[0:33]Hôm nay nhân về thăm chùa Thiên Hòa theo lời yêu cầu của sư bà, thầy cũng có một chút đạo lý để chia sẻ. Lần này thầy nói về đề tài rất là cũ mà thầy đã nói đi nói lại mãi, nói đi nói lại mãi mà lại sợ người ta quên nên hôm nay nói lại, là lòng tôn kính Phật vô biên nha. Đề tài này thì ai cũng thường nghe thầy nói, nhưng mà thôi, thầy cứ phải nhắc đi nhắc lại tại vì đề tài này rất là căn bản mà rất là quan trọng. Cái người đệ tử Phật khi mình bước vào Phật pháp để tu hành mà không đủ cái lòng tôn kính Phật, thì cái đời tu của mình bị mất cái nền, không có cái công đức, mình rất dễ vào lạc vào tà
[1:16]kiến và mê tín, thậm chí có thể ra ngoài ngoại đạo luôn cũng có nữa, nếu lòng tôn kính Phật ta không đủ. Vì vậy cái để đặt cái nền tảng tu hành cho vững chắc, ta phải xây dựng trong lòng mình một lòng tôn kính Phật thật là mênh mông, tuyệt đối, như vậy. Nên cái đề tài này tuy rất là cũ, thầy nói hoài, nhưng mà không bao giờ là cũ, lúc nào cũng là mới, vì ta vẫn phải trau dồi hằng ngày, như vậy. Tất cả các nền văn hóa trên thế giới từ ngàn xưa cho tới ngàn sau đều giống nhau ở một điểm này. Khi ta gặp người mà ta kính trọng, ta đều muốn cúi đầu, muốn quỳ xuống, dù đó là bất cứ nền văn hóa nào. Không có khi nào mà ta gặp một người ta kính trọng mà ta ta giơ cái tay ra:
[2:06]"Khỏe không?", không có không có, không bao giờ, đó là cái lối của bạn bè ngang hàng. Còn ta gặp người kính trọng, ta đều cúi đầu xuống, muốn quỳ xuống luôn, thậm chí ta cúi ta lạy luôn. Tại sao? Là bởi vì thế này: khi ta cúi đầu xuống thấp hơn cái người đó, ý ta muốn nói rằng ta nhỏ bé hơn người đó rất nhiều, người đó là cái gì đó vời vợi ở trên cao mà ta rất là nhỏ bé ở phía dưới, nên cái đầu ta cúi xuống là để biểu hiện cái cái cái cái tâm tư đó mà ngôn ngữ không bày tỏ được, mà bất cứ quốc gia nào, bất cứ dân tộc nào cũng đều có cái cách bày tỏ giống hệt nhau như vậy, mà trong vô thức người ta đều giống nhau như vậy.
[2:52]Nghĩa là trong cái sự kính trọng và cái cái hành động là cúi đầu xuống đều giống hệt nhau. Đó là cái biểu hiện của lòng kính trọng. Rồi một biểu hiện nữa là đối với người mà ta kính trọng, ta muốn lắng nghe người đó dạy dỗ ta điều gì đó, vì ta biết rằng nơi cái trái tim người đó, nơi cái trí tuệ người đó còn ẩn chứa rất nhiều điều quý giá mà ta cần phải học hỏi. Chớ có ai mà mình biết là người đó dốt, người đó dở mà mình kính trọng không? Không có, phải không? Nên hễ mình kính trọng tức là người đó phải hơn mình, trong tim người đó, trong óc người đó có một cái gì vượt trội rất xa so với mình nên để mình kính trọng.
[3:36]Và chính vì khi mà mình kính trọng nghĩa là mình hiểu trong tim, trong óc người đó có những cái gì còn rất quý giá ẩn tàng ở trong, và mình muốn lắng nghe điều đó, mình muốn học hỏi điều đó, mình muốn tiếp nhận những điều đó vào trong tim, trong óc mình lại. Cho nên cái biểu hiện của một sự kính trọng nữa là ta muốn lắng nghe, ta muốn học hỏi. Và một cái biểu hiện nữa là một biểu hiện của sự kính trọng nữa là ta muốn vâng lời cái người ta kính trọng. Vì sao vậy? Vì ta tin chắc rằng với con người đó, con người mà ta kính trọng đó, hễ bảo ta làm điều gì thì điều đó chỉ là điều tốt, điều đó chỉ là có lợi cho ta và cho mọi người.
[4:21]Cho nên thường khi người đó bảo ta làm điều gì thì ta thích vâng lời làm chứ không có không cãi lại. Đó là những dấu hiệu của sự kính trọng đối với một người. Ví dụ mình là học sinh lớp năm mà mình gặp một người tiến sĩ, buộc mình phải kính trọng vì mình biết người này giỏi quá, họ hơn mình. Ví dụ mình đi đường mình thấy một người bị tai nạn xe, cái mình dừng xe lại, mình kêu xe cho người ta, kêu xe để đưa người ta vào bệnh viện, thì tức là mình cũng là người tốt. Nhưng mà mình gặp một người khác, khi gặp một người bị tai nạn như vậy thì cái người đó đã tìm cách là cứu người đó, đưa người đó vào bệnh viện,
[5:01]liên lạc với gia đình người đó để hỏi coi gia đình người đó có giàu, có nghèo, có khó khăn thế nào để họ tìm cách kêu gọi sự phụ giúp đỡ người ta tới nơi tới chốn luôn. Còn mình thì đưa người ta vào bệnh viện để hy vọng rằng bệnh viện cứu người ta sống là được rồi. Còn cái người kia họ nghĩ tới không biết cái người này có phải là trụ cột kinh tế gia đình hay không, nằm xuống đây rồi gia đình có biết hay không, rồi khi bệnh như vậy rồi gia đình có khốn khổ đến mức độ nào hay không, nên họ lo tới chu đáo hơn. Thì ta so sánh giữa cái đạo đức của ta với cái lòng tốt của người kia, cái ta thấy có một sự chênh lệch rất là
[5:33]là xa, và ta đặt vào lên người đó cái lòng kính trọng vì người đó đạo đức hơn ta rất nhiều. Có đúng không ạ? Hoặc là ví dụ như ta đôi khi mình còn có những cuộc vui à ta còn dự một cái tiệc nhậu mặc dầu ta không la sa đà, ta không có say sưa, nhưng mà thỉnh thoảng là ta vẫn vui chơi bạn bè, uống tiệc nhậu, rồi ai rủ đánh vài ván bài đánh cho vui, à nghĩa là ta còn lẩn quất những cái cuộc vui thế gian. Còn có một người mà ta nghe nói họ sống cực kỳ thanh tịnh, thanh khiết, không bao giờ vướng vào những cái trò bê tha lặt vặt của thế gian. Ta nghe như vậy ta kính trọng không? Ta kính trọng liền, bởi vì về phương diện đạo đức,
[6:12]về sự trong sạch, người đó đã vượt hơn ta rất nhiều. Ví như bây giờ khi ta vào chùa, à ta gặp một một thầy Tỳ-kheo, một sư cô dung dị, bình thường, hỏi ra thì người này cũng chỉ xong lớp 12, hỏi ra xuất thân của gia đình người này cũng chỉ là một nông dân nghèo, nhưng mà sau khi tiếp xúc qua một buổi thì ta lại kính trọng người đó, ta xem cái người tu sĩ đó hơn ta một bậc, mà ta gặp ta phải chắp tay ta cúi chào, vì sao vậy? Bởi vì tuy rằng cái người đó cái xuất thân gia đình kém hơn ta, cái học vị kém hơn ta, nhưng mà cái đạo đức, cái sự tinh khiết, cái lý tưởng tu tập, cái công phu tu tập người đó hơn
[6:57]ta, và khiến cho ta tự nhiên ta đặt lên người đó lòng kính trọng. Đó là lý do mà tại sao dù thế nào thì dù mà khi vào chùa, gặp một người xuất gia tu hành chân chính ta đều gửi lên cái người đó lòng kính trọng. Điều đó là điều rất tự nhiên, chứ nó không phải là một điều bắt buộc của tôn giáo. Có đúng vậy không ạ? Dạ vâng. Không phải là ta bị bắt buộc là hễ ta vào chùa thì ta phải kính trọng thầy cô, mà cái việc kính trọng quý thầy quý cô nó là một cái điều tự nhiên, nó là một cái điều một quy luật tâm lý khách quan rằng khi ta gặp một người đạo đức hơn ta làm cho ta lay động, ta kính trọng hơn,
[7:46]dù về tài năng ta có thể hơn cái người đó, như vậy, đó là một cái quy luật. Nên vì vậy, để cái người mà ta kính trọng thì hơn ta về đạo đức và tài năng, ta nể phục người có tài nhưng mà ta yêu kính cái người có có đạo đức. Ta hiểu được cái sự cách biệt đó. Giờ ví dụ thế này: một cái người thích hát nhạc, thích âm nhạc cái hôm họ gặp giới thiệu một cái người là cũng nói nói: "À xin giới thiệu với chị là cái người này là tiến sĩ âm nhạc." Cái người kia ngơ ngơ à bắt tay chào, họ không hiểu gì hết. Hả tiến sĩ âm nhạc họ họ không hiểu tiến sĩ âm nhạc là gì, nên họ ngơ ngơ à. Ví dụ còn như thầy, lại giới thiệu thầy nói:
[8:30]"Đây là một người tiến sĩ âm nhạc", là thầy nể liền. Là vì sao vậy? Bởi vì thầy cũng là người có biết âm nhạc và cái kiến thức về âm nhạc của thầy không nhiều, nhưng mà thầy biết là cái thế giới của âm nhạc nó mênh mông, sâu rộng mà thầy chỉ là người đứng chân ở ngoài cổng. Mặc dù thầy có viết được nhạc nhưng mà thầy biết rằng cái bầu trời của âm nhạc nó còn rất là mênh mông mà thầy chưa có có có khám phá được nhiều, mà thầy hiểu cái lớn lao của thế giới đó, cho nên thầy hiểu rằng cái người mà họ đến cái mức độ tiến sĩ âm nhạc, thạc sĩ âm nhạc hay qua đại học âm nhạc, họ hơn mình rất là nhiều, nên thầy nể.
[9:08]Hoặc là ví dụ thế này: có người nghe nói có đạo Phật, thì họ cũng đọc vài ba bài kinh Phật sơ sơ chưa hiểu gì hết, cũng chưa thực hành, rồi gặp một cái người giới thiệu nói là: "Cái ông này ổng đi tu theo đạo Phật hai chục năm rồi nha." Họ gặp nói: "Ờ vậy hả?", họ cũng không hiểu, họ không kính trọng. Nhưng mà nếu ta là người bước vào đạo Phật, ta có sự thực hành, ta có sự nghiên cứu, ta thấy cái sự vất vả trong cái việc tu như thế, nghĩa là từng giờ phút mà ta diệt cái tham, diệt cái sân của mình nó khổ đến mức độ nào, từng giây phút ngồi thiền nó mỏi lưng, nó đau chân, vất vả đến mức độ nào,
[9:43]là nghiên cứu giáo lý uyên thâm sâu xa đến như thế nào, ta thấy Phật pháp cả cái bầu trời bao la vô cùng tận, và có một cái người mà họ đã tu hành chân chính trong đạo Phật ngót 20 năm như vậy, thì ta biết rằng họ đã vượt xa hơn ta rất nhiều, cái tự nhiên ta nghe ta kính trọng liền. Cho nên cái sự kính trọng này là bởi vì ta biết được cái sự cách biệt giữa ta với người với người đó, còn cái người không hiểu được cái sự cách biệt đó thì lòng kính trọng tự nhiên không có. Cho nên vì vậy, để có thể kính trọng được một người, ta phải hiểu được cái vĩ đại của người đó, cái giỏi của người đó. Nếu ta không hiểu được cái vĩ đại của người
[10:25]đó, ta không kính trọng được người đó. Thầy vừa nói tới chữ hiểu, thầy nói tới nói lui cái chữ hiểu, mọi người để ý giùm thầy. Thầy nói tới nói lui cái chữ hiểu, nghĩa là khi nào ta biết được cái hay của người kia, ta mới có thể kính trọng được người kia. Còn nếu ta không biết rõ được cái hay của người kia, ta không thể kính trọng người đó được. Khi ta nói ta đặt lên Đức Phật lòng tôn kính tuyệt đối, thì phải hiểu rằng cái người đó đạo đức đã rất cao. Còn cái người đạo đức tháp thấp không bao giờ đủ lòng tôn kính Phật. Đây là điều không dễ dàng. Nếu ta không có trí tuệ, ta không kính trọng ai hết.
[11:03]Còn vì đến với Đức Phật, mình chỉ mê tín, mình tin tin, mình cầu xin thôi, chứ không bao giờ là biết kính trọng Phật là gì. Cho nên vì vậy là phải có trí tuệ ta mới có được sự sự kính trọng. Bây giờ thế này: hai người ngang tài nhau thì có kính trọng nhau không? Hồi nãy, thầy vừa nói là để kính trọng một người đó ta phải thấy được cái sự cách biệt giữa ta với người đó, ta thấy mình rất thấp còn người kia rất cao thì mình mới kính trọng. Bây giờ ví dụ như bây giờ hai người cùng là tiến sĩ thì có kính trọng nhau không ạ? Ví dụ hai ca sĩ cùng là ngôi sao có kính trọng nhau không? Tại sao không kính trọng?
[11:45]Mà thường là ganh tị nhau. Hai người ngang tài với nhau rất dễ ganh tị với nhau. Nhưng bây giờ ví dụ như hai người cùng có đạo đức cao vời như nhau thì có kính trọng nhau không? Có không? Ví dụ hai người cùng là hòa thượng hết, cùng là hòa thượng được tấn phong, cùng là hòa thượng đã tu, nghĩa là 60 năm ở trong đạo thì có kính trọng nhau không? Có, rõ. Nên ở đây ta có so sánh chút xíu là tài năng bằng nhau thì có khi là không kính trọng nhau, mà có thể ganh tị với nhau. Nhưng mà nếu đạo đức càng lớn, càng bằng nhau thì lại càng kính trọng nhau. Do đó ta hiểu một điều, ta càng hiểu thêm một điều
[12:26]nữa là chỉ có những người có đạo đức mới có thể khởi lên cái lòng kính trọng với ai đó. Còn cái người mà không có đạo đức thì rất khó khởi lên lòng kính trọng, mà lại dễ khởi lên cái lòng lòng ganh tị hơn thua. Nên nói đi nói lại nãy giờ và ta thấy rằng là rõ ràng lòng kính trọng là một cái phẩm chất của đạo đức, một cái phẩm chất đạo đức cao quý của con người. Và đó là lý do tại sao mà nghìn đời xưa, cha ông ta buộc đứa trẻ từ nhỏ phải biết kính trọng người lớn để dạy cho nó cái đạo đức. Vì nếu đứa bé từ nhỏ mà nó không học được cái sự kính trọng ai hết thì đó là đứa bé không có đạo đức, lớn lên nó vất đi.
[13:14]Vì từ cái nền của lòng kính trọng nó không có thì nhiều đạo đức khác nó cũng sẽ không có, và lớn lên dần nó sẽ là mối họa cho xã hội. Nó là mối họa cho xã hội và nó cũng chính là kẻ thù của chính nó. Kẻ thù lớn nhất của đời mình là ai? Là chính mình, hồi nãy có bài nhạc. Nên nãy giờ phân tích mới sơ sơ là ta đã thấy cái lòng kính trọng là một phẩm chất đạo đức đáng quý. Mà khi hiểu điều này rồi, ta mới biết là nó quan trọng trong cái việc tu hành đến dường nào, cũng như nó quan trọng trong việc giáo dục một con người đến dường nào, và nhất là quan trọng trong việc giáo dục những đứa trẻ từ cái thuở còn ấu thơ.
[13:57]Trong cái nhân quả của cái lòng kính trọng là thế này: khi ta kính trọng ai điều gì thì ta dần dần sẽ thành tựu điều đó, đó là nhân quả. Ví dụ như ta ta kính trọng người thầy giáo của ta, thì sau này có thể ta là một thầy giáo giỏi hoặc là ta có khiếu về sư phạm, ta dạy ai điều gì cũng rất là hay. Hoặc ta kính phục một nhà bác học thì một lúc nào đó ta rất dễ trở thành một nhà khoa học xuất sắc. Hoặc là ta kính trọng ai về cái tài năng âm nhạc thì ta cũng rất dễ sau này mình trở nên giỏi trong cái lĩnh vực âm nhạc. Hoặc là hay hơn, mình thấy một người có một cái tâm hồn từ bi, yêu thương, điềm đạm, đạo đức và mình luôn ngưỡng mộ cái điều đó
[14:47]thì chắc chắn cái nhân quả nó sẽ đưa đến là cái nhân cách của mình cũng sẽ thay đổi từng ngày, và mình dần dần sẽ trở thành con người đạo đức, độ lượng giống giống như vậy. Đó là cái nhân quả. Nên vì vậy là ta xem lại con người mình, khi mình thiếu điều gì, mình phải biết kính trọng người khác cái điều đó. Trong cái truyện mà Thoát Vòng Tục Lụy, ở đây ta có xem truyện Thoát Vòng Tục Lụy chưa ạ? Trong cái truyện nói kiếp xưa có một ông thư ký ở trong chùa, ông có gương mặt rất là rất là xấu. Sau đó, cái vị sư phụ mới kêu ông sám hối là bằng cách lạy Phật Dược Sư. Và ông cứ lạy mãi, ông cứ chiêm ngưỡng cái dung nhan 80 vẻ đẹp của Phật,
[15:37]và đời sau ông trở thành một cái nhà sư là Ngọc Lâm rất là rất là đẹp. Thì trong lúc mà ông sám hối đó thì ông không có hướng tâm nhiều về những cái phẩm chất khác, mà ông cứ hướng tâm về cái yếu tố dung nhan của Phật, vậy mà đời sau ông đã được một cái gương mặt rất là đẹp. Thì cũng vậy, bây giờ bao nhiêu người đang ngồi đây, có những người có gương mặt rất đẹp là có thể là chỉ vì đời trước là ta lễ Phật, ta đã tán thán tôn nhan của Phật, đời này ta cũng được cái dung mạo rất là đẹp. Tuy nhiên, với cái người mà hiểu đạo sâu xa thì ta không có hướng tâm về những cái điều thuộc về về thế tục, mà ta muốn hướng tâm về những điều cao siêu hơn.
[16:31]Đó là khi ta đặt cái niềm kính trọng của mình lên một bậc Thánh thì trong lòng ta dần dần sẽ thành tựu những cái phẩm chất của các bậc Thánh như thế. Nên ở đây ta nói cái nhân quả của lòng kính trọng là nói đi nói lại là để biết rằng là cái người Phật tử ta, ta phải biết tôn kính một bậc Thánh. Vì đó là cái nhân ban đầu của sự tu hành. Nếu mà ta không có kính trọng một bậc Thánh thì không bao giờ có những phẩm chất Thánh xuất hiện trong tâm hồn ta. Mà nếu mình tu tập mà không có cái phẩm chất Thánh xuất hiện trong tâm hồn mình thì mình làm cái gì? Mãi mãi mình chỉ là một người phàm phu, tầm thường, hẹp hòi, ác độc,
[17:16]ích kỷ và sẽ tiếp tục trôi lăn trong cái luân hồi vô tận, đau khổ này. Nên để mà thoát được cái luân hồi đau khổ này, ta phải có cái hạnh của một bậc Thánh. Cái hạnh bậc Thánh đó là phải là một sự tu tập rất dày công, nhưng mà cái căn bản ban đầu là ta phải biết kính trọng một bậc Thánh nào đó. Nên có những người nhiều khi may mắn trong cái hồi xa xưa của họ, họ đã từng gặp một bậc Thánh mà họ đã cúi đầu, đảnh lễ, cúng dường, tôn kính thì cái đời này họ tu rất là dễ vì họ có cái phẩm chất của Thánh trong tâm hồn. Mà nếu may mắn hơn nữa, người nào mà đã từng gặp Phật ở kiếp xưa rồi tái sinh trở lại
[18:01]thì thường là giờ này họ đã là những bậc cao tăng đắc đạo cả rồi. Vì cái lòng kính trọng của họ đối với Đức Phật đã định hướng khiến cho họ nhiều đời nhiều kiếp xuất hiện được phẩm chất Thánh và tinh tấn tu hành. Nên ở đây ta thì ta không biết là mình đã được cái điều đó hay chưa. Ta không có chắc rằng kiếp xưa mình đã gặp được một bậc Thánh nào để mình tôn kính hay không. Ta cũng không chắc là kiếp xưa mình đã sống cùng thời với Đức Phật để mình có thể tôn kính Đức Phật vô biên hay chưa, không biết. Thôi bây giờ ta gieo cái nhân đó lại ở kiếp này. Nói ở kiếp này thì không có Phật thì làm sao mình kính Phật?
[18:43]Phật ở đâu? Phật đây.
[18:50]Thật ra mình nói Phật ở đây á thì cũng hơi gượng mà nói, vì Đức Phật chỉ ngồi bất động, chỉ là một pho tượng, và không nói với ta một lời nào. Vì ta nhìn cái bức tượng Phật, ta hình dung ra được cái cái hình dáng của Phật, cái dung nhan của Phật na ná nào đó từ cái thời xưa, và có một cái nơi để ta đặt lên lòng tôn kính, thay thế cho một Đức Phật còn tại thế mà ta đã không có duyên đã gặp Ngài. Nên bây giờ thôi thì an ủi, đỡ buồn, ta lễ kính Ngài thông qua cái pho tượng mà nghệ nhân nào đó đã tạc, và quý thầy, quý cô đã đưa lên tượng thờ. Thì đây cũng là một sự an ủi thôi. Nhưng mà khi mà nhìn đến Đức Phật, cái pho tượng như vậy,
[19:46]lòng mình có kính trọng bằng khi mà mình gặp Đức Phật sống không ạ? Có không? Không, không thể nào bằng được. Nếu mà có một Đức Phật đang ngồi đây thì bây giờ mình có ngồi như vậy không? Có không? Không chịu nổi đâu, lòng mình xúc động lắm. Tất cả tâm tư mình nhiếp chặt vào hết, dồn hết vào cái lòng tôn kính để dâng lên Đức Phật, nếu sự thật đang có Đức Phật ngồi ở đây. Không ai chịu nổi, không ai có thể ngồi bình thản như vậy. Ta xúc động tột độ mà để lắng nghe từng lời, từng lời của Phật. Nhưng mà vì chỉ là bức tượng, cái lòng kính trọng ta chỉ còn giảm chừng 1% à. Cho nên ta cứ ngồi một cách thanh thản,
[20:27]nhiều khi mình đi qua đi lại tượng Phật mình cũng bình thường lắm, không có thấy gì. Còn cái người nào á mà tượng Phật thờ ở đó mà trong lòng mình cứ nghĩ như là Phật sống, mà đến trước Phật mình rón rén, mình cẩn thận thì người đó rất có phước á, rất là có phước. Và nghĩ như Đức Phật còn sống cho nên mình rất là cẩn thận, rất là kính trọng, và cái lòng kính trọng nhiều nên cái phước mình rất là nhiều. Nhưng mà tiếc rằng là nhiều khi do đời sống thực tế, tượng Phật để đó rồi ta cứ phải có công việc, ta phải đi qua đi lại làm lụng này làm lụng kia, và cứ nghĩ thôi Phật chỉ là pho tượng, cho nên ta cứ sống thoải mái, ta không đủ cái lòng kính trọng lắm.
[21:08]Vì vậy mà chính vì vậy mà ta lễ bức tượng Phật ta không bao giờ bằng với việc mà ta lễ một Đức Phật thực sự. Nếu mà ta gặp Đức Phật sống thực sự, ta lạy một lạy thôi, cái phước nó gấp một triệu lần ta lạy cái pho tượng. Mình sinh ra đời mà gặp Phật là cái duyên phước không thể tính kể. Nên chúng ta là những người bất hạnh, ta sinh ra sau Phật hơn 2500 năm. Ta không có cơ hội để gặp Phật mà đảnh lễ, bày lên Đức Phật cái lòng tôn kính tuyệt đối của mình. Đó là một cái bất hạnh, một cái rất là thiệt thòi, nhưng không sao ta hãy bù lại bằng cái gì? Bằng hiểu cái điều thế này là: Dù Đức Phật đã nhập Niết-bàn nhưng mà cái tâm của Phật phủ trùm cả chúng sinh.
[22:01]Lúc nào cũng ở bên cạnh ta để yêu thương ta, che chở ta, gia hộ ta khi mà ta nghĩ về Người, phải không? Hoặc là tuy Đức Phật đã nhập Niết-bàn nhưng mà những bức tượng Phật còn để lại để tôn thờ thế này vẫn là nơi mà ta gửi lên đó lòng xúc động, tôn kính vô biên. Mỗi khi mà nhìn thấy tượng Phật, ta cứ nghĩ trong lòng như là Đức Phật còn tại thế đang ngồi đó sống động nhìn ta mỉm cười để mà ta dâng lên Ngài như là một đấng cha lành, như bậc Thầy vĩ đại, như là cái nguồn yêu thương không bao giờ cùng tận. Cứ nghĩ như vậy và cái lòng tôn kính của ta cao lên cũng làm cho cái phước của ta đạt được rất là nhiều.
[22:46]Đây là cái mà để ta bù lại so với cái thiệt thòi mà mình đã phải chịu đựng là đã sinh sau Phật và quá xa. Trong các phẩm chất của các bậc Thánh mà được định nghĩa mà nhất là bậc Thánh ban đầu là một vị chứng Sơ quả Tu-đà-hoàn là phải đạt được cái lòng tôn kính Phật một cách kiên định. Cái dấu hiệu của một bậc Tu-đà-hoàn là ai nói nghiêng nói ngửa thế nào không bao giờ lay động cái lòng tôn kính Phật. Đó là dấu hiệu. Còn những cái người mà chưa chứng Tu-đà-hoàn thì lòng tôn kính Phật có khi bị lay động. Có khi ai lại nói cái mình dụ cái mình nghe mất tiêu. Ví dụ bây giờ vậy mình đang thờ Phật mà mình cũng không hiểu
[23:31]lắm, thấy ông bà mình thờ rồi mình cũng để Phật mình thờ, cái có người lại nói là Phật bây giờ xưa rồi, hết duyên chúng sinh rồi, bây giờ phải đổi qua ông khác. Mà bây giờ theo tôi tôi chỉ cho cái chỗ này, mình đi theo họ tu cái họ cho tiền, họ giúp này giúp kia trong đời sống. Cái mình nghe mình tin, nói à Phật lâu quá chắc hết duyên chúng sinh thiệt à, thôi mình đổi mình đổi đạo. Thì cái người mà nghe nói sơ sơ cái lung lay như vậy, bỏ đạo như vậy thì người đó không có phẩm chất Thánh. Tại vì cái phẩm chất Thánh là phải biết kính trọng một bậc Thánh mà cái bậc Thánh cao tột nhất là Đức Phật.
[24:08]Còn cái người mà bị lung lay như vậy là không có phẩm chất Thánh trong lòng. Giống như trong câu chuyện của ông Cấp Cô Độc vậy. Ông theo Phật, ông cúng dường, ông làm biết bao nhiêu việc phúc. Thì khi mà ông làm bao nhiêu việc phúc như vậy á thì ông bị hai cái tai họa. Một á là cái tài sản của ông bị suy giảm. Người ta mượn nợ ông người ta giật không trả. Buôn bán bắt đầu nó lỗ dần dần. Cái tai họa thứ hai nữa là một số vàng rất lớn mà ông chôn trên cái khu đất ở gần bờ sông thì một cơn lũ kéo qua nó cuốn trôi hết cái khu đất, lở hết đất nó cuốn vàng đi mất luôn. Tức là ông bị hai cái tai họa.
[24:48]Thì có một cái nữ thần bà sống ở nương náu trong cái cổng nhà ông, bà mới khó chịu vì sự xuất hiện của Đức Phật và chư Tăng, bà mới hiện ra bà trong đêm bà nói với ông là: "Vì ông bà ông theo Phật mà ông bị tai họa, nên đừng theo Phật nữa." Nhưng mà xui cái là ông đã chứng quả Tu-đà-hoàn nên lòng tôn kính Phật của ông đối với Đức Phật là tuyệt đối. Lúc đó ông quắc mắt ông rầy liền. Quắc mắt ông rầy liền bởi vì sao? Không có cái gì có thể làm lung lay được cái lòng tôn kính Đức Phật của một bậc đã chứng Tu-đà-hoàn. Và chính vì cái điều đó mà sau này cái sự việc nó trở nên tốt đẹp. Nếu mà ta muốn nghe câu chuyện này thì hãy nghe tiếp cái bài giảng Pháp Cú mà
[25:30]thầy giảng trong cái bài "Nữ thần hối hận", "Khi nữ thần hối hận" nha, hãy tìm nghe thì câu chuyện nó rất là dài nên đây thầy không có nói hết được. Nhưng mà thầy muốn dẫn chứng lại để thấy thế này là cái người mà có phẩm chất Thánh á là cái lòng tôn kính đối với Đức Phật là là không thể lung lay được, là kiên định, là là tuyệt đối. Tuy nhiên, thật ra để có thể chứng được Thánh thì trước khi đó, trước khi chứng được Thánh đó, ta đã khởi được lòng tôn kính Phật tột độ rồi, thì ta mới lần lần thành tựu được cái phẩm chất Thánh ở trong lòng mình. Nên ở đây bây giờ tất cả mọi người ngồi đây thì cứ tự
[26:12]nói rằng ta là những người phàm phu, phải không? Cứ tự cho mình là phàm phu, còn có ai cho mình là Thánh không? Thì thầy thầy mời qua ngồi chỗ khác. Còn nếu vậy thì thôi ta giống nhau, ai cũng là phàm phu phải không? Nhưng mà là những người phàm phu mà ta biết đạo, ta tin đạo, ta tin Phật và ta muốn thoát cái thân phận phàm phu của mình. Ta không muốn mình mãi mãi cứ là phàm phu thế này. Ta muốn một ngày nào đó mình phải bước lên một đời sống tâm linh cao siêu hơn, mình phải thật sự trở thành một vị Thánh thoát tục, chứ không thể cứ mãi mãi là một phàm phu mà chìm đắm trong những cái hơn thua tầm thường của thế gian này.
[26:53]Mà muốn thay đổi cái thân phận từ phàm phu lên bậc Thánh đó thì ta phải có cái nhân quả đầu tiên là tôn kính bậc Thánh. Mà bậc Thánh cao tột nhất là là Đức Phật. Cho nên vì vậy, để chuyển thân phận từ phàm phu lên một bậc Thánh, để khởi đầu cái sự tu hành của mình thì ta có một cái nhân quan trọng đó là xây dựng lòng tôn kính Phật tuyệt đối vô biên.
[27:27]Tuy nhiên, nếu không hiểu được sự vĩ đại của Phật đến mức độ nào thì ta không đủ lòng tôn kính Phật. Vì có một người nào đó chưa biết kinh Phật, chưa đọc về lịch sử Đức Phật rồi thấy có chùa thờ Phật, thấy người ta vào người ta lễ lạy, thắp nhang cầu xin, mình cũng vào thắp nhang lễ lạy cầu xin thì cái người này có phải là tôn kính Phật không? Có không?
[27:53]Thấy đầu cũng cúi lạy sát đất á, cũng thắp nhang xì xà xì xụp á, nhưng không phải tôn kính Phật, mà chỉ là cầu xin theo cái hình thức mê tín thôi. Nghĩ rằng là cái ông này là thấy người ta lại người ta cầu xin chắc mình lại mình cầu xin ổng cũng cho mình cái gì đó. Thôi sẵn chiều nay đánh số đề, thôi sáng nay mình đi mình lạy một chút hi vọng chiều nay ra đúng cái con số mình đã nuôi ba năm nay gần bay cái nhà. Có ai nuôi số đề gần bay cái nhà chưa?
[28:22]Và ta thấy rằng cái luật nhân quả mà Phật đã dạy cho ta, cái lòng từ bi mà Phật khuyên ta, đó chính là nền tảng để xây dựng một thế giới hòa bình, hạnh phúc. Thế giới ngày nay đau khổ, chiến tranh, ly tán, tang tóc bởi vì con người không thương nhau, bởi vì con người cứ mãi gây tạo những điều ác. Bây giờ nếu con người biết yêu thương nhau bằng cái lòng từ bi như Phật dạy, nếu con người biết dừng tay làm ác vì sợ nhân quả như là Đức Phật đã cảnh báo thì thế giới này lập tức trở thành cái cõi hòa bình, hạnh phúc liền. Cho nên biết bao nhiêu những cái nhà lãnh đạo trên thế giới ngồi bàn với nhau để đi mưu cầu đi xây dựng một thế giới hòa bình,
[29:11]hạnh phúc nhưng mà chỉ bởi vì nó thiếu nó thiếu cái yếu tố căn bản ban đầu là là cái lòng từ bi của Phật dạy trên khắp hành tinh này, thiếu cái sự giáo dục về luật nhân quả trên khắp hành tinh này, nên thế mà thế giới vẫn tiếp tục chiến tranh, tang tóc, ly tán, đau khổ.
[29:36]Hiện nay vẫn còn những cái thế lực mà cứ muốn xâm chiếm cả thế giới, cứ muốn làm bá chủ cả thế giới, âm thầm bí mật ngày đêm chế tạo những loại vũ khí độc hại, thậm chí như vũ khí hạt nhân mà giết người hàng loạt để mong tìm một cái quyền lực trên khắp thế giới này. Nhưng mà đâu biết rằng cái gì mà đã đi ngược lại cái quy luật tự nhiên là chỉ gây ra cái họa mà thôi. Nghĩa là dù cho một cái đế quốc nào đó có xâm chiếm được rất nhiều nước để cai trị khắp nơi rồi cái loạn nó sẽ nổi lên ngay từ trong lòng cái cái đế quốc của mình để làm cho đế quốc mình cũng phải tan vỡ, chẳng bao giờ có cái điều gì tồn tại lâu cả.
[30:17]Chỉ có tình thương yêu, chỉ có đạo đức mới là cái giá trị vĩnh hằng để cho ta đi tìm, để cho những người có trí tuệ phải đi tìm, để cho những người có trách nhiệm quyền lực lãnh đạo thế giới phải mưu tìm cho loài người. Cho nên cái điều mà những nhà lãnh đạo có trách nhiệm trên thế giới phải đi tìm cho loài người đó là cái lòng từ bi, cái đạo đức, cái sự tin về luật nhân quả chứ không phải là đi tìm cái quyền lực cho cá nhân mình. Hãy hiểu điều này như vậy. Và khi mình có duyên có phước là một người lãnh đạo của thế giới thì hãy cố gắng chung tay góp sức để xây dựng thế giới nành này thành thế giới
[30:56]hòa bình, hạnh phúc, đạo đức, hiền lương bởi vì bởi trên những giá trị đạo đức, đạo lý mà Đức Phật đã dạy dỗ cho tất cả chúng ta. Và cái thiền định mà Đức Phật dạy cho chúng ta vậy ngày hôm nay càng là một phương thuốc quý báu. Cái người xưa á, cái đầu óc họ rảnh rang hơn ta là bởi vì tính một cái câu chuyện gì để làm á rất là lâu. Do cái phương tiện thông tin nó rất là chậm. Ta muốn biết một điều gì ta phải đi sục sạo đi tìm cả mấy ngày, mấy tháng, mấy năm mới tìm ra. Hoặc là muốn đi đến đâu ta phải ruổi ngựa mà đi thuyền đi rất là lâu mới tới nên công việc nó tiến hành rất là chậm. Còn ngày hôm nay, mình nhấn vào Google,
[31:40]internet cái là biết hết tùm lum mọi chuyện. Liên lạc với nhau qua mail, qua điện thoại di động là chớp mắt biết hết tất cả mọi chuyện và xử lý công việc càng lúc càng nhanh. Và ta cứ tưởng ta cứ tưởng là máy móc xử lý nhanh như vậy ta sẽ còn dư rất nhiều thời gian. Ta cứ tưởng thế này, là thay vì ta phải đi một ngày đường để ta tới gặp cái ông đó ta nói chuyện thì ngày hôm nay ta nhấc điện thoại lên ta nói thì ta sẽ đỡ mất một ngày đường phải không? Đỡ mất thời gian ngày đường. Như vậy là con người sẽ càng lúc càng rảnh rỗi chứ gì. Hoặc là bây giờ ta muốn đi ra ngoài Bắc nếu mà đi ngày xưa thì không biết mấy tháng mới ra Bắc,
[32:16]bây giờ ta lên máy bay ta bay cái vèo tiếng mấy, hai tiếng ra tới ngoài Bắc. Thì như vậy ta sẽ đỡ rỗng một thời gian là gần một tháng còn ở không chứ gì. Nghĩa là ta nghĩ rằng kỹ thuật càng tiến bộ thì con người sẽ càng có nhiều thời gian rảnh để sống, để hưởng thụ phải không? Nhưng bây giờ thực tế là sao ạ? Thực tế là sao? Kỹ thuật càng cao, tốc độ càng nhanh thì con người càng căng thẳng, càng bận rộn, riết càng lúc càng không có thời gian thở luôn. Đúng không ạ?
[32:47]Nhưng mà phải hiểu một điều là thế này. Kỹ thuật càng cao càng tiến bộ thì con người càng bận rộn, càng căng thẳng, càng bất an. Và như vậy, con người càng lúc càng cần thiền định mà Phật đã dạy để ta quân bình tâm lý ta lại, ta tìm sự trầm tĩnh, sự điềm đạm, sự thư giãn lại nếu mà nói về vệ sinh thần kinh. Còn nếu nói mà sâu xa hơn thì rõ ràng thiền định làm cho ta thoát khỏi thân phận của một con người tầm thường. Con người tầm thường là con người lúc nào tâm cũng loạn động, suy nghĩ đủ thứ chuyện và ta thoát khỏi cái thân phận đó bằng thiền định để tâm ta an trú trong hư vô. Ta nói an trú trong hư vô, bản ngã ta nhỏ dần và ta từ bỏ cái
[33:28]thân phận của một phàm phu tầm thường để bước lên thân phận của một vị thánh chỉ bằng con đường thiền định mà thôi. Cho nên bước ban đầu đó là một cái sự gì, sự vệ sinh thần kinh đem lại quân bình về tâm lý, nhưng mà cao hơn, thiền định cho ta thoát khỏi thân phận của của phàm phu.
[33:49]Hoặc là như Đức Phật nói, "Không có giai cấp khi máu cùng đỏ, không có giai cấp khi mà nước mắt cùng mặn. Sự sống nào đáng quý như nhau và nỗi đau khổ nào cũng cay đắng như nhau." Đó là sự bình đẳng. Và chính vì sự bình đẳng này mà Đức Phật dạy cho ta cái đạo đức, đạo đức bình đẳng để ta đối xử với muôn loài muôn người một cách thích hợp. Dù rằng con người rất cách biệt nhau về phước đức, về thân phận. Ngồi ở đây vậy, có người đã rất giàu, người rất nghèo. Ai rất giàu cho thầy biết, cho thầy xin địa chỉ luôn. Còn ai rất nghèo khỏi cho địa chỉ. Thấy không? Bất bình đẳng liền á. Con người ta vậy, vốn cách biệt nhau rất xa về dung mạo, về phước đức.
[34:36]Nhưng mà dù có cách biệt như thế, nhưng mà với lời Phật dạy, Phật đã đem loài người gần lại với nhau để ta sống yêu thương nhau. Dù thân phận có khác nhau nhưng ta vẫn yêu thương nhau, vẫn biết rằng ta bình đẳng trong đau khổ của luân hồi, bình đẳng trong cái sự sống yêu quý này. Ta bình đẳng vì ta cùng là con của một đấng cha lành vĩ đại. Nhờ như vậy mà con người sẽ sống tốt với nhau hơn. Nên những điều mà Phật dạy là vô cùng quý giá đối với loài người mà ta có ca ngợi ta có tán thán muôn đời không hết được. Như là Đức Phổ Hiền đã nói, "Như biển cả âm vang dào dạt sóng, rất nhiệm mầu con khởi những ngôn từ.
[35:18]Từ nghìn xưa mãi đến nghìn sau, ngợi ca Phật biển muôn trùng công đức." Thì ta cũng vậy. Nghĩa là khi ta càng hiểu Phật chừng nào rồi thì lòng tôn kính của ta đối với Đức Phật là không còn giới hạn. Cái sự tán thán của ta đối với Đức Phật là không ngôn từ nào có thể diễn tả hết. Và mãi mãi phải như vậy. Mãi mãi ta ta đi khắp thế gian này để nói với mọi người rằng là trái đất này đã có một bậc thánh, đã từng có một bậc thánh vĩ đại đã đem đến cho con người ánh sáng chân lý và ta không được quyền quay lưng với ánh sáng chân lý đó. Suốt đời, suốt kiếp chúng ta phải đi làm công việc này, hãy đến với mọi người để gieo rắc cho mọi người
[36:02]cái niềm tin yêu này, cái lẽ phải này.
[36:10]Nếu mà trong tâm ta không có cái lòng tôn kính Phật thì đó là điều bất hạnh cho cuộc đời của mình. Hãy nhìn lại tâm mình. Từ bấy lâu nay tâm ta đã có lòng tôn kính Phật chưa? Nếu ta chưa có được lòng tôn kính Phật thì hãy biết cuộc sống mình là bất hạnh, vứt đi. Nếu chưa có hãy trang bị cho mình lòng tôn kính Phật, phải buộc mình phải tôn kính Phật. Nhưng mà sao? Phải hiểu Phật cái đã. Càng hiểu Phật thì ta càng tôn kính Phật, mà càng tôn kính Phật thì ta lại càng có trí tuệ, có đạo đức, mà càng có trí tuệ, có đạo đức thì ta tu hành càng tiến bộ. Mà ta tu hành càng tiến bộ rồi thì ta lại càng hiểu Phật hơn.
[36:50]Ta càng hiểu Phật hơn thì ta càng sao? Lại càng tôn kính Phật hơn, mà càng tôn kính Phật hơn thì nhân cách ta lại càng nâng cao hơn. Nhân cách ta càng nâng cao hơn lên thì cái sự tu hành ta lại càng tiến bộ hơn. Mà càng tu hành càng tiến bộ hơn, ta lại càng hiểu Phật hơn. Nó cứ như vậy mà nó đi lên. Cái vòng xoay như vậy mà nó đi lên. Cứ bắt đầu bằng cái lòng tôn kính Phật mà tất cả mọi chuyện đều tiến bộ lên như vậy. Mà thực sự ra chỉ Phật với Phật mới hiểu rõ nhau.
[37:19]A La Hán cũng không hiểu hết Phật, huống hồ là chúng ta phàm phu. Cho nên vì vậy, ta chỉ cố gắng được chừng nào là tốt chừng nấy, chớ ta đừng có hy vọng rằng ta hiểu hết về Phật, hiểu không hết đâu. Vì chỉ có Phật với Phật mới hiểu nhau, còn ta chỉ hiểu Phật một phần. Nhưng mà hiểu được một phần, tôn kính được một phần là tâm hồn ta, cuộc đời của ta đã rất là có công đức. Cho nên vì vậy ta phải khéo tạo ra lòng tôn kính Phật, nuôi lớn dần cái lòng tôn kính Phật đó. Và mỗi ngày ta phải lễ Phật, phải tự dặn lòng mình là thiết tha tôn kính Phật. Đến khi nào mà ta cảm thấy rất rõ ràng rằng vì Phật mà ta chết, ta sẵn sàng thì đó là được rồi đó.
[38:10]Mình phải tự dặn lòng mình như vậy, tự dặn lòng mình là phải tôn kính Phật, phải tràn ngập cái lòng xúc động, cái cảm xúc tôn kính Phật cho đến khi nào vì Phật mình chết, chết liền không sợ, là bắt đầu được. Rồi chưa được nữa, nói được cái là được phần mình thôi. Khi mà cái lòng tôn kính Phật của mình nó như vậy, đầy tràn rồi thì ta nhớ như một ly nước á, hễ đầy xong rồi mà mình rót nữa thì sao? Phải? Phải tràn. Thì cũng vậy, cái lòng tôn kính Phật trong ta đầy rồi, tới lúc nó phải tràn. Nó tràn đi đâu? Tràn ra mọi người chung quanh. Nghĩa là ta làm sao làm, sao không biết, nhưng mà làm sao cho mọi người chung quanh ta đều phải có lòng tôn kính Phật như ta.
[38:54]Thì đó mới là lòng tôn kính Phật ta nó đầy và nó tràn. Chứ còn chung mình một mình mình kính Phật mà người chung quanh mình chưa kính Phật, tức là cái lòng kính Phật của mình nó chưa có chưa có đầy nên nó chưa có tràn. Hễ thấy nó tràn mới biết là nó đầy, còn nó chưa tràn là biết nó chưa đầy. Nghĩa là mình tôn kính Phật có mình, người chung quanh mình không ai biết gì hết là lòng kính Phật mình chưa đủ. Còn nếu lòng kính Phật mình đã đủ rồi thì tự nhiên từ từ những người chung quanh mình cũng phải phải kính Phật theo. Và tự nhiên mình sống cách nào đó, mình không cần kêu, không cần kêu mình phải bắt, "Vô lạy Phật đi con." Không cần phải bắt ép đâu.
[39:32]Nhưng mà trong cái đời sống của mình là tự nhiên mọi người chung quanh cảm động và họ đều phải theo mình quỳ xuống lạy Phật hết, là đúng. Có lần thầy nói thế này, "Mọi việc trên đời này đều tạm bợ. Nhà cửa ta rồi nếu nó không cháy, nó không bị bán thì khi ta chết ta cũng phải bỏ lại. Tiền ta nếu nó không bị cướp bị giật thì ta chết ta cũng để lại. Mọi thứ trên đời đều để lại mà có thể nó mất trong hiện tại chưa đợi mình chết đâu. Có khi ngay khi mình đang còn sống, những điều đó đã rời bỏ mình rồi. Nhưng mà chỉ xin một điều không bao giờ rời bỏ ta. Ta chỉ xin một điều để ta sống và một điều để
[40:17]ta mang đi theo khi ta chết, đó là điều gì? Đó là lòng tôn kính Phật." Ta có thể mất hết tất cả, mất hết danh dự, mất hết tài sản, mất hết mọi thứ trên đời này, nhưng chỉ xin được rằng, "Con chỉ xin mang được cái lòng tôn kính Phật để con sống và để con chết." Ngoài ra không sợ gì nữa hết. Rồi ai muốn lấy gì đó lấy, lấy đi. Và họ không thể nào lấy được cái lòng tôn kính Phật trong lòng mình. Còn ngoài ra muốn lấy gì đó lấy, chẳng sợ. Không sợ. Sống phải như vậy. Và khi ta sống được như vậy rồi, ta sống ung dung thanh thản giữa đời, đời này không còn gì để sợ và cũng chẳng có gì để ta muốn nữa, chẳng có điều gì để ta thèm muốn,
[40:55]chẳng có điều gì để ta run sợ vì ta biết có một điều không ai lấy được, đó là lòng tôn kính Phật tuyệt đối trong lòng ta. Điều đó để ta sống và để ta chết, không sợ nữa. Nhưng mà lòng tôn kính Phật đó không phải là một loại tình cảm cực đoan, hẹp hòi. Vì sao vậy? Vì có cái lòng tôn kính Phật này mà ta yêu thương được loài người, ta hiếu kính được với cha mẹ ta, ta yêu thương được đất nước ta, ta yêu thương được cả nhân loại này vì có lòng tôn kính Phật này. Nó khác với một vài cái tôn giáo cực đoan. Một vài cái tôn giáo cực đoan á, họ buộc ta phải yêu kính thần thánh mà yêu đừng yêu thương cha mẹ và tổ
[41:35]tiên mình, bàn thờ tổ tiên dẹp luôn, và cũng đừng yêu đất nước mình luôn. Có một vài loại tôn giáo cực đoan như vậy. Nhưng mà không, Đạo Phật không phải như vậy. Cái lòng tôn kính Phật của ta là tuyệt đối, là vô hạn, nhưng mà cũng chính từ cái lòng tôn kính này mà ta hiếu kính cha mẹ ta, ta yêu thương bạn bè ta, ta yêu thương mọi loài, ta yêu thương hàng xóm, mà nhất là ta yêu thương cả đất nước của ta. Đất nước mà đã nuôi nấng, đã cưu mang ta, đã cho ta tất cả những điều tốt đẹp trong cuộc sống này. Và ta yêu thương cả cái thế giới, cả cái nhân loại này dù ta chưa biết hết cả thế giới, cả nhân loại này.
[42:11]Và ta phải hiểu như vậy nên lòng tôn kính Phật, lòng yêu kính Phật nó đồng hành và hỗ trợ với bao nhiêu cái tình cảm cao đẹp khác trong cuộc sống này. Chớ lòng yêu kính Phật nó không tạo thành một sự hẹp hòi, cực đoan. Hãy nhớ điều đó. Ta càng yêu kính Phật chừng nào thì ta càng yêu thương con người chừng nấy. Ta càng yêu kính Phật chừng nào, ta càng yêu đất nước của mình, ta càng yêu nhân loại của mình chừng nấy. Thì đó là lòng yêu kính Phật đúng nghĩa nhất. Không có hẹp hòi, không cực đoan. Và cũng cái lạ vậy, như Đức Phật của ta vậy, Ngài lại giới thiệu về vô số Phật và gieo hy vọng cho ta về những vị Phật ở tương lai
[42:53]chứ Đức Phật không nói mình là một vị Phật tuyệt đối độc nhất trong vũ trụ. Mà cái mà Phật giới thiệu về vô số Phật, nó không không tạo thành một cái khái niệm là đa thần giáo. Đạo Phật cũng không phải là một đa thần giáo, cũng không phải là một độc thần giáo. Lạ như vậy. Tại sao Đạo Phật không phải là một độc thần giáo? Bởi vì Đức Phật ca ngợi về những Đức Phật khác. Đức Phật ca ngợi những đệ tử A-la-hán của mình. Cho nên, đạo Phật không phải là độc thần giáo, nhưng mà đạo Phật cũng không phải là một đa thần giáo. Là vì sao vậy? Là vì đa thần giáo là họ thờ nhiều vị thần mà mỗi vị thần có một tính cách khác nhau.
[43:35]Như ông thần này là hủy diệt, ông thần kia là sinh sản, ông thần kia là tạo ra mưa, ông thần kia tạo ra nắng. Còn trong đạo Phật á, rất nhiều Đức Phật, rất nhiều Bồ Tát nhưng mà tất cả đều chỉ là một mà thôi. Tất cả đều cùng một phẩm chất như nhau, đều vô ngã như nhau, đều từ bi như nhau. Cho nên nói là tuy nhiều Phật, nhiều Bồ Tát mà lại không phải là đa thần giáo, mà cũng không phải độc thần, tại vì giới thiệu rất nhiều vị thánh như vậy. Cho nên, đạo Phật rất là hay là trung đạo như thế vậy. Mười phương Phật và Bồ Tát đều đồng nhất với nhau, cùng một tính cách, cùng một bản chất, nên nhiều mà vẫn là duy nhất.
[44:18]Nên có người lên chùa thầy hỏi, nói: "Ủa, sao chùa thầy không thờ Bồ Tát Quan Âm, không thờ Bồ Tát Di Lặc mà chỉ thờ một Phật Thích Ca?" Thầy trả lời: "Một Phật là tất cả Phật. Nên thầy thờ một vị nhưng mà chính là thầy đã thờ mười phương Phật, nên yên tâm hổng sao." Như vậy, mà đạo Phật ta là là như vậy. Nên ta thấy nãy giờ ngoài cái giáo pháp vô giá mà Phật để lại, Phật còn là người cha yêu thương ta, che chở ta những lúc ta đau khổ, gia hộ ta khi ta bắt đầu làm một công việc quan trọng, rồi an ủi ta những lúc ta lo lắng cho người thân của mình, và dìu dắt ta những lúc ta tu hành vất vả. Ơn Phật đối với ta là mênh mông, vô tận, đã cứu tâm hồn ta, đã cứu cuộc đời ta.
[45:09]Nên ơn Phật đối với ta là không điều gì có thể tính kể được. Vì vậy, ta thường lễ kính Phật với tất cả cái lòng biết ơn, với tất cả cái sự tôn kính như thế. Nhưng mà khi ta lễ kính Phật với lòng biết ơn và sự yêu kính thì không ngờ là phước ta tăng lên từng ngày, nghiệp ta mỏng dần đi. Và xa xưa kia có thể ta cũng đã gây nhiều cái tội, bây giờ không biết làm sao để đền bù, để chuộc lại thì chính cái lòng tôn kính Phật, sự lễ kính Phật hằng ngày khiến cho cái nghiệp xưa của ta mỏng dần, mỏng dần, cái phước của ta tăng dần, tăng dần lên. Mà phước tăng dần lên là làm sao? Thì đời sống ta dễ chịu hơn, thoải mái hơn,
[45:58]gương mặt ta đẹp hơn, sức khỏe ta tốt hơn, nhiều người gặp ta cảm thấy có thiện cảm hơn, vân vân, vân vân như vậy. Cho nên là ta nhanh chóng có trí tuệ, biết được cái lỗi của mình hơn ngày xưa. Ngày xưa mình sai mình không biết mình sai, nhưng mình lễ Phật rồi, bỗng nhiên mình có trí tuệ, mình sai biết mình sai liền. Mình làm việc gì nó cũng dễ đúng, cái dung mạo mình đẹp dần, cái uy đức mình lớn lên, cái lời nói của mình được mọi người quý trọng, những phiền não trong tâm mình dễ được kiểm soát. Sinh về ở cõi nào cũng dễ gặp được Phật pháp. Và thường mình dễ sinh về có cái cõi có Phật, có Bồ Tát, mà quỷ thần không dám tác động vào tâm mình.
[46:39]Vì trong lòng mình đầy ắp lòng tôn kính Phật rồi, ma không dám nhập, quỷ thần không tác động được vào tâm nữa. Cái công đức mà của cái việc lễ kính Phật cũng thật là là lớn lao, làm cho ta an ổn một đời tu hành. Thì hôm nay như vậy thời gian cũng đã hết, thầy nói lại một điều rất là căn bản trong sự tu hành, đó là lòng tôn kính Phật. Ơ, vì vậy, nói đi nói lại, ta phải làm sao hiểu Phật sâu sắc để ta có thể yêu kính Phật vô hạn, và ta chỉ cần cái lòng yêu kính Phật này thôi để ta sống và để ta ta chết, ngoài ra ta không cần gì nữa. Nhưng từ cái lòng yêu kính Phật này, ta lại có tất cả, ta lại có tất cả.
[47:19]Ta có được tình yêu thương muôn loài chúng sinh, ta có được lòng yêu thương cả nhân loại, yêu thương đất nước, yêu thương mọi người chung quanh mình, và ta bắt đầu cái sự tu hành của mình một cách vững chắc. Thôi thì thầy kính chúc cho Sư bà được mọi điều phước thọ tăng long, cái chùa Thiên Hòa ngày một phát đạt, tất cả những Phật tử được mọi điều thành tựu trong đời mình, và cùng với tất cả chúng sinh, ta đều có được lòng tôn kính Phật vô biên. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.