[0:17]Này không lên... Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Ta nghe tiếp về Mười hạnh Phổ Hiền. Hôm nay tới hạnh thứ chín rồi, còn lần nữa là hết.
[0:30]Hạnh thứ chín là cửu giả Hằng thuận chúng sinh. Thuận này ta có có nghĩa là thuận tức là xuôi theo, là chiều theo, hòa theo.
[0:45]Ý như vậy, tức là một vị Bồ Tát mà có một cái hạnh mà ngài Phổ Hiền ngài đề cao, đó là vị Bồ Tát chiều theo chúng sinh. Nghe cái này mình cũng không hiểu lắm, phải phân tích từ từ. Chứ thường thường mình thấy là cha mẹ mà chiều con con, chiều tới đâu hư tới đó. Bữa nay Bồ Tát chiều chúng sinh chắc chúng sinh hư hết quá!
[1:09]Sở dĩ mà ngài nói đến cái cái hạnh thứ chín là chiều chúng sinh là bởi vì thế này: bởi vì bản chất của các vị Thánh vốn là không giống chúng sinh.
[1:26]Vốn là không giống chúng sinh, nên không thể chiều chúng sinh được. Đó, cái căn bản của một bậc Thánh là như vậy. Các ngài tu tập rồi các ngài rời xa mình từ từ, xa dần xa dần, cao dần cao dần, thế là mình chỉ còn vời vợi ngưỡng trông chứ mình không đến gần các ngài được. Đó là nguyên tắc trên nhân quả. Nguyên tắc trên nhân quả là mình không đến gần các bậc Thánh được. Giờ ví dụ như nói câu này, nói:
[2:03]"Trời, trước nó làm bạn tao chứ gì đâu. Giờ nay nó lên nó làm lớn rồi, mình gặp cũng khó khăn." Câu đó hoàn toàn thực tế. Hai đứa hồi xưa là chơi đánh bi chung, nhảy dây chung, tới giờ bây giờ bạn mình bỗng nhiên nó làm tới Bí thư Tỉnh thì đừng hòng gặp nó được nữa. Mà nó có nhớ nó có thương mình, nó cũng bó tay. Bởi vì sao? Bởi vì công việc, sự an toàn, quan điểm, thời gian không có, hết rồi. Cho nên bây giờ bạn nó có thương mình nó cũng bó tay. Mà mình có kiếm nó mình gặp, mình đòi: "Nhớ hồi xưa tao với mày bắn bi mày còn nợ tao mấy sợi dây thun, bây giờ bây giờ trả", cũng bó tay, không làm gì được nữa.
[2:40]Cái phước cách nhau quá xa, chúng sinh không gần nhau được, nhớ như vậy. Nói bây giờ ví dụ như là mình với thú vật thôi. Trừ một vài con chó nó có duyên với mình, mình nuôi trong nhà vì kiếp xưa nó là thân quyến của mình nên khiến mình lựa qua lựa lại chụp đúng con chó đó về nuôi, thành thử mình còn gần nó được vì có cái duyên. Chứ còn những con chó khác mình không có cơ hội để gặp nó, đụng nó. Mà bây giờ ví dụ như bây giờ cái nhà ta đang xây ở thế này đi, có con rắn bò vô mình chịu không? Không. Con ếch con cóc nhảy vô mình đã khó chịu rồi, con tắc kè con thằn lằn là mình đã khó chịu rồi. Cho nên cái cái căn nhà này của con người là chỉ có con người ở thôi.
[3:24]Một con vật, con nhện bò đồ mình đã thấy khó chịu vì mình không thích hợp, không cho cái loài khác ở. Mà cái loài khác nó về nó muốn về để ở, ừm rồi lần lần mình quét, mình dọn, mình hút bụi đuổi ra sạch. Vì sao? Vì nó cái phước nó không đồng với mình, cái cõi này của con người. Nên cái phước khác nhau, cái cõi giới xa nhau, rồi cái khoảng cách về cái tâm lý, về địa lý nó xa dần xa dần, chúng sinh không còn gặp nhau được khi mà phước đã khác nhau. Nên khi một bậc Thánh mà họ tu họ họ tu chứng dần dần dần rồi, tự họ rời khỏi chúng sinh, tự chúng sinh cũng khó gặp một bậc Thánh nữa vì phước không đồng nhau. Ta nói bây giờ nói:
[4:10]"Nghe trong kinh nói có chư thiên tử đồ sao tui không thấy ai hết trơn vậy? Không thấy mấy không mấy ổng hiện ra cho tui coi đi tui tin." Mình là cái đáng gì mà họ cần phải chứng minh cho mình tin? Mình nói một câu rất kiêu ngạo: "Hiện ra đi rồi tui tin." Họ không cần mình tin. Thì mình tin hay không tin không ảnh hưởng tới các vị, các vị không cần mình, không cần chứng minh mà mình nói câu tự cao đó mình lại mất phước thêm, họ không cần mình tin. Mình tin được thì mình có phước, mình không tin tổn phước ráng chịu. Còn các vị có cái cõi giới của các ngài, các ngài thênh thang tự tại trong đó, mình chẳng bao giờ với tới, chẳng bao giờ biết tới được.
[4:46]Nên gọi là cái khoảng cách giữa phàm phu và thánh nhân rất là xa. Mà nhân quả nó cứ tự nó đẩy đi, đẩy đi từ từ vậy hà. Mà không không phải là đợi phàm phu với thánh nhân, bây giờ trong gia đình mình cũng vậy nữa. Trong gia đình mình cũng vậy. Ví dụ bây giờ hai vợ chồng sống với nhau mà ví dụ người vợ cứ siêng đi chùa, làm phước, tu tập; ông chồng thì cứ nói này nói kia, chê bai rồi cứ nhậu nhẹt. Rồi ta sẽ thấy hai vợ chồng nó buộc phải xa nhau. Nếu không ly dị, nếu không ly dị thì cũng khiến gì đó không ở gần nhau được nữa, rồi mỗi người ở một cái nhà, chia con ra ở làm sao đó rồi cũng không ở gần nhau được vì
[5:29]cái phước khác nhau, cái cõi giới nó khác nhau, không có liên quan với nhau được. Có một lần vì có một người vợ cũng gia đình cũng khá giả dắt ông chồng tới nói: "Thầy, nói thầy coi làm sao chồng con tự nhiên bỗng nhiên phát bệnh tâm thần? Trong khi gia đình thì rất là có ăn có học và có của, làm doanh nghiệp đồ, ông chồng phát tâm thần." Nhìn gương mặt cũng đẹp trai chứ đâu có gì. Chỉ có điều nói là nói: "Ông này bị những ý nghĩ thầm kín ở trong đầu, những ý nghĩ xấu tới lúc chín muồi rồi hư bộ não, bắt đầu phát tâm thần." Mà cái ý nghĩ thầm kín đó ổng không nói cho ai biết để mà mọi người chia sẻ, bày tỏ, giải thích, lý luận;
[6:09]ổng cứ nuôi những ý nghĩ xấu ngầm ngầm ngầm ngầm trong tâm ổng cho đến ngày nó đủ chín muồi rồi bộ não hư, phát bệnh tâm thần. Rồi phước hai vợ chồng tách ra. Nếu ổng không có hối hận, không sửa chữa thì sau này bà vợ cũng không ở gần ổng được, không thể ở gần người điên được. Mà nếu người điên nặng nữa thì đưa vô bệnh viện tâm thần rồi cách nhau hẳn luôn. Nên cái phước không đồng nhau, không gần nhau được, đó là cái quan điểm ta hiểu như vậy. Chúng ta ví dụ còn gặp nhau, còn gần nhau bởi vì phước ta còn còn đồng nhau, phước khác rồi không gần nhau được nữa. Ví dụ như bây giờ như thầy, thầy cũng có những kỷ niệm ngày xưa hồi mình còn bé,
[6:50]mình nhớ cái hàng xóm đó, những người bạn đó như vậy và cái họ sống với nhau tình cảm cái thuở ấu thơ như vậy, thầy cũng muốn tìm về thăm, không bao giờ tìm được, không bao giờ có cơ hội, không bao giờ có thời gian nữa rồi chỉ còn nhớ trong ký ức. Rồi những người bạn có gặp mình, họ cũng thương cũng nhớ, nói này nói kia vài câu rồi có ôm nhau rồi thôi cũng buông ra, rồi mỗi người đi mỗi ngoạn mỗi ngã, không gặp nhau được. Phước không đồng rồi không gần nhau được. Nên một cái gọi là một cái ngang trái của nhân quả là phước không đồng nhau không gặp nhau được. Thì một vị Bồ Tát cũng vậy, ta thấy từ cái hạnh thứ nhất là
[7:35]Lễ kính chư Phật cho tới cái hạnh thứ tám là Thường tùy Phật học là cái công đức của một vị Bồ Tát vượt lên đến gì? Đến cao tột, đúng không ạ? Từ cái nhất giả Lễ kính chư Phật, nhị giả Xưng tán Như Lai, tam giả Quảng tu cúng dường, quảng tu cúng dường, tứ giả Sám hối nghiệp chướng nghĩa là các vị tu nó thuần thục, phước các ngài vọt lên trên trời cao mênh mông như là là hư không. Còn chúng sinh thì sao? Vẫn mãi mãi trôi lăn trong gì? Tham lam, thù hận, hơn thua, ích kỷ, bon chen, giành giật, đủ thứ nghiệp. Cho nên phước của Bồ Tát và phước chúng sinh càng lúc càng càng cách quá xa. Và cái cách quá xa đó
[8:22]theo nhân quả nó buộc ngăn cách chúng sinh và Bồ Tát. Đó là cái điều bắt buộc ngăn cách chúng sinh và Bồ Tát. Đó là quy luật của nhân quả, ta không tránh được. Phật cũng không làm gì khác được, Bồ Tát cũng không làm gì khác hơn được. Đó là điều bắt buộc. Bây giờ ta nói: "Sao đọc trong kinh thấy Bồ Tát quá chừng giờ không ai hiện ra hết đi?" Nói: "Không. Phước cách quá xa, ta đừng hòng mà dễ dàng thấy Bồ Tát." Chỉ có những người tu rất nhiều, rất thành tâm, đôi khi các ngài ứng trong điềm mộng một vài điềm lành chút xíu đó thôi. Vậy đó. Rồi đôi khi mình gặp được những may mắn giống như có một bàn tay ai phía sau che chở,
[9:03]gia hộ mình thôi chứ không bao giờ mình được gặp tận mặt Bồ Tát được, không bao giờ. Vì sao? Phước cách quá xa. Nói: "Bây giờ làm sao con gặp Bồ Tát cho con thấy, con tin liền ờ thì con mới tu à, chứ còn không con không tu." Mình nói câu đó vô ích vì phước mình không đủ để được nhìn thấy Bồ Tát. Khi mà hiểu được điều này rồi, mình đừng có đòi hỏi là: "Lúc nào tôi phải gặp Bồ Tát, tôi phải gặp Bồ Tát." Không, cứ đến Từ Tân đi, đó, đại diện của Bồ Tát ở đó nha. Vậy là đã có hạnh phúc. Cứ như vậy mà tu là từ từ tiến lên.
