Transcript: Đến Với Nhau

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 44:32

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:09]Dạ xin cung thỉnh quý thầy, quý cô cùng quý Phật tử niệm Phật.

[0:18]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:30]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:44]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:55]Dạ, con xin thỉnh thầy ngồi, xin mời tất cả quý Phật tử ngồi xuống.

[1:04]À Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Thật ra hôm nay rằm tháng Giêng,

[1:11]vì cái chùa mình cũng không có làm cái lễ gì đặc biệt. Nhưng mà quý Phật tử có lòng nghĩ tới chùa, về đây thăm chùa, thì thầy có một vài lời đạo lý trao đổi như là cái món quà tinh thần đầu năm. Hôm nay thầy muốn nói cái đề tài là "Đến với nhau". Đến với nhau là chúng ta đến với với Phật pháp á. Trước hết là chúng ta đến với Phật pháp nghĩa là chúng ta đến với cái từ bi. Đến với từ bi nghĩa là gì? Nghĩa là trước hết chúng ta nhận được cái nguồn từ bi từ trong Phật pháp trước cái đã, rồi sau đó chúng ta mới đem cái từ bi mà chúng ta đã nhận được đem đến cho những người khác. Còn chúng ta đến với Phật pháp,

[2:03]chúng ta nhận được cái từ bi nơi Phật pháp là như thế nào? Là trước hết là chúng ta nhận được cái lòng từ nơi Đức Phật cái đã. Mặc dù chúng ta không có tận mắt nhìn thấy Đức Phật còn tại thế,

[2:19]chúng ta chỉ được chiêm ngưỡng hình tượng, tuy nhiên là cái sự linh ứng của Đức Phật thì phủ trùm khắp tất cả không gian và thời gian. Cái lòng từ bi của Đức Phật là bất diệt và soi thấu trong từng ngõ ngách của cuộc đời, từng con người, từng tâm hồn của chúng ta. Cho nên vì vậy, có những cái điều chúng ta sai lầm, chúng ta không dám bày tỏ với con người, nhưng chúng ta vẫn có thể quỳ trước bàn Phật để chúng ta sám hối, cầu mong Đức Phật tha thứ và đưa chúng ta ra khỏi cái bóng đêm để tìm về ánh sáng. Chúng ta thấy rõ cái người mà thương mình thực sự là người có thể tha thứ được cái lầm lỗi của mình.

[3:13]Ở đây là ngoài cái việc mà chúng ta cảm nhận được cái sự tha thứ của Đức Phật đối với lầm lỗi của mình, chúng ta cũng cảm nhận được cái sự che chở của Đức Phật trước những cái khó khăn trong cái cuộc đời của mình. Là trong cuộc sống này, không có ai luôn luôn đạt được những điều như ý, đã có rất nhiều lần trong cuộc đời chúng ta bức xúc, đau khổ hoặc bế tắc không biết giải quyết như thế nào. Thì chính đó là những lúc mà chúng ta phải nhờ đến Đức Phật. Có một lần thầy nói đấy, đừng có ỷ lại nhiều vào thần thánh, mà chúng ta sống trên đời phải biết cố gắng. Thứ nhất là cố gắng làm phước, và thứ hai là cố gắng dựng lấy cái sự nghiệp cuộc đời của mình.

[4:04]Tuy nhiên, không phải luôn luôn cái khả năng của chúng ta là có thể giải quyết hết mọi điều trong cuộc sống này. Có những lúc mọi sự vượt ra ngoài cái tầm tay, cái khả năng, cái trí tuệ của chúng ta, chúng ta bế tắc không biết đường để giải quyết, thì đó chính là lúc mà chúng ta nương tựa vào lòng từ bi của Đức Phật. Chúng ta sẽ quỳ lạy trước Phật cầu xin Phật đưa chúng ta ra khỏi cái khó khăn đó. Có khi cái hoàn cảnh mà không có bàn thờ Phật ở đó, chúng ta đứng tại chỗ của mình với lòng thành hướng về Phật và thiết tha cầu nguyện, chúng ta vẫn được Phật gia hộ chứ không phải là không. Dĩ nhiên là không phải là Phật

[4:49]che chở, gia hộ chúng ta vượt cái khó khăn một cách vô điều kiện đâu. Cái gì cũng có cái giá, mà cái giá ở đây là Phật không có đòi chúng ta phải tôn vinh Phật, thờ phượng Phật, nịnh Phật, không phải. Mà cái giá ở đây, Phật có cái sự đánh đổi, ví dụ như khi chúng ta bị một cái tai nạn, bế tắc trước mắt, không biết đường gỡ, chúng ta cầu nguyện Phật gia hộ chúng ta vượt qua, nhưng cái điều kiện, cái giá mà Phật đòi lại là chúng ta biết giúp đỡ những người khác, thương yêu những người khác. Đó là cái giá mà Phật đòi, chứ Phật không có đòi chúng ta tôn vinh, thờ phượng Phật. Đây là điều chúng ta để ý.

[5:31]Và có một người nào đó mà thương yêu chúng ta và cũng thương yêu mọi người như vậy, thì đó đúng là đấng mà để cho chúng ta tôn thờ hết cả tấm lòng của mình, và đó chính là Đức Phật. Cho nên khi chúng ta đến với Phật pháp là trước hết chúng ta nhận được cái lòng từ bi của Đức Phật trong cái cuộc sống, trong những lúc đau buồn, trong những lúc lầm lỗi, cũng như trong những lúc chúng ta hạnh phúc. Thứ hai, chúng ta nhận được tình thương yêu từ nơi quý thầy, quý cô. Quý thầy, quý cô là không phải bằng được như Phật, cũng chỉ là những người bắt đầu tu hành, dâng hết cuộc đời mình cho đạo, thì lòng từ bi không thể

[6:15]tuyệt đối được như Đức Phật, nhưng chúng ta vẫn tin tưởng là quý thầy, quý cô vẫn là những người tràn đầy tình thương yêu. Có thể là quý thầy, quý cô không đủ quyền lực để hoán chuyển cuộc đời của chúng ta một cách mạnh mẽ, nhưng cái tấm lòng thương yêu và những cái hiểu biết về đạo lý cũng có thể giúp chúng ta an ủi được đôi phần trong cuộc sống này. Quý thầy, quý cô cũng là những người trung gian giúp chúng ta biết đạo và đôi khi phụ chúng ta cầu nguyện. Phụ chúng ta cầu nguyện nghĩa là sao? Nghĩa là ví dụ khi chúng ta bất an, chúng ta khó khăn, chúng ta nhờ quý thầy cô cầu nguyện cho mình, tức là cầu an;

[6:58]hoặc là khi trong gia đình chúng ta có người mất, chúng ta cũng đưa tên nhờ quý thầy, quý cô cầu nguyện giúp, gọi là cầu siêu. Cho nên vì vậy là quý thầy, quý cô cũng sẵn lòng từ bi thương yêu để mà phụ xin Phật giúp cho chúng ta vượt qua những khó khăn trong cuộc sống. Còn trong đời sống bình thường thực tế này, thì khi chúng ta ví dụ có những lúc mà buồn chuyện con người, buồn chuyện gia đình, chúng ta đến chùa thì chúng ta luôn luôn gặp cái sự thông cảm, san sẻ, khuyên lơn, an ủi của quý thầy, quý cô làm chúng ta cũng cảm thấy dịu mát tâm hồn mình, cũng đỡ bị stress, cũng đỡ bị trầm uất, chúng ta cũng cảm thấy cái nỗi

[7:44]niềm, cái sự đau khổ của mình như có một người đã gánh vác bớt, thì chúng ta cũng nhận được cái tình thương yêu như thế. Và kế nữa là chúng ta cũng nhận được tình thương yêu từ những người huynh đệ đồng đạo với mình. Thì những người này cũng chưa phải là người xuất gia tu hành, cũng là người cùng tu như chúng ta, nhưng mà người nào đã biết được Phật pháp rồi thì ắt hẳn rằng cái sự ích kỷ, cái ganh ghét của họ cũng giảm bớt rất nhiều. Và khi chúng ta có những người bạn như thế, chúng ta cũng cảm thấy tin tưởng hơn, ấm lòng hơn, hơn là chúng ta bon chen trong cuộc đời chỉ đầy những con người mà đụng một chút là hơn thua, thủ đoạn, lừa dối.

[8:31]Cho nên vì vậy, khi chúng ta đến với Phật pháp, chúng ta ít ra chúng ta nhận được ba cái nguồn thương yêu: nguồn thương yêu thứ nhất của Phật, cái nguồn thứ hai là của quý thầy, quý cô, và cái nguồn thứ ba là của những huynh đệ đồng đạo, đó là nguyên tắc. Trong thực tế, dĩ nhiên là không phải luôn luôn mọi việc nó trơn tru, hoàn hảo như thế, nhưng nhưng đó vẫn là điều chính yếu vậy. Khi chúng ta nhận được cái tình thương yêu nhiều từ nơi Tam Bảo rồi, thì đến một lúc nào đó, bắt đầu tự nhiên chúng ta có cái ý thức. Ý thức là bắt đầu chúng ta phải có cái bổn phận đem cái tình thương đó đến cho người khác nữa, chứ không phải mình chỉ là người để đón nhận không.

[9:21]Vì một lúc nào đó, bỗng nhiên mình trở thành cái người Phật tử thuần thành, rồi có những người đàn em mình, những người đến với đạo sau mình, và mình cảm thấy có bổn phận phải nâng đỡ, phải dìu dắt, phải an ủi, phải chăm sóc. À tự nhiên, tự nhiên khi chúng ta đầy ắp cái tình thương yêu rồi, bỗng nhiên chúng ta bị thúc đẩy có một cái bổn phận. Và cái bổn phận ở đây, thầy muốn nói là chúng ta đem cái tình thương yêu đó đến với mọi người nữa. Mà muốn đem cái tình thương yêu đến với mọi người thì trước hết trong trái tim mình phải tràn đầy cái tình thương yêu, nghĩa là nó phải dư ra, nó ứa ra mới đem cho người ta được.

[10:02]Ví dụ như trái tim mình Trái tim mình là không biết mấy lít máu ta? Thầy cũng chưa đo. Trái tim mình ví dụ hai lít, trái tim hai lít, mà trong đó cái tình thương của mình có trong đó có nửa lít thôi, thì đâu đủ, chưa đủ cho mình xài, lấy đâu mình cho người ta, phải không? Tức là mình chỉ thương bản thân mình, mình thương vài người trong gia đình mình là hết mất tiêu không đủ nữa. Nhưng mà nếu trái tim mình hai lít, nhưng mà cái tình thương yêu của mình nó tới hai ba chục lít, thì lúc đó mình dư để mình ban phát. Mình gặp mọi người trong cuộc sống này mình cho người này một giọt người kia một hớp rồi ví dụ vậy, thì vui.

[10:40]Nên trước hết để có cái tình thương yêu để cho mọi người thì nơi trái tim mình phải đầy ắp, tràn trề, dư thừa và tuôn chảy cái tình thương. Do đó, chúng ta phải biết vun đắp cái từ bi nơi chính mình càng lúc càng dồi dào. Đó là điều kiện thứ nhất. Khi mà chúng ta nhận được quá nhiều tình thương yêu rồi, bây giờ tới lúc mình phải tu tập cái tình thương yêu đối với mọi người, phải vun đắp cho đầy. Nhưng mà vun đắp cách nào? Thì chúng ta phải tu tập một cách sung mãn. Tu tập cách nào đó thì trong đạo có cái cách quán từ bi thì hôm nay thầy không có nhắc lại. Mọi người để ý thôi, để ý để tìm học. Nhưng thầy nhắc như thế này, là chúng ta tu làm sao đó để chúng ta thấy rằng

[11:27]cứ càng ngày mình cảm thấy là mình thương người, thương vật nhiều hơn là đúng. Nghĩa là trước đây mình gặp những con người như thế cái mình trân mình mình giữ mình. Ví dụ bây giờ thầy nói mình đi qua một chốn đông người à mọi người quay lại nhìn mình cái mình giả vờ không nhìn thấy ai, mình trân mình mình sửa dáng đi cho đẹp, mình sửa lại mái tóc, ừm mình mình kéo cái chéo áo lại cho ngay ngắn. Tức là mình giả vờ như là không để ý tới ai mà mình muốn mình trở thành cái trung tâm của sự chú ý. Ngày xưa như vậy, nhưng ngày hôm nay khi mà mình đến chùa được một vài năm, khi mình đi qua cái chỗ đông người mình nhìn thấy

[12:07]con người và mình thấy thương yêu họ à tự nhiên. Thì như vậy mình tu đã tiến rồi. Hoặc là trước đây ví dụ như mình nhìn thấy một con chim bay ngang qua bầu trời, cái đầu mình khởi lên ý nghĩ là bắn con chim này rớt xuống đem về nhậu. Nhưng ngày hôm nay nhìn thấy con chim bay qua, mình khởi lòng thương yêu, khởi lòng thương yêu. Thầy nói như vậy có đúng tim đen của ai không ta? Có trúng tim đen của ai không? Vì đó, cái dấu hiệu để mà tu đúng á tức là mình càng lúc càng trở nên thương người, thương vật nhiều hơn là càng ngày càng đúng. Rồi cái cái dấu hiệu nó có bốn cái dấu hiệu để mình biết rằng cái tình thương nơi trái tim mình đã nhiều.

[12:52]Cái dấu hiệu thứ nhất là mình dễ cảm thông nỗi đau khổ của người khác. Trước đây đó, ví dụ như mình nghe bên nhà ông kia họ bị sập tiệm, bankruptcy, phá sản, tự nhiên mình thấy mừng mừng. Thấy mừng. Tự nhiên con người ta bớt một con người giàu tự nhiên mình thấy vui vui không biết tại sao. Không biết. Có ai biết? Có ai có bị cái đó không? Có không? Có, có một người đã giơ tay. Tự nhiên thấy người khác đau khổ tự nhiên mình mừng mừng không biết lý do tại sao. Mình cũng đâu được thêm đồng nào. Tức là người ta sập tiệm mình cũng không được thêm đồng nào mà không biết sao mình mừng mừng không biết nữa.

[13:30]Nhưng mà ngày hôm nay mà mình nghe người ta sập tiệm, bỗng nhiên mình xót xa. Đó là dấu hiệu thứ nhất để báo rằng là qua thời gian đi chùa cái tình thương yêu trong lòng mình đã có mặt, đã hiện diện. Hoặc là ví dụ như là à con cái mình cũng đi thi, con người ta cũng đi thi. Thì con người ta đi coi kết quả trước chứ con mình chưa đi kịp coi, mới hỏi: "Nói sao? Cái thằng Tèo bên kia nó đậu hay rớt?" Nói: "Nó rớt rồi." Bỗng nhiên mình vui vui. Không biết làm sao không biết. Mà con người ta rớt kệ người ta, đậu kệ người ta mà mình cũng vui vui. Tức là hồi trước cái tâm phàm phu của mình muốn ai cũng phải thua mình.

[14:07]Không biết con mình đậu hay rớt, nếu con mình đậu thì bên kia được quyền đậu, còn con mình chưa đậu thì không ai trên đời này được quyền đậu hết. Ví dụ có những cái tâm lý như vậy. Nhưng mà ngày nay không có, chưa biết con mình đậu hay rớt mà nghe bên hàng xóm than là con họ thi rớt mình cũng cảm thấy thương cho họ, xót cho họ. Tức là cái dấu hiệu gọi là cảm thông được cái nỗi đau của người khác là dấu hiệu đúng đầu tiên trước hết. Cái thứ hai là dễ tha thứ cái lỗi lầm của người khác là dấu hiệu thứ hai. Ví dụ trước đây á mình nghe một cái người đó là họ ăn cắp,

[14:45]ví dụ như bây giờ mình nghe cái thằng bé bên trong hàng xóm mình nó đi nó chôm đồ người ta cái bị người ta rượt người ta bắt, cái công an còng tay đem vô bót, đem vô đồn. Mình nghe cái mình hồi trước mình nghe mình hả dạ. Nói mấy cái thằng đó bắt cho nó hết cho rồi cho yên làng yên xóm phá phách quá. Hồi xưa là mình nghĩ như vậy. Sau này mình cũng nghe trường hợp như vậy tự nhiên mình mình thương, mình lại thấy tội chứ mình không có mình không có cái ý nghĩ là là là là đáng đời mà nghĩ tội nó, nói tội nghiệp cái thằng như vậy nó mất tương lai mà không biết nó đi chi con đường đó. Mà mình ước ao là nó đừng sai lầm như vậy nữa.

[15:21]Mình mong là phải phải ước gì mình là người thân của nó mình khuyên bảo để nó biết quay lại con đường sáng. Đó, nghĩa là nghe người ta phạm lỗi mà không ghét mà lại xót. Tức là mình xuất hiện cái tâm tha thứ. Đó là dấu hiệu của cái lòng từ bi đã hiện diện trong trái tim mình. Nghĩa là trái tim hai lít máu của mình nó đã có được ba bốn chục lít tình thương ở trỏng rồi. Rồi đó là dấu, dấu hiệu thứ ba là lúc nào cũng muốn giúp đỡ người khác trong cuộc sống. À đây là dấu hiệu thứ ba, dấu hiệu tích cực. Thì bình thường thì thôi, ví dụ mình đến mình nói chuyện với ai, mình nghe người ta nói về đời sống, nói về công việc,

[16:04]người ta hơi than là bỗng nhiên mình quan tâm, mình hỏi tới, hỏi tới rồi mình cân nhắc trong đầu mình coi mình giúp được cái gì, mình muốn giúp người ta. Lúc nào cũng muốn giúp, lúc nào cũng muốn giúp, gặp ai cũng muốn. Làm được hay không thì chưa biết, tại vì có khi lúc đó khả năng mình không đủ nhưng mà trong tâm cứ bị thôi thúc là muốn giúp người ta. Nghe ai nói chuyện người ta đi học khó khăn cái bắt đầu cũng lục lục trong đầu mình coi mình có làm được cái gì hay không cho người ta hay không, có khi lục không ra. Rồi nghe người ta nói người ta đi buôn bán chỗ đó cái gặp khó khăn cái chỗ đó cái mình cũng lục lục trong đầu mình coi mình

[16:37]nhớ coi mình có quen ai hay không để có thể giúp hay không. À mà có khi lục không ra, nhưng có khi lục ra, cái nói: "Ờ, được được, để tôi tôi nhờ người này tôi có cái người quen." Cái là mình đến mình mình xin xỏ, mình nhờ cậy, mình năn nỉ để giúp cho cái người đó. Mà thật ra người đó không thân lắm. Nhưng mà trong tâm là cứ muốn giúp. Thì đó là dấu hiệu cái tình thương đã xuất hiện trong trái tim mình. Chứ còn mà trước đây khi mình chưa biết tu, chưa có tình thương yêu á, mình nghe người ta than cái sự khó khăn người ta, cái mình nghe rồi cười cười thôi không có dính gì tới trái tim mình hết.

[17:09]Nhưng ngày hôm nay mà nghe cái là tự nhiên mình lục ở trong đầu mình liền, coi có cách gì để giúp người ta hay không. Đó, cái tâm niệm mà muốn cứ muốn giúp muốn giúp, cứ tìm mọi cách lục lại trí nhớ của mình coi mình có quen không, mình có biết cách nào mình làm được cái gì hay không, đó là dấu hiệu của thương yêu. Đó là dấu hiệu thứ ba của thương yêu. Và dấu hiệu thứ tư dấu hiệu thứ tư là lúc nào cũng muốn dìu dắt người qua khỏi mê lầm. Đây là dấu hiệu quan trọng, dấu hiệu mà chúng ta muốn nói ngày hôm nay rất nhiều. Lúc nào cũng muốn dìu dắt người qua khỏi mê lầm. Nghĩa là sao? Nghĩa là từ bấy lâu nay chúng ta biết được Phật Pháp,

[17:51]chúng ta tin được nhân quả, rồi mình mình biết tránh điều dữ, mình biết làm điều lành, rồi là trước chuyện nghịch cảnh mình giữ được bình tĩnh. Ừm, rồi trước những cái thú vui cuộc đời mình biết kiềm chế. Tức là mình thấy mình sống cuộc đời lần lần trở nên lành mạnh, thanh tịnh, tạo được nhiều công đức, rồi niềm vui xuất hiện trong tâm mình dần dần. Trước đây á, mặc dù mình làm quần quật hoặc là mình hưởng thụ, mình chơi đùa đủ thứ, vậy mà trong sâu thẳm nội tâm mình vẫn không hề có niềm vui, vẫn chỉ là những dằn vặt, là những xao động, những bất an. Rồi từ khi mình biết đạo, mình biết kiềm chế,

[18:29]mình không làm điều bậy, mình giữ mình trước những cái thú vui sa đọa, mình biết san sẻ, biết hy sinh, biết giúp đỡ. Tuy cũng bận đó, nhưng bỗng nhiên mình thấy thẳm sâu trong tâm hồn mình có một cái niềm vui mà tiền bạc không mua được. Lúc này mình mới thấy đây thật sự là hạnh phúc, đạo lý thật sự là hạnh phúc. Và lúc đó, khi mình gặp mọi người luôn luôn trong tâm khởi một cái ý niệm là muốn dìu dắt người qua khỏi cái mê lầm quá khứ mà mình đã từng bị, và mình muốn đưa người về đến cái ánh sáng mà mình đang được tắm trong cái vùng ánh sáng đó. Mình muốn ai cũng được hưởng cái hạnh phúc như thế.

[19:09]Và hôm nay chúng ta nhấn mạnh với nhau là nhấn mạnh cái ý thứ tư này. Nghĩa là trong bốn cái dấu hiệu của tình thương yêu: một là cảm thông trước nỗi đau của người, hai là tha thứ trước lỗi lầm của người, ba là muốn giúp đỡ cho người trong cuộc sống, thứ tư là dìu dắt người qua khỏi mê lầm, thì hôm nay chúng ta nói nhiều với nhau ở cái ý thứ tư này hơn, chúng ta nhấn mạnh ý thứ tư này hơn. Thế là cái người đệ tử Phật khi mà hiểu đạo sâu rồi, tìm được cái niềm vui trong đạo lý rồi, thấy được cái ích lợi của đạo lý trong cuộc sống mình rồi, thì luôn luôn thiết tha muốn giúp mọi người cũng đạt được như mình, cũng dìu dắt người qua khỏi mê lầm.

[19:51]Và ai là người mà mình phải có bổn phận đưa người đó đến khỏi mê lầm, qua khỏi mê lầm?

[20:03]Phân loại những người có duyên với chúng ta trong cuộc sống thì rất nhiều, nhưng bất ngờ hôm nay thầy chỉ phân hai loại: một người mà tìm đến với ta, và người thứ hai là ta tìm đến với người, hai hạng, hai hạng. Chứ thầy không phân biệt theo cái tiêu chuẩn khác, nghĩa là đây là người trong dòng họ, kia là đồng nghiệp, nọ là bạn bè, người là cấp trên, cấp dưới, không có không có phân biệt, mà thầy chỉ phân biệt theo cái quan điểm đến với nhau. Nghĩa là sẽ có hai hạng người, đó, một là người đến với ta, hai là hạng người mà ta đến với người. Vì giữa hai hạng người đó thì chúng ta cư xử như thế nào?

[20:46]Ví dụ như cái người xuất gia, à,

[20:51]như quý thầy quý cô ở trên chùa thì bình thường mình ở trong chùa mình tu hành, rồi khi Phật tử nào cái mến đạo, rồi nghe cái chùa cái đi tìm tới lễ Phật, thăm hỏi thì như vậy đó là người người đến với chùa, đến với quý thầy quý cô, và quý thầy quý cô có bổn phận hướng dẫn, thương yêu, dìu dắt, đó là người đến với ta. À trường hợp thứ hai là có khi người đã hiểu đạo, thầy dùng cái chữ đã hiểu đạo này là dùng cho cả người xuất gia và cả người cư sĩ nha. Dùng cái chữ người đã hiểu đạo, tức là nghĩa rất là rộng. Cái người xuất gia là đã hiểu đạo nè, người Phật tử sống bên ngoài mà đã hiểu đạo nè, thì đều gọi chung là đã hiểu đạo.

[21:38]Có khi cái người đã hiểu đạo tìm đến cái người chưa hiểu đạo để dìu dắt, tức là mình chủ động chứ không còn đợi người ta đến với mình. Ví dụ như là quý thầy quý cô đôi khi rời cái chùa của mình để đi giảng ở một cái chùa khác, đó cũng là mình đến với người. Hoặc là quý thầy quý cô từ nơi chùa của mình đến thăm một gia đình cư sĩ để rồi hướng dẫn, giảng giải cho người ta tu hành, đó cũng gọi là là mình đến với người để hướng dẫn. Hoặc là có những người cư sĩ biết đạo cũng vậy, khi mình biết đạo rồi đôi khi mình chỉ ở nhà, rồi tự nhiên người ta lại nghe tiếng, người ta tìm đến học hỏi, đó là cái loại người mà người đến với ta.

[22:24]Hoặc mình là người cư sĩ biết đạo, rồi tự nhiên hôm đó mình lại đến thăm cái người bạn của mình. Khi đến thăm, rồi nhân cái tiện cái lúc mà tới thăm hỏi, xã giao tình cảm đó, mình đem đạo lý ra để trao đổi, trình bày, ừ mà mà làm quà tặng với nhau thì đó gọi là ta đến với người. Như vậy có hai trường hợp, có hai hạng người trong cái việc mà chúng ta đem đạo lý đến để dìu dắt, hoặc là người đến với ta, hoặc là ta đến với người. Thì trong hai trường hợp này, thì để ý điều này: Mình đợi cái người ta tìm đến với mình rồi mình mới hướng dẫn tu hành thì công đức không nhiều, không nhiều. Còn mình chủ động tìm đến với người

[23:12]để mình đem đạo lý đến cho người ta thì công đức rất là lớn, bởi vì cực hơn. Vì sao vậy? Vì khi mình chờ người ta tìm đến thì lòng người ta đã sẵn sàng rồi, phải không? Khi người ta chịu cực lên tới chùa thì ít nhiều người ta đã sẵn lòng chịu nghe giáo lý rồi, nên mình nói thêm nữa rất là dễ. Còn mình tìm đến người ta rất là cực vì người ta chưa sẵn sàng. Mình đến mình phải khéo léo, cực khổ, tế nhị, chiếm cảm tình, rồi mới có thể đem đạo lý đến nói với người ta nghe. Cho nên cái cực hơn thành tựu được cái công đức hơn. Thì nói cũng giống như mà mình đem tiền, đem gạo mình bố thí cũng vậy nữa.

[23:51]Ví dụ như ở cái mình biết có một cái người bạn đó họ nghèo, mình muốn giúp, cái mình mới nhắn tin: "À, à là anh anh anh kêu thằng Tư qua đây nha, tôi cho tiền. Nghe nói lúc này nó khó khăn, anh kêu thằng Tư qua đây tôi cho tiền." Tức là đợi người ta tới với mình mình mới à, thằng Tư tới chào: "À, tôi có nhắn á." Nói: "Anh nhắn tôi chuyện gì?" "Ờ, nghe nói mày lúc này khó khăn, lại đây tao cho mày ít tiền, ít gạo đem về." Thì có phước không? Có, có phước. Cho tiền, bố thí là có phước, nhưng mà đợi người ta đến với mình rồi mình mới cho thì cái phước nó bị giảm bớt. Còn ví dụ mình nghe người ta khó khăn, nói: "Thằng Tư khó khăn hả?

[24:25]Ờ thôi được, để để tôi đi khi nào tôi đi tôi ghé ngang." Cái mình ghé ngang mình tới thăm gia đình rồi mình tặng luôn, tức là đem quà tặng tới tận nhà người ta, tận tay người ta thì công đức lớn lên gấp mấy lần, gấp ba bốn lần. Cái bố thí tài vật và bố thí pháp cũng giống như vậy. Ví như mình ngồi ở nhà mình tu như ông trời á, như ông quan, ông vua á, rồi đợi ai muốn hiểu đạo thì tìm tới ta, phải không? Còn ta không tới ai hết. Cái đó cũng là hơi quan liêu và chính vì vậy, dù là người ta đến với mình rồi mình có giảng giải đạo lý thì phước cũng không nhiều. Còn mà mình chủ động, mình biết là người đó mình có

[25:00]duyên, người đó mình có quen biết, và người đó chưa hiểu đạo, mình chủ động đến với người ta để trình bày đạo lý thì công đức tăng lên gấp bội lần. Nên ở đây chúng ta phân biệt hai hạng người để chúng ta chọn cho chúng ta một cái cái thái độ, ừ. Và muốn mà độ được người thì chúng ta nhắc lại một điều: nếu mà mình chưa hiểu đạo thì mình chưa độ được ai hết. Vì vậy phải ráng tu học, nắm vững đạo lý để rồi mình có cái đạo lý mình mới cho người ta được. Giống như mình muốn bố thí thì mình phải có tiền mình mới cho người ta được. Muốn cho người ta đạo lý thì trong tâm mình, trong trí tuệ mình phải đầy đạo lý, cho nên trước hết phải tu học cho vững vàng.

[25:44]Và một điều nữa là khi mình đến với người là phải nhớ luôn luôn mang theo cái thông điệp của tình yêu, của tình thương, bởi vì Phật là tình thương, trái tim Phật là tình thương. Nên vì vậy, khi chúng ta muốn mang đạo lý đến với ai đó thì chúng ta phải mang kèm theo cái tình thương yêu, chứ không phải là chỉ mang theo một cái đạo lý khô khan, nhớ như vậy. Chúng ta muốn đến nói chuyện đạo với ai là chúng ta phải xem lại trái tim mình có thương người hay không. Á, khi thấy mà lòng mình thương yêu con người rất nhiều, lúc đó mới là lúc đem đạo lý đến nói chuyện. Vì vậy, nếu chưa hiểu đạo phải tu học cho hiểu.

[26:22]Nếu chưa thương yêu thì phải huân tập đầy ắp thương yêu, đó. Chừng nào mà mình thấy nè: mình nắm vững luật nhân quả, ai hỏi nhân quả sao cũng trả lời được hết. Ví dụ có người hỏi, nói: "Nếu nói nhân quả thì có một bà mẹ, bà mới nói chuyện với đứa con là: Con hãy tin nhân quả. Đời này con gieo gió con gặt bão, con ở hiền con gặp lành." Thì cái đứa bé nó mới hỏi mẹ nó: "Thưa mẹ, thế tại sao ông thánh Gandhi là cả đời ổng chủ trương bất bạo động nhưng rồi ổng bị bắn chết? Tức là ổng chủ trương bất bạo động, ổng sống hiền lành, nhưng mà kết quả cuối đời ổng bị bắn chết bởi bạo lực, bạo động, thì như vậy nhân quả chỗ nào?" Nếu ai hỏi câu đó mình phải biết đường mình trả lời.

[27:07]Giờ ai trả lời được?

[27:11]Ai trả lời câu đó được là thầy thưởng cho... không biết nay mình còn mứt không ta? Thưởng cho mứt. Thầy thưởng cho một dĩa mứt cộng thêm một liều thuốc Imodium.

[27:30]Ai trả lời được trường hợp thánh Gandhi đó, cả đời chủ trương bất bạo động? Tức là ổng đấu tranh giành độc lập cho Ấn Độ, thì lúc đó cái người Anh họ cai trị Ấn Độ là họ nói chuyện bằng súng là bằng dùi cui. Người Anh đỡ người Pháp. Ở cái người Pháp ở Việt Nam đó là họ diệt chủng nha. Người Pháp ở Việt Nam hồi lúc mà họ cai trị Việt Nam họ đi vào làng xóm quê đó, họ cứ lôi người dân ra họ bắn bừa bãi, chôn tập thể, gặp phụ nữ là cưỡng hiếp, gặp đàn ông nghi ngờ là bắn chết liền. Nghĩa là thực dân Pháp ngày xưa mà cai trị Việt Nam mình mang cái tội diệt chủng rất nặng, bữa nay mình không lôi ra chứ mà lôi ra là là Pháp mang tội với mình

[28:07]rất nhiều, mắc món nợ rất nặng đối với dân tộc mình, giết rất bừa bãi. Cái người Anh họ cai trị Ấn Độ thì đỡ hơn một chút. Dĩ nhiên cũng tàn bạo chứ không phải không, đế quốc thực dân nào cũng tàn bạo, nhưng mà đỡ hơn một chút. Thì lúc đó đó, thánh Gandhi chủ trương giành độc lập Ấn Độ bằng cách là bất hợp tác và bất bạo động, chứ không có dùng vũ khí để đánh lại cái người Anh. À, vì chủ trương hiền lành như vậy, tại sao cuối đời ngài bị bắn chết? Nhân quả công bằng ở chỗ nào? Ai biết?

[28:41]Cho nên khi mà chúng ta muốn đem đạo lý đến cho người khác á, mình phải nắm vững đạo lý, mà đạo lý căn bản nhất của đạo Phật là nhân quả công bằng.

[28:53]Ai trả lời được tặng dĩa mứt liền. Thầy mời đạo hữu. Mời đứng lên.

[29:02]Dạ kính thưa Thầy, cái nhân quả không phải là trực tiếp hoặc là mình gây ra điều gì, thế nhưng mà lại...

[29:21]Dạ, cảm ơn đạo hữu. Chúng ta cho tràng pháo tay đi.

[29:27]Nhớ một lát tặng nửa đĩa mứt và nửa liều Imodium. Tại vì sợ đó, ăn mứt ngọt đó sợ, mình phải thêm thuốc để phòng. Tại sao phân nửa? Tại vì cái trường hợp của thánh Gandhi, chúng ta có hai câu trả lời. Một câu trả lời theo cái nghiệp quá khứ, nghĩa là tuy kiếp này ngài sống rất là hiền lành, bất bạo động nhưng mà còn cái dư báo nào đó ở quá khứ ngài chưa trả và bây giờ phải trả. Cái câu nói đó hoàn toàn chính xác. Đạo hữu đã, không biết đạo hữu pháp danh gì, nghĩa là đã trả lời đúng theo đạo lý như vậy, đó là cái thứ nhất. Và đây là câu trả lời thứ hai: là ngay trong kiếp hiện tại, ngay trong kiếp hiện tại thánh Gandhi làm nghiệp gì? Thưa:

[30:11]nghiệp bất bạo động. Ủa, tại sao nghiệp bất bạo động lại gây ra cái chết bạo lực? Chính vì ngài bất bạo động, ngài chủ trương bất bạo động, cho nên vô số cái người dân Ấn Độ tôn thờ ngài đã

[30:28]bất bạo động. Là khi mà họ đi xuống biển họ làm muối đó, họ không thèm mua muối của thực dân Anh nữa, họ tự xuống biển họ lấy nước biển lên họ làm muối để họ sống. Thì cái thực dân Anh mới thấy vậy mới đứng chặn đường, không cho họ xuống. Và họ cứ lẳng lặng họ đi thì cái thực dân Anh nó mới cầm cây đánh người ta, đánh quất rầm, người ngã xuống. Một người ngã xuống nằm đó, người sau cứ lẳng lặng bước lên, quất vào đầu cái rầm, ngã xuống, người khác bước lên. Nghĩa là nó đánh tới chừng nào mà nó sợ không dám đánh nữa thì thôi, thì những người sau cứ tiếp tục xuống biển mà lấy muối. Còn ai gục chết cứ nằm ở đó mà chết. Thì chính vì cái bất bạo động,

[31:04]cho nên người ta, cái số người chết vì bất bạo động cũng rất nhiều. Và thánh Gandhi cũng phải trả quả báo đó. Chúng ta nhớ: bất bạo động cũng làm người ta chết. Đồng ý không? Đồng ý không? Đó! Nghiệp hiện tại chứ không phải không. Chúng ta đừng tưởng, nên cái nhân quả rất là phức tạp, không phải dễ suy luận. Một là có thể có quá khứ ngài có cái nghiệp gì đó, nhưng trong hiện tại, cái chủ trương bất bạo động của ngài cũng làm chết rất nhiều người dân Ấn Độ chứ không phải là không. Và ngài cũng phải đền trả cái quả báo đó bằng một cái chết, mặc dù lúc đó sự nghiệp giải phóng dân tộc Ấn Độ của ngài cũng đã hoàn thành. Đây.

[31:45]Nên chúng ta đừng tưởng luôn luôn hiền lành là đúng đâu, không phải đâu, không phải luôn luôn hiền lành là đúng đâu. Chính vì vậy mà lý do, đó là lý do tại sao trong chùa chúng ta vẫn thấy thờ một vị tượng Hộ pháp cầm cây gươm, phải không? Chúng ta đi chùa, chỉ có chùa này là chùa này là hiền nhất, cho nên không có thờ tượng Hộ pháp cầm cây gươm. Chứ còn các chùa khác có thờ tượng Hộ pháp cầm cây gươm, mà cây gươm ngày xưa là cái vũ khí giết người, phải không? Chứ nếu ngày nay mà mình thờ tượng Hộ pháp, phải cầm cái gì? Cầm súng. Mà súng không biết là súng côn K54 hay là nghĩa là súng trường, tiểu liên, đại liên không biết chừng nữa nha.

[32:21]Có khi ổng vác luôn súng cối lên vai nữa. Có khi bây giờ mà thờ tượng Hộ pháp là thờ ổng mặc đồ rằn cán bộ rồi ổng vác cây súng bazooka trên vai ổng không chừng nữa. Cho nên là từ bi nhưng phải có cái bạo lực bảo vệ. Chính vì thánh Gandhi một chiều là bất bạo động, nên ngài cũng không đúng với trung đạo của chân lý, ngài cũng tạo thành nghiệp và dân ngài chết cũng rất nhiều bởi cái bất bạo động đó, ngài cũng phải trả quả báo. Nên không phải luôn luôn hiền lành là đúng. Như có mấy cô Phật tử của chúng tôi vậy. Cô này cô quy y thì cô hiền lành cũng đẹp trai. Có lần đó cô đi xe ôm, cái ông xe ôm thấy cô có nhan sắc quá cái ổng

[32:59]lái xe vào cái ngõ khác vào cái hẻm vắng luôn, hẻm vắng luôn. Cổ kêu: "Chạy ra!", ổng không chạy. Cái cổ sợ, cổ rút con dao cổ dí vào hông cổ nói: "Biểu lái xe đi ra lại!" Nhờ con dao đó ổng cũng lật đật ổng chạy, ổng lái xe ổng đi ra. Thì cô này cổ chẳng đâm giết gì ai, nhưng mà nhờ có con dao mà để xắt trái cây đó lúc đó không biết đâu có được, dí vào hông ổng, ổng sợ ổng lái ra. Chứ nếu không là không biết chuyện gì xảy ra. Đó! Thành thử có những lúc phản ứng quyết liệt như vậy mà được chấp nhận coi là đúng. Cho nên mọi người có thể học tập cái gương đó. Nhưng mà đừng có dí sâu quá rồi đè lên người

[33:31]ta đổ thừa thầy, người ta nói thầy xúi.

[33:37]Rồi đó là cái đạo lý nhân quả. Nên mình phải nắm vững nhiều khía cạnh, ai hỏi cỡ nào cũng trả lời được hết. Rồi giáo lý về Tứ đế, rồi vân vân, nhiều cái giáo lý khác mà mình nắm vững rồi, mình có thể đem đến để mà san sẻ với con người. Ừ. Là mình giúp cho người ta, đầu tiên á là chúng ta có bổn phận với gia đình mình trước. Chúng ta sẽ đem cái tình thương yêu xây dựng lại gia đình của mình trước, làm sao cho gia đình mình ai nấy đều biết đạo, mọi người sống thương yêu, hạnh phúc với nhau. Đó là dấu hiệu đúng đầu tiên, đúng đầu tiên. Chúng ta thấy cái người nào biết đạo mà gia đình êm ấm, hạnh phúc, ai cũng biết tu trong nhà đó, đó là gia đình lý tưởng của đạo Phật.

[34:21]Kế đó là những người ngoài gia đình như là dòng họ, bà con, bạn bè, làng xóm, mình cũng đem cái tình thương để giúp xây dựng lại hết. Đem tình thương yêu mình giúp đỡ, nhớ như vậy: tình thương yêu và sự giúp đỡ trước, chưa nói Phật pháp, chưa nói Phật pháp. Đến khi nào mà chúng ta cảm nhận rõ ràng là đã đến lúc đem Phật pháp ra chúng ta trao đổi, giúp người thì lúc đó mới được nói về Phật pháp. Chứ đầu tiên là chỉ đem tình thương yêu và sự giúp đỡ đến thôi, đến cho những người trong gia đình mình, đến cho họ hàng, bà con, bạn bè, xóm làng. Nghĩa là chỉ có thương yêu và sự giúp đỡ thôi, chứ đừng đem Phật pháp nói sớm quá.

[35:07]Chớ đem Phật pháp nói sớm quá, người ta coi thường mình. Vì cái người đó người ta chưa có quý mình lắm, người ta chưa thương mình lắm, bỗng nhiên bữa nay mình trở thành ông thầy giảng đạo cái người ta sẽ nói mình là: "Bữa nay con này nó hâm hâm, tự nhiên nó đi tu." Nó coi thường cái người ta mang tội. Phật pháp phải nói đúng lúc, đúng lúc mà mình thấy lòng người ta đã sẵn sàng, người ta thương mình, người ta tin mình, người ta tin rằng mình đã là người sống đúng, những điều mình nói sẽ đúng thì mình sẽ nói về Phật pháp. Còn người ta chưa đủ cái tình thương, quý mình, tin tưởng mình, khoan nói Phật pháp.

[35:41]Nhớ điều đó nha! Chúng ta rất muốn dìu dắt người qua khỏi mê lầm nhưng phải đúng lúc. Và thế nào là đúng lúc? Chúng ta phải có cái cảm nhận thật là tinh tế, sắc bén mà trước đó là chúng ta phải thương yêu và giúp đỡ để mọi người tin tưởng. Chứ không thể mình vừa mới chửi người ta tát mặt cái lát kêu là: "Vô đây tao giảng nhân quả cho mày nghe." thì người ta tin không? Không, thì cái thứ đạo mình cũng là đạo ba láp. Còn mình mình thương người ta, dù người ta nóng giận mình cũng từ từ ôn tồn, người ta khó khăn mình giúp đỡ, vậy thì lúc đó mình có nói cái đạo người ta tin đây là một đạo chân chính giúp người ta vượt qua khỏi đau khổ.

[36:20]Cho nên chúng ta phải lấy cái tấm gương mình trước, trước khi chúng ta mở miệng nói về đạo lý. Chúng ta nhớ điều đó như vậy. Và cũng đừng có để chậm trễ. Ví dụ như mình giúp người đã tới lúc chín muồi mà mình không chịu đem Phật pháp nói, để coi cái cơ hội nó trôi qua thì cũng là một cái cái kém về trí tuệ. Cho nên vì vậy mà chúng ta phải đúng lúc. Chúng ta thương yêu, giúp đỡ con người, chúng ta cảm nhận đã tới lúc rồi là nói liền, đem đạo lý ra khuyên bảo liền, khuyên mọi người phải tin nhân quả, phải tránh điều ác, phải làm điều lành và phải biết hướng tâm về tâm linh, vân vân. Đó, nhiều điều chúng ta phải nói như vậy. Ừ.

[36:59]Đó là trường hợp người chưa biết. Rồi có những người trước kia mình nghe nói là họ có quy y, họ biết đạo, rồi sau này không biết vì lý do gì đó họ bỏ chùa mất tiêu, họ không tới chùa. Không biết là do họ bất mãn ông thầy hay là do họ lơ đãng, mắc làm ăn quá cái quên mất chùa. Thì nghĩa là đối với những người mà suy yếu đạo tâm thì mình cũng phải tìm cách phục hồi cái đạo tâm cho họ, phải không? Chúng ta phải chủ động tìm tới người đó hỏi han, nói: "Trước đây tôi nghe nói là anh đi chùa, anh quy y rồi sao lúc này không thấy đi chùa?" Thì có chúng ta mới nghe tâm sự, nói: "Tôi tới chùa đó cái ông thầy đó ổng không cho tôi ăn cơm.

[37:36]Gặp bữa cơm trưa, tôi tới nhằm bữa cơm trưa cái thấy ổng ăn cơm, tôi đứng làng sàng làng sàng đó cái ổng hỏi tôi: "Ăn cơm chưa?" thì mới đầu tôi cũng mắc cỡ, tôi gật gật cái đầu cái ổng không mời nữa, cái làm tôi nhịn đói tôi đi về nên giờ tôi không thèm đi chùa nữa." Thì lúc đó mình phải trả lời: "Ai kêu anh gật đầu, lỗi tại anh ai kêu anh giận thầy? Thôi bây giờ tôi dắt cho anh đi lần nữa nha, lần này tôi bảo đảm là sẽ có cơm." Ví dụ vậy. Mình tìm cách mình hỏi han để phục hồi cái đạo tâm cho người ta. Hoặc là mình hỏi: "Ủa, trước kia anh đi chùa sao lúc này không thấy anh đi nữa?" Nói: "Tôi mắc làm ăn quá à." Thì lúc đó mình mới đem đạo lý, nói:

[38:09]"Không, anh mà làm ăn mà anh quên làm phước là anh làm ăn không thành công. Anh phải biết vừa làm ăn vừa làm phước thì cái việc làm ăn của anh nó mới bền vững lâu dài, cái có đức mới để lại cho con cháu. Còn anh chỉ lo làm ăn mà không lo làm phước là cuối đời anh anh hết phước cái làm ăn của anh nó sụp đổ và con cháu anh cũng không có thành công luôn." Ừ. Nhớ nghĩa là chúng ta tùy theo mỗi người, người chưa biết đạo giúp người ta biết đạo, người biết đạo rồi mà suy yếu đạo tâm thì mình phục hồi lại đạo tâm cho người ta. Đó đó là chúng ta đến với nhau để dìu dắt nhau qua khỏi mê lầm là như vậy.

[38:47]Còn cái người mà thường hay đem đạo lý đến để dìu dắt người qua khỏi mê lầm thì được công đức gì? Công đức gì? Công đức thứ nhất là đời đời không bao giờ mất duyên với Phật pháp. Bởi vì lúc nào mình cũng muốn cho mọi người biết đạo, cho nên mình sinh vào nơi nào cũng đều có Phật pháp chờ sẵn. Có khi sinh vào một gia đình thì gia đình đó là gia đình thuần đạo, nên mình biết đạo từ khi mới mở mắt chào đời. Và cả một đời của mình là mình sống chân chính trong đạo pháp, công đức càng lúc càng tăng trưởng, nên đời đời luôn luôn có duyên với Phật pháp. Rồi mình sinh vào nơi nào thì nơi đó là luôn luôn là cái xứ Phật, là cái thứ hai.

[39:30]Cái thứ ba là lúc nào cũng được Phật gia hộ. Nghĩa là khi mình gặp cái gì khó khăn, mình cầu nguyện là được cảm ứng liền. Bởi vì mình luôn luôn làm chuyện Phật, lúc nào cũng được Phật gia hộ. Mà cái phước nữa là trong nhiều kiếp về sau, kiếp này và những kiếp sau lúc nào cũng may mắn. Hễ làm cái gì cũng có chuyện may, rồi gặp giàu sang, quyền quý. Như chúng tôi nghe kể một câu chuyện, có cái cô đó làm qua định cư ở bên Mỹ, thì qua định cư bên Mỹ, mới đầu đi làm cũng cực khổ, sau đó thì cô mới xin ghi tên học vào ngành dược. Thì khi học ngành dược tới cái ngày mà thi thi tốt nghiệp, tốt nghiệp là bên Mỹ họ thi trắc

[40:14]nghiệm là một cái câu hỏi có bốn câu trả lời: A, B, C, D. Thì mình chọn cái câu nào mà mình thấy là đúng mình đánh dấu vô, đánh dấu vô, đánh A, B, đánh C, D thì khi người ta chấm người ta chỉ đó để cái khuôn vào cái người ta biết câu mình đúng hay sai. Thì cô mới kể rằng là thì cô làm chưa kịp là đã hết giờ. Mới làm được phân nửa là đã hết giờ. Thì lúc đó là nghe trên báo là phải buông viết xuống nộp thì cô vội vàng cô không còn thời gian nữa, cô đánh đại. Thế là những cái câu về sau cứ câu này phết A, câu kia phết B, câu nọ phết C, câu nọ phết D, oánh đại, oánh rẹt rẹt nộp luôn. Nộp cho hết chứ hoàn toàn không biết câu đó hỏi cái gì

[40:51]mà cũng không biết câu trả lời làm sao, cứ đánh đại. Thì kết quả là đậu. Kết quả là đậu. Đó là cái may mắn. Và cô cũng kể chuyện là cứ những cái may mắn nó tới trong cuộc đời mà không hiểu tại sao. Thì đó cũng chính là những điều đó. Chính là cái gọi là chúng ta có gieo cái phước gì đó, nên hay gặp may mắn khiến cho cuộc đời mình giàu sang, quyền quý. Mà trong các cái phước mà mình đã gây tạo thì có cái phước là lúc nào cũng đến với người thương yêu, giúp đỡ người, đem đạo lý san sẻ cho người để đưa người ra khỏi mê lầm. Cái phước đó cực kỳ lớn. Phước đó phải sinh lên cõi trời để ở, mà nếu sinh ở cõi người thì lúc

[41:34]nào cũng gặp may mắn, cầu Phật điều gì là linh ứng điều đó liền. Chúng ta nhớ như vậy đó. Và cái phước tột cùng lớn hơn nữa là trong tâm mình luôn luôn có lý tưởng tu tập, tâm linh, giác ngộ chứ không có chấp nhận cái đời sống tầm thường. Ví dụ như một cái người kia có thể có phước, nhưng mà chỉ thích giàu sang, quyền quý rồi thôi, thì vẫn gọi là chưa có cái phước lớn. Còn người có cái phước lớn là người mặc dù cuộc đời mình may mắn, giàu sang, quyền quý, nhưng trong tâm lúc nào cũng có cái lý tưởng tu hành, tâm linh, giác ngộ. Đó cái đó mới thực sự là cái công đức lớn nhất, lớn nhất. Tuy nhiên chúng ta cẩn thận một vài điều khi

[42:15]chúng ta muốn đem Phật pháp đến với người. Là ví dụ khi chúng ta đến với người mà chúng ta thấy người ta khinh thường, người ta chưa có coi trọng mình, thì đừng có dại mà mở miệng nói chuyện Phật pháp. Người ta coi thường mình, người ta sẽ coi thường Phật pháp, người ta mang tội, mình cũng mang tội lây. Nên vì vậy là khi mình đến với ai, mình muốn mang Phật pháp đến với họ mà thấy cái dấu hiệu họ coi thường mình, thì mình nên lui về, mình nên lễ Phật, mình quán từ bi, mình tích lũy lại công đức. Chỉ đến khi nào mình xuất hiện trước mặt họ mà họ biết tôn trọng mình thì lúc đó hãy đem Phật pháp mà san sẻ với họ.

[42:55]Đây là điều chúng ta cẩn thận. Cái điều cẩn thận thứ hai là chúng ta rất nhiệt tình để đem Phật pháp đến cho người, nhưng mà nhiệt tình đúng mức. Kẻo làm người ta bực mình vì mất thời giờ. Ví dụ như cái giờ đó người ta có nhiều việc phải làm, cái mình tới mình thăm, mình ngồi rè rè mình nói chuyện đạo, người ta bực mình, người ta ghét mình, người ta ghét đạo luôn. Cho nên cái nhiệt tình phải biết kiềm chế và đúng lúc. Hôm nay chúng ta nói chuyện với nhau về đề tài là đến với nhau để đưa nhau ra khỏi mê lầm. Thì những điều thầy vừa nói vậy: thứ nhất là chúng ta nhận được cái tình thương yêu từ nơi Phật pháp và chúng

[43:31]ta phải có bổn phận đem tình thương yêu đó trở lại cho con người. Mà trong cái tình thương yêu đến cho con người thì có bốn dấu hiệu và chúng ta nhấn mạnh cái thứ tư là lúc nào cũng muốn dìu dắt người qua khỏi mê lầm. Và trong cái việc mà đem đạo lý để đưa người ra khỏi mê lầm thì chúng ta phân biệt hai loại loại người: một loại là ta đến với người và loại người người đến với ta. Và trong đó chúng ta nhấn mạnh là chúng ta chủ động đem Phật pháp đến với người thì công đức lớn hơn gấp bội lần. Đó. Và ý nghĩa bài hôm nay chúng ta nói chuyện với nhau là vậy. Và mong rằng mọi người sau khi nhận được Phật pháp,

[44:11]nhận được tình thương từ nơi Phật là chúng ta hãy đem cái tình thương và Phật pháp đó tuôn vào mọi cái ngõ ngách trong cái cuộc sống này để cho ai ai cũng được thương yêu, ai ai cũng có Phật pháp, và cuối cùng là ai ai cũng có hạnh phúc. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca