[0:09]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay là ngày rằm tháng Giêng, theo phong tục Việt Nam thì cũng là một ngày rất là linh thiêng. Vì ông bà mình có nói câu là đi lễ quanh năm không bằng ngày rằm tháng Giêng. Thường thường là ở chùa ta vậy, cứ từ ngày mùng 1 đến ngày mùng 6 thì ngày nào cũng có thuyết pháp. Coi tới ngày mùng 7, chúng ta tuyên bố hết Tết. Ừ nhưng hôm nay ngày rằm tháng Giêng, cũng là ngày linh thiêng, thôi chúng ta gặp nhau ăn Tết lại một chút. Thành thử thầy có vài lời đạo lý cũng giống như thay cho cái món quà đầu xuân, cũng giống như là thay cho những lời lời chúc Tết. Hôm nay thì cái điều ta trao đổi có cái tựa hơi nghe hơi là lạ là Lắng Nghe Ai.
[0:52]Tại vì trong suốt cuộc sống của ta, ta có hai cái tai nhưng mà ta nghe rất nhiều điều của mọi người nói cho ta nghe, từ những cái lời nói ban đầu, cái tiếng mẹ ru từ cái thuở nằm nôi xa xưa, cho đến cái ngày mà ta nghe những cái tiếng khóc than của cái người thân để tiễn đưa mình về nơi chín suối. Từ cái quãng mà nghe được cái tiếng mẹ ru lúc nằm nôi cho tới lúc mà nghe cái người khóc sụt sịt đưa mình đi về nơi an nghỉ cuối cùng á, trong cái khoảng đó ta còn nghe nhiều điều hấp dẫn, rùng rợn, kinh dị lắm. Có khi ta nghe cái lời dạy dỗ của một thầy, cô giáo ở trong cái trường làng cấp một ngày xưa.
[1:37]Có khi ta nghe cái tiếng chửi tục tầm bậy tầm bạ của cái dân đá cá lăng dưa ở ngoài chợ. Có khi ta nghe tiếng hò của cô gái trên sông. Có khi ta nghe cái tiếng chửi lộn ở đầu làng cuối xóm, vân vân. Nghĩa là đôi tai này ta tiếp nhận rất nhiều cái cái thông tin vào trong đầu của mình. Thì những cái thông tin mà ta tiếp nhận đó, có khi ta tỉnh táo, ta gạn lọc để ta chọn lựa được những cái gì bổ ích là ta giữ lại, và ta biết những cái gì là sai lầm bậy bạ để ta ta thải ra, ta quay lưng ha, ta cắt đứt. Nhưng có những trường hợp ta không đủ bản lĩnh để đánh giá để lựa chọn được, cho nên cuối cùng ta đã tiếp
[2:24]nhận rất nhiều cái tiếng, nhiều cái thông tin bất lợi, xấu xa. Và khi ta tiếp nhận những cái thông tin bất lợi xấu xa đó thì những cái thông tin đó nó nhuộm đen tâm hồn của mình dần dần, dần dần. Và dần dà mình trở thành đen giống như những cái thông tin đen mà đã đi vào cái tai của mình. Cho nên vì vậy, giữa bao nhiêu cái hỗn mang, bừa bãi, rối loạn, đa dạng, phong phú của cuộc sống này, của những thông tin, của những âm thanh, của lời ăn tiếng nói mà ta nghe được, thì đến lúc ta phải thấy cái cái lỗi đầu tiên hay là cái bản lĩnh đầu tiên, cái người ta phải đổ thừa đầu tiên là chính ta. Chính ta đã tiếp nhận cái tiếng nói nào,
[3:19]cái thông tin nào để đem vào làm cái của mình, làm tài sản của mình. Có nhiều khi ta đã đưa vào nhiều cái rắn, rít, cọp, beo và cả cướp vào trong nhà mình. Và mình cũng trở thành cướp, thành beo, thành rắn, rít. Vậy. Còn nếu ta đã đưa vào đó là Phật, là tiên, là thần, là thánh thì ta trở thành Phật, là tiên, là thần, là thánh từ từ mà ta cũng không hay. Cho nên cái bản lĩnh mà ta biết chọn điều để chấp nhận khi ta nghe đủ thứ chuyện trên đời như thế, đó là trí tuệ, là bản lĩnh. Nhưng mà tiếc rằng không phải ai cũng đủ sức để đánh giá những điều ta nghe được là đúng hay sai mà chọn lựa. Thường khi còn nhỏ ta bị động, nghĩa là ai nói cái gì ta cũng nghe.
[4:12]Đến khi lớn lên á, ta tạm khôn một chút thì cái nhân cách ta đã bị định hình hồi nhỏ mất tiêu rồi. Ta đã chọn cái mà ta đã quen nghe. Cho nên mất. Chỉ trừ trường hợp ví dụ như ta may mắn, ta được sinh ra trong cái môi trường tốt, gia đình dạy dỗ kỹ, thì khi lớn lên ta nghe ai nói bậy ta biết liền ta bỏ ra. Nhưng mà còn nếu không phải như vậy thì ta sẽ đón nhận cái mà cái mà ta quen, ta thích. Cho nên vì vậy là bây giờ nói ở đâu là cái chân lý, đâu là lẽ phải mà ta chọn để ta chấp nhận trong suốt cuộc đời của mình thì không xác định được. Ở đây nó còn có yếu tố may rủi ha, yếu tố may rủi. Ngoài cái bản lĩnh của ta, nó còn có cái may rủi.
[4:56]Ta là con người gì, ta là ai thì ta sẽ nhận cái thông tin như thế. Ví dụ mình là một con người thích lừa đảo thì mình nghe nói những chuyện về lừa đảo thì mình mình thích, mình đón nhận liền. Còn nếu mình là người lương thiện thì mình không thích đón nhận những cái chuyện về lừa đảo, mà chỉ thích đón nhận những câu chuyện về sự lương thiện, tốt lành hay là tu tập. Hoặc là bây giờ ta là Phật tử đến chùa thì ta chỉ nghe, ta thích nghe, ta được nghe những cái đạo lý của Phật dạy thông qua cái miệng của quý thầy, quý cô. Nên nhờ quý thầy quý cô diễn giảng, giải thích, phân tích lại rồi ta ta được biết cái đạo lý để sống ở đời,
[5:38]để tu tập đi trên con đường giác ngộ, giải thoát. Đó là cái ta được nghe khi ta ở chùa như vậy. Nhưng khi rời chùa ra về nhà thì bắt đầu ta nghe những điều đôi khi nó ngược lại với cái ngược lại với cái ở chùa. Là chùa kêu ta thương yêu, tha thứ, thì ở bên ngoài kêu ta hãy hận thù, hãy ghét bỏ, vân vân. Chùa kêu ta hãy san sẻ, hãy giúp đỡ, thì bên ngoài sẽ kêu ta phải tranh giành, phải cướp giật, vân vân. Có những cái nó ngược nhau như vậy. Nếu bây giờ thầy hỏi quý Phật tử, giữa những cái điều trái ngược nhau như vậy, ta sẽ nghe cái điều gì? Ngồi ở đây Phật tử sẽ giơ tay lên nói liền, nói dạ thưa thầy, con sẽ nghe những lời đạo lý mà con không nghe
[6:27]những cái điều trái đạo lý, không nghe những những điều mà kích động sự thù hận. Ở đây thì trả lời thầy vậy, nhưng khi về nhà không phải vậy. Chứ nếu mà ai cũng nghe đạo lý, biết chắc là đạo lý rồi không bao giờ nghe cái điều xấu, thì thầy đã không có cái đề tài nói chuyện ngày hôm nay. Đây là điều rất là lạ, đúng không ngờ, nhưng ta có cái lý do. Thầy nói bây giờ ví dụ thế này: có những điều trái ngược nhau thì ta sẽ tiếp nhận điều gì? Như bây giờ đến chùa nghe quý thầy cô nói về đạo lý của cái sự giác ngộ, của sự tu hành, của sự thương yêu, cái đạo đức, đủ hết, nghe mình rất là thích. Mình rất là thích bởi vì trong lòng mình có cái thiện căn tu hành mà.
[7:12]Mình có cái thiện căn tu hành cho nên nghe những điều mà cao thượng như vậy ai cũng xúc động và cũng muốn thực hành theo để mình được cái điều cao thượng như thế và bước đi trên con đường đường đầy ánh sáng của sự giác ngộ. Ai cũng yêu thích như vậy. Nhưng lúc nào đó ta gặp những người họ kích động thù hận, phải ghét người này, phải giận người kia, phải từ bỏ người nọ, tự nhiên ta nghe lời. Tại sao? Bây giờ thì anh hùng lắm, nói dạ không nghe, con dứt khoát con nghe lời thầy, con vâng lời thầy, con theo Phật con tu hành đạo lý à. Bây giờ là anh hùng lắm. Nhưng mà nếu có một người ngoắt mình ra ngồi quán
[7:50]cà phê, họ to nhỏ to nhỏ mình nghe lời liền. Họ kích động một cái gì nó đúng cái tim đen mình, tự nhiên mình nghe lời người ta liền. Mình sẽ thay vì thương yêu mình đã thù hận, thay vì vị tha mình đã ích kỷ, thay vì là hoan hỷ tùy hỷ mình đã ganh tị, đã đố kỵ, thay vì nhìn ở khía cạnh tốt của con người, mình chỉ nhìn khía cạnh xấu để soi mói, để phê phán. Mà trong khi cái đạo lý thì thầy dạy mình một đường như vậy, nhưng mà cái người bạn họ nói ngược lại như vậy, nhưng mà trong cái chỗ riêng tư mình nghe lời người bạn hơn. Tại sao? Đã có nhiều người bị cái này. Thầy nói câu này là từ kinh nghiệm thực tế của chùa mình.
[8:40]Trong suốt một năm qua thầy đã chứng kiến cái điều này rất là rõ ràng. Những Phật tử theo thầy rất là nhiều năm và cũng tuyên thệ trung thành với thầy, vâng lời thầy tu tập. Nhưng có người kích động hận thù, tham lam hơn thua, ganh tị đố kỵ, nghe liền, kéo thành phe thành bè liền. Thầy rất là ngạc nhiên. Thầy nói một bên là đạo lý của Phật cao cả như thế, làm lay động lòng người như vậy. Ai nghe tới đạo lý cũng xúc động, cũng quỳ xuống trước Phật và cũng nguyện hiến dâng cuộc đời này theo Phật pháp như vậy. Nhưng tại sao có một người đến kích động hận thù, hơn thua, tham lam, ích kỷ, đố kỵ, ganh tị là ngã theo liền. Ngạc nhiên liền.
