Transcript: Hội Thảo Dệt Ước Mơ Cho Cuộc Đời - Khóa Shh 2017

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 49:49

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:14]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:35]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:48]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[1:00]Thôi tụi con ngồi xuống đi. Mấy nay tụi con ăn cơm được nhiều không? Nhiều. Ngủ? Ngủ ít. Tụi con ở có bị chật lắm không? Dạ có. Cũng chật. Thật ra thì ví dụ như cái khóa học hè chừng ba trăm mấy thì vừa, nay mình lên tới bốn trăm rưỡi nên tụi con hơi bị chật. Thì nhưng mà ở nhiều khi bố mẹ tụi con gởi vào đông quá, chùa nhiều khi từ chối dữ lắm á, nhưng mà cũng không từ chối được hết, cũng đành phải nhận. Với cũng thương tụi con, cũng muốn cho tụi con có cái cơ hội về chùa ở 1 tháng học tập như vậy. Hôm giờ tụi con học có thấy vui không? Có. Vậy là được rồi. Cái thời đại này á tụi con sinh ra cái xã hội mình nó đã

[1:48]khá giả, giàu có, chứ hồi cách đây 30 năm, 40 năm, 50 năm trẻ em như tụi con không có cơm ăn, không có áo mặc, quần áo rách rưới, đứa được một hai bộ vậy thôi à. Cơm không có ăn đừng nói chuyện mà uống sữa, không có cái chuyện mà có sữa uống, nhà cửa thì rách nát. Lúc đó đất nước mình trong chiến tranh, mình bị đô hộ, bị xâm lăng, rồi phải dồn hết sức người để mà chiến đấu giành lại độc lập, thống nhất, hòa bình cho đất nước. Lúc đó ai cũng khổ hết. Người lớn, trẻ em gì ai cũng khổ, khổ vô cùng khổ vậy đó. Rồi nhưng mà người Việt Nam mình có cái hay vậy là trong cái khổ thì quật cường đứng lên chứ không có nhu nhược và chịu thua.

[2:40]Nên trong cái khổ mà giặc họ nghĩ rằng họ đè bẹp được cái dân tộc mình xuống, không ngờ là người Việt Nam mình cái sự kiên cường bất khuất là vô hạn, nên trong cái nghèo khổ thiếu thốn gì ta vẫn đứng lên đánh bật quân thù. Nên một người một cái người học giả người Mỹ đã ca ngợi Bác Hồ như vầy: ca ngợi Bác Hồ, nơi Bác Hồ có một cái cái tố cái chất của thánh Gandhi, có cái chất của Lênin, có cái chất của Khổng Tử, nhưng đặc biệt hơn hết là cái chất của người Việt Nam. Một con một cái ông cụ già với chòm râu, người gầy ốm ở một đất nước nghèo khổ mà làm thay đổi cả cái nước Mỹ. Một nước Mỹ hùng mạnh như vậy mà phải thay đổi hết suy nghĩ của họ,

[3:27]thay đổi hết lối lối sống họ, thay đổi hết quan điểm của họ về thế giới trở lại. Chứ cái nước Mỹ hùng mạnh như vậy họ nghĩ rằng họ đánh đâu thắng đó, đè đâu là dẹp đó, mà qua đụng Việt Nam thua, chỉ bởi có một ông già đôi mắt sáng, chòm râu thưa, người gầy ốm mà giương cả một dân tộc đứng lên đánh chiến thắng cả hai đế quốc. Và ngày hôm nay qua mấy mươi năm dưới sự lãnh đạo của Đảng của Nhà nước, đất nước mình khá lên, giàu lên từng bước từng bước và tụi con được sống trong một đất nước hòa bình, độc lập như vầy là một cái niềm hạnh phúc. Nhưng mà hạnh phúc rồi cái nhiều khi tụi con lại dở, tụi con không được rèn luyện trong cái cực khổ

[4:10]nên tụi con mất ý chí so với cha ông của mình. Còn cha ông của mình trong cái cảnh khổ vậy cái ý chí nó ngùn ngụt ngất trời, còn ở cảnh sung sướng quá cái tụi con lại bạc nhược. Nên hôm nay vậy, trong mỗi kì khóa hè tụi con về đây là sư phụ muốn muốn hành hạ, đày đọa tụi con cho tụi con khổ sở mà mình rèn luyện được cái ý chí của dân tộc. Nhưng mà đày đọa quá cái tụi con làm sao? Tụi con khóc. Nhưng mà mà tụi con cần phải có những lúc cực khổ, cái cực khổ cái vất vả chứ nó là một cái liều thuốc, nó là chất liệu là cái thuốc bổ đi vào tâm hồn mình, đi vào cuộc đời của mình, cho nên tụi con đừng sợ khổ, đừng sợ khó, nhớ cái điều đó nghe không?

[4:59]Cái gì cực là mình cứ xông vào mình làm thì con mới giỏi lên được, còn mà thấy cái gì cực khổ mình tránh ra sau này cả cuộc đời mình dở luôn á. Nên nhớ như vậy. Từ đây về sau suốt cuộc đời cái chuyện gì mà ai chê, ai bỏ mà ai sợ, mình là người đầu tiên nhận lấy trách nhiệm đó hết. Tụi con nhớ điều đó được không? Nhớ cái điều đó giùm. Suốt cuộc đời còn lại việc gì cực khổ ai chê, ai bỏ, mình là người nhảy vào gánh vác liền. Phải rèn luyện như vậy thì cái cái tâm hồn mình, cái con người mình mới vượt lên trên được, mới theo bước được cha ông mình ngày xưa. Tụi con nhớ, ngày xưa đó giặc họ đánh nước mình á,

[5:43]họ ăn thịt, ăn bơ sữa, còn các chiến sĩ của mình, các cha ông mình chỉ ăn khoai sắn, khoai mì để mà đánh giặc á. Vậy mà ta chiến thắng. Nên ngày nay tụi con không còn những cái cơ hội cực khổ như vậy, mình quên dần rất là uổng. Nên hôm nay có cái khóa hè, ví dụ tụi con phải thức dậy sớm, phải rèn luyện, phải tập võ, sau này còn nhiều màn cực khổ nữa. Tức là hai tuần nữa tất cả tụi con sẽ được đem bỏ lên rừng luôn, đem thả trển á nha. Ở trong rừng thì có cọp, có sư tử rồi đó, nếu tụi con không về chùa được thì nó tha nó ăn thịt tụi con mất ráng chịu, thả cho tụi con luôn, nếu mà không tìm về được tụi con đi lạc luôn rồi thành người rừng luôn.

[6:27]Chuẩn bị tinh thần chưa? Dạ rồi. Ờ giỏi, hai tuần nữa nha, có nhớ cha ông mình ngày xưa đánh giặc luôn trong rừng không? Cho nên hai tuần nữa tụi con sẽ được đem lên rừng sâu ở trên núi xa đó bỏ trển rồi rồi tụi con làm sao đó mà lết lết được về chùa, không thì vô đó làm người rừng mai mốt là quấn khố mặc nữa nha, ăn lá cây ráng chịu à. Rồi chừng nào đi biển hả? Hai tuần nữa, hai tuần nữa. Tuần sau hả? À vậy đi biển trước mới đi rừng sau hả? Đi biển cái gì? Cái gì mà vỗ tay? Thả tụi con ngoài biển cho biển trôi luôn. Thả luôn rồi. Nha, để cho tụi con phải cực khổ, nhớ như vậy. Tụi con nhớ là phải rèn luyện trong cái vất vả cực khổ mới nên người được.

[7:12]Giờ sư phụ hỏi nói tụi con thế này: bố mẹ tụi con có thương yêu tụi con không? Dạ có. Thương yêu, cho nên tụi con là niềm hy vọng của bố mẹ. Nhớ, bố mẹ tụi con có nhiều cái ước mơ cho tương lai, tới chừng sinh tụi con ra rồi cái bố mẹ tụi con gác cái ước mơ mình lại, chỉ chăm sóc cho tụi con, đi làm vất vả kiếm tiền để nuôi và chăm sóc tụi con thôi. Và những cái ước mơ của mình lại đặt lên vai của tụi con lại. Và bố mẹ tụi con hy vọng sau này tụi con nên người, thành tài

[7:50]làm được cái nhiều việc mà bố mẹ tụi con không làm được nữa. Nên tụi con là niềm hy vọng, là ước mơ của bố mẹ, mà không phải là của bố mẹ không đâu, cả cái đất nước này nhìn tụi con mà hy vọng nơi tụi con. Ví dụ hôm nay vậy, chùa mình mở cái khóa học hè vậy là để làm chi? Cũng là để đặt cái ước mơ lên trên đây vào tâm hồn tụi con, đặt lên vai tụi con, mong rằng sau này lớn lên tụi con là những người những người tài giỏi, đạo đức mà cống hiến cho cho xã hội, cho đất nước, cho thế giới này. Cho nên tụi con mang trong tim mình một trách nhiệm lớn, tụi con mang trong tim mình cái hoài bão ước mơ của biết bao nhiêu con người đặt lên đây.

[8:36]Tụi con thấy ví dụ như là huynh trưởng chăm sóc tụi con có cực không? Rất là cực, vì sao vậy? Bởi vì cũng hy vọng tụi con, hy vọng tụi con sau này trở thành cái người ngoan, người giỏi, người tốt mà đóng góp cống hiến xây dựng cho cái xã hội này. Nhớ, tụi con sống không phải cho mình, học không phải cho mình, mà sống, học để làm gì? Để để sau này sau này làm gì? Phụng sự, nhớ. Tu là gì? Sống là gì? Phụng sự. Thì đó như vậy, nhưng mà muốn phụng sự mọi người thì mình phải vừa có đạo đức mà vừa tài giỏi, nhớ như vậy. Nên là tụi con là niềm ước mơ, là niềm hy vọng của bố mẹ tụi con, mà tụi con cũng là niềm ước mơ, niềm hy vọng của cả cái đất nước này.

[9:30]Mà nếu bây giờ nói nhỏ lại trong không gian này thì tụi con cũng là niềm ước mơ, niềm hy vọng của sư phụ, của quý thầy cô, của các huynh trưởng đang yêu thương, đang chăm sóc, dạy dỗ tụi con. Nhưng mà chính tụi con có ước mơ hay không? Hả? Chính tụi con có ước mơ cho cuộc đời mình không? Có đứa nói có, đứa nói không. Bây giờ chiều nay hay mai đó, cho tụi con làm cái bài tập nha,

[10:03]viết lên cái ước mơ của mình lớn. Tụi con nửa lớn tụi con thích làm điều gì? Viết lên và nghĩ rằng mình sẽ làm được hay không. Có ai ước mơ làm Chủ tịch nước không? Ước mơ đó rất là khó thành hiện thực, đúng không ạ? Tại vì mấy chục triệu cả trăm triệu con người mới có người làm Chủ tịch nước thôi, đổi nhiệm kì mới thêm được người khác, cho nên chen vào cái chức đó rất là khó. Có ai ước mơ làm Thủ tướng không? Có. Bé mắt kiếng nói có.

[10:40]Có ai ước mơ làm bác sĩ không? Nhiều. Ước mơ làm kĩ sư? Có. Có ai ước mơ đi thu gom rác không?

[10:56]Hồi nhỏ như đời của sư phụ vậy đó, hễ mà ai mà không học thì bị bố mẹ nói: "Mày mà không học nữa lớn đi hốt rác." Tức là cho rằng cái nghề đó là cái nghề mà không cần trình độ, không cần phẩm giá, không cần giàu sang, không cần học thức, không cần văn hoá, không cần gì hết, nghĩa là chỉ bỏ công lao động mà cái nghề bẩn thỉu, nghề dơ bẩn. Nhưng mà tới đời tụi con, khi tụi con lớn lên thì cái nghề mà thu gom rác sẽ là một nghề danh giá. Vì cái xe thu gom rác rất là sạch đẹp, thông minh, công nghệ cao. Cái người đi thu gom rác là người mặc đồ đẹp nha. Và rác không còn là bẩn thỉu nữa, tại vì sao?

[11:40]Tại vì nơi cái hộ gia đình người ta phải phân rác cho sạch. Còn nếu để một túm rác mà bẩn đưa ra, gia đình nhà đó bị phạt liền. Tức là vài mươi năm nữa thì rác phải là cái nguồn nguyên liệu quý, sạch, khô đẹp, chứ không còn một cái túm rác bẩn bẩn mình xách lên bỏ lên xe nước chảy ròng ròng, không có chuyện đó nữa. Và sau này cái nghề thu gom rác là nghề rất là danh giá, nên nếu bây giờ mà ai mà mơ ước thu gom rác là ngon lành đó. Có ai mơ ước nữa lớn lên làm giáo viên đi dạy học không?

[12:17]Có không? Có ai mơ ước làm chiến sĩ cầm súng bảo vệ quê hương không? Giỏi vậy hà. Thực ra đó tụi con biết tại sao tụi con có ước mơ không? Mà có nhiều người hỏi: "Nữa lớn lên làm gì?", nó không biết. "Ủa, vậy học để làm gì?", nói: "Tại ba mẹ bắt đi học." "Vậy sống để làm gì?", nói: "Không biết, tại tự nhiên ba mẹ đẻ ra rồi phải sống thôi, rồi phải ăn, rồi phải đi học, không biết để làm gì." Có những người không biết dệt ước mơ cho cuộc đời mình. Vậy tụi con biết tại sao có người biết dệt ước mơ cho đời mình và có người không biết dệt ước mơ cho đời mình? Tại sao có sự khác nhau như thế này? Ai biết? Con hả? Ừ.

[13:05]Đứng lên trả lời đi con.

