[0:09]À thứ nhất là thì kính thưa cô Huỳnh Hồng Hải là hình như người đứng ra trưởng ban tổ chức cái sự kiện này. Và cảm ơn anh anh gì Hiệp á? Nha. Thầy nghe nhanh. Lê Khắc Hiệp. Dạ. Anh là Chủ tịch Hội đồng Quản trị của Vincom hả? Cái Vincom thì nổi tiếng lắm rồi nha. Ha. Thấy cái tòa nhà gì ở Sài Gòn to lớn lắm á, ha Vincom nổi tiếng lắm. Và kính thưa tất cả các vị khách quý có mặt ở hôm nay. Hôm nay thì theo như cái ý kiến của cô Hồng Hải là cô muốn rằng có một buổi nói chuyện để hướng dẫn về Thiền cho doanh nhân. Bởi vì những người doanh nhân cứ phải rất là vất vả. Bởi vì những người doanh nhân hiện nay thực sự là giữ một vai trò hết
[0:57]sức là quan trọng trong việc xây dựng cái nền kinh tế của quốc gia. Và vì cái vai trò doanh nhân quan trọng như vậy nên người doanh nhân phải phải dùng rất nhiều cái chất xám và cái đầu óc của mình để điều hành cái doanh nghiệp, mà từng cái doanh nghiệp thành công như vậy thì cả quốc gia mới cất bước đi lên được. Nên người doanh nhân thấy thì giàu sang, thấy thì sung sướng nhưng sự thực là khổ vô cùng. Mà nếu cái người doanh nhân mà sống có đạo đức, có lý tưởng thì thực sự là không khác gì một anh hùng trên chiến trường mà nói ở trong đạo chẳng khác gì một vị Bồ Tát. Thầy nói hơi quá, thầy nói có phải là thầy nói cường điệu?
[1:40]Nhưng sự thực không phải, nếu ta hiểu sâu cái vấn đề một chút. Và chính vì yêu quý những người doanh nhân như vậy nên cô Hồng Hải sợ những người doanh nhân căng thẳng, bức xúc quá, vất vả quá nên muốn có một cái buổi nói chuyện nói về Thiền dành cho doanh nhân để người doanh nhân có cơ hội mà vệ sinh thần kinh, thanh lọc tâm hồn của mình trên cái cuộc chiến, cuộc đấu tranh, cuộc xây dựng mà mãi mãi không bao giờ dừng lại được. Kính thưa tất cả quý vị, chúng ta đang ở một thời điểm hết sức là khó khăn của cả thế giới. Ngay cái sự kiện nổi bật nhất là vừa rồi ta phải chứng kiến một cái việc mà cái động đất sóng thần ở Nhật Bản.
[2:21]Cái cơn sóng thần kỳ lạ nó không giống như là ở Nam Á. Nam Á cái sóng thần nó quét trăm mấy trăm mét trong bờ biển rồi nó rút liền. Thật sự nó giống như một cơn sóng thôi, đánh đập vào rồi rút ra vậy đó. Vậy mà hơn hai trăm ngàn người chết vì nó tỏa ra quá nhiều bờ biển và lúc đó tập trung nhiều người, đây. Riêng cái cơn sóng thần kỳ này của Nhật Bản thì nó không giống cái cơn sóng là đập vào rồi rút ra mà nó đánh vào một cái như một nguồn nước từ đâu không hiểu, nó cứ tuôn trào vào đất liền vô tận với tốc độ cực nhanh và vào cực sâu trong đất liền tới mấy chục cây số trong đất liền, quét sạch mọi thứ trên đường đi.
[2:58]Thì mấy chục ngàn người bây giờ không biết ở đâu thì ta cũng không hy vọng là tìm họ được đâu. Vì cái dòng nước nó khủng khiếp, không có dùng chữ dòng nữa mà một triều nước khủng khiếp là tràn ngập hết. Rồi cả cái thế giới đều đau xót vì sự kiện này. Mà mặt đất ngày hôm nay của Nhật Bản vẫn còn rung rinh chứ chưa hết, vẫn còn những dư chấn vẫn rung rinh, đất nước Nhật Bản thật là bất ổn. Cái nguyên nhân thì lát nữa từ từ ta nói vì sao. Rồi một sự kiện nữa là các hệ thống tài chính của các quốc gia lớn ở châu Âu cứ lần lượt sụp đổ, đứng trên bờ vực của nguy hiểm và ảnh hưởng đến cả hệ thống tài chính của toàn cầu.
[3:36]Rồi một việc nữa là ngay cả như một nước hùng mạnh là nền kinh tế lớn nhất là Mỹ nay tổng kết lại cái nợ công của họ là 14.000 tỷ đô la, không có hy vọng trả được. Và chính vì như vậy và đồng đô la rơi vào cái vị thế là không còn là một ngoại tệ mạnh nữa vì người ta đã lo ngại và bởi cái tâm lý người ta lo ngại là ngay lập tức đồng đô la rớt xuống liền. Và biết bao nhiêu cái hệ thống kinh tế dựa vào đồng đô la bị lung lay theo hết luôn. Rồi Trung Quốc là một nước mà được dự trữ ngoại tệ rất là mạnh cũng bị khủng hoảng bởi vì sao? Sự phân cách giàu nghèo đã đến cùng cực. Những người là tỷ phú đối với quốc tế nhưng rất đông rất đông những con
[4:17]người dân cùng mạt, nghèo hèn, không cơm ăn, không áo mặc luôn. Là họ điều hành một kinh tế với cái cái sự quyết liệt để mà phát triển cái hệ thống kinh tế của Trung Quốc, quyết liệt để thu gom ngân sách dự trữ nhưng đồng thời để lại một cái hệ quả kỳ lạ là biết bao nhiêu thân phận nghèo cùng và con số đó rất đông chứ nó không phải là ít ít. Và trong cái bối cảnh đó, Việt Nam ta không thoát khỏi bị ảnh hưởng và trước mắt chúng ta phải đối diện với cái sự lạm phát không thể tránh khỏi. Trừ phi ta có một phép lạ xuất hiện còn không là chắc chắn cái lạm phát sẽ kéo đến càng lúc càng nhiều, vật giá sẽ lên cao, đời sống sẽ khó khăn.
[4:56]Đây là điều mà chúng ta phải đối diện. Hôm trước khi chúng tôi đến thăm một cái ngôi chùa cổ ở Nghệ An thì Phật tử đến thăm, khi nghe tin là chúng tôi đến thăm chùa, mọi người đã kéo đến rất đông để gặp chúng tôi. Thì chúng tôi cũng có nhắc điều này. Chúng tôi nói rằng: "Sắp tới là người dân mình phải đối diện với sự khó khăn về đời sống. Nhưng hãy nhớ một điều: khó khăn gì thì khó, vẫn không khổ bằng ngày xưa mà nước mất nhà tan, không khổ bằng ngày xưa mà người chết, là ruộng đồng bị cháy, rồi tất cả mọi điều mất hết vì sự xâm lược, giằng xé của ngoại bang. Trong cái cảnh khổ cùng cực như thế mà cha ông ta đã nắm tay nhau,
[5:45]đoàn kết lại, giành lại được độc lập cho đất nước này. Thì bây giờ, khổ gì khổ cũng không bằng khổ của những ngày đó. Cho nên vì vậy, Phật tử chúng ta phải chuẩn bị cái tâm lý, mà không phải riêng Phật tử, toàn nhân dân chúng ta phải chuẩn bị cái tâm lý cùng với Nhà nước đi qua khó khăn này. Sẽ có khổ sở đó, sẽ có vất vả, sẽ có chật vật, sẽ có khó khăn, nhưng ta sẽ đoàn kết với cùng nhau để đi qua. Vì không có gì khổ bằng mất nước mà ta còn vượt qua được mà. Cho nên hãy chuẩn bị cái tâm lý này và chuẩn bị như thế nào thì dĩ nhiên là chắc là Nhà nước cũng sẽ có cái cái đối sách." Hôm trước một lần trong một bài giảng của chúng tôi ở thành phố
[6:25]Hồ Chí Minh, chúng tôi có nhắc tới sự kiện thế này là ở bên Pháp vì cái thâm hụt tài chính nghiêm trọng cho nên Nhà nước mới quyết định là kéo dài tuổi hưu thêm hai năm. Thay vì 60 nghỉ hưu là sẽ 62. Nhờ kéo thêm hai năm như vậy, Nhà nước bớt trả cái tiền hưu hai năm, đỡ biết bao nhiêu ngân sách và lấy được thêm hai năm thuế, đúng không ạ? Đỡ bao nhiêu ngân sách. Nhưng mà khi nghe cái tin như vậy thì rất đông người dân Pháp đổ ra biểu tình chống Nhà nước, không hợp tác với cái chính sách đó. Mà chính sách đó là Nhà nước cũng tính hết đường rồi vì cái sự thiếu hụt ngân sách rất là nghiêm trọng.
[7:06]Tại sao thiếu hụt ngân sách nghiêm trọng mà ở nhiều nước như vậy thì lúc khác chúng ta nói. Bây giờ nói lại là khi mà đổ ra biểu tình như vậy làm tiếp tục làm tê liệt cái sự vận động kinh tế của quốc gia luôn. Và chúng tôi nói rằng điều đó chứng tỏ người Pháp không yêu nước. Khi mà buộc họ phải chịu cực khổ một chút để phụ tay cứu cái nền tài chính quốc gia, họ không hợp tác, họ chống đối, nổi loạn liền, vậy chứng tỏ là họ không yêu nước. Còn người Việt Nam ta thì khác, ta hy sinh tất cả vì Tổ quốc của mình. Khi chúng tôi nói câu này thì mọi người đồng lòng vỗ tay và rất là vui mừng, đồng tình.
[7:44]Ở đây thì không ai vỗ tay hết không biết làm sao. Không biết là có đồng ý hay không.