[9:16]Thầy nói tại sao như vậy? Hoặc là thế này: ví dụ như là ở nơi cái trước cái chỗ công khai như thế này, trước chỗ đông người như thế này, thầy nói từng cái điều phải trái cho nghe, à thế này là sai, thế kia là phải, Phật đã dạy như thế, con người ta đã lầm lỗi như thế. Thầy nói rành mạch từng điều chi tiết năm này qua năm kia. Và ai gặp thầy cũng cũng tội nghiệp thầy, nói tội nghiệp thầy quá, thầy ốm nhom nhắt, con cầu thầy khỏe để giảng để con nghe hoài. Nghe cảm động lắm, thấy giống như là tu ngon lành lắm. Nhưng mà không. Về nhà có người móc điện thoại lên ngồi rỉ tai, hoặc là kêu ra quán nước ngồi nói chuyện riêng,
[9:57]là bao nhiêu lời dạy của thầy bay theo mây khói liền, chỉ nghe cái lời cái người nói rỉ tai nói riêng mình liền. Tại sao? Thực tế á, nếu mà con người ta chỉ nghe điều lẽ phải, chỉ nghe những điều mà được nói công khai minh bạch chân chính, thế giới này hòa bình. Vì người ta chỉ có cái điều phải để đi theo. Nhưng mà sự thực, chính vì người ta đã ở đằng sau, ở những chỗ riêng tư, người ta đã lắng nghe những điều ngược lại. Đôi tai người ta, thuở nhỏ nghe tiếng mẹ ru ầu ơ và đến chờ đến khi chết để người ta khóc đưa mình về nơi vĩnh cửu. Thì trong khoảng đó, nhiều cái nghe rất là lộn xộn. Là thay vì ta nghe những cái điều chân chính,
[10:44]lương thiện được công bố ở chỗ công khai, thì bây giờ trong cái chỗ riêng tư người ta đã nghe những điều ngược lại. Ví dụ thầy nói chỗ công khai vậy vậy mà vẫn thua cái người ngoắc mình ra riêng ở quán cà phê, rỉ tai nói điều này điều kia mình nghe liền. Nên thầy có hai câu hỏi. Hỏi thứ nhất á là khi ta nghe cái điều đạo lý lương thiện, cao thượng, ta yêu thích, ta chấp nhận, thậm chí vì yêu thích chấp nhận đó ta đã quỳ xuống dưới chân Phật để quy y xin làm đệ tử Phật mà. Nhưng khi mà có người nào đó đến kích động ta cái tham lam, thù hận, hơn thua, ta lại tiếp nhận, ta đón nhận. Tại sao? Rồi câu hỏi thứ hai là cái điều chân chính được nói ở chỗ công khai rộng
[11:32]rãi cũng làm ta chấp nhận, nhưng mà khi có một người nào đó đến nói riêng với ta, rỉ tai ta nói riêng, thì ta lại nghe ngược lại liền. Tại sao? Bây giờ thầy trả lời luôn nha. Cái nguyên nhân thứ nhất là thế này, cái câu hỏi thứ nhất là khi ta thấy cái đạo lý cao thượng, ta nghe đạo lý cao thượng ta thích rồi đó, nhưng mà nếu có một người nào đó kích động cái hận thù, hơn thua, ích kỷ ta lại nghe, ta lại theo. Là xin thưa bởi vì lòng ta cái hận thù, hơn thua, ích kỷ là bản năng của con người. Còn cái đạo lý chân chính, cao thượng, vị tha, độ lượng nó thuộc về lương tâm và trí tuệ là trình độ cao khi loài người phát triển trên cái nền văn minh.
[12:21]Còn bình thường cái bản năng con người là nó đi về phía tăm tối, ích kỷ, tự nhiên. Nhưng mà con người nhờ có trí thông minh, nhờ có những bậc thánh nối tiếp nhau xuất hiện dạy dỗ, nên con người luôn luôn là sự đấu tranh giằng xé giữa hai thế lực ngay trong lòng mình. Một bên là đạo lý cao thượng, một bên là những bản năng tăm tối tự nhiên, ích kỷ chi phối ta. Nên khi ta nghe đạo lý cao thượng, bằng trí thông minh của con người ta biết đây là điều hay. Biết đây điều hay, cho nên thậm chí hay đến nỗi ta xúc động ta quỳ xuống. Ta biết vì trong ta có cái trí thông minh. Nhưng mà khổ nỗi trong ta cũng còn cái bản năng.
[13:04]Cái bản năng nó thúc đẩy ta hơn thua, tham lam, thù hận, nên đến khi có một người nào đó kích động cái bản năng trỗi dậy là ta ta đón nhận liền. Cho nên nếu câu hỏi tại sao là sao hồi nãy nghe đạo lý nghe hay mà bây giờ lại nghe cái người kích động tham lam thù hận? Xin thưa chỉ bởi vì những điều đó, những điều của tham lam, thù hận, ích kỷ ở trong lòng ta còn nhiều quá. Cho nên ngưu tầm ngưu, mã tầm mã. Cái điều xấu nó đã đón nhận thêm cái điều xấu để nó bổ sung cho chính nó. Đó là câu trả lời thứ nhất, cũng là bản năng. Câu trả lời thứ hai nè, cái câu hỏi thứ hai. Nói tại sao một cái điều chân chính được trình bày chỗ công khai như
[13:48]thế này, không thể nào phê phán thế này, ta cũng nghe, nhưng đến khi có một người nói điều ngược lại chỗ riêng tư, ta cũng nghe luôn. Mà tại sao vậy? Câu trả lời thế này. Vì ví dụ bây giờ khi mà thầy nói ở chỗ công khai như thế này, thì mọi người ngồi nghe thầy một cách bình đẳng. Ai cũng như ai, không có người hơn kẻ kém. Trong cái hội trường thế này, thì không có cái người này có vẻ được thầy ưu tiên hơn, mà người kia được ít ưu tiên hơn. Không có, ờ nói tại tôi ngồi ghế đầu, tôi nghe giảng nên là được thầy chú ý hơn, mà nói là tại cái người kia ngồi ở cuối hàng ghế kia nên là là là ít được ưu tiên hơn, không có.
[14:27]Trong hội trường này tất cả bình đẳng như nhau, không ai quan trọng hơn ai hết. Vì vậy nên khi có một người nào đó kêu ta gặp riêng, chỉ có một mình ta với người đó, họ nói ta những điều ngon ngọt, trong lúc đó ta thấy ta quan trọng hơn so với cả một hội trường này. Khi ta được nói điều gì riêng, ta cảm thấy nó thấm thía, nó tình cảm, nó quan trọng hơn. Cái bản ngã ta được vuốt ve hơn, nên ta đón nhận cái lời nói của người kia. Đó là vì sao mà cái sự tuyên truyền rộng rãi không bao giờ thắng được cái lời nói rỉ tai. Thì ở trong cái chính trị cũng vậy, hay kinh tế cũng vậy. Nhiều khi á là đấu tranh trong buổi hội nghị không quan
[15:07]trọng bằng cái vận động lobby, vận động hành lang. Cái hành lang, cái lobby đi rỉ tai rỉ tai vậy, lôi kéo được nhiều người theo mình. Còn đứng trước hội nghị nói Đông nói Tây vậy người ta ít nghe, tại vì ai cũng như ai. Còn khi vận động hành lang lobby nói rỉ tai rỉ tai vậy đó, mà người ta chiếm được cảm tình của nhau nhiều hơn. Cho nên cái câu trả lời thứ hai thế này: Tại sao khi mà mình nghe ở chỗ công khai như vậy, dù cho có hay thì mình có chấp nhận để đó, nhưng đến khi có một người nào đó kêu mình nói riêng mình lại chấp nhận hơn? Bởi vì lúc nói riêng á, cái riêng tư đó cũng là một loại bản năng của con người.
[15:44]Cái riêng tư, cái ích kỷ, cái vuốt ve bản ngã làm cho ta thấy ta được thương yêu hơn, được đề cao, được quan trọng, được chú ý hơn là một loại bản năng nữa và thu hút chúng ta, vuốt ve chúng ta. Nên cả hai trường hợp: Cái trường hợp thứ nhất là tại sao nghe đạo lý mình thích tới chừng nghe người ta kích động cái điều ngược đạo lý ta cũng theo luôn? Vì trong lòng ta cái bản năng của sự xấu xa, ích kỷ còn, nên ta chấp nhận cái xấu vô. Còn câu trả lời thứ hai là tại sao cái điều tốt đẹp nói công khai ta được chấp nhận, đến chừng người ta nói ngược lại nói riêng tư ta cũng chấp nhận luôn? Là bởi vì cái riêng tư cũng lại là một cái kích thích cái bản năng của ta.
[16:25]Ta vẫn yêu thích cái gì riêng tư, quan trọng cho riêng mình. Nên vì vậy, ta đã nghe những điều ngược lại với đạo lý. Nên cái rút lại của cả hai câu hỏi đó đều vì chính trong lòng ta đã còn cái điều ích kỷ, bản năng, thích riêng tư, nên ta đã lắng nghe những điều những điều ngược lại với đạo lý. Câu trả lời là như thế. Nên vì vậy, bây giờ giữa giữa phong ba bão táp của cuộc đời, đủ thứ người nói đen, nói trắng, nói xanh, nói đỏ, nói Đông, nói Tây, bây giờ nếu trong lòng ta còn cái gì, thì ta sẽ thích đem cái điều đó vô trong lòng ta. Tuy mình là Phật tử tu theo Phật, như Phật là một màu ánh sáng hoàng kim
[17:10]rực rỡ, thì lẽ ra có cái ánh sáng màu hoàng kim rực rỡ trong trái tim mình rồi, thì không có những bụi bẩn nào có thể đi vào lòng mình được. Nhưng chỉ vì sự thực cái ánh sáng của Phật ở trong lòng mình còn yếu quá, mà những cái bụi bẩn, những bóng đen ở trong lòng mình lại còn nhiều, nên nó cứ ở trong nó nối tay nó móc ở ngoài đem vô, nó móc ngoài đem vô. Cho nên ta cứ đón nhận những điều điều sai lầm, điều ngược với với đạo lý là vì chính lòng mình. Nên khi ta nói nhau ở đây là ta nên lắng nghe ai, thì sự thực là ta sẽ lắng nghe cái người, cái điều mà ở trong lòng ta đã có sẵn. Mà cái nguy hiểm là thế này:
[17:53]Nếu cái có sẵn ở trong lòng ta là những điều xấu xa tăm tối, thì cái xấu xa tăm tối bên trong nó móc cái xấu xa tăm tối bên ngoài đưa vô thêm. Tâm ta càng lúc càng đầy những điều xấu xa, tăm tối. Và cuộc đời ta sau cũng sẽ sẽ đen đúa. Mà nếu cuộc đời ta đen đúa rồi, thì khi ta chết, ta sẽ về cái nơi tăm tối, đau khổ. Chắc chắn là như vậy. Cho nên khi ta nói với nhau điều này, thì ý thầy muốn nói điều gì? Cái quan trọng là nói bây giờ lắng nghe ai á, bây giờ phải lắng nghe ai, cái điều điều đầu tiên là ta dọn cái lòng mình trước. Khi lòng mình chỉ còn ánh sáng thì sau này khi mà có điều tốt nó xuất hiện ta biết liền, ta lấy vô liền.
[18:40]Mà cái điều tăm tối ta biết ta gạt ra liền. Còn nếu lòng mình chưa dọn được, thì bây giờ mình lắng nghe ai cũng sai hết trơn. Nghe điều tốt lát cũng nghe điều xấu luôn. Hễ trong lòng ta có gì nó móc cái đó vô thêm. Nên bây giờ quay lại dọn cái lòng ta cái đã. Vì nếu ta không dọn được lòng mình, ta không quyết tâm tu tập tinh tấn, những cái điều tăm tối còn tồn tại trong tâm mình, thì nó sẽ là kẻ thù, kẻ giặc, kẻ nội gián để đưa thêm điều xấu tiếp tục lấp đầy tâm hồn của ta, làm cho ta nặng trĩu, u ám, khổ đau nhiều hơn. Một cái kinh nghiệm của Thầy rất là rõ. Như một năm qua, chùa ta rất nhiều biến động.
[19:21]Trong cái nhiều biến động đó, đã có nhiều Phật tử bỏ Thầy ra đi, quay lại nói xấu Thầy, là tìm cách phá luôn cái chùa Phật Quang cho tiêu luôn. Cái sân si của họ nổi lên đến nỗi là họ muốn chứng tỏ rằng họ bỏ Thầy là đúng bằng cách họ phải phá cho tiêu cái chùa Phật Quang này, để họ nói Thầy là vì họ bỏ Thầy là họ đúng. Nên năm qua là đầy biến động đối với chùa Phật Quang. Và Thầy cứ kiên nhẫn, giữ vững cái tay lái, đưa con thuyền của chùa đi qua cái giông bão. Cho đến cuối cùng là ngày Giao thừa là hết năm. Mà qua một năm đó, trong cái chiêm nghiệm đó để lại cho Thầy cái nhiều điều. Thầy nói tại sao là Phật tử chống Thầy, có những người đã phản bội, đã bỏ Thầy.
[20:03]Thì Phật dạy, trong tất cả mọi điều xảy ra, ta phải luôn luôn sao? Trách mình trước hết. Thì cũng vậy, bao nhiêu cái biến động mà cả năm qua xảy ra như vậy, Thầy phải trách Thầy trước hết. Thầy phải nhìn cho ra coi lỗi Thầy nằm ở đâu, chứ không phải trách Phật tử. Dù cái người đó quay lưng bỏ Thầy, chống Thầy hoặc nói xấu Thầy, thì cái điều đầu tiên á là Thầy không nói: "Ủa, tại cái người đó họ ác độc hay là quỷ sứ gì đâu." Mà không phải, mà Thầy phải nhìn lại Thầy cái đã, Thầy đã sơ hở chỗ nào, Thầy đã sai chỗ nào. Sau khi Thầy xét lỗi Thầy kỹ lưỡng rồi, bình tâm rồi, bắt đầu Thầy mới tính tới cái điều người đó tại sao
[20:40]người đó đã đã làm như vậy, chứ không được là hễ đụng chuyện cái đem người này ra trách, người kia ra trách, thì như vậy là sai lời Phật dạy. Thì trong năm qua vậy, Thầy cũng nhìn lại Thầy mà Thầy mới hiểu rằng: kìa, có những người nhiều khi họ theo Thầy cũng làm từ thiện cũng bao nhiêu năm, rồi được theo Thầy cũng nhiều năm, cũng nghe bài giảng này bài giảng kia. Nhưng mà khi đụng chuyện lên mà họ nổi cái sân si, ganh tị lên thì họ lập tức quay lại chống Thầy và tìm cách phá chùa liền. Nguyên nhân tại Thầy. Tại Thầy ở cái chỗ thế này, là khi Thầy nhìn thấy cái người đó chưa tinh tấn tu, Thầy có cái là dễ dãi,
[21:20]nghĩ rằng lúc nào đó, một ngày họ sẽ hồi tâm họ sẽ tinh tấn. Thầy cứ chờ đợi cái điều tự nhiên, điều phép mầu nó xảy tới. Đó là cái sai của Thầy. Không có phép lạ nó xảy ra giữa cuộc đời này. Rất khó để trở thành một người phát tâm tinh tấn tu, nhất là khi một người mà không chịu cải tạo nội tâm của mình cho tốt mà thích làm những chuyện hào nhoáng, phô trương bên ngoài, thì bản ngã càng lúc càng được củng cố và càng không chịu tu. Nên lẽ ra Thầy phải siết họ vào tu, bắt họ vào tu cho nghiêm túc, gột rửa cái bản ngã họ cho nhỏ xuống để rồi từ cái đạo lý trong lòng họ sẽ thăng hoa, sẽ lớn dậy. Nhưng Thầy đã nuông chiều, Thầy đã để yên và cứ tiếp
[22:06]tục khai thác, phát huy họ ở những cái thế mạnh của họ, những cái thế mà hào nhoáng ở bên ngoài mà không xoáy sâu sự tu tập nội tâm ở bên trong. Nên khi đụng chuyện, toàn bộ những bản năng, sân si, ích kỷ họ nổi lên rồi, họ kéo phe kéo nhóm lẫn nhau rồi, rồi hư, đổ vỡ, sụp đổ tất cả luôn và gây ảnh hưởng rất lớn cho chùa trong năm vừa rồi. Cho nên vì vậy, rút từ cái kinh nghiệm đó, từ cái sai lầm của Thầy đó, nên Thầy thành tâm sám hối trước Phật. Thầy cũng sám hối trước tất cả các Phật tử. Nếu cái người nào đó mà từ trước đến giờ Thầy chưa có bắt tu thì Thầy sẽ xin lỗi người đó. Từ đây Thầy sẽ hứa là Thầy ép tất cả vô tu, không còn sót cái gì nữa hết.
[22:52]Thấy rõ ràng vậy. Tu là chân lý. Cái công việc chỉ là cái ngọn. Ta đến với chùa, ta đến với Phật, ta đến với giáo lý giải thoát giác ngộ, mà nếu ta không diệt trừ cái tham lam, sân hận, ích kỷ, ganh tị, hơn thua trong lòng mình, nếu có làm được các công đức thì công đức đó chỉ làm cho ta tăng thêm bản ngã nguy hiểm. Và một ngày nào đó cái bản ngã đó sẽ tiêu diệt hết công đức kia trở lại. Nên thà là ta chậm làm công đức một chút mà ta dành nhiều thời gian để gột rửa cái bản ngã của mình cái đã. Làm sao cho con biết khiêm hạ, biết tôn trọng mọi người, tự thấy mình nhỏ thôi vì tu còn kém cỏi. Bản ngã cho nó nhẹ xuống.
[23:38]Rồi xin cho con bình thản trước nghịch cảnh cuộc đời dù bị mắng bằng lời hay bằng điều mưu hại. Tức là mình tu làm sao để đối diện với những điều như vậy mà ta đi qua một cách êm ả, bình thản, vững vàng vì sao? Vì bản ngã mình đã được trui rèn lại rất là rất là nhỏ. Đó mới là cái quan trọng. Còn ta cứ chăm chăm thích làm những điều gì cho nổi bật, thích làm những công đức cho lớn, hy vọng cái phước báu ở đời sau thì thật là điều nguy hiểm vì chính nó ẩn chứa một cái bản ngã tiềm tàng tiềm tàng. Người hỏi, nói: "Sao thưa Thầy con thấy Thầy nói là nhân nào quả nấy, sao con thấy là nhiều người ác mà vẫn giàu?" Nói: "Ai ác vẫn giàu?" Nói:
[24:21]"Trùm xã hội đen." Thầy thua liền. Đúng là có những bố già mafia ở Ý phải không? Có những tay mà lãnh đạo Hội Tam Hoàng hay Yakuza ở Nhật, những tay trùm xã hội đen, tay đó ác, giết người không gớm tay, ăn chơi sa đọa, nhưng mà dưới tay là đàn em lúc nào cũng vâng lời răm rắp, tiền bạc đầy khắp nơi hết. Rõ ràng cái phước rất lớn mặc dù rất ác. Vậy nhân quả ở đâu? Xin thưa là nhân quả là ngay chỗ bản ngã đó. Nhân quả là thế này: vì ngày xưa cái tay đó cũng tin vô nhân quả, nghĩa là cái tay trùm xã hội đen đó ngày xưa cũng tin nhân quả. Nó tin rằng làm điều thiện sẽ được hưởng cái phước báu lành.
[25:04]Nó tin điều đó, cho nên nó đã làm rất nhiều điều thiện trong nhiều kiếp của cuộc đời nó với một mong cầu duy nhất là gì? Là được hưởng cái phước lành, được hưởng cái cái quả báo, quả báo vinh quang đời sau. Mà ta thấy khi mà ta giúp đời, giúp người để ta mong cái quả báo thì cái đó là bản ngã hay vô ngã? Đó là bản ngã. Mặc dù ta tin nhân quả. Cho nên tin nhân quả để làm phước chưa phải là điều kiện đủ để ta tu tập giải thoát. Vậy chứ cái điều kiện đủ để ta tu tập giải thoát là gì? Là trước hết ta cũng tin nhân quả, nhưng ta hướng tới cái vô ngã để ta thương yêu con người, làm bao nhiêu điều phước lành mà không cầu quả báo.
[25:53]Thì đời sau phước cũng sẽ tới, nhưng mà ta luôn luôn là một người thánh thiện, chân chính, buông xả và không ác độc. Còn cái người cứ chăm chăm làm điều thiện, mong cầu phước báu thì ngay cái ý niệm ban đầu của họ đã là bản ngã tràn đầy. Đến khi quả báo tới thì tay này lập tức trở thành cái ác quỷ liền, bạo chúa liền. Đó là lý do tại sao mà ta thấy có những tay ác quỷ, bạo chúa ác độc mà giàu sang. Nên nếu mà ta không hiểu điều này, có người hỏi ta, nói: "À, anh anh đi chùa anh nói là nhân nào quả nấy, vậy anh giải thích tôi nghe tại sao có người đó giàu, ác, nói tôi nghe?" Nếu mình không có hiểu cái chỗ bản ngã,
[26:32]không hiểu cái chỗ mà phát tâm ngay ban đầu khi họ làm phước mà vì cầu quả báo để trở thành cái sự ác độc bản ngã này thì ta không trả lời nổi cho những người họ thắc mắc về luật nhân quả. Còn ta hiểu điều này, ta mới trả lời cho họ nghe được. Thì cũng vậy, ta đến với Phật pháp, ta biết nhiều điều đạo lý cao siêu nhưng cái quan trọng nhất là phải làm sao tu tập nào để diệt trừ được bản ngã. Ta càng lúc ta càng hiền lành, càng khiêm tốn, càng bình thản, càng độ lượng, càng vị tha. Còn cái người mà không phải như vậy, cứ lúc nào cũng đi tìm cái danh dự, hào nhoáng, vinh quang, nổi bật và quả báo đời
[27:12]sau thì cái bản ngã của họ cứ càng lúc càng được tô điểm, tô điểm thì chưa đợi đời sau để trở thành trùm xã hội đen, ngay trong đời này thôi là họ đã quậy tan tành hết trơn, đã kéo bè kéo nhóm được rồi. Cũng chỉ vì chỉ vì cái bản ngã không được mài giũa như thế. Cho nên đến với chùa là quá nhiều điều để ta làm, để ta tu, để ta gây tạo phước lành, nhưng mà trước hết phải mài giũa cái bản ngã ta đã. Vậy hỏi: "Thưa Thầy, cái bản ngã là gì mà phải mài giũa?" Thưa, bản ngã của ta nó là thép inox, hợp kim siêu bền và có nhiều gai, gai của nó nhiều hơn cái gai của con sida. Nên không đơn giản. Nói: "Ồ, bản ngã đơn giản.
[27:58]Con lấy búa tạ con đập cái bốp một cái là nó bể liền." Không phải, ta đập cái bốp cái cây búa ta nó bể, bản ngã còn nguyên. Bản ngã nó cứng như vậy nên quý thầy vậy trong chùa hay gọi là mài giũa bản ngã. Không có quý thầy nào mà dám tuyên bố: "Ồ, bản ngã tôi, tôi đập cái bốp chết liền." Không có đâu. Ta đập bốp mình chết chứ nó không chết, mà chỉ mài giũa, mài giũa. Mà cái giũa đó, nhiều khi giũa riết cái giũa nó mòn mà cái bản ngã vẫn không mòn. Bản ngã nó là hợp kim siêu bền được chế từ thế kỷ thứ thứ 29 chứ không phải 21 này. Nghĩa là công nghệ cực kỳ tiên tiến mà cái giũa của ta từ thế kỷ thứ 20, 21 này mài nó không nổi chứ không phải là dễ đâu.
[28:39]Mới hôm nay mình quỳ trước Phật nguyện cả cuộc đời này theo Phật, thấy mình ngoan vô cùng, bước ra khỏi cái cửa chánh điện cái chửi người ta liền. Bản ngã chưa nhúc nhích gì hết. Ta thấy rất là khó. Nên vì vậy là giữa bao nhiêu điều mà ta nghe trong cuộc sống này, nhưng mà nếu cái bản ngã ta còn thì cái điều mà kích động cái bản ngã đó, ta sẽ bị nghiêng về nó, thiên về nó và đón nhận nó. Đó là cái kinh nghiệm mà Thầy thấy. Vì vậy từ đây về sau, Thầy mong rằng tất cả các Phật tử, những đệ tử quy y với Thầy, hoặc là những người không phải quy y với Thầy nhưng mà đồng với cái quan điểm giáo lý của Thầy, là hãy phát nguyện thế này:
[29:21]là tinh tấn tu hành để diệt trừ bản ngã.
[29:28]Có nhiều khi thầy hỏi chịu không cái vỗ tay, lên trước Phật thầy xem như đó là một lời hứa, nên đã hứa rồi mà nếu ai về nhà không chịu tinh tấn tu hành để diệt trừ bản ngã là cái người hứa lèo. Cho nên vì vậy là ta phải siêng năng tu tập để diệt trừ bản ngã, mà cái tu tập để diệt trừ bản ngã nó gồm những điều thế này: đầu tiên lạy Phật trước, tu gì tu, nói bây giờ nói một người nói, nói "xin thầy cho con cái cái bước đầu căn bản nhất để tu", thì nói "quỳ xuống lạy Phật cái đã". Đó là căn bản. Vì ta có lòng kính Phật thì tự nhiên mọi cái phúc lành từ từ mới nảy nở ra. Điều này thầy nói đi nói lại rất là nhiều lần, mà điều này rất là cũ.
[30:08]Ai cũng nói "cái ông Thầy Chân Quang này ổng dạy toàn cái điều thấp thấp không à, dẫn chúng sinh đi đâu thấp vòng vòng không có cái gì cao siêu." Thầy đành chịu thôi thầy không thể đi cao được. Vì cái căn bản thấp nhất là gì? Làm ơn quỳ lạy Phật cái. Nếu chưa thể quỳ xuống lạy Phật với lòng tôn kính thiết tha, đừng bao giờ nói chuyện mình tu cái gì khác cao hơn. Nhưng có một lần có mấy người Phật tử ra ngồi trong quán cơm chay ngồi với nhau, có mấy cái người họ giàu có mà họ phê bình thầy. Nói "ông Thầy Chân Quang ổng dạy người ta đi vòng vòng thấp thấp", thì có một người Phật tử cũng của chùa mình mới nói thế này,
[30:39]nói "Thầy Chân Quang dạy ba căn bản là tôn kính Phật, từ bi và khiêm hạ, ba cái rất thấp, trong đây ai làm được?" Im liền không nói được. Cái họ mới nói tiếp, "Cái đó kêu là thấp mà chưa làm được thì mình cầu cái cao chỉ là ảo tưởng, nên xem lại." Họ im liền. Mà đúng như vậy, thầy nhờ cái người Phật tử đó trả lời đúng như vậy cái mấy người kia họ im, họ bớt công kích thầy. Có nhiều người nói "ở đây thầy tu thiền thầy dạy làm sao?", thầy trả lời câu này, thầy nói "cái phương pháp thiền của chùa Phật Quang rất độc đáo, bởi vì thấp nhất trong tất cả mọi phương pháp." Nói "tu gì thấp nhất?", nói "đúng vậy,
[31:17]chùa Phật Quang là dạy phương pháp tu thiền mà thấp nhất." Nên nói đầu tiên của việc tu hành để diệt trừ bản ngã là gì? Nói "xin quỳ xuống lạy Phật cái đã với tất cả lòng tôn kính tha thiết." Đó là căn bản. Kế đến, sau khi ta có thể khởi được cái tâm tôn kính tha thiết rồi với Phật rồi, thì ta sám hối những cái lỗi nơi chính mình mà mình thấy được. Kế đến, khi ta sám hối được những cái lỗi mà mình thấy được rồi, thì ta phát nguyện làm những điều mà mình mong làm được mà mình chưa làm được. Ví dụ bây giờ mình thấy mình còn nóng tánh, mình sám hối sau khi lạy Phật với lòng thiết tha tôn kính rồi mình mới nói, "Xin Phật cho con sám hối
[31:56]vì cái tánh khí của con nóng nảy, con ít chịu lắng nghe ai, con lúc nào cũng muốn phản ứng mạnh, vân vân, và những điều đó làm cho con bị tổn phước và làm rạn vỡ cái mối tương quan, cái tình thân ái giữa người và người. Xin cho con sám hối, à xin cho con được đằm tính lại, bình thản lại, kiên nhẫn lại." Đó là cái sám hối. Rồi sau đó mình mới thấy có một điều mình ước mơ là thế này, mình ước mơ là là mình thấy là chung quanh mình còn nhiều người chưa biết đạo, còn khổ, khổ tâm bất an, mình phát nguyện, nói "Xin Phật gia hộ cho con để con có được cái lời nói là khi con thấy một người bất an hay đau
[32:37]khổ thì con có thể giải thích cho họ nghe khiến cho họ bình tâm lại và họ theo con để cùng tu tập đạo lý mầu nhiệm này." Đó là cái mình ước mơ mà mình chưa nào giờ chưa làm được, nhưng hôm nay quỳ trước Phật mình mới phát hiện ra cái điều đó là cần phải làm mà mình không đủ sức. Tại trước giờ mình nóng nảy, nói đâu cái người ta cự lại, mình chửi người ta, người ta chửi lại huề. Bây giờ thì mình sám hối cái nóng nảy, rồi mình phát nguyện cái việc độ sinh: "Xin cho con hễ nói ra lời nói nào thì lời nói đó có sức thuyết phục, cảm hóa con người để họ có thể vượt qua được khổ đau bất an trong cuộc đời họ và cùng theo con đi về nương tựa với Tam Bảo." Cứ ngày nào mình
[33:17]cũng phát nguyện như vậy, thế lần lần ta hình thành được liền. Cái nóng nảy nó mất, mất dần mất dần, rồi một vài năm sau bỗng nhiên khi mình nói chuyện với ai thì người đó họ nghe họ rất là cảm động và tin theo mình để cùng đi chùa nghe pháp tu tập. Nên nói vậy cái bắt đầu mà tu tập là cái gì để diệt trừ bản ngã là gì? Nói làm ơn quỳ xuống lạy Phật. Thứ hai là sám hối những lỗi lầm. Thứ ba là phát nguyện để xin làm những cái điều khó làm tạo thành cái sự tu tập công đức. Và cái thứ tư là ngồi thiền. Bởi vì ngồi thiền là cái con đường chính yếu. Giống như thế nào được gọi là cái nhà? Ta định nghĩa cái nhà gồm có móng, tường, cửa, gì nữa?
[34:02]Tới cuối cùng là mái nhà. Nếu giờ ta nhìn thấy xây quá chừng á, xây có tường có vách có cửa hết, không có cái mái, ta dám gọi đó là cái nhà để ở không? Không. Thấy không? Vì mưa nắng đổ xuống. Nhưng bây giờ ngược lại, không có tường vách gì hết trơn mà nó có mái, có vài cái cột rập đầu có mái ta gọi đó cái nhà được không? Cũng được. Lạ như vậy. Cho nên hễ có cái mái, có vài cái cột chống mà dựng được cái mái rồi, ta cũng có thể tạm gọi đó là cái nhà được. Nếu mà không gọi cái nhà hoàn chỉnh, ta cũng gọi là cái gì? Cái nhà mát, phải không? Cho nên chỉ cần có cái mái. Vì sao vậy? Vì cái giàn mái là cái mà cuối cùng nó gom lại những cái móng, cái tường lại.