[9:41]Từ từ tiến lên nha, chứ đừng đừng đòi hỏi nữa. Vậy đó. Nói Bồ Tát đó mà đâu có chịu thấy đâu, đòi Bồ Tát ở đâu, thấy không? Nên chính vì luật nhân quả khắt khe, khắc nghiệt,
[9:56]nghiêm khắc quá đẩy chúng sinh và Bồ Tát ra xa. Mà đẩy chúng sinh và Bồ Tát ra xa thì sao? Thì cái hoài bão của Bồ Tát muốn hóa độ chúng sinh làm sao? Rất khó thực hiện. Rất khó thực hiện.
[10:17]Nên không phải là dễ mà Bồ tát độ chúng sinh, vì tự nhiên khoảng cách mình bị đẩy ra xa dần, xa dần, xa dần. Nên bây giờ nói là thôi thì Bồ tát không đến chúng sinh thì chúng sinh tìm đến Bồ tát. Chúng sinh có biết Bồ tát đâu mà tìm không? Không, không biết. Ví dụ như vậy. Ví dụ bây giờ ta cứ tự tự hào đi, ta tự khen mình đi là ví dụ như ngày đầu năm hay là ngày giữa một cái chủ nhật này ai cũng là tranh thủ cái ngày nghỉ chủ nhật để vui chơi, xả stress gì, giải trí gì tùm lum thì mình lại tìm về chùa mình tu, nơi có cái đạo lý đẹp ngời, nơi có những người bạn đạo tuyệt vời. Tức là mình hạnh phúc quá!
[11:06]Nhưng được mấy người về đây? Nơi cái cái đô thị này được mấy người, phải không ạ? Cho nên nói rằng là thôi bây giờ Bồ tát chúng sinh tìm tới Bồ tát, không mấy chúng sinh đủ phước, đủ trí để tìm đến Bồ tát. Họ vẫn còn mãi gì? Lặn ngụp nơi cái cõi đời ô trược ngoài kia, không dễ đâu. Cho nên cho nên cái lòng từ bi của Bồ tát thì muốn giáo hóa hết chúng sinh. Nhưng cái khoảng cách của phước, của nghiệp ừm lúc nào cũng tạo gì? Tạo sự ngăn cách. Chính vì cái sự khắt khe này, chính vì cái sức mạnh của nghiệp lực này nên Ngài Phổ Hiền mới dạy các vị Bồ tát một cái hạnh là hằng thuận chúng sinh, để tìm đến chúng sinh, mở một con đường đến với chúng sinh.
[11:56]Chứ còn nếu để cứ thả trôi bình thường thì Bồ tát và chúng sinh mãi mãi xa nhau, mãi mãi xa nhau. Nên là Bồ tát phải tự mình chủ động tìm một con đường để mà đến với chúng sinh. Chính là cái hạnh này, hạnh là hằng thuận chúng sinh. Mình nghe là hằng thuận chúng sinh không hiểu gì, nhưng phải hiểu đó là cái lòng từ bi vĩ đại của Bồ tát, cái cái dũng lực phi thường của Bồ tát. Tại sao có chữ dũng lực, tức là can đảm á? Tại sao là Bồ tát độ chúng sinh mà gọi là dũng cảm? Tại sao ạ?
[12:46]Thầy nói ví dụ thế này:
[12:50]Ví dụ mình là người quyền quý, sang trọng, giàu có, nhà cao cửa rộng, quần áo đẹp đẽ, ăn uống là ngon lành, đời sống mình cao cấp vì mình có phước. Rồi bây giờ cái gọi là mình muốn gieo duyên hóa độ
[13:14]với một bầy cá dưới ao á thì mình làm
[13:18]cái gì? Mình làm cái gì? Nói: "Dạ, mỗi ngày thả cá thả thức ăn cho nó." Thả thức ăn cho nó thì rất giống những người nuôi cá lấy thịt đem bán thôi, chứ không có gì hết, rất giống. Rồi mình vẫn ở ngồi trên bờ, cá vẫn lội ở dưới, mình cho nó ăn thì nó mắc nợ mình thiệt. Nhưng mà cái đó nó vẫn là khoảng cách rất là xa, không bằng mình lội xuống chơi với nó luôn, lặn ngụp, bồng từng con lên đó, đùa giỡn với nó và hiểu ngôn ngữ của nó, nói chuyện được với nó, truyền cho nó những cái tư tưởng cao đẹp từ từ. Làm được không? Không, không được. Vì cái giống loài cách xa, nghiệp quả cách xa, cõi giới cách xa.
[14:08]Rồi bây giờ thôi nói gần lại, nói cá xa quá, thôi bây giờ gần hơn. Nói ở cái xóm đó có một cái xóm toàn là dân hút chích không, gái gộc, là đâm thuê chém mướn. À. Thì cái nói bây giờ mình mình muốn hành làm hạnh Bồ tát, mình vô mình độ trong đó đi. Trong khi mình là người sang trọng, tử tế, trí thức. Rồi đó, vô xóm đó ở với nó đi. Nói được ngôn ngữ với nhau mà, cùng là con người mà. Dám không? Ai dám giơ tay lên? À. Vô đó từ sáng tới chiều là sẽ có xe cấp cứu vác cái xác mình mềm như là bún đem ra liền, đem chôn luôn. Tại nói chuyện không hợp, nói qua vài câu: "Mày kênh tao hả? Mày dạy đời tao hả?", quánh liền, phải không ạ? Không có dễ.
[14:55]Tức là nói bây giờ nói là đừng nói con cá, giờ nói con người đó là có ai dám vô không? Không. Mà thương chúng sinh nói: "Ờ, vô đi, thương đi, độ đi." Đó, cái xóm đó là đâm thuê chém mướn, nọ là gái gộc rồi hút chích, chửi bới bậy bạ, đánh lộn tối ngày trong đó đó. Đó, là dơ bẩn nữa. Thì nói là cả cái xóm như vậy đó, dám vô đó ở trong đó độ chúng sinh không? Dám không? Không. Cho nên nãy mình mới nói là một vị Bồ tát mà tìm con đường độ chúng sinh vừa là yêu thương mà vừa là gì? Dũng cảm, không dễ chút nào hết. Nên cái khoảng cách mà giữa bậc thánh với bậc phàm xa lắm. Trên lý thuyết thì mình cứ nói ờ phải yêu thương tất cả chúng sinh.
[15:41]Đó, mình cho cái xóm đó, yêu đi, vô đó yêu đi. Ai dám vô đó yêu? Không dám. Khoảng cách xa quá, cái đạo đức cách nhau khác quá, cái sự nhận thức chẳng có chút nào hợp với nhau cả, vô không nói chuyện được. Đó, đó chúng ta qua vài cái ví dụ rồi ta thấy là người và thú cách nhau rất là xa, thánh và phàm cách nhau rất là xa. Nên đây, ở nơi cái hạnh thứ chín này, bắt đầu một vị Bồ tát mới hóa độ chúng sinh. Mà để có thể hóa độ chúng sinh bằng cái cửu giả hằng thuận chúng sinh, một vị Bồ tát phải chuẩn cho mình chuẩn bị cho mình từ cái hạnh thứ nhất tới hạnh thứ thứ tám. Nghĩa là phước tràn ngập rồi,
[16:30]bắt đầu mới có thể đủ phước mà độ chúng sinh, nhớ như vậy. Nên vì vậy, thiếu phước đừng mơ ước độ chúng sinh. Một cái câu ta nói nghe rất cay đắng: "Thiếu phước đừng hòng độ chúng sinh." Nói bây giờ vậy, như một cái ông người đi xuất gia, thọ giới rồi đi học hành bằng cấp đàng hoàng, rồi nói: "Dạ, dạy là chúng sinh vô biên thệ nguyện độ." Ừm. "Là chúng sinh vô biên thệ nguyện độ, nên được con được học trong trường như vậy nên bây giờ bắt đầu con lên đường con độ chúng sinh." Độ chúng sinh. Qua 3 năm sau mình gặp lại ông thầy, nói: "Sao, thầy độ chúng sinh tới đâu rồi?" Nói: "Dòm quần áo rách te tua, nghĩa là đôi dép chiếc mất chiếc còn." Ồ nói:
[17:21]"Sao thầy độ chúng sinh sao này?" "Dạ, con cũng ráng độ chúng sinh mà nói tới đâu người ta chửi tới đó. Rồi có những nơi tới người ta cho miếng cơm ăn, có nơi người ta không cho miếng nào ăn. Nên qua 3 năm độ chúng sinh rồi, cuối cùng không có kết quả. Không có kết quả." Dễ không? Không dễ chút nào. Nhưng mà nếu cũng ông thầy đó mà ổng thực hiện cái hạnh Phổ Hiền từ thứ 1 tới số 8, nhiều kiếp phước tràn đầy, 3 năm sau mình gặp lại, mình hỏi: "Sao, 3 năm qua thầy độ chúng sinh thế nào rồi?" Nói: "Dạ, con cất được ba cái chùa, quy y con được 5.000 người. Giờ bây giờ là đồ chúng ngồi đông, thành công liền." Là vì sao vậy?
[18:06]Vì phước. Hễ mà người có phước mình dòm mặt cái tự nhiên mình thấy thương à, ngộ vậy. Còn người không có phước dòm mặt thấy phát ghét. Đúng không ạ? Đó. Còn mà dòm lên thấy phát ghét là là là xong đời rồi đó, không có phước. Cho nên mà phước càng lớn thì sao? Sức hút đối với chúng sinh càng càng nhiều. Còn nếu thiếu phước thì tự nhiên không có sức hút với chúng sinh. Cái này là một điều bí mật. Không phải giảng sư nào đứng lên bục giảng cũng giống nhau. Đúng không ạ? Vì có người giảng sư họ bước lên cái, mình hút hết về đó liền. Còn có người giảng sư bước lên, tự nhiên mình trong lòng mình không
[18:48]có bị bị một cái sự thu hút, mình cũng chẳng biết tại sao. Ổng nói nói, mình cà lơ phất phơ đầu mình ngồi mình nghĩ mơ mộng đất trời. Chả ai Tức là nó loãng tâm không có sức hút. Nhưng mà còn nếu mà ông ông ông giảng sư có phước, ổng bước lên cái tự nhiên bị hút vô liền, ổng nói đâu mình nghe đó, nói đâu nghe đó. Thì cái đó là cái gì? Cái đó không ai dạy ai được, không ai truyền ai được hết, mà chỉ do cái phước mà thôi. Nên cái ta phải hiểu rằng Bồ tát là thương yêu, từ bi, giáo hóa chúng sinh. Mà trong 10 hạnh Phổ Hiền thì từ hạnh thứ nhất tới hạnh thứ tám không nói tới chúng sinh, mà chỉ là gì?
