Lời giảng: Ba Kho Tàng Trong Quá Khứ

  • Thuyết giảng: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Thời lượng: 29:58

Toàn văn lời giảng, chép từ phụ đề. Bấm vào mốc thời gian để nghe đúng đoạn đó.

[0:06]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:36]Kính thưa quý thầy, quý cô. Kính thưa các các cô, các bác, các cụ làng chúng ta và các Phật tử. Hôm nay chùa Phổ Quang chúng ta tổ chức một cái nghi thức thiêng liêng hằng năm, đó là ngày giỗ Tổ. Tại sao chúng ta phải làm những lễ như thế này? Ví dụ như lễ giỗ, giỗ Tổ để tưởng nhớ cái công ơn của những vị đã khai sáng, duy trì, giữ gìn cái ngôi chùa này, giỗ Tổ của chùa. Tại sao ta phải làm lễ Vu Lan để tưởng nhớ tới ân nghĩa của cha mẹ, của ông bà nhiều đời, nhiều thế hệ, nhiều lớp trước? Rồi tại sao ta phải làm cái lễ tưởng nhớ thương binh liệt sĩ, đó là ngày Thương binh Liệt sĩ ngày 27 tháng 7?

[1:30]Tại sao như vậy? Có một lần thầy đi về ở như Thái Nguyên ở Đại Từ, thầy đến ngay cái đền, cái đền của làng Đại Từ mà cái đền đó ngày xưa chính Bác Hồ đứng đó tuyên bố thành lập cái ngày 27 tháng 7. Bây giờ người ta xây nó thành cái ngọn đồi, cái đền rất là đẹp. Và đặc biệt là có cái ngôi chùa kế bên cạnh.

[1:56]Thầy mới hỏi mọi người, hỏi cán bộ lãnh đạo địa phương với nhân dân. Thầy hỏi, "Có ai hiểu được tại sao Bác Hồ chọn cái chỗ, cái đồi này để làm để tuyên bố cái ngày Thương binh Liệt sĩ không?" Không ai hiểu hết. Nói bởi vậy không hiểu nên mới bỏ cái chùa, bỏ bù lăn bù lóc để yên đó, cứ lo xây cái đền không. Tại vì nghĩ đây là cái nơi mà di tích Bác Hồ đứng tuyên bố thành lập cái ngày Thương binh Liệt sĩ 27 tháng 7 nơi đây nên lo xây cái đền, quên mất cái chùa. Bác Hồ không có làm chuyện gì mà khinh suất cả. Bác Hồ làm bất cứ điều gì đều có những cái ẩn ý sâu xa phía sau. Tại sao Bác Hồ không đến chỗ khác để lập cái ngày Thương binh

[2:39]Liệt sĩ mà lựa ngay đứng bên cạnh một ngôi chùa, lúc ấy chưa có cái đền, lúc ấy chỉ có ngôi chùa thôi, ngôi chùa bé bé, rồi Bác Hồ tuyên bố thành lập ngày Thương binh Liệt sĩ? Thì phải hiểu rằng Bác Hồ đã chọn Phật giáo là cái tâm linh để mà dẫn dắt, che chở, hỗ trợ cho các các anh hùng liệt sĩ của ta. Cái ẩn ý nằm ở đấy. Dù Bác Hồ không tuyên bố, không nói bằng cái lời, nhưng việc Bác Hồ đứng bên cạnh một cái ngôi chùa để thành lập cái Thương binh Liệt sĩ đã nói lên rất nhiều, chúng ta phải hiểu điều đó. Nên hôm nay nơi ngôi chùa này chúng ta làm lễ giỗ Tổ, chúng ta cũng tưởng niệm tới các anh hùng liệt sĩ

[3:26]đã bỏ thân vì Tổ quốc, thì đây là điều chúng ta làm hoàn toàn đúng ý của của Bác Hồ cả, đúng ý của Bác Hồ. Mà tại sao chúng ta sống trên cuộc đời này là chúng ta đi đến tương lai, từng bước ta đi về tương lai? Cái quá khứ trôi qua dần, ngày hôm nay sẽ trở thành ngày hôm sau, ngày hôm qua. Còn chúng ta cứ bước tới, bước tới. Nhưng tâm mình phải nhớ về quá khứ, nhớ về cội nguồn, nhớ về những ân nghĩa cũ, tại sao như vậy? Vì chỉ có những con người mà có trái tim và có trí tuệ nhìn ngược về quá khứ thì những người đó mới đủ tầm, đủ bản lĩnh, đủ sức để đi về tương lai thành công. Còn người nào không có đủ cái tâm, không đủ tấm lòng,