[13:09]Người đó kém thông minh phải không? Câu trả lời rất hay, cho tràng pháo tay. Ở đằng cuối kia có người giơ tay nữa kìa. Cuối có ai giơ tay, con bé giơ tay dưới đó. Làm sao con? Tại sao có người biết dệt ước mơ mà có người không biết? Dạ, dạ con thưa sư phụ là những người biết dệt ước mơ của mình là những người có phước, còn những người không biết dệt ước mơ của mình là những người đó thiếu phước ạ. À, con lại lấy đến tiêu chuẩn có phước và không có phước, rồi cảm ơn con. Bé này nữa nè, bé này, hàng này nè, đưa đưa micro qua đi con. Con thưa thầy là phải có ước mơ để sau này là kiếm nghề nghiệp rồi kiếm nghề

[13:51]nghiệp rồi sau đấy là để có tiền để chi trả các cái khoản phí ăn ở ạ, còn nếu không có tiền là ta sẽ chết đói hoặc là ta sẽ không có đủ chỗ để ăn ở ạ. Con rất thực tế, hả? Kia kìa. Dạ, thưa sư phụ là do ba mẹ quá nuông chiều.

[14:15]Ba mẹ quá nuông chiều, à cũng là cái hay. Ba mẹ thương quá nuông chiều quá cũng làm cho con cái mất ý chí ha, mất hướng đi, mất lý tưởng.

[14:26]Dạ, thưa sư phụ là có thể là do kiếp trước người đó có nhân quả là có nghề nghiệp mà không biết tôn trọng, cho nên năm kiếp này không có ước mơ. Ừ, con có ý nghĩ thật bất ngờ nha, con lôi kiếp trước ra con đổ thừa, hay thiệt. Thôi được rồi con, thôi được rồi bỏ tay xuống hết, được rồi. Thấy cái cái câu trả lời đầu tiên là đúng đó. Kém thông minh. Cái người không có thông minh, không có trí tuệ sẽ không có ước mơ. Sống, ừ sống thôi. Rồi có, ví dụ như đời mình khổ quá thì biết lây lất sống qua ngày, hoặc là sung sướng quá được nuông chiều rồi cũng chỉ sống qua ngày, không có ước mơ gì tương lai.

[15:09]Người có ước mơ là người thông minh. Chính xác cái câu đó.

[15:17]Nên vì vậy, hoặc là lúc nào đó à quý thầy cho các em viết cái ước mơ của mình lên. Bởi vì nếu tụi con dệt được ước mơ thì chứng tỏ tụi con có thông minh. Còn nếu tụi con không nghĩ gì về tương lai cả, tức là tụi con không thông minh, vậy thôi. Nên từ hôm nay, tụi con phải biết ước mơ để đánh thức cái thông minh mình dậy. Tụi con có ước mơ, bắt đầu cái trí thông minh mình nó nhúm dậy, nhúm dậy. Còn cứ sống qua ngày, ai kêu gì làm nấy, không có nghĩ đến tương lai sau này sẽ làm gì thì tụi con mất dần cái trí thông minh, như vậy. Như sư phụ, đố tụi con biết hồi xưa sư phụ mơ ước làm gì?

[16:04]Không, mãi lớn sau này sư phụ mới đi tu, chứ hồi nhỏ chưa có biết đạo. Con biết gì mà con giơ tay? Sư phụ mơ ước làm nhà bác học. Ừ. Phát minh, chế tạo cái này ra làm cho rạng rỡ nước Việt Nam. Tại nói Việt Nam mình ít bác học nổi tiếng quá, nghe cái tên bác học toàn nước Nga, nước Mỹ, nước Tây, Đức gì không, Do Thái đồ không. Cái nói: "Thôi người Việt Nam mình cũng phải có bác học." Hồi đó sư phụ ước mơ làm bác học. Và chính vì ước mơ làm bác học cho nên sư phụ ráng học, ráng học toán, ráng học lý, ráng học hoá, vân vân. Và bây giờ những kiến thức đó theo sư phụ mãi tới bây giờ, theo và nó cứ lớn dậy từ từ, mặc dù sư phụ đã đi tu rồi,

[16:46]tâm mình dồn vào trong đạo rồi, nhưng mà những cái ước mơ đó, những kiến thức đó nó cứ theo đuổi và nó cứ lớn dậy từ từ trong tâm. Nhưng mà còn khi còn đi tu mà tại sao là từ ước mơ nhà bác học rồi sư phụ lại đi tu? Tại sư phụ lại ước mơ một cái điều khác bất ngờ. Sư phụ ước mơ một điều gì không? Đem đạo đức cho mọi người, đem đạo đức cho mọi người. Vì thấy con người ta khổ có nhiều nguyên nhân, trong đó có một nguyên nhân là người ta không có đạo đức, rồi người ta hành hạ nhau, người ta mưu hại nhau, người ta giày vò, xâu xé, giết hại nhau, làm khổ nhau. Còn nếu người ta có đạo đức thì người ta sẽ tử tế,

[17:24]yêu thương, giúp đỡ nhau, cuộc sống này sẽ hạnh phúc. Chính vì ước mơ đem đạo đức cho cuộc đời nên sư phụ đi tu, đi tu để mình tu dưỡng đạo đức mình trước. Mình có kinh nghiệm rồi mình sẽ dạy lại cho cho người khác. Mà nối tiếp cái ước mơ của sư phụ là ai? Là ai? Quý thầy, quý cô nha, cũng đi theo con đường của sư phụ, cũng ước mơ là sau này cũng tiếp tục đi lan truyền giáo hoá cái đạo đức cho cho cuộc đời, cho xã hội. Rồi nối tiếp quý thầy, quý cô là ai? Các huynh trưởng nha. Các huynh trưởng cũng đi tiếp theo cái con đường đó. Nối tiếp theo huynh trưởng là ai? Là tụi con. Đúng, giỏi. Giỏi. Tụi con cũng vậy, sau này tụi con sẽ có nhiều ước mơ,

[18:16]có đứa ước mơ làm thủ tướng, làm chủ tịch hay làm bộ trưởng hay làm kỹ sư, làm bác sĩ gì không biết, nhưng mà bên cạnh những cái ngành nghề mà tụi con thích đó, tụi con ước mơ đó, lúc nào tụi con cũng phải có cái ước mơ kèm theo là gì? Là? Là gì? Là gì? Lan truyền đạo đức cho cho mọi người chung quanh mình, được không? Nhớ như vậy. Ví dụ như tụi con làm giáo viên thì bên cạnh cái giảng dạy kiến thức, bài học, vẫn phải dạy thêm cái gì cho học sinh? Đạo đức, đúng như vậy. Ví dụ như tụi con là bác sĩ thì tụi con chỉ lo khám bệnh, chữa bệnh, nhưng mà trong khi khám bệnh, chữa bệnh mình phải sao? Tìm cách mà những lúc thời gian trống mà trò chuyện với bệnh nhân để nói về cái gì?

[19:06]Đạo, đạo đức. Rất là giỏi. Đó, là trong mọi lĩnh vực của mình, tụi con làm lính cũng được, làm cảnh sát cũng được, làm gì cũng được hết trơn á, nhưng mà lúc nào cũng phải là một người, một người truyền bá đạo đức cho cuộc đời này. Đồng ý không ạ? Nhớ như vậy, nghe không?