[19:25]Đối với Phật mà thôi để lấy phước thôi. Tức là Bồ tát phải tìm cách xin phước của Phật qua tám hạnh Phổ Hiền. Tới hạnh thứ chín rồi mới đủ sức mà quay lại với chúng sinh. Khiếp như vậy! Nên ta ta nghiên cứu hạnh Phổ Hiền, ta mới thấy cái sự thâm thúy ở phía sau đó. Nói Bồ tát độ chúng sinh mà toàn nói chuyện Phật không? Đối với Phật không, để làm chi vậy? Để lấy phước cái đã. Mà phước ở đâu là vô tận? Nơi Phật là vô tận. Nên chúng ta cũng vậy, chúng ta thiếu phước thì chúng ta tới đâu mà mà đào? Tới Phật mà đào, đào phước. Nói dạ, tới Phật đào phước bằng cách gì? Tới Phật, mình đào phước là không cần máy vi tính,
[20:15]cũng không cần cuốc, mà chỉ cần cái gì? Cần có cái áo tràng thôi. À cần có áo tràng, áo tràng Homis á, đúng Homis mới được nha, không phải Homis là không có phước ạ. Đúng Homis, đúng Homis mới có phước ạ. Đó, ta chỉ cần áo tràng thôi, à và với tấm lòng thành nha, rồi ta cứ đào. Đó, thấy không? Nên ta nhìn thấy một người lễ Phật thì ta cứ nói: "Đó, đang đào phước đó." Mà đào cái này chắc ăn hơn là đào tiền ảo ạ, nha. Ta cứ xin phước từ nơi nơi Phật, mà phước của Phật là vô tận nên không sợ. Thì từ hạnh thứ nhất tới hạnh thứ tám là Ngài Phổ Hiền sao, dạy mình sao? Cứ đào phước nơi Phật. Bây giờ mới bắt đầu mới nhả ra cho chúng sinh ở nơi cái hạnh
[20:59]thứ thứ chín là vì đó, là cửu giả hằng thuận chúng sinh. Cửu giả hằng thuận chúng sinh là bắt đầu quay lại với chúng sinh để tìm cách mà hóa độ. Thì trong các cái tìm cách hóa độ, thì Ngài dùng chữ thuận,
[21:18]chìu theo, hòa theo, làm cho giống để mở một cái kênh mà đi vào cõi chúng sinh. Đây là một cái điều cực kỳ cực kỳ mầu nhiệm, từ bi, trí tuệ nha. Bây giờ ta trở lại cái mà làm cho giống chúng sinh thì nói chúng sinh nghe.
[21:44]Cái này cực kỳ khó. Chúng sinh là cái gì? Tham, phải không ạ? Sân, si, ích kỷ, mạn, kiêu mạn, chửi bới, hơn thua, gây lộn, hưởng thụ, chúng sinh là đủ thứ trò đó đó. Bây giờ Bồ Tát muốn độ chúng sinh phải thuận, chìu, giống. Giống là sao?
[22:10]Giống là sao?
[22:15]Đây, cái chỗ này là chỗ bí mật á, rất là khó. Ví dụ bây giờ mình đi vào một cái nơi mà người ta đàng hoàng thì mình thể hiện cái tư cách một bậc thánh ra mình đàng hoàng rất là dễ vì đó là bản chất của mình. Mình tu tập rồi mình có cái chất của thánh nên mình bước vào nơi một cái xóm mà người ta hiền lành để mình hóa độ cực kỳ dễ vì đã giống rồi. Nhưng bây giờ một cái xóm đó là xóm mà trời ơi đất hỡi, vô đó để hóa độ, nghĩa là mình mới bước vô nó dòm mình từ đầu tới chân thì lúc đó mình nhã nhặn: Dạ, thưa anh, em từ Từ Tân tới. Là được không? Không. Nói: Mày đâu đạo đức giả mày? Đó, tức là mình cứ nói một câu nó chửi một câu,
[22:57]nói một câu chửi một câu thì đến lúc mình chịu không nổi mình đi ra thì cái thằng đó nó cũng xuống địa ngục luôn vì nó xúc phạm một bậc hiền. Mình cũng không độ được, tức là mình vô đó mình chọc cho chúng sinh xuống địa ngục. Mình không độ được ai cả. Đó, đó là một cái phức tạp. Tại sao mà rất ít Bồ Tát trực tiếp thị hiện xuống đây? Bởi vì như thầy nói, Bồ Tát xuất hiện giữa thế gian này tách chúng sinh ra làm hai liền, nha. Một số lên trời, một số xuống địa ngục liền, không còn lơ lửng. Bồ Tát chưa xuất hiện thì thiện ác nó cứ lơ lửng lơ lửng vậy đó, trộn lộn với nhau. Nhưng Bồ Tát xuất hiện một cái thì cái người mà nhận ra được cái
[23:34]sự cao quý của Bồ Tát để mà quý kính thì tách qua một số liền để họ lên cõi trời, còn một số thì đố kỵ, ganh ghét, nói xấu thì tách qua một nhóm khác và chết rơi xuống địa ngục liền. Nên bây giờ vì vì Bồ Tát bước vào một cái xóm mà nó hầm hố, nó hung dữ rồi mà mình nhẹ nhàng, lịch sự, chỉ chọc tức nó thêm mà thôi. Vì sao? Không giống nhau, không giống nhau. Đây là vấn đề rất là khó. Vậy làm sao cho giống? Ví dụ như mình là người Bồ Tát đó thì mình bước vô cái xóm đó mình làm sao?
[24:16]Đó, đó, đó, đó. Đây là vấn đề. Có một câu chuyện thế này mà thầy không tìm ra được cái nguyên bản. Thì có một hòa thượng trụ trì thì ông cũng có đệ tử, thì ông trầm lắng lắm, nhưng trong cái số đệ tử ông có một cái ông rất là ba trợn. Mà ngài mới giao cho cái ông đệ tử đi về độ cái xóm làng chài.
[24:38]Mà nghe nói rằng là cái xóm làng chài đó rất là quý kính cái cái cái ông thầy đó, ông thầy mà đệ tử được đi độ vậy đó. Thì lâu lâu thì cái ông thầy mới về thăm sư phụ mình. Thì cái hôm đó đi về thăm, thăm thì thầy trụ trì thì ông hòa thượng ổng ăn cơm riêng chớ ổng không ăn với chúng. Lúc nào tới giờ cơm thì dọn một bàn ra thầy ngồi ăn ở nơi cái phòng của thầy, còn chúng thì cứ ăn trong quả đường. Nhưng mà hôm nào cái ông thầy ở làng chài về thì lúc nào hòa thượng cũng kêu vô ăn với hòa thượng, ngồi chung. Tức là thầy trò có cái gì rất là tâm đắc với nhau mà không ai hiểu. Thì hôm đó cái ông thầy ổng về thì cũng tới bữa ổng
[25:18]cũng vô chào lễ thầy mình xong rồi hai thầy trò ngồi ăn cơm với nhau rất là ưu ái, thương nhau. Thì cái đám đệ Phật tử ở làng chài tới thăm. Nó thăm nó la từ đầu chùa cho tới vô tới trong chùa, nó la: Thầy ơi thầy, con tới đây, con đem cá cho thầy. Cái cái đem cái con không biết nó chài được cái con cá gì chắc hơi to lắm, nó đem nó lên cái lật đật hỏi đâu mà không chào hỏi ai trơn, chạy xông xông vô ngay cái bàn ăn mà có hòa thượng đó nó cũng không thèm chào nữa, nó để luôn con con cá chưng tương, à, khói hương khói thơm nghi ngút, đặt ngay chình ình luôn trước mặt hòa thượng luôn, mời ăn. Cái ông hòa thượng cứ ngồi ổng lặng lẽ ổng không nói gì.
[25:57]Còn cái ông mà ông ông thầy mà độ dân làng chài ổng quay sang ổng quắc mắt ổng chửi: Tổ cha tụi bay.
[26:05]Cá này tao ăn chứ sư phụ tao đâu có ăn đâu mà tụi bay đem đi để chình ình trước mặt ngài. Đem đi! Tao đập cho một cái chết bây giờ. Nó: Dạ, dạ, dạ. Lật đật đem cá đi. Thì trong chúng trong chùa họ đứng họ nhìn chứng kiến là họ cũng không hiểu nổi. Họ không hiểu nổi là cái ông sư huynh mình được thầy giao đi độ cái xóm làng chài sao về ổng hình như ổng thành dân làng chài thiệt rồi. Mà mà sao dân làng chài lại mê ổng như vậy, sợ ổng tới cái mức độ đó, sợ ổng quát một tiếng là chết khiếp luôn. Thì cái gì chuyện gì xảy ra, không hiểu. Nhưng mà chỉ có hòa thượng điềm nhiên. Hòa thượng hiểu cái gì mình không hiểu, điềm nhiên thôi.
[26:42]Rồi sau khi xong rồi lại từ giã sư phụ mình lại tiếp tục về làng chài. Đó. Có một câu chuyện á trong trong trong trong sử ghi như vậy. Thì thầy cũng không biết cái độ độ thật của nó đến bao nhiêu phần trăm, nhưng có một chuyện được ghi, thầy đọc rồi thầy cứ nghiền ngẫm bao nhiêu năm thầy vẫn chưa hiểu, tại thầy không bao giờ dám léng phéng tới cái xóm làng chài mà ăn cá kiểu đó. Cái cái đó bây giờ nếu nhìn qua hạnh Phổ Hiền thì ta hiểu thế này: Cái ông thầy đó ổng thực hiện được cái hạnh Phổ Hiền. Ổng làm rất giống tụi nó: Tụi bay du côn, tao cũng du côn. Mà hễ tao du côn rồi mày không dám xúc phạm, mày chửi tao tao đập chết á.
[27:22]Nó như vậy. Cái đâm ra nó à đồng hội đồng thuyền, giống nhau. Cho nên là chấp nhận ổng ở đó để độ. Nhưng mà rõ ràng trong cái thời gian mà ổng ở xóm làng chài đó ổng có thị hiện cái thần thông gì á. Ví dụ như nó bệnh quá, tới ổng ổng vuốt cho một cái hết bệnh liền là đồn ra liền: Bậc đây là bậc thần tăng, bậc thánh tăng. Cái đó, thì ổng dùng cái ngôn ngữ nói chuyện giống như làng chài nhưng mà ổng phải có một cái kỳ đặc, có một cái năng lực phi thường thì tụi nó mới mới nể. Rõ ràng là như vậy. Như thầy nhớ hồi xưa cũng vậy, lúc đó có thầy Minh Phát ở Ấn Quang, coi như người ta cũng hay đồn ngài là một vị Bồ Tát.