[4:24]không đủ đạo đức để nhìn về quá khứ thì chắc chắn người đó không đủ sức tiến về một tương lai xa xôi, thành công tốt đẹp được. Là tại sao vậy? Bởi vì nơi quá khứ ta có hai điều chôn giấu:

[4:47]Một là cả một cái túi khôn của người xưa còn nằm ở đấy mà chúng ta chưa hiểu hết, chưa học được hết. Đó là một điều chôn giấu của quá khứ. Ở đó chúng ta cần phải hiểu, phải biết, phải học. Người nào hiểu rất nhiều về lịch sử của đất nước mình, hiểu cặn kẽ về lịch sử của đất nước mình thì người đó là người có trí tuệ để đi về tương lai. Có ai biết là Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm gì không? Lúc chưa làm cách mạng làm gì? Làm thầy giáo dạy Sử. Đấy. Nhé. Thầy giáo dạy Sử vì rất giỏi về Sử. Thầy không biết Bác giỏi đến mức độ nào, nhưng mà đến khi được Bác Hồ giao thành lập Quân đội nhân dân, lãnh đạo cái lực lượng quân đội đó thì

[5:44]dẫn dắt cái cái quân đội ta đi từ cái chiến công này sang chiến công khác. Đó là con người, giáo viên dạy Sử là một minh chứng. Nên cái người nào mà hiểu được về quá khứ thì người đó có cái trí tuệ để đi về tương lai. Đây là điều mà quá khứ chôn giấu, còn chôn giấu, chúng ta chưa khai thác được hết, là điều thứ nhất. Điều thứ hai, quá khứ chôn giấu một cái gì? Chôn giấu những cái ân tình đậm sâu. Mà nếu người nào không có tấm lòng tưởng nhớ, yêu thương, quý mến, quý kính đối với những điều ân tình của quá khứ, người đó không có đạo đức để gánh đáng việc của tương lai.

[6:39]Ví dụ bây giờ vậy, những anh hùng liệt sĩ ngã xuống cho đất nước, vùi thây mình ở nơi chiến trường, nằm ở bụi, ở bờ, ở ven sông, đáy nước, khắp nơi lúc tuổi đang còn xuân.

[6:59]Máu đổ xuống, xương phơi ra, chết trong đau đớn. Nhưng mà mỗi một giọt máu đổ xuống đó

[7:09]đắp xây dần dần, dẫn đi từng bước để cho ta có cái ngày hôm nay. Cái ân tình đó lớn lắm, không có cái gì có thể đền đáp được. Chúng ta chỉ đền đáp tượng trưng bằng cái gì? Bằng một tấm bằng công nhận liệt sĩ. Chúng ta đền đáp cái gì? Một ngôi mộ, một nén hương, hoặc là thậm chí có những người thương binh vì đó thì nhà nước mỗi tháng cấp cho một ít tiền. Thì những cái vật chất đó chưa bao giờ có thể đền đáp thực sự được cái xương, cái máu mà các anh đã đổ xuống cho quê hương cả. Cái đó thuộc là vô giá. Thì ai hiểu được điều đó thì người đó mới đi về tương lai một cách xứng đáng. Người đó mới có cái đạo đức để dẫn dắt,

[8:03]nối tiếp, phát triển, đóng góp cho cái đất nước này, người đó mới đủ tình yêu nước. Ví dụ ta hay nói về yêu nước, ta nói về xây dựng đất nước, nhưng làm sao đánh giá rằng ta là người có lòng yêu nước nếu ta không biết ơn, biết yêu những anh hùng liệt sĩ đã đổ máu xương xuống Tổ quốc này? Hoặc bây giờ nói vậy: Những danh nhân, những vĩ nhân đã lãnh đạo cái dân tộc ta qua rất nhiều thời kỳ, hoặc nói thời kỳ cách mạng, nói ngược lại về phía trước, cả những vị dũng tướng, những minh quân vào những thời đại xa xưa xa xưa đều là những người có công rất là lớn xây dựng, hình thành, dẫn dắt cái dân tộc ta đi dần cho

[8:54]đến ngày hôm nay, và mỗi một cái ân nghĩa đó đều đáng yêu, đáng quý cả. Và nếu chúng ta không nhìn được về quá khứ để thấy những cái ân tình đó, những ân nghĩa còn chôn giấu nơi đó, thì chúng ta chưa đủ trái tim và chưa đủ trí tuệ Mà nếu chưa đủ trái tim, chưa đủ trí tuệ thì chúng ta dùng cái gì để đi về tương lai? Rồi cuối cùng chúng ta chỉ đi về tương lai để gì? Để lo cho bản thân mình mà thôi. Chỉ cũng để đi kiếm sống qua ngày, có ăn, có uống, có mặc rồi có một chút cái gì đó gọi là vinh quang giàu sang gì đó với người ta, cũng chỉ là tô đắp cho bản thân mình mà thôi. Còn nếu chúng ta có thể nhìn về quá khứ, tìm thấy hai điều được chôn giấu ở đấy:

[9:48]Cả một kho tàng trí tuệ của người xưa, cả một ân tình vĩ đại mênh mông của người xưa để chúng ta học hỏi, để chúng ta kính yêu thì chúng ta mới là những con người vừa có đạo đức vừa có tài năng để tiến bước đi về về tương lai mà đóng góp, dựng xây cho Tổ quốc mai sau. Nên vì vậy, những điều này nhiều khi ví dụ các Phật tử là các cô, các bác đã lớn tuổi thì những điều này phải được dạy lại cho thế hệ con cháu của mình. Làm sao cho con cháu của mình cũng phải khai thác được hai điều đã chôn vùi trong lịch sử, trong quá khứ: Một là trí tuệ của người xưa, hai là cái ân nghĩa của người xưa. Con cháu mình phải hiểu điều này để nó đủ trái tim,

[10:46]đủ cái khối óc mà lớn lên tiếp bước đắp xây, bảo vệ, phát triển quê hương này. Còn nếu mà con cháu mình nó không có hai điều đó, không tìm thấy hai điều được chôn vùi đó, lớn lên nó cũng chỉ là một con người gì? Tầm thường, nhiều khi rồi ích kỷ, vô trách nhiệm. Đây là cái sợ nhất là thế này: Tầm thường, ích kỷ, vô trách nhiệm. Tại sao chúng ta tầm thường? Tại ta sống không lý tưởng. Tại sao chúng ta ích kỷ? Vì mình chỉ biết lo cho bản thân mình. Mà đã ích kỷ rồi thì sao? Ta vô trách nhiệm với cuộc đời, với gia đình. Đã vô trách nhiệm với cuộc đời, với gia đình rồi coi chừng nó trở thành bất hiếu đó.

[11:32]Tới chừng mình già rồi nó không nuôi mình đâu. Còn nếu nó nhìn ngược lại được quá khứ, tìm thấy được hai cái điều quý giá chôn vùi ở đó: Trí tuệ của người xưa, ân nghĩa của người xưa, để trong tâm nó khởi lên thứ nhất một loại tình cảm cao đẹp: Thương quý người xưa. Thì ta mới có thể nói rằng những đứa bé này biết yêu nước. Nó phải thương được người xưa thì nó mới yêu được đất nước này, mà yêu được cái đất nước này rồi thì nó mới quên cái bản thân nó đi. Nó mới không ích kỷ nữa. Mà khi nó không lo cho bản thân nó nữa thì nó sẽ là con người có trách nhiệm. Nhớ như vậy, nó sẽ là con người sống có trách nhiệm là biết sao?

[12:20]Lo cho bố mẹ, lo cho gia đình, lo cho cộng đồng, lo cho làng xã và nếu có trách nhiệm lớn hơn nữa thì lo cho cả cái đất nước này. Nhớ như vậy. Cho nên vì vậy, trong cái quá khứ ẩn chứa biết bao nhiêu kho tàng. Thì hôm nay, chúng ta nói về ba cái kho tàng: Một cái kho tàng thứ nhất là những vị Tổ đức đã có công xây dựng Phật pháp, xây dựng những ngôi chùa rải rác trên quê hương của mình. Nhờ có những cái điểm tâm linh đó mà nhân dân ta có nơi để hướng về, để nương tựa tinh thần, để tu tập, giống như cái ngôi chùa Phổ Quang của chúng ta ở đây. Đấy, những vị dày công dựng cái ngôi chùa từ thuở ban đầu.

[13:14]Thế do cái sử liệu chúng ta không còn, chúng ta thực sự không biết ai là những người đầu tiên xây dựng ngôi chùa này. Tuy nhiên là có người đồn cái ngôi chùa này có từ thời Lý, nhưng cũng chỉ là đồn đoán qua miệng thôi, chứ không có thực lắm. Còn riêng thầy thì thầy nghi ngờ đây là ngôi chùa mà Công chúa Huyền Trân đã đã gửi thân tu tập. Cái lúc mà bà được giải cứu từ cái Chiêm Thành về đây để không bị chôn sống, à không bị thiêu theo cái Chế Mân, thì do ta dùng cái một cái nghiệp vụ của gián điệp, ta đã tráo một người cung nữ khác để chịu chết thay cho bà và đưa bà bí mật đưa bà về đây. Đưa bà về đây rồi đưa bà vào Lãnh cung

[14:11]sống trong 3 năm để cho giấu cái bí mật này. Sau 3 năm thì lúc đó thực sự thì vua cha cũng đã mất, ngài Trần Nhân Tông cũng đã mất, các người anh mình đang làm vua, thì bà cũng không còn cái gì để luyến tiếc giữa cuộc đời này, không chồng, không con, không gì hết trơn, nên bà đã chọn con đường tu hành. Và dường như bà đã về đây lập chùa. Lúc đó vì là thân phận một công chúa bí mật, không nói nên không thể công bố được ai là người lập cái ngôi chùa này. Nhưng mà triều đình đã góp công, góp sức rất nhiều để xây dựng cái chùa Phổ Quang. Nên nhiều vàng nhiều cái vàng bạc chôn giấu ở đây, sau này ta khai thác được để sử dụng cho quốc gia có hết.

[14:52]Vì thực sự là đây là ngôi chùa mà của triều đình xây nhưng không công bố vì để giữ bí mật, chứ không Chiêm Thành nó biết được nó lại la toáng lên là mình đã lừa dối nó. Lừa dối vì sao đó? Đã không tôn trọng cái một cái cái cái truyền thống quốc gia của Chiêm Thành. Nghĩa là ông vua chết thì hoàng hậu gì chôn theo đốt chết sạch theo hết. Đó, mình không tôn trọng truyền thống quốc gia, cái vương quốc của họ thì lại rất là phiền về ngoại giao nên ta phải giữ bí mật. Ta phải giữ bí mật cái sự tồn tại của Công chúa Huyền Trân suốt thời gian về sau luôn, không bao giờ được nhắc tới nữa. Nên việc bà đến đây bà lập chùa,

[15:31]bà tu hành, không một sử liệu nào được phép ghi chép. Do đó, cái lịch sử chùa Phổ Quang chúng ta rất là mờ, không có luôn. Chỉ nhìn thấy có vàng, có những cái khối bằng vàng trong những câu đối, câu liễn thì có nhiều, vậy thôi. Nên đây một ngôi chùa rất là đặc biệt chứ không phải là tầm thường. Thì trải qua bao nhiêu đời rồi ai nối tiếp trụ trì thì thực sự cũng không có sử liệu ghi rõ ràng. Tuy nhiên là người nào đã lập chùa như vậy đều đã để lại một cái dấu vết, dấu ấn tâm linh muôn đời sau. Chúng ta hôm nay được hưởng cái điều đó nên ta cố gắng mà cố gắng mà mà tu tập, duy trì, tôn tạo, phát triển để không cô phụ

[16:14]cái công ơn của các ngài qua nhiều thế hệ. Đó là cái thứ nhất. Cái thứ hai là hôm nay là ngày Thương binh Liệt sĩ thì cũng vậy, mỗi người chúng ta đều nhớ đến ít nhất hai cuộc kháng chiến vừa qua. Bao nhiêu xương máu đã đổ xuống, bao nhiêu nước mắt, bao nhiêu ly tan, bao nhiêu khổ đau, bao nhiêu cay đắng, bao nhiêu sự hy sinh, bao nhiêu mất mát để cho ngày hôm nay đất nước Việt Nam ta đứng lên bằng người.

[16:51]Ta dùng cái chữ "đứng lên bằng người" với tất cả cái sự xúc động của lòng mình. Đây là lời của Bác Hồ nói. Từ một đất nước nghèo khổ không có một cái gì, chiến tranh liên miên, vậy mà ngày hôm nay chúng ta được bầu vào thành viên của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc với số phiếu tuyệt đối. Không một quốc gia nào không bỏ phiếu cho chúng ta, lạ lùng như vậy. Kể cả những quốc gia mà ta cứ nghĩ nhiều khi họ đối đầu với mình. Nhưng mà khi bỏ phiếu để chọn Việt Nam làm thành viên của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc, họ bỏ hết, họ bỏ hết. Rõ ràng là chúng ta đã đứng lên bằng người. Cái uy tín của ta ngang tầm của thế giới.

[17:38]Đảng ta, Nhà nước ta đã dẫn dắt cái đất nước này có một cái vị thế rất là đáng kể trên trường thế giới mà ai cũng phải công nhận. Đó, mà để có được ngày hôm nay, chúng ta đã phải đổ bao nhiêu xương, bao nhiêu máu. Nên ngày hôm nay là ngày 27 tháng 7, ta mở cái trái tim mình, mở ra tấm lòng của mình để tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ nha. Đó là cái thứ hai. Cái thứ ba, thầy cũng muốn nói tới ý nghĩa Vu Lan luôn. Nếu mà lần sau tổ chức lại Vu Lan thì chắc là sợ thầy cũng không có mặt được thì thầy nói luôn ý nghĩa Vu Lan. Vu Lan là truyền thống trong xã hội trong đạo Phật nói về lòng hiếu kính của con cái đối với ông bà, cha mẹ.

[18:30]Nhưng mà suy ra lớn ra thì đó là một ngày mà người đệ tử Phật tu tập cái hạnh biết ơn. À. Nghĩa là người đệ tử Phật có một cái đạo đức là đạo đức về biết ơn. Và cái đạo đức biết ơn là đạo đức rất lớn trong kinh điển của Phật dạy. Thì giống như là đất nước mình vậy đó, có cái gì đặc biệt ta có cái ngày. Ví dụ: Ngày 20 tháng 11 là ngày Nhà giáo, ngày 1 tháng 5 ngày Lao động Quốc tế, chỉ có ngày tào lao nhất là ngày 14 tháng 2 là ngày tình yêu Valentine gì đó thì dẹp cái ngày đó đi. Chứ còn còn là những cái ngày đều có một cái ý nghĩa quan trọng thì cũng vậy. Chúng ta có cái ngày gọi là ngày biết ơn, đó là ngày Vu Lan.

[19:14]Ngày Vu Lan thì ta biết ơn, mà biết ơn gần nhất là ông bà, cha mẹ của mình. Lớn hơn nữa là gì? Biết ơn cả gì?

[19:28]Đất nước ta phải mạ, những anh hùng, những vĩ nhân, những nhà lãnh đạo, biết ơn. Ta có mấy cái ơn? Trong Đạo Phật mình nói mấy ơn? Bốn ơn nha. Ơn gì? Ơn Phật. Ơn gì? Ơn những nhà lãnh đạo, quốc vương đó. Ơn gì nữa? Cha mẹ. Phật nè, lãnh đạo nè, tức là vua đó, ba là ai? Cha mẹ. Bốn là gì? Chúng sinh. Tất cả chúng sinh chúng ta đều biết ơn. Còn nếu mà nói theo Đạo Nho thì quân sư phụ. Đạo Nho thì vua, thầy rồi tới cha mẹ. Nhưng mà trong Đạo Phật thì thầy đã nằm trong cái giống như xếp vào Tam Bảo. Còn về xã hội thì ơn của vua, còn trong gia đình ơn của cha mẹ. Nếu nói toàn thể là ơn của tất cả chúng sinh, như vậy.

[20:29]Nhưng năm nay thì ta có một cái đặc biệt. Chúng ta nhớ tới một cái ơn rất là lớn mênh mông bao la là Trái Đất này. Ta cứ tưởng Trái Đất này là một cục đất, nhưng không, Trái Đất này là một sự sống, một sự linh thiêng, một sự mầu nhiệm mà cho đến ngày hôm nay

[20:54]với cái nền khoa học tiên tiến này ta nhìn khắp vũ trụ vẫn chưa nhìn thấy một Trái Đất thứ hai. Chưa tìm thấy một Trái Đất thứ hai có cây xanh, có suối, có hồ, có biển, có sự sống như thế này, đến bây giờ vẫn chưa tìm ra. Và như vậy cái sự sống trên Trái Đất này là điều rất đáng quý. Trái Đất là một điều thiêng liêng, mầu nhiệm. Nhưng mà ta quên, cái ơn của Mẹ Trái Đất mới là một điều vô cùng vô cùng vĩ đại. Nhưng ngày hôm nay thì sao? Trái Đất nóng lên từng ngày vì biến đổi khí hậu. Ta cứ đổ thừa biến đổi khí hậu là tại vì ta thải khí các-bô-níc ra nhiều, đó cũng có lý do. Nhưng một lý do khác nữa, mặt trời bỗng nhiên

[21:42]cháy mạnh hơn, tỏa ánh nắng xuống nhiều hơn. Alaska, một cái bang của Mỹ giáp với Nga, là một bang băng giá quanh năm, nhưng ngày hôm nay Alaska 33 độ. Bằng mình ở đây. Đang nóng như thế này. Âu Châu là một quốc gia luôn luôn mát mẻ, nhưng ngày hôm nay 43 độ! 100 ngàn hecta rừng thông của Đức đang bị úa tàn.

[22:13]Rất nhiều đốm lửa cháy ở cái vùng quanh Bắc Cực mà vệ tinh nhìn thấy. Mỹ là đất nước cũng là mát mẻ, 43 độ. Còn của ta 38 độ, mình vẫn còn mát hơn Mỹ và Âu Châu mà mình đã nóng thế này chịu không nổi. Năm 2003 là 15 ngàn người ở bên Pháp và Âu Châu chết vì nắng nóng. Trái Đất nóng kỳ lạ như vậy, không hiểu tại sao. Nóng mà là sơ sẩy cái là bùng cháy liền. Nhà cháy, rừng cháy. Lý do gì bỗng nhiên mặt trời nổi giận thì ta không biết, nhưng mà làm tổn thương đến Mẹ Trái Đất. Và đây là điều mà tất cả chúng ta phải suy nghĩ. Ai đó có cái trách nhiệm gì đó thì họ sẽ suy nghĩ theo cái cách của họ, nhưng ta là người đệ tử

[23:09]Phật thì ta suy nghĩ theo cái cách của ta, cái giải pháp của ta. Ai biết? Cách của ta là cái gì để góp phần giảm bớt cái nắng nóng cho Trái Đất này? Ai biết?

[23:28]Trồng cây rồi gì nữa? Hay là xịt nước?

[23:36]Cái trách nhiệm của người Phật tử ta là nhìn mọi vấn đề trên tội và phúc.

[23:44]Tội và phúc, ta chỉ nhìn hai cái đó thôi. Loài người đã làm gì nên tội nên mặt trời nổi giận? Ta chỉ nhìn hai cái đó thôi, tội và phúc. Nên cái trách nhiệm của chúng ta là gì? Sám hối tội cho cả loài người này, nha. Mỗi ngày chúng ta đến chùa lễ Phật, thường là chúng ta lễ Phật để chúng ta tu tập, tu tâm, sửa lỗi, sám hối cho mình. Nhưng từ ngày hôm nay thì chúng ta bước thêm một cấp độ nữa là mỗi ngày chúng ta lễ Phật sám hối thì sám hối luôn cho ai? Cho cả cái thế giới này. Mình sẽ tự hỏi: Ủa, một mình mình là cá nhân, làm sao mà sám hối cho cả cái thế giới này? Được không? Được không?

[24:43]Nếu ta có trái tim thì việc đó sẽ trở thành sự thật. Mà người nào mỗi khi quỳ trước Phật mình cầu nguyện cho cả cái thế giới này, sám hối tội lỗi cho cả cái thế giới này thì người đó đang gieo cái nhân trở thành những vĩ nhân, những thánh nhân cho tương lai. Thầy nói tương lai chứ thầy không nói ngày mai. Tương lai không biết kiếp nào, nhưng người đó có cái tấm lòng rất vĩ đại. Và cái tấm lòng vĩ đại đó giống như một hạt nhân vừa gieo xuống đất thì bắt đầu nó sẽ nảy mầm lớn lên từ từ từ từ, một kiếp nào đó những người đó đều sẽ trở thành một bậc vĩ nhân, thánh nhân của cái thế giới này. Vì sao?

[25:26]Ví dụ như bây giờ ta nghe nói tới cái đó là một bậc Thánh mà cả Trái Đất này tôn thờ, nơi phải có cái lý do, phải có cái ngày mà một kiếp xa xưa nào đó người đó cũng vậy, đã quỳ xuống trước Phật của mình, đã khởi được cái tâm yêu thương cả cái thế giới này, đã khởi được cái tâm sám hối tội lỗi cho cả cái thế giới này. Nên vì vậy, hôm nay trong cái ngày giỗ tổ cũng là cái mùa Vu Lan, cũng ngày tưởng nhớ tới anh hùng liệt sĩ thì thầy mong rằng mọi người vậy, trước cái tình trạng mà Trái Đất nó tăng nhiệt như vậy, mà cứ tăng từng ngày chứ không phải là tăng từng năm. Ngày xưa ta nói mỗi năm nóng hơn không có, mỗi ngày nóng hơn, mỗi tháng nóng hơn.

[26:10]Và nếu cứ nóng đều đều vầy qua sang năm chúng ta chúng ta gặp nhau ở bên cõi bên kia chứ không còn ai sống được đâu. Tất cả mọi kế hoạch của con người tan vỡ, bỏ lại hết. Nên từ đây tới ngày đó không biết ta kịp làm một cái gì hay không thì thôi ta chỉ còn cái tấm lòng là sám hối cho cho toàn thể loài người hôm nay. Rõ ràng con người đã tạo nên cái tội gì đó nên Trái Đất nóng lên, mặt trời đã nổi giận. Bây giờ vậy thì ta không nói được với ai thì thôi ta đem tấm lòng này quỳ trước Phật sám hối cho cả cái thế giới này, sám hối tội lỗi cho cả một cái thế giới này để mong rằng cũng góp một phần vào cái việc mà

[26:59]giảm đi bớt tai ương, thảm họa cho cái địa cầu này. Cũng là một việc rất là công đức. Nhưng không ngờ rằng khi ta yêu thương được cả thế giới, khi ta sám hối cái tội cho cả thế giới, khi ta có trách nhiệm với cả cái thế giới, chính chúng ta vừa gieo cái nhân cho chính mình sau này trở thành một bậc vĩ nhân, bậc thánh nhân ở tương lai là như vậy. Hôm nay vậy thầy có vài lời để chúng trước khi bước vào cái nghi lễ tâm linh nha. Chúng ta có ba cái ý nghĩa ngày hôm nay, nên hôm nay ai có duyên về đây, ngồi đây mà hiểu được những điều này cũng là một duyên phúc lớn trong đời mình. Một, chúng ta tưởng nhớ lại những bậc cổ đức

[27:46]đã dựng cái ngôi chùa Phổ Quang này, trong đó thầy nghi ngờ triều đại nhà Trần với sự xuất hiện của công chúa Huyền Trân thời đó. Thứ hai, chúng ta tưởng nhớ tới những anh hùng liệt sĩ vì nước mà hy sinh thân mình, vì đây cũng trùng đúng ngày 27 tháng 7, cũng là cái mùa mà ta tưởng nhớ thương binh liệt sĩ, mà đây cũng là cái ẩn ý của Bác Hồ chọn vào cái mùa Vu Lan này để lập cái ngày thương binh liệt sĩ và lập bên cạnh một ngôi chùa. Và cái thứ ba, ta nói cái mùa Vu Lan là cái ngày lễ trong Đạo Phật tu tập về cái hạnh biết ơn, nhớ ba ngày này. Nhưng đặc biệt hôm nay, trước cái sự tăng nhiệt của

[28:33]toàn cầu, chúng ta cùng nhau quỳ xuống mở cái tấm lòng mà sám hối cho tội lỗi của toàn thế giới, cầu nguyện cho cả thế giới này loài người biết yêu thương nhau, ai cũng làm những điều phúc, đừng ghét nhau, đừng giết nhau, đừng hại nhau, đừng phá hoại cuộc sống này để chúng ta còn được sống, còn được tu hành mà tìm về giác ngộ. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.