[19:28]Nhưng thực tế cuộc sống, nó có cái điều chua chát cay đắng là thế này. Có bao giờ mình ước mơ rồi mình đạt được hết không? Đúng như vậy. Tuổi nhỏ, tuổi trẻ mình ước mơ nhiều, nhưng mà lớn lên không thành tựu được bao nhiêu. Như sư phụ cũng là một người thất bại. Tại vì mình ước mơ làm nhà bác học mà có làm được không? Không. Vì mình không đủ điều kiện để học tới nơi. Học thì khá đó, nhưng mà hoàn cảnh xã hội lúc đó cực kỳ khó khăn, sư phụ không thể học tới nơi được. Nên đành bỏ cái ước mơ dang dở của mình rồi tự nghiên cứu. Rồi sau này gặp được đạo lý thì thích quá đi theo luôn. Nên có nhiều người trong cuộc đời này không thành tựu được cái ước mơ của mình.

[20:18]Và tụi con cũng sẽ như vậy. Cho nên chiều nay hoặc mai quý thầy quý cô sẽ cho tụi con viết ước mơ mình lên lên vở trình để cho quý thầy quý cô chấm. Nhưng mà ước thì ước, chứ chưa chắc sau này tụi con sẽ thực hiện được, sẽ thành công được. Ở đây vấn đề ta đặt qua một cái vấn đề mới, cái phạm trù mới nữa thành công và thất bại. Tại sao một người thành công, tại sao một người thất bại? Rồi, trả lời không? Giơ tay lên trả lời. Đứa bé nào, ai ai giơ tay dữ lắm nè. Nhiều em lắm đó, nhiều nên mấy nhiều em giơ tay lắm, đưa cho trả lời đi. Em nào giơ tay em nào giơ tay thì con quay vô. Dạ thưa sư phụ là người thất bại là những người ở kiếp trước hay thất hứa.

[21:06]Độc đáo đó. Thất hứa sẽ đưa đến thất bại và thất nghiệp, và thất tình nha. Bởi thất hứa nguy hiểm lắm. Alo. Dạ con thưa sư thầy là à lý do là nếu mà có ý chí mà không có kinh phí thì cũng không đạt được mục đích ạ. À vậy là thiếu vốn ha, rồi. Ờ người ta coi chắc con tính đi buôn hay cái gì á.

[21:30]Dạ thưa thầy là thiếu về điều kiện vật chất và sự nỗ lực trong khi thực hiện ước mơ nên sẽ có người thành công và thất bại ạ. Ừ rồi. Thiếu điều kiện vật chất ha con, rồi. Tiếp đi con. Con thưa sư phụ là ờ người chơi game sẽ không đạt được ước mơ của mình và người không chơi game sẽ đạt được. Rất độc đáo, cái câu trả lời bất ngờ. Rồi cảm ơn con. Dạ. Thưa sư phụ là người thành công là người có đạo đức và người thất bại là người không có đạo đức. Ừ con lấy lý do gốc, rất là gốc. Rồi cảm ơn con. Thưa thầy thưa sư phụ là người thành công là người biết ơ vượt lên ơ sau những lần thất bại ạ. Còn người không thành công là người bị vấp ngã sau những cái lần thất bại đó.

[22:17]Ừ ý kiến hay, rất là hay. Con thưa sư phụ à người thành công là người biết lắng nghe ạ. Biết lắng nghe. Biết lắng nghe để học hỏi người khác nha. Hay, ý kiến hay rồi con rồi rồi. Dạ thưa sư phụ là người thành công là người biết khiêm hạ à. Độc đáo, rồi hay. Nè Ứng Phan à con a con cho làm cái bài tập này, cho các em làm bài tập này để gửi về cho bố mẹ xem. Cái cái điều thứ nhất là cái ước mơ là gì ha? Trong cái trong các bài tập sẽ viết hai cái câu hỏi, nhưng mà sự thực nó là một mạch. Một là ước mơ của cá nhân mình là gì? Thứ hai là làm sao để thành công đối với ước mơ của mình để tránh thất bại, cho các em làm cái bài đó nha.

[23:03]Hôm nay thì tụi con nghe giảng nhưng tụi con sẽ viết lại, tự mình viết ra nhiều ý kiến lạ. Rồi tụi con còn cái ý trả lời thì cứ giơ tay lên, cho hôm nay cho nói thoải mái. Dạ thưa sư phụ là những người thành công là những người có mục đích và thực hiện rất là khoa học, còn những người bị thất bại là đặt ra mục đích nhưng mà chưa thực hiện khoa học ạ. Không có logic ha, không tính toán, không kế hoạch kỹ lưỡng. Hay.

[23:27]Thưa sư phụ là người thành công là người tự đi trên đôi chân của mình, còn những người thất bại là hay nhờ vả vào người khác. À nhờ người ta cõng phải không? Rồi. Dạ thưa sư phụ là theo con nghĩ là người thành công và thất bại là do thứ nhất là có đạo đức, thứ hai là có trí thông minh và thứ ba là biết nhận lỗi về mình. Lấy như thế, ừ thì thôi rồi hay. Rồi con. Thưa sư phụ người thành công là người biết nắm bắt cơ hội ạ. Còn người thất bại là người là là chờ cơ hội đến á, không biết tự tạo ra cơ hội cho bản thân mình ạ. Rất độc đáo. Chủ động tạo ra cơ hội cho cuộc đời, không có thụ động chờ đợi. Hay.

[24:10]Con thưa sư phụ, người thành công là do kiếp trước a họ hoan hỉ khi thấy người khác thành công, và họ cũng sẵn sàng giúp đỡ những người tài để giúp họ thành công hơn, còn những người thất bại là họ làm ngược lại ạ. Ừ hay hay. Cái này là nhìn tới kiếp trước, những lý do kiếp trước là lấy liên hệ nhân quả rồi, hay. Dạ thưa sư phụ là những người thành công là những người biết a đeo đuổi ý chí của mình và biết vẽ tự vẽ con đường cho mình đi và đứng vững trên con đường của mình ạ. Rồi cũng có ý chí ha, có lập trường, có cái nhìn. Dạ thưa sư phụ là người thành công là người can dạ, quyết đoán ạ. Can dạ, quyết đoán.

[24:48]Dạ thưa sư phụ, người thành công là những người đã thấy sự nguy hiểm trong những lỗi nhỏ nhặt của mình. Uầy độc đáo đây, thấy sự nguy hiểm trong từng lỗi nhỏ nhặt, cái nói trong kinh Phật đây. Trong kinh Phật Đức Phật có nói câu này. Dạ con thưa sư phụ là người thành công là người à yêu thích lao động, giúp đời, muốn muốn có ích cho xã hội, còn người thất bại là là người không tin vào chính mình, luôn nghĩ là mình không làm được ạ. Con nói tới hai ý lận. Dạ thưa sư phụ là Dạ thưa sư phụ là người thất bại là những người đi rồi nhưng mà đứng lại giữa đường, không có Đứng lại giữa đường. Còn những người thành công là trong công việc mình là đi qua, đi tiếp Đi luôn hả?