[28:01]À đó, thành thử thầy cũng không biết. Hồi lúc thầy làm điệu thì gặp thầy thì thầy cũng thấy nghe nói đồn ngài là là Bồ Tát thần thông thầy cũng không biết, thầy cứ lân la tới thầy hỏi thăm. Thầy thì hỏi cho ra. Hỏi: Thưa thầy, con nghe người ta đồn thầy thần thông, vậy thầy thần thông làm sao? Kể cho con nghe. Thầy giải thích. Thầy đem từng câu chuyện mà thầy nghe được thầy hỏi lại hết. Thầy hỏi lại thì thầy Minh Phát mới kể thầy nghe là những câu chuyện người ta kể lại như vậy nhưng mà đích thân thầy kể thì nó hơi khác một chút chứ nó không có giống. Đó, thì thầy cũng hiền lành lắm, cũng kể như vậy thì mình thấy thầy đích thân ổng kể thì thầy nghĩ
[28:36]ổng cũng giấu bớt rồi, tại không bao giờ một vị thánh mà khoe khoang. Cho nên ngài kể chắc là ngài giấu bớt cho nên mình không thấy cái vẻ đặc biệt thần thông. Nhưng mà các đệ tử, Phật tử mà kể về ngài đó thì ôi đưa lên mây xanh luôn á, đưa lên mây xanh là thần thông phép lạ dữ lắm. Nhưng mà còn đích thân ngài kể thì ngài như giấu đâu bớt á, mình cũng không biết. Nhưng chỉ có một chi tiết này thầy để ý nè: Cái chùa Ấn Quang thì nó gần Ngã Bảy, nhớ không ạ? Mà Ngã Bảy hồi xưa là cái gì? Ai biết? Đúng, bến xe. Đó, cái dân Sài Gòn thì mới biết Ngã Bảy là bến xe. Bây giờ hồi đó ta có sau bến xe dời ra Văn Thánh,
[29:14]chật quá rồi dời về Bình Triệu, bến xe Miền Đông bây giờ nha. Hồi xưa bến xe ở Ngã Bảy. Cái khu Lê Hồng Phong á, chạy dài dài từ cái viện Nam Quốc Tự chạy dài luôn hết tới Lê Hồng Phong, cái khu đó là toàn xe đậu không, cực kỳ phức tạp. Nơi đó đủ thứ tệ nạn xảy ra. Dân mà trụ được ở bến xe thì sao? Không phải dạng vừa đâu. Không phải dạng vừa. Dân mà trụ được ở đó không phải dạng vừa. Mà mình mà đi lạc loài về vô khu đó, chỉ lên xe ngồi cho ngoan, đừng có quậy quọ nó oánh chết nha, đi cho đàng hoàng. Vì sao? Vì cái thế giới đó mình là chúng ta không thuộc về nhau. Nhớ như vậy, không thuộc về nhau.
[29:53]Thế à
[29:57]thì lúc đó thầy mới gặp mấy cái dân bến xe đó nó đi chùa, đi về tới Đại Tòng Lâm. Thầy nhìn hỏi ra thì ông mấy cái người này nó toàn là dân bến xe đó không. Nhưng mà sao? Nói về thầy Minh Phát là một tiếng là sư phụ, hai tiếng là sư phụ tui, sư phụ tui. Tui thôi không có con à. Mấy thầy khác là coi như cỏ rác, đồ bỏ, chỉ có thầy Minh Phát sư phụ tui. Mình th- mình nói đúng là thầy ổng là bậc kỳ đặc thật ổng mới độ được cái đám này. Cái đám nó hung dữ, coi trời đất chả ra gì hết, mà gặp thầy Minh Phát là sợ một phép, ngoan. Xong mới sực nhớ tới câu chuyện ở làng chài á, cái ông thầy đó ổng chửi tan nát hết trơn mà tụi
[30:35]nó cứ hết sức là ngoan, hết sức là sợ. Rõ ràng là các vị Bồ Tát, các ngài có phước lớn, năng lực siêu đẳng thì các ngài mới mở một cái kênh để hòa đồng với chúng sinh, gọi là thuận được với chúng sinh, sống giống như chúng sinh mà mà giáo hóa họ, giáo hóa họ.
[30:57]Mình thấy như vậy rồi mới thấy là cái vĩ đại của một bậc Bồ Tát mà làm cái hạnh gọi là hằng thuận chúng sinh. Chứ còn mình là mình thứ nhất là mình gì? Mình hằng nghịch chúng sinh, lúc nào mình cũng chống, chửi người ta không. Còn mà nếu mình thuận theo người ta thì gì? Mình chìm luôn trong sai lầm, trong tội lỗi. Cái khó của một bậc Bồ Bồ Tát mà hằng thuận chúng sinh là gì? Giống chúng sinh mà không chìm mất trong chúng sinh. Giống chúng sinh mà chúng sinh không dám khinh thường. Giống chúng sinh mà chúng sinh phải kính nể. Đó là cái khác nhau rất xa. Ví dụ bây giờ Ví dụ như bây giờ như thầy, à thầy nói:
[31:44]Ồ Bồ Tát Phổ Hiền dạy mình phải hằng thuận chúng sinh. À, thế thì thầy gặp những người Phật tử họ giàu có, quyền cao chức trọng, bước vô gặp họ trong lúc họ đang bữa tiệc. Các anh nói: Ơ thầy thầy, mời thầy ngồi chơi. Ngồi, thôi thủ huề, thầy uống miếng với tui đi. Thì lúc đó mình à nói vì hằng thuận chúng sinh mình cũng cầm cái ly rượu mình uống ực một cái thì chuyện gì xảy ra? Ví dụ họ kêu mình:
[32:14]"Ô, thôi thầy, ăn miếng thịt đây, thầy gắp miếng đây nè." Đó, bỏ vô mình miếng thịt, mình gắp lên miệng mình nhai một cái, chuyện gì xảy ra? Thì nó... nó một cái được và một cái mất. Cái được á là có thể họ xuề xòa, cảm tình và gần gũi với mình, đúng không ạ? Nhưng cái mất là gì? Sự kính trọng, mất. Đó, cho nên là một cái người như mình á mà thuận theo chúng sinh, hòa đồng theo chúng sinh thì có thể được cảm tình của chúng sinh, nhưng mà mất cái sự kính trọng của chúng sinh, bị người ta khinh. Mai mốt gặp hỏi: "Ôi, ông thầy đó, ông thầy gì, thằng chứ thầy gì. Đó, nhậu với tui hoài." Xong liền, phải không ạ? Xong liền. Khó như vậy.
[33:06]Có một lần vậy, ngày đó là cái ngày cũng lễ 30 tháng 4, thì thầy được mời đến một buổi tiệc. Khi thầy mời đến thì họ là quan chức, những vị tướng ở một cái thành phố cũng đẹp. Thì lúc đó họ cũng có cái tiệc của họ, rồi họ cũng mời mình đến, cái đầu óc họ đơn giản mà. Thì ai ăn cái gì đó thì cùng... hễ ăn thì cùng nhau ăn, nhưng mà cái sự sắp xếp trước cho nên là bên bàn của thầy là bàn chay, bên bàn của họ là bàn mặn. Thầy ngồi với ông tướng sát bên vai ổng, thì ngay đó có một cái lằn ranh mong manh: bên đây là hải sản, bên đây là tàu hũ, vậy đó. Rồi bên đây rượu, mà bên đây nước trà, một cái làn sương rất là mong manh,
[33:54]nhưng mà ngồi cạnh nhau nói chuyện rất là vui, nói chuyện rất là vui. Thì... thì ngồi nói chuyện mà thầy vẫn giữ... thầy vẫn giữ cái bàn chay mình rất là đàng hoàng. Cho nên ông rất quý mình, tới bây giờ ông vẫn quý. Vừa rồi ổng vào tới chùa ổng thăm, ổng thăm thầy mấy ngày, đâu khoảng một tuần trước ổng có vào ổng thăm thầy. Và ổng lúc mà ổng ngồi ăn uống như vậy thì ổng nói chuyện thế này, ổng nói: "Tôi uống rượu được, nhưng thật ra tôi không thích. Chỉ vì họ đãi đằng như thế thì thôi mình chìu chút xíu cho vui thôi, chứ thật sự trong lòng tôi không có thích uống rượu." Mình nghe cũng mừng, tức là một cái quan chức lớn
[34:37]mà trong cái tâm của họ không có ý hưởng thụ, rồi vì đãi đằng mấy ông kia cứ xum xoe xum xoe, mà tại ổng làm lớn quá, mấy ông kia cứ xum xoe xum xoe, rồi thì thôi ổng nghĩ cũng không làm mất lòng người ta, rồi ổng cũng uống miếng rượu. Nhưng mà rõ ràng là thầy thấy rõ ràng, thầy thấy gương mặt ổng ngồi điềm tĩnh lắm, uống chứ ổng không có cái hả hê, không có cái hưởng thụ. Nên khi ổng quay sang thầy, ổng nói những cái điều đó thầy tin liền, thầy tin là ổng nói thật. Ổng nói: "Tôi không thích uống rượu, vì cái tiệc này với mấy anh em vậy thôi chứ tôi không thích." Thầy tin, vậy đó. Thôi đó cũng là một cái điều mừng.
[35:11]Nhưng mà ở cái chỗ vị trí của thầy, thầy không đủ phước, không đủ phép, không đủ thần thông để mà uống rượu ăn thịt mà người ta vẫn kính trọng mình. Thầy không đủ sức đó, cho nên thầy thôi khôn thì cứ gì, tàu hũ mà gắp, an toàn hơn, vậy đó, không đủ sức.
[35:36]Nếu có một bậc Đại Bồ Tát họ ngồi đó, có khi họ dám á. Họ dám, nhưng mà ví dụ như họ, đũa họ gắp vô miếng thịt, miếng thịt đó lập tức biến thành tàu hũ liền thì họ cứ ngồi họ nhai, nhưng ai dòm thấy cũng sợ. Tức là họ giống người ta mà người ta phải kính trọng. Đó là Đại Bồ Tát mới làm được. Nha, còn mình là cái gì nhở? Mình là... mình chưa dùng được chữ Tiểu Bồ Tát, mà mình dùng cái chữ là... là... Có ai có cái từ nào hay hay ta? Bồ Tát mà rất nhỏ, xíu xíu xíu thôi à, cái gì? Đó, mình là cái gì mà "sơ sơ Bồ Tát" thì không dám, không dám không dám kiểu đó, nha, không dám thực hành cái kiểu mà giống chúng sinh cho tới cái mức mà chúng sinh họ khinh thường mình liền.
[36:25]Nên buộc cứ phải giữ một cái khoảng cách nào đó. Đó, cho nên là nên mình học tới cái cái cái gọi là "hằng thuận chúng sinh", mình phải hiểu cái công hạnh của các ngài phi thường, làm giống chúng sinh mà chúng sinh không dám coi thường. Khác với mình, mình làm giống chúng sinh, chúng sinh khinh mình liền. Mặc dầu họ sống trong cái thế giới đó, mặc dù họ cờ bạc, trai gái, nhậu nhẹt, gọi là thô tục. Đó, nhưng mình giống họ một cái, họ khinh liền. Lạ, mặc dầu là họ sống trong thế giới đó, lạ như vậy. Cho nên kệ chúng sinh họ làm sao làm, nhưng mình buộc phải giữ cái tư cách mình. Thì họ có thể họ không thích, nhưng không thích nhưng không dám khinh.
