Transcript: Sự Giúp Đỡ Chân Chính - Kinh Kim Cang 07

[0:08]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:23]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:37]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:50]Thỉnh quý Phật tử ngồi xuống. Quý Phật tử nghe kinh Kim Cang ngán không ta? Hả? Nhiều khi thầy giảng thầy cũng ngán nữa. Kinh nhiều khi hơi cao siêu quá, những cảnh giới sâu xa quá. Đôi khi lúc nó cũng vượt khỏi cái cuộc sống đời thường của mình, nên làm cho mình nghe mình cảm thấy thấy mệt. Chỉ có những người nào mà mình có quyết lòng tu tập, có cái thiện căn nghe kinh này mới ham thích đó. Nên ai nghe kinh này mà không ngán là người có thiện căn, chứ còn đa phần nghe ngán à. Ngán không? Quý Phật tử ngán không? Thôi kệ, đứa nào không ngán thì nói an ủi. Hôm nay chúng ta nghe tới bài 7. Trong cái đoạn của bài 7 này thì chúng ta cũng chỉ nói được

[1:41]một đoạn à chừng 2 trang, không tới 2 trang giấy. Trong hai bản dịch đó, trong mấy bản dịch không được tới 2 trang nè. Và chúng ta sẽ nghe nhiều cái ý mà đã từng được nói ở những bài giảng khác. Cho nên vì vậy, có thể nó sẽ có cái cảm giác là hơi bị nhàm. Nhưng mà thôi phải kiên nhẫn, bởi vì cái đoạn kinh Kim Cang đi qua từng đoạn, từng đoạn như vậy, nên buộc lòng chúng ta cũng phải nghe ha. Nếu có vị thấy mà ủa nghe cái này mình nghe rồi, nghe hơi nhàm nhàm thì mình thuộc loại cao siêu rồi, mình đã học rồi. Thì thôi cứ ráng ngồi nghe tiếp. Mà ai cao siêu thì kiên nhẫn nha, ha. Có một đoạn Đức Phật mới hỏi ngài Tu-bồ-đề là:

[2:25]"Tu-bồ-đề, ư ý vân hà?" Ý ông nghĩ sao, Như Lai có chứng được Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, có thuyết pháp chăng? Thì hôm trước chúng ta đã nói rồi, nói rằng là Ngài không có chứng, chúng ta đã giải thích cái không chứng. Thì hôm nay là Đức Phật nói Ngài không có thuyết pháp, nghĩa là Như Lai không có thuyết pháp. Diệt vô hữu định pháp Như Lai khả thuyết. Tức là không hề có một cái pháp nhất định, cố định, quyết định, bắt buộc phải gọi là Như Lai có thuyết pháp, không hề có cái điều đó một cách cố định. Cái câu này nghe rất là bí hiểm, nghĩa là Đức Phật thuyết pháp 45 năm rồi nói không, Ngài không hề thuyết pháp.

[3:04]Mà không được nói một cách cố định, không được nói một cách cố định là nói Phật có thuyết pháp không được, mà nói Ngài không thuyết pháp không được nha. Cả hai đều không được. Câu này rất là bí hiểm. Vì sao? Hà dĩ cố? Là vì sao? Như Lai sở thuyết pháp giai bất khả thủ, bất khả thuyết, phi pháp phi phi pháp. Sở dĩ giả hà? Nhất thiết hiền thánh giai dĩ vô vi pháp nhi hữu sai biệt. Nghĩa là không hề có thật cái gọi là Như Lai thuyết pháp. Vì sao? Bởi vì giáo pháp của Như Lai là không chấp, không lời, không là pháp cũng không ngoài giáo pháp. Vì sao vậy? Bởi vì tất cả hiền thánh tuy cùng tu tập pháp vô

[3:42]vi đó nhưng lại thành tựu rất khác biệt nhau. Những cái đoạn này chúng ta thấy nếu mà mình đọc trực tiếp vào cái nguyên bản kinh gốc không hiểu nổi. Do đó cần phải có sự giải thích như vậy. Và suốt mấy ngàn năm qua vậy, biết bao nhiêu, biết bao nhiêu là những bài thuyết pháp sống hoặc là những cuốn sách chú giải giải thích về những đoạn này của kinh Kim Cang. Đầy, đầy khắp hết, rất là nhiều, rất là bí hiểm và mỗi người có thể hiểu một cách khác nhau. Thì hôm nay chúng ta cũng vậy. Chúng ta cũng nối tiếp tiền nhân của mình, những bậc hiền triết đi trước, chúng ta cũng bày đặt, cũng học đòi giải thích những đoạn bí hiểm này.

[4:22]Thì chưa chắc là chúng ta giải thích được hết ý. Ở đây chỉ có cái là chúng ta nhờ Phật gia hộ, cầu sao cho chúng ta có cái duyên may để hiểu được chính xác cái ý của Phật. Chứ không ai dám vỗ ngực tự hào mình hiểu được hết cái ý của Phật. Vì những điều nói trong đây chỉ Phật và Phật mới thấu hết hoàn toàn, chứ còn chúng ta không thể hiểu hết được. Vì vậy, chúng ta học cái kinh Kim Cang này, cả người giảng và người nghe đều phải hết sức là khiêm hạ, không bao giờ được chủ quan mình đã hiểu hết. Những cái đoạn thật là bí hiểm. Chúng ta giải thích từng chữ. Cái thứ nhất là Như Lai sở thuyết pháp giai bất khả thủ.