[7:53]Nên hôm nay chúng ta nói nhau như vậy là chúng ta chuẩn bị bước vào giai đoạn rất là khó khăn. Ngày hôm nay là mọi người khó khăn và cái khó khăn toàn cầu đó, khó khăn nước toàn dân đó sẽ ảnh hưởng đến tất cả mọi doanh nghiệp. Và doanh nghiệp cũng sẽ bước vào thời kỳ hết sức khó khăn. Nhưng mà làm sao để vượt qua điều này, vượt qua điều này thì dĩ nhiên là có nhiều cái vấn đề, nhiều vấn đề ta phải biết, nhiều vấn đề phải xử lý mà nó không trong phạm vi của bài nói chuyện hôm nay. Hôm nay chúng ta chỉ nhìn nhận cái vấn đề trên cái khía cạnh đạo đức để rồi ta còn phải đi vào thiền định. Mà một lời chúng ta nói một lần nữa là
[8:29]cái vai trò của người doanh nhân rất là quan trọng trong thời đại này và không phải thời đại này, từ ngàn xưa và mãi mãi nghìn sau. Vai trò của người doanh nhân đều luôn luôn là quan trọng. Tại sao? Vì xin thưa tất cả ai cũng đầu tư, ai cũng kinh doanh. Định nghĩa thế nào là một doanh nhân? Thế nào là cũng luôn luôn đầu tư? Thế nào là cũng luôn luôn kinh doanh? Tức là khi ta bỏ đồng vốn, bỏ công sức ra, ta làm một cái kinh tế gì đó mà trong đó luôn luôn có yếu tố liều lĩnh, không biết chắc rằng mình sẽ có lãi hay không, đều là kinh doanh. Đây là định nghĩa căn bản nhất, thấp nhất và đơn giản nhất.
[9:07]Khi ta bỏ tiền bạc, công sức ra để đầu tư một điều gì đó mà với hy vọng là lấy lãi nhưng mà không chắc lắm vì nó có những yếu tố rủi ro, risk, Thì đó là doanh nhân. Tức là người doanh nhân là người chấp nhận rủi ro để đầu tư một cái đề tài, một thành phần, một chủ thể kinh tế nào đó. Thì nói như vậy, người nông dân cũng là người doanh nhân. Khi họ bỏ cái giống lúa, cày xới, đất đai, phân bón, đủ thứ hết, mà không có chắc là năm đó sẽ trúng mùa. Nên cái người nông dân thường nói với nhau rằng trồng lúa giống như đánh bài, vì cái may rủi không biết chừng. Như vậy là trên cái yếu tố của cái sự may rủi,
[9:51]của sự liều lĩnh đó, cái người nông dân cũng là cái người người doanh nhân. Và cái bà bán bánh mì, đẩy cái xe bánh mì ở ngoài đường cũng là doanh nhân. Ta đẩy cái xe bánh mì bán thì chưa chắc là chiều là đẩy cái xe không về, có khi đẩy hơn phân nửa xe về không biết ăn làm sao cho hết. Và từ xưa người ta đã như vậy, rồi bây giờ cũng vậy và ngàn sau cũng vậy, thế giới này luôn luôn là một sự đầu tư và phải chấp nhận rủi ro. Nhưng mà khi nào thì ta được gọi là doanh nhân? Là khi nào mà cái chủ thể kinh tế ta đầu tư nó lớn, chứ nó không phải là chuyện cá nhân của một hai gia đình nữa, mà nó lôi cuốn rất nhiều gia đình tham gia,
[10:28]nhiều nhân viên mà mỗi nhân viên đều có ảnh hưởng đến đời sống gia đình của họ. Tức là ta lôi cuốn, ảnh hưởng đến đời sống của rất nhiều người, cái số vốn đưa ra tương đối lớn, cái phạm vi hoạt động tương đối rộng thì ta được gọi là doanh nhân. Và cái vai trò của ta gần giống như ông chủ. Ở đây, bây giờ thì ta tách bạch ra làm hai là cái người góp vốn và cái người điều hành. Cái người điều hành là cái người mà phải vận động chất xám rất là nhiều để định hướng, để điều khiển mọi thứ hết. Còn cái người góp vốn cũng có khi là người phải tham gia nhiều ý kiến định hướng, nhưng cũng có khi chỉ là người
[11:08]mua một số cổ đông cổ phiếu rồi chờ tới năm tới tháng lấy lãi. Có những trường hợp hôm nay ta tách ra, chứ ngày xưa cái người mà bỏ vốn cũng phải là người điều hành. Nhưng ngày hôm nay thì thế giới đi vào chuyên nghiệp dần dần, cho nên hai thành phần này tách ra. Nhưng mà dù là người bỏ vốn hay là người trực tiếp điều hành cũng đều đứng ở vai trò như là một người chủ, boss và sếp cả. Có đúng không vậy hà? Thầy không rành lắm, thầy nói đại không biết có đúng không? Không, thầy hỏi thiệt á, có gì thầy nói sai góp ý giùm thầy chứ thầy đi tu thầy cũng không rành mấy việc này lắm, mình chỉ quan sát thôi.
[11:41]Và cái nền kinh tế của quốc gia đặt lên trên sự liều lĩnh. Vì sao? Vì toàn bộ nền kinh tế của quốc gia đều đặt lên trên đôi vai của doanh nhân, dù nhỏ dù lớn. Nhưng mà càng lúc thì đặt cái sự quan trọng của các doanh nghiệp lớn trở nên quan trọng dần quan trọng dần đối với kinh tế quốc gia. Cho nên nền kinh tế quốc gia đặt trên đôi vai của tất cả doanh nhân. Mà doanh nhân thì đặt lên trên cái gì ạ? Doanh nhân thì đặt hết lên cái gì? Sự liều lĩnh. Kinh doanh là liều lĩnh, chấp nhận rủi ro, risk. Không biết thầy nói vậy có đúng không ta? Đúng không Hồng Hải hà? Anh Hiệp, anh Hiệp gật đầu đồng ý nha.
[12:23]Nghĩa là thầy nói mà anh gật đầu thầy nói tiếp, mà thầy liếc thấy anh lắc lắc đầu thầy phải đổi qua chỗ khác. Anh ngồi đó anh chứng minh, anh giám sát theo dõi, bảo đảm giùm thầy một chút. Nghĩa là doanh nghiệp, doanh nhân trong cái sự đầu tư của mình nó có nhiều yếu tố rủi ro, liều lĩnh không biết trước. Và kinh tế quốc gia thì đặt trên đôi vai của doanh nhân. Như vậy, suy luận trên cái logic, rõ ràng nền kinh tế quốc gia đặt lên trên hết sự liều lĩnh. Mà tại sao hễ đầu tư, kinh doanh thì đều gọi là liều lĩnh? Vì thực sự không ai biết chắc được kết quả cuối cùng. Ngay cả những người giỏi kinh tế nhất.
[13:02]Ví dụ bây giờ ta mời một ông tiến sĩ kinh tế học, thậm chí ổng được giải Nobel, mời ổng về ổng trực tiếp điều hành một cái tập đoàn kinh tế thì đừng tưởng rằng ổng sẽ làm cho cái tập đoàn đó đi lên, tập đoàn đó vẫn phá sản như thường. Có đúng không anh Hiệp? Nghĩa là dù học rất giỏi mà khi bước vào thực tế điều hành, nó vẫn xuất hiện những cái tham số bí ẩn. Trong cái sự vận hành của kinh tế luôn luôn có những tham số bí ẩn nó chen vào bất ngờ và ta không lường được, lúc đó nhiều khi không trở tay kịp. Thì nó đơn giản như cái sóng thần Nhật Bản đánh vô một cú ai mà lường được, tiêu hết bao nhiêu doanh nghiệp luôn,
[13:37]mà không phải doanh nghiệp, bao nhiêu mạng sống con người bay luôn. Nên luôn luôn xã hội này, thế giới này, cuộc sống này đều có những tham số bất ngờ chen vào trong cái hoạt động của kinh doanh và người doanh nhân không bao giờ lường trước được. Và khi đã bước vào doanh nhân rồi, đúng là bao nhiêu phần trăm là tài của mình, nhưng bao nhiêu phần trăm còn lại đúng là nó có một cái gì... Nếu mà ta không tin gì hết thì ta nói là may rủi, còn nếu ta tin thầy bói một chút thì ta nói là số phận, và nếu ta tin vào Phật pháp thì ta nói rằng là nhân quả. Đành như vậy, đó, chứ không ai có thể mà luôn luôn
[14:13]chắc chắn được cái sự thành công sẽ đến với mình. Và chính vì cái mà không bao giờ chắc chắn được cái sự thành công đến với mình như thế nào, nên cái người doanh nhân coi bên ngoài thì cười, đi xe thì đắt tiền, ngồi nhà hàng sang trọng, nhưng trong lòng là một đống tơ vò, rối rắm, lo âu. Đúng không anh Hiệp hà?
[14:40]Thầy nhìn thấy anh Hiệp rất là dễ thương, rất là đẹp trai, nụ cười hiền lành trên môi, chủ tịch hội đồng quản trị, nhưng nhìn sâu thẳm vào trong lòng anh, một đống tơ vò ở trỏng, đầy lo lắng. Đúng không ạ? Anh đang lo. Và không phải mình anh, tất cả mọi người đang lo. Ta chỉ tạm vui theo từng thương vụ. Ví dụ trong cái đợt này có lãi thì mừng được một đợt, đợt sau lỗ là buồn một đợt. Cứ đắp đổi như vậy và suốt cuộc sống ta cứ phải như vậy. Nhưng tuy nhiên, vì là doanh nhân, ta gánh trên vai của mình nhiều thân phận của những người khác, những người nhân viên của ta, và ảnh hưởng vào trong kinh tế xã hội rất là lớn,
[15:22]nên cái người doanh nhân bỗng nhiên trở thành trách nhiệm rất là nặng. Và từ xưa tới bây giờ cứ phải đầu tư, cứ phải kinh doanh, cứ phải có trách nhiệm, khi thì thành công, có lãi, phát đạt, phát triển, khi thì sụp đổ, mất vốn mất lãi rồi phá sản tiêu mất luôn. Cuộc đời nó cứ như vậy. Và hôm qua trong một buổi nói chuyện với nữ doanh nghiệp, một câu lạc bộ nhỏ, thì thầy có nói điều này, nói là: "Bây giờ thì ta vinh danh những người doanh nhân mà ngày xưa ta gọi là ông chủ, hay gọi thêm nữa là tư bản á, giới tư bản. Mà cách đây không bao lâu thì Mác và Ăng-ghen rất ghét mấy ông chủ này. Có đúng không ạ? Ghét ghê lắm và xem như là kẻ thù số một của nhân loại.