[25:31]Thì có nhiều cái ý hay nhỉ, ừ. Dạ thưa sư phụ là những người thành công luôn lễ kính Phật, còn những người không thành công họ rất hời hợt với đạo Phật ạ. À không không không biết lễ kính Phật. Dạ thưa sư phụ là người thành công là người được những bậc thánh phù hộ, còn người thất bại là không Độc đáo nha, cái ý này độc đáo, thánh phù hộ hay. Rồi rồi con. Dạ thưa sư phụ, người thành công là người luôn mong người khác giỏi hơn mình, còn người thất bại là người à luôn mong mình giỏi hơn người khác. Hay.

[26:04]Nãy giờ đó, sư phụ nói dài dòng dài dòng, sự thực cái điểm chính của vấn đề nằm ở đây. Là thành công và thất bại cho nên tụi con cứ nói thoải mái đi. Dạ thưa sư phụ, ờ thành công hay thất bại còn dựa vào nghiệp duyên của người đó đối với ước mơ. Ờ đúng, hay. Dạ thưa thầy, người người thành công là người biết nhìn vào cái tốt của người khác và học tập theo, còn người thất bại là người thấy người ta tốt nhưng mà không chấp nhận. Hay. Dạ. Người thành công luôn nắm bắt mọi cơ hội dù chỉ là nhỏ nhất. Dù cơ hội nhỏ nhất cũng không bỏ qua, tiết kiệm từng cơ hội giống như tiết kiệm tiền. Ý này hay con. Dạ thưa sư phụ, người thành công là người biết tôn sư trọng đạo,

[26:45]luôn tôn trọng thầy cô cô giáo của mình, những người đã dạy cho mình kiến thức. Ừ đó là một yếu tố của công đức. Dạ thưa sư phụ, người thành công là người một người có văn minh và đạo đức, luôn cẩn thận à trong từng việc làm nhỏ nhặt à. Còn người thất bại là luôn kiêu mạn à và khinh người. Khúc sau khóc cây thế con. À. Dạ. Dạ thưa sư phụ là những người thành công là những người luôn biết quan tâm đến mọi người xung quanh, vì thế nên họ luôn luôn tiến lên, còn những người thất bại là những người không quan tâm đến những người xung quanh nên họ luôn luôn đi xuống. Thưa sư phụ là theo con nghĩ là

[27:22]thành công là mình phải có lòng tôn kính Phật và thấ và người thất bại là không có lòng tôn kính Phật ạ. Yếu tố cái công đức gốc, là hay rồi con. Con thưa sư phụ là nếu như hồi nhỏ chúng ta siêng năng làm việc nhà thì sau này lớn lên chúng ta sẽ dễ kiếm việc sẽ kiếm việc làm và sẽ đạt được ước mơ của mình ạ. À, siêng năng làm việc nhà, tạo cái phước nữa, hay. Con thưa sư phụ là người thành công là người biết tin vào luật nhân quả ạ. Tin vào luật nhân quả, hay, bất ngờ, hay. Tiếp đi con. Dạ thưa sư phụ là người thành công là người biết ngưỡng mộ các bậc vĩ nhân và học hỏi theo họ, còn người không thành công là

[27:59]người khinh thường các bậc vĩ nhân, không ngưỡng mộ. Rồi hay, hay. Dạ thưa sư phụ là người á thành công là những người mà trong khi xây dựng ước mơ là luôn có sự tu tập, dẫn dắt những người khác đi theo con đường đạo đức và siêng năng làm phước, trớ và có những sự tìm tòi, khám phá ra. Còn những người không thành công là những người trong khi xây dựng ước mơ thì chỉ biết ỷ lại, nhờ vả người khác mà không tự xây dựng.

[28:30]Dạ thưa sư phụ, người thành công là người luôn đem những lợi ích, những thành công của mình để phụng sự cho tất cả mọi người, còn người thất bại là người luôn chỉ biết đem lợi ích và thành công của mình phụng sự cho chính bản thân mình, luôn ích kỷ. Hay, hay. Dạ thưa sư phụ, ờ những người nào thành công luôn lúc nào cũng làm những điều nhỏ bé trong cuộc sống, còn những người thất bại luôn luôn lúc nào cũng nhận những điều lớn lao trong cuộc sống và luôn kiêu mạng của trong bản thân. Ừm. Dạ thưa dạ thưa sư phụ là những người có thành công là những người biết là làm những việc cực kỳ nhỏ bé ạ. Ráng làm, làm việc, làm cho chu đáo từ những việc rất nhỏ nha.

[29:11]Ừ thôi được rồi con, thôi được rồi. Thôi cho tràng pháo tay cho tất cả những câu trả lời vừa rồi. Mỗi câu trả lời của tụi con đều đúng là đóng góp vào cái sự thành công. Ví dụ như tụi con trả lời cái ý này nhưng bạn mình trả lời cái ý khác thì cái ý mình cũng đúng và ý bạn mình cũng cũng đúng, và tất cả những đó nó thành một cái hệ thống, thành những phẩm chất để đưa đến sự sự thành công. Nên nãy giờ tụi con phải lắng nghe để mà chiều nay hay mai khi làm bài đó thì ngoài cái ý của mình, tụi con cũng nhận lấy tiếp thu lấy cái ý kiến của của các bạn mình trong bài tập nha, và đây là cái hành trang đi theo tụi

[29:52]con suốt cuộc đời còn lại với những ý kiến này. Tại sao thành công, tại sao thất bại như thế này nha.

[30:03]Bây giờ đứng về góc độ nhân quả, đứng về góc độ nhân quả thì ta nói thế này: cái người thành công là người đời trước có phước, đúng không ạ? Cái người thất bại là vì người đời trước thiếu phước, đó là căn bản. Nhưng mà nói đời trước có tạo phước hay thiếu phước thì sao? Thì nó đã là chuyện quá khứ rồi, không không thay đổi được nữa. Trừ trường hợp tụi con có cái máy thời gian đi ngược lại kiếp trước sửa nó lại, còn không thì sao? Quá khứ đã qua rồi và nó đã định hình rồi. Nó vẽ thành một cái đồ thị của tương lai rồi, nên cuộc đời này mình bị cái nghiệp quá khứ chi phối mà mình cứ phải đi theo, đi theo cái định mệnh đó do nhân quả đã vạch ra.

[30:55]Nghĩa là đời trước mình đã khinh người, đời trước mình đã hư hỏng, đời trước mình hưởng thụ, đời trước mình ích kỷ, không giúp đỡ ai, mình đố kỵ với sự thành công của người khác. Tất cả những điều tụi con đã nói của kiếp trước á, thì bây giờ nó tạo nên một sự thất bại. Còn ngược lại nếu đời trước mà tụi con hoan hỷ, tử tế, giúp đỡ, học hỏi, quyết tâm thì những cái nhân quả đó khiến cho đời này mình sẽ thành công. Đó là chuyện quá khứ rồi. Thì bây giờ nó quá khứ rồi, còn đổi được không? Không đổi được nữa. Nhưng mà luật nhân quả thì không phải là bó tay, mà luật nhân quả nó có một cái tham số, có một cái sự linh động để ta có thể thay đổi được cái

[31:42]số mệnh của mình một phần nào chứ không hoàn toàn, một phần nào. Ví dụ thế này: ví dụ như tụi con là người có số nghèo, vì kiếp trước mình bủn xỉn, mình không giúp ai, cho nên kiếp này tụi con sẽ phải nghèo. Đó là định mệnh, đó là nghiệp không tránh khỏi, làm gì làm rồi cũng phải nghèo. Nhưng tụi con còn được mười mấy năm để thay đổi cái số phận đó. Trong từ bây giờ tụi con đang ngồi ở đây cho tới cái ngày mà tụi con bước vào cuộc đời để làm việc, để mưu sinh, để dựng nên những ước mơ của mình thì tụi con được, còn khoảng mười mấy năm. Trong mười mấy năm này, nếu tụi con không tác động cách gì đó để thay

[32:30]đổi được vận số, thì đúng là tụi con sẽ nghèo luôn suốt đời. Vì kiếp trước mình đã gieo cái nhân nghèo khổ rồi, không thay đổi được nữa, mà mười mấy năm sắp tới này không làm gì để đổi cái vận số đó thì tụi con chắc chắn nghèo tới già tới chết luôn. Nghĩa là thấy người ta xe hơi, nhà lầu, mình cứ đi xe đạp cọc cạch. Làm cái gì cũng thất bại, mua vé số thì trật. Tụi con có mua vé số không kìa? Đó, mưu tính cái gì thì đâu hư hỏng hết. Rồi về làm nông thì mưa bão bất ngờ, vùi dập rau cỏ, vân vân, nuôi chăn nuôi thì dịch bệnh, rồi đó. Tức là đó là mọi cái bất ngờ làm cho mình cứ thất bại là vì sao?

[33:15]Vì nghiệp quá khứ đã như vậy mà mười mấy năm từ đây tới đoạt ngày đó tụi con cũng không làm gì để thay đổi thì chắc chắn mình nghèo luôn. Cho nên cái vấn đề là tại sao hôm nay tụi con có mặt ngồi ở đây? Để tụi con biết cái cách từ đây cho tới cái ngày đó còn mười mấy năm mình thay đổi vận số của mình. Còn nếu kiếp trước tụi con đã là một người gieo cái nhân thành công, thì trong mười mấy năm sắp tới tụi con làm gì? Nói: "Vậy thôi khỏe rồi, khỏi làm gì phải không ạ? Thôi, kiếp trước mình đã làm đủ cái nhân để thành công thì thôi được rồi. Thì trong mười mấy năm từ đây cho tới tương lai cho tới cái ngày

[33:56]thành công nó tới tụi con làm gì?" Rồi, đây là một câu hỏi. Rồi, bây giờ là sư phụ hỏi lại, sư phụ sư phụ đặt vấn đề rồi hỏi lại tụi con hiểu kỹ. Thứ nhất: nếu kiếp xưa tụi con đã gieo nhân thất bại, thì bây giờ tụi con còn mười mấy năm để sửa cái nhân đó để cho đời mình bớt thất bại, bớt nghèo khổ, còn mười mấy năm. Mà trong mười mấy năm này nếu tụi con không sửa thì đúng là đời mình nghèo khổ thất bại luôn. Đó là cái câu trả lời như vậy. Rồi bây giờ đặt vấn đề là: kiếp trước tụi con đã gieo đủ những cái nhân để thành công như nãy nãy giờ tụi con trả lời, mà nó thuộc về kiếp trước hết, có ý chí, có quyết tâm, có tử tế,

[34:34]có yêu thương, có giúp đỡ, tức là đã gieo đủ nhân để thành công. Thì từ đây cho tới mười mấy năm sau rồi tụi con có cần phải làm gì hay không trong khi mình chờ đợi cái sự thành công nó đến? Rồi trả lời. - Con thưa thầy đó chính là: gieo tiếp nhân thành công ạ, tại vì là nếu như mà mình bỏ ngay thì có thể là trong thành công mình cũng sẽ có thất bại, còn nếu như mà mình cứ tiếp tục gieo nhân thành công tiếp ấy, thì quả trong kiếp sau nữa, chúng ta sẽ lại được thành công thầy ạ. - Hay! Con học lớp mấy? Lớp 4 hả? Rồi con, có vài vài vài em đi con, cho trả lời đi. - Dạ thưa sư phụ là từ đây cho đến thời gian đó chúng ta

[35:23]phải bồi dưỡng và phát triển công đức và tích đức cho đời sau để kiếp sau ta hưởng được những quả ngọt. - Hay, hay, được rồi. - Dạ con thưa thầy, trong vòng mười mấy năm nữa con sẽ tu dưỡng đạo đức của mình ạ, để đến lúc thành công mình sẽ không phạm sai lầm để đi đến thất bại. - Hay, hay. Đưa qua này, bé bé bé ai này. Con nói đi, con nói đi. - Dạ thưa sư phụ là chúng ta cũng phải tiếp theo thêm công đức ta làm việc tốt để sau này ta có làm mỗi việc vẫn vơi đi vơi phước ta đi thì ta có thể làm thêm phước. - Tốt tốt. Con tên gì? Bé con?

[36:12]Lê Phúc Minh hả con? Rồi rồi, cảm ơn, ngồi xuống. Phúc Minh nói câu rất là hay: có ai có thể thành công mãi không? Không. Nếu ta chủ quan, không tạo phúc tiếp, không bồi dưỡng tiếp, không rèn luyện, không cải thiện mình tiếp, thì thành công rồi vẫn có thể sau đó thất bại. Cho nên dù cho rằng mình có nhân quả để thành công thì vẫn không được tự mãn nha. Và từ đây cho tới cái ngày cái thành công nó tới, trong mười mấy năm ta phải tiếp tục cái gì? Tạo tất cả những điều tốt như nãy đến giờ tụi con đã cùng nhau mà nói, để chi? Để cho cái thành công đó là phát triển hơn nữa, thành công hơn nữa và kéo dài cho tới những kiếp sau.

[36:58]Đúng như vậy, tới những kiếp sau. Nãy giờ những câu trả lời của tụi con đều đạt được cái ý đó. Chứ đừng nghĩ rằng: "À, thầy bói ổng bói tôi là thành công rồi, tôi không làm gì cứ ngồi chờ thành công." Tới chừng về cái thành công nó sẽ bé lại từ từ. Cũng sẽ thành công đó, vì đời trước mình đã gieo nhân thành công thì chắc chắn kiếp này mình sẽ thành công, ông thầy bói ổng bói rồi mà. Nhưng mà thành công nó lớn không? Bé, nhỏ và sớm hết. Sau đó đời ta lại rơi vào thất bại. Vì vậy, từ đây cho tới 10 năm ta phải làm cái gì đó để cho cái sự thành công đó không có nhỏ, không ngắn, nó tồn tại mãi qua tới kiếp kiếp sau.

