[0:08]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch Thượng toạ pháp sư. Kính bạch chư Tôn Thiền đức Tăng Ni. Kính thưa toàn thể hội chúng có mặt trong đêm hôm nay.
[0:23]Chúng con thường nghe chư tổ dạy rằng: Sửa kinh, tạo tượng là phước, là việc làm cho phạm vũ được trang nghiêm. Xây tháp, cất chùa là ruộng phước điền cho mọi người chung hưởng. Với người đệ tử Phật, dù xuất gia hay tại gia, với tất cả tâm nguyện của chúng con luôn hướng đến thiện nghiệp, trau dồi phẩm hạnh và hoàn thành tâm nguyện trùng hưng, hộ trì Phật pháp. Để đạo Phật luôn hiện hữu mang lại lợi lạc cho cuộc đời này cũng như cho tất cả mọi loài, mọi người. Và với tâm nguyện ấy, toàn thể bổn tự chúng con
[1:06]đã cùng nhau với tất cả tấm thành hướng về ngôi Tam Bảo và được sự gia hộ của Thường Trụ Tam Bảo, của chư Tôn Thiền đức Tăng Ni cũng như sự ủng hộ của toàn thể Phật tử gần xa đến đây, công trình xây dựng của bổn tự chúng con tạm gọi là có phần đã hoàn thành và nhất là ngôi bảo điện chúng con đã được hoàn thành như tâm nguyện. Và giờ đây duyên lành hội đủ, chúng con được sự trợ duyên của chư Tôn Thiền đức Tăng Ni gần xa cũng như quý cấp chính quyền sở tại và toàn thể Phật tử, chúng con thiết lập đạo tràng an vị và khánh tạ ngôi bảo điện. Và lành thay hôm nay đầy đủ phước duyên đáp được lời lại lời thỉnh cầu của toàn
[1:58]thể ban tổ chức cũng như toàn thể hội chúng Phật tử Cam Ranh chúng con. Thượng toạ dù bận bịu rất nhiều Phật sự ở phương xa nhưng vì lòng thương tưởng với hàng đệ tử chúng con là những người sơ cơ, vì mạng mạch của Phật pháp, vì thượng cầu Phật đạo, hạ hoá quần sanh, Thượng toạ đã chấn tích quang lâm về đây trước hội chúng chúng con và giờ đây đạo tràng của chúng con đã được trang nghiêm. Kính cung thỉnh Thượng toạ hãy từ bi vì hội chúng chúng con mà có đôi lời dạy bảo nhân trong buổi lễ an vị và khánh tạ ngôi bảo tự Phước Long của chúng con. Nam Mô Hoan Hỷ Tạng Bồ Tát Ma Ha Tát.
[2:48]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch trên Thượng toạ Thích Giác Không, chánh đại diện Phật giáo thành phố Cam Ranh, cũng là trụ trì của chùa Phước Long. Kính bạch trên chư Tôn Đức Tăng Ni. Kính thưa quý vị đại biểu chính quyền các cấp. Kính thưa quý Phật tử. Hôm nay thật là một điều vui mừng cho tất cả chúng ta khi mà cái ngôi bảo điện của chùa Phước Long vừa được hoàn thành với cái tâm nguyện của chư Tôn đức Tăng Ni, với cái tấm lòng của tất cả các Phật tử. Thì chúng tôi có ghé thăm lúc mà Thượng toạ trụ trì đang đang kiến thiết.
[3:43]Thì lúc đó chúng tôi tiếc trong túi mình không có tiền nên không có đóng góp được đồng nào hết. Chỉ nói được có một lời, chỉ đóng góp có một lời, nói thế này: Với cái đức độ của Thượng toạ trụ trì ở đây thì Thượng toạ vui lòng để cái sân cho lớn, vì với cái đức độ này Thượng toạ mỗi buổi lễ Thượng toạ thu hút 10.000 người, 20.000 người là bình thường. Cho nên Thượng toạ làm ơn để giùm cái sân cho rộng. Hình như là Thượng toạ có nghe lời nên thấy cái sân nó trống, sân trống. Rồi nói thêm Thượng toạ cái thứ hai nữa, Thượng toạ làm ơn xây số nhà vệ sinh cho đẹp đẹp, sạch sạch cho Phật tử xài. Về nữa đông lắm.
[4:26]Thấy trước thì hôm nay thấy cũng rất là vui. Vừa đầy vừa đầy cái sân của ta như vậy mà tương lai thì còn đông nữa. Vì sao vậy? Vì cái người nào đã đến đây một lần rồi sẽ cảm thấy quyến luyến, yêu mến cái đức độ của thầy, yêu mến cái chùa nên lần sau không thể đi một mình được nha. Người nào mà lần sau đi chùa mà đi một mình thì kiếp sau làm sao ạ? Đúng, cô đơn. Mắc quả báo cô đơn nha. Nên nhớ vậy. Cái nhân nào quả nấy. Tức là ví dụ như cái người mà có cái gì ngon mà ăn một mình thì nhớ kiếp sau mình không có bạn lữ, không có thân nhân, không có quyến thuộc. Rồi cứ thui thủi sống một mình mà chết một mình.
[5:14]Còn ví dụ mình có cái gì ăn ngon mình mời mọi người, cái người đó đời sau quyến thuộc đông vầy. Đó chỉ cái ăn thôi chứ chưa nói cái tu ạ. Cái tu nó còn vi diệu hơn nữa. Cho nên khi ta đi chùa không được đi một mình. Mà đi một mình sau này mình là một người, một hành giả cô đơn trên con đường tu tập nơi cái rừng hoang nơi núi thẳm mà tu có được cái gì chết bỏ thây một mình chẳng ai biết. Còn một vị Bồ Tát là làm sao? Làm cái gì lợi ích là nghĩ tới người khác, cho nên những vị Bồ Tát sinh ra trong vinh quang và bỏ thân trong vinh quang. Trong hội chúng, trong sự đông vầy, trong sự tiếp đón niềm nở của
[5:53]chư Thiên, trong ánh hào quang, trong tiếng nhạc của hư không. Nên nhớ như vậy là chúng ta đừng bao giờ là một người cô độc, vì cô độc nó ẩn chứa cái sự ích kỷ. Nhớ như vậy. Và cái chùa Phước Long của ta, tâm của thầy ta, sân của chùa ta đủ để chứa hết tất cả, ta cứ kéo càng đông càng tốt nha, để cho thầy ổng dạy dỗ. Thầy có cái gương mặt hiền từ, hơi khắc khổ, hơi gầy nhưng mà nghệ sĩ và nói rất là hay nha. Ta về đây thầy dạy chắc chắn ta nên người. Nhưng mà thế này, vì sao ta phải đi chùa? Vì sao? Cơm nhà mình ăn, áo mình mặc, nhà mình ở, mắc gì phải đi chùa? Hả?
[6:42]Tại sao ta phải đi chùa? Vì cái nhà mình không sướng bằng cái chùa? Đúng, nhà không bao giờ sướng bằng chùa. Vì sao vậy? Bởi vì nơi cái nhà ta ở là nơi đó bao nhiêu cái niềm vui nỗi buồn, bao nhiêu cái tình thương tình ghét cứ trôi lăn, cứ thay đổi lẫn nhau và làm cho ta chìm sâu, ngụp lặn trong cái thế tục với cái sự đau khổ không biết khi nào dừng lại.
[7:14]Có những người họ, nhà khoa học họ đi vào rừng sâu họ nghiên cứu, cái họ bắt gặp những cái bộ tộc. Những cái bộ tộc như thế này: là nhiều khi ăn thịt sống không biết nấu chín, rồi không có nhà vệ sinh, à ba bốn tháng đi tắm một lần, rồi bệnh tật chết chóc triền miên, rồi những cái món họ ăn hay cách họ ăn mình không bao giờ có thể làm theo được. Tức là nghĩa là gì? Nghĩa là không có vệ sinh, đời sống không có văn minh, không có tiến bộ, họ không hiểu gì về khoa học và sống gần sát với đời sống của thú vật. Khi họ đi vào trong rừng sâu họ bắt gặp những cái bộ tộc như vậy thì cái cảm giác của con người văn minh mình
[8:03]khi nhìn cái người bộ tộc mà gọi là sơ khai đó thì ta nghĩ gì? Ta nghĩ gì? Ta nghĩ rằng cũng là con người với nhau phải không ạ? Rõ ràng cũng là con người, không hề thiếu một cái tính chất gì của con người, nhưng mà những người này không có trí tuệ, không có được sống trong một đời sống văn minh, có hiểu biết, có ý thức, có vệ sinh, có sạch sẽ, có thưởng thức được những cái đẹp, cái nghệ thuật, cái tiến bộ của loài người, ta xót xa. Nói người mà không có đúng thân phận của con người vì không có văn minh, không có tiến bộ. Nhưng bây giờ ta đến ta nói với họ, ta nói rằng là nè mấy ông bà sống man rợ lắm nha,
[8:44]sống vậy ở dơ lắm nha, sống vậy là khờ lắm nha, họ nghe không? Họ nghe không? Không, không nghe, khó nghe. Và họ quen rồi. Và cái người văn minh nhìn những người đó thấy xót xa biết họ sống trong cái thấp hèn, thấp kém, sai lầm, bẩn thỉu muốn nâng họ lên một cái bước văn minh hơn nhưng mà rất khó thuyết phục vì họ quen rồi. Họ quen rồi. Họ không thấy cái dở, không thấy cái thấp, không thấy cái khổ của họ. Ví dụ như bây giờ cái người họ ở trên, ở dưới này họ nuôi thú vật cái mùi phân bốc lên chung với cái thức ăn họ nấu, họ ngủ ở trên nhưng mà mùi phân cứ xông lên, quen rồi. Mình khách tới mình ở chịu không nổi,
[9:31]mình thấy không thể mà cái đời sống mà nó nó bẩn thỉu như vậy. Nha, còn nhưng họ quen. Thì đây cũng vậy, chúng sinh chúng ta chúng ta cũng vậy, chúng ta cũng là những người chìm trong luân hồi sinh tử khổ đau và si mê.