[37:11]Thì cái không dám khinh giữ cho chúng sinh còn một chỗ đi về, họ không đọa. Họ khinh mình họ đọa liền, nhưng mà họ không khinh mình thì họ không đọa. Mà để cho họ không khinh mình, mình phải giữ tư cách. Vì sao? Vì phước mình chỉ chừng ấy thôi. Còn Bồ Tát thì không biết, các phép thần thông phép lạ của ngài, các ngài thuận chúng sinh mà chúng sinh rất kính nể. Đó là một cái khác nhau rất lớn. Nên ta học bài này rồi thì mình chọn cái hạnh là hòa đồng thuận theo chúng sinh hay là mình vẫn giữ cái cách biệt chúng sinh? Mình chọn cái nào?
[37:52]Chọn cái nào?
[37:58]Lượng sức mình, nha, lượng sức mình mà ở mức độ của chúng ta toàn là "sơ sơ Bồ Tát" không, ha, thì làm ơn mà giữ tư cách cho kỹ, giữ tư cách cho kỹ. Nhớ như vậy. Thế còn giống như nãy thầy kể chuyện mình bước vô một cái xóm hung dữ mà mình nói năng nhã nhặn: "Dạ thưa bác, dạ thưa em", là nó: "Mày là đồ đạo đức giả", chửi liền. Khác nhau, ghét nhau, nó không phải, lúc đó mình không đủ lực. Thì nói ngả ngay trong đạo Phật cũng vậy, trong Phật giáo cũng vậy, coi vậy chớ ngấm ngầm, nhiều khi quý thầy cũng chia thành những cái nhóm ngầm ngầm vậy chớ không phải là không. Thí dụ những người mà họ chân tu thì họ tìm về với nhau,
[38:43]thành một cái nhóm, mặc dầu là không có danh nghĩa nhưng họ kết tình, họ kết bạn với nhau thành một nhóm. Còn những người không chịu tu, họ cũng ngấm ngầm kết với nhau thành một cái nhóm, để chi? Để có đồng minh, có đồng lõa trong việc ăn chơi lén lút. Trong Phật giáo cũng vậy chứ không phải không. Thì ví dụ như bây giờ cái nhóm mà họ đồng lõa với nhau trong cái ăn chơi lén lút mà họ gặp một ông thầy chân tu đàng hoàng thì chuyện gì xảy ra?
[39:18]Ghét, đúng không ạ? Ghét, đố kỵ, đôi khi nói xấu, tẩy chay, hạ nhục, vu khống, vậy đó. Nhưng thẳm sâu trong lòng họ không dám khinh. Tại vì biết coi vậy chớ cái ông thầy đó ổng chân tu. Nhưng mà vì ổng chân tu ổng sáng lên thì mình bị chìm, do đó không muốn cho ai hơn mình thì phải nói xấu, phải hạ bệ, phải ghét. Nhưng thẳm sâu trong lương tâm họ không dám khinh cái người chân tu. Nhưng mà nó cũng là một cái gì? Một điều đau lòng. Đau lòng là Phật giáo chưa phải là thật sự hòa hợp, đoàn kết, vì mọi người không chung nhau một con đường tu hành thật sự, vẫn còn có những cái nhóm ngầm. Cái nhóm đó nó không thành tên tuổi,
[40:09]phe phái gì cả, nhưng mà nó giống nhau cái phong cách lối sống, vậy thôi.
[40:21]Bây giờ gọi là thuận theo chúng sinh, thì chúng sinh có những cái điều gì? Đây, bản sắc của chúng sinh có những cái tính chất thế này, ta nhớ nè: thứ nhất là ngôn ngữ, nha. Đó, thứ hai là y phục. Thứ ba là ăn uống. Thứ tư là tín ngưỡng, phong tục, âm nhạc, nghệ thuật, công việc và cái cách họ cư xử với nhau. Đó là những tính chất của một cộng đồng. Trong một cộng đồng nó gồm những điều như vậy, thầy nhắc lại: Một cộng đồng chúng sinh nó gồm có ngôn ngữ, y phục, ẩm thực, tín ngưỡng, phong tục, âm nhạc, nghệ thuật, công việc và giao tiếp. Đó là những cái tính chất căn bản của một cộng đồng. Thì bây giờ Bồ Tát mà muốn đi vào cộng đồng đó thì cũng phải làm sao?
[41:17]Cũng phải giống giống như vậy, để cho chúng sinh họ không có cái cảm giác ngăn cách thì cái sự giao tiếp, trao đổi dễ hơn, ý là như vậy.
[41:31]Nên bây giờ nói là cái ngôn ngữ, người ta nói tiếng nào mình cũng phải nói nói tiếng đó, nên một vị Bồ Tát buộc là phải giỏi về ngôn ngữ, nên ai càng biết nhiều ngôn ngữ, người đó càng có lợi thế trong việc giáo hóa chúng sinh. Nên biết nhiều ngôn ngữ là một điều tốt. Rồi ví dụ bây giờ mình là người Sài Gòn, giờ mình ra cái vùng Quảng Nam thì mình phải nói làm sao? Phải nói rất cái giống cái giọng Quảng Nam như vậy đó. Ví dụ người ta mình ở đây mình kêu anh Tám, ra kia mình phải sửa thành anh Tốn, phải sửa lại thấy không? Nó giống người ta thấy rất là bình thường, nhưng không biết mình sửa gần chết mới nói được như vậy chứ không phải dễ, vậy đó.
[42:19]Rồi tới cái vùng miền nào mình nói giống giống như vậy về cái ngôn ngữ để không có cái cái khoảng cách, nó dễ giáo hóa hơn. Rồi bây giờ y phục, y phục ví dụ mình mình vào cái xứ Phi Châu thì người ta che chút dưới thôi thì mình sao? Cũng phải che chút dưới thôi chứ biết làm sao giờ, đành phải chịu, vậy đó. Rồi ẩm thực, ví dụ mình vô một cái xứ, vô cái xứ mà người ta chưa biết gì đạo Phật ăn chay đâu, người ta ăn toàn ví dụ như người ta phải đi hốt nguyên ổ kiến về đó, rồi người ta nhúng trong cái nước mắm gì đó, hay là người ta phải để con miếng thịt mà nó dòi nó đầy lên hết rồi người ta mới ăn được thì mình cũng phải làm sao?
[43:08]Ráng múc mà ăn với người ta. Giống như ngài Trần Nhật Duật á, là một hoàng hoàng thân trong thời gian mà cần đoàn kết để đánh quân Nguyên, ngài lên các vùng các bộ tộc ở trên vùng núi phía Bắc Việt á, ngài gặp các bộ tộc để ngài chinh phục họ. Nhưng mà cái cái đường bệ của một vị hoàng thân, mà cái hay của ngài là ngài nói được tiếng ngôn ngữ của các các bộ tộc trên đó nha, vùng Bắc Việt hết, đó. Và lúc mà ăn uống với họ, ngài biểu diễn y như họ. Nghĩa là cái người đó họ uống rượu bằng miệng nó không đã, nó không nồng, hít rượu bằng mũi nó mới đã. Mà ta biết cái niêm mạc của mũi nó nhạy vô cùng.
[43:50]Cái chất mà cay nồng mà nó vô mũi thì sao? Mình chịu không nổi. Mà cái người cái vùng dân tộc đó họ uống rượu bằng mũi nó mới đã, nghĩa là cái cay xé cái cái niêm mạc mũi như vậy, họ mới là đã, còn miệng là bèo rồi. Ngài thì sao? Ngài cũng biểu diễn luôn, hít rượu bằng mũi luôn. Ồ, nó thấy a mày giống tao, được rồi, thôi tao theo mày đánh quân Nguyên. Đó, ngài chinh phục nó như vậy, bằng đi những cái lối như vậy. Thì cái mấy cái này là những cái mình phải từ bỏ cái bản ngã mình đi mà hòa theo họ. Bây giờ tới cái tín ngưỡng mới rắc rối nè. Mình thì đem truyền bá Chánh Pháp, mà họ thờ cái gì đâu á.
[44:29]Mà không lẽ mình vô mình cũng lạy thờ giống họ?
[44:35]Mà mình chống họ cái là đó là một cái sự xúc phạm khủng khiếp, tại vì về thần linh mà, là cái tình cảm tôn kính dữ dội lắm, mình nói khác người ta là thành kẻ thù ngay. Nên thường là sao? Phải tùy thuận. Tùy thuận, nhưng mà rồi từ từ lái đi, từ từ lái đi.
[44:56]Cái này ví dụ ta vào một cái cộng đồng của tôn giáo bạn. Ví dụ bây giờ người ta nói người tôn giáo bạn ta là họ thờ Chúa, thì ta làm sao? Ta cũng phải kính Chúa và yêu nước. Nói trong đời tôi, ví dụ họ nói tôi là ở đây chúng tôi là kính Chúa, chúng tôi nói dạ, tôi cũng kính Chúa và yêu nước, kèm thêm một cái nữa vậy á. Nên là có một cái giống nhưng có một cái phải cần phải có kèm theo, phải có phụ kiện kèm theo chớ, chớ đâu có một cái được, phải không? Đó. Thì mình thuận theo người ta để mà giáo hóa người ta. Giống như cái âm nhạc nà, rồi nghệ thuật, sự giao tiếp, vân vân, còn nhiều thứ. Thì một khi một vị Bồ Tát mà giáo hóa chúng sinh thì những
[45:46]điều đó các ngài phải biết điều chỉnh cho giống giống. Nhưng mà cái giống chúng sinh mà để cho chúng sinh nể phục rồi mới dạy người ta được, đó là nguyên tắc. Ta chỉ nghe một lời dạy dỗ của một người nào khi ta kính trọng người đó. Đó là nguyên tắc. Còn nếu mà ta không kính trọng ai thì đừng hòng nói ta nghe. Đó là nguyên tắc. Chúng ta đồng ý nguyên tắc này không? Đây là cái tâm lý, nguyên tắc quan trọng. Thầy nhắc lại cái câu này: Ta chỉ chịu nghe lời ai dạy dỗ khi ta kính trọng người đó. Nhớ cái tâm lý này nha. Mỗi một lời của cái người đó nói ra, ta tiếp nhận, ghi khắc, giữ gìn và thực hiện vì ta kính trọng người đó.
[46:40]Đây là nguyên tắc tâm lý, nhớ nha. Bởi vậy cha ông ta mới có cái đạo lý gì? Tôn sư trọng đạo. Muốn con mình học giỏi, muốn con mình nó nghe lời, trong lớp nó tiếp thu bài học rồi nó ráng học để nó thành người giỏi, thì nó phải có cái tâm lý gì? Kính trọng thầy cô giáo. Đó, đó cái nguyên tắc đó. Cái đạo lý mà cha ông ta đưa ra, nó hoàn toàn đúng với nguyên tắc tâm lý của con con người. Bây giờ mà ta phá cái đó đi là giết con mình liền, nha. Bây giờ mà ta nói cái cách gì đó mà làm cho con mình nó không kính trọng thầy cô giáo nữa, thì cái hệ lụy xảy ra lập tức, nó không còn tiếp nhận, ghi nhớ, giữ gìn lời dạy của thầy cô giáo.
[47:33]Vậy nó làm bài tập được không? Không. Nó thi qua không? Rớt. Thì nửa lớn nó làm cái gì? Nửa lớn làm gì? Nếu thi đâu rớt đó thì nửa lớn làm gì? Ta đừng nói đi hốt rác. Tại vì sau này hốt rác là những người có trình độ cao mới được đi hốt rác.
[47:58]Tại vì sao? Vì lúc đó luật nó khắt khe, rác từ trong gia đình phải được phân loại đưa ra. Và cái người mà nhận rác là cái người họ đủ trình độ để họ xem cái gia đình đó phân loại chuẩn chưa họ mới nhận. Nên họ phải có trình độ. Rác phải khô, phải sạch, phân loại và họ bỏ vào cái thùng của họ cũng cũng theo từng ngăn từng ngăn hết, đem về để tái chế. Để bảo vệ chi? Bảo vệ đại dương. Nha. Còn ta bây giờ là cứ gom rác đổ bừa bãi, rồi cái rác nhựa không tiêu hóa đó nó theo dòng sông trôi hết ra biển. Bây giờ biển tràn ngập các túi nhựa, rác nhựa. Con cá nó ăn nhầm cái đó, có con tiêu được, có con không tiêu được.
[48:41]Cái con mà nó tiêu được thì những hạt nhựa li ti nó thấm vô trong tế bào thịt của nó, rồi ta bắt con cá đó lên ta ăn. Ta ăn rồi những hạt nhựa đó đi vào máu và thịt ta thì ta sẽ thành người người nhựa. Nha, người nhựa. Mà cái người nhựa á, nó khác với cái người không nhựa nha. Như hiện nay chúng ta cũng được coi là người chưa nhựa, cho nên ta còn đi chùa, ứng xử nhau đàng hoàng. Ngày nào đó ta ăn quá nhiều cái hải sản mà từ nơi những con cá con tôm nó ăn nhựa, ta từ từ ta trở thành người nhựa, ta thành người nhựa rồi thì ta nhựa nhựa không biết ra sao, không hiểu ra chuyện gì sau đó xảy ra cái gì, không hiểu được.
[49:27]Nên sau này là cái người hốt rác cũng là người phải có trình độ. Cho nên bây giờ nói mà con mình nó thi đâu rớt đó chỉ bởi vì nó không có cái tâm lý tôn sư trọng đạo. Lỗi tại ai? Cha mẹ. Cha mẹ thương con, bênh con, sỉ nhục thầy cô giáo là giết con mình trước tiên. Nó sẽ sao? Nó không học được. Nhớ điều này. Vì cái tâm lý, ta chỉ kính trọng cái người nào thì ta mới học những điều mà người đó dạy. Bây giờ nó vô lớp cái đầu tiên tâm lý nó coi thường thầy cô giáo liền, thì nó không học được gì. Nhớ giùm điều đó. Cho nên cha mẹ mà thương con, muốn con mình sau này nên người, về nhà phải nhắc con mình thế này:
[50:13]Con phải hết sức là kính trọng thầy cô giáo. Thầy cô giáo có mắng, có la, có rầy, có trách, có phạt con, con phải gì? Phải biết lỗi và biết ơn. Nói hôm nay thầy con đánh con, con phải biết ơn vì cái ngọn đòn roi đó. Mình phải nói thêm vô, lúc nào mình cũng phải bảo vệ thầy cô giáo, chứ không có mà hầm hầm đi kiếm thầy cô giáo mà đánh là chết á, là con mình sau này nó hư thân mất nết luôn. Cho nên cỡ nào cha mẹ cũng phải bảo vệ thầy cô giáo, thì con mình mới học giỏi được. Nhớ như vậy. Nói nhưng mà nói ơ thầy bắt bữa đó con hổng thuộc bài rồi bắt con quỳ. Thấy chưa? Nói vậy là bố mẹ phải vô gặp thầy cô giáo, cảm ơn vì đã bắt con quỳ.
[50:58]Bố mẹ không nỡ để con quỳ, ở nhà chưa bao giờ bắt con quỳ, nhưng mà nhờ thầy cô giáo bắt con quỳ con mới nên người. Bố sẽ vào. Bố mẹ đi vô trường hỏi: Cô giáo lớp đó dạy con tui là lớp nào? Cả nhà trường xanh máu mặt hết trơn. Nói ổng dồn hôm qua này cô này mới bắt nhỏ quỳ, bữa nay ba mẹ nó vô tới. Cả trường xanh máu mặt, chạy theo lật đật kéo theo: Bảo vệ đâu? Mình chạy xăm xăm chạy vô lớp gặp cô giáo, cô giáo cũng không còn một tí máu. Nhưng mình sau đó làm sao? Mình khoanh tay cảm ơn là ngày hôm qua cô đã cho cháu nó quỳ nên cháu nó mới mới có thể nên người được. Nên chúng tôi là đại diện cho gia đình, là phụ huynh hết sức là cảm ơn cô giáo nha.
[51:39]Thế là cô giáo cô mới ngã cô xỉu cái bịch, cô mới mừng quá hú vía.
[51:48]Thì Bồ Tát vậy.
[51:56]Thì Bồ Tát phải làm tìm một cái kênh, mở cái kênh đó ra để bước vào cái cộng đồng của chúng sinh. Mà bước vào cộng đồng chúng sinh là bước vào cái gì? Không phải là mình bước vào cái làng, không phải bước vào một cánh cửa, mà bước vào trái tim của chúng sinh, bước vào tình cảm của chúng sinh. Đó, Bồ Tát mở cánh cửa để bước vào làm cho người ta cảm thấy gần gũi, yêu quý mình và kính phục mình. Nhớ như vậy. Nên cái chữ thuận chúng sinh, chiều chúng sinh để cho chúng sinh thương, thương mà vẫn kính trọng. Chứ thường thường nhiều khi ta thương nhưng mà ta không kính trọng, thì Bồ Tát phải làm sao cho chúng sinh vừa thương vừa kính trọng.
[52:54]Thì ta ta nói về nguyên tắc về cái chữ chiều nó còn có cái nghĩa này nữa đây nè. Ví dụ bây giờ chữ thuận chúng sinh là chiều chúng sinh, hay là ví dụ bây giờ ta nói là cha mẹ chiều con nghĩa là gì? Nghĩa là con muốn cái gì thì cho cái đó, gọi là chiều phải không ạ? Nên đa phần cha mẹ chiều con xong thì con hư, là cái cách bởi vì cha mẹ không phải là Bồ Tát. Ta chiều theo kiểu phàm phu, càng chiều đứa con càng hư. Còn Bồ Tát chiều để cho chúng sinh hết hư. Nhưng mà cái nguyên nghĩa của chữ chiều tức là ai muốn gì mình cho cái đó, đó là nguyên tắc căn bản. Đó, nguyên tắc căn bản của chữ chiều là chúng sinh muốn gì mình cho cái đó.
[53:47]Bây giờ nói có người có ví dụ như ở trong chùa vậy, trong chùa tu các thầy cô mình phải giữ thanh quy nghiêm nhặt. Đó là nguyên tắc trong chùa là phải như vậy. Trong cái thanh quy của chùa không có chữ nào chơi cả, không có chơi. Chỉ tu, giữ gìn giới luật, học đạo, ngồi thiền, không có chữ chơi. Nhưng mà quý thầy cô mình vẫn sao? Vẫn còn rất là trẻ.
[54:16]Và nhiều khi cũng trẻ con luôn. Tuổi thơ mà, vẫn còn chứ chưa có hết. Chứ đâu có bắt quý thầy cô mình sống như ông cụ già lọ mọ được, nên nhiều khi quý thầy cô mình cũng ham vui. Nhiều khi thích cái à cái này nó đẹp đeo chút xíu, cái phim kia hay coi một chút, hay là một cái trò vui đi đây kia chút xíu. Thì như thầy vậy, thầy hiểu những cái tâm lý đó, những cái điều thích đó nó lành mạnh thì cho, thì cho hết. Thầy tại vì thầy thấy nếu mà thầy cho phép đệ tử vậy cái người đệ tử vui, thì cái niềm vui này nó cũng vô hại, nó cũng không phải là cái hưởng thụ xấu xa gì. Cho nên thôi, thầy thầy chiều đệ tử mình.
[54:56]Thì cái ý nghĩa chiều đó đó là hằng thuận chúng sinh. Mà khi thầy chiều như vậy, cái người đệ tử họ được hai điều: điều thứ nhất là họ được vui vì cái điều họ muốn được thầy mình cho phép; cái điều thứ hai, họ hiểu ra một điều là thầy mình thương mình. Nhớ như vậy. Vì ta thương ai, ta thường chiều người đó. Đó là nguyên tắc. Cha mẹ vì thương con nên rất chiều con, chỉ có cái là thương quá, chiều quá con hư thôi. Còn cái người có trí tuệ họ thương họ chiều nhưng mà trong chừng trong chừng mực, vừa đủ vừa phải, đủ để người kia vui nhưng mà không quá để thành người kia hư, nhớ như vậy. Thì Bồ Tát thuận chúng sinh cũng vậy, chiều chúng sinh đủ để chúng
[55:45]sinh vui mà không chiều đến mức độ làm cho chúng sinh hư. Nhớ như vậy. Mà thuận chúng sinh, chiều chúng sinh là chiều cái gì?
[56:00]Thì cái câu này nó không có một câu trả lời chung mà tùy từng trường hợp, tùy từng trường hợp. Nói ví dụ như bây giờ có một vị Bồ Tát họ vân du họ đến một cái làng đó. Cái làng đó một cái phong tục mới, ngôn ngữ mới, lối sống mới mà vị này là một vị Bồ Tát có thần thông. Họ đến thì họ vì đó họ hòa đồng nhanh chóng, vì thuận chúng sinh mà, học ngôn ngữ nhanh chóng, sống rất là hòa thuận nhanh chóng cái đó và cũng có bản lĩnh để cho chúng sinh nể phục mình. Thì lúc đó chúng sinh mới nói thế này, nói: "Ngài ơi, đó cái làng của mình nó thua cái làng bên cạnh là có một cái một cái ngôi nhà chung để thờ phượng và để cho dân làng tụ họp.
[56:55]Bên kia họ xây được một cái nhà vừa bằng đá, vừa bằng gỗ đẹp quá mà bên mình không có thợ, không có vật liệu và cũng không có tiền. Bên làng mình người ta phải đi làm rất vất vả, ta không có đủ nhân lực mà trích ra để mà xây một cái ngôi đền, một cái ngôi nhà sinh hoạt chung cho làng mình như vậy thấy rất là thèm." Thì vị Bồ Tát họ chiều liền. Coi cái niềm vui đó nó không phải xấu, thế là các vị nói: "Được rồi, thôi các ngài để tôi." Thế là cái vị Bồ Tát đó mới vì mình có phước mà, thế là xuất tiền thuê người đi khắp nơi lại đưa đá chở vật liệu về để xây cho dân làng đó một cái nhà. Cái nhà rất là to để họ thờ cái tín ngưỡng gì của họ,
[57:37]nó vô hại và mọi người vui mừng cuối ngày hay là cuối tuần hay thấy ngày trăng lên kéo nhau tới cái nhà chung đó mà ca hát, vui đùa. Nhưng mà lòng họ thì sao? Họ rất là biết ơn. Cái ông Bồ Tát ở đâu mới đến làng mình nhưng mà người rất là có uy lực, rất thương dân mình, dân thích cái gì thì ổng chiều. Ví dụ đó là cái cách chiều mà tùy trường hợp. Chứ bây giờ nói là hằng thuận chúng sinh là chiều ý chúng sinh là chiều cái gì, ta không có câu trả lời cụ thể. Lúc đó tùy trường hợp, tùy con người, tùy không gian, thời gian, tùy cái sự việc, tùy cái ý thích chúng sinh lúc đó hợp lý hay không, cái nào chiều hay không nên chiều mà Bồ Tát quyết định.
[58:22]Nhưng đa phần các vị Bồ Tát đều chiều chúng sinh, lấy lòng chúng sinh cả để cho chúng sinh thương mình vừa thương vừa vừa nể. Đó, ví dụ ví dụ bây giờ có người đề đề nghị nói: "À, tụi tôi thấy ngài rất là giỏi. Gì ngài cũng làm cũng được hết. Bây giờ chúng tôi cần chúng tôi có cần có một cái cái cái cái cầu bắc ra ngoài đại dương xa kia để chúng tôi mà đi
[58:51]đi bắt cá rồi cho được nhiều." Thì lúc đó Bồ Tát phải gì? Phải nghĩ lại. Tại cái chiều cái này làm cho chúng sinh tạo nghiệp, sát sinh nhiều. Họ không cần sống phải giàu quá, không cần sống phải ăn uống no say quá mà cái cần của họ là gì? Biết đạo lý tu hành. Sự có mặt của Bồ Tát trên cuộc đời này quan trọng là đem đạo lý tu hành đến cho chúng sinh chứ không phải đến để mà xây dựng một cuộc sống giàu sang, dư dả cho chúng sinh. Chúng ta nhớ điều này khác nhau. Chúng ta nhớ đây là cái điều mà một vị Bồ Tát và một nhà chính trị có khác nhau. Cái nhà chính trị á thì luôn luôn nói rằng cố gắng xây
[59:38]dựng đời sống giàu đẹp và tất cả gì chạy đua, ganh đua, nước kia có thì nước mình cũng có, nước kia có cái nhà to, nước mình có nhà to, nước kia có cầu to, mình cũng có cầu to, hay là nước kia có những phúc lợi xã hội, mình cũng có phúc lợi xã hội. Nhưng mà không phải dễ có cái vốn đầu tư mà làm thành những điều đó nên phải đi vay mượn. Nên xây dựng một đời sống tiện nghi cho dân rồi thì toàn dân phải gánh nợ ở tương lai rất là lớn. Vì sao? Vì cái mục tiêu là giàu, mạnh, đẹp, sung sướng, hạnh phúc gì đó, đó là cái mục tiêu. Còn nếu là một vị Bồ Tát, các vị Bồ Tát không hứa điều đó, không hứa là xây dựng một đời sống giàu đẹp mà các vị hứa điều gì?
[1:00:22]Hứa là xây dựng đất nước này thành một đất nước cực kỳ đạo đức, nhớ như vậy. Khác nhau là chỗ đó.
[1:00:34]Và ta vẫn trông chờ, ta vẫn trông chờ điều này. Và đã có lần ta có được rồi và người đó đã ra đi rồi. Có một người đã đến với đất nước chúng ta và đã ra đi rồi. Cái người đó làm sao? Người đá đó đã để lại cái gì? Một một di sản tinh thần gọi là tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh.
[1:01:03]Ngày hôm nay ta vẫn phải khai thác, tìm hiểu từ cái lời nói, từ cái cư xử của con người đó mà cho toàn dân ta học tập. Và người đó đã đi rồi. Nhưng mà đó mới là lý tưởng á, một cuộc sống lý tưởng là như vậy. Thầy ra ngoài Bắc thầy giảng, thầy mới nghe kể chuyện. Thầy cũng nghe hai câu chuyện: một câu chuyện vào trận đói năm 45 và một câu chuyện vào những năm chiến tranh khốc liệt từ năm sáu mấy tới bảy mấy ngoài miền Bắc. Cái câu chuyện năm 45 là thế này, là năm 45 miền Bắc xảy ra một cái nạn đói chết 2 triệu người. Ta nhớ không ạ? Những người lớn ta đều nhớ câu chuyện đó, miền Bắc chết 2 triệu người.
[1:01:45]Cái lỗi là do lúa đang lên như vậy, Nhật nó bắt nhổ lúa bỏ đi trồng đay xuống mà nó nghĩ rằng lấy đay để nó hứng bom của Mỹ, đúng là một cái dự án tào lao. Lấy trồng đay dệt lưới mà hứng bom của Mỹ, nó vô duyên gì đâu mà làm chết 2 triệu người của mình. Nhưng khi mà các nhà nghiên cứu nước ngoài họ đi tìm hiểu lại cái trận đói đó, họ phát hiện một cái điều rất kỳ lạ. Một điều rất kỳ lạ là người dân làng không ai giành của ai, không ai cướp của ai. Họ có họ chia nhau củ khoai, chia nhau nắm gạo rồi sau đó cùng chết với nhau. Đói quá không có gì ăn nữa, cùng chết. Một người ăn mặc rất là đẹp đi trên đường nhưng mà đói quá rồi
[1:02:25]cái ngồi xuống nghỉ bên lề đường rồi gục đó chết luôn. Mà vẫn đang mặc đồ rất là đàng hoàng, thanh lịch. Họ nói kỳ lạ một cái quốc gia đói mà không có cướp, không có giết. Trong khi tất cả trên thế giới từ ngàn xưa, hễ đói một cái đi ăn cướp liền. Vô là đập cửa hàng này, giành cái kia liền. Nhưng mà chỉ có Việt Nam, năm 45 này người ta đói đói chết luôn 2 triệu người, không có một cái ai giết ai, không ai cướp ai cả. Họ nói, "Ủa, cái dân tộc này kỳ lạ vậy?" Cái dân tộc này đi ngược với quy luật tâm lý. Thì ta mới nói rằng chính vì có cái dân tộc kỳ lạ này nên ta mới đánh bại tất cả những kẻ thù đến đây nha, vì cái điều kỳ lạ, vì cái sức mạnh này.
[1:03:09]Mà ta bước vào cái làng rồi ta thấy, cái làng quê họ ràng buộc với nhau dữ lắm. Có cái gì cũng chia sẻ với nhau, đoàn kết với nhau. Nên khi đói rồi không ai có thể mà giết ai, cướp ai được hết, vì sao? Cả một cái làng nó sống như là một gia đình, một thân tộc vậy đó. Cái tình làng nghĩa xóm kỳ lạ. Nên họ đi qua một cái trận đói rồi ta không nghe một cái vụ cướp, vụ giết rồi ta phục hồi lại trên trên đống tro tàn đó. Đó là một cái điều. Cái điều thứ hai là những năm chiến tranh ác liệt năm sáu mấy, bảy mấy, thì thầy mới nghe nói là lúc đó tụi con phải đi sơ tán, tụi con phải rời bỏ Hà Nội đi về các miền quê mà tránh bom.
[1:03:48]Thì khi tụi con đi đến cái làng nào thì phải ở nhờ tá túc của người dân ở đó, thì chúng con được những người dân ở đó đón tiếp nồng hậu, cưu mang, nuôi nấng. Trong nhà họ có cái gì ngon là cho mình ăn. Thầy mới nói cái cái dân tộc này là một dân tộc hết sức là là lạ lùng. Dân tộc hết sức lạ lùng, yêu thương, đùm bọc nhau trong gian khó. Mà nếu giữ được cái truyền thống này hoài thì sao? Thì đây là một dân tộc bất khả chiến bại, đừng có kẻ thù nào mà tìm đến đây mà muốn ăn hiếp dân tộc này, vô ích. Vì người Việt Nam yêu thương, đoàn kết nhau như vậy. Cái điều đó mới là điều ta cần ta đi tìm. Ta đi tìm như vậy, ta đi tìm một cái dân tộc đạo đức nhất cho thế giới
[1:04:37]chứ ta không chạy đua đi tìm một cái dân tộc mà giàu nhất thế giới. Ai giàu kệ họ, mình đi tìm một cái dân tộc đạo đức nhất thế giới. Đó mới là mục tiêu của mình. Thì Bồ Tát hằng thuận chúng sinh là như vậy. Họ hằng thuận trong một chừng mực để có tình cảm, nhưng cái mục tiêu không phải là chiều để cho chúng sinh hưởng thụ giàu sang. Không phải một vị Bồ Tát đến với cuộc đời để cho cuộc đời này giàu lên, sang lên, mà một vị Bồ Tát đến với cuộc đời là để giáo hóa cho cuộc đời này trở nên đạo đức mà thôi, nhớ như vậy. Mọi cái khác chỉ là phương tiện. Cho nên ta thấy một người nào mà chiều ta, mà dùng cái từ trong cái ý là "chiều tới bến"
[1:05:21]á thì ta biết người này không phải Bồ Tát. Muốn gì họ chiều nấy thì họ đang âm mưu gì trong đầu họ đó, họ làm cho ta phải lệ thuộc với họ. Nên mới có chiều tới bến. Hồ một họ là chân rất dài, hai là họ là xã hội đen, họ mới có chủ chiều tới bến. Còn Bồ Tát, họ chiều ta hơi hơi, sau đó làm sao? Bắt ta phải tu, bắt ta phải về Từ Tân ngồi thiền. Đó, sau khi họ dắt ta đi ăn tiệc, mua sắm quần áo cho ta, mọi cái họ chiều ta rồi thì sau đó họ mới bắt đầu họ nói nè: cái khóa thiền Từ Tân bắt đầu từ chiều thứ sáu nha, tới sáng chủ nhật mới có giảng, không có được ăn gian mà đợi sáng chủ nhật nghe giảng, còn chiều thứ sáu thì trốn
[1:06:03]đi đâu không ngồi thiền, nguyên ngày thứ bảy trốn đi đâu. Thì ta mới biết là cái cái gọi là chiều của Bồ Tát. Tình thương, mến mình nghe lời xong cái trở mặt bắt mình tu. Đó, đó là cái hằng thuận chúng sinh của Bồ Tát, mà lúc đó mình cãi được không? Mới ăn người ta quá chừng, vô nhà hàng người ta dắt cho ăn quá chừng, bây giờ người ta kêu đi tu cãi được không? Không, đó. Cho nên thầy rất mong có rất nhiều Bồ Tát cho chúng sinh ăn rồi bắt chúng sinh về đây tu giùm thầy.
[1:06:37]Đó là những nguyên tắc về gọi là hằng thuận chúng sinh nãy giờ ta nói. Nhưng bây giờ, chúng sinh là ở đâu? Chúng sinh có có hai hai hai trường hợp thế này: một là chúng sinh nhiều giống loài.
[1:06:54]Ví dụ trong cái cõi Trái đất này thì chúng sinh có nhiều giống loài, từ loài người cho đến những loài thấp dần, thấp dần. Và Bồ Tát làm sao? Thuận chúng sinh là sao? Đó, phải gieo duyên từ loài người cho đến các loài khác, nhớ như vậy. Ví dụ ta thấy con chó đừng khinh thường, vài kiếp nữa lên làm người bây giờ. Cho nên ngay khi nó còn con chó mình đã phải gì? Đừng chê nó là chó, vì nó sẽ là người, nhớ như vậy. Giờ thấy nó là con mèo, thấy nó là con ếch. Cho nên nếu ta tu tập theo cái hạnh gọi là cửu giả hằng thuận chúng sinh thì bây giờ từ con kiến cho tới con chó thì mình phải làm sao? Vì không biết ngày nào nó lên làm người.
[1:07:35]Khi nó lên làm người mà mình còn có duyên ở trần gian, nó gặp lại mình tự nhiên nó nó thương. Thì mình mới dụ nó tu được. Cho nên nên với con người mình tùy thuận là đúng rồi, nhưng mà sự thật với các con vật khác mình cũng khéo mà mà mà nịnh mà nịnh thì đó.
[1:08:00]Đó là chúng sinh cùng một cái cõi nhưng mà nhiều giống loài. Mà còn chúng sinh nhiều cõi khác nhau nữa. Ví dụ như trong một cái thiên hà của ta như vậy thì ta không biết bao tỷ tỷ nào những cái cõi đất giống như mình đều có chúng sinh. Và Bồ Tát sao? Tâm không rời bỏ chúng sinh trong các cõi. Ví dụ cái lực mình chỉ ở cõi này thì mình giáo hóa cõi này. Nhưng ngày nào đó công đức và thần lực mình phủ trùm thì mình sao? Cũng tìm tới các cõi khác hết. Chứ trong tâm của Bồ Tát không bao giờ có cái ý nghĩ thôi, tui cõi này quen rồi, hổng đi cõi khác đâu. Bồ Tát không nghĩ chuyện đó. Thôi, tui ở nước này quen rồi.
[1:08:42]Không, tui ở thành phố Hồ Chí Minh à, tui không đi đâu đâu. Bồ Tát không nghĩ điều đó. Vượt hết tất cả mọi ranh giới. Ngay cả Trái đất này là ranh giới cuối cùng cũng vượt qua đương, vượt qua luôn. Vì lòng mình vẫn trải rộng cả pháp giới vũ trụ này khi mà đủ thần lực, đủ đủ cơ hội như vậy. Đó là chúng sinh nhiều giống loài trong cùng một cõi, và chúng sinh nằm ở vô số cõi thì tâm của Bồ Tát sao? Cũng bao phủ hết, yêu thương hết. Như vậy đó. Rồi chúng sinh cũng đi qua nhiều giai đoạn. Có những giai đoạn chúng sinh phải trả nghiệp: chiến tranh, bệnh tật, thiên tai, khổ sở. Lúc đó Bồ Tát làm sao?
[1:09:27]Lúc đó Bồ Tát ở đâu? Trốn hả? Không, lúc đó Bồ Tát có khi cũng phải đồng hành với chúng sinh trong cái cảnh khổ cùng với chúng sinh, đó, để gieo duyên, giúp đỡ, cứu vớt họ trong cảnh khổ. Rồi có những khi chúng sinh đi qua giai đoạn cường thịnh, giàu sang, phát triển thì lúc đó Bồ Tát làm sao? Càng phải hoạt động rất nhiều để để giáo hóa đạo đức. Nhớ là như vậy. Nên Bồ Tát đồng hành với chúng sinh đi qua rất nhiều giai đoạn thăng trầm của cái cõi nước đó mà mà gieo duyên, giáo hóa. Mà còn có một cái nữa: có những chúng sinh, có những cõi, có những khu vực mà chúng sinh cực kỳ tà kiến, ác độc, giết hại, không tin nhân quả, không hướng về vô ngã.
[1:10:15]Bồ Tát giáo hóa phải hết sức là vất vả. Còn có những cõi nước mà chúng sinh nó thiện lành đâu sẵn á thì đến đó mình giáo hóa rất là nhanh chóng, dễ dàng. Nhưng ngày hôm nay nếu mà Bồ Tát xuất hiện thì Bồ Tát phải đối diện với một thách thức lớn là vì loài người đã bắt đầu đi đến cái giai đoạn văn minh của trí tuệ nhân tạo, tới đỉnh cao rồi, tới đỉnh cao của nền văn minh. Hồi xưa thì chỉ tìm cái dụng cụ làm miếng đá mẻ á để mà cắt cái miếng thịt, để mà đào một cái giếng nước. Nhưng mà ngày hôm nay giao cho máy để máy suy nghĩ giùm, tính toán giùm, sáng tạo giùm. Là cả mấy ngàn năm đã vượt lên đến cái giai đoạn ngày hôm nay, tới đỉnh cao.
[1:11:06]Thì chỗ này là chỗ mà nếu lúc này mà thiếu Bồ Tát thì trái đất chúng ta sẽ bị tiêu diệt. Vì sao vậy? Vì nếu thiếu Bồ Tát, thiếu sự giáo hóa về đạo đức nhân quả, con người ta thi nhau chế tạo trí tuệ nhân tạo, tạo nên những cỗ máy những cỗ máy nó giỏi hơn con người. Nó giỏi hơn con người rồi từ từ nó thoát khỏi sự kiểm soát của con người, và từ từ nó không cần con người, và từ từ nó phát hiện con người làm vướng tay vướng chân nó thì sao? Nó delete con người, xóa con người. Lúc thế giới này bị tận diệt bởi chính cái nền văn minh của mình.
[1:11:57]Còn nếu mà có Bồ Tát xuất hiện để định hướng cái sự phát triển của nhân loại ngày hôm nay, khiến cho người ta tạo ra trí tuệ nhân tạo nhưng người ta khống chế kiểm soát nó lại, để và giáo dục con người để con người tu tập, chứng được cái tâm linh cao hơn cái trí tuệ nhân tạo thì mãi mãi con người ở cái tầm cao hơn máy móc, vì máy móc mãi mãi không bao giờ chứng được tâm linh thiền định, chỉ có con người mới chứng được tâm linh thiền định. Nên bây giờ là phải nhanh chóng đưa con người vượt lên trên cái tầm cao của tâm linh thiền định để thoát khỏi cái gì? Cái sự phản bội của trí tuệ nhân tạo không bao lâu.
[1:12:40]Ta nhớ một cái ngày nào đó mà robot nó phản bội lại con người là điều không xa. Chúng ta phải chuẩn bị cho ngày đó. Chuẩn bị cho cái ngày đó bằng cách gì? Ta phải tu tập đạt được tâm linh thiền định, và lúc đó ta mới cao hơn robot. Còn hiện nay cái đầu của ta thua robot, nhớ nha. Con robot nó mổ bệnh nhân giỏi hơn bác sĩ, nó tính toán nhanh hơn con người, nó viết nhạc, viết thơ nhanh hơn con người, nó sàng lọc, tìm tòi giỏi hơn con người, ngày hôm nay bắt đầu nó giỏi hơn. Và một lúc nào đó nó không cần con người là chuyện đương nhiên phải xảy tới. Nhưng nếu lúc đó con người có cái tâm linh thiền định ở tầm
[1:13:24]cao thì ta mới là tiếp tục là chủ nhân của thế giới này. Còn nếu ta chưa kịp có tâm linh thiền định thì một ta trở thành nô lệ của robot, hai ta bị robot tiêu diệt luôn. Đây là cái lúc rất là quan trọng và ta mới hiểu rằng chỉ những người nào mà đến dự cái khóa thiền Từ Tân người đó mới vượt khỏi tầm của robot mà tiếp tục làm chủ cái trái đất này. Còn nếu không về Từ Tân mà tu tập thiền định tâm linh thì sau này sẽ bị con robot nó gì? Nó nắm đầu nó cầm lên nó quay như dế, nhớ giùm thầy điều đó.
[1:14:08]Bây giờ vậy, nên Bồ Tát là hằng thuận chúng sinh. Cửu giả hằng thuận chúng sinh, người ta mới thấy cái cái tiến trình như vậy nha. Bồ Tát đủ thần lực để giống với chúng sinh mà chúng sinh vẫn phải kính phục chứ không dám coi thường. Bồ Tát chiều chúng sinh để lấy cảm tình, nhưng mà không chiều cho chúng sinh thành hư. Chiều để giáo hóa cho chúng sinh nên, mà mục tiêu của Bồ Tát là xây dựng cõi đất này thành một cõi đất đạo đạo đức chứ không phải giàu sang. Nhưng ngày hôm nay, trước cái thách thức của nền văn minh trí tuệ nhân tạo thì ta cần những vị Bồ Tát đem thiền định tâm linh đến cho thế giới này để cứu loài người.
[1:14:54]Vì nếu không kịp có cái tâm linh thiền định thì loài người sẽ biến thành nô lệ của của máy móc, nó là như vậy. Nên cái hôm nay ta học cái bài Hằng thuận chúng sinh, ta thấy trách nhiệm của một vị Bồ Tát rất là lớn. Nhưng mà ai là Bồ Tát?
[1:15:13]Ai? Là những đệ tử đó nha. Đó, đây là những người này là những người phải mang cái trách nhiệm của Bồ Tát Phổ Hiền. Chúng ta nghe cái bài của Bồ Tát Phổ Hiền dạy không phải nghe cho vui, không phải nghe tai này qua tai kia, mà nghe để ta trở thành cái gì? Thành con của ngài Phổ Hiền, đem mười hạnh của ngài Phổ Hiền mà tu tập, mà đến với chúng sinh nha. Nên từ nay phải ráng tu tập tâm linh thiền định, từ nay ráng đào phước nơi Phật, từ nay mà ráng gì? Gieo duyên, giáo hóa chúng sinh. Mà muốn làm tất cả điều đó, làm ơn khóa thiền tháng sau vắng mặt chết á. À quên, để trả lời câu hỏi nha, đưa đây thầy trả lời câu hỏi.