[34:43]Nó tập trung lại, tập trung lại. Thì cũng vậy, ta có thể đến với đạo Phật ta tu nhiều cái công hạnh, đủ hết, nhưng mà nếu chưa có thiền định thì cái nhà ta chưa có mái, chưa gọi là cái nhà. Nó chưa tập hợp hết tất cả mọi công đức khác của ta lại. Bao nhiêu công đức lễ Phật, bố thí, sám hối, cúng dường, đủ hết, chưa tạo thành một cái ngôi nhà Phật pháp trong lòng ta, bởi vì ta chưa có tinh chuyên thiền định. Nên thiền định chính là cái mái nhà. Nên trong kinh mà Tứ Thập Nhị Chương Đức Phật cũng nói: "Ta xem thiền định là trụ cột trên núi cao." À Đức Phật nói nó là cái trụ cột ở trên đỉnh cao của sự tu tập.
[35:26]Như cái nhà cái mái là cái cao nhất, thì trong cái sự tu tập, thiền định chính là cái cái sự tu tập cao nhất mà phải có cái đó rồi nó mới gom hết những công đức đó lại thành một cái sự tu tập hoàn chỉnh. Còn nếu ta chưa có tu tập thiền định thì mọi cái sự công đức tu tập khác cũng đều là rã rời, kêu là cái gì á, chứ không phải kêu là cái tu. À cái người đó ờ làm phước, cái người đó ờ có lễ Phật, nhưng mà chỉ khi nào người đó có bắt chân ngồi kiết già thiền định thì ta mới gọi người đó là có tu tập, vì có cái mái nhà.
[36:01]Nên bất cứ ai tu theo Phật đều phải biết ngồi thiền hết. Ngồi thiền có dễ không?
[36:12]Ngồi thiền khó. Khó vì cái gì? Khó vì đối với người lớn tuổi, cái khó là đau chân, bắt chân lên rất là khó. Nhưng mà người lớn tuổi lại được cái ưu điểm là có trí tuệ để có thể dụng công đúng cách. Còn đối với người nhỏ tuổi á, thì cái ngồi bắt chân lên rất dễ, nhưng mà cái khó của người nhỏ tuổi là gì? Là không đủ trí tuệ để dụng công cho đúng cách. Nên cả người lớn tuổi có cái nhược điểm trong thiền, người nhỏ tuổi có cái nhược điểm trong thiền. Như vậy người nào tu dễ nhất? Người lưng lửng là dễ nhất. Là cái người vừa bắt chân lên được không khó lắm, mà đầu óc mình đã trưởng thành để có thể dụng công
[36:51]trong thiền định cho cho đúng không có sai. Chứ còn con nít nhỏ quá, cỡ chừng 10 12 13 tuổi trở xuống là mình kêu ngồi thiền, bắt chân lên nó ngồi dẻo hơn người lớn, nhưng mà nó phải dụng công ờ con quán toàn thân thế này nha, biết hơi thở mà không điều khiển, nó không biết. Vì không đủ trí tuệ. Còn cái người già là nghiên cứu kinh điển hiểu hết rồi, quỳ lạy Phật biết tôn kính rồi, làm bao nhiêu công đức trong đời là làm được hết rồi, bây giờ kêu là phải dụng công dụng tâm như thế, ta biết rõ toàn thân, biết thân này vô thường một ngày kia sẽ vào cát bụi, ta thấy hơi thở vào hơi thở ra, biết mà không điều khiển,
[37:25]thực hành được liền, nhưng bắt chân lên không nổi, bắt chân lên la làng. Nên vì vậy cái tuổi lưng lửng là tuổi dễ tu. Nhưng bây giờ thì ta không còn lưng lửng nữa, giờ ta đã già, hoặc là cái người còn nhỏ, còn số người nào may mắn thì còn lưng lửng. Nhưng mà thôi, dù ở tuổi nào vậy, bắt buộc ta đều phải tinh tấn tu tập thiền định. Vì nếu không có tu tập thiền định, cái nhà Phật pháp trong lòng ta không có mái. Và cũng chính bởi cái công phu thiền định này, ta mới diệt trừ bản ngã được nhanh. Hồi nãy ta nói cái bản ngã là hợp kim siêu bền của thế kỷ thứ 29 mà cái giũa của ta là cái giũa bằng cái loại sắt thép của cái thế kỷ thứ
[38:09]20, 21, giũa tới đâu là cái giũa mòn tới đó, chứ cái bản ngã nó không mòn. Nhưng nếu ta có tu tập thiền định đúng cách thì nó giũa tới đâu, cái bản ngã nó mòn tới đó. Mà phải đúng cách, tại vì thiền cũng có nhiều phương pháp lắm, có những phương pháp nó kích động bản ngã ta lớn lên nhiều hơn. Nghĩa là một cái người sau khi nhập thất năm tháng bước ra rồi, không ai dám nói chuyện hết, dữ quá, không biết ổng tu cái gì trong trỏng, sau khi tu năm tháng bước ra, ổng kênh kiệu, ngang tàng, không ai chịu nổi, bởi vì ổng đã vô tình đi nhầm cái phương pháp tu thiền sai, càng tu bản ngã càng lớn. Còn cái người mà tu đúng á, sau khi nhập thất năm tháng bước
[38:46]ra rồi, hiền như đất như bụi, là đúng cái công phu thiền này đã đúng, nó đã giũa, đã mài cái bản ngã rất nhỏ lại. Và ta yên tâm cái con người đó là đang đặt chân đúng trên cái lộ trình của giác ngộ giải thoát mà Phật đã dạy. À thế nào là cái lộ trình đúng trong cái thiền định? Là xin thưa đó là cái lộ trình thấp nhất. Thầy lấy đúng trong kinh điển ra, nghiên cứu cái cái căn bản nhất của Phật đã dạy và thầy dạy lại bằng cái ngôn ngữ hiện đại thôi, chứ thầy không có chế được cái gì mới hết trơn á. Ai nói cái cái pháp môn của ông Chân Quang là người đó nói bậy á. Thầy không có pháp môn. Thầy trên răng dưới dép, không có pháp môn gì của thầy hết trơn á.
[39:29]Là chỉ có Phật mới có pháp môn, và thầy đã lấy lại cái pháp môn của Phật để mà nói lại cho mọi người nghe. Chỉ có cái điều là thế này, là Phật nói bằng ngôn ngữ ngày xưa nghe rất khó hiểu, thầy cố gắng nói lại bằng ngôn ngữ thời nay cho dễ hiểu hơn. Cái thứ hai nữa là thầy đã có thực hành, vậy thôi. Tức là thầy cũng Phật đã dạy, thầy cũng có thực hành. Nhờ nói lại bằng ngôn ngữ và có thực hành chút chút, cho nên thầy đã nói lại cho mọi người nghe. Và con đường đó là con đường căn bản nhất, thấp nhất. Cho nên tu theo cái con đường này thì ta sẽ thấy cái kết quả thế này, nó có nhiều cái kết quả lắm,
[40:08]nhưng mà cái kết quả rõ nhất á là bản ngã ta được mài giũa rất là rõ ràng. Ta thấy mình không là gì cả mà thấy mọi người chung quanh mình mới đáng yêu, đáng quý, đáng tôn trọng. Đó là cái dấu hiệu đó. Còn nếu ta tu một thời gian, ta nhìn thấy mọi người như cỏ rác, mình như vua, là mình tu bậy, sắp sửa điên. Còn mình tu làm sao không biết, mà lần lần mình thấy mình như cỏ rác, như cát bụi, mà những người chung quanh mình á càng ngày càng hiện ra rõ ràng trước mắt mình đáng yêu, đáng quý, thì con đường đó đã đúng. Như vậy, thời gian qua quý Phật tử đã theo Phật tu hành có thấy được cái tâm trạng đó xuất hiện chưa?
[40:53]Có thấy mình không là gì, mà thấy mọi người chung quanh mình mới đáng yêu, đáng quý? Có thấy điều đó chưa ạ? Thôi bây giờ ta hẹn nhau năm tới ha, là có thể là cũng ngày Rằm tháng Giêng như thế này ta lại gặp nhau lại, và nhớ lại cái Rằm tháng Giêng năm nay thầy có nói câu này: Cái dấu hiệu để biết rằng mình tu tiến hay không á là ở chỗ là mọi người chung quanh mình đã hiện ra như thế nào. Trước đây, mọi người chung quanh mình hiện ra một cách mờ nhạt, không rõ ràng vì chỉ có mình mới là rõ ràng thôi. Chỉ có cái này là cái sở hữu của tôi, cái kia là cái tôi yêu thích, cái nọ là cái tôi cần thiết, còn người chung quanh mình không rõ lắm.
[41:37]Nhưng mà qua một năm mình nhìn lại mình thấy bỗng nhiên cái mình cần không quan trọng, cái mình có không quan trọng, cái mình tìm không quan trọng, mà chính những người chung quanh mình hiện ra rõ ràng và quan trọng hơn. Niềm vui, nỗi khổ của người đó quan trọng hơn, sức khỏe mạnh yếu của người đó quan trọng hơn thì lúc đó qua một năm ta đã có tiến bộ. Thôi hẹn nhau năm sau, đến hẹn lại lên nha.
[42:04]Và cũng chính vì cái yêu cầu mà ta phải tinh tấn tu hành, nhất là phải tinh tấn ngồi thiền hằng ngày á, nên thầy đã yêu cầu các Phật tử sau khi quy y rồi phải tham gia một cái đạo tràng để tu tập. Bây giờ là thầy không để cho tu lang thang nữa. Nhiều năm là đạo Phật có cái truyền thống là cứ quy y xong rồi về tự giác tu, mà thầy mới thấy rằng tự giác là không khác gì tự sát. Sự thật á là để tự giác người ta rất bất an, thầy có kinh nghiệm như vậy nha, kể cả trong chùa cũng vậy, mà ngoài Phật tử cũng vậy. Tự giác làm cho người ta bất an, mà nếu được ở trong cái kỷ cương, nề nếp sẽ làm cho người ta an vui hơn, điều đó rất rõ.
[42:50]Cho nên trong chùa Phật Quang cũng vậy, bắt đầu thầy cho củng cố trong chùa trước. Có nhiều người đến đây làm công quả, mà có người công quả là để xuất gia, có người công quả là chỉ để công quả mà không xuất gia, và thậm chí có những người đến để làm làm công nhật trả tiền, thì điều kiện của thầy là hễ vô chùa Phật Quang không biết làm gì, phải tu cái đã, tu nghiêm chỉnh theo giờ giấc, theo thời khóa, chịu thì ở đây làm, không chịu thì thôi. Cái người công quả để xuất gia thì họ chịu liền tại họ quyết tu mà, còn cái người công quả không để xuất gia thì hơi do dự, còn cái người làm thuê thì hoàn toàn không muốn tu.
[43:24]Nếu không chịu tu, vui lòng ra khỏi chùa. Tại bước vô cái không khí chùa này là phải tu, không có nói gì hết. Dù làm công quả chùa không trả tiền hoặc là làm công nhật chùa có trả tiền thì đều phải tu một khi đã đặt chân vào cái lãnh địa của chùa Phật Quang này. Nên ta thấy là bước vào đầu thời rồi là cấm hút thuốc liền, cấm xả rác, cấm ăn mặc hở hang liền. Mà như vậy không ngờ thầy thấy như vậy tâm người ta lại rất là an, tắt thuốc rồi nhưng họ lại cười vui vẻ, chứ không phải là giận, chứ không phải tắt thuốc rồi hầm hầm dẫm cho tắt thuốc. Nhưng mà không ngờ là chính cái nề nếp đó họ lại quý,
[43:58]họ yêu cái chùa này, họ tin tưởng cái chùa. Ta có thể thấy rất là rõ vậy. Rồi ngay cả cái người mà làm công vậy, bắt họ tu, mới đầu họ họ sợ, nhưng dần dần họ rất là an vui. Còn trước đây thì tin vào cái sự tự giác của mọi người thì thầy thấy chùa lại bất an. Đó là trong nội bộ chùa, mà bước ra ngoài Phật tử cũng vậy, thời gian dài thì cứ để cho tự giác, quy y Phật rồi thôi về nhà tự tu, có mấy lời nguyện ngâm tu, lần lần cái lạc lõng, xa lạ, mất mát hết. Mà người nào mà được ở trong đạo tràng thì người đó đứng vững và phát triển, đạo tâm được tăng tiến. Nên vì vậy thấy rõ ràng cái chân lý á là ngoài cái tự giác,
[44:40]cái yêu thích đạo lý rồi, con người cần có kỷ cương, có kỷ luật, chứ con người không phải là tự nhiên đã là một vị thánh mà có thể tự làm chủ, làm thầy lấy mình, mà phải có kỷ cương. Do đó, thầy đã yêu cầu, long trọng yêu cầu, trân trọng yêu cầu, tha thiết kêu gọi tất cả những ai quy y với thầy, những ai ủng hộ đường lối giáo lý Phật Quang xin hãy gia nhập một đạo tràng gần địa phương của mình mà thầy gọi là đạo tràng tự quản. Đạo tràng tự quản bởi vì Phật tử tự quản lý với nhau. Thỉnh thoảng thầy cho quý thầy, quý cô về hướng dẫn, chứ thầy cũng không trực tiếp hướng dẫn nên gọi là đạo tràng tự quản.
[45:19]Có chúng trưởng, chúng phó, có thể có nhiệm kỳ, có thể được thay đổi, nhưng mà để tự quản lý với nhau, sống yêu thương nhau, gắn bó, đùm bọc nhau và nhắc nhở nhau tu hành. Nên những người nào mà có gắn bó trong đạo tràng tu tập thì thầy thấy đạo tâm họ được tăng trưởng lên từng ngày, từng ngày. Còn cái người nào mà tu lạc lõng, tu lang thang thì gọi là tu lang thang, tu ở ngoài đạo tràng, tu lan bang, tu mênh mang thì cái đạo tâm càng lúc càng xuống thang. Bây giờ ta muốn đạo tâm ta lên thang thì ta hãy vào đạo tràng, phải không, mà gắn bó với với với nhau như vậy. Thì khi vào đạo tràng á bắt đầu có kỷ luật thì có cái sự ràng buộc, có sự nhắc nhở.
[46:04]Mà khi nhắc nhở đó, đó mới là vấn đề. Mình coi mình có tu hay không là lúc mình được nhắc nhở. Khi mình mới vô, mình thí dụ mình vô mình cũng ngồi tu tập, cái có người nói: "Sao mà anh, chị làm gì mà anh, chị đi trễ nải quá vậy, làm phiền người khác?" Có người cằn nhằn cái mình tự ái lên. Đó, chỗ đó. Chỗ đó là dấu hiệu mình tu được hay không. Mà khi nào mà mình đón nhận cái sự nhắc nhở người khác một cách vui vẻ là mình đã tu tiến rồi. Mà vô đạo tràng là buộc phải vậy thôi. Phải có người nhắc mình á: "Ê, lúc này thấy dãi đãi quá nha, bê bối quá nha! Ồ, hôm qua đi đâu thấy anh tôi thấy anh anh chở cô nào ngồi sau lưng anh vậy?
[46:44]Nhớ anh có vợ rồi nha, tu ghê ha, nha!" Tức là khi vào đạo tràng huynh đệ tùm lum gặp nhau biết nhau hết trơn cái dòm ngó lẫn nhau, kiểm soát giới hạnh với nhau, cái đâm ra mình bị ở trong khuôn khổ. Mà nếu mình cảm thấy trong khuôn khổ đó mình vui là mình đang tiến đạo từng ngày. Còn vô mình thấy khó chịu, nói: "Chở bồ đi chút xíu cũng nhắc, nói đi trễ năm phút cũng cự nự, khó chịu tự ái lên" là mình bản ngã còn nhiều, cái tự ái còn nhiều. Nên cái điều kiện đầu tiên để vào trong đạo tràng để được sống trong cái kỷ luật là gì? Là dẹp tâm tự ái. Nên huynh đệ có nhắc, có rầy, có cự, thậm chí có người chẳng hiểu
[47:17]gì hết nhiều khi nổi nóng lên với mình, tại cái người họ mới tu mà, họ còn nóng, họ lên họ nạt mình, mình vẫn vui vẻ: "Dạ, dạ, Mô Phật, cảm ơn huynh, tôi cảm ơn huynh nhắc nhở", vui vẻ không tự ái, đó là cái thành công lớn đầu tiên. Cửa thiên đường mở ra cho ta liền. Dẹp được cái tự ái để sống vui được trong đạo tràng là cửa thiên đường đã mở ra. Còn mà hễ tự ái là cửa địa ngục mở ra. Nên vì vậy khi ta tham gia đạo tràng ta phải cầu mong, xin Phật gia hộ cho con mỗi ngày khi vào đạo tràng có một người nạt con một vài tiếng để cho con diệt trừ tâm tự ái. Được không ạ? Được nha. Được không? Cái thứ hai nữa là, cái thứ hai nữa là bắt đầu khi mà cái xấu trong lòng ta nó vơi,
[48:11]cái xấu trong lòng ta nó vơi vơi vơi gần hết trơn rồi, tới phiên bắt đầu ta nghe. Trở lại cái tai hồi nãy, ngay đầu bài tôi nói cái tai á. Ta nghe đủ thứ chuyện trên đời hết. Tự nhiên ta đi qua bên này ta nghe nói điều này, đi qua bên kia nghe nói điều kia. Ngoài cái đạo lý mà được tuyên giảng công khai như thế này thì nó rõ ràng, minh bạch rồi, bắt đầu ta sẽ tiếp xúc người này, tiếp xúc người kia, nghe điện thoại của người nọ, nói đủ hết. Nhưng mà chỉ bởi vì cái điều thiện trong lòng ta đã lớn dậy nên những điều xấu mà nó tới tai ta là lập tức bị gạt ra liền. Ta không còn nghe cái điều xấu mà đón nhận vào trong tâm mình nữa.
[48:47]Đó là cái bước tiến thứ hai rất lớn. Tới giờ này thầy mới tạm tin là cái người này có thể thầy thả vào trong chợ đời để cho họ đi truyền bá Phật pháp mà không sợ bị bị lung lay, bị tác động, bị xúi giục. Còn mà nếu cái điều thiện chưa vững, đạo tâm chưa lớn mà thả vào trong cuộc đời, thời gian mất tiêu không còn trở về Phật Quang nữa, đi luôn. Là bị xúi giục. Xúi giục mà theo hai cách mà thầy nói á: người ta kích động hận thù, tham lam là cái bản năng trong người mình trỗi dậy cái mình đón nhận toàn những điều đó vô. Hoặc là thứ hai, người ta kêu người ta rỉ tai nói riêng thương yêu, ngon ngọt cái mình nghe mất tiêu là thầy mất con đệ tử luôn.
[49:26]Nhưng mà tại sao mà bỏ thầy, tại sao nghe lời xúi giục? Bởi vì cái sự tu tập mình kém, bản ngã còn nhiều quá. Nên vì vậy khi ta vào đạo tràng, ta hòa cùng huynh đệ để tu tập, ta sẽ đón nhận nghe nhiều cái lời nói xóc óc. Và đôi khi ta thật sự ta sai lầm, bị thầy phê bình, bị người khác phê bình. Có khi ta không sai mà ta cũng bị cự, ta không tự ái. Có khi ta lỡ sai, ta bị phê bình, ta cũng không tự ái để mà tiến tu thì bản ngã ta được mài giũa rất nhiều. Và ta biết rằng cũng nơi đó công phu thiền định của ta sẽ tăng tiến. Mà như thầy nói, cái công phu thiền định đúng phương pháp là cái giũa rất hiệu quả mài giũa cái bản ngã của ta nhỏ lại.
[50:09]Mà chính vì vậy, chính nhờ cái bản ngã ta nhỏ lại, lúc đó bỗng nhiên ta hết quan trọng. Ta không thấy ta quan trọng, ta thấy mình như cát bụi như cỏ rác á, mà những người chung quanh ta mới trở nên quan trọng. Ta thấy thương yêu mọi người hơn, tôn trọng mọi người hơn. Vậy quả báo là gì? Quả báo khi một người không thấy mình quan trọng nữa mà chỉ thấy những người chung quanh mình mới quan trọng thì nhân nào quả nấy mà. Mình không thấy mình quan trọng mà mình chỉ thấy tất cả chúng sinh chung quanh mình là quan trọng và đáng yêu, đáng quý, thì ngược lại ở trên trời chư thiên á nhìn xuống trần gian
[50:43]tự nhiên thấy có một con người rất là quan trọng, rất đáng yêu, đáng quý. Người đó là ai? Đó là cái người mà không thấy mình quan trọng nữa. Quả báo là như thế. Nhưng cái quả báo của ta nó không thuộc về trần gian này mà nó đã bắt đầu thuộc về thiên giới, thuộc về thánh giới ở trên cao, không thuộc về cái thế giới này nữa. Mà thuộc về thiên giới, thuộc về thánh giới. Khi ta không thấy mình quan trọng nữa mà ta chỉ thấy người khác quan trọng thì ngược lại sẽ có những người trên cao nhìn thấy ta quan trọng, thấy ta đáng yêu, đáng quý, và ta bắt đầu đăng ký hộ khẩu trên đó. Đó mình tu thế nào? Khi mình tham gia đạo tràng,
[51:27]mình giữ nề nếp, kỷ cương, chung tay để xây dựng cái đạo tràng ngày càng lớn mạnh, vượt qua bao nhiêu cái tự ái, ai nói gì mình cũng không buồn, ai nói gì mình cũng vui vẻ, ai khen ngợi mình, mình cũng hoan hỷ, mà ai chê bai mình, mình cũng hoan hỷ hết, và tinh tấn thiền định. Rồi đến một ngày kia, mình hết thấy mình quan trọng mà chỉ thấy những người chung quanh mình quan trọng là cánh cửa thiên giới mở ra, cánh cửa thánh giới mở ra. Mới hồi sáng thầy nói cái về cái việc mà thành lập đạo tràng, nên thầy nhắc lại một lần nữa, thầy nói ta có hai cái chùa: một cái chùa hữu hình và một cái chùa vô hình.
[52:07]Cái chùa hữu hình là bằng gạch ngói, xi măng này đây, còn cái chùa vô hình là bằng sự tu tập của từng con người ở nơi đó. Thầy nói cái chùa Phật Quang này cái phần chùa hữu hình là cái cái ngôi đất đá thế này, còn chùa vô hình là sự tu tập của thầy, của quý thầy, quý cô, của quý Phật tử. Cho nên mỗi người đến đây cố gắng tu hành thì làm cho cái ngôi chùa vô hình nó sáng rực hào quang lên. Còn nếu cũng cái ngôi chùa Phật Quang này mà không có ai tu hết, không có thầy, không có quý thầy, quý cô, không có Phật tử tới đây thì đây chỉ là gạch, đá vô nghĩa. Nên ta thấy như vậy cái chùa hữu hình, cái chùa vô hình cái nào mới quan trọng?
[52:51]Cái chùa vô hình mới mới là linh hồn, mới là quan trọng. Thì cũng vậy, khi ta thành lập từng cái đạo tràng tự quản để mà huynh đệ nương tựa nhau tu tập chính là ta đang xây dựng cái cái chùa vô hình đó, mà cái chùa vô hình đó mới là thiêng liêng. Nghĩa là dù có thể là nơi ta ở không có cái ngôi chùa để ta tu tập, ta tụ tập lại, ta hội họp lại nhưng mà huynh đệ lúc nào cũng gắn bó với nhau trong cái đạo tràng để cùng nhắc nhở nhau tu tập thì dù không có ngôi chùa hữu hình, ta vẫn có ngôi chùa vô hình thiêng liêng và nó có cái công đức. Một cái ngôi chùa hữu hình thế này ta xây trong hai, ba năm xong và cái phước ta hưởng vài chục kiếp.
[53:32]Hễ một người mà đã góp công xây dựng được cái chùa rồi thì bảo đảm nhiều kiếp lúc nào cũng có nhà cửa ở đàng hoàng. Mà mình đóng góp càng nhiều chừng nào thì cái đời sau cái nhà mình càng to chừng nấy, mà vài chục kiếp như vậy. Còn mà ta xây cái ngôi chùa vô hình, tức là bằng cái việc mà ta luôn luôn gắn bó với đạo tràng, gắn bó với huynh đệ để xây dựng cái nề nếp, kỷ cương mà tu tập nhau, nhắc nhở nhau, đó gọi là ta xây cái ngôi chùa vô hình. Mà ngôi chùa vô hình này không phải là xây trong hai, ba năm mà phải xây suốt đời ta tới ngày ta chết. Cái kia xây hai, ba năm ta hưởng được vài chục kiếp cái quả báo
[54:06]lành, còn cái ngôi chùa vô hình này mà ta xây suốt một đời của ta như vậy thì ta hưởng cái quả báo lành cả ngàn kiếp sau. Vì cái nhân nào quả nấy, công cỡ nào thì quả cỡ nấy thôi. Nên vì vậy, một lần nữa thầy cũng tha thiết kêu gọi các Phật tử của thầy là phải tham gia vào trong một đạo tràng tu tập, đừng tu lang thang, đừng tu lan bang. Đó là thầy hôm nay thầy nói cái bài mà "Lắng nghe ai" đó là nhờ ta có tu tập, có tinh tấn, có đúng hướng, có đạo tràng, cho nên lòng ta đầy đạo lý và ta sẽ loại bỏ qua những cái điều xấu từ bên ngoài. Đó là mức độ căn bản. Hôm nay, thầy nói một cái điều nguy hiểm hơn nữa
[54:51]mà trong cái thời thế hiện nay nó đã có, xuất hiện buộc thầy phải nói, đó là chuyện móc nối. Nó không còn phải là cái rỉ tai tuyên truyền mà chuyện móc nối của tình báo chính trị ngoại bang. Thánh Gandhi nói một câu: "Tôn giáo là chính trị." Thánh Gandhi nói một câu xanh dờn mà đúng vô cùng. Vì sao vậy? Bởi vì tôn giáo tập hợp được quần chúng, khiến cho quần chúng tin tưởng và đi theo, mà cái gì mà thành ra lực lượng của quần chúng thì đều có ý nghĩa chính trị ở trong đó hết. Cho nên không có một nhà chính trị nào mà bỏ quên khía cạnh tôn giáo hết. Nhưng ở những cái thể chế chính trị mà có chính nghĩa đó
[55:38]thì họ lúc nào họ cũng cố gắng xây dựng cái tôn giáo đó chân chính để mà dạy dỗ dân chúng trở thành người chân chính. Còn cái thế lực chính trị mà phi nghĩa đó thì nó lợi dụng cái tôn giáo để lôi kéo quần chúng làm những điều bậy bạ, thậm chí phản bội quê hương, đất nước của mình. Nên chính trị thì có cái lực lượng chính nghĩa, có lực lượng phi nghĩa. Mà lực lượng chính nghĩa hay phi nghĩa nào cũng đều nhắm tới tôn giáo, tìm cách xâm nhập vào tôn giáo, chi phối tôn giáo. Nhưng mà cái người chính nghĩa thì họ xây dựng cái tôn giáo lên cho tốt, cho đàng hoàng để làm cho cuộc đời đẹp và cái người tín đồ mà đến với tôn
[56:20]giáo đó trở thành một công dân gương mẫu, tốt đẹp, chân chính. Còn cái thế lực chính trị phi nghĩa thì nó xâm nhập vào tôn giáo để nó lèo lái, nó quậy, nó phá và nó lôi kéo quần chúng vào cái cái khuynh hướng bạo động, sai lầm và phản bội. Thành thử, Phật tử phải biết các thủ đoạn móc nối của họ để mà mình tránh. Cũng giống như hồi nãy ta nói ta nghe được cái điều mà biết ta sai, ta loại bỏ ra khỏi tâm hồn của mình. Thì bây giờ, mức độ nguy hiểm hơn, tinh vi hơn, khéo léo hơn là những cái sự móc nối của chính trị làm cho ta bị kẹt, bị gài bẫy, bị dính vào trong một cái thế lực nào đó để rồi ta trở thành cái con cờ mà họ lợi dụng ta
[57:06]qua cái qua cái màu sắc tôn giáo, rồi ta biến thành con người có thể phản bội đạo pháp của mình, phản bội dân tộc của mình. Nói phản bội đạo pháp mình là sao? Phản bội đạo pháp là thế này: tức là họ muốn phá đạo Phật thì họ sẽ móc những người trong đạo Phật và dùng cái người trong đạo Phật đó gây chia rẽ, hoang mang đạo Phật, khiến cho ông thầy này chống thầy kia, chùa này chống chùa kia, rồi làm cho người ta tu sai theo giáo lý đạo Phật hết. Mà họ dùng ngay chính những người tu của đạo Phật, chính những người Phật tử trong đạo Phật. Kể cả những tu sĩ của Phật giáo vẫn bị móc nối để quay lại chống đạo Phật âm thầm mà người đó không biết.
[57:44]Hoặc là những Phật tử nào mà có thể hoạt động năng nổ được, họ đều móc người đó để người đó gieo rắc những cái điều sai lầm vào trong cộng đồng Phật giáo, làm cho Phật giáo ly tán hết. Đó là ta phản bội đạo pháp. Còn thế nào là phản bội dân tộc? Là họ móc nối ta để ta gây ảnh hưởng nhiều người rồi bắt đầu ta ta chống lại lợi ích của dân tộc ta, ta phản bội dân tộc ta. Cho nên đoạn đầu thầy nói lắng nghe ai thì ta nghe những cái người mà kích động, tham lam, thù hận, riêng tư, cái tội đó ít. Nhưng mà nếu ngày nào mà ta bị móc nối bởi những thế lực chính trị, tình báo ngoại bang thì cái tội của ta không gì có thể tha thứ được hết.
[58:28]Khi mà ta đã phản bội đạo pháp và dân tộc rồi thì cái tội này không tha thứ được. Nhưng mà nó móc nối như thế nào thì ta phải biết, ta phải biết trước để mà mình mình tránh. Khi họ móc nối thì họ ngon ngọt đủ cách hết. Mà muốn móc thì phải biết là ta thích cái gì, ta sợ cái gì. Trong đời con người có hai cái nhược điểm: là cái mình muốn và cái mình sợ. Hễ mà ta có cái để muốn là ta có điểm yếu, ta có cái để sợ là ta có điểm yếu. Ví dụ bây giờ có một cái người người cha thương yêu người con của mình, lúc nào cũng sợ người con mình bị ai bắt cóc, bị ai giết thì nó phát hiện ra cái người cha có cái sợ quá đáng, nó đem người con ra nó thương lượng liền. Là:
[59:14]"Con anh đi học giờ này về giờ này, đi tuyến đường này, mấy giờ tới đâu, thường hay gặp những ai, quen ai ai ai tôi biết. Bây giờ nếu anh không nghe lời tôi thì đứa bé này nó biến mất khỏi Trái Đất này." Vì có cái mình sợ, hết hồn liền, bị móc liền. Từ đó bị nó khống chế, nó buộc phải vâng lời. Đó là cái ta sợ. Hoặc là có cái người tham danh, tham chức, à lúc nào cũng muốn mình ở được cái chức vụ gì đó, có cái mình muốn. Hễ có cái mình muốn là mình có điểm sơ hở. Nó tới nói liền, nói: "Tôi đủ sức đưa anh lên cái chức đó. À tôi có những người quen thế này, thế lực tôi thế này, tiền bạc thế này, tôi đưa anh lên chức đó.
[59:52]Anh đồng ý thì ta ký kết với nhau cái giao ước là anh vâng lời tôi thế này, thế này. Tôi đưa anh lên chức đó, tôi bảo trợ cho anh không bao giờ mất chức, còn lên càng lúc càng cao hơn." Thế là mình bị dính liền, bởi vì mình có một cái muốn. Cho nên ta nhớ trên đời ta, hễ ta có cái gì để muốn, ta có điểm yếu, ta có cái gì để sợ, ta có điểm yếu. Và chính cái điểm yếu đó, cái thế lực chính trị, tình báo ngoại bang móc vô dính liền. Mà cái hay của đạo Phật là thế này: làm cho ta tu đến một ngày nào đó ta không còn gì để muốn và ta không còn gì để sợ. Rất là khó để đến cái ngày mà ta không còn gì để muốn,
[1:00:28]ta không còn gì để sợ, nhưng mà ta phải tu cho bằng được điều này. Ta mới đứng vững được mà không còn bị ai lung lạc, móc nối, chi phối, thao túng ta nữa. Lúc nào phải kiểm soát xem lòng ta còn muốn điều gì, lòng ta còn sợ điều gì. Hễ còn điều gì để muốn là ta còn điểm yếu, hễ còn gì điều gì để sợ là ta còn chỗ để họ đánh. Thí dụ bây giờ, ví dụ bây giờ có một người đi tìm cái thầy sợ. Họ thấy rằng thầy sợ, sợ mất chùa, mất cái chùa Phật Quang hoặc là mất hết đệ tử là lập tức họ đánh vào cái đó liền, họ đe dọa đó liền. Còn nếu mà nếu họ biết rằng nếu không có chùa Phật Quang thì ở một chòi, nếu đệ tử đi hết, ở một mình nấu cơm ăn, nhập thất.
[1:01:10]Từ nào giờ hồi mới đi tu ở một mình không sợ, không cần, không muốn gì hết thì họ không đánh được điểm đó, họ sẽ đánh điểm khác, họ tìm nữa. Tìm cho ra cái ngày nào mà thầy có cái gì muốn, có cái gì sợ. Ví dụ cuối cùng họ phát hiện ra một điều thầy muốn là gì? Là thầy quá thèm ăn nho khô đi, ví dụ, thì lúc họ tới họ móc liền. Nói: "Bây giờ ông nghe lời tôi, ông làm mọi cái, nói hết, tôi sẽ cho, mỗi ngày cho ông một ký nho khô liền." Lúc đó thầy sẽ bị rớt liền. Nói: "Rồi, thầy buộc lòng phải nghe lời họ để mỗi ngày cho thầy một ký nho khô, tại thầy quá thèm nho khô." Đó. Đó là hễ mình có một cái gì muốn là bị móc liền.
[1:01:45]Hoặc có người tham tiền. Tiền là cái gì? Ta cần nó, nhưng mà nó cũng nó cũng hại ta ghê gớm. Mà có một lần thầy nói, tiền nó là cái gì nó kỳ khôi cà chớn á. Ví dụ có một người cán bộ họ tham nhũng, họ tham nhũng họ vơ vét tiền, họ đủ thứ chuyện á. Tiền chất một đống, nhà đất tùm lum, tiền bỏ trong ngân hàng trong nước không đủ rồi tới ngoài nước, trong két sắt để một đống vàng á, không biết để làm cái gì. Trong khi họ không dám xài, tại họ xài lộ á, mà một đời họ xài cũng không hết nữa. Tại mà tới khi mà họ giàu đến mức độ đó thì họ đã sáu mấy tuổi rồi, bảy mấy tuổi rồi. Thì sống không biết bao nhiêu năm,
[1:02:21]mà hễ nghe đâu mà có làm ăn có tiền cái là tới liền, bắt tay vô làm riết, đầu tư nữa để làm giàu thêm nữa mà không biết để làm cái gì. Mà con cái thì nó cũng quá dư dả và nó hư hỏng đánh bài không, chẳng biết vơ vét để làm tiền làm cái gì. Nhưng mà cái có tiền nhiều làm cái ta có ảo tưởng rằng ta hạnh phúc, hạnh phúc đó là ảo tưởng. Không ngờ cái đống tiền đó là đống tội, cứ tích lũy tiền chừng nào thì tội dày lên chừng nấy. Mà nó là vì cái ảo tưởng, ta cứ ảo tưởng là ta có tiền sẽ có hạnh phúc, đâu ngờ là đau khổ đang tích lũy dần dần, vì tiền tức là tội. Nhớ không? T này tức là T kia đó, tiền tức là tội, chẳng có gì hay.
[1:02:59]Nhưng mà ta muốn, chính vì ta muốn nên nó móc ta dính liền. Nói: "Anh vâng lời tôi làm cái này, làm cái này, tôi cho tiền anh" là mình bị móc liền. Vì vậy cái người Phật tử mình tu thì rất là khó để mà không còn điều gì để muốn, không còn điều gì để sợ. Quý thầy thì dễ hơn. Quý thầy tu mình thênh thang giữa trời đất, không gia đình, không gì hết, chỉ có Phật thôi, không có gì hết. Nên có thể quý thầy tu đến mức độ nào đó quý thầy không còn gì để muốn, không còn gì để sợ. Nếu có cái gì muốn á là ước muốn cho Phật pháp, cho dân tộc ta được vinh quang, được cường thịnh, được phát triển. Nếu có cái gì để sợ là sợ rằng con người,
[1:03:36]chúng sinh không biết tu tập và họ sẽ chịu đau khổ. Mà cái muốn với cái sợ đó họ móc không được. Nhưng mà còn Phật tử vì ta có gia đình, ta có con có cái, có bổn phận, có trách nhiệm, có vị trí, nên ta còn nhiều điều để muốn và còn nhiều điều để sợ. Cho nên hãy nhớ rằng ta còn rất nhiều điểm yếu để bị móc, hãy nhớ điều đó giùm thầy, đừng chủ quan. Một ngày nào đó mà có ai đó muốn móc ta vào cái thế lực tình báo chính trị, họ móc dính liền. Vì mình đứng ở vị trí cư sĩ, mình còn rất nhiều điều để muốn, rất nhiều điều để sợ. Ngày hôm nay ta biết điều này, mặc dù mình còn nhiều cái ràng buộc, mặc dù chưa thể xuất gia, sống thênh thang như quý thầy,
[1:04:18]quý cô được, nhưng hãy quỳ xuống trước Phật phát nguyện điều này: "Xin Phật gia hộ cho con không còn điều gì để muốn, không còn điều gì để sợ, để con có thể một lòng sống vì Phật pháp này, vì dân tộc này, vì nhân loại này mà thôi." Mỗi ngày ta cứ phát nguyện như thế, cho đến một ngày đẹp trời có một người nào đó đến móc ta, móc vào đúng cái điểm yếu của ta. Ví dụ ta rất muốn cho con ta đi du học, họ tới họ móc ngay điểm đó, nói: "Tôi sẽ bảo lãnh cho con chị đi qua du học ngay chỗ này chỗ kia, bảo trợ hết với điều kiện chị hợp tác với tôi làm điều này." Thì cái đây là cái điều mà mình rất muốn,
[1:04:58]ngày xưa mình rất muốn, nhưng mà lỡ suốt ba năm qua ngày nào mình cũng quỳ trước Phật mình phát nguyện: "Xin cho con không còn muốn bất cứ điều gì, không còn sợ bất cứ điều gì, để con chỉ một lòng vì Phật pháp." Ba năm qua mình phát nguyện điều đó rồi, nên bây giờ họ đem điều đó ra họ thương lượng với mình: "Hãy hợp tác với tôi làm điều này điều này thì tôi sẽ giúp cho con chị đi du học này." Tự nhiên cái mong muốn mình biến mất liền, nói: "Tôi không cần, con tôi học Việt Nam cũng được." Ngày xưa Mạc Đĩnh Chi đậu Trạng nguyên Việt Nam đi qua Trung Quốc họ phục quá họ phải phong làm Trạng nguyên tiếp, tức là không phải đi du học nước ngoài mới
[1:05:32]giỏi, mà chính học trong nước giỏi ra nước ngoài chinh phục, thuyết phục được ngoại bang, cường quốc luôn. Chứ không phải là ông Mạc Đĩnh Chi ngày xưa ổng đậu Trạng nguyên bên Trung Quốc rồi ổng về Việt Nam phải phong ổng Trạng nguyên lần nữa, không phải, mà ổng đậu Trạng nguyên trong nước ra bên ngoài người ta phong lần nữa. Như vậy học Việt Nam giỏi hơn. Nếu cần có duyên đi du học cũng sẽ cho con tôi đi, nhưng mà không có điều kiện gì hết, còn nếu không cần ở trong nước tôi học được không sao hết, không có điều đó muốn nữa. Mà ta không còn cái điều muốn đó nữa thì kẻ xấu không móc ta được nữa.
[1:06:04]Khi ta phát nguyện như vậy: "Xin cho con không còn điều gì để muốn, không còn điều gì để sợ, chỉ một lòng vì Phật pháp, vì quê hương, vì nhân loại." Thì bỗng nhiên ta buông tay đi giữa cuộc đời thênh thang và không sợ bất cứ điều gì nữa, hãy nhớ như vậy. Nên hôm nay cũng là ngày Rằm tháng Giêng, thầy nói về cái đề tài "Nghe ai?", vì thầy nói cái tai ta nghe đủ thứ thông tin tràn ngập hết. Đến khi ta có tu tập rồi, ta mới biết nghe được cái điều gì phải trái đúng sai mà chọn lọc. Thầy cũng nhắc nhở cái việc mà ta cố gắng vun bồi, xây dựng cái đạo tràng tu tập để đó là cái ngôi chùa vô hình để cho đạo tâm ta càng ngày càng vững và công đức ta kéo dài được nhiều kiếp.
[1:06:50]Thầy cũng nói đến cái công phu thiền định tinh tấn, chuyên sâu để ta mài giũa cái bản ngã của mình mà ta đi đúng trên con đường Phật đạo. Thầy cũng nói đến cái thế lực mà ngoại bang, chính trị từng ngày từng giờ họ lợi dụng tôn giáo, nhất là họ đánh vào Phật giáo để phục vụ cho cái ý đồ phi nghĩa của họ. Thì trước bao nhiêu cái nhiễu nhương đó, ta phải có bản lĩnh vượt qua bằng cách là ta tu thế nào đó để vượt qua mọi cái điều ta muốn, chấm dứt hết những điều ta sợ. Mà nếu ta chưa đủ thiền định để bỏ hết những điều muốn, bỏ hết những điều sợ thì ta ngày nào cũng xin Phật giữ gìn tâm hồn con không còn điều gì để muốn, không còn điều gì để sợ,
[1:07:34]chỉ một lòng vì Phật pháp, vì quê hương, vì nhân loại mà thôi.
[1:07:41]Đây là điều mà như là cái lời chúc Tết đầu năm của thầy, mà đây là cái lời chúc hay hơn mọi lời chúc mà thầy chúc từ mùng 1 đến mùng 6. Nên hôm nay ai đi ngày Rằm tháng Giêng nghe cái lời chúc này là xin chúc cho quý Phật tử tu như thế nào không còn điều gì để muốn, không còn điều gì để sợ, chỉ một lòng vì Phật pháp, vì quê hương, vì nhân loại mà thôi. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.