[37:36]Đó như vậy, cái câu trả lời tạm ổn. Bây giờ sư phụ hỏi lại câu này: Nếu đời xưa tụi con đã gieo cái nhân để thất bại, thì chắc chắn đời mình sẽ thất bại, nghèo khổ. Và từ ngày hôm nay, khi biết được nhân quả rồi, đạo lý rồi, ta còn mười mấy năm để sửa. Và tụi con làm gì? Trả lời đi. - Dạ, thưa sư phụ là kiếp này chúng ta phải gieo lại công đức căn bản. - Công đức căn bản. Công đức căn bản là gì thì nhiều lắm. Ờ, con nói tổng quát vậy cũng được rồi, được. - Dạ thưa sư phụ là nếu kiếp trước ta gây cái nghiệp là kiếp này thất bại thì bây giờ ta phải làm ta phải sám hối và làm các việc công đức. - Chính xác cái chữ sám hối!

[38:25]Chính xác cái chữ sám hối! Cái chữ sám hối là đúng. - Dạ thưa sư phụ, dạ thưa sư phụ là kiếp này chúng ta phải siêng năng làm việc và tạo phước. - Rồi rồi, đúng rồi, đúng rồi. - Dạ thưa sư phụ, nếu kiếp này chúng ta biết nhân quả thì chúng ta cố gắng làm nhân quả tu tập, tạo công đức để kiếp này lẫn kiếp sau có cái nhân thành công ạ. - Dạ kính thưa sư phụ là mình sẽ phải đi, nếu dù nghèo nhưng mà cũng phải đi bố thí cho người khác để mình có thể trải lại được, có thể giàu lên hoặc là tốt hơn. - Dù nghèo cũng phải đi bố thí ha? Đúng rồi, rồi. - Sư phụ là mình phải bồi dưỡng đạo đức và tuyên truyền Phật pháp cho mọi người biết đến ạ.

[39:10]- Ờ rồi, thôi được rồi, thôi cảm ơn tụi con. Những câu trả lời tụi con đều khá khá đúng. Như vậy, khi mà nói về thành công, thất bại ở tương lai là chúng ta có hai trường hợp. Một cái trường hợp là cái nhân quả đời trước tụi con gieo đã đủ để thành công và cứ chờ thành công nó tới. Một cái nhân quả thứ hai là tụi con đã gieo những cái nhân để thất bại và sau này cuộc đời mình sẽ thất bại, nghèo khổ. Và có ai biết chắc mình sẽ thành công hay thất bại không? Không biết. Và như vậy từ đây cho tới mười mấy năm là mình mình làm sao? Mình nghĩ như là mình sẽ thất bại, đúng như vậy nha. Đừng nghĩ rằng mình sẽ thành công và cứ đặt vấn đề tình huống

[39:57]xấu nhất là kiếp trước mình đã lỡ gieo nhân thất thất bại. Nghĩ như vậy thôi để mình chi? Khiêm hạ và phấn đấu nha. Còn nếu ai nghĩ mình rằng chắc đời trước tôi đã gieo đủ nhân thành công rồi thì nó tạo ra cái tâm lý gì? Chủ quan, phải không ạ? Ỷ lại và kiêu kiêu mạn, đó. Cho nên không biết cái nhân quả đời trước ra sao, nhưng mà chúng ta cứ tự đặt mình cái nhân quả là ta sẽ sẽ thất bại, nhớ giùm sư phụ điều đó nha. Và vấn đề là vì ta nghĩ rằng mình sẽ thất bại cho nên từ đây cho tới mười mấy năm nữa ta làm cái gì? Ta phấn đấu như nãy giờ tụi con trả lời. Cứ đặt tình huống xấu nhất, đừng có nghĩ ở cái tình huống tốt mà mình chủ quan.

[40:49]Vì ta không biết được tương lai mình ra sao, bởi vì ta không biết được cái nhân quá khứ mình đã gieo như thế nào. Nên cứ cho rằng mình thất bại rồi, tôi sẽ không thành công, cứ như vậy mà phấn đấu, mà nỗ lực. Cái vấn đề là cái thế này, tụi con phải có dệt ước mơ,

[41:10]có kế hoạch để đi đến cái ước mơ đó, để đi tìm cái thành công cho cuộc đời của mình và cứ đặt vấn đề mình chưa chắc thành công. Vì đặt vấn đề mình chưa chắc thành công, cho nên cái sự cố gắng mình là gấp bội lần cái người mà nghĩ mình sẽ thành công, đó là cái khác nhau. Cái người mình nghĩ mình chắc chắn sẽ thành công rồi, tự nhiên cái sức phấn đấu bị giảm xuống. Còn cái người mà nghĩ mình không chắc thành công vì không biết quá khứ mình đã gieo cái nhân gì thì cái sự nỗ lực sẽ là gấp gấp nhiều lần, đúng không ạ? Cho nên tụi con cứ nghĩ mình không chắc thành công đâu, nghĩ vậy mà mà phấn đấu, đó.

[41:55]Nãy giờ những câu trả lời của tụi con đều xoay quanh điều đó là tốt hết rồi. Bây giờ vấn đề thế này, đặt tiếp cái vấn đề này. Cái thành công nhất trong cuộc đời của chúng ta là điều gì? Câu này khó đây. Thành công nhất trong cuộc đời của chúng ta là điều gì? Dạ, thưa sư phụ là thành công lớn nhất của cuộc đời người là chiến thắng với chính mình ạ. Chiến thắng chính mình, rồi cảm ơn con. Để lại cái micro con. Thưa sư phụ, thành công lớn nhất trong cuộc đời mình là phụng sự được tất cả mọi người, làm cho mọi người được vui ạ. Cái câu này là chuẩn nhất! Thôi, tụi con để tay xuống hết đi. Cái câu này là tóm hết.

[42:38]Nhớ, cái thành công lớn nhất của mình là đem được hạnh phúc cho mọi người. Ví dụ như tụi con đặt cái ước mơ: "À, sau này tôi làm Chủ tịch nước, rồi sau này tôi làm Bộ trưởng, hay sau này tôi làm kỹ sư, làm bác sĩ, làm thầy giáo, làm người thu gom rác, làm nhà phát minh, làm người kỹ thuật viên lập trình phần mềm, vân vân vân vân vân vân", mà tới khi tụi con đạt được cái ước mơ của mình, ta gọi là người thành công, nhưng không phải là người thành công nhất. Mà người thành công nhất chính là người đem lại hạnh phúc cho cho người khác, cho nhiều người khác, đó mới là thành công nhất. Như vậy, hôm nay chúng ta nói về đề tài thành công và thất bại.

[43:19]Và tụi con đã trả lời rất nhiều cái cái yếu tố để đưa đến thành công cũng như tại sao đi đến thất bại. Và cái câu hỏi cuối, sư phụ hỏi tụi con thế nào là thành công nhất thì tụi con có người trả lời được nhưng có người không trả lời được. Thí dụ cái câu trả lời chiến thắng chính mình cũng chỉ lấy chính mình làm mục tiêu, phải không ạ? Cho nên chưa vỡ ra được. Còn cái câu trả lời của cái bé gì đó nói là đem được niềm vui cho mọi người, đây là câu trả lời chuẩn nhất. Và tụi con nhớ lấy câu trả lời này làm mục tiêu phấn đấu cho cho mình từ bao giờ? Từ bao giờ? Đúng như vậy, từ bây giờ. Và như vậy cái thành công nhất trong đời mình không phải là mười mấy năm nữa

[44:08]khi ta thành danh, thành công, thành sự nghiệp rồi ta bắt đầu mới là đem hạnh phúc cho mọi người, mà cái thành công nhất lại bắt đầu từ bây từ bây giờ là sống mà đem được hạnh phúc cho mọi người chung quanh mình.

[44:28]Đó là thành công nhất! Và tụi con phải tập cái điều đó từ từ bây giờ. Sống làm sao cái sự xuất hiện của mình ở đâu thì chỉ có niềm vui ở chung quanh, chỉ có niềm vui lan tỏa cho mọi người chung quanh mình. Đó là tụi con đang xây dựng từng chút một, từng chút một cái thành công nhất của đời người. Còn sau này, tụi con có thể thành công ở một lĩnh vực khác, có thể thành công trên sự nghiệp, tiền bạc, danh vọng, địa vị, vân vân. Nhưng mà những điều đó sẽ vô nghĩa nếu từ ngày hôm nay ta không có cái thành công nhất là sống để đem hạnh phúc cho mọi người chung quanh mình, nhớ điều đó. Và điều đó phải tập từ bây giờ, chứ không phải đợi sau này, không đợi nói:

[45:15]"À, đi hai bước, bước thứ nhất là thành công, bước thứ hai mới là thành công nhất. Bước thứ nhất là thành công, nghĩa là phải thành bác sĩ, kỹ sư giàu sang, rồi bắt đầu mới bước thứ hai là đem lại hạnh phúc cho mọi người", không phải. Mà chính cái bước thứ hai đó lại nằm ngay ngay bây giờ, từ bây giờ. Và ngay từ bây giờ, tụi con bắt đầu phải tập từng chút một trong cuộc sống, sống để đem niềm vui, đem hạnh phúc cho mọi người chung quanh mình. Mà mọi người chung quanh mình là ai? Ai? Hỏi bây giờ, ngay bây giờ ai là cái người chung quanh để mình sống mà đem hạnh phúc? Chính là bạn bè của mình, phải không ạ?

[45:56]Bạn học của mình, rồi mới tới huynh trưởng, mới tới các thầy cô. Còn sư phụ thì sao? Sư phụ là bèo bọt ở xa, ít khi gặp tụi con. Nhưng quan trọng những người ở chung quanh mình, rồi khi mà rời khóa học này đi về nhà thì cái người chung quanh mình chính là bố mẹ mình, anh chị em mình, ông bà, họ hàng, láng giềng, rồi trong trường thầy cô giáo, rồi sau này lớn lên là đó là ai? Những người đồng nghiệp, phải không ạ? Mà cái tâm tụi con nghĩ rằng những người chung quanh mình là ai? Trong cái tâm của mình là cả cái đất nước này, nhớ nha. Cả cái đất nước này mà lớn hơn nữa là gì? Cả cả cái thế giới này, đúng như vậy.

[46:35]Cái trí tuệ tụi con tới đâu, cái đạo đức tới tụi con tới đâu thì cái khái niệm mà mọi người chung quanh đó nó lớn ra chừng nấy. Còn cái tâm tụi con nhỏ thì thấy vài người chung quanh mình, còn cái tâm tụi con lớn thì mình cái khái niệm mà gọi là mọi người chung quanh đó nó lớn dần, lớn dần cho hết cả cái địa cầu này. Ý là như vậy nha. Từ bây giờ, tụi con phải tập sống cái điều để đem hạnh phúc cho mọi người chung quanh mình. Nhưng làm thế nào để sống đem mọi người hạnh phúc cho mọi người chung quanh mình thì nhiều vấn đề lắm, hôm nay ta không nói hết. Rồi quý thầy, quý cô sẽ giảng cho tụi con nghe trong những ngày tới.

[47:12]Bây giờ sư phụ nói tóm lại vài điểm. Hôm nay là ta nói về điều gì?

[47:20]Ước mơ nha. Tụi con có mặt trên cuộc đời này là tụi con ôm vào tâm mình biết bao nhiêu ước mơ của của bố mẹ, đúng không ạ? Tụi con mang vào lòng mình, gánh lên đôi vai mình ước mơ của của mọi người, của cả đất nước này, của những người lãnh đạo đất nước này, của thầy cô giáo, của cả một xã hội. Cho nên tụi con phải biết dệt ước ước mơ. Mà có người biết dệt ước mơ, có người không biết dệt ước mơ, nguyên nhân là bởi vì sao? Vì cái tầm nhìn kém, không thông minh, không đạo đức, cho nên không ước mơ. Cứ sống trong hiện tại, biết ăn, biết chơi, không biết ước mơ, không có lý tưởng. Nên tụi con phải biết có ước mơ, có lý tưởng vì mình có thông minh.

[48:08]Nhưng mà không phải ai cũng đạt được cái cái ước mơ của mình. Cái người đạt được cái ước mơ của mình là gọi là người thành thành công, người không đạt được gọi là người thất bại. Tại sao thành công, tại sao thất bại thì tụi con đã trả lời rất là rất là nhiều. Và cái câu hỏi chốt lại: "Người thành công nhất là gì?" thì tụi con đã trả lời được, đó là người đem lại niềm vui, hạnh phúc cho những người chung quanh mình, đó. Rồi như vậy là cái bài học hôm nay dừng lại, tụi con đã nắm được cái sườn cốt là như vậy. Nhớ ứng dụng vào trong cuộc sống của mình từ bây giờ nha. Rồi sư phụ chúc cho tụi con ăn ngon, ngủ ngon, học giỏi.

[48:49]Và sau khóa hè này về, nhớ như vậy, ta còn mười mấy năm để thay đổi số phận của mình nha. Và quyết sống để cả cái cuộc đời này chỉ đem hạnh phúc cho mọi người mà thôi, không sống cho mình nữa. Giống như là bài thơ mà Tố Hữu đã ca ngợi Bác Hồ: "Ôi lòng Bác vậy cứ thương ta, Thương cuộc đời chung, yêu cỏ hoa, Chỉ biết quên mình cho tất cả, Như dòng sông chảy nặng phù sa." Nha, như vậy.

[49:25]Rồi, chúc cả

[49:32]tụi con nha.