[9:51]Nhưng mà bây giờ có ai lại nói với ta rằng: "Nè, anh là người si mê đó nha", mình chịu không? Không. Nói: "Anh đang sống rong sống mà trầm luân anh đang đau khổ nè", mình chịu không? Không, nói: "Ủa tui đau khổ gì đâu, tui có mới mua chiếc xe SH nè, à nói đâu có gì đâu khổ đâu, nhà tui mới xây xong mà, có gì đâu khổ". Mình lại nói: "Không, anh sống vậy là anh bẩn thỉu đó, anh thấp hèn lắm", mình chịu không? Coi chừng nó đánh mình nữa. Không chịu. Nhưng mà nếu một lúc nào đó ta có cơ duyên ta gặp được Phật pháp, à ta nghe lời kinh Phật dạy, ta nghe chư tôn đức Tăng Ni mở ra cả một chân trời đạo lý mênh mông kỳ vĩ,
[10:35]và ta là người có thiện căn, chớ người không có thiện căn là không có nghe à. Ta là người có thiện căn, ta hiểu được những điều cao siêu trong Phật pháp đó, ta mới giật mình nhìn lại. Đúng như vậy, quỳ xuống dưới chân thầy mình nói: "Thưa thầy, bao nhiêu năm qua chưa gặp thầy, con là kẻ cùng tử lang thang. Đời con lang thang si mê đi trong cái ngu dại, khi khóc khi cười, khi khổ khi đau, khi thương khi ghét mà không bao giờ biết rằng tất cả những điều đó chỉ là hư ảo, là khổ đau. Nay có duyên lành gặp được Phật pháp, gặp được thầy ở nơi chùa Phước Long này cho con những lời đạo lý quý giá, con mở được con mắt tuệ
[11:18]nên con biết rằng đúng bao nhiêu năm qua con sống trong ngôi nhà lửa đầy những cái oán thù, những khổ đau, tham lam, hờn giận, si mê, ích kỷ. Bây giờ trước thầy, trước Phật, con nguyện từ đây đời đời quy y theo Tam Bảo, theo Phật, theo Pháp, theo Tăng, quyết chí tu hành để vượt thoát trầm luân, thoát khỏi cái si mê, cái đau khổ này". Thì như vậy ta mới thấy rằng thế này: Chúng sinh chìm trong đau khổ mà không biết mình đau khổ, chúng sinh chìm trong si mê mà không biết mình si mê. Ví dụ bây giờ có người nào đó mắng ta, chửi ta thì ta làm sao? Ta chửi lại, phải không? Rồi mình mới hỏi: "Sao anh chửi vậy?", thì:
[12:06]"Nó chửi tui, tui chửi lại", rất bình thường. Và mình thấy ờ nó đâu có gì đâu sai, người ta chửi mình mình chửi lại, người ta đánh mình mình đánh lại, chuyện bình thường ở đời mà. Nhưng mà một ngày nào đó mình hiểu đạo rồi mình mới thấy người ta chửi mình là người ta sai, có một người sai thôi. Mình chửi lại người ta: hai người sai. Và cuộc đời này cứ càng thêm nhiều người sai thì cuộc đời này làm sao? Nó càng tăm tối. Cho nên người ta chửi mình, mình cười cười, không chửi lại, để một người sai thôi, không thêm người thứ hai. Và như vậy đời nó bớt tăm tối. Thì khi ta hiểu cái chỉ đơn giản như vậy thôi là
[12:46]mình thấy cái mà con người ta cứ chửi qua chửi lại, đánh qua đánh lại, tranh hơn tranh thua, thật là chúng sinh là là si mê, là tăm tối. Và mình mới hiểu cái đạo tu hành là nhẫn nhục, hiền lành, tha thứ, đúng là một cái gì cao siêu vượt lên trên cái thân phận của con người. Đúng không ạ? Bây giờ mới thấy được cái điều đó, chớ trước đây không thấy, trước đây ai nói mình ngu mình không chịu, trước đây ai nói mình khổ mình không chịu. Đến khi có gặp được Phật pháp, gặp được thầy mình dạy bảo rồi mới thấy ngược lại, đúng trước kia mình chìm trong si mê, trong tăm tối, trong khổ đau. Đến lúc đó rồi mới hiểu rằng cái ngôi nhà thật sự của mình là ở đâu? Ở đâu?
[13:30]Ở Phước Long á. Chớ không phải nhà mình, không phải nhà mình, chính là nơi cái mái chùa yêu thương đó mới thật sự là cái tổ ấm. Nơi đó có Đức Phật từ bi nha, có lời kinh, có tiếng kệ, có ông thầy mình thanh tịnh nghiêm trang, dạy dỗ mình từng điều, từng lời, từng ý để cho mình vượt khỏi cái thân phận tầm thường của mình. Hiểu được như vậy rồi ta mới yêu quý cái ngôi chùa mình biết bao. Ta mới thấy rằng là mỗi một người đổ một giọt mồ hôi xuống đây, bỏ một viên gạch vào đây, một cái công quả vào đây để dựng nên một ngôi phạm vũ huy hoàng này thật là sao? Thật là đầy ý nghĩa. Lúc đó mới tiếc rằng phải chi trước mình đóng hai viên
[14:15]gạch, thầy mình xây được cái này lên gấp đôi. Mỗi người đóng thêm một lần nữa, chùa xây thêm được gấp đôi thì nhiều chúng sinh được đến nương tựa, phải không ạ? Lúc đó mình mới tiếc. Khi mà hiểu được Phật pháp rồi, mình thấy mình không tiếc gì cho đạo cả, không tiếc gì cho đạo. Nên hôm nay mà ta vui mừng cái việc mà ngôi bảo điện được hoàn thành
[14:43]thì ta trao đổi với nhau một cái đề tài là Vượt lên thân phận con người. Để hiểu một điều là té ra té ra nào giờ chúng ta làm người, chúng ta cứ tưởng là chúng ta cao siêu, chúng ta hay, chúng ta giỏi, thực ra không phải. Còn những điều khác hay hơn mà chúng ta phải vượt lên, phải đạt tới, như vậy. Hôm nay vậy có một cái điều nho nhỏ làm cho mọi người cũng xúc động, đó là Thượng tọa trụ trì tổ chức cái lễ cầu siêu và rước vong cho những cái người mà bị tai nạn vừa rồi ở ở cuối cái cái cái cái thành phố Cam Ranh của chúng ta. Có hai chiếc xe khách đấu đầu với nhau thì hơn 52 người bị thương, chín người chết,
[15:31]tới ngày hôm nay là 12 người chết, còn vài người vẫn còn nguy kịch. Trong số đó chiếc xe mà từ ngoài Quảng Ngãi đi vào thì đa số là người nghèo, tha hương cầu thực. Thì cái hoàn cảnh nó rất là thê thảm. Giờ có người nằm bệnh viện đâu đó. Nên ở đây sẵn vậy thầy cũng kêu gọi, nếu mà chúng ta có duyên nên tổ chức nhau đi thăm người người người bị tai nạn ở trong bệnh viện. Người chết thì thầy ông đã lo rồi, thì thầy trụ trì ta cùng với chư Tăng đã lo cho người chết rồi, nhưng mà cái người mà gần chết, đang nằm trong bệnh viện đây đó thì đang cần sự giúp đỡ rất nhiều. Nên ở đây chúng ta tìm hiểu coi người đó đang nằm ở đâu nha,
[16:13]hoặc nằm ở Cam Ranh hay ở Nha Trang hay ở Chợ Rẫy. Mà nếu ta biết rằng là là là họ là người của tai nạn của cái trận này thì nên cố gắng đến đến thăm, ủy lạo, giúp đỡ họ một chút. Cái việc mà rước vong, cầu siêu á chúng ta đừng có coi thường, những điều đó rất là linh thiêng và có ý nghĩa. Vì chính bản thân thầy cũng làm mấy lần.
[16:39]Có một cái đoạn đường á là cứ một năm chết hai, ba người. Trên chùa mình có một sư cô cũng bị chết luôn vì ngay đúng. Cái thầy rước vong đi là hết luôn, xóa luôn. Rồi một cái tỉnh ngoài Bắc cũng vậy, trên một cây số đường mà trong thời gian ngắn 39 người chết vì tai nạn. Ngồi trong xe hơi mà nó tán giùm cái cũng chết trong trong xe hơi luôn, vậy. Lần đó thầy cũng phải ra làm lễ rước vong, rồi cái hết luôn, xóa luôn cái tai nạn, không còn tai nạn nữa. Nhưng mà thầy làm lễ rước vong thì rước kiểu đơn sơ, không có chuyên nghiệp như là chư tôn đức ở đây. Hôm nay thì ta có cái vinh dự là vị thầy mà làm chủ sám cho
[17:17]cái lễ rước vong này là Thượng tọa Giác Nghĩa, người mà ra ngoài Trường Sa trụ trì cái chùa ở ngoài Trường Sa. Thầy là người làm chủ sám á. Điều này hay. Nên trong cái lễ thành đạo sắp tới của chùa Phật Quang thì ta sẽ mời thầy Giác Nghĩa về về giao lưu. Về giao lưu để thầy kể những chuyện tâm linh Trường Sa. Nãy giờ thầy ngồi thầy kể chuyện hấp dẫn. Thầy nói thầy làm lễ rước vong cho các chiến sĩ dưới biển lên. Họ lên được rồi họ vui mừng, họ nhảy nhót, và đêm đó thầy nằm ở trên võng họ đưa võng cho thầy suốt tới 3:00 sáng không cho thầy ngủ. Thầy nằm im là nó cứ lắc cái võng qua lại suốt 3:00. Tới khi thầy nói:
[17:51]"Thôi cho thầy ngủ", cái đó bắt đầu cái võng mới ngưng lại thầy mới thiếp đi được một chút. Ghê như vậy. Ngoài đó chuyện tâm linh dữ lắm. Cho nên để tới tháng 12 cái lễ thành đạo ta sẽ mời thầy vào thầy sẽ nói những chuyện đó rất là vui. Nay cũng là một điều vui, đó là cái lễ cầu siêu rước vong rất là có ý nghĩa mà chư tôn chẳng những là rước vong những vị đó, quý vị còn cầu nguyện cho cái đoạn đường đó xóa đi hết những cái tai nạn, để mọi người đi được được yên lành. Thì chúng ta cũng vậy, chúng ta cũng bắt chước chư tôn, mỗi khi mình leo lên xe mình đi thì mình cầu nguyện điều gì? Cầu nguyện điều gì? Cầu nguyện là:
[18:33]"Cầu cho chiếc xe con đi được an lành ha, ai bị tai nạn bị tông thì kệ người ta, nhưng xe con đừng bị tông phải không à?" Mình cầu nguyện như vậy là xe mình mau bị tông lắm. Cho nên, khi bước lên xe đi, ta cầu nguyện rằng là: "Nguyện trên Tam Bảo, trên Bồ tát Quan Âm nha, che chở hết mọi nẻo đường trên đất nước này, trên thế giới này, đừng ai bị tai nạn, đừng ai khổ sở vì vì tai nạn giao thông, đừng có gia đình nào mất mát người thân mình trong tai nạn giao thông nha." Mình cầu nguyện hết cho bá gia bá tánh như vậy, chứ đừng có cầu nguyện cho cho riêng mình. Thì như vậy, mình vừa được cái phước được an toàn,
[19:14]mà cái tâm vị tha của mình cũng nảy nở theo theo năm tháng. Nhớ như vậy, đó là chư tôn làm như vậy, thì mình cũng bắt chước chư tôn mà làm như vậy. Nay ta quay trở lại cái bài đạo lý là trước cái vui mừng khi mà ngôi bảo điện được được thành hình như thế này, thì ta có nhiều điều để suy nghĩ. Đây là những điều mà ta suy nghĩ khi ta ngồi trước một ngôi chánh điện vừa hoàn thành đẹp đẽ. Có nhiều điều để ta suy nghĩ. Cái câu hỏi mà mà ta hỏi trước hết là hồi nãy ta hỏi nhau vì sao ta phải đến chùa đó? Tại sao nhà mình mình không ở, mắc mớ đến chùa? Thì để trả lời câu đó ta hiểu một điều thế này: Thực sự là kiếp người nhiều đau khổ, mà nhiều khi ta ta không biết.
[20:06]Trên cái thế gian này, cái người sung sướng sự thực là phần ít chứ không có nhiều. Và thậm chí là cái người mà được gọi là giàu thì sao? Cũng sao? Cũng khóc. Giàu có nghĩa là nhiều tiền thôi, chứ đừng nghĩ là tâm họ an vui, hạnh phúc. Mà cái tâm an vui, hạnh phúc mới là cái điều chính yếu, chứ còn tiền nhiều chưa hề chưa hề được gọi là hạnh phúc, là an vui. Mà có khi tiền nhiều lại chính là gì? Là mối họa, là gánh nặng. Tại sao tiền nhiều có khi là mối họa, là gánh nặng? Bởi vì tiền nhiều hoặc người ta vô người ta giết mình lấy tiền, phải không ạ? Là cái thứ nhất. Hoặc mình đem tiền đó mình hưởng thụ,
[20:55]sống sa đọa, sai lầm, gây tạo tội lỗi thì đời sau mắc quả báo trả chết luôn. Nên tại sao mà có những người giàu rồi mà không đủ đạo đức để sử dụng cái cái cái sự giàu sang của mình bắt đầu đem ăn chơi, phung phí và ăn chơi hưởng thụ nhiều cái điều tội lỗi cùng cực. Ví dụ nghe nói là: "Không biết cái gì bổ? Bay kiếm cho tao." Nói là: "Có cái món là sọ khỉ sống." Vô nhà hàng bắt con khỉ còn sống đưa cái đầu ló lên, hớt ngang vậy, con khỉ ở dưới giãy giụa, ở trên này chế miếng muối tiêu vô múc cái sọ đó mà ăn. Ở đây nghe ai thì nghe sợ mà ai thì nghe chảy nước miếng? Phải không? Cái hưởng thụ đó là hưởng thụ bằng cái gì? Tội lỗi.
[21:40]Lấy tiền để hưởng thụ mà hưởng thụ trong tội lỗi thì tiền là mối họa, chứ tiền chả là cái gì sướng ích cả. Nếu mà ăn cướp không cướp được mình thì mình là một mối họa khi mình xài bậy. Và thế nào gọi là tiền là gánh nặng? Bởi vì mình phải lo làm sao xài cho nó chính xác. Mình là người đệ tử Phật có đạo đức thì tiền thực sự là gánh nặng, vì phải dùng từng đồng cho chính xác, không được dùng sai một đồng nào hết. Vì hễ xài sai một đồng mắc tội một cái, sai một đồng mắc tội một cái. Mà nếu người mà có 1 tỷ đồng thì 1 tỷ lần phải xài cho chính xác. Nên người càng ít tiền càng đỡ gánh nặng. Còn người đệ tử Phật mà có tiền nhiều chỉ là gánh nặng thôi.
[22:24]Do đó, ai có tiền làm ơn lật đật đem giao cho ông thầy trụ trì giùm đi, để giao gánh nặng cho thầy, để mình đừng có gánh cái gánh đó nữa nha. Vì sao? Vì thầy đủ trí tuệ để thầy xử lý nó cho đẹp nha, còn mình không đủ trí tuệ mình xử lý bậy cái thành ra tội. Thầy nói không phải nói đùa đâu nha, nói thiệt á. Đó, nên người giàu thật ra cũng khóc thôi, nhờ. Còn người nghèo thì sao? Thì thôi, càng thê thảm phải không? Thiếu thốn về vật chất đã đành rồi, mà cái tâm hồn mình bất an thì cuộc đời thật là thật là nhiều điều đau khổ. Mà cái khổ nhất là cái gì? Là không biết mình khổ, đó là cái khổ nhất. Cái người mà biết mình khổ á,
[23:08]thì cái người đó mới mong muốn thoát ra cái nỗi khổ. Giống như ta đến gặp cái bộ tộc mà họ man rợ quá, mà nói: "Trời, ăn uống gì kỳ khôi mà lấy nhau rồi chung chạ kiểu này là đồng huyết hết rồi chết hết cả đám bây giờ." Mà họ không biết, nói nói họ không nghe. Đó cái là họ không biết rằng họ họ lạc hậu là không cứu được. Chúng ta cũng vậy, nếu mà chúng ta không biết mình là đau khổ thì đời đời không bao giờ thoát ra khỏi đau khổ. Đây là điều mà tại sao khi Đức Phật vừa chứng ngộ, bài Pháp đầu tiên Ngài giảng là bài Tứ Diệu Đế, nói cái khổ đầu tiên, nói rằng định nghĩa kiếp người là khổ. Cái bài Pháp đó cực kỳ khó hiểu, mà ai đến với đạo Phật
[23:53]mà nghe cái bài Pháp đầu tiên hết sức ngạc nhiên, nói: "Tôi tưởng vô đạo Phật cái gì cao siêu chứ đạo Phật vô nói sao chỉ nói chuyện khổ, nghe bi quan." Nhưng mà tới chừng nào mà tu theo Phật lâu rồi, ngồi lúc đó thấm thía, có trí tuệ rồi mới thấy Phật đã nói đúng, đúng như vậy. Ta khổ mà ta không biết mình khổ, cho nên cái nỗi khổ đó không bao giờ hết. Còn khi nào ta biết rằng mình khổ thì mới có bắt đầu để mở cái con đường mà thoát khỏi đau khổ. Cho nên, cái đau khổ nhất là không biết mình đau khổ.
[24:31]Rồi cái trường hợp là quen rồi, cam chịu và không tìm đường thoát ra. Có những khi ta đến những vùng quê nghèo, có những người mà cứ nhiều đời gia đình nối nhau làm việc quần quật từ sáng tới tối, đầu tắt mặt tối, ban ngày nắng chang chang lội sình lội bùn rồi đủ thứ để lao động vất vả, kiếm từng miếng ăn từng chút từng chút, học thì không có cơ hội để đi học, không biết mình là khổ, cứ nói: "Ô, sống vậy quen rồi." Rồi con mình cũng vậy, rồi cháu mình cũng vậy, cứ tiếp tục là quần áo rách bươm, nhà cửa thì khi dột khi lành, gạo khi đủ khi thiếu, bắt được con gì giết ăn con đó, cứ sống quen và cứ chấp nhận như vậy.
[25:12]Chỉ có những người nào có trí tuệ mới biết là gánh, chịu cực cho con đi học, để con nhờ cái học mà nó thoát khỏi cái khổ mà cha mẹ nó đã chịu, thì chỉ những gia đình đó mới mở ra con đường thoát khổ. Có những gia đình như vậy, cha mẹ chịu cực, nhưng mà để cho con đi học, vì người cha mẹ biết rằng đây là khổ, cái cảnh đời mà mình đã chịu cả một đời là khổ. Còn có những gia đình không biết điều đó thì: "Tao sống vậy, tụi bay cứ sống vậy." Cứ khổ nối tiếp khổ, thì chúng sinh cũng vậy. Nên có những chúng sinh mà quen cam chịu rồi thì thôi, nói đạo lý vô ích. Còn những người mà có trí tuệ đó mới thấy đúng như vậy.
[25:53]Tại sao mà ta phải dang nắng đi chang chang cả mười mấy cây số lội vô rừng kiếm ít củi rồi gánh về, đổ mồ hôi như vậy? Về không biết có cơm đủ ăn hay không, vân vân. Rồi về rồi cái có vui vẻ hay không hay là đụng chuyện chút gây gổ nhau rồi đánh nhau trong gia đình, đủ thứ hết. Mà quen rồi cái rồi cũng huề, huề rồi lại cái sống với nhau bình thường. Cuộc đời thực sự là là như vậy. Còn một người nữa là ngồi có trí tuệ, ngẫm nghĩ thấy đời khổ thiệt. Cứ làm ăn quần quật rồi ráng lớn lên cái bệnh cái chết, khổ thiệt. Nhưng mà hỏi làm sao cho hết khổ? Không biết. Vì người này không gặp được thầy trụ trì chùa Phước Long.
[26:32]Thấy mình khổ đó, biết là thân khổ đó, phải đi giăng bắt đồ đánh bắt đồ khổ sở đó, biết lắm á, biết nói: "Sao đời khổ quá!", rồi về ăn miếng cơm rồi cái con vợ nó nói này nói kia, nó cằn nhằn đủ thứ hết trơn khổ quá, rồi con thì bữa nay sao nghe nói rồi nó đi chơi với đám du thủ du thực bị công an bắt vô đồn rồi, mình đã lo kiếm ăn mà ở nhà thì mọi chuyện không vui, khổ quá, biết là khổ, nhưng mà không biết làm sao cho hết khổ. Trường hợp đó làm sao hết khổ?
[27:04]Làm sao? Làm sao? Có một người, thầy nghe thoáng thoáng có người có câu trả lời: vô chùa Phước Long tu luôn. Câu đó hoàn toàn chính xác. Hoàn toàn chính xác, quý vị. Rồi có cái hạng người thế này: là say mê cái dục lạc của đời và chấp nhận đau khổ.
[27:29]À ví dụ như là nói nói đời khổ quá thôi đi tu, nói thôi, ở nhà với vợ con vậy chứ sướng. Ừ lâu lâu đi nhậu rồi được, có bồ có bịch, cái lúc gây gổ, gây hết gây rồi huề lại, rồi cái hết tiền thôi đi mượn hay đi làm cày rồi sống, tức là cũng hiểu đời là khổ. Rồi khi được khi mất, khi có khi không vậy, nhưng mà ngồi ngẫm nghĩ lại đời có nhiều cái lạc thú. Ví dụ như sắc dục cũng là một cái lạc thú không bỏ được, rồi ăn nhậu cũng là một lạc thú không bỏ được, mê những điều đó rồi thì chịu đấm ăn xôi, thôi cứ thà luân hồi sinh tử mà miễn còn lạc thú là được. Ở đây có ai nghĩ vậy không? Mà nghĩ như vậy rồi cứ chấp nhận mà mà trôi lăn trong luân hồi sinh tử.
[28:14]Mà nên nhớ điều này, nhớ điều này: cái công ta bỏ ra để tìm được lạc thú thì giá trị nó lớn gấp 10 lần cái lạc thú ở trần gian. Phật nói vậy: "Các dục vui ít khổ nhiều", Phật nói như vậy. Các dục mà ta hưởng được á, cái niềm vui nó chóng vánh, nó tạm bợ, nhưng mà cái công để đổ ra mà tìm cho nó đó gấp 10 lần, gấp trăm lần.
[28:45]Nó lỗ chứ nó không có lời. Lỗ là sao? Và đến khi mà không còn khả năng để đi tìm được lạc thú nữa thì chỉ còn lại đau khổ mà thôi. Lúc đó nằm liệt một chỗ rên la, lạc thú không thể tìm được và chỉ còn lại đau khổ. Lúc đó mới tiếc. Tiếc là: phải chi lúc còn trẻ còn khỏe nghe lời ông thầy ổng khuyên mà tu tập, hoặc là theo thầy xuất gia, hoặc là mình tu tại gia nhưng mà sống một đời gương mẫu, mẫu mực, giới hạnh thì như vậy đỡ khổ hơn. Lúc đó mới hối hận. Còn mà lúc đang hưởng thụ lạc thú, ăn chơi vui vẻ, không nghĩ và thấy thôi sống vậy cũng được, đâu biết rằng cái họa nó chực chờ như vậy, vân vân.
[29:35]Còn cái những hạng mà có thiện căn á thì mới có đường lối tu hành để vượt lên đau khổ. Đó là những người nào? Những người nào mà được gọi là có thiện căn mà biết vượt lên đau khổ là ai? Ai? Xin thưa những người đang có mặt ở đây hôm nay là những người ý thức được đời là khổ và biết có con đường để vượt lên đau khổ. Những người đó hôm nay ngồi đây tất cả rồi. Đúng không ạ? Sao có nhiều người nhìn thầy ngơ ngơ, không biết có đúng không. Và chính vì thấy chúng sinh chìm trong đau khổ mà không ý thức được điều khổ nên nhiều bậc thánh đã đến với cuộc đời để nhắc chúng sinh điều đó. Rất nhiều bậc thánh đã đến bằng cách này hay cách khác.
[30:24]Ví dụ có những vị nào họ đến họ nói rằng là: thế gian này là cõi tạm, tụi con ráng tu, chết tụi con lên trên cõi trời, trên cõi đó nó vui hơn, sống tự tại, không phải bận tâm quá nhiều vì miếng ăn miếng mặc như thế này. Muốn mặc cái áo gì chỉ cần suy nghĩ, cái màu áo nó hiện ra. Muốn có hương hoa gì chỉ cần ước muốn, cái hương hoa đó hiện ra. Muốn đi đâu thì bay mà đi, chứ không phải ra mà đón xe đò leo lên xe đò ngồi rồi sợ nó đấu đầu nó đâm nhau cái chết hết cả đám nữa, khổ thiệt. Cho nên cái là bay đi bay lại tự tại là cõi trời nhiều cái thù thắng hơn cõi người, không khổ như thế này, tụi con sống này khổ quá.
[31:06]Giống như mình vậy đó. Ví dụ như bây giờ à mình à muốn đi a ư
[31:14]đi ra biển, à đi ra biển thì mình dắt chiếc xe hai bánh mình chạy vèo vèo vèo vèo ra tới biển mình tắm rồi đi vô. Nhưng bây giờ một con kiến mà nó muốn đi ra biển thì bao lâu ạ? Nó bò từng chút từng chút phải không ạ? Mình nhìn thấy con kiến nói: trời sao khổ quá vậy nè, phải nó làm người nó sung sướng ha, giống như mình đi xe đi cái vèo. Cõi trời nhìn mình cũng vậy, thấy chúng sinh khổ quá, nó muốn đi đâu từ Cam Ranh mà đi về thành phố Hồ Chí Minh coi coi nó leo lên xe nó đi kìa, cực khổ. Tài xế lái ẩu lạng qua lạng lại coi leo vô lề kìa, bể bánh xe nó ra ngồi nó vá bánh xe, rồi ráp bánh xe mới rồi đi tiếp,
[31:49]lát hết xăng rồi nó xuống đổ, rồi ờ nó vô quán cơm tù nhốt lại trỏng bắt ăn trỏng nữa. Thấy sao đi sao cực quá, còn chư thiên thì sao? Hấp, biến mất ở chỗ này hiện ra chỗ kia. Cam Ranh tới Sài Gòn liền. Hô biến, Sài Gòn hiện ra Paris liền. Nhanh chóng. Nên các vị đến, các vị cũng nói với chúng sinh để biết rằng: thân phận các con rất là thấp hèn, rất là đau khổ. Và cũng được một số người tin theo. À và họ ráng tu tập, ráng làm lành lánh dữ, ráng từ bỏ tham sân si ích kỷ để mong rằng sao? Mình vượt khỏi cái thân phận loài người tầm thường này, vì còn những cái cõi lớn hơn, vinh quang hơn, sung sướng hơn.
[32:34]Như vậy đó, có những bậc thánh đã đến như vậy quý vị. Hoặc là có những bậc thánh đến nói với chúng ta rằng là: nào giờ các con sống trong khổ đau bởi vì tâm các con loạn động, đau khổ. Tâm các con chìm trong tội lỗi, tham lam, hơn thua. Chính cái tham lam hơn thua hận thù ích kỷ làm cho các con đau khổ. Bây giờ có một cái đạo lý ừ giúp cho các con tu tập tâm được an tĩnh, được hạnh phúc, và cái hạnh phúc đó là cái đáng quý. Là thay vì là có một vị thì giới thiệu mình tới cái cõi nào, vị này không có giới thiệu cái cõi mà vị đó nói về về nội tâm: cái hạnh phúc là nơi nơi tâm, không phải nơi bên ngoài.
[33:19]Các con không cần phải lên cõi trời, không cần phải về cõi xa mà ngay nơi nào mình ở giờ phút đó, tâm mình yên tĩnh được thì đó chính là là hạnh phúc. Lại các vị giới thiệu một cái hạnh phúc khác. Còn nào giờ hãy nhìn lại, tụi con lăng xăng lo ăn, lo mặc, lo hơn, lo thua, lo thương, lo ghét, nhất là lo ve. Đi đâu cũng thấy cái chữ lo ve, khổ quá.
[33:48]Và lo ve cũng là lo. Mà hễ lo là sao? Là là đau khổ, là bất an. Lo nào cũng bất an hết, thấy không? Bởi lo ăn cũng là mệt, lo làm cũng cực, lo học cũng cực, và nhất là lo ve. Lo ve thì vô cùng đau khổ. Nói mấy tụi con trẻ trẻ đó, mấy tụi con ở dưới này nè, cứ lo ve không à, không có lo tu, mà cứ lo ve không à, tụi trẻ trẻ của tụi con. Nên á còn á lo ve mà được rồi một cái sao? Bắt đầu tụi con lo ăn mệt chết luôn. À, lo ăn mà lỡ có con rồi lo nuôi, à đó, mà lo nuôi xong bắt đầu nó lớn lớn nó nghịch phải lo dạy, à lo dạy mà người ta, làng xóm người ta quở quá, người ta bắt nó vô tù phải lo mà chạy ra.
[34:31]Đó, cuối cùng là lo bởi vì khởi đầu bằng cái lo ve. Từ cái lo ve mà nó sinh ra vô số cái lo khác, phải không quý vị? Cho nên bây giờ bậc đạo sư đến với chúng ta nói: tụi con đừng lo nữa, chấm dứt cái lo, kể cả cái lo ve, là tụi con sống bằng cái nội tâm yên tĩnh mà hạnh phúc chính là một nội tâm tâm yên tĩnh. Người ta động, mình không động. Người ta sân si chửi mắng, mình không sân si chửi mắng. Người ta ích kỷ hẹp hòi, mình không ích kỷ hẹp hòi. Người ta tham lam muốn tiền cho nhiều, mình bất cần chẳng tham lam. Thì như vậy chính là là hạnh phúc. Mà cái sự an tĩnh đó càng đi sâu chừng nào thì cái hạnh phúc càng lớn lao chừng nấy.
[35:16]Ha, có những bậc thánh đã đến với cuộc đời để mở ra cho chúng ta một cái hướng đi khác, cho chúng ta thoát khỏi cái thân phận làm người tầm thường này. Và trong tất cả những vị thánh mà đã đến với cuộc đời để cho chúng ta biết rằng chúng ta đang đau khổ, để chỉ cho chúng ta một cái chân trời mới vượt khỏi đau khổ thì số một là là Phật, Đức Phật. Đức Phật dạy cho ta có một Niết bàn tuyệt đối. Niết bàn tuyệt đối là gì? Ta không dùng ngôn từ để ta diễn tả được, ta tưởng tượng cũng không ra được, và ông thầy nào giỏi lắm chỉ gợi ý cho ta được một số điều về Niết bàn đó. Và nếu ta tu có chứng thì ta hiểu được một phần nhỏ cái Niết bàn đó.
[36:06]Chỉ khi nào mà ta qua vài trăm kiếp tu đúng đường tinh tấn, ta chứng A-la-hán thì ta mới hoàn toàn thể nhập vào cái Niết bàn tuyệt đối đó. Còn bây giờ nói: nếu như vậy cao siêu quá thì làm sao tụi con biết mà tụi con hướng về để tu? Đó, đây chính là vấn đề. Ví dụ như cái vị thánh giới thiệu chúng ta cái gì dễ hiểu, chúng ta dễ tin, dễ đi theo. Ví dụ như nói cõi trời diễn tả là hô biến có thức ăn liền, hô biến bay từ chỗ này qua chỗ kia liền, dễ hình dung, phải không ạ? Mình dễ: ồ thôi tu theo cái này dễ hiểu. Hoặc là có một vị nói với chúng ta cái nội tâm thanh bình, ha, vượt ngoài cái sân si hơn thua tầm thường,
[36:52]ta hình dung ra, tạm hiểu được, ta tu theo. Nhưng bây giờ nói tới một cái Niết bàn mà tuyệt đối vượt ngoài không gian, thời gian, trùm cả vũ trụ,
[37:04]nơi một cái hạt bụi mà chứa trùm cả cái vũ trụ này, nơi một sát na trùm hết cả mười phương ba cõi này, mình nghĩ không ra, hình dung không tới, suy luận không được, vậy làm sao mình hướng tới? Đó, chính vì vậy, chính vì vậy mà sự thật là Phật pháp là điều rất là khó hướng về.
[37:29]Chỉ những người cực kỳ có trí tuệ, cực kỳ có thiện căn mới tin vào cái điều mà chính mình không hiểu nổi. Lạ như vậy. Nha, phải rất có thiện căn, có trí tuệ mới tin vào cái điều mà trí tuệ mình không hiểu nổi. Vì sao? Vì kính Phật, tin Phật. Đây là cái thiện căn của nhiều kiếp. Và đời xưa mình đã từng gặp Phật, kiếp xưa mình đã từng gặp một vị A-la-hán nào rồi, cho nên bây giờ là hễ nói tới Niết bàn, sự thật mình không hiểu hết, nhưng mà có cái niềm tin gì kỳ lạ đối với cái lý tưởng Niết bàn đó và ta đem hết cả cuộc đời mình để đi theo. Thì cái người này là sao? Cái người này ta dùng cái chữ là thiện căn
[38:14]của nhiều kiếp, đã từng gặp Phật, từng gặp A-la-hán rồi, hoặc chính người này đã chứng Tu-đà-hoàn kiếp trước trở lại. Ngang đây ta nói chứng Tu-đà-hoàn là gì?
[38:28]Trong đạo Phật, Đức Phật có nói là bốn vị thánh, bốn hạng thánh: sơ quả Tu-đà-hoàn, nhị quả Tư-đà-hàm, tam quả A-na-hàm và tứ quả A-la-hán. A-la-hán là xong, là giải thoát. Nhưng cái người mới chứng Tu-đà-hoàn là gọi là sơ quả thì cái người này là vào dòng thánh, có phẩm chất thánh, tâm tốt, thiện ác phân minh, trắng đen rõ rệt, không có lung lay, không có lơ mơ, không hoài nghi, không do dự đối với lý tưởng cuộc sống này. Nói thiện là thiện, ác là ác. Không ai có thể mà đem tiền đem đồ để lung lạc mình. Nói: "Thôi bây giờ anh... ông thầy à... thầy Giác Không ở chùa Phước Long á, ổng... bây giờ tôi cho tiền cô ha, cô tới đó cô nói xấu ổng giùm tôi." Người nói:
[39:15]"Không, thầy đó làm tốt vậy sao nói xấu?" "Không, bây giờ tôi cho cô 1 tỷ." "Không." "2 tỷ nha." "Không." "10 tỷ. Tôi cho cô 10 tỷ rồi cô chỉ cần cô nói xấu ông thầy một tiếng này thôi." Mình chịu không? Chịu không? Nói thiệt tim đen ra đi.
[39:35]Ví dụ như mình có đạo đức nào giờ mình thương thầy, nói cho 1 tỷ để mà nói xấu hại thầy mình không chịu, nhưng mà cho tới 10 tỷ bắt đầu mình nói: "Kỳ quá à, thôi kỳ quá à." Lung lay liền. Cái số tiền lớn quá, lung lay liền. Thì người này chưa chứng Tu-đà-hoàn. Còn cái người mà chứng Tu-đà-hoàn rồi, thiện là thiện, ác là ác, không có lập lờ, không có trắng nói thành đen, đen nói thành trắng được. Giờ đem trăm tỷ lại bắt mình nói xấu ông thầy mình một câu, dứt khoát không là không. Vì cái tiền nó không mua được điều thiện, không mua được chân lý. Dù một cái mảnh nhỏ của chân lý như một hạt bụi, nó vẫn quý hơn cả một đống kim cương.
[40:18]Vì chân lý là vô giá. Không bao giờ mình vì tiền vì bạc nói sai một sự thật, hãm hại một người tốt. Cái người Tu-đà-hoàn là vậy. Và cái đời này, ta ít nghe nói tới ai chứng Tu-đà-hoàn, phải không ạ? Ít nghe nói. Vì sao? Vì Phật đã nhập diệt, không ai thẩm định là à vị này chứng Tu-đà-hoàn, vị kia Tư-đà-hàm, không có. Và cái đời này, các chùa tu hầu hết tu Tịnh độ tông, niệm Phật, tụng kinh nên không có cái thẩm định về cái quả chứng. Hôm qua vậy tối hôm qua đâu khoảng giờ này à chúng tôi đến thăm à Ni trưởng chùa Diệu Quang, Nha Trang á thì biết, già yếu chưa? Đến chúng tôi có tâm sự về điều này, ừm, mới nói với Sư bà rằng:
[41:05]"Cái thời đại này, ta không biết ai là người đã chứng Tu-đà-hoàn trở lại kiếp này. Ừm, nếu mà ta thấy một vị tu hành chân chính, ta chỉ gọi vị đó là gì? Đạo cao đức trọng. Chứ không biết ai chứng Tu-đà-hoàn. Nhưng sự thật, nhiều vị Tu-đà-hoàn đã trở lại với trần gian này. Có vị xuất gia làm người tu chân chính, thậm chí làm tới bậc tôn túc cao cả. Thậm chí rồi có những vị trở lại làm thân cư sĩ hộ đạo với cái thân phận cũng thấp, bình thường, không cao cả gì. Nhưng là Tu-đà-hoàn, trong họ là Tu-đà-hoàn. Nên Tu-đà-hoàn cũng khác nhau về cái phước. Có người chỉ rất là bình thường, chỉ là người buôn bán vặt,
[41:51]có khi người cũng chỉ là một công chức, họ là Tu-đà-hoàn. Mà có khi vị đó là một vị Thầy Trụ..." là là Tu-đà-hoàn. Nhưng có một lần vậy, chúng tôi kể chuyện nghe coi mấy thầy ở chùa Kỳ Quang ở Sài Gòn mời giảng. Cái cái mấy thầy lớn có đến mời. Cứ kể chuyện nói: "Sư ông của tụi con ngày xưa là theo Đại đức Narada. Hồi xưa là Bắc tông, nhưng khi mà Đại đức Narada từ Tích Lan sang dạy, sư ông con đi theo đắp y. Nhưng mà sư cụ ông con phóng khoáng." Nghe phóng khoáng là đâm nghi rồi. Vì sao vậy? Vì một vị Tu-đà-hoàn không cố chấp. Cái đặc tính của một vị Tu-đà-hoàn là không có cố chấp. Ừm, nên hơi nghi nghi, nhưng mà thôi để đó.
[42:37]Vì Đại đức Narada cũng là một bậc thánh chứ không phải không. Và những ai mà kính tin nơi Đại đức Narada rất có cơ hội cũng là được cái phước lành để tu chứng chứ không phải là không. Cái hôm đến ngày chúng tôi đến chùa giảng, đến cái Hòa thượng Thiện Chiếu ông mới ân cần ổng dắt đi thăm hết cái chùa. Ngôi chùa lớn lắm, mênh mông. Cái chùa ở thành phố mà ổng xây thành cả một ngọn núi ở giữa thành phố vậy đó. Bữa nào quý Phật tử có duyên đến xem, cái chùa rất kỳ lạ. Cái chùa ở thành phố xây năm tầng làm thành ngọn núi luôn, bao quanh hết luôn. Giống như ngọn núi mọc giữa giữa giữa Sài Gòn vậy, rất là lạ.
[43:14]Thì hòa thượng dắt đi thăm hết, đặc biệt khi vào nhà tổ, nhìn cái hình của ông hòa thượng tổ sư hồi trước, thầy của Hòa thượng Thiện Chiếu, nhìn vào đôi mắt cái nói: "Rồi, đúng là ông thánh. Đúng là ông thánh, cái đôi mắt này đôi mắt của ông thánh." Nên vì vậy, ta mắt phàm ta không biết, nhưng sự thật có nhiều vị thánh đã trở lại với trần gian này chứ không phải là không. Nên lúc giảng chúng tôi có nói, hôm đó giảng cái bài: "Sự khác nhau giữa chứng thiền và chứng thánh", nói: "Quý Phật tử mà muốn biết đôi mắt của một vị thánh thế nào hãy vào nhà tổ nhìn tượng tổ sư. Đôi mắt đó, đôi mắt của bậc thánh." Và hôm qua đi gặp Ni trưởng Diệu Quang,
[43:57]nhìn đôi mắt của bà cũng vậy, cũng con người từ bi, hiền lành. Nói: "Thật sự trên đời này đã có nhiều vị đã trở lại. Hôm nay ghé chùa Phước Long coi chừng gặp thêm ông nữa." Những vị đó, họ là những người thế nào? Họ chưa chứng đạo hoàn toàn nhưng mà niềm tin với đạo là không gì lung lay được. Niềm tin đối với Phật là sắt son, là kiên định, không gì có thể làm thay đổi được. Và lý tưởng tu hành là ngút ngàn dù chưa chứng Niết-bàn. Đây có đặc tính lại người như vậy, đặc tính của những bậc mà thiện căn Tu-đà-hoàn là vậy đó. Nên chúng ta nói: "Ủa, Niết-bàn của Phật cao siêu quá. Đức Phật đến với trần gian ngài giới thiệu về một cái Niết-bàn tuyệt
[44:42]đối mà cái Niết-bàn đó suy nghĩ không tới, bàn không ra. Vậy mà tại sao có những chúng sinh hết kiếp này tới kiếp kia đi tìm cái Niết-bàn tuyệt đối đó?" Bởi vì sao? Bởi vì những người đó đã chứng Tu-đà-hoàn rồi họ trở lại. Đời xưa đã từng gặp Phật, đặt cái niềm tin tuyệt đối nơi Phật. Đã từng gặp các bậc A-la-hán, đặt cái niềm tin tuyệt đối nơi các bậc A-la-hán, nên đời này cái niềm tin nó ngút ngàn, kiên định, không làm gì lung lay được. Và sao? Đi tìm cái Niết-bàn mà nghĩ không ra, bàn không tới đó, đặc biệt như vậy. Và cũng vậy, ta biết ơn những bậc thánh đã đến với trần gian, đánh thức cái tâm tư của ta
[45:23]để ta biết rằng ta từ lâu là những kẻ cùng tử lang thang, là những người chìm trong luân hồi, khổ đau, sinh tử, si mê. Hôm nay, chúng ta phải hiểu điều đó để tìm đường bước ra. Và ở đâu cho ta con đường để bước ra khỏi cái thân phận tầm thường của con người? Đó là ở đâu? Ở đâu? Đúng, chùa Phước Long.
[45:54]Nơi đó có cái mái nhà cong cong, có cái khói hương trầm
[46:04]tỏa ngát, có tiếng chuông thong thả nhẹ đưa, có cái lời kinh du dương bay theo gió, ừm, có những con người hiền lành ngồi thiền bất động dưới ánh trăng soi. Trong đó có thờ một con người mà cả thế giới này phải cúi đầu kính lạy. Nơi đó, chính nơi đó có cái con đường để ta vượt lên khỏi cái thân phận tầm thường của kiếp người này. Vì vậy, hãy hãy đến với với mái chùa yêu thương của chúng ta nha. Dạ. Bây giờ thế này. Nay ừm đi từ Nha Trang về Sài Gòn đi bộ cực quá à. Thôi bây giờ muốn nâng cấp lên thì đi bằng gì? Đi xe, phải không ạ? Đi xe. Đi xe một thời gian thấy chán phải không? Sợ đấu đầu giống như hai chiếc đó nữa sợ quá, thôi bây giờ nâng cấp lên đi cái gì?
[47:15]Máy bay. Đúng như vậy, đi máy bay. Đi 40 phút 45 phút nó tới rồi, sướng hơn, an toàn, đứng lên nhìn mây trời bát ngát rồi ha, đẹp hơn, sướng hơn nhiều. Nhưng mà để đổi từ cái đi bộ sang đi xe thì chúng ta phải có gì? Phải có nụ cười ấy. À, thầy có nói về nụ cười ấy chưa nhỉ? Không à, chưa. Thì hồi Tết thầy có nhận được một cái lời chúc Tết thế này: "Nụ cười ấy làm ta yên lòng mỗi khi đón nhận. Nụ cười ấy làm ta nhớ nhung mỗi khi xa cách. Nụ cười ấy làm ta rộn rã mỗi khi được ngắm nhìn. Đó chính là nụ cười của Chủ tịch Hồ Chí Minh in trên tờ giấy polymer mệnh giá 500 ngàn. Chúc bạn năm mới nhận được nhiều nụ cười ấy." Nhưng mà hồi Tết thầy có
[48:03]nhận được cái lời chúc ở trong cái điện thoại, không biết của ai. Thì cũng vậy, bây giờ chúng ta muốn đi bộ mà biến thành đi xe giường nằm phải có gì? Nụ cười ấy, đúng vậy. Rồi bây giờ muốn mà từ đi xe lên máy bay thì phải có gì? Nụ cười ấy, đó chứ không phải là dễ, cho nên là từ cái thân phận này mà muốn bước lên một thân phận kia thì ta phải có cái gì? Đó, phải có phước, chứ cứ nụ cười ấy hoài, ham cái nụ cười ấy quá à, ham quá, nghe cái mê rồi. Tức là ta phải có phước, phải không ạ? Phải có phước mà phước long kìa, đó. Tức là long tức là lớn đó, long trọng đó. Đó là muốn bước từ cái thân phận này lên một thân phận
[48:48]khác, ta phải có cái công đức mới vượt bậc lên được. Mà tiền là một biểu hiện thôi, nụ cười ấy chỉ là một biểu hiện cho biết rằng là phước ta đã vượt lên thì ta mới có nụ cười ấy. Cho nên là là vậy, nghĩa là bây giờ ta là thân phận của kiếp người tầm thường, khổ đau, giờ ta biết khổ đau rồi đó, muốn thoát ra để bước lên làm thân phận thánh thì ta phải có có... Ờ, có phước nha, này khôn, chứ mà nụ cười ấy nữa chết à. Phải có công đức, đúng vậy. Nghĩa là không có cái gì mà khi không mà đến, cũng không phải là ta ngồi đó chắp tay cầu nguyện, tự nhiên cái mình vượt khỏi thân phận phàm phu mà lên làm thánh được.
[49:34]Cũng không phải là ngồi cứ lải nhải mà nói riết hay là ước mơ mà đổi từ thân phận này lên thân phận kia được. Chúng ta phải làm, phải gây tạo được rất nhiều công đức. Nội tâm phải chuyển hóa rồi, đôi tay phải phải hành động, làm được rất nhiều công đức giúp đời, giúp người. Phước phải thật dày ta mới bước lên cái thân phận mới, không phải dễ đâu, không phải dễ đâu. Mà nếu thiếu phước là tụt xuống lại. Như có người đến hỏi chúng tôi nói rằng thưa thầy, Ấn Độ là xứ Phật, ngày xưa Đức Phật đã xuất hiện ở đó để giáo hóa, nhưng bây giờ tụi con đi hành hương qua Ấn Độ thấy người Ấn Độ nghèo quá, nghĩa là người ăn xin tràn ngập.
[50:19]Bây giờ thì báo đăng tiếp cái vụ gì nữa? Cứ 20 phút có một phụ nữ Ấn Độ bị cưỡng hiếp, mà không phải Ấn Độ đâu, du khách nước ngoài qua ở nước đó cũng bị cưỡng hiếp luôn. Một cái xứ gì đâu mà đàn ông dã man quá. Thì mới hỏi là tại sao nơi mà Đức Phật xuất hiện mà bây giờ cái xứ nó tệ quá vậy? Nói dạ xin thưa lý do thế này: là vì cái xứ đó là xứ phân biệt giai cấp, phải không ạ? Cái người mà ở giai cấp trên thì họ làm sao? Họ rất khinh bỉ giai cấp dưới. Giai cấp thì xứ nào cũng có. Việt Nam mình cũng có vậy, phải không? Việt Nam bây giờ cái người công nhân nói gì nói cũng là giai cấp công nhân.
[50:59]Rồi cái ông doanh nhân nói gì nói cũng là giai cấp doanh nhân. Rồi bây giờ cán bộ nói gì nói ổng cũng là giai cấp lãnh đạo. Tức là xã hội tự nó chia ra nhiều giai cấp. Nhưng mà cái văn hóa Việt Nam ta, cái đạo lý người Việt Nam ta, luật pháp Việt Nam ta không chấp nhận cái sự phân biệt đó. Trong tình cảm mình phải đối xử với nhau bình đẳng là Việt Nam mình. Cho nên dù biết ông đó là ông đại gia, dù biết đây là người công nhân, nhưng mà gặp nhau giữa đường sao? Cũng vui vẻ, vì luật pháp không cho phép anh phân biệt giai cấp. Anh phân biệt giai cấp á phạt liền, tòa phạt liền. Phải không ạ? Bây giờ người cán bộ họ là giai cấp lãnh đạo á,
[51:38]nhưng mà cũng không hề luật pháp không quy định một sự phân biệt. Đó nên có một lần vậy, chúng tôi hay kể câu chuyện này mà cứ ray rứt trong lòng. Có một lần ở chùa chúng tôi vậy, có phu nhân của Chủ tịch nước bà đến thăm, bà đến rất là đơn giản, mặc bộ đồ rất là giản dị, đi với vài người trợ lý đến chùa thăm. Thì hôm đó có một đoàn của mấy thầy với các Phật tử cũng đông đông đứng đó chơi, cái vô tình thấy bà tới. Thấy bà tới rồi cái mọi người lúng ta lúng túng không biết làm cái gì, vì vì lỡ mình không có cái quy định một cái nghi lễ dành cho người công dân đối với lãnh tụ. Ta không hề có, vì ta cứ chủ trương là bình đẳng mà.
[52:17]Cho nên lúc đó mọi người lúng ta lúng túng không biết sao. Cái lúc đó thì chúng tôi mới nói thôi yêu cầu vỗ tay, reo mừng nha, thì mọi người cái mừng quá mới có một cái cái nghi thức lúc chúng tôi sáng tác ra cái không biết làm gì thôi vỗ tay cái đã. Chớ nói hồi xưa phải quỳ xuống mà lạy á, phải không ạ? Hoàng hậu tới đâu có đơn giản. Nhưng bây giờ cái thời đại ta cứ bình đẳng, nhưng bình đẳng quá nhiều khi thấy nó cũng rất là là là là dở, cho nên không hay. Nhưng mà dù sao thôi đó cũng là một đất nước bình đẳng. Còn bên xứ Ấn Độ phân biệt, phân biệt trong cái tình cảm của họ khinh bỉ. Giai cấp trên được quyền khinh bỉ giai cấp dưới.
[52:54]Và nhớ luật nhân quả không tha cho ai vì điều đó. Anh khinh bỉ người nghèo thì mai mốt kiếp sau anh đầu thai làm người gì? Người nghèo. Anh càng khinh bỉ người ta, anh xua đuổi người ta, anh coi thường người ta, anh đạp người ta xuống dưới thì sau này anh tụt xuống dưới đáy xã hội mà anh sống anh làm. Cho nên những người đó cứ càng phân biệt giai cấp chừng nào thì cứ liên tiếp xuất hiện nhiều những con người của cái giai cấp bần cùng họ sinh ra trong đó, vì họ chính là những người giàu ở trên đầu thai xuống. Còn cái xã hội bình đẳng như Việt Nam ta coi vậy chứ nó không. Cái người mà khinh bỉ người nghèo coi vậy chứ ít,
[53:31]cho nên cũng có người bị tái sinh làm người nghèo vì cái khinh bỉ đó, nhưng mà số người đó không nhiều, còn bên Ấn Độ tại sao mà quá nhiều vì cái tâm khinh bỉ người nghèo. Nên ở đây là ta thấy rằng để vượt lên một cái thân phận mới ta phải tạo rất nhiều công đức, mà có cái đạo đức để giữ được cái công đức đó không cho tổn, không cho mất, không bị tụt xuống trở lại. Còn cái người kia họ là người giàu nhưng họ khinh bỉ người nghèo, họ bị tổn công đức họ rớt xuống làm người nghèo trở lại. Còn ở ta, ta tạo được công đức nào ta giữ được cái công đức đó cho chắc luôn, không để tụt. Bao nhiêu cái đạo lý Phật dạy ta, bao nhiêu cái đạo lý thầy ta dạy ta
[54:17]là ta tạo được công đức là giữ công đức đó cho chắc luôn, không để mất. Ừ ví dụ như khi ta bố thí, ta giúp người nghèo thì trong cái giúp người nghèo đó ta có tôn trọng cái người nghèo đó chứ ta không coi thường họ. Ta yêu thương, ta tôn trọng cái người ta giúp, chứ không phải là à tao giúp mày rồi mày phải làm nô lệ cho tao, không có. Việt Nam mình có cái hay mà trong đạo Phật mình cũng vậy. Ta cho một người ăn xin ta cũng đưa hai tay, ta đến ta ủy lạo một cái xóm nghèo ta cũng vỗ về, ta yêu thương vậy đó. Như có một lần thì chúng tôi cũng đi về cái miền ngoài Bắc, đến cái vùng nghèo đó để tặng quà cái mùa đông sắp
[54:54]tới, đem áo, đem mền lại tới tặng người ta. Thì có những người mà họ không hề nhớ cái tên giấy tờ của họ. Ở nhà họ kêu bà Ki, bà Bo, bà Năm, bà Tư, bà biết tên đó thôi. Còn khi mà chính quyền họ mời tới ngồi đây bắt đầu kêu tên, bà Nguyễn Thị Tư Hường, không biết, ngồi trơ trơ, ngồi không lên. Tới chừng ông kêu bà đó bà lên đi, ủa tôi vậy hả, tôi tên đó hả? Không biết luôn, đến cái mức độ như vậy, lạc hậu vậy. Khi ra nhận phần quà thì họ mừng, mừng cái lúc đó chúng tôi chỉnh mấy cái người mà đi theo tặng đấy, cười cho thầy. Đưa phải cười, phải vui, không được nhăn nhăn, không được căng ăn chết à.
[55:33]Mình phải tặng món quà trong tình yêu thương và sự tôn trọng. Mà như vậy công đức mình làm nó không có tụt mất, nghĩa là mình bố thí chắc luôn, bố thí một đồng hưởng phước một đồng, bố thí hai đồng hưởng phước hai đồng, chứ còn mình bố thí được một đồng, hai đồng mà mình cười khinh khỉnh người ta, nè lấy đi nè, mất sạch liền mà có khi còn lỗ hơn nữa. Cái khinh đó nó mất luôn 10 đồng luôn, cho người ta 2 đồng mà lỗ mất 10 đồng vì cái khinh bỉ. Còn ở đây đạo lý Phật dạy ta, thầy ta dạy ta, ta làm bao nhiêu công đức, ta có những cái đạo đức để ta bảo vệ cái công đức đó không cho tụt mất. Thì như vậy với cái công đức mà tích lũy cả một đời khi ta yêu thương
[56:13]người này, khi ta giúp đỡ người kia, khi ta tử tế với người nọ, cái nó tích lũy dần dần dần dần cả một đời cái thành công đức rất là dày, đủ sức bật đưa ta qua một cái cõi giới mới, một cái thân phận mới, vượt khỏi cái thân phận tầm thường nào giờ của ta.
[56:32]Thì ở đây Phật dạy cho ta một cái quan điểm, ta có thể gọi là một quan điểm trung đạo hay ta gọi là một quan điểm phi thường, nghĩa là ta sống độ lượng với đời, gieo nhiều ân nghĩa với đời nhưng không đắm nhiễm cuộc đời. Đó là đạo lý của sự giải thoát. Độ lượng với đời, gieo nhiều ân nghĩa với đời nhưng không đắm nhiễm cuộc đời. Đó là con đường để ta thoát khỏi cuộc đời. Nên một người nào đó mà sống không độ lượng với cuộc đời, không tử tế với đời, không gieo ân nghĩa với đời, không có phước thì dù cho người đó không đắm nhiễm đời cũng chẳng bao giờ vượt lên được. Còn cái người sống tử tế với đời, độ lượng với đời, giúp đời, nhưng mà rồi sao?
[57:23]Đắm nhiễm đời, cũng không giải thoát được. Cho nên cái trung đạo chính là cái gì? Là yêu thương cuộc đời này, độ lượng với con người, tử tế với với mọi người, với chúng sinh, làm đem hết sức mình để giúp đỡ cuộc đời này, nhưng mà lòng thì không không đắm nhiễm. Lòng không đắm nhiễm đời. Nghĩa là thấy đời thăng trầm mỉm cười bỏ qua, không cần. Thấy người thương người ghét mỉm cười bỏ qua, không màng. Nghe tiếng khen lời chê bỏ qua, lặng lẽ thanh thản, chẳng cần. Vì không vướng với cuộc đời, nhưng mà lòng thì sao? Yêu thương, độ lượng, tử tế với cuộc đời. Đó là cái đạo lý sống mà Phật dạy ta, và đó chính là một cái quan điểm phi thường.
[58:18]Chớ thường thì ta mắc kẹt một trong hai: hoặc là ta sống tốt với đời, làm nhiều việc từ thiện nhưng mà rồi đắm nhiễm đời, ham danh, ham lợi, ham phước, cầu phước, hễ là tui làm phước phải cho kiếp sau tui giàu, hoặc là tui làm phước phải đăng báo cho tui nổi danh á. Thì như vậy có tử tế với đời nhưng mà đắm nhiễm đời, đó là một cực đoan. Còn cái người không đắm nhiễm đời nhưng cũng chẳng thương ai, chẳng lo cho ai, chẳng giúp ai, chẳng tử tế với ai thì người này phước cũng cạn dần, cạn dần và cũng chẳng đi đâu được, không đủ sức bật để vượt lên một thân phận mới. Cho nên cái quan điểm phi thường mà Phật dạy ta chính là gì?
[59:02]Độ lượng với đời, tử tế với đời, gieo nhiều ân nghĩa với đời nhưng mà không không đắm nhiễm cuộc đời. Để được cái sống theo đúng cái quan điểm này, ta phải làm sao? Ta phải làm sao? Nói đúng khen hay. Phải làm sao? Phải... Chưa có ai nói đúng cái ý thầy hết. Phải làm sao?
[59:32]Phải làm sao? Trời ơi. Nó nói dài quá à. Trả lời một câu một ngắn ngắn. Phải? Phước Long, đúng. Lại chùa Phước Long. Đó, có người đã nói đúng rồi đó. Đúng như vậy nha. Ừ. Để có thể mà ta sống đúng với quan điểm phi thường đó, là biết yêu thương cuộc đời, sống tử tế độ lượng với đời mà không bao giờ đắm nhiễm cuộc đời. Để thực hiện được điều đó phải chịu khó đến chùa Phước Long. Đến chi? Thầy dạy ta lời kinh tiếng kệ, thầy dạy ta ngồi thiền, thầy tổ chức từ thiện cho ta đi. Đó, ví dụ mình có tiền nhiều đóng góp nhiều, có tiền ít thì đóng góp ít. Làm xong rồi buông bỏ mọi thứ theo mây gió, chẳng màng chẳng nhớ, chẳng chấp công chẳng kể công.
[1:00:26]Nhớ, con người ta mắc cái bệnh làm cực khổ rồi kể công, còn ta biết đạo rồi làm cực khổ mà làm sao? Không bao giờ chấp công, không bao giờ kể công. Đó mới gọi là vượt lên trên. Chứ còn mà làm đâu chấp đó, làm đâu kể công đó thì ta hưởng phước đó nhưng đọa chết luôn. Vì vậy, ta đến chùa, thầy bắt ta ngồi thiền trong thanh tịnh. Nhớ nha, thầy Giác Không ta cũng là một cây thiền siêu đẳng, nhớ giùm thầy. Coi vậy chứ đừng coi thường thầy nha, đó. Ông gầy gầy ốm ốm vậy chứ, ông nghệ sĩ vậy chứ ông tu thiền rất là tinh tấn. Thầy dạy ta nhiều điều. Thầy bắt ta ngồi thiền trong thanh tịnh, ta kiểm soát được nội tâm của mình.
[1:01:08]Bây giờ ví dụ như ta chưa nhập được Định thì ta cũng được cái là biết tâm mình thiện ác như thế nào để mà điều chỉnh. Còn cái người mà vượt khỏi cái sự động loạn để nhập Định luôn thì đó là một vị Thánh rồi, phi thường. Còn ở đây trong giai đoạn mà ta chưa nhập Định được thì ta cũng đã sao? Thấy rõ được tâm mình, nên những cái sai cái lỗi của tâm mình bắt đầu kiểm soát được. Nên tâm mình nó dở trò gì mình thấy hết. Hôm nay tâm mình nó dở cái trò gì? Là ganh tị, thấy một cái người đồng nghiệp hơn mình bỗng nhiên mình ỏ ẹ, hơi khó chịu. "À nói tâm mày, mày dở cái trò ganh tị phải không? Tao phải bắt mày đi quỳ nhang." Đó vậy. Nên mình thấy được tâm.
[1:01:53]Còn trước kia hễ mà nó khởi lên cái ganh tị là mình theo nó để mình đi nói bậy nói bạ, mình nói xấu người ta. Còn bây giờ nó vừa khởi cái tâm ganh tị lên cái mình thấy nó dở trò, biết à, "Tâm hôm nay mày dở trò ganh tị phải không, tao phạt mày, bắt mày đi quỳ nhang, đến gặp thầy mình sám hối." Và sau đó mình sửa ngược lại, thấy cái người hơn mình, mình vui mừng, bắt mình phải vui mừng và khen ngợi người đó, khen trước mặt người đó, khen sau lưng người đó và diệt luôn cái tâm ganh tị của mình luôn. Bắt đầu tu được cái tâm tùy hỷ, tâm tùy hỷ. Và ta nhìn cái người hơn mình bắt đầu ta biết nhìn với ánh mắt ngưỡng mộ.
[1:02:33]Còn trước đây, chỉ ngày hôm trước thôi, ta nhìn thấy cái người hơn mình, mình nhìn với con mắt mang hình viên đạn. Nhưng hôm nay, mình vào chùa mình sám hối với thầy rồi thì mình nhìn cái người hơn mình với ánh mắt ngưỡng mộ. Đúng không ạ? Bây giờ như chúng tôi vậy, chúng tôi hôm nay về chùa Phước Long thì thấy có ít nhất có hai người mà mình ngưỡng mộ. Người thứ nhất là Thượng tọa Trụ trì. Đó, dòm coi thầy ổng gầy guộc vậy đó, mà coi ổng làm nên một ngôi phạm vũ huy hoàng tráng lệ, đi vô tới đâu cũng thấy đẹp, thấy xinh. Từ cái vườn hoa, góc kiểng gì thầy ổng cũng khéo tay, đệ tử thì dạy nề nếp.
[1:03:13]Hồi sáng giờ nhìn thầy với đôi mắt ngưỡng mộ. Đó vậy. Cái người thứ hai nữa là Thượng tọa Giác Nghĩa, con người mà ra Trường Sa trụ trì. Hồi nãy, "Ủa, đây là thầy Giác Nghĩa nè, ra Trường Sa đi." Thế là hồi sáng giờ anh em nói chuyện với nhau, thì cứ nghe thầy kể hết chuyện này chuyện kia và mình nhìn thầy với đôi mắt làm sao? Ngưỡng mộ. Và thấy rằng cái chuyện đời của thầy, chuyện tu của thầy nhiều cái hay quá là bữa nào mình phải cho mời thầy vào kể cho Phật tử nghe. Đấy. Và người thứ ba, có ông thầy Giác Quốc đâu đây nữa, không biết còn ở đây hay đi. Còn ở đây không thầy hả? Dạ. Đi ra ngoài hả?
[1:03:54]Sao cái ông đó hay đi ra ngoài quá cà? Có ông thầy Giác Quốc đẹp trai cực kỳ, đẹp trai hơn ông thầy, ông đại sư huynh này nữa. Thầy vừa mới làm được cái tượng Phật Bà ngay trong cái cái cái căn cứ hải quân của quân sự, của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Thầy vào đó thầy có duyên gì ổng thấy có cái dấu tích cái chùa xưa. Thế là ổng đề nghị lên trên Ban chỉ huy quân sự để xin cho được đặt cái tượng Quan Âm để giữ cái dấu vết cái di tích chùa lại. Mà điều rất là lạ là những vị tướng mà chỉ huy quân sự trong căn cứ đó rất hoan hỷ và cho dựng cái tượng Quan Âm cao mười mấy thước bằng cái đá hoa cương nguyên khối, tạc rất là đẹp.
[1:04:36]Cho nên đó là một người mà nãy giờ, chiều nay mới gặp và chúng tôi cũng nhìn thầy với ánh mắt ngưỡng mộ. Ông thầy ổng trẻ mà ổng giỏi quá, ổng hơn mình nhiều, mình làm chưa được. Đó như vậy. Mà trong đời này mà làm sao mình cứ thấy cái người hơn mình mà mình nhìn được với đôi mắt ngưỡng mộ là mình khá hơn một chút rồi đó. Chứ còn nghe người ta làm cái gì hơn mình mà mình nhìn với đôi mắt mang hình viên đạn là hết xài, là tâm mình nó dở trò mà mình không có kiểm soát được. Cho nên là để ta có thể sống được với cái quan điểm phi thường yêu thương cuộc đời, độ lượng cuộc đời, gieo ân nghĩa với đời mà không đắm nhiễm cuộc đời là phải vào,
[1:05:14]vào chùa ngồi thiền, lễ Phật, tụng kinh, làm công quả và thầy sẽ dìu dắt ta đi. Đó thầy sẽ dìu dắt ta tu hành, ta biết tâm mình như thế nào, biết ngồi thiền thế nào, biết những việc gì nên làm và và không nên làm. Dĩ nhiên thầy ta thì chưa phải là Phật, nhưng mà cái công phu tu hành hơn ta, thầy dùng dành cả cuộc đời cho đạo hơn ta. Ta vậy chứ mình là cư sĩ, lung tung chuyện trên đời phải không ạ? Lo đủ thứ chuyện trên đời. Dù mình có mến đạo gì gì chứ không thể chuyên tâm được. Còn thầy ta, ổng cạo tóc, bỏ người yêu đi tu, không tin hỏi thầy, bỏ cạo tóc, bỏ người yêu đi tu, dành hết cuộc đời cho đạo.
[1:06:02]Cho nên dù gì thì dù ông thầy ổng vẫn hơn mình, kinh nghiệm tu tập vẫn hơn mình, nên ta cúi đầu trước thầy, ta quỳ trước thầy để nghe lời thầy, thầy giảng dạy, đó và đời ta sẽ hạnh phúc. Và từng bước ta ta đi lên, ta thoát khỏi cái cái thân phận của của con người đây. Trong cái cuộc sống của con người này á, nó có một điều rất là căn bản nhưng mà lại rất là tầm thường, đó là gì? Miếng ăn. Không ăn chết liền, đói là phải ăn. Đói và khi mà người ta bị dồn vào cái đói thì những cái mà gọi là tiết tháo thanh cao bị thử thách tột độ. Có những người ví dụ như là bằng cấp cao, dáng vẻ đạo mạo nhưng mà bị trong cái hoàn cảnh ví dụ lạc vào cái
[1:06:57]hoang đảo nào đó, chỉ có năm bảy người thôi mà miếng ăn thì không đủ ăn, lộ ra cái bản năng, lúc đó giành nhau đánh nhau vì vì có miếng ăn chút xíu. Lúc đó cái miếng ăn nó tầm thường, nó là rất căn bản nhưng nó rất là tầm thường. Nên ông bà mình nói gì? Miếng ăn là miếng, miếng nhục, miếng tồi tàn là vậy. Mà tất cả chúng ta sống trên đời này phải ăn, không thể không ăn. Nhưng mà bây giờ ta theo Phật rồi thì ta ăn cách nào?
[1:07:36]Ta ăn làm sao để đừng trở thành cái cái tồi tàn, cái tầm thường, cái hèn hạ? Ta ăn làm sao mà vẫn, vẫn thanh cao? Ăn cách nào?
[1:07:49]Nên ta thấy là một cái người xuất gia đi tu rồi có còn phải ăn không? Cũng ăn như thường, phải ăn. Nhưng mà quý thầy ăn cách nào? Xin mà ăn. Hồi xưa là từ Phật đến các vị khác đều phải ôm bát mà đi khất thực, đi xin. Nhưng mà đi xin có phải là kéo kéo áo người ta cho miếng không? Không, cho cho không cho thôi, bất cần. Cho nên sao? Rất thanh cao, đúng không ạ? Phải đi xin, đi xin mới có ăn. Nhưng cái cốt cách của một bậc khất sĩ là cho cho thôi. Mà chính cái người cho mới có phước. Chính cái người cho mới có phước, nên các ngài có ung dung thanh thản bước đi giữa cuộc đời ôm một cái bình bát, đắp cái y cà sa phất phơ trong gió sớm nhưng mà là phước điền cho chúng sinh.
[1:08:43]Ai mà được may mắn bỏ vào cái bát đó một miếng thực phẩm là đời đời không bao giờ bị đói nữa. Cái phước lớn như vậy, những vị A-la-hán ôm cái bát đi giữa cuộc đời đâu có biết rằng đó là ruộng phước gieo cho chúng sinh, nên các ngài đi trong thanh thản, trong hư vô. Các ngài ăn cái miếng ăn mà cái miếng ăn thanh cao, tự tại. Còn bây giờ thì thầy mình không đi khất thực thì có phải là thầy mình hết thanh cao không? Không. Thầy mình cũng xin đó. Nhưng mà cái xin của thời đại ngày hôm nay thì nó hơi khác với người xưa là không phải đi ôm bát vì Phật tử mình bây giờ thuần thành, mình thường mang tới chùa mà mà cúng, mà nếu thầy thiếu,
[1:09:22]thầy đói thì thầy cũng xin mà thầy móc điện thoại iPhone 5 lên thầy gọi: "Con à, chùa mình hết gạo rồi con à." Thì đó phải xin không? Cũng xin đó, nhưng mà xin bằng iPhone 5, nó khác với đời xưa một chút, cũng là xin thôi, cái gì cũng xin, nhưng mà cái xin của thầy có phải là thầy năn nỉ, ỉ ôi phải không? Không, thầy nói với tư cách của ông thầy, thế mình lật đật mang vác mấy bao gạo tới mà mà cúng liền. Nên cái nhu cầu căn bản của thân phận con người là miếng ăn, miếng mặc, tiền bạc là nhà ở, tất cả chúng ta đều bị lệ thuộc nó. Nhưng nếu ta sử dụng nó một cách tham lam tầm thường thì ta không vượt
[1:10:01]khỏi cái thân phận của con người, ta cứ tiếp tục mà mà tầm thường. Còn nếu ta cũng ăn, cũng mặc, cũng ở nhưng mà trong đó có cái bất cần, trong đó có cái tự tại thì ta mới là giữa thân phận con người mà vượt khỏi thân phận con người. Ta cũng phải làm mới ăn, ta cũng phải xin mới ăn, ta cũng phải nhai, phải nuốt, à vâng nhưng mà trong cái tâm ta khác. Ta biết cái cuộc đời này là là đau khổ. Ừ. Sinh tử luân hồi là mịt mờ, là chìm đắm. Hôm nay ta đến với Phật pháp, Phật dạy ta, thầy ta dạy ta mở một con đường cao siêu vượt lên trên cái thân phận con người. Thì trong đó, ta biết làm nhiều cái công đức
[1:10:50]lành để tích lũy cái phước cho ta vượt lên. Ta biết sống đời tự tại không đắm nhiễm với đời để cho không có gieo cái duyên bị ràng buộc. Và ta biết rằng trong những cái nhu cầu cơ bản của cuộc sống này có ăn, có mặc nhưng ta không ăn, không mặc theo cái kiểu tầm thường trước đây nữa, quá lệ thuộc vào nó nữa, mà làm sao? Rất là thanh cao, rất là tự tại. Thì từng chút như vậy trong những điểm nhỏ nhỏ trong cuộc sống như vậy là giúp ta có cái tư cách, có cái phẩm cách vượt khỏi thân phận của của con người. Ta cũng phải uống, nhưng mà uống rất thanh cao.
[1:11:35]Nói đi nói lại thì ta hiểu một điều thế này: Thực sự là nói làm sao để vượt lên khỏi thân phận con người thì ta phải tinh tấn tu hành. Hồi nãy ai nói tu là đúng rồi mà thầy giả bộ thầy chê thôi, chớ thật sự là đúng. Mà muốn tu thì đến chùa, thôi đúng rồi. Ta có mái chùa yêu thương, nha, ta có Phật pháp vi diệu, ta có vị thầy khả kính, ta có Đức Phật phi thường. Có hết rồi. Giờ cái vấn đề còn lại là tâm ta, quyết tâm của ta, không lười nhác, không dãi đãi, không buông trôi, không bỏ qua, không bị
[1:12:20]lôi kéo bởi những cái sự mời gọi của thế gian. Ví dụ chiều nay định đi chùa, có người nói thôi thôi, hôm nay đi qua chỗ này có buổi tiệc vui lắm, thì ta chọn buổi tiệc vui với chọn một cái buổi ngồi thiền trong chùa, hai cái đó ta chọn cái nào?
[1:12:37]Có người nói ngồi thiền, có người làm thinh, có người mỉm cười khó nói quá. Nhớ lúc đó, quyết định là ta sẽ vượt khỏi cuộc đời này hay không là chỗ này. Ví dụ mình hẹn với thầy nói: "Dạ thưa thầy, hôm nay con sắp xếp con đến chùa, mấy cả tuần nay con không đến được, con nhớ chùa, con nhớ thầy quá, hôm nay con đến con ngồi thiền, à." Hẹn thì xong hết, cái sát tới giờ, nói đi qua đây có buổi tiệc này vui lắm, cái tiệc này chưa từng thấy trên đời, ha, những bài nhạc rất hay, những món ăn rất ngon, những phong cách xì-tai rất lạ. Cái bắt đầu mình do dự: "Thầy ơi, hôm nay sao con nhức răng quá à, răng con chưa làm." Rồi, thì đời đời trôi trong luân hồi.
[1:13:19]Chỉ một lần thôi, một lần là ta thất hứa, một lần ta chọn cái thế gian thì mãi mãi ta chìm trong thế gian. Lúc đó ma nó thử mà. Nhớ lúc đó ma thử chúng ta. Còn nếu lúc đó có người rủ rê ta như vậy nhưng lòng mình như sắt như đá, mình mỉm cười, mình nói: "Thôi xin lỗi chị, em có chỗ này vui hơn cái tiệc của chị, chị đi không?" Nói: "Đi đâu?" "Phước Long." Nó lại vui hơn nhiều. Đến đây cái cái dắt họ tới chùa, kêu họ ngồi thiền, cái họ nói: "Có gì đâu mà vui, ngồi đau chân thấy mồ." Nói: "Chị ngồi đi, mà lúc đau ghê gớm như vậy cái thầy ổng gõ chuông ba tiếng rồi mình kéo chân ra mừng còn hơn bắt được vàng.
[1:14:00]Vui lắm." Mới ban đầu không thấy, nhưng mình cứ kiên nhẫn. Cái người mà họ muốn kéo mình đi về với cuộc vui của thế gian, mình kéo ngược họ lại, đi về trong cái niềm vui với đạo, mình có phước, mà đúng như cái lời căn dặn của một cái ông thầy giảng sư ốm ốm xấu xấu: "Đừng bao giờ đi chùa một mình." Phải không? Đi chùa một mình là đời đời cô độc, à hãy đi chùa với với người thân, quyến thuộc, với bạn bè. Rồi sau này mình mới là một vị Bồ-tát lớn, nha, có quyến thuộc là sum vầy, vui vẻ, nha, đông đảo, nó thành tựu được những cái pháp hội, những đạo tràng bao la, rộng lớn. Bởi vì cái nhân mình gieo từ ban đầu là gì?
[1:14:43]Không bao giờ đi chùa một mình, nha, nhớ như vậy. Thôi thì hôm nay trong cái niềm vui mà cái ngôi chánh điện của ta được xây dựng, à chúng ta được gặp nhau ở đây thì ta có một chút đạo lý để cúng dường lên Phật, để chia sẻ với nhau. À chúng tôi trước hết là xin đảnh lễ tán thán Thượng tọa trụ trì đã dày công cực khổ mà dựng nên ngôi bảo điện để cho chúng sinh được đến mà mà nương tựa tu hành. Chúng tôi cũng tán thán tất cả những Phật tử nào dù góp nơi đây một đồng, một ít gạo, một cái buổi công quả, một giọt mồ hôi đều đáng được tán thán. Và đời đời kiếp sau nếu mà chưa giải thoát thì quý vị đi trong
[1:15:31]luân hồi sinh tử lúc nào cũng được nhà cao cửa rộng, nha. Không bao giờ phải ở trong những cái ngôi nhà tồi tàn là lạnh giá, vì mình đã góp công xây chùa đời đời mình luôn luôn ở trong những ngôi nhà ấm cúng. Mà nếu mình cúng thực nhiều cho chùa thì kiếp sau mình là đại gia nhà đất, nhớ như vậy nghe, nên tán thán những người đó. Chúng tôi cũng hết sức là tán thán à các vị chính quyền, quan chức của à Cam Ranh, Khánh Hòa đã hỗ trợ, đã tạo điều kiện để cho ngôi chùa Phước Long được trùng tu hoành tráng như như thế này. Và chúng ta cũng cầu trên Tam Bảo, trên Chư Phật gia hộ cho cái Phật giáo của ta, nói riêng Cam Ranh thôi, được hưng thịnh, nha.
[1:16:17]Chùa nào cũng được đông Phật tử đến mà mà tu học. Mà nếu chùa nào mà chưa có đông Phật tử thì lòng Thượng tọa ta phải chịu trách nhiệm à, phải làm sao, hay là các chùa đều phải đông như thế này. Mỗi buổi lễ, quý Phật tử rủ nhau đến cho thật mà mà đông, những buổi lễ như là Phật Đản hay Vu Lan hay Thành Đạo thì chùa mới là nhà ta, kéo hết cả nhà, cả làng, cả xóm ta về chùa mà mà dự lễ mà mà tu hành, đó. Mà trước đó thì ta đã hùn tiền với thầy để xây những dãy nhà vệ sinh ngon lành. Cái đó mới quan trọng đó nha. Thôi thì xin chúc, xin hồi hướng công đức này tới cho thầy trụ trì sớm chứng đạt Thánh quả, mong cho tất cả chúng sinh đồng được giải thoát.
[1:17:00]Cầu nguyện cho đất nước chúng ta được hưng thịnh, được phát triển sánh vai với năm châu bốn biển và xin cho Biển Đông đừng dậy sóng. Các anh hùng chiến sĩ chúng ta cầm chắc tay súng bảo vệ quê hương với một một nụ cười an vui. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.