[5:02]Chữ bất khả thủ á, mình dịch chữ Nho thế này: "Bất khả" là không thể, "thủ" là nắm. Bất khả thủ là không thể nắm. Mình dịch thoát tức là không thể chấp, không thể chấp. Cái pháp mà Đức Phật nói thì không được quyền chấp mà cũng không có chỗ để cho mình nắm. À, cái điểm này rất là đặc biệt. Ở đây Đức Phật nói thế này: Những điều mà Đức Phật dạy là chúng ta không được quyền chấp, không được quyền đặt nó thành cái khuôn mẫu. Nghĩa là Đức Phật giống như một lời răn, một cái mệnh lệnh của Phật là những người mà học theo Đức Phật không được quyền chấp cái giáo lý, là một cái. Cái ý thứ hai của chữ bất khả thủ này nữa là:

[5:42]Giáo pháp Đức Phật dạy không có chỗ cho mình nắm giữ được, không có chỗ. Thì bây giờ nếu mà cái câu đầu mình hiểu theo như một mệnh lệnh Đức Phật răn dạy mình là khi nghe lời của Phật dạy, đừng có chấp giữ. Thì thôi dễ, thì ờ thôi mình nghe lời Phật. Phật dạy như vậy thì mình cứ nghe như vậy. Phật dặn mình là đừng có chấp, đừng giữ, đừng cố chấp, đừng tạo thành một khuôn mẫu để ràng buộc, để gò ép, thì thôi mình ráng nghe lời. Nhưng mà nếu mình hiểu theo cái ý là toàn bộ cái giáo lý của Phật không có chỗ cho mình nắm giữ thì chỗ này cần phải giải thích. Tức là đây không phải là một mệnh lệnh của Phật nữa,

[6:22]mà đây là một cái điều thuộc về lý trí, thuộc về lô-gích mà mình phải tìm cho ra tại sao là giáo pháp của Phật dạy suốt 45 năm không có một chỗ cho mình nắm. Nghĩa là mình học giáo pháp của Phật, cuối cùng giống như không được học điều gì cả. Bởi vì Phật dạy 45 năm mà Ngài không hề dạy gì cả, thì như vậy rõ ràng là khi mình học suốt 45 năm thì mình cũng phải không hề học được gì cả, đúng không? Cái tinh thần kinh Kim Cang là chỗ này đó. Đây là điều rất là lạ. Chúng ta lặp lại cái lô-gích này một chút xíu rồi chúng ta phân tích. Nghĩa là nếu mà suốt 45 năm Đức Phật thuyết pháp, rồi Phật nói rằng Ngài không hề có thuyết pháp,

[7:04]thì như vậy cả một đời chúng ta đi theo Đức Phật chúng ta học thì chúng ta cũng sẽ sao? Không học được gì hết, không có gì để học hết. Đây là một lô-gích, phải không? Không có dạy thì không có học. Mà Đức Phật đã phủ nhận không có chấp cái dạy thì mình cũng không chấp cái học. Đây cũng là một cái đặc biệt. Nhưng mà chỗ này khoan, chúng ta chưa có kết luận bởi vì chúng ta chưa đi thông qua được cái chỗ là không có chỗ dạy. Nhưng mà chúng ta tạm thôi, nếu Đức Phật đã nói rằng suốt 45 năm Ngài chưa hề thuyết, thì như vậy một đời mình theo Phật mình cũng chưa hề học. Nhưng mà làm chúng ta ngạc nhiên, bởi vì sao?

[7:42]Thực sự là mình sao, mình vẫn đang vẫn đang học, phải không? Hằng ngày hằng giờ mình vẫn đang học. Nghĩa là có những ngày nào đó mình đến chùa mình học pháp, rồi có những ngày mình cũng trốn nữa chứ không phải không. Rồi có ngày mình cũng mở kinh ra mình tụng để học, có những lúc mình mở băng nghe, có những lúc mua sách về mình đọc, là mình vẫn đang học, vẫn đang học. Mà học cả một đời vậy vẫn cảm thấy chưa đủ, vẫn cảm thấy chưa xong. Vậy mà nếu theo cái lô-gích này thì suốt một đời như vậy vẫn chưa học cái gì hết. Mà ai, ai học một cách cần mẫn, siêng năng, học cả đời cả đời mà vẫn thấy mình không học được cái gì hết thì người đó học được Phật pháp.

[8:24]Đây là chỗ bí quyết của Kim Cang. Còn nếu mà mình học 10 năm, mình học qua trường này, học qua lớp giáo lý kia, được cấp bằng khen này khen kia, rồi sau đó ai hỏi tới mình học được Phật pháp tới đâu, mình nói tôi học 10 năm qua 5 cái chùa, qua 7 lớp giáo lý, được 80 cái bằng khen, thì như vậy mình sai kinh Kim Cang, chưa học được gì hết. Ở đây có ai thấy vậy chưa? Có, có. Nhưng mà hôm nay kinh Kim Cang nhắc mình một cái mình hết hồn, phải không? Chứ nào giờ mình cũng ỷ nhiều lắm: Tôi qua học nhiều lớp giáo lý nha, dự nhiều khóa Bát quan trai lắm nha, dự nhiều khóa thiền á. Học mấy lớp giáo lý là được cấp bằng, đưa lên đàng hoàng, được có bằng khen nữa.

[9:04]Là mình thấy mình có học thì như vậy chưa học được Phật pháp. Đây một lời cảnh tỉnh chúng ta hết hồn. Nghĩa là Đức Phật á, Ngài dựng cả một cái giáo pháp vĩ đại như vậy mà Ngài nói Ngài không thuyết gì hết. Còn mình đi học theo Ngài được 5, 10 năm cái mình, mình tự hào, mình chấp công thì đúng là mình chưa học được cái gì tinh yếu của đạo Phật, mình chưa biết nó là cái gì, chưa biết tinh yếu của Phật làm cái gì hết. Nhưng mà Phật, Ngài dám thấy mình không dạy, còn chúng ta chưa thấy được cái mình không học, rõ ràng mình chưa học được điều Phật muốn muốn nói. Cho nên vì vậy, trước hết là chúng ta phải rất siêng chứ không được bỏ học.

[9:44]Bỏ học là sai, phải rất siêng, tiếp tục mà đi học. Nhưng mà học làm sao để không thấy mình học thì tương đối người này có vô được một, hai chữ. Ừ, còn mà hễ thấy mình có học thì chưa vô được chữ nào. À, đây là một nghịch lý rất là lạ, mà cũng là cái thú vị của kinh điển Đại thừa như vậy. Thấy có vui không? Nhìn thấy ngơ ngơ, dòm thì ngơ ngơ như nhìn người hành tinh. Nghe đến đoạn này thấy dòm thì ngơ ngơ. À, kệ, cứ từ từ rồi thấy. Bây giờ chúng ta trở lại cái chỗ mà nói làm sao là kinh Phật không thể chấp. Bây giờ chúng ta phân tích cái chỗ mà không thể chấp này nè. Là bởi vì Đức Phật, Ngài thuyết pháp á là Ngài không phải dựng một

[10:29]cái khuôn mẫu để mà ràng buộc, để ép đặt chúng sinh vào trong. À, cái chỗ mà Ngài không có dựng một khuôn mẫu để ép đặt chúng sinh vào trong, thì đây là chỗ này nè, chỗ này rất là lạ. Chúng ta hiểu chỗ này để mình tu theo đạo Phật cho chính xác. Ví dụ như là giờ có một cái người nào đó họ ở không mà có tiền nhiều, cái họ dựng lên một cái hội. Họ lập cái hội là hội thí dụ như hội Ba Không đi, ví dụ vậy. Thì họ mới đặt tiêu chuẩn là: Ai mà muốn gia nhập cái hội này đó, thứ nhất là phải không sợ vợ, thứ nhất vậy. Thứ hai là phải không nghèo. À, và thứ ba là không được tiết lộ bí mật. Ví dụ vậy, ví dụ là cái hội Ba Không.

[11:12]Rồi khi mà người nào mà gia nhập vào cái hội đó đó phải ký kết. Vô là phải hóa trang, phải mặc cái đồ kỳ dị, làm những nghi lễ phức tạp rồi bị ràng buộc trong đó, phải trung thành, không là bị người ta tới người ta xử tử đồ, vân vân. Tức là sẽ có những cái hội bí mật như vậy. Là người ta dựng lên một cái khuôn mẫu, một cái hội, lôi kéo con người, ràng buộc con người, ép buộc con người trong đó. Đó là một cái khuôn mẫu mới. Cái khuôn mẫu đó nó không dính gì với cái cuộc sống thực bên ngoài hết. Cuộc sống thực tế bên ngoài là người ta gì? Người ta có gia đình, có chồng, có vợ, có con. Người ta có công ăn việc làm, người ta có nhà trường,

[11:48]người ta có một cái đất nước để người ta thương yêu, một cái xã hội để người ta phục vụ, vân vân. Đó là cuộc sống đời thường, cuộc sống thực. Nhưng bây giờ có một cái hội nó dựng lên kỳ lạ nó khác hết những cái điều đó, dựng một cuộc sống riêng. Rồi buộc người ta gia nhập trong đó. Ai gia nhập thì phải bị ràng buộc, bị ép uổng, rồi đôi khi bị đe dọa. Thì đó là một cái gì nó khác lạ. Còn giáo lý đạo Phật là không hề dựng lên một cái thế giới riêng khác biệt với cái thế giới con người. Chúng ta hiểu chỗ này nha, chỗ này để ý một chút xíu. Chỗ này hơi tinh tế, để ý. Tức là đạo Phật, Đức Phật vậy khi thuyết pháp Ngài không

[12:25]dựng lên một cái thế giới riêng gọi là đạo Phật. Cái chỗ này là chỗ mà xuyