mãi mãi hết kiếp này tới kiếp kia mình giáo hóa chúng sinh nha. Nên hôm nay ta lại tiếp tục phân tích về Bồ Tát. Cái bài hôm nay là: Bồ Tát với hai khuynh hướng ngược nhau. Một cái khuynh hướng thế này: Là một vị Bồ Tát, một vị thánh thì không mong cầu điều gì. Đúng không ạ? Bồ Tát rồi mong gì nữa? Giờ hỏi mong cái gì các ngài cũng ngớ ngớ không biết đường trả lời. Mong giàu cũng chẳng mong, mong đẹp cũng chả mong, mong phú quý, vinh hoa, nhiễm cũng chả mong.
[14:36]Sống đơn giản, đạm bạc bởi vì cái hạnh phúc của các ngài là không có gì. Nhưng mà thực sự thì sao? Thực sự thì tự có một cái mong ở trỏng, cái mong tối thượng trong tâm của các ngài là đạt được sự giác ngộ tuyệt đối vô lượng vô biên. Đó là một cái khuynh hướng tự nó thôi thúc một cách rất tự nhiên. Hỏi: "Mong cái gì?", không mong gì hết. Nhưng mà thẳm sâu cái trí tuệ của các ngài luôn luôn thúc đẩy các ngài phải đi tìm sự tuyệt đối. Mà chỉ có bậc thánh mới có cái này, còn chúng ta không có. À, khác nhau chỗ này. Hỏi chúng ta hỏi: "Thúc đẩy đi tìm cái tuyệt đối là gì?", mình cũng không hình dung ra.
[15:23]Mình không hình dung ra lấy gì mà mà đi tìm, phải không ạ? Ví dụ hỏi đi tìm cái gì, mình đi tìm cái gì mình hình dung ra được mà mình thích thôi. Ví dụ như là nói mà hỏi bây giờ nói: "Thầy hỏi thiệt con chứ con đi tìm cái gì?" Nói: "Con nói thiệt thầy, con chỉ đi tìm cái gì mà con hình dung được." Ví dụ cái gì? Thì lúc này hay có mấy người trúng số Vietlott mấy chục tỷ á, con mục tiêu con nhiêu đó thôi à. Chứ Tức là cái gì mình hình dung được, mình hiểu được, mình đi tìm nó thôi, còn ngoài ra không có cái gì hết. Còn vậy, vì nói đi tìm cái tuyệt đối, cao siêu, sự giác ngộ vô thượng, mình không đủ trí tuệ, không bao giờ mình bị thôi thúc đi tìm cái đó.
[16:04]Còn các vị Bồ Tát khi chứng được bước đầu rồi thì cái lộ trình giác ngộ mở ra liền, mở ra tới vô tận ở vô lượng kiếp sau. Các ngài biết đó là con đường mình phải đi và phải đi tới. Nhưng mà trên cái con đường đi tới vô lượng kiếp đó, nhiều khi cả triệu kiếp trong luân hồi, đi từ cái hành tinh này đi qua hành tinh kia, đi mãi đi mãi để tìm sự tuyệt đối. Đi tìm nhưng mà lại không hấp tấp. Tại sao không hấp tấp? Bởi vì tâm không mong cầu. Đây là hai cái khuynh hướng nó ngược nhau. Ví dụ mình muốn tìm cái gì thì mình sao? Mình mình hấp tấp, mình vội vàng, mình quyết tâm, mình quyết liệt, mình kiên trì,
[16:44]mình phấn đấu, mình nỗ lực, tức là mấy cái từ là rõ ràng là mình đang hết sức là là là chạy vạy để đi tới cái mục tiêu của mình nha. Nhưng mà vị Bồ Tát thì có cái mục tiêu đó rồi nhưng mà không hấp tấp. Đi trong cái gì? Thanh thản, hư vô. Đi vừa đi vừa cứu độ chúng sinh. À cái khuynh hướng thôi thúc rất mạnh mà lại không mong cầu, đó là hai khuynh hướng nó ngược nhau. Hai khuynh hướng nó ngược nhau. Giờ hỏi các ngài nói: "Thầy có mong gì không?" Ngài nói: "Không." Như vậy ngài là không làm gì hả? Nói cũng không phải. Mình hỏi cái gì các ngài cũng không phải, không phải là không có gì, mà trả lời một bên đều sai. Nhớ như vậy.
[17:29]Hai khuynh hướng của Bồ Tát ngược nhau nhưng cùng tồn tại một cách dung hòa. Hỏi cái gì cũng không là không phải, trả lời một bên đều không đúng, bởi vì hai cái điều đó nó có thật, nó ngược nhau nhưng mà cùng tồn tại. Ví dụ như bây giờ hỏi ờ hỏi bây giờ ví dụ ta hỏi ông thầy trụ trì, nói: "Thầy phải là người không?" Nói: "Không phải." Nói: "Vậy thầy phải thánh không? Phải Phật?" "Không phải." "Như vậy có thầy không?" Có chứ sao hổng có. Nhưng mà trả lời gì cũng không hết là tại sao vậy? Trả lời một cái đều không chính xác. Hỏi: "Phải người không?" Nói: "Không." Tại sao vậy? Tại ổng cạo đầu mất tiêu, ổng không phải người thường.
[18:14]Mà hỏi ổng phải thánh chưa, phải là Phật chưa, cũng chưa, cũng đang tu. Cho nên hỏi cái gì cũng không không không không, nhưng mà đó là điều có thật. Thì Bồ Tát hai khuynh hướng nó ngược nhau nhưng mà cùng có thật. Vậy. Mai mốt có lẽ là có lúc nào có duyên thầy sẽ giảng cái bộ Trung Quán Luận, bộ đó khó nhất trong Phật giáo Đại Thừa. Rồi nghe xong bộ đó rồi tất cả chúng ta đều ngủ, như vậy.
[18:45]Đó là cái hai khuynh hướng ngược nhau thứ nhất: Không mong cầu gì nhưng mà sao? Đi tìm sự giác ngộ tuyệt đối nha. Còn một cái khuynh hướng thế này: Thương chúng sinh nhưng mà tùy thuận nhân quả. Bồ Tát thương chúng sinh nhưng mà tùy thuận nhân quả. Tùy thuận nhân quả là làm sao? Cũng giống như bỏ mặc chúng sinh á. Phải không ạ? Mỗi mỗi người đều có cái nhân quả mình đã gieo từ những kiếp trước. Nên vì vậy đời này người sướng khổ khác nhau, giàu nghèo khác nhau, mạnh yếu khác nhau, ngu trí khác nhau, ha. Thì Bồ Tát thương chúng sinh là sao? Là muốn cho chúng sinh được hạnh phúc, an vui, giàu sang, trí tuệ, bình an, giác ngộ, nhưng mà sao?
[19:38]Phải tùy thuận nhân quả, không can thiệp nổi. Vì chúng sinh đã gieo nhân, bây giờ tới lúc phải gặt quả, nên họ phải giàu như thế, phải nghèo như thế, phải khổ thế, phải sướng như thế, không làm gì được. Và chúng ta nghe cái câu này: "Bồ Tát thương chúng sinh nhưng mà tùy thuận nhân quả" thì nghe giống như là sao? Giống như thương thì thương mà bỏ mặc á, đúng không ạ? Đó, đây là cái khó của Bồ Tát. Cái khó của Bồ Tát là thương mà không can thiệp được nhiều, thương mà không can thiệp được nhiều. Ví dụ bây giờ có một người nói: "Thưa thầy, giờ chồng con ung thư tới giai đoạn cuối,
[20:25]chúng con cũng đã chạy vạy gần hết tài sản, chữa không được. Giờ đến nhờ thầy cứu giúp, thầy cứu làm sao giờ?" Nói: "À thôi con chờ chờ thầy bán cái chùa thì đưa con cứu, chữa tiếp được không?" Được không? Hổng được. Tại cái chùa là của bao nhiêu con người trong đó nữa. Và cái người kia không thể mà cái nghiệp nặng rồi lại tiếp tục tiêu thụ cái cái phước để mà âm phước luôn rồi kiếp sau đọa không bao giờ lên được. Nên nó là nhân quả. Vì trước cái tình trạng đó rồi làm sao ông cứu? Nói: "Thầy cứu làm sao?" Nói: "Có phép cũng không cứu được, tại vì nó đã là nhân quả rồi." Cho nên thường như vậy thì sao?
[21:11]Cuối cùng chỉ có lời khuyên, lời dạy vậy thôi, mà nếu người ta thực hành được người ta có thể chuyển nghiệp được. Như vừa rồi thầy gặp cái anh đó cũng là cái người cũng thành đạt, giàu có. Nhưng mà thầy nhìn thì thấy ảnh sắp chết, cũng đang khỏe mạnh nha. Thầy nói anh sống không được bao lâu. Cái anh nói vậy: "Thời gian con còn nhiều không thầy?" Thầy nói hết rồi, hết không bao lâu. Nói: "Vậy con phải làm gì?" "Bây giờ thả vài tấn cá xuống sông cho thầy đi, trồng 10 ha rừng." Tại mình trồng rừng là mình trồng sự sống mà, mình gieo sự sống thì tức là tự nhiên cái mạng sống của mình nó đứng lại, nó không bị gãy liền.
[21:56]Và thả gấp cho thầy mấy tấn cá. Hôm đó về hai vợ chồng xúm nhau đi thả mấy tấn cá. Thì khoảng không bao lâu sau ảnh rơi vào một cơn trụy tim, tắt thở luôn, đứng tim luôn.
[22:12]Cách ngày thầy nói là khoảng chừng bao lâu. Thì mọi người, người thân ảnh chung quanh là hồi sức, cấp cứu cho ảnh rồi đó, hô hấp nhân tạo ảnh rất là căng thẳng. Ảnh đứng tim 40 phút vậy mà người ta hô hấp nhân tạo 40 phút ảnh sống lại. Thì cái mà ảnh trụy tim chết á là đúng là cái nghiệp. Nhưng mà cái sống lại là nhờ thả mấy tấn cá kịp thời, cho nên kéo lại cái thọ mạng lại một chút, nhưng mà cũng chưa chắc. Từ đây cho tới cuối đời còn phải làm rất là nhiều lần, nhiều... Tức là dù có phép cũng không cứu được, mà chỉ có nói nhân quả thôi, dùng cái nhân quả chuyển người ta thôi chứ không... Mà may là anh này ảnh có khả năng,
[22:51]chứ nếu ảnh không có khả năng cũng không có tiền mua cá mà thả cũng chết. Rồi mới hôm qua vậy, có một người nhắn tin cho thầy nói bố chồng con bị ung thư phổi, bây giờ là người sưng lên hết là tới giai đoạn cuối, bác sĩ trả về luôn, bác sĩ Singapore trả về luôn không làm gì được nữa, sưng to tất cả không nhúc nhích gì được. Giờ làm sao? Thầy nói: "Tới giai đoạn cuối rồi chuyển nghiệp đâu kịp nữa đâu." Thầy nói: "Thôi bây giờ cầu may, thả 10 tấn cá liền cho thầy." Nói: "Vậy con thả giùm được không?" Nói: "Thả giùm được nhưng với điều kiện là tiền của ổng, chứ mình lấy tiền mình thì ổng cũng chả hưởng được gì.
[23:28]Quan trọng ổng chịu xuất tiền ra là mình thả 10 tấn cá, mà nếu kịp, thả kịp hết thì có khi bỗng nhiên căn bệnh của ổng nó khựng khựng khựng khựng khựng lại, cái ổng có thể sống thêm được một thời gian, nếu mà kịp. Mà cái số cá thả như vậy phải rất là nhiều." Có lần thầy nghe cái người đó bị ung thư, giàu có, đi qua Singapore chữa hết 3 tỷ, mà cũng chưa hết. Thầy nói 3 tỷ đó dư sức chuyển nghiệp. Thấy không? 3 tỷ đem thả cá hết đi, có khi hết bệnh luôn chứ đừng có nói. Thì có cái anh đó vậy, có cái anh Phật tử ngoài Bắc vậy, ảnh được chẩn đoán là ung thư. Cái ảnh cũng buồn buồn đi về quê ảnh, ảnh về quê cái ảnh thấy có cái hồ rất là to
[24:08]mà nhìn xuống không có thấy cái sinh vật gì sống, cái ảnh mua 3 tấn cá ảnh thả xuống. Ảnh mua 3 tấn cá thả thì không bao lâu bỗng nhiên ảnh gặp được cái người chữa ảnh bệnh, cái ảnh hết luôn. Mà số 3 tấn cá đâu phải là nhiều, còn mà 3 tỷ rất là lớn. 3 tỷ rất lớn, 3 tỷ dư sức mình chuyển bay cái nghiệp ung thư nhưng mà nhiều người không biết là chỉ đi lo chữa trị thôi vì cái cá nhân mình nó lớn hơn. Nên ở đây vậy, tức là Bồ tát có thương chúng sinh cũng phải tùy thuận nhân quả chứ không có mà dùng cái thần lực của mình mà chuyển hóa người ta được. Đó, cho nên những cái người mà hiểu như vậy rồi
[24:48]có còn đưa cái đầu cho sư phụ xoa nữa không? Có không?
[24:58]Đưa đầu mà sư phụ không xoa thì nói làm sao? Sư phụ ác đức, không từ bi phải không ạ? Mà xoa thì sư phụ có can thiệp được nhân quả không? Không. Thì sự thực là như vậy. Cho nên Bồ tát thương chúng sinh là thực sự chỉ cố gắng truyền nhân quả, dạy nhân quả và khuyên bảo về cái tạo phước trong mỗi tình huống vậy thôi à, chứ không còn cách nào khác. Ví dụ có người Phật tử vậy, bị bệnh gút, đi không được. Thầy nói đi không được thì đi đắp đường, đắp đường xong tự nhiên hết bệnh gút liền. Nó nói nó vậy thôi à. Nói có người nói: "Học sao dở quá." Đem sách vở đi cho người ta học. Nói: "Con học anh văn không vô." Nói:
[25:44]"Con mua tài liệu, sách học anh văn tặng cho những người muốn học anh văn." Như vậy thôi, đó là cái nhân quả, chứ không bao giờ thầy sờ đầu một cái ngày mai nói tiếng Anh như gió. Không có cái chuyện đó được. Không có can thiệp được đâu, nên chỉ là nhân quả. Cho nên là rồi á cái công ty Pháp Quang mình mới làm ra bốn bức tranh nhân quả đó, bốn bộ tranh nhân quả từ sơ đẳng tới lên cao dần cao dần, bà con xem chưa? Phật tử xem chưa? Hả? Đó, chính những bức tranh nhân quả vậy, mấy đứa nhỏ mà nó coi á nó mà cứ tỉ mỉ tẩn mẩn nó ngồi nó đọc từng tranh từng tranh mà đọc đủ cho hết được bốn cái tập tranh
[26:22]đó rồi là tụi nó thấm luôn, cả cuộc đời tụi nó tin sâu nhân quả mà không cần giải thích nhiều, không cần giải thích nhiều. Và điều đó làm sao? Đó là cái sự cứu độ chúng sinh rất là lớn. Cho nên coi vậy chứ cái thần thông phép lạ chứ không bằng cái giáo hóa. Cho nên ví dụ Phật có đắc đạo rồi, có cao siêu rồi thì cái sự nghiệp chính của Phật vẫn là cái gì? Vẫn là thuyết pháp, giáo hóa, cải hóa tâm hồn của của chúng sinh. Đấy. Giống như nhà nước vậy, nhà nước là có cái quyền lực cưỡng chế. Bởi vì nhà nước là có quyền lực để cưỡng chế, để trấn áp. Nhưng mà sao? Nhà nước đều luôn luôn dùng biện pháp gì là chính?
[27:09]Thuyết phục trước, thuyết phục trước. Thuyết phục không được, người nào mà họ ngoan bướng rồi lúc đó mới cưỡng chế. Nên cái thuyết phục cảm hóa mới là cái quan trọng. Mà nhà nước nào văn minh tiến bộ đều cũng có một bộ phận để thuyết phục hết. Ngay cả trong công an cũng có cái người chuyên về thuyết phục, mà ở ngoài công an ví dụ có những bộ phận như là dân vận hay mặt trận, họ cũng có những người chuyên thuyết phục để đi tìm sự đồng thuận xã hội trước. Tức là người dân họ thấy cái điều đó là hợp lý rồi họ tự nguyện họ làm. Một đất nước mà được cái sự đồng thuận như vậy là một đất nước ấm êm, hạnh phúc, chứ không phải ra lệnh:
[27:46]"Cấm các anh làm cái này, bắt các anh làm cái kia." Đất nước đó không hay, đất nước đó coi vậy chứ tàn bạo. Cho nên ta thấy rồi nhiều người hỏi vai trò Mặt trận Tổ quốc là làm cái gì? Là ổng đi thuyết phục thôi à chứ không gì hết trơn á. Thuyết phục cho người dân họ tự nguyện mà làm những điều đúng, những điều đúng pháp luật mà vui trong cái việc mà mình làm theo những chính sách chung của nhà nước để cho cả đất nước mình được hài hòa. Đó cái vai trò của sự thuyết phục là vậy. Thì một bậc Bồ tát cũng vậy, cũng là một người giỏi thuyết pháp, giỏi giáo hóa thôi chứ không gì hết á. Cho nên nhiều người đi tu rồi thích trở thành một giảng sư. Đúng không?
[28:27]Đúng không? Hoàn toàn đúng. Bởi vì phải biết giáo hóa. Tuy nhiên là không phải giảng sư tức là mình nói dài, nói lâu, mà nói thích hợp thôi. Có khi chỉ nói một câu mà đã là một giảng sư giỏi. Có khi nói chỉ 5 phút thôi cũng là một giảng sư giỏi. Còn mà nói bắt đầu trên một tiếng mà người ta nghe mà không ngủ thì đã thành, đây là một người giảng sư bắt đầu thành công, vậy thôi. Chứ đa phần là mình nói qua 30 phút rồi thì từ từ mọi người làm sao? Người bay hết rồi. Mình nói qua một tiếng mà người ta không ngủ là một giảng sư bắt đầu tốt nghiệp rồi đó, giỏi rồi đó. Còn nếu mình có thể nói từ sáng tới trưa, nghỉ ăn cơm xong nói từ trưa tới
[29:13]chiều mà người ta vẫn say sưa thì cái này đúng là Bồ tát thiệt rồi đó. Bồ tát thiệt. Chứ không có dễ nha. Coi phim người ta đánh đấm ì xèo nhiều khi còn ngủ mất á, còn đây cứ một người ngồi mà nói lải nhải lải nhải hoài không phải dễ chút nào. Nên ở đây vậy, Bồ tát thương chúng sinh, thương lắm á, thương lắm nhưng mà chỉ thương thôi nha: "Về đâu trên suối cánh hoa trôi, cuộc đời phiền lụy vương đôi mắt, cúi lạy non cao bóng Phật ngồi." Thương thôi, chứ không có dùng cái thần thông mà can thiệp được. Cuối cùng vẫn chỉ là gì? Chỉ là giáo hóa là chính. Còn nếu mà dùng thần thông chỉ trong trường hợp cấp tốc,
[29:59]bí mật thôi chứ không có không có lộ ra nhiều. Ví dụ như như thầy thầy cũng không có thần thông, nhưng mà có những trường hợp cấp bách thì mình cũng chú nguyện. Có một lần đó thầy đến an vị Phật cho cái nhà đó, thì cả nhà vậy đó anh chị em, dâu rể cùng quỳ lạy, có cô con dâu bất ngờ bị nhập, đang lạy ông bà, nhập vô một cái, ối đập đầu xuống đất bừng bừng. Mình mà đập một cái là mình chết liền, còn đây cái đầu của người nữ đập xuống đất có bốp bốp bốp vậy đó, khóc, giãy giụa. Lúc đó thầy cũng đang ngồi gần đó, thầy lại, chắp tay lại thầy chặn cái trán lại không cho đập đầu, rồi thầy để tay lên đầu thầy chú nguyện.
[30:38]Thì cái lúc đó thì trong lúc gấp rút như vậy, cái lần lần cô tỉnh tỉnh tỉnh tỉnh tỉnh tỉnh, cái bình thường trở lại. Thì cái đó là trong lúc gấp rút thôi, nhưng mà về lâu về dài thì sao? Vẫn phải là lễ Phật rất nhiều, tu tập tâm từ bi rất nhiều, làm phước rất nhiều thì bỗng nhiên mình có cái uy lực rồi ma không nhập được nữa. Nên vì ta nhớ lúc mà Đức Phật ngồi thiền dưới cội cây bồ đề, cái Ma Vương hiện ra hăm dọa, quấy phá. Đức Phật làm cái gì để chống lại? Có ai nhớ Đức Phật làm gì để chống lại Ma Vương lúc đó không? Đức Phật làm cái gì? Có coi Đỉnh Núi Tuyết chưa? Dạ có coi, mà quên rồi. Đức Phật không làm gì cả.
[31:28]Ngài ngồi bất động, nha. Ma Vương không làm gì được. Tại lúc đó là Ma Vương nghĩ rằng cái thần lực của mình hất một cái là cái người ngồi đó có thể bay đi xa mấy dặm liền. Ma Vương mà, thần lực lắm. Nhưng mà không làm gì được. Bắn tên thì tên không thủng, không giết được, vì vừa tới gần tới ngài nó biến thành hoa nó rơi xuống. Lúc đó Ma Vương mới đích thân hiện ra dùng lời để chửi mắng, tại vì không hại được nữa thì người ta chửi mắng. Chúng ta nhớ nè, cái câu chuyện đó nhưng mà nó rất đúng với thực tế. Ví dụ mình lại đó, mình đánh ai mà người ta ta bước lui lui mà người ta không nói gì thì mấy người đó mình sợ. Vì sao vậy?
[32:08]Vì trong đầu người ta đã có kế hoạch phá lại mình rồi và người ta đủ khả năng rồi, nên không nói. Còn cái người nào mà mình lại mình phá người ta, người ta đứng người ta chửi đổng từ ông bà, ông nội, ông cố mình ra đem ra người ta chửi sạch hết thì biết người này không có năng lực gì hết, họ bí đường rồi thì cuối cùng mới là chửi mắng. Ta nhớ như vậy. Cái chửi mắng là bộc lộ một cái sự bất lực, hết đuối sức rồi. Đó, cái tâm lý là như vậy. Còn mà đủ sức mà họ đánh lại mình, hại mình họ không thèm nói. Có đúng không ạ? Cho nên ta nhớ có hai cái người gây lộn nhau, thấy ghê không? Nghe chuyện gây lộn mà vỗ tay trời.
[32:44]Có hai người gây lộn nhau thì ta đứng ta dòm. Một cái bà đó, bả nhào vô bả oánh tính oánh liền bả không chửi, còn bà kia chửi quá chừng, đúng không ạ? Thì bà nào mới có lực? Cái bà mà bả đánh đó, bả không thèm chửi nữa thì bả có khả năng đánh. Còn cái bà mà đánh không được á thì mới mới chửi. Cho nên ai mà lép xép lép xép lép xép chửi là biết người đó không có gì trong bụng hết trơn, trống bốc à. Cho nên vì Ma Vương hại Phật đã đời, tới chừng hại hoài không được, hiện ra đứng chửi Phật là ta biết lúc đó là đường cùng. Thì lúc đó Đức Phật mới nói chuyện. À nói gì nói Đức Phật, Phật mới nói câu này. Nói:
[33:25]"Ta có phước bảo vệ ta. Ngươi không làm gì được ta." Ta nhớ cái câu này: "Ta có phước bảo vệ ta." Cho nên Đức Phật không bao giờ tự nhận mình là thông minh hay là mình có thần thông mà ngài chỉ tự nhận mình, tự hào vì mình có phước thôi. Nhớ như vậy. Đó cái câu đó nghe nó đơn giản nhưng là bài học lớn cho tất cả chúng ta. Ví dụ bây giờ chúng ta làm ăn có thành công, mình làm những thương vụ này thành công, thương vụ kia thành công, giàu sang thì có người họ lại họ khen mình. Nói: "Trời ơi, chị giỏi quá ha! Chị quá là bản lĩnh nên làm thành công." Thì nếu mình mà hiểu lời Phật dạy thì mình nói sao? Là:
[34:12]"Không có chị ơi, em cũng nhờ phước. Em cũng nhờ phước." Chớ không bao giờ nhận mình là người có tài, mà chỉ là nhận mình là người có, có phước. Mà có phước cái này là cái chuyện đâu đời trước á. Đời trước chắc là cũng biết bố thí cúng dường, cho nên đời này tự nhiên tài lộc nó thành công, nó đến dễ dàng, chớ không phải cái tài đâu chị ơi. Đó cái câu, mà cái người nói được câu này là cái người giống Phật. Phật cũng vậy, cũng nói: "Ngươi không hại được ta, bởi vì ta có phước bảo vệ." Lúc đó cái Ma Vương mới hỏi: "Ai làm chứng rằng ngươi là có phước?" Lúc đó Thổ địa mới Phật mới nói là: "Thổ địa làm chứng cho ta, Thổ thần làm chứng cho ta."
[34:51]Tại vì nơi mọi cái chỗ đất đai đây đều có những vị thần cai quản thì vị Thổ thần hiện ra liền, mới nói: "Từ vô lượng kiếp đến nay, ta làm Thổ thần, ta đã chứng kiến Sa-môn Gotama này làm phước đầy khắp cả hư không, nơi nào cũng làm phước vì chúng sinh cả." Nói rồi ổng biến mất. Cái Ma Vương buồn rầu, biến mất, bỏ đi. Cái câu chuyện nghe có vẻ huyền thoại nhưng về trên đạo lý hoàn toàn chính xác. Một vị mà thành tựu được Phật quả bởi vì làm phước giúp chúng sinh đầy cả hư không. Đấy. Và chính nhờ cái phước này mà ngài thành ngài thành Phật. Vậy đó. Thì cái người Bồ tát mà yêu thương chúng sinh,
[35:37]nhìn chúng sinh chỉ là biết chúng sinh phước nhiều, phước ít như thế nào. Thương chúng sinh là thương cái đó, thương cái người ta ít phước quá. Chỉ vậy thôi. Mà mong muốn làm sao cho mọi người biết tạo được rất nhiều phước để họ nâng cái giá trị, nâng thân phận họ lên, nâng cái tầm mức lên thành một đẳng cấp khác. Chúng ta nhớ vậy. Chỉ nhờ có phước ta mới nâng cái đẳng cấp mình lên thành một cái loài giống mới, chứ không phải là bằng cách là cấy não, bỏ chip vô hay là học cho nhiều, không có. Học rồi cũng quên hết, mất hết. Chỉ khi nào ta có phước nhiều, ta mới trở thành một đẳng cấp mới. Ví dụ như bây giờ, ví dụ như ví dụ như thầy là Bồ tát,
[36:20]chứ thật ra thầy không phải Bồ tát, nhưng ví dụ đi, ví dụ thầy là Bồ tát thì thầy nhìn mọi người, rồi những Phật tử của mình, thầy đánh giá cái phước của họ. Thầy nhìn cái người này phước ít, người kia phước nhiều, rồi người nọ phước bao nhiêu, rồi thầy mới hình dung ở những nước khác cái phước người ta bao nhiêu, ở cõi trời phước người ta bao nhiêu, rồi mình thấy thương cho những Phật tử của mình phước coi vậy chứ vẫn còn rất là ít, không có nhiều. Ví dụ như bây giờ theo thầy 3 năm làm được bao nhiêu phước, kể thầy nghe? Nói: "Thầy ơi, con quy y thầy thầy ơi." "Quy mấy năm?" "Dạ, con quy 5 năm rồi đó." "Rồi 5 năm làm được bao nhiêu phước?
[36:57]Bố thí được bao nhiêu đồng rồi nói thầy nghe?" Ngồi đếm đếm lại: "Dạ, được 55.000." "55.000? Sao 5 năm mà có 55.000?" "Dạ, thì lâu lâu gặp ăn mày con bỏ cho 1, 2.000 vậy đó.
[37:10]Giờ đếm lại cũng được 55.000. 55 ông, bố thí 55 ông ăn mày đó được 55.000." Vậy có nhiều không? Thấm gì không? Không, tính ra không bao nhiêu. Cứ nói trời, đệ tử thầy Chân Quang là chắc là là là nghe nói ổng giảng làm phước dữ lắm, chắc là làm được nhiều phước á. Mà thực sự có nhiều chưa? Chưa. Cho nên có nhiều em trong Chúng Thanh Niên vậy, cái cũng hiểu rằng mình ít phước, không có nhiều cơ hội tạo phước mới làm sao? Cứ lén ban đêm, khuya đó đường xe ít đi rồi rủ nhau đi đắp đường. Ban ngày thì đi tìm cái đường nào cần vá, cần lấp thì chuẩn bị mua vật liệu. Không biết chạy tiền đâu cũng hay thiệt.
[37:49]Mà có đứa cũng xin tiền thầy, đi lấp cái xin tiền thầy mua nhựa, mua đá. Trời! Còn có chỗ thì quyên tiền. Rồi để yên tìm những con đường đi lấp. Thì khi mà thầy đọc những cái thông tin đó thì rất là mừng. Tức là mình biết xoay xở tìm cách này cách kia để tạo phước. Vì nếu không có phước rồi thì sau này thầy trò ta đều tiêu.
[38:10]Vì thầy chuyên môn nói về nhân quả tạo phước, Phật tử không làm phước thầy cũng tiêu, mà Phật tử mình cũng nghèo, yếu luôn đó, rồi cả Phật pháp cũng nghèo theo luôn. Cho nên Phật giáo có mạnh, Phật pháp có mạnh cũng chính là nhờ từng cái người đệ tử Phật biết làm làm rất nhiều điều phước. Cái đó quan trọng lắm. Mà ngồi điểm đi điểm lại, tính đi tính lại mình thật ra là làm chưa được bao nhiêu việc phước đâu nha, chưa được bao nhiêu việc phước. Rồi một cái khuynh hướng hai khuynh hướng ngược nhau của Bồ tát là thế này: Chúng ta thường hay nói Đạo Phật là đạo từ bi hỷ xả, đúng không ạ? "Thôi mà, hỷ xả đi mà, từ bi hỷ xả đi mà!" Mình có nghe vậy không ạ?
[38:54]À tức là cái người kia họ làm cái gì bậy hoặc là sai, hoặc là đôi khi họ xúc phạm mình, cái mình nổi xung lên thì có người nói: "Thôi mà, hỷ xả đi mà!" Phải không? Hỷ xả là cái gì? Hỷ xả là cái gì? Là tha thứ nha. Tha thứ. Tha thứ là không giận, không ghét nữa. Chứ còn đáng lẽ với cái người mà phạm lỗi, cái người xúc phạm mình thì mình được quyền giận, được quyền ghét. Đó là điều đương nhiên, công bằng. Mà đến nỗi trong tòa án cũng phải xét cái điều đó là một yếu tố mà, ha. Ví dụ ông này bắn giết người, hỏi đâu tại sao giết người? Nói: "Tại vì ổng ổng lôi hết cố ngoại, bà ông nội, tổ tôi ổng chửi không còn, mà chửi từ sáng tới trưa, từ trưa chiều, chửi luôn 3 ngày.
[39:42]Tôi chịu hết thấu rồi, tôi lấy cây tôi đập ổng cái, không biết sao ổng chết liền." Tức là như vậy tòa xét xử là à giết người là cái tội, nhưng mà trong đó làm sao? Có cái tình tiết tình tiết giảm nhẹ là bởi vì trong cái tình trạng mà bị giận, bị căng thẳng, bị bức xúc vậy đó. Cho nên tính tình tiết giảm nhẹ, cho nên thôi giảm còn bao nhiêu năm đó thôi, chớ không có phải là cái khung hình phạt cao. Thì ý là như vậy. Cho nên cái giận, cái ghét là cái mình được quyền khi mà có người nào mưu hại, xúc phạm, người nào làm điều sai. Tuy nhiên trong đạo Phật người ta cố gắng khắc phục cho hết cái đó luôn.
[40:18]Dù có người sai, người lỗi, người xúc phạm đến mình nhưng mình ráng mà tha thứ. Thì cái mà người ta có lỗi mà mình tha thứ vậy là hay hay dở? Hay hay dở? Chắc không? Cái tha thứ á nó rất giống như cái việc mà dễ dãi,
[40:40]Cái người có lỗi mà không bị ai giận, không bị ai ghét, không bị ai trách, không bị ai phạt thì họ còn sợ cái sự công bằng nữa không? Không. Vậy họ làm sao? Họ sẽ làm lỗi tiếp, đó là cái tâm lý. Cho nên từ ngàn xưa cho tới bây giờ cũng vậy là ở trong cái cộng đồng nào người ta cũng có kỷ luật, có cái sự thưởng phạt. Hễ làm điều tốt là được thưởng, mà ai làm điều xấu thì phải bị bị phạt. Đó là công bằng, đó là công lý. Nên bây giờ mình tha thứ tức là mình ngược cái công lý đó lại. Người ta làm điều sai điều xấu mà không phạt tức là mình đi ngược lại với sự công bằng của xã hội, nhớ giùm thầy điều đó nha.
[41:24]Nên đừng tưởng nó hay nha. Nha. Nhưng mà cái mà mình phạt, mình giận, mình ghét thì nó kéo theo cái gì? Kéo theo cái phiền não của mình. Đó, cái dở là chỗ đó, nhưng mà nó là một sự công bằng. Ví dụ hỏi: "Có chuyện gì vậy?" Nói: "Trời ơi, cái cái thằng đó kìa, nó nó nó nó qua nhà nó gây lộn người ta, nó đốt nhà người ta luôn." Thì nó đốt nhà người ta chứ không phải đốt nhà mình, nhưng mình làm sao? Mình mình căm phẫn và được quyền căm phẫn. Đó là sự công bằng. Và sao? Phải kêu công an liền hoặc là kêu làng kêu xã bắt cái thằng đó trói liền, không nói gì hết. Đó nó làm điều làm quá ác độc cho nên cả cộng đồng phải căm phẫn, phạt nó.
[42:10]Và cái sự căm phẫn đó là một điều công bằng, được quyền. Chính vì có cái sự căm phẫn đối với cái điều xấu đó mà người ta sợ, người ta không dám làm điều xấu. Chứ nếu mà tôi muốn đốt nhà ai đốt, mọi người vẫn bình an, ai gặp tôi cũng mỉm cười chào khỏe không thì tôi có đốt tiếp à. Đúng không ạ? Tôi mới đốt nhà ông kia ai cũng biết hết mà gặp tôi: "Sao? Ăn cơm trưa không?" Rồi tôi đi đốt nữa à. Nhưng mà chính vì tôi đốt cái là cả một cái cộng đồng họ lên họ họ lên án tôi, họ lại họ bắt họ phạt, họ trói họ sỉ vả tôi nên tôi không dám đốt nữa, phải không ạ? Nên cái việc mà ta căm phẫn trước một điều xấu là một
[42:47]sự công bằng chứ không phải làm điều sai đâu. Mà cái tha thứ, bỏ qua không làm gì hết đó, cái đó mới là ngược lại sự công bằng. Nha. Cho nên mình nghe đừng có tưởng bở, nói tha thứ nghe mừng quá tha thứ không có đâu. Mình đi ngược lại sự công bằng á. Nhưng mà chỉ có một cái thế này, khi mình là người tu mà mình nghe một điều xấu người khác mà mình căm phẫn thì lòng mình sao? Động, phiền não và nó sẽ kéo theo nhiều cái phiền não khác làm cho mình tu không được. Nên vì vậy là đối trước cái lỗi lầm của người khác mình giữ tâm buông xả, bình thản, không căm phẫn, không ghét thì cái không căm phẫn, không ghét đó ta gọi là tha tha thứ.
[43:32]Thì cái tha thứ nơi bản thân mình là một cái đạo đức nhưng mà đối với cộng đồng xã hội nó là một cái điều mất công bằng. Nhớ giùm thầy cái đó. Thì phải làm sao? Cho nên Bồ Tát có hai cái ngược nhau. Một là tha thứ nhưng mà phải nghiêm khắc dạy dỗ. Nghiêm khắc dạy dỗ chứ không phải là tha thứ bỏ qua luôn cho nó phạm lỗi tiếp. Đấy. Cho nên cái cực của Bồ Tát là vậy đó. Lòng mình không giận nhưng mà phải làm sao? Phải trị cái thằng đó cho nó cho nó sợ mà không bao giờ dám lầm lỗi nữa. Đó. Mà cái khó là thế này, cái khó của Bồ Tát là gì? Làm ra vẻ dữ tợn để mà trách phạt nó cho nó sợ, nhưng mà lòng thì giữ làm sao?
[44:21]Bình an, yêu thương. Ai làm được cái đó, khen hay ạ. Làm được không? Không. Ngay cả cha mẹ mà đánh roi con thì lúc đó cũng làm sao? Nổi máu xung thiên lên rồi phải không? Giận quá mới cầm roi quất nó. Cho nên trong lúc mình quất trách phạt là đúng á nhưng mà cái lòng giận là một cái điều không hay. Thì bây giờ Bồ Tát làm sao? Lòng không giận mà tay vẫn cầm roi đánh, được không? Được không? Đó, cái khó là cái đó. Nói: "Dạ, con không giận thì con không đánh được nữa. Mà muốn đánh con phải giận." Đó, thì Bồ Tát phải tách ra hai cái ngược nhau: lòng không giận nhưng mà phải cầm roi quất tới tới tấp.
[45:03]Được không ạ?
[45:07]Nghĩ mọi cách gì đó không biết. À phải bắt trách phạt nhưng mà lòng yêu thương. Cái yêu thương giấu kín trong lòng, cái không căm giận giấu trong lòng, nhưng mà thể hiện ra bên ngoài phải là sự nghiêm nghiêm khắc. Được không ạ? À. Nên ví dụ bây giờ vậy, có người trẻ phạm tội nói tại nãy chưa đủ 18 tuổi nên không có chịu trách nhiệm hành vi pháp lý của nó. Nhưng mà để thả nó, thực ra nói chưa đủ tuổi về pháp luật thôi, chứ nó đủ tinh quái, đủ khôn ngoan, đủ bản lĩnh và đủ sức khỏe để đi nó hại người ta, giết người ta. Đã từng có chưa? Đã từng có gì nữa. Trên thế giới nhiều lắm, những đứa trẻ vị thành niên mà phạm tội nhiều lắm á.
[45:51]Vì thực ra 13, 14 tuổi bắt đầu nó biết giết người rồi, nhưng mà cái luật pháp cứ quy định là 18 cứng ngắt á, chứ sự thực là 13, 14 tuổi là nó thành quỷ mất tiêu rồi. Thì phải làm sao? Vậy không phạt nó rồi thả luôn hả, thì nó làm tiếp à. Cho nên buộc phải có những gì? Trại cải huấn. Không gọi là tù, nhưng mà có khác gì tù không? Đó. Thật ra không phải là tù mà chẳng khác gì tù để dành cho những đứa mà mình không kết tội được. Thì Bồ Tát cũng giống vậy đó, không giận nhưng mà phải dạy dỗ nghiêm khắc. Mà dạy dỗ nghiêm khắc là gì? Rất giống như giận. Đó. Nhưng mà đây là cái bản lĩnh của một vị Bồ Tát,
[46:33]thì chúng ta hiểu điều này để mình giữ tâm mình trong cuộc sống là như vậy. Không giận, không căm phẫn người xấu, không ghét người xấu, nhưng mà phải làm sao cho người ta đừng xấu nữa. Nhớ như vậy. Và trên cuộc đời này cái chuyện đó nhiều không? Cái chuyện mà người xấu làm sai nhiều không ạ? Quá nhiều luôn, đúng không vậy? Thì cứ mỗi khi có một người làm xấu làm sai thì họ kích thích vào cái lòng mình sao? Sôi lên, động lên, phiền não lên, đúng không ạ? Cái điều đó mình tổn thương, mình làm mất cái cái đạo lực của mình. Hễ mà mình động tâm, mình mất cái đạo lực của mình, nhưng mà ai gây cho mình động tâm?
[47:18]Cái kẻ xấu ác. Kẻ xấu ác nó làm chuyện xấu làm mình động tâm. Thì bây giờ mình tu theo Phật pháp thì ai làm xấu thì xấu, mình không động tâm. Mà muốn không động tâm thì phải có cái đạo lý tu hành nè. Ví dụ ví dụ thế này, giờ mình nghe chuyện mấy ngày hôm qua báo đăng có ông già ổng 60 tuổi, ổng xâm hại đứa bé 6 tuổi. Đó đó, chắt chắt lưỡi rồi đó, đó động tâm rồi đó. Nghe cái nhiều người căm phẫn lên, đó, mà cái nhân quả nó như thế này: ví dụ người ta có cái lỗi, mình ghét cái lỗi của người ta thì cái lỗi lập tức lây qua mình liền. Nhớ nha, lỗi là một loại virus cực kỳ dễ lây. Mà cái môi trường để cho nó lây lan từ người này qua người kia là cái gì?
[48:11]Chính là cái gì? Căm ghét, nha. Ví dụ mình nghe thằng đó đi ăn trộm cái đây mình chửi, à. Nhưng mà mình ghét, mình chửi là cái nghiệp ăn trộm nó rớt vô vô cuộc đời mình rồi. Và yên tâm, sẽ có một ngày mình leo lên nóc nhà người ta, mình vô nhà người ta. Nó là như vậy. Mình ghét cái người có lỗi thì lỗi nó lây qua tâm mình liền, nó nằm trong dòng nghiệp của mình liền, không kiếp này cũng kiếp khác mình sẽ làm cái lỗi đó. Và như vậy, từ một người có lỗi nó sẽ lây qua bao nhiêu người? Nhiều là bao nhiêu? Tùy theo cái số người đọc cái bài báo đó trên mạng, nha. Ví dụ giờ ta đăng tin một cái ông lão 60 tuổi xâm hại đứa bé 6 tuổi,
[49:02]cái tin đó được khoảng là 100.000 người đọc và 100.000 người phẫn nộ, ta yên tâm có 100.000 con quỷ râu xanh chuẩn bị xuất hiện.
[49:12]Nói thưa thầy con là nữ thì con sẽ được làm nam để con làm quỷ râu xanh. Đó, cái vấn đề là chỗ đó. Nhưng nên vì vậy khi ta tu tập, ta nghe cái lỗi của người khác mình nghe trong cái sự bình thản, không được căm phẫn giận dữ gì hết, mà nhớ rằng cái gì nó cũng có nguyên nhân của nó và đi tìm cái nguyên nhân đó. Tại sao? Tại sao một ông lão 60 tuổi rồi lại đi xâm hại một đứa bé 6 tuổi? Và ta tưởng tượng ta đặt tâm mình vào tâm ổng. Nói thầy ghê quá thầy, sao đặt tâm... Không phải! Thì Bồ tát là phải vậy chứ làm sao? Nhớ không, ta đặt tâm mình vào tâm nhau để niềm thông cảm rất đậm sâu. Nhớ không à?
[50:00]Nhớ cái bài thơ đó không? Thì ta phải đặt cái tâm mình khi mà nghe một câu chuyện kỳ lạ như vậy, mình tưởng tượng mình là ông đó. Nói kỳ quá thầy tưởng tượng không được, thì ráng tưởng tượng coi thầy. Thì khi mình tưởng tượng mình là cái ông lão đó 60 tuổi, lão gì thầy giờ 60 rồi nè. Thì cũng đang 60 rồi nè. Mình là ông lão đó, mình nhìn một đứa bé tại sao lại động được cái dục? Tại sao lại động lên sự ham muốn? Tìm cái nguyên nhân đó ra coi. Tại vì bình thường là một cái con người bình thường á, người ta chỉ động về cái ái dục khi mà cái đối tượng đã đến tuổi trưởng thành. Đó là nguyên lý của y học. Y văn họ ghi:
[50:43]khi một người đã đến tuổi dậy thì, thì tự họ tỏa ra một cái sức cuốn hút về cái giới tính, bắt đầu mới có cái sự yêu thích nhau. Rồi vào cái tuổi đó vậy từ từ tới già rồi bắt đầu nó nó giảm dần giảm dần. Còn nhỏ khi mà chưa dậy thì thì không toát ra cái sự thu hút giới tính. Đứa bé không thu hút giới tính mà mình vẫn động tâm thì người ta gọi là bệnh, bệnh hoạn, là lỗi lầm. Mà tại sao đến mức độ như vậy? Cái nguyên nhân được tìm thấy là thế này, tìm rồi ta mới thấy sợ là những nguy cơ tiềm tàng trong xã hội ta rất là lớn. Những người nào mà trong quá khứ từng nói những câu bậy bạ, xúc phạm thần thánh, xúc phạm những bậc hiền triết,
[51:29]xúc phạm những bậc đáng kính thì sẽ có ngày làm những chuyện tồi tệ. Lúc đó tự nhiên cái ham muốn khởi lên không kiềm được sẽ làm những chuyện tồi tệ. Chỉ bởi vì trong quá khứ từng có những ý nghĩ bí mật hoặc nói ra lời hoặc không nói ra lời nhưng mà đã nghĩ xấu nghĩ sai xúc phạm các bậc thần thánh, bậc hiền triết, bậc đáng kính thì sẽ có ngày khởi tâm bậy bạ, làm chuyện bậy bạ để cho cái cuộc đời phỉ nhổ mình. Cái nhân quả là như vậy. Và trong chúng ta ai là người chưa từng bao giờ khởi ý nghĩ xúc phạm những bậc đáng kính? Ai chưa từng? Sợ chưa? Nên tất cả chúng ta đều là những tội nhân tiềm năng, tiềm tàng cả.
[52:19]Vì trong quá khứ, ở kiếp này và những kiếp khác, chúng ta đã vô tình hay cố ý một lúc nào đó trong đầu mình hoặc nói ra hoặc không nói ra, mình đã xúc phạm một bậc thần thánh nào đó rồi, bậc hiền triết nào đó rồi. Và nhớ sẽ có lúc ta làm chuyện bậy bạ để mọi người khinh thường, phỉ nhổ. Nhớ giùm thầy điều đó nha. Mà cái điều này nhiều khi mình lại là một nạn nhân. Mình tuy là một tội phạm nhưng mình cũng chính là một nạn nhân. Nạn nhân sao? Vì trong cái thời xưa đó mình nghe mọi người hùa nhau công kích ai đó, ví dụ Khổng Tử. Nói: "Ôi, cái ông đó ổng nói cái gì, rồi phong kiến." Mình nghe chữ phong kiến mình chê, nói:
[53:01]"Giờ lạc hậu rồi." cái nọ, mình chê, đâu có biết rằng những lời dạy của Khổng Tử là cái chân lý muôn đời, không bao giờ sai cả. Đến cái đời nào ta không hiểu thì ta chê, nhưng đến khi mà ta đừng có u mê nữa thì lời dạy của Khổng Tử luôn luôn là là chân lý. Hoặc là bây giờ mình khác đạo với Thiên Chúa thì mình hễ một cái gì đụng tới Chúa Giê-su cái mình chê, mình chết á. Nhớ mỗi lời dạy của Chúa Giê-su cực kỳ là đẹp. Nhớ như vậy. Nhưng mình đạo Phật thì mình không bao giờ dám chê Phật rồi, nhưng mà vô tình mình đụng tới những bậc hiền triết, những bậc thánh nằm lẫn đâu đó trong thế gian này, không phải đạo mình, cái mình đụng ai mình cũng chê,
[53:44]thì nhớ đã có một lần trong cuộc đời mình mình làm bậy rồi, nói bậy, nghĩ bậy rồi, nha. Tất cả chúng ta đều là những tội nhân tiềm năng đó. Nếu bây giờ không biết mà sám hối, chết á. Không biết mà sám hối là chết á. Cho nên cẩn thận ý nghĩ và cái cái miệng của mình nha. Mỗi khi mà chê ai, trách ai, xúc phạm ai là nhớ
[54:09]nhớ cẩn thận cái đó ghê lắm. Còn cái người nào mà tâm thanh tịnh không bao giờ có làm điều bậy, nói điều bậy, nghĩ điều bậy chứ đừng có làm nữa, thì chỉ bởi vì sao? Vì từ trong quá khứ lúc nào cũng cung kính những bậc thánh đúng mực. Thì đó, những bậc đáng kính mình cung kính. Dù cái bậc đó không thuộc trong cái dòng của mình, không thuộc phe của mình, không thuộc cái đạo của mình, mình vẫn cung kính, thì cái người đó tránh được rất nhiều lỗi lầm trong cuộc đời này. Ta cẩn thận cái đó dữ lắm á, chứ không phải không đâu. Cho nên tha thứ mà vẫn phải nghiêm khắc răn dạy. Nghiêm khắc răn dạy là một cái sự công bằng, nhưng cái tha thứ là để làm chi?
[54:56]Để mình đừng ghét cái người có có lỗi, để cho cái lỗi người đó đừng lây vào cuộc đời mình. Nhớ như vậy. Khi ta ghét cái người có lỗi thì cái lỗi người đó rớt vô tâm ta liền. Thấy vậy. Giờ nói bây giờ đọc báo thấy ông già 60 tuổi xâm hại đứa bé 6 tuổi thì lập tức nó lây hết vô toàn bộ những người mà đọc cái tin đó hết. Tại vì sao? Tất cả chúng ta đều căm phẫn, chửi bới hết. Thì đó, bây giờ mình là người nữ, nói: "Con là người nữ thì con yên tâm không bao giờ con là ông già 60 tuổi đi xâm hại." Kiếp sau sẽ là ông già 60 tuổi nếu kiếp này mình căm phẫn, nhớ như vậy. Nam qua nữ, nữ qua nam là chuyện bình bình thường.
[55:40]Như có cái chuyện vậy. Hồi mà vua Càn Long còn nhỏ là một thái tử mà nhớ cái thái tử của Trung Hoa thì nó khủng khiếp lắm. Cái quyền lực và cái sự tôn trọng của xã hội. Thì lúc còn nhỏ mới thấy cái cái cô cung nữ ờ đang đang chải tóc gì đó, soi gương, ổng đằng sau ổng nghịch ổng lại ổng phá vậy, cái cô kia bất ngờ quay sang lấy cái lược đánh vô đầu ổng cái, đánh vô thấy trúng hoàng tử, sợ tái mặt. Tới chừng hoàng thái hậu nhìn thấy hỏi, ổng ấp a ấp úng, ấp a ấp úng cái dí riết và hỏi riết thì lòi ra là có cô cung nữ đánh. Bắt vô đem chém đầu liền. Thì cái vua Càn Long cũng là người có lương tâm,
[56:23]thấy là thực sự tại mình, mình phá cổ, cổ phản ứng tự vệ tự nhiên thôi, bây giờ vì mình mà cổ chết, nên ổng đến cái xác ổng lấy cái vết máu, ổng cắn tay ổng lấy máu, ổng chấm một cái lên trên lên đầu làm cái dấu và nguyện cô này trở lại. Đúng sau này ổng lên làm vua thì cái cô đó đầu thai trở lại. Là mà đầu thai khổ cái đầu thai thành người nam. Là Hòa Thân á. Trở thành một người thái giám mà thân cận mà được vua Càn Long sủng ái kỳ lạ. Cái gì xin cũng cho, tại ổng nhìn ổng biết, hai người gặp lại thương nhau liền. Hỏi ra từng ly từng tí từng tí, cái dấu bớt mà ổng chấm ngay cái đó mới hiện ra lại.
[57:02]Thì tính ra cái năm cái người ông này ổng sinh ra với năm cô kia mất đi nó cũng có cái sự ăn khớp gì đó, thế là thôi, từ đó ổng sủng ái. Và vua Càn Long là người rất nhiều vợ, nhưng có một người tình đồng tính là Hòa Thân. Tại vì người này là tuy là nam nhưng đời trước là cung nữ, người nữ trở lại, cho nên nam nữ đổi qua đổi lại rất là dễ. Cho nên ta đừng có tự hào mình là đàn ông nha. Kiếp sau cái thành người nữ á. Cho nên cái quan trọng là đừng ghét ai. Cho nên đó, đạo Phật mới dạy ta tha tha thứ là vậy, phải từ bi hỷ hỷ xả là như vậy, để cái xấu người khác đừng lây vô tâm mình. Nó là đạo đức yêu thương, nhưng cũng là tránh cái lỗi
[57:42]người khác rớt vô vô cuộc đời của mình là như vậy. Một cái điều nữa, một khuynh hướng nữa của Bồ tát là thế này, là Bồ tát cực kỳ siêng tạo phước, nhưng chỉ cầu cái quả báo gì? Quả báo giác ngộ. Còn cái chúng sinh khi mà làm phước đều phảng phất phảng phất cầu cái quả báo của hữu lậu thế gian. Tất cả đều phảng phất phảng phất điều đó hết. Ví dụ bây giờ ờ mấy ông thanh niên đi đắp đường, lúc mà đắp đường là biết mình có làm làm phước, và trong đầu mình nghĩ quả báo cái gì rồi? Bí mật trong tâm mình, mình nghĩ sau này mình có xe hơi đi. Mà có thiệt chứ không phải không. Ví dụ mình đi mình lấp một cái hố người ta đi đường
[58:28]vậy, chắc chắn sau này mình có xe hơi đi. Mà nếu mình phụ bắt cầu qua sông thì sau này mình có máy bay đi. Nó nó nó nhân quả như vậy thôi, nhưng mà trong đầu mình đã nghĩ đã nghĩ tới rồi. Cái phảng phất phảng phất trong đầu đã nghĩ tới và đó là cái điều khác nhau giữa mình và Bồ tát là vậy. Và Bồ tát cũng vậy, cũng rất siêng làm phước, hễ mà có cơ hội làm phước là làm không bao giờ tiếc công tiếc sức. Nhưng mà trong đầu chỉ tất cả chỉ hồi hướng về cho quả vị giác ngộ giải thoát mà thôi. Tuyệt đối cực kỳ sạch, không bao giờ lẫn một chút nghĩ đến cái quả báo của thế gian nhân thiên hữu lậu. Còn ta cứ bị những hạt bụi lấn cấn mà nhiều khi không nghĩ tới hồi hướng
[59:12]về giác ngộ đâu, mà thường nghĩ tới cái quả báo của nhân thiên. Thì đó, ví dụ bây giờ mình vào chùa mình nghe pháp thế này thì ờ nhiều người đến cái mình tình nguyện làm người phụng sự, vì cái hạnh phúc là gì? Hạnh phúc khi mà mình được làm người phụng sự, hạnh phúc khi mình được làm ô-sin, vậy đó. Thế là mình mời người này vào ngồi ghế, mình lấy ghế bưng cho người kia, mình hỏi uống nước không mình bưng bưng nước, rồi người kia xé khăn ra rồi bỏ tờ giấy không biết đâu, mình lại mình xin cái tờ giấy đó để mình đem đi mình bỏ vào thùng rác. Lát tới giờ cơm mình mang cơm cho từng người. Tức là nguyên cái buổi mà nghe pháp này mình là người phụng sự rất là đắc lực.
[59:55]Nhìn thấy hay không ạ? Tuyệt vời. Sống mà được làm người phụng sự như vậy mà rất là tận tình như vậy, đó là một đời sống đẹp, một tâm hồn an vui, hạnh phúc. Còn mình ngồi một chỗ mà rất thích mong cho người ta phụng sự cho mình, coi vậy chớ tâm mình nó nặng dần, nặng dần. Còn mình cứ đứng lên đi để mình hầu hạ mọi người, vậy chớ mà lòng mình hạnh phúc. Thì khi mà mình hầu hạ mọi người như vậy, mình nghĩ gì ở trong? Né mai mốt mình làm đại gia người ta hầu lại, rồi xong luôn, tiêu tan hết cuộc đời, tâm hồn tan vỡ liền. Đó, vì mình nghĩ tới cái quả báo đó, rồi tâm hồn tan vỡ. Mặc dầu nó là sự công bằng, mặc dầu đúng là khi mình hầu hạ
[1:00:40]mọi người thì sau này tự nhiên mình làm vua rồi người ta hầu hạ lại, nhưng mà thực sự về cái đạo đức đã tan vỡ rồi. Còn Bồ Tát không phải vậy. Bồ Tát hầu hạ mọi người trong lòng tuyệt đối sạch, chỉ cầu cho mình và cái người đó làm sao? Đều cùng giác ngộ giải thoát, chỉ vậy thôi. Mà lòng rất sạch, tuyệt đối luôn. Còn chúng ta cứ bị phảng phất phảng phất bởi gì? Bởi những cái cái mong cầu quả báo hữu lậu nhân thiên. Thầy nói vậy có trúng tim đen ai không? Trúng quá hả? Trúng quá. Một cái khuynh hướng của Bồ Tát nữa là thế này, là Bồ Tát rất siêng cứu giúp chúng sinh nhưng ít ra mặt. À đó. Ít ra mặt, cũng không cần cho ai biết mình,
[1:01:37]vậy, mà mọi người được lợi ích, hiểu không? Ví dụ bây giờ thấy người kia nghèo, cái muốn cho ít tiền, nhưng cũng không cần trực tiếp mình đưa tiền, mình đưa qua ai đó, nói nhờ người đó đưa giùm, nói thôi thôi, nói đừng nói em em, vậy chị cứ đưa giùm em bố thí. Đó, là giúp người nhưng mà ít ra mặt. Rồi ví dụ như là những cái bài đạo lý hay, rồi người ta chia sẻ, mình không cần biết cái nguồn, không cần biết: "À, bài này tui viết à nha, này nó chôm của tui đó." Không có, miễn làm sao cái bài đó lan truyền và đánh động tâm thức ai một điều gì tốt đẹp, vậy là được rồi. Không cần phải là biết tui là tác giả.
[1:02:19]Chỉ trừ vài trường hợp theo luật pháp thì phải biết, ví dụ như một bài nhạc buộc là phải có tác giả rõ ràng, hay một cái công trình về khoa học thì buộc phải có tác giả để chịu trách nhiệm thì mới ghi tên, còn bình thường cứ giấu mặt mọi điều. Đó là cái chuyện này, còn Bồ Tát mà ở trên cao thì còn tuyệt đối giấu mặt luôn. Không bao giờ chúng ta biết là ta đã được các ngài giúp nữa. Ví dụ bây giờ vậy, tự nhiên mình đi đường xa rồi mình đổ bệnh, đổ bệnh rồi trong bơ vơ, tiền thì hết, à lúc đó bí á, lúc mình mới niệm ờ mình niệm Phật, nói: "Phật ơi cứu con!" Giờ bí á, hết đường rồi mình niệm Phật.
[1:03:01]Thì lúc mình niệm Phật tự nhiên lát sau cái có người họ đến gần họ hỏi: "Ủa, chuyện gì vậy?" Cái mình mới nói là ờ mình bệnh mà tự nhiên bị tiền cũng như bị hết, vân vân, cái người đó họ giúp đỡ mình vượt qua, rồi đưa rồi sau đó mình được về nhà bình an. Thì mình ngồi mình nghĩ là mình niệm Phật có người tới giúp thì chắc là Phật đưa đẩy, thì điều đó đúng, nhưng mình có bao giờ thấy mặt Phật lúc đó không? Không. Mà Phật nào giúp? Biết không? Không luôn. Thực sự thường là mình kêu là mình kêu có một vị thôi. Ví dụ cái người nào mà quen cứ kêu một vị là Quan Âm thôi, đúng không ạ? Thì niệm ta cứ niệm danh hiệu Quan Âm.
[1:03:41]Hoặc có người nào mà Di Đà thì cứ một vị Di Đà, vị nào Thích Ca thì cứ một vị Thích Ca quen. Nhưng mà sự thực là cái sự giúp mình đó là không phải chỉ có những vị đó đâu. Chúng ta vừa kêu tên Quan Âm một cái thì chúng ta nhận được sự giúp đỡ của các vị Thổ thần gần đó liền, chư Thiên gần đó liền. Là các vị làm sao? Vì các vị yêu kính Bồ Tát Quan Âm. Nên khi ta kêu Quan Âm, vì các ngài làm thay cho Bồ Tát Quan Âm. Vì sao? Vì các ngài cũng yêu kính Bồ Tát Quan Âm, cho nên các vị đó làm thay, tức là khiến người này, xui người kia tới giúp ta. Thấy nó khiến cho ta đang lúc bế tắc tự nhiên có người tới
[1:04:22]giúp đỡ, đưa mình về nhà, chữa trị rồi cái giúp mình ít tiền xe mình đi về nhà. Thì cái người hiện ra là một con người cụ thể, có tâm, có đức, nhưng mà ai xui cái người đó tới với mình thì chính là những vị thần. Nhưng mà vị thần đó làm sao? Vì nghe cái tiếng mình niệm danh hiệu Bồ Tát Quan Âm. Mà các vị đó làm sao? Yêu kính Bồ Tát Quan Âm. Nên nó cứ đi vòng vòng vòng vòng như vậy. Cho nên nói Bồ Tát Quan Âm linh lắm, Bồ Tát Quan Âm linh lắm, sự thực ngài không trực tiếp làm nữa, mà rất nhiều chư Thiên, chư thần gì đó khác đã ra tay giúp đỡ mình khi nghe mình niệm Quan Âm, mà mình có biết ai không?
[1:05:00]Không, nhớ như vậy. Cho nên Bồ Tát thường siêng cứu giúp chúng sinh mà ít ra mặt. Nên chúng ta cũng vậy, chúng ta
[1:05:10]học theo hạnh Bồ Tát, làm mọi điều tốt đẹp trên cuộc đời này, nhưng mà cố gắng là không cần người khác biết mình nhiều, đó, không cần người khác biết mình nhiều là tốt. Nhưng mà có những trường hợp ví dụ như làm để cho người khác biết thì cũng vì lý do chính đáng gì đó, chứ không không phải là hoàn toàn giấu hoàn toàn, không phải hoàn toàn là giấu hoàn toàn là hay, có khi cũng cần cho người khác biết vì một lý do chính đáng. Có một cái khuynh hướng này rất là lạ của Bồ Tát nè: Bồ Tát đó luôn luôn yêu thích nội tâm thanh tịnh, nhớ giùm thầy, Bồ Tát luôn luôn yêu thích nội tâm thanh tịnh, bởi vậy các vị rất thích thiền định.
[1:05:54]Giống như là lời của một ông thần âm nhạc mà ổng khảy đàn cho Phật nghe đó, ờ vậy, ổng khảy bài tình ca: "Anh yêu em như A-la-hán yêu thiền định," vậy đó. Tới nỗi mà Phật nhập định cũng phải phì cười, mới mở mắt hỏi ổng là: "Ủa, ngươi có bài này ngươi ở đâu vậy?" Nói: "Dạ, trước là con con yêu một người con gái của Đế Thích, nhưng mà cô không để ý tới con, sau đó con mới biết là cô giống như cha cô là rất yêu kính chư Tăng, nên con mới soạn bài nhạc này." Mấy cái người mà biết soạn nhạc là độc lắm á. "Trong cái bài nhạc con có gài cái câu vô: Anh yêu em như là bậc A-la-hán yêu thiền định, thế là từ đó cổ mới chịu hẹn hò với con."
[1:06:36]Thì các vị A-la-hán đều yêu thiền định, vì sao? Vì các vị thánh đều yêu thích nội tâm thanh tịnh. Khi nghe nói câu này ta không hiểu lắm đâu. Vì sao? Vì mình chưa chứng thiền nha. Chưa chứng thiền cho nên mình ngồi thiền cũng được, không ngồi thiền cũng được, rồi bữa nào cái có khoá thiền Từ Tân mình đi dự cũng được, không đi dự cũng được. Mà đa phần chúng ta ở đây đều là những người trốn trốn ngồi thiền cả. Đó, những gương mặt thân yêu này đều là những kẻ trốn ngồi thiền cả. Thấy không? Đợi sáng Chủ nhật tới nghe giảng đã tai rồi thôi, còn ngày thứ Sáu, thứ Bảy là trốn sạch. Đó đó, những gương mặt đẹp đẽ, thân yêu này.
[1:07:21]Thấy không? Nhưng mà khi mà ta chứng thiền một cái rồi sao? Tự ta yêu thích thiền định. Tự cái tình yêu thương thiền định nó tự nhiên lắm, mạnh mẽ, lúc đó không cần ai hối thúc gì là mình cứ thích rảnh là ngồi, rảnh là ngồi. Vậy đó, còn á nhiều khi nói: "Dạ thưa thầy, ở nhà con ngồi nhiều hơn tới khoá thiền nữa, khoá thiền ngồi có 30 phút, 45 phút, ở nhà con ngồi luôn tiếng mấy." Thì có cần tới khoá thiền không? Có cần không? Cần không? Rất cần. Mặc dầu tới khoá thiền ngồi thời gian ít hơn ở nhà, nhưng mà tới đây mình được gặp huynh đệ, bạn đạo, sống trong cái tình hoà hợp, yêu thương, từ bi với nhau.
[1:08:02]Và nhiều khi được nghe thầy giải đáp những câu hỏi, mình thêm kinh nghiệm, thêm kinh nghiệm gì? Để sau này mình giải đáp cho cho người khác. Sau này mình mới làm thầy, giải đáp cho người khác. Vì cái khó nhất trong việc thiền là gì? Vô số những cái thắc mắc, không ai giống ai cả cái thế giới này. Mà người muốn hướng dẫn thiền thì phải giải đáp được hết và chính xác, chứ không có nói bậy à, giải đáp chính xác được hết từng cái thắc mắc của người tu thiền. Cái khó của một thiền sư là nhiêu đó thôi. Chứ còn dạy thiền thì dễ, kỹ thuật có nhiêu đó à. Thì ngồi hít ra hít vô, hít ra vô hít ra, vô từ từ ngủ luôn, thì nó dễ vô cùng.
[1:08:42]Nhưng mà khi người ta thắc mắc á, phải biết đường mà trả lời, cái khó nhiêu đó thôi. Cho nên mình ráng mình đi dự các khoá thiền, vừa ngồi thiền, rồi nghe thầy giảng, rồi được sống trong cái tình yêu thương huynh đệ để mình tập trải lòng yêu thương. Nhiều khi ở nhà mình có vài ba người, nhưng mà khi đến một cái khoá thiền đông đông đông như vậy cái mình mình cởi lòng, mở lòng mình ra, yêu thương được mọi người, cái đạo đức mình được tăng trưởng. Nên nói về cái khuynh hướng của Bồ Tát là yêu thích sự thanh tịnh của nội tâm nhưng luôn bận tâm để hoá độ chúng sinh.
[1:09:17]Đó, khi mình làm phước là phải bận bận tâm, mà cái yêu thích của mình là cái tịnh tâm. Cái yêu thích của mình là sự tịnh tâm, nhưng cái đạo đức của mình là sự bận bận tâm làm phước, hai cái này nó ngược nhau. Đúng không ạ? Đó, nhưng mà Bồ Tát vẫn phải sao? Phải cả hai. Vừa bận tâm mà vừa tịnh tâm. Không có một cái. Cái người nào mà không yêu thích sự tịnh tâm, cứ thích bận tâm làm chuyện này chuyện kia, dù là làm chuyện tốt, thì người đó vẫn là lệch cái con đường của Phật đạo. Còn người nào chỉ yêu thích sự tịnh tâm mà không chịu bận tâm làm những điều công đức, người này cũng không đúng với con đường của Phật đạo.
[1:10:04]Nói: "Thưa thầy, cả hai nó trộn lộn, nó đánh lộn nhau sao?" Hổng sao hết nha. Cái mà tịnh tâm tu tập thiền định và cái bận tâm để làm các công đức giúp đời, nó hai cái đó bổ sung cho nhau chứ không có đánh lộn nhau. Chúng ta tịnh tâm thì chúng ta sẽ thông minh, sáng suốt mà làm những công đức, mà khi chúng ta làm được nhiều công đức thì khi ta tịnh tâm nó lại dễ hơn. Nên thầy nói cái này chứ nhiều vị thầy cái nghe rồi làm thấy đúng, nói: "Nói thì ngày đó mà con làm cái gì mà bận, làm công quả mà bận, cái đêm đó lại ngồi thiền lại thấy rất là yên. Còn ngày đó mà thảnh thơi kia nọ không làm gì, đêm ngồi thiền loạn." Đó là cái quy luật tự nhiên.
[1:10:50]Cho nên ta càng yêu thích sự tịnh tâm trong thiền định chừng nào thì càng phải biết bận tâm mà tạo các công đức, nhất là hoá độ chúng sinh. Hai cái đó nó cứ song song song song mà cứ phải làm mãi hết kiếp này sang kiếp khác. Đó, cái khuynh hướng của Bồ Tát như vậy. Nghe thì ngược, nhưng đó chính là trung đạo, chính là trung đạo. Và khi ta đi theo cái con đường tu tập này thì nhớ ta đã đi đúng con đường của Phật dạy, đừng có sợ nha. Ví dụ nói: "Ôi tu theo ông thầy đó ổng cứ bắt làm phước hữu lậu hoài." Ai nói gì nói, kệ người ta, cứ siêng làm phước nha. Vì ta có hai cái nó ngược nhau nhưng mà cùng trên một con đường:
[1:11:31]vừa tịnh tâm trong thiền định mà vừa bận tâm tạo các công đức. Nhớ như vậy nha.
[1:11:41]Các vị Bồ Tát mà có thần thông á thì các vị sử dụng thần thông rất kín đáo. Rất kín đáo chứ không có lộ liễu, còn cái người mà sử dụng thần thông lộ liễu thì không phải Bồ Tát. Ví dụ như bây giờ cái nói: "Con làm ăn thua lỗ quá thầy ơi, giờ làm sao?", cái thầy nói: "Đây lại đây thầy cho con cái bùa." Cái ổng ổng lấy giấy ổng vẽ bùa ra ổng quơ quơ quơ: "Quỳ xuống đi con", ổng hớp cái nước thì ổng phun phẹt phẹt vô mặt mình, đó, "Rồi, vậy là từ đây con sẽ buôn may bán đắt." Vậy đó. Nhưng mà ổng làm ra vẻ lắm, mắc cười lắm. Thầy có coi một cái clip coi người ta cúng vàng mã đó, tức là cái tới ngày giỗ của ông nội,
[1:12:26]ông gì đó không biết, đem nhà áo chất một đống vậy nè. Cái ông thầy thì ổng đốt thì đáng lẽ cầm cái cái cái mồi lửa lại chích cái đốt xong, bắt đầu ổng cầm đuốc ổng đi hết một vòng nhà, ổng múa, ổng ngoáy, ổng làm đủ trò, một vòng đã đời rồi ổng lại ổng mới châm đốt. Nói thấy nó nó là trình diễn nhiều quá. Làm cho vẻ, tại sao biết không? Tại vì nếu mà ít trình diễn quá cái người ta không có cúng tiền nhiều. Mình phải làm cho có mồ hôi một chút á, quơ tay múa chân rồi làm lát rồi mới châm lửa. Thực sự bật quẹt ga cái cách cái cháy tiêu cần gì nữa. Nhưng mà ở đây ổng phải cầm cái đuốc ổng bước qua, ổng bước lại, ổng xuống tấn,
[1:12:59]ổng lên, ổng làm đủ trò rồi ổng đã hết rồi, tức là người nhà mệt mỏi chịu hết nổi rồi ổng mới châm lửa ổng đốt thì lát ăn tiền mới ngon. Thì cái đó là nặng phần trình diễn, mình biết ngay không phải Bồ Tát. Biết ngay không phải Bồ Tát. Còn Bồ Tát họ giúp đời, giúp người không ai hay. Nhiều khi giúp mình không ai... Ví dụ bây giờ mình vào cái khóa thiền, trong cái khóa thiền có một Bồ Tát ở trỏng mình không hay. Cái mình ngồi thiền cái ngọn gió thổi ngay gáy cái mình cái mình bị cảm. Bị cảm cái rồi mình rùng mình, mình bắt đầu ho, mình ho cái nó động hết cả chúng. Thì cái vị Bồ Tát ngồi gần gần đó, ổng cũng giả bộ ổng tu mà,
[1:13:34]chứ ổng chứng đời nào mà ổng cũng giả bộ ổng vô ổng ngồi ngoan ngoãn đó, đó. Cái ổng liếc ổng thấy. Ổng vừa liếc thấy xong mình hết bệnh liền, ổng phóng thần lực ra rồi. Mình không biết, mình cứ tưởng: "Trời ơi, ở đây chùa Từ Tân linh quá vậy! Nãy em bị bệnh cái em nói: Thầy Phật cho con hết bệnh để con ngồi thiền, cái hết liền!", nhưng đâu biết là cách mình đó mấy dãy đó, có một Bồ Tát ổng phóng cái lực qua, ổng không có nói. Cho nên Bồ Tát họ sử dụng thần thông kín đáo, mình không hay. Mình không hay, giống như là nãy thầy kể cái chuyện mà cái camera an ninh nó quay được rồi đó, cái ông mà đẩy xe
[1:14:09]chuẩn bị bị xe tải tông thì có một người lướt tới chụp ổng một cái, biến mất liền, chiếc xe tải chạy qua luôn rồi toàn bộ hiện ra bên lề đường. Rồi cái ông kia ổng vội vã để ông này ở lề đường xong ổng bước đi mất tiêu luôn, không ai tìm, không ai tìm được dấu vết cái người đó nữa. Nhưng mà rõ ràng camera an ninh quay được. Tức là người đó tồn tại trên cuộc đời nhưng mà không ai biết. Nên các vị Bồ Tát là vậy, họ có thần thông nhưng mà họ kín đáo. Còn các ông thầy bùa, thầy pháp, thầy đồ thì nặng phần trình diễn. Nên ta thấy người nào mà nặng phần trình diễn thì không phải Bồ Tát. Còn Bồ Tát thì không nặng phần trình diễn.
[1:14:48]Vì không nặng phần trình diễn nên ta không biết các ngài ở đâu. Vì ta không biết các ngài ở đâu nên mà trong lòng mình cẩn thận đối với mọi người trong cuộc sống này, vì có khi mình gặp Bồ Tát mình không hay. Như có một lần vậy, có một lần trong cái pháp hội của thiền sư ngài Quy Sơn ngài bữa đó là cũng cúng dường trai tăng gì đó, thì sau khi phần ăn chia đều hết ra rồi thì tự nhiên có một vị sư ổng đến muộn. Thì ngài Ngưỡng Sơn ổng chuẩn bị ăn cái ổng thấy có vị sư đến muộn cái ổng mời vào ngồi xong, cái phần chia hết rồi không còn nữa. Cái ngài mới lấy phần của mình cúng dường cái vị sư, vị sư ăn xong rồi đi ra.
[1:15:29]Chuyện chỉ bình thường, nhưng mà ngài Quy Sơn ổng đắc đạo biết liền, ổng nói: "Vị Bồ Tát mới tới." Ngài Quy Sơn ở trong phòng á, mới hỏi Ngưỡng Sơn: "Hồi trưa có một người có một tăng lạ tới ăn rồi con sao rồi?" Nói: "Dạ, con lấy phần con cúng dường rồi." Ổng gật đầu, nói: "Con được phước lớn." Chỉ nói vậy thôi. Tức là ổng ngồi trong phòng ổng biết hết, biết có một vị Bồ Tát tới ăn bữa cơm rồi lặng lẽ ra đi. Rồi ngài Ngưỡng Sơn ngài cũng không biết. Ngài lúc này cũng chưa đủ thần thông, nhưng mà với cái lòng đạo đức thôi, thấy mười phương tăng tới ngài yêu kính, ngài nhường phần ăn của mình cúng, không ngờ cái đó phước là vô lượng luôn.
[1:16:06]Cúng dường nhằm một bậc Thánh rồi là vô lượng, là vậy. Nên trong cuộc đời này, nhiều khi ta không lường được ai là ai. Thầy nhớ hồi thầy còn cư sĩ, lúc đó thầy hay gặp một cái cái bà sư già, bà cũng hay đi khất thực, đi lững thững lững thững. Sau này thì thầy xuất gia rồi thầy cũng gặp bà thì bà có hành tung nhiều người cũng nói bà này lạ lạ. Có một lần thầy đến gần thầy mới hỏi một cái câu thiền ngữ, bà trả lời chính xác liền. Thầy giật mình liền, thầy nói: "Đúng là Bồ Tát lẫn lẩn trong cuộc đời mình không hay." Thầy không dám coi thường. Rồi sau như chắc bà tịch rồi, lâu quá không thấy. Bà sư già già cũng đi lang thang lang thang sống rất bình thường,
[1:16:51]người thì chừng mực, điềm đạm, không làm gì, nhưng mà ở trong nội tâm có cái chứng ngộ gì đó mình không hay được. Nên trong cuộc sống này, có những bậc Thánh thầm thầm vậy đó, họ giấu cái hành tung. Đó, nhiều khi họ giúp mình điều này điều kia mình cũng không hay. Nên các vị Bồ Tát chứ sử dụng thần thông mà rất kín đáo. Rồi các vị sử dụng thần thông cũng vậy, cũng cẩn thận vì còn phải tùy theo cái luật nhân quả vận hành nữa. Nói ví dụ thế này: Ví dụ như kiếp xưa có một lần nào cái mình đi mình đốt nhà người ta, tới trong chiến tranh mà, mình đốt nhà người ta để truy tìm kẻ giặc thì cái quả báo của mình là đời này mình phải có những lúc không nhà.
[1:17:36]Mình ở lang thang ngoài đường thôi chứ không có nhà ở vì kiếp xưa mình đi đốt nhà người ta rồi. Lúc trong chiến tranh hăng máu mà, châm ngọn lửa đốt, mà một căn nhà người ta xây cực khổ, nhưng để truy lùng kẻ giặc trong lúc hăng máu là bất cứ biện pháp gì cũng được, phải giết cho bằng được kẻ giặc, đốt nhà cái lòi ra cho nó bỏ cái nhà đó chạy ra ngoài, thì không ngờ là bao nhiêu kiếp mình không nhà. Thì kiếp này mình không nhà, mình đi lang thang dưới gầm cầu thì cái người Bồ Tát á đem mình vô cho nhà kêu cho mình ở, "Rồi vô nhà gạch men thôi ở đây đi, đừng có ở ngoài đường nữa", có không? Không bao giờ.
[1:18:13]Không bao giờ Bồ Tát làm chuyện đó. Nói vậy Bồ Tát ác quá vậy? Không phải ác, mà là vì nhân quả. Vì nếu mà vị Bồ Tát cưỡng cái nhân quả, đem cho mình vô một cái nhà hoặc là hiện ra một căn nhà đẹp cho mình ở để mà mình đừng có bị cái không nhà, mình tiếp tục cái nghiệp không nhà thêm ba kiếp nữa. Chứ đáng lẽ kiếp này mình trả xong rồi. Kiếp này mình trả xong cái nghiệp không nhà, nhưng mà vì tự nhiên Bồ Tát đâu xuất hiện, ổng hiện ra một cái căn nhà đẹp cho mình vô đó mình ở thì mình tiếp tục thêm ba kiếp không nhà nữa. Đáng lẽ mình trả cho xong cho rồi, cho nên Bồ Tát không bao giờ mà dùng thần thông hay
[1:18:54]là năng lực của mình, phương tiện của mình mà cưỡng lại cái luật nhân quả, lại có hại cho chúng sinh nhiều hơn. Lạ như vậy. Hại. Chứ Bồ Tát làm cái gì? Gặp cái người không nhà mà có duyên cứ ngồi lê la nói chuyện thôi. Ngồi lê la nói chuyện thôi, kể về luật nhân quả cho nghe thôi. Rồi sau đó rủ đi cái gì? Rủ đi cất chùa. Nói: "Chùa kia người ta xây, tôi với anh qua bưng hồ chơi." Thì mình đồng sự mà, hai người giống nhau, nói: "Tôi cũng nghèo như anh, tôi cũng không có nhà. Nhưng mà tôi thôi kệ, mình biết nghiệp mình đó anh, thôi mình qua mình phụ cất chùa rồi tôi ăn miếng cơm chùa." Thế là rủ, ổng đi chả bao giờ ổng nghĩ tới chùa chiền
[1:19:34]gì hết trơn á, cũng không biết Phật pháp gì. Nhưng vì có người rủ, đi cho vui thôi. Nhớ như vậy, rất nhiều người làm phước là do bị rủ, chứ sự thật chính mình không có chủ tâm. Thì đây vậy, Bồ Tát hiện ra rủ, thế là người kia cứ hì hục hì hộc một mấy tháng trời, bưng cát rồi bưng xi măng đồ gì đó. Rồi đáng lẽ ổng phải tới già rồi tới chết chết ở ngoài đường, nhưng mà nhờ là phụ bưng cát, bưng xi măng cho chùa một tháng thì năm năm sau bắt đầu có căn nhà nho nhỏ ở. Thì đó, là Bồ Tát không có dùng phép để mà thay đổi số phận chúng sinh, mà luôn luôn gì? Theo luật nhân quả mà cứu chúng sinh. Cái con đường đó nó vất vả hơn, nó cực hơn, nhưng nó bền vững hơn.
[1:20:18]Nhớ là là như vậy.
[1:20:25]Bồ Tát á tại sao phải giấu thân phận? Bồ Tát ít có khi nào hiện ra một cái thân phận phi thường. Vì nếu Bồ Tát hiện ra một cái thân phận phi thường thì lập tức tách chúng sinh ra làm hai loại liền. Nhớ? Nhớ cái tách chúng sinh làm hai loại không? Không nhớ hả? Cái này, bình thường á mọi người sống với nhau như thế này, thiện ác tốt xấu đang lẫn lẫn lẫn lẫn nha, và ná ná ná ná giống nhau. Cái người tốt cũng không tốt lắm, người xấu cũng không xấu lắm, cứ lẫn lẫn lẫn lẫn sống như vậy. Nhưng bất ngờ có ông Bồ Tát phi thường ổng hiện ra, ổng đến với cuộc đời ổng nổi bật lên sừng sững, thì cái người tốt á cái họ cung kính, cái họ tốt vượt lên liền;
[1:21:07]cái người xấu phỉ báng, nói giả dối làm gì có chuyện đó, vân vân, thì họ làm sao? Họ xấu thêm hẳn liền, tách chúng sinh ra người tốt tốt hẳn và người xấu xấu hẳn. Chết một cái một số người lên thiên đường, rất đông người xuống địa ngục luôn, tách chúng sinh ra làm hai. Cho nên vì vậy, Bồ Tát cẩn thận, ít có khuynh động chúng sinh, không có hiện cái thân phận phi thường nhiều, để làm chi? Để cho chúng sinh cái người tốt cũng không tốt lên lắm, nhưng mà đừng để người xấu xấu quá mà đọa địa ngục tội nghiệp. Cho nên họ không hiện cái thân phi thường, đó là cái khổ tâm á. Chứ nếu Bồ Tát mà hiện cái thân phi thường ra thì nhiều chúng sinh lên cõi trời lắm.
[1:21:47]Khởi được lòng cung kính Bồ Tát rồi, họ ráng họ tu tập họ lên cõi trời. Nhưng mà đồng thời lúc đó cũng nhiều chúng sinh khởi ác tâm, mưu hại, nói xấu, chê bai, nghĩa là dè bỉu rồi đọa địa ngục luôn. Cho nên Bồ Tát thường giấu thân phận mình là là vì vậy nha. Tuy nhiên nó cũng có cái nhược điểm là giấu cái thân phận mình bình thường quá thì khó làm việc lớn. Đó là nên ta thấy cuộc đời bất toàn mà ngay cả một vị Bồ Tát dù siêu phàm cũng không thể làm hết mọi điều mình muốn được, làm điều này phải cân đối điều kia, nha. Thương vậy, nhưng mà còn có luật nhân quả, hiện thân phận ra thì sợ động tâm bao bao nhiêu người khác.
[1:22:32]Đó, nên để làm một vị Bồ Tát giáo hóa chúng sinh là giải một bài toán rất là khó. Nên Bồ Tát phải hết sức là kiên nhẫn, hết sức là thông minh mà lang thang trong luân hồi lục đạo giáo hóa chúng sinh như vậy. Hôm nay thì bận quá sư phụ không có viết được bài nhạc nào, cho nên thôi trong khi mọi người chờ mà mà mà trả lời câu hỏi thì con mở cái bài nhạc gì? Những Điều Thiêng Liêng mà hai lời phải không? Hén, mọi người nghe đỡ chút. Ca sĩ bèo hát. Vậy chúc cho quý Phật tử vậy ai ai rồi cũng nên làm Bồ Bồ Tát nha. Mà nhớ làm Bồ Tát thì nhớ nhớ sư phụ nha, đừng quên, tội nghiệp.
[1:24:02]sống trên cuộc đời quên chưa ngắm cánh hoa rơi. Ai đi lướt qua phận người chưa nghe tiếng ru vời vợi. Canh khuya tiếng chuông diệu huyền đưa ta đến nơi bình yên, yêu thương nước non ngập lòng, trăm con suối xuôi dòng sông.
[1:24:42]Những điều rất thiêng liêng cho ta qua muộn phiền, mang hạnh phúc bay lên, thêm nhiều tình yêu mến.
[1:24:59]Những điều rất thiêng liêng soi thênh thang mọi miền, ươm thành ước mơ xa, ta bên nhau hiền hòa cho cuộc sống thăng hoa.
[1:25:28]Ánh mắt mẹ già, thoảng khói lúc chiều tà, hoa bay ngát hương, vầng trăng xưa nhớ thương.
[1:25:45]Chùa cội cây cao, trái tim ta dạt dào, xin con người sẽ biết thương nhau thật nhiều.
[1:26:10]Còn đó giữa thế giới tiếng kinh rất nhiệm mầu, cuộc sống vẫn lấp lánh biết bao điều thiêng liêng.
[1:27:16]Ai sẽ sống trên cuộc đời quên chưa thức giữa đêm khuya,
[1:27:24]xem trăng chiếu qua vườn nhà, hương theo gió bay hiền hòa. Ai mơ giấc mơ thật thà, chim tung cánh bay về xa, yêu thương những trang sử vàng, quê hương đứng lên vẻ vang.
[1:27:57]Những điều rất thiêng liêng cho ta qua muộn phiền, mang hạnh phúc bay lên, thêm nhiều tình yêu mến.
[1:28:13]Những điều rất thiêng liêng như đêm xuân dịu hiền, hoa nở đón ban mai, ta đi qua cuộc đời yêu từng cánh hoa rơi.
[1:28:35]Gió sẽ thì thầm và lúa sẽ nảy mầm.
[1:28:51]Em thơ hát ca đùa vui bên phố hoa. Chứa niềm yêu thương, trái tim ta tìm về,
[1:29:07]xin con người sẽ giữ cho nhau lời thề.
[1:29:23]Còn đó giữa thế giới ánh dương chiếu rạng ngời, người đón ánh nắng mới với thanh bình muôn nơi.