[16:05]Nhưng ngày hôm nay là nhà nước ta với cái nhìn gọi là tư duy đổi mới, với cái nhìn sáng suốt phù hợp với thực tiễn của thời đại, của thế hệ, nhà nước lật ngược vấn đề lại là tôn vinh doanh nhân. Có ngày hội của doanh nhân, Doanh nhân Sao Vàng Đất Việt gì đó, là bởi vì biết sao? Người doanh nhân này rất là khổ và trên đôi vai người doanh nhân này gánh vác rất nhiều vấn đề của quốc gia. Nhưng mà không bao lâu, trước đây, ta còn coi những người doanh nhân là kẻ thù, là ông chủ. Vì sao vậy? Không phải là Mác, Ăng-ghen vô lý đâu. Vì cái thời buổi đó, vào cái giai đoạn đó ở châu Âu, những người ông chủ là những tên ác quỷ. Ác quỷ vì sao ạ?
[16:48]Vì bóc lột. Trong tay họ nắm vốn, nắm quyền và bao nhiêu người nghèo phải đi làm thuê. Và nếu không vừa lòng ông chủ, ông chủ đuổi, đuổi là đói á, ra đường ăn xin á, rồi cả nhà đói theo. Nên vì sự sống của gia đình mình, vì con cái ăn học, cứ phải chìu lụy ông chủ, và ông chủ tha hồ bóc lột, bóc lột sức lao động, bắt người ta phải làm nhiều hơn cái mà họ được thụ hưởng. Nghĩa là cái lương họ hưởng tính ra quá ít so với cái sự, cái sự đóng góp công lao của họ. Nên vì vậy là bản chất của nó là bóc lột. Mác, Ăng-ghen đã hết sức là căm giận điều này và ổng quậy tung cả thế giới lên để trả thù giùm cho công nhân.
[17:31]Và để trả thù cho công nhân như vậy, ông đã đưa ra một chủ thuyết là dẹp bỏ chế độ chủ nhân, để muốn đưa cái giai cấp công nhân lên trở thành ông chủ. Nhưng mà lúc nào cũng phải có ông chủ, không trật được. Vì không có ông chủ, không có người điều hành thì không có, không có bất cứ hoạt động kinh tế nào nữa. Dù đổi người này qua người khác rồi cũng phải có tiếp tục người lãnh đạo một cái doanh nghiệp. Và một thời gian rất dài, nhà nước ta cũng phải tự mình làm doanh nhân, tự mình đầu tư. Vào thời đó ta gọi là thời gì ạ? Ta gọi là thời gì? Đúng rồi, thời bao cấp. Nên định nghĩa cái khác của thời bao cấp và thời đổi mới là gì?
[18:14]Cái thời bao cấp là cái thời mà nhà nước đứng ra làm ông chủ luôn, phải điều hành, phải kinh doanh và chấp nhận rủi ro. Mà công nhận rủi ro nhiều hơn là thành công, vì lạm phát quá chừng, tiền nó cứ chạy ra bên ngoài. Cho đến khi mà nhà nước mới thay đổi tư duy, ta đổi mới, đẩy cái kinh doanh đó ra thay vì cho nhà nước trực tiếp đầu tư, đưa ra bên ngoài, mỗi người nào có năng lực tự mình phải đứng lên mà mà đầu tư, chấp nhận rủi ro để kinh doanh. Và như vậy, có phải là ta lui lại cái thời ông chủ bóc lột ngày xưa mà đã gây nên sự căm giận cho Mác và Ăng-ghen hay không? Thì đây là cái vấn đề mà ta muốn nói với nhau ngày hôm nay.
[18:56]Vì nếu không khéo, ta đúng đi trở lại, ta đi trở lại cái giai đoạn lịch sử mà đã bị lên án thê thảm, và phảng phất điều đó đang trở lại. Phảng phất điều đó đang trở lại. Ví dụ nếu ta vào một cái khu công nghiệp ở một cái tỉnh miền Nam, thầy không muốn nói là cái tỉnh nào chính xác, e mất mít lòng. Ta vào một cái hãng xưởng, xí nghiệp, một công ty lớn của nước ngoài họ đổ về họ đầu tư, thì ta thấy làm sao? Nó giống lại của thế kỷ thứ 17, 18 trở lại, là người công nhân bị bóc lột thậm tệ trở lại, y như vậy. Ta cũng có những cái hiệp hội, những liên đoàn để bảo vệ người công nhân nhưng cũng không hiệu quả hoàn toàn.
[19:34]Vì cái thế lực của đồng tiền của ông chủ họ rất là mạnh, và họ không quen khái niệm xã hội chủ nghĩa. Họ không quen, họ không quen có cái thái độ là tôn trọng cái người làm công. Và họ, cái tư duy của họ y chang của thế kỷ mấy thế kỷ trước từ bên châu Âu, hễ là chủ được toàn quyền sinh sát và đều trở thành người bóc lột hết. Nó phảng phất phảng phất trở lại, trong khi ta ta kinh qua một giai đoạn xã hội chủ nghĩa, ta ý thức rất rõ về cái sự xấu xa của điều bóc lột này. Đây là cái giai đoạn này là giai đoạn khác nhau giữa hai cái vấn đề. Cũng làm chủ, cũng làm kinh doanh trở lại, nhưng mà ta không để tái lập lại cái sự bóc lột của mấy thế kỷ trước.
[20:15]Mà ta cũng phải đầu tư, cũng phải kinh doanh giống như là cá nhân, mà phải để cho cái xã hội tốt đẹp hơn, yêu quý nhau hơn, tử tế với nhau hơn, không có người bóc lột người. Đây là một bài toán khó, nhưng mà trí tuệ Việt Nam ta sẽ giải được. Cái bài toán khó này nhà nước đưa lên trong cái phương châm là: "Kinh tế thị trường định hướng chủ nghĩa xã hội". Đây là một bài toán khó. Cái kinh tế thị trường nói rõ ràng nó là tư bản, cái định hướng xã hội chủ nghĩa nói thẳng là cộng sản. Hai cái ngược với nhau nhưng mà đi chung một con đường, phối hợp đi chung một con đường, và chỉ có Việt Nam mới dám nói điều
[20:55]này, chỉ có Việt Nam mới dám đưa ra bài toán này cho toàn dân mình cùng giải. Nghĩa là sao? Ta trở lại cái giai đoạn tư nhân kinh doanh đầu tư như mấy thế kỷ trước, như cái giai đoạn mà Mác và Ăng-ghen đã căm hờn. Nhưng ta sẽ không để lặp lại cái tình trạng người bóc lột người. Ta sẽ xây dựng một xã hội kinh tế phát triển phồn vinh, nhiều doanh nghiệp vẫn phải phát triển lên thành những tập đoàn lớn của thế giới, nhưng mà không có người bóc lột người. Ta sẽ xây dựng điều này bởi cái trí tuệ của người Việt Nam, bởi cái đạo đức của người Việt Nam, văn hóa người Việt Nam, tâm hồn người Việt Nam, ta sẽ làm được điều này.
[21:35]Thầy nói vậy có quá đáng không? Điều này chỉ làm được với tất cả sự quyết tâm của chúng ta, của từng con người, mà nhất là của ai ạ? Nhất là của ai? Của doanh nhân. Và như thầy hỏi vậy, thầy nói: "Bây giờ một người chủ, họ có quyền thuê người và trả lương, và biết rằng cái người làm nhân viên làm cho mình lệ thuộc vào mình rồi, cái đời sống lệ thuộc vào mình rồi. Thậm chí họ có quyền bóc lột, ừm. Nhưng mà khi nào thì họ trở thành người bóc lột và khi nào thì họ không trở thành người bóc lột? Lý do nào? Lý do nào? Ai có câu trả lời xác đáng ạ?" À cô, cô... Đứng lên nói cho thầy nghe đi. Ừ nói đi.
[22:20]- Thưa thầy à, con cũng không biết là có xác đáng không, nhưng mà theo cái suy nghĩ của con thì nếu như họ chỉ lấy lợi nhuận làm mục tiêu cuối cùng và họ không quan tâm đến người lao động và làm việc cho họ thì đó có thể gọi là bóc lột được. - Vì sao họ chỉ quan tâm đến lợi nhuận? Vì sao họ không quan tâm đến đời sống của người công nhân, nhân viên? Vì sao? - Họ lấy sự giàu có cho bản thân làm mục đích cuối cùng. - Ừ, vì sao họ lại lấy giàu có cho bản thân làm mục đích cuối cùng? - Đấy là vì lòng tham ạ. - Vì lòng tham. Đó! Tới chỗ này câu hỏi mới được trả lời. Là khi một người chủ không có đạo đức, phải không?
[23:01]Khi họ tham là họ không có đạo đức thì họ sẽ trở thành kẻ bóc lột. Mà nếu người chủ họ có đạo đức, họ biết ơn những cái người đã làm giúp họ thì tự nhiên họ có cái sự quan tâm đến đời sống của người nhân viên của mình và chắc chắn người chủ này không trở thành kẻ bóc lột. Như vậy vấn đề nằm ở trong ở đâu? Trong tâm hồn của người doanh nhân. Trong tâm hồn của người doanh nhân. Vấn đề nằm ngay chỗ đó thôi. Làm sao giải quyết, xử lý ngay chỗ đó thì ta sẽ có những doanh nhân tuyệt vời, không có bóc lột người. Nhưng bây giờ ta quay ngược lại vào thế kỷ thứ 17, 18, lúc ấy những cái giới chủ nhân nở rộ lên ở châu Âu,
[23:42]thế tại sao không có người tốt hay sao mà toàn bộ họ trở thành bóc lột hết, để phải xuất hiện cái hai nhà lý luận Mác và Ăng-ghen mà quậy tung thế giới lên? Tại sao như vậy? Không có ai tốt hay sao? Cả cái châu Âu, Âu-Mỹ như vậy không có người tốt hay sao? Sự thực là nó ảnh hưởng dây chuyền. Cái ông chủ kia làm như thế, ông chủ nọ làm như thế, mình không thể làm khác được. Nếu mà làm khác không cạnh tranh được. Nếu không bóc lột công nhân để có lợi nhuận cao thì mình không tồn tại được trong cái sự cạnh tranh thương trường. Thế là phải thi nhau bóc lột công nhân để cho mình có nội lực. Và cái sự bóc lột đó nó phảng phất ở một vài quốc gia ép dân mình nghèo
[24:15]để thu được ngân sách cao, thầy không muốn nói quốc gia nào. Ta đang trở lại những cái điều đó. Mà tại sao thầy nói nhiều về chính trị, kinh tế? Vì nó liên quan đến, thứ nhất là sự tồn vong của doanh nghiệp, doanh nghiệp sẽ phát triển bền vững hay không. Thứ hai là tâm hồn của người doanh nhân có thể bình an, hạnh phúc hay không. Nên thầy phải giải quyết vấn đề này. Ta bàn đi bàn lại thành ra giống như nói chuyện chính trị, nhưng nó là mấu chốt để đi đến cái sự thành công, sự hạnh phúc về sau. Vấn đề ta đã tìm ra được là chính vì đạo đức của người doanh nhân. Ở đây, nó có một cái tham số mà hồi nãy ta nói,
[24:50]nó bí ẩn, nó chi phối mọi cái hoạt động của doanh nghiệp. Cái tham số đó là gì? Luật nhân quả. Mà nếu ta không tin thì ta nói là may rủi, yếu tố may rủi bất ngờ. Nếu ta tin vào thầy bói thì nói vận số, còn nếu ta tin vào đạo Phật thì ta nói là luật nhân quả. Là cái sự thành công hay sự thất bại của một doanh nghiệp, nó có một cái tham số chi phối đó là luật nhân quả. Cái luật nhân quả này nó kéo dài suốt nhiều thời gian, nhiều kiếp của quá khứ và ảnh hưởng đến rất dài những thời gian khác ở những kiếp sau, ở những tương lai xa. Cái luật nhân quả nó là những cái chuỗi vận động như vậy, không gián đoạn.
[25:29]Nó không phải là ngắt ngang một cái nào, một thời điểm nào để xét cái nhân quả cả, mà nó là một chuỗi vận hành rất là dài. Và trong cái chuỗi vận hành rất là dài đó, chính cái người doanh nhân cũng không biết mình cái phúc đời trước mình đã tới đâu. Và cái phúc mình tới đâu thì cái doanh nghiệp của mình cũng sẽ phát triển đến đó. Đây thầy vừa nói một cái tham số gọi là cái phúc của người doanh nhân hay người chủ, và cái tham số này rất quan trọng. Ví dụ, khi một người làm một cái doanh nghiệp đến gặp, thầy nói đơn giản như gặp thầy thôi, thầy không phải là thầy bói giỏi, nhưng mà khi thầy nhìn cái tướng mạo người đó
[26:06]thì thấy người đó cái vận khí mạnh và thẳm sâu nhìn thấy tâm hồn của người này tử tế. Cái vận số người đó tốt tức là cái phúc quá khứ người đó rất là lớn, mà cái tâm hồn người đó tốt tức là tương lai người đó làm được nhiều điều tốt. Như vậy quá khứ tốt, cái hiện tại tốt thì thầy nói cái người này cái doanh nghiệp sẽ thành công, thành công bền vững. Vì họ vừa làm ăn mà họ vừa làm phúc, họ vừa là ông chủ nhưng họ tử tế với mọi người nên doanh nghiệp này sẽ thành công. Không cần là thầy bói, chỉ nhìn nhiêu đó thôi thầy đã biết rồi. Còn khi thầy nhìn một cái người người doanh nhân và thầy thấy có những yếu tố,
[26:48]ví dụ cái vận khí đang có, tức là công việc đang trôi chảy, nhưng mà trong cái tâm hồn người này nó có cái hẹp hòi hoặc nó có yếu tố kiêu ngạo, ngang tàng, kiêu ngạo và có cái sự hẹp hòi, rồi đôi khi cái tham vọng vượt hơn cái phúc của mình, là thầy biết là cái doanh nghiệp này tồn tại không bao lâu lắm, đến lúc nào đó bỗng nhiên phải gãy đổ. Vì sao? Vì đang hưởng cái phúc của quá khứ, nhưng mà hiện tại bởi cái tâm hẹp hòi, cái kiêu ngạo và cái tham vọng lớn của mình làm cho cái phúc mình hết rất là nhanh, nên doanh nghiệp này sẽ gãy đổ. Và khi một doanh nghiệp gãy đổ, nó kéo theo nhiều thân phận
[27:27]của con người cũng rơi vào khốn cùng luôn, rất là lo. Nên đây là thầy nhìn cái tham số là cái phúc, cái phúc của một con người. Cái tham số này rất quan trọng, ngoài những cái việc một người doanh nhân phải nghiên cứu về thị trường, về cái chuyên môn của mình, cái đồng vốn của mình, những cái vận hành của cái hệ thống tài chính xã hội, những cái mối đối tác, những mối liên quan, những mối quan hệ mà mình có được, tranh thủ được từ ngân hàng tới những người bạn bè, vân vân, còn biết bao nhiêu yếu tố đó để dựng nên một doanh nghiệp, vận hành một doanh nghiệp. Nhưng mà còn một cái yếu tố, một cái tham số cực kỳ quan trọng,
[28:04]vô hình, không chứng minh được, không đưa vào trong lý luận kinh tế học được mà rất quan trọng, đó là phúc của doanh nhân. Yếu tố này rất là quan trọng. Khi ví dụ có một giai đoạn mà người công nhân họ nổi loạn ở một cái công ty, một xí nghiệp đó, họ đình công vì họ bất mãn cực độ cái lối đối xử của ông chủ. Qua vài lần đình công như vậy, cái công ty đó sập luôn. Vì mỗi lần đình công thấy hao tốn lắm, tổn hại lắm cho hoạt động của công ty, mất đi uy tín, mất đi cái sự liên tục, rồi sau đó cái tâm lý bất ổn, nó làm cho cái doanh nghiệp đó khó vận hành rồi sau này dễ sập, nhiều lần như vậy. Thì nó giống như là một sự, một cái sự trả quả báo,
[28:47]một cái hậu quả tất yếu mà cái người chủ phải gánh chịu khi cái sự đối xử của họ đối với công nhân không tốt. Cái đó là cái mà ta dễ thấy, cái đó mà ta dễ thấy. Còn những cái trường hợp mà nhân quả ta khó thấy là có những cái xui rủi lạ lùng không hiểu từ đâu tới đánh vào, đánh vào rồi cái công ty từ từ sập luôn, xóa sổ luôn, không hiểu nổi. Nhiều... Có một lần thầy đi thấy một cái công ty nào đó họ xây một cái cái trạm ở bên đường để cho xe đi qua lại sẽ ghé vào đó mà ăn uống, nghỉ ngơi, giải trí. Và những hạng mục họ xây rất là đẹp. Thầy cũng có kiến thức về kiến trúc mà đi ngang nhìn còn phải tấm
[29:24]tắc khen, tấm tắc họ xây hay quá, đẹp quá, mô hình quy hoạch nó quá quá hợp lý để cho xe đi ngang đi qua đi lại phải ghé vào. Và khi họ thấy nhìn thấy quy hoạch cái kiến trúc của họ, bố trí của họ mình nghĩ họ thành công. Nhưng không! Khi họ xây xong, khánh thành xong, không một người bước vào, không lý giải nổi. Cái quán cóc bên đường á mà người ta đi ngang nhiều khi người ta còn ngừng xe lại người ta ghé vào người ta uống nước, còn cái trạm đó đẹp vô cùng, thanh nhã vô cùng, hiếu khách vô cùng, không một bóng người ghé lại. Cho tới qua mấy năm không chịu đựng nổi, bỏ hoang luôn, đến bây giờ không ai đụng tới luôn, không biết lý do tại sao.
[30:03]Một cái tham số gì đó đã chi phối vào mà không ai lý giải nổi, rất là lạ lùng. Hoặc là một cái một cái anh, anh mở một cửa hàng vi tính, một công ty ngay tại trung tâm rồi công ty từ từ tiêu tan tới mất tiêu luôn, không còn gì nữa, phải bỏ công ty xóa sổ phá sản luôn. Một cái tham số gì không hiểu, trong khi là được đắc địa, được vị trí tốt, chuyên môn giỏi, quản lý hay rồi vẫn một cái tham số bí ẩn không hiểu nổi, mất luôn, không ai đến với mình nữa và mất luôn. Và rồi có những trường hợp khác, một người mà ta nghĩ họ như quê mùa, ít biết, liều lĩnh, làm đại mà cứ bước vào đâu thành công tới đó, bước tới đâu thành công tới đó, chính họ cũng không hiểu luôn.
[30:46]Nên có những cái tham số mà ta gọi là cái phước, cái nghiệp của quá khứ đã chi phối rất nhiều trong việc vận hành một cái cái doanh nghiệp như vậy. Nên vì vậy là nếu mà nói trên khía cạnh kinh tế học thì có lẽ mọi người ngồi đây giỏi hơn thầy, vì thầy không có rành lắm. Nhưng mà nếu nói về cái yếu tố về phước tội thì thì thầy quan tâm hơn rất là nhiều. Và thầy mong rằng doanh nghiệp ta cũng vậy, hãy xin quan tâm rất nhiều đến khía cạnh này. Là khi mà ta hiểu tường tận về cái tham số này, cái yếu tố phước tội này của quá khứ này chi phối cái hoạt động doanh nghiệp của ta thì tự nhiên ta vỡ ra nhiều vấn đề trong việc vận hành một cái doanh nghiệp.
[31:29]Cái yếu tố phước tội như thế nào? Là quá khứ ta đã làm rất nhiều điều thiện hay là không nhiều lắm thì những điều đó sẽ ảnh hưởng ngày hôm nay, doanh nghiệp ta ngày hôm nay. Nếu mà trong quá khứ, trong những kiếp xưa ta làm rất nhiều điều thiện thì ta cứ yên tâm rằng doanh nghiệp ta sẽ phát triển rất là lâu dài. Còn nếu kiếp xưa những điều thiện ta làm không phải nhiều lắm thì ta phải lo là doanh nghiệp ta phát triển không lâu, đến lúc nào đó nó phải suy thoái và dừng lại. Nhưng ai biết rằng cái quá khứ mình phước đã làm rất nhiều hay làm rất ít, có ai biết được không ạ? Và không, không biết. Như vậy nếu ta tự đánh giá mình cho chắc ăn thì ta sẽ tự đánh giá rằng mình đã làm
[32:14]phước rất nhiều trong quá khứ hay mình mình đã làm phước chưa phải nhiều lắm? Vậy ta trong hai cái chọn này, trong hai cái option này, ta lấy cái nào? Cái thứ hai phải không? Tức là thôi ta cứ tự nhận mình là người làm phước chưa nhiều lắm, như vậy cho nó chắc ăn, phải không? Hơn là cứ tự ảo tưởng cho mình đã làm phước rất nhiều mà chủ quan. Nên khi ta nhận cái thứ hai là cứ cho rằng mình đã làm phước không nhiều lắm trong quá khứ và trên cái đánh giá như vậy mà ta lo liệu nó chắc ăn hơn. Thì trên cái mà gọi là ta chưa phải làm phước nhiều lắm trong quá khứ mà bây giờ ta đã lỡ dựng nên một doanh nghiệp,
[32:52]đang vận hành một doanh nghiệp, bây giờ không phải khi không mà nghĩ: "Thôi tôi làm phước ít quá, thôi tôi nghỉ tôi không làm nữa", được không ạ? Không được. Không được vì sao? Vì nhiều cái số phận đang liên quan tới mình, nhân viên đang làm mình hưởng lương, rồi gì nữa? Còn uy tín danh dự nữa. Ủa sao thằng đó đang làm rồi tự nhiên nó nghỉ mất trốn mất? Nó bị cái gì, phải không? Là còn uy tín danh dự gia đình rồi cái bao nhiêu thân phận dính líu với mình nữa, thế là không phải nghiễm ngang được. Nhưng mà cái mà ta đánh giá rằng mình chưa phải là người làm phước nhiều trong quá khứ, ta không biến nó thành một cái mặc cảm mà ta biến nó thành cái gì?
[33:27]Biến thành cái gì đó để ta cố gắng nhiều hơn, nỗ lực nhiều hơn, định hướng đúng hơn. Và cái định hướng đúng hơn là cái ta nói với nhau ngày hôm nay. Vì ta phải định hướng đúng, làm đúng, công ty ổn định, doanh nghiệp phát triển, tâm ta mới bình an. Và kèm thêm cái nữa ta có thiền định thì ta mới thực sự là một doanh nhân hạnh phúc. Thầy không nói thành đạt mà nói hạnh phúc, cái hạnh phúc nó lớn hơn, nó trùm hơn tất cả. Doanh nhân giàu có thể vẫn đau khổ. Doanh nhân thành đạt vẫn có thể khóc một mình trong phòng. Nhưng mà doanh nhân hạnh phúc thì bảo đảm không có gì hết. Ở trong phòng riêng hay ở đông người, mình vẫn là niềm vui tỏa sáng,
[34:06]nên cần cái hạnh phúc hơn, giàu chưa cần, thành đạt không cần mà hạnh phúc. Vì sao? Hạnh phúc nó trùm luôn cả cái đó luôn. Hạnh phúc nó trùm luôn cả cái giàu, trùm luôn cả cái thành đạt, và thậm chí có lúc đi qua khó khăn, ta vẫn mỉm cười vượt qua được. Và ta vẫn đứng vững để cho mọi người nương tựa vào mình để đi qua khó khăn được. Chứ còn vừa mới khó khăn mình khóc lên khóc xuống, vô trong công ty mặt như cái đám ma, thấy nhân viên họ rúng động hết liền, làm không nổi. Thấy khó khăn cái là chính mình là người khóc đầu tiên rồi thì còn ai nương tựa mình được, phải không? Ở đây mình bình an, có cái bản lĩnh gì đó làm cho mình bình an,
[34:40]vượt qua và nhờ cái sự bình tĩnh của mình như vậy, mọi người được nương tựa vững vàng như vậy, công ty vượt qua khó khăn luôn. Cho nên cái thái độ bình an, hạnh phúc của ta quyết định rất lớn trong cái sự thành công của của doanh nghiệp ta sắp tới. Mà để có được cái bình an như vậy, ta định hướng đúng, ta định hướng đúng về đạo đức như hồi nãy cô gì nói, ta định hướng đúng cái đó lại. Ta biết bổ sung lại cái phước mà ta nghĩ rằng mình đang còn thiếu, phải không? Ta cứ nghĩ mình đang còn thiếu cái phước, không ai được chủ quan nói mình phước đã quá dày. Cái người mà nói phước mình đã quá dày là người đó chuẩn bị rớt.
[35:15]Như ngày xưa Napoléon vậy đó, là một vị vua, vị tướng mà gần như bách chiến bách thắng. Đến khi ổng từ là một vị tướng ở chiến trường đánh thắng rồi bắt đầu ổng bước vào lĩnh vực chính trị để ổng giành ngai vàng. Lúc mà ổng lên ổng giành ngai vàng như vậy thì gây xung đột lớn trong cái chính trường của Pháp. Người ta đấu qua đấu lại để chống lại ổng chứ đâu phải khi không chịu một cái ông tướng lùn lùn ở đâu ngoài chiến trường bây giờ lên đây đòi làm vua được. Thì trong một lúc mà người ta chống ổng như vậy, ổng mới nói câu này: "Các ngươi không chống được ta! Ta có thần Chiến Tranh hộ mạng cho ta!"
[35:46]Thì câu nói đó là một câu hoàn toàn của một ông tướng võ biền, chẳng có chính trị gì cả. Chính vì câu nói này và Napoléon phải thất bại. Nên khi người nào mà tự cho mình hay, người đó sẽ dở. Người nào tự cho mình có phước nhiều, người đó sẽ hết phước. Nên hồi nãy khi thầy hỏi cái câu là tự mình đánh giá mình là người có phước nhiều hay phước ít thì ở đây một vài người đã rất là sáng suốt, chọn mình là người có phước ít. Và thầy hết sức là tán thán, khen ngợi cái người nào đã chọn cái option hai này là tự nhận mình là người có phước ít, vì người đó mới đi bền vững được. Còn người nào tự thấy mình thành công quá khứ quá,
[36:24]xe mình đi là xe mấy chục tỷ, rồi tiền trong ngân hàng nhiều quá, nhà đất nhiều quá và nghĩ trong đầu: "Nếu vậy chắc là phước mình nhiều á" thì người đó hãy về lo giùm thầy. Sắp sắp sập rồi đó. Hồi nãy có ai nghĩ lén là mình sẽ phước rất nhiều không ạ? Có ai nghĩ lén không giơ tay lên? Vì người đó sắp sập rồi đó. Còn người nào nghĩ rằng mình phước không nhiều, ai nghĩ là mình phước không nhiều đâu giơ tay lên thầy? Thầy hết sức tán thán vì những người này sẽ còn phát triển được. Và nhớ như vậy. Cái Napoléon nói một câu xong rồi sau đó ổng tiêu luôn, đến nỗi mình là một vị vua mà bị đem ra giam cầm ở đảo Saint Helena luôn. Như vậy.
[37:02]Thì bây giờ cũng vậy, trong cái nhiều cái tham số mà một doanh nghiệp phải biết thì thôi thầy không có đi vào cái chuyên môn, mà thầy chỉ nói cái phước thôi. Chúng ta tự nhận mình ít phước và muốn phát triển cái doanh nghiệp bền vững, ta phải nhiều phước. Và bây giờ muốn làm sao để nhiều phước? Tức là bù cái phước quá khứ ta vẫn còn thiếu thì trước hết là gì? Là: "Xin hãy cho nhau một tấm lòng. Sống trên đời sống cần có một tấm lòng, để làm gì em biết không em? Để... để..." Không dám nói "để gió cuốn đi" làm sao mà đòi hoạt động doanh nghiệp được. Ta cần có một tấm lòng để gì? Để yêu thương con người và để vận hành cái doanh nghiệp ta.
[37:44]Để ta run cái enterprise ta, ta để vận hành cái doanh nghiệp của ta cần có một tấm lòng. Ngoài cái trí tuệ, bản lĩnh thì ở đây chắc ai cũng có cả. Cái người doanh nhân nào mà nếu nói theo miền Nam là đầu cũng đầy sạn. Khôn quá, người ta gọi là đầu đầy sạn. Nhưng mà sự thực đầu mình có sạn không ạ? Không! Đầu mình có nhiều cái trí tuệ, chất xám rồi gì đó, kiến thức rồi thông minh. Nhưng mà trong miền Nam thì hay có chữ đầu đầy sạn. Không biết ngoài Bắc có cái chữ đó không ta? Có không? Người nói có, người nói không kìa thấy không? Đó là một cái thành ngữ mà ở trong miền Nam thấy ai khôn quá thì nói
[38:20]đầu thằng đó nó đầy sạn, mà thầy không biết ngoài Bắc có không. Thì làm một doanh nghiệp rồi thì thầy nghĩ đầu ai cũng đầy sạn. Mà thôi bây giờ nói chữ đầy sạn kỳ quá, giờ nói đầy cái gì nhỉ? Đầy đá quý đi ha, đầy đá quý. Nhưng mà ta cần thêm một cái nữa là tấm lòng. Cái tấm lòng này để làm cho cái phúc của ta sinh sôi nảy nở và cái phúc đó bảo vệ, bảo vệ doanh nghiệp ta. Có ai đã từng lên mạng ta download một cái phim xuống để ta xem không ạ? Có ai đã từng xem một đoạn phim trên mạng như xem, xem trên YouTube rồi đó, có xem chưa? Có rồi. Là ví dụ thế này: khi cái màn hình nó hiện ra, ở đây thầy không có biểu diễn được.
[38:59]Phải có cái phấn thầy viết cái này thầy minh hoạ sẽ rất là rõ, chắc không có. Thôi thầy, thầy nói rồi mọi người tưởng tượng giùm thầy chút. Khi mà ta muốn xem một cái phim ở trên mạng, ta nhấp chuột vào cái đường link của nó cái nó hiện ra một cái khung hình, cái khung của phim ảnh, ở dưới này nó có cái mũi tên là Play á, ta bấm vào cái Play thì bắt đầu cái từ từ cái nó, nó load cái dữ liệu xuống bắt đầu hình nó chạy ra để ta xem cái phim. Nhưng có khi phim nó nhảy, có khi nó đứng lại, nó quay quay quay vòng vòng một lát cái nó đủ cái dung lượng rồi bắt đầu nó lại chiếu cho ta coi một đoạn, coi được vài giây cái nó ngừng lại, cái nó quay quay vòng vòng để nó tải nữa.
[39:34]Có không ạ? Có ai bị vậy chưa ạ? Thấy không đó? Ai coi mạng đều bị. Đó là cái gì á? Làm ơn hiểu cái này giùm thầy chút. Ừ. Tức là cái dữ liệu nó tải về không kịp mà tốc độ Play thì nó nhanh hơn, mà dữ liệu tải về không kịp cho nên nó phải dừng lại để nó chờ dữ liệu tải tiếp rồi nó Play tiếp. Nên cái người mà họ hướng dẫn ta xem phim á: nếu mà quý vị xem phim bị dừng, bị nhảy thì hãy bấm vào cái Pause, là cái dừng, dừng 30 giây để làm chi? Để cho nó có thời gian chờ mà dữ liệu nó tải về. Luôn luôn cái dữ liệu tải về nó đi trước cái tốc độ của cái Play thì ta coi không bị giật nữa, phải không? Vì dữ liệu luôn luôn đi trước một đoạn, cái đoạn mà mờ mờ đó,
[40:12]trên cái thanh mà thanh trượt á, cái đoạn mờ mờ đó nó đi trước, cái mà Play nó cứ đi sau đi sau thế này là bảo đảm xem phim không có giật. Nói cái gì tự nhiên đang coi nói phước lại nói về cái này. Là phước với doanh nghiệp ta giống như vậy. Nếu cái phước của ta nó đi trước, nó cứ đi trước một đoạn, rồi doanh nghiệp ta vận hành đi sau thì xin thưa doanh nghiệp ta không bao giờ bị đình đốn, cứ phát triển. Vì phước luôn luôn đi trước, ta bước đi trước một bước, đi trước một bước, đi trước một bước. Rồi doanh nghiệp ta cứ vận hành đi theo đi theo. Còn nếu mà phước ta đi chậm mà cái vận hành doanh nghiệp ta đi nhanh
[40:44]hơn thì xin thưa chắc chắn nó phải dừng lại nó quay quay một chút. Đình đốn.
[40:52]Và cái vấn đề của ta là thế này, vấn đề của ta là toàn cái doanh nghiệp ta từ chủ cho tới nhân viên phải tạo cái phúc gì đó để cho cái phúc ấy đi trước cái tốc độ vận hành của doanh nghiệp. Đây là bí quyết của thành công. Đây là bí quyết của thành công. Mà khi doanh nghiệp cứ phát triển trơn tru, cái doanh nghiệp nó cứ Play, nó Play đi tới, còn cái mờ mờ nó chạy trước chạy trước là doanh nghiệp thành công, lương tăng, lợi nhuận đem về nhiều, đóng góp ngân sách cho quốc gia nhiều, ta làm được nhiều việc từ thiện xã hội, lòng mình cứ vui phơi phới. Và bây giờ hỏi, à, "Thưa thầy, cái doanh nghiệp con làm
[41:30]ăn thất bại, lỗ lả, khốn đốn, lòng con khổ quá, bây giờ thầy dạy con cái gì mà để cho tâm con nó yên?". Thầy nói, "botay.com". Vì sao vậy? Vì cái niềm bình an, hạnh phúc của mình nó gắn vào cuộc đời, cái sự nghiệp của mình. Nói là đang thất bại hết, lỗ lả hết, nhân viên đói meo hết, tự nhiên bây giờ mình ngồi thiền, bình an, tâm vào định à, không bao giờ có chuyện đó. Không bao giờ có chuyện đó. Phải là sao? Ông chủ mới ngồi thiền, bình an được vào định khi mà bên ngoài cái doanh nghiệp đang chạy tốt. Nghĩa là vắng mặt mình chút xíu mọi việc vẫn vận hành trơn tru, nhân viên mình vẫn làm đúng nhiệm vụ thì ta mới bình yên mà ngồi thiền,
[42:16]ta mới tiếp xúc với bạn bè với vẻ rạng rỡ, tự tin trên khuôn mặt. Chứ còn bây giờ nói giấu gì thì giấu mà ví dụ ở nhà kế toán vừa báo: "Thưa bác, cái quý này ta lỗ 3 triệu đô la." thì dù có mà đi dự tiệc sang trọng, bắt tay ai chớ là lòng héo queo, phải không? Có giả vờ gì giả vờ cũng không được. Ánh, vì vậy, cái sự bình an, hạnh phúc của doanh nghiệp ta nó gắn với cái thành công, không còn cách nào khác. Mà cái thành công phải làm sao nó đi chậm hơn cái phước, tức là cái phước nó đi nhanh hơn chút xíu, nó tải cái về cho kịp thì cái ta cái Play cái doanh nghiệp ta cứ từ từ từ từ đi tới giống như trong phim vậy đó,
[42:49]còn cái phước nó cứ chạy trước chạy trước một chút, nó chạy trước 2 - 3 bước là doanh nghiệp ta sẽ trơn tru mà vận hành mãi. Mà cái bí quyết chỗ này làm cho cái phước luôn luôn nhiều hơn, chạy hơn một chút xíu là bí quyết để thành công của một doanh nghiệp. Nhưng làm sao cái phước nó cứ chạy trước một chút? Và đây là quyết tâm của toàn doanh nghiệp chứ không phải của riêng ông chủ đâu. Thì ví dụ thế này: ví dụ như ông chủ ông là người tốt bụng, thương người, à ông biết làm điều thiện, mà ông thuê toàn người ba trợn, là cái tay này nó ích kỷ, nó tham lam, nó ganh tị, nó đố kỵ, nó trù dập lẫn nhau,
[43:23]nó hại lẫn nhau, mà khi nó làm việc thì nó không nghĩ tới quốc gia, không nghĩ tới xã hội, không nghĩ tới loài người, thế giới, không nghĩ tới môi trường sinh thái, nó chèn ép nhau miễn sao thấy lương nó nhiều, mà nó chạy được những cái tiền tip, tiền gì riêng cho nó được nhiều là được thôi thì xin thưa ông chủ ông gánh nổi vớt với đoàn nhân viên đó không? Không gánh nổi. Công ty vẫn phải vỡ, rồi ổng phải đi lập một doanh nghiệp khác tại vì phước ổng còn. Thế vì ông là người tốt bụng, phước ổng còn, thế là doanh nghiệp vẫn phải giải thể, ông đi lập lại một doanh nghiệp khác, thuê những người khác, mà đến khi nào mà ổng thuê được
[43:52]những người tốt hoàn toàn thì doanh nghiệp bắt đầu mới trơn tru chạy luôn. Còn những người cũ mà những người xấu là đã phước họ kém quá, họ phá tiêu cái doanh nghiệp của họ rồi. Cho nên vì vậy, để có một cái phúc mà lúc nào nó cũng chạy trước, chạy trước doanh nghiệp thì đây là cái quyết tâm, cái ý thức của toàn doanh nghiệp chúng ta. Và để cho toàn doanh nghiệp có cái ý thức và quyết tâm về việc mà tạo cái phúc cho cuộc đời mình, cho công ty mình thì ta phải làm sao ạ? Thầy mời. - Dạ thưa thầy, làm phước ạ. - Làm phước. Rồi có ai có ý kiến gì thêm bổ sung không ạ? Có ai có ý kiến gì bổ sung thêm?
[44:30]Đây toàn là đầu có, ấy quên, không có nói có sạn nha, đầu có, có đá quý không à nha. Khi thầy hỏi là phải trả lời sao cho lẹ nha. Ta phải làm sao để mà toàn cái doanh nghiệp ta, toàn công ty ta có ý thức, có quyết tâm về việc mà tạo cái phúc trước cái sự vận hành của doanh nghiệp? Luôn luôn phúc cứ phải đi trước vài bước, vài bước rồi doanh nghiệp từ từ vận hành đi theo sau. Cô gì đó vừa mới nói là làm phúc, ai có ý kiến gì nữa không ạ? Trời, toàn đầu có đá quý, kim cương không mà. Lại có một người mới giơ tay. - Thầy, con nghĩ là bản thân mỗi người sẽ tu sửa mình. - Bản thân mỗi người sẽ tu sửa mình. Rồi, cảm ơn con.
[45:10]Ai có ý kiến gì thêm không ạ? Rồi có một người dưới kia, một người giơ tay dưới kia. Cầm micro chạy qua đi. - À thưa thầy, con nghĩ rằng là cái doanh nghiệp đó để mà à tích phước thì cái mục tiêu và cái tầm nhìn hay cái nhiệm vụ người ta đặt ra nó phải mang cái tính chất à nhân văn với con người, cái mục đích nó phải cao cả thì người ta hành động theo cái mục tiêu đó người ta sẽ tích được phước ạ. - Nói đúng ý rồi đó, nhưng mà nói chưa tới vấn đề. Có mục tiêu phải không? Mục tiêu đề ra chung thì sẽ tích được phước. Cái mục tiêu cao cả thì ai có ý kiến gì thêm không? À cô này. - À bản thân con là một người trẻ nhưng hôm nay có cơ duyên được đến a
[45:51]tham dự buổi hôm nay thì con cũng a xin đóng góp một số ý kiến nhỏ. Con nghĩ là bản thân mỗi doanh nhân là đầu tàu của một à công ty và một doanh nghiệp lớn thì bản thân họ phải tạo được ảnh hưởng ờ mang tính nhân văn và toàn diện để từ đó những người ờ nhân công hoặc nhân viên trong công ty mới có thể à à noi theo cái gương đó để mà hành động được. Và sau khi a gây được ảnh hưởng tích cực tới toàn bộ nhân viên thì con nghĩ là à bản thân cái người giám đốc và cũng như là một CEO thì quan tâm sâu sát đến đời sống của từng nhân viên tham gia trong cái doanh nghiệp đó. - À cảm ơn con. Con cứ nói gần tới mà không nói thẳng luôn giùm thầy chút. Cảm ơn con.
[46:28]Thôi thầy cảm ơn a tất cả bốn người đã trả lời. Cho tràng pháo tay đi. Cho tràng pháo tay. Cảm ơn. Vấn đề là thế này: hôm nay khi ta nói với nhau, ta phân tích vấn đề dần dần thì ta phân tích ra một cái bí quyết để thành công là cái phúc phải luôn luôn đi trước cái tốc độ vận hành của của công ty thì công ty sẽ sẽ vận hành trơn tru, phát triển, phải không? Ta đã đồng ý hết rồi. Và bây giờ hồi nãy ta nói với nhau là muốn mà cái phúc đi trước thì đây là phải là ý thức quyết tâm của toàn bộ công ty, của doanh nghiệp, từ chủ cho tới nhân viên. Mà làm sao để tất cả cùng có ý thức có quyết tâm này thì nãy giờ có vài người
[47:05]nói đến cái yếu tố nhân văn cao cả và vai trò đầu tàu của ông chủ. Sự thực chính là như vậy. Chỉ là thế này: nếu ông chủ đã ý thức điều này thì phải giáo dục cho toàn thể nhân viên mình. Trước phải giáo dục cho toàn thể nhân viên mình hiểu rằng cái phúc, cái đức nó phải là yếu tố đi trước một bước cái việc vận hành của doanh nghiệp. Vấn đề là giáo dục. Nghĩa là khi một người nhân viên đến làm việc thì họ có cái chuyên môn của họ, có cái tay nghề của họ, có cái kiến thức của họ rồi, đó là kiến thức trong lĩnh vực nghề nghiệp. Nhưng bây giờ ta phải cung cấp thêm cho họ một kiến thức nữa trong lĩnh vực
[47:40]mà về yếu tố phúc này để cùng với chủ mình mà tạo phúc cho công ty. Mà ta vừa nói tới yếu tố bản thân, mỗi người phải tu sửa là ta phải giáo dục thế nào mỗi người nhân viên đều phải thay đổi, tâm hồn phải cao cả hơn, yếu tố nhân văn cao hơn, mục tiêu trong cuộc sống lớn hơn. Mỗi người đều tu sửa được cái đạo đức của mình, trong cuộc sống nhỏ riêng cá nhân của từng nhân viên họ phải sống tốt, họ phải sống tử tế, không phải là chỉ tốt trong công ty họ thôi, mà trong cuộc sống riêng tư của gia đình họ họ phải là một người tốt, và trong công ty họ cũng phải là một người tốt, và toàn thể từ nhân viên tới chủ đều
[48:17]biết tích phúc, làm những điều tốt, có lý tưởng cao thì chắc chắn cái phúc nó đang xuất hiện dần dần dần dần, chứ không phải là cứ nói rằng à muốn có cái phúc lớn thì công ty mình xuất tiền ra đi làm phúc mà cái phúc nó đi trước đâu, không hẳn như vậy đâu. Không hẳn như vậy. Nó cũng chỉ là một khía cạnh thôi. Tuy bây giờ nói à nghe thầy nói là phải có phúc đi trước cái thôi ta trích quỹ của công ty ra ta đi làm phúc, nhưng mà nhiều khi cái lúc đó công ty ta chưa cho phép xuất tiền ra làm phúc vì cái việc vận hành doanh nghiệp lúc đó đang còn kẹt, ta còn phải xử lý nhiều vấn đề, ta không làm anh hùng được, không có mà đăng báo rồi là công
[48:55]ty ta làm từ thiện bao nhiêu, không có, lúc đó không cho phép. Nhưng mà ta vẫn phải tiếp tục tích phúc. Cái tích phúc của toàn bộ chủ tới nhân viên là gì, là đời sống riêng. Giáo dục làm sao trong đời sống rất riêng của người đó, nơi gia đình của họ, láng giềng, bà con xã hội, cái môi trường sống của họ, họ phải là người tử tế. Thì mỗi người đều có cuộc sống tốt như thế, một cái tâm hồn tốt như thế, tất cả góp cái cái phúc của riêng mình vào hợp lại thành một công ty. Thì dù chính công ty chưa bỏ tiền ra làm phúc từ thiện đâu, nhưng mà phúc của từng người từng người như vậy góp lại thì bỗng tạo
[49:30]thành một cái phúc cho toàn công ty, và cái phúc đó cứ chạy trước một chút. Còn đến khi mà công ty ta có thành công, ta trích được cái lãi ra, cái lợi nhuận ra để ta làm việc từ thiện thì nó góp thêm vào cái tốc độ cái phúc đi trước thêm một lần nữa. Nên ở đây là ta hiểu vấn đề là như vậy. Là cái việc mà để tạo cái phúc luôn luôn vận hành trước cái cái tốc độ phát triển của công ty thì toàn công ty toàn doanh nghiệp phải quyết tâm và ý thức về việc tạo phúc này. Và trong việc tạo phúc này, người nhân viên phải được chủ mình giáo dục. Tại vì người chủ phải ý thức trước. Coi người chủ không ý thức trước là coi như vứt đi rồi phải không?
[50:06]Người đầu tàu phải ý thức trước. Mà khi ý thức rồi là phải tạo điều kiện, tạo cơ hội cho tất cả nhân viên mình cùng vỡ ra vấn đề này. Mà làm sao cho toàn bộ nhân viên mình cùng vỡ ra vấn đề này? Là phải tích phúc. Làm cách nào ạ? Thì hoặc là người chủ đó phải đứng lên thuyết trình. Phải không, nếu mình là người có tài ăn nói, tài hùng biện, tài thuyết phục, chính mình là người phải thường giảng giải. Ở đây là ông Hồ Huy, ông a công ty Mai Linh á, ông là người hay đứng lên nói về điều này lắm. Chính ông hay đứng lên nói, hừm, để giáo dục cho nhân viên về những ý thức về cộng đồng, về đổi mới, hội nhập tùm lum hết, chính ông nói.
[50:44]Và rất nhiều người trong chúng ta cũng đều có khả năng thuyết phục, khả năng ăn nói, và chính ta phải giáo dục nhân viên mình về cái cái việc mà tích phúc, tu sửa cải tạo nâng cao tâm hồn mình lên như thế này. Và nếu ngoài cái việc mình nói, đôi khi nói hoài người ta cũng nhàm, thì ta giới thiệu thêm những nhân vật khác, những tài liệu khác để làm sao trong giai đoạn mà xây dựng lại củng cố lại công ty ta được bền vững thì cái việc mà giáo dục về đạo đức là phải đi trước. Giáo dục về đạo đức, về những đời sống tử tế, tốt lành của từng cá nhân con người, từng tâm hồn con người phải đi trước. Chính điều này là yếu tố căn bản để củng cố doanh nghiệp ta phát triển và đi lên.
[51:27]Đến khi mà toàn bộ từ chủ cho tới nhân viên đều tốt hết thì đây là điều mà thầy sẽ bảo đảm, thầy sẽ ký giấy bảo đảm. Nếu lúc đó hoàn cảnh xã hội rất khó khăn, nếu lúc đó là ta phải đối diện với vô vàn vấn đề phức tạp tưởng như là phải sụp đổ, nhưng nếu ta có một điều kiện mà ta vừa làm được là toàn thể từ chủ tới nhân viên ai cũng đã tích phúc, ai cũng đã có cái tâm hồn tốt thì thầy bảo đảm rằng thần thánh ở trên sẽ dìu dắt, phù hộ đưa công ty ta vượt qua khó khăn và phát triển trở lại, sẽ không bị sụp đổ. Đó là điều mà thầy sẽ ký giấy bảo hành ngày hôm nay. Và nếu mà ta làm được điều này, nếu doanh nghiệp ta làm được điều
[52:12]này, là toàn bộ cái nhân viên công ty ta đều tốt lên hết, tích phúc được hết, mà qua cái lúc khó khăn ta qua không nổi phải sụp đổ thì xin hãy về đây tìm cô Hồng Hải mà bắt đền. Vì thầy trốn Đồng Nai mất rồi. Thầy nói đùa thôi. Đây là một sự linh thiêng mầu nhiệm. Một sự linh thiêng mầu nhiệm mà trong cuộc sống cái tham số của cái sự linh thiêng mầu nhiệm này lại thêm một tham số một lần nữa. Hồi nãy là ta vừa nói cái tham số của cái phúc đức, bây giờ thầy nói thêm một cái tham số nữa là ta không cô độc trong cái thế giới này. Ta không cô độc vì vẫn có thần thánh theo dõi ta. Và những người thần thánh đó họ có quyền lực rất lớn
[52:58]chứ không phải là không, họ can thiệp được vào cuộc sống của ta. Đây là điều thầy nói thật, nói thẳng, không có mê tín, vì chết rồi không phải là hết. Ta có chấp nhận Bác Hồ chết rồi là không còn gì không ạ? Có chấp nhận không? Nếu mà Bác Hồ chết không còn gì thì Bác Hồ đang ở đâu? Ta không biết. Nhưng mà ta tin rằng Người đang ở một cõi giới cao, phải không? Xứng đáng với cái công lao, tâm hồn mà Người đã có được trong cái kiếp vừa rồi. Và nếu một người mà ở một cái cõi cao có quyền lực thì Người có thể can thiệp vào cuộc sống ta được không ạ? Có, mà không phải một mình Bác Hồ. Bên cạnh Bác Hồ trong lúc mà giành độc lập
[53:38]có rất nhiều đồng chí cũng có những tâm hồn rất là là cao cả. Mà không phải thế hệ Hồ Chí Minh không, trước đó đất nước ta có rất nhiều anh hùng đã hiển thánh rồi. Và ta không cô độc. Luôn luôn vẫn có thần thánh theo dõi ta và sẵn sàng giúp đỡ nếu ta xứng đáng được sự giúp đỡ đó. Và đây thêm một cái tham số về tâm linh nữa. Cái tham số tâm linh thứ nhất mà ta vừa nói hồi nãy là yếu tố phúc đức. Cái tham số tâm linh thứ hai là sự gia hộ của thần thánh. Nếu cái phúc ta làm chưa kịp nhiều, cái phúc ta tạo ra chưa kịp nhiều mà cái nguy cơ, cái vận rủi, cái tình hình khó khăn nó đã ập tới trước thì nếu mà nói theo bình thường theo lý
[54:22]luận của cái kim mà video nó chạy á thì ta sụp. Nhưng phúc ta chưa làm kịp nhưng cái đức ta lớn quá, toàn bộ từ chủ tới nhân viên đã có một suy nghĩ rất tốt, người nào nấy từ trong cuộc sống riêng tư của mình đã là những người mà biết nâng dậy tâm hồn mình, không còn ích kỷ, hơn thua, đố kỵ, hẹp hòi, tham lam. Từng người của nhân viên từ trên xuống dưới đã xây dựng được cái tâm hồn của mình, đã biết yêu thương, tử tế với con người, đã có những mục tiêu, những lý tưởng cao đẹp hơn hơn là những cái mục tiêu mà chỉ là làm giàu, làm ăn bình thường. Thì chỉ bởi cái đức đó thôi, mặc dù cái phúc ta chạy không
[55:02]kịp, nhưng cái đức đó thôi khiến cho thần thánh thò tay xuống gia hộ ta liền, kéo công ty ta đi qua. Đây là một tham số, thêm một tham số về tâm linh nữa để giữ gìn cái doanh nghiệp ta được phát triển ổn định. Rồi sau đó ta sẽ làm phúc bù lại. Khi doanh nghiệp đã vượt qua được khó khăn rồi, bắt đầu sinh lãi rồi, thì ta hãy nhớ lại cái tâm nguyện của mình, ta sẽ cùng nhau góp với nhau làm từng điều phúc điều phúc trong xã hội này, và lúc đó đẩy mạnh cái vận tốc của cái phước đi trước một bước lần nữa, rồi cái vận tốc phát triển của doanh nghiệp từ từ theo sau, và như vậy chắc chắn là doanh nghiệp sẽ thành công, sẽ phát triển.
[55:40]Mà doanh nghiệp thành công phát triển rồi thì cái toàn bộ công ty và nhất là người doanh nhân mới có cơ hội để mà gì? Ngồi ngóng gió chiều trên bờ Hồ Tây, thưởng thức một ly cà phê và tạm quên sự đời để nói chuyện vãn với bạn bè về tâm linh, về thiền định, về Phật pháp. Chứ còn mà nếu mà doanh nghiệp ta thất bại thì không có chuyện đó. Nên như vậy để cho người doanh nhân được một tâm hồn bình an buộc doanh nghiệp phải thành công. Đó là điều kiện. Mà để doanh nghiệp phải thành công thì trước đó ta đã nói rất nhiều, phải không? Mà yếu tố phúc đức là quan trọng. Và bây giờ ta nói sau yếu tố đó, doanh nghiệp đã vượt qua khó khăn,
[56:24]bắt đầu cất bước thành công và ổn định, bây giờ tới lúc người doanh nhân xoay lại, lo lại, xây dựng lại cái hạnh phúc của mình. Vì nếu mà mình tìm được cái bình an, cái hạnh phúc của mình trong cái cõi tâm thì còn rất nhiều người được hưởng lợi ích nữa vì ta là đầu tàu. Ta được cái gì thì rất nhiều người chung quanh ta sẽ được vì ta là đầu tàu. Nên sau khi đã đưa được doanh nghiệp vượt qua những khó khăn thế này thế kia rồi, tới lúc ta có cơ hội, có thời gian, có điều kiện để xoay lại đi tìm sự bình an trong tâm hồn của mình để nuôi dưỡng cái nội tâm của ta mà vốn nó là chủ của tất cả mọi điều trong cuộc sống này.
[57:07]Nếu tâm ta hư, nếu tâm ta xấu, nếu tâm ta bị bệnh hoạn thì cuộc đời ta vất đi, mà rất nhiều người chung quanh ta cũng sẽ đau khổ theo. Còn nếu nội tâm của ta sáng suốt, bình an, hạnh phúc mà đi sâu vào được trong thiền định, giác ngộ giải thoát thì rất nhiều người chung quanh ta cũng sẽ được cái lợi ích như thế này. Nên vì vậy ta bắt đầu nói tới thiền định. Và thiền định không phải chỉ là một cái sự hưởng thụ sau khi ta đã thành công, mà thiền định thật sự là người bạn đồng hành với ta trong suốt cái hoạt động của doanh nghiệp. Là vì sao vậy? Là vì thiền cho ta hai cái điều tốt, ít nhất là hai, sự thật nhiều lắm, nhưng ít nhất là hai.
[57:58]Thứ nhất là về cảm xúc và về trí tuệ. Thiền cho ta được hai điều tốt về cảm xúc và về trí tuệ. Cho ta điều tốt về cảm xúc là sao? Là thế này. Ví dụ như khi ta bắt đầu đến thương lượng, bàn bạc một cái doanh nghiệp để một vụ làm ăn mới, có khi đối tác ta cà chớn, họ khiêu khích, họ lừa đảo, họ bày trò, nhưng vì ta có cảm xúc tốt, ta giữ được cảm xúc tốt, ta không nóng giận, ta không tham lam, ta không mất bình tĩnh. Nhờ vậy, ta không lọt bẫy họ và ta không xử sự sai lầm để phải hối tiếc sau đó. Nên thiền cho ta một sự kiểm soát tốt về cảm xúc và điều này hỗ trợ rất tốt trong việc hoạt động doanh nghiệp của ta.
[58:49]Thứ hai, thiền cho ta một cái trí tuệ tốt. Lúc đó bị, ví dụ bây giờ ta nghe một cái người nhân viên ta báo cáo, nói: "Dạ, thưa chị, cái chi nhánh nằm ở đặt tại đó thất bại vì lý do lý do người này như vậy, lý do như vậy như vậy." Thì đó là cái người ta nghe báo cáo, trợ lý báo cáo lại. Nhưng mà ta không, nhưng mà nhờ thiền, cái trí tuệ ta nó sáng lên, ta không tin cái người trợ lý này liền. Ta bỗng nhiên ta ngồi ở đây, hoàn toàn không có một thông tin thứ hai để đối chiếu, nhưng mà trí tuệ ta nó xuyên vượt qua thời gian, không gian, nó xuyên vượt qua những câu nói của người báo cáo đó để ta nhìn thẳng vào bản chất vấn đề,
[59:27]ta biết là vấn đề không phải như người trợ lý vừa báo cáo. Nó khác đi một chút xíu. Thế ta phân tích lại liền cho người trợ lý nghe: "Không, em nói sai rồi. Lý do cái chi nhánh nó thất bại vì thế này, vì thế kia, vì thế này thế kia. Để xuống, anh chỉ đạo làm lại." Xuống kia xây dựng lại đúng là thành công trở lại liền. Cái điều đó ta không tốn công, không cần phải đi thu thập thông tin điều tra đồ làm mích lòng. Bằng trí tuệ ngồi một chỗ ta nghiệm một cái thôi, một cái trực giác gì kỳ lạ, một trí tuệ kỳ lạ nó như một cái mũi khoan nó xuyên thấu vào trong cái thời gian, không gian để ta khiến cho ta nhìn ra được
[59:59]bản chất thực sự vấn đề và ta xử lý rất là tốt. Thiền cho ta hai điều đó: một cái sự kiểm soát tốt về cảm xúc và một sự tinh tế, nhạy bén, độc đáo của trí tuệ. Và hai điều này đúng là bạn đồng hành của người doanh nghiệp, đúng không ạ? Làm doanh nghiệp ta cần hai điều này vô cùng, hai điều này vô cùng: một sự kiểm soát tốt về cảm xúc và một sự cực kỳ linh mẫn về trí tuệ, và thiền sẽ cho ta hai điều này. Ngoài những lợi ích khác gì? Ta bình an, ta hạnh phúc, ta có cái cõi tâm linh để ta hướng đến cao siêu hơn hơn là trần gian tạm bợ này. Nhưng mà đồng hành đó cho ta hai điều rất là quý để ta vận hành cái doanh nghiệp của mình tiếp tục.
[1:00:42]Và những lúc mà nhiều khi làm công việc mệt mỏi, ta chỉ cần bắt chân lên ngồi thiền, ta giải tỏa hết những cái stress mà ta bị vướng phải trong ngày, cởi ra hết, cởi ra hết từ từ, thiền đưa ta vào cõi bình an dần, bình an dần, để khi ta xả thiền, ta ngả xuống, ta nằm ngủ một giấc ngủ an lành. Rồi khi sáng ta dậy, ta cũng bắt chân ngồi thiền trong bình an và nhờ cái bình an trong buổi sáng đó mà ta được cái cái cảm xúc tốt và cái trí tuệ tốt trong một ngày lao động sắp tới, một ngày lao động vất vả sắp tới. Nên thiền cho ta nhiều thứ, thiền cho ta biết là bao nhiêu vậy. Nên vì vậy, một người doanh nhân phải biết tu thiền mới là một người doanh nhân giỏi.
[1:01:28]Và một điều nữa, thiền là tương lai của nhân loại. Thế giới này sau này sẽ bắt buộc người mọi người mọi học sinh phải tập thiền hết. Đó là điều chắc chắn của tương lai. Vì sao vậy? Càng lúc người ta càng khám phá ra rằng cái việc mà kiểm soát được cái tâm hồn của mình thông qua thiền định là một giải pháp vệ sinh thần kinh cực kỳ quan trọng, giảm bớt được những bệnh về thần kinh, về tâm thần đối với con người. Mà cái tỉ lệ bệnh về thần kinh và tâm thần hiện nay đang tăng rất là nhanh. Cách đây khoảng là cách đây khoảng 20 năm thì tỉ lệ đó trên thế giới này là 7%. 100 người 7 người bị bệnh tâm thần kinh,
[1:02:10]nhẹ hoặc nặng, phát hiện hoặc chưa phát hiện, 7%. Nhưng cái tỉ lệ đó ngày hôm nay là phải gần 20%, là cứ 5 người đang có một người có vấn đề về tâm thần kinh, trừ những người đang ngồi trong phòng này thôi.
[1:02:29]Nên thiền sẽ là tương lai của nhân loại, mà như ta biết, cái người nào khôn là cái người sao? Đi trước, đón trước, làm trước để cho thế giới đi sau, mình trở thành đàn anh. Trong cái kỹ thuật ta đã đi sau thế giới rất là nhiều, đúng không ạ? Kỹ thuật ta đã đi sau thế giới rất là nhiều, nhưng lần này trong lĩnh vực tâm linh, đạo đức ta sẽ không đi sau thế giới nữa mà ta phải đi trước thế giới. Cứ có một cái đi trước thôi thì cũng sẽ dẫn đường mở ra rất nhiều thành công cho dân tộc ta. Thì nhà nước tính gì nữa thì thầy không biết, nhưng mà riêng trong lĩnh vực tâm linh, thiền định này, ta nguyện với nhau ta sẽ đi trước
[1:03:09]để dẫn dắt thế giới, làm gương cho thế giới. Và ai là người mà tiên phong trong cái việc mà đi trước, đón đầu thế giới về tâm linh thiền định? Ai? Không phải thầy, mà là những người trong cái đầu có... quên quên... có kim cương trong đầu đây, những người doanh nhân này. Khi mà những người doanh nhân này đã biết rằng thiền là quan trọng như vậy và chọn thiền là người bạn đồng hành với cuộc sống của mình thì cái ảnh hưởng lan rất là tốt trong cộng đồng, trong xã hội và sẽ khiến cho Việt Nam ta bước nhanh đến cái tương lai này và ta sẽ đi đầu thế giới trong cái tương lai về tâm linh và thiền định này.
[1:03:49]Nên vì vậy, nếu mọi người đã cảm thấy rằng: "Thiền thật sự là một cái yếu tố quan trọng trong cuộc sống, trong việc vận hành doanh nghiệp, trong tâm hồn ta, trong lẽ sống của ta, trong tương lai của ta, thì hãy xin ta bắt đầu thực tập thiền định." Có đồng ý không ạ?
[1:04:12]Hồng Hải trốn đâu mất rồi? Hồng Hải trốn đâu? Ổn.
[1:04:21]Bây giờ thì có lẽ ta bắt đầu tập thiền hả Hồng Hải nhỉ? Và như nãy là Hồng Hải nói thì ta nghỉ giải lao khoảng 10 phút, phải không? Để mọi người dọn ghế, ta sẽ ngồi trên cái thảm này nha. Ờ thế được. Ờ xin mọi người đứng lên nghỉ ngơi một chút nha, hẹn gặp lại 10 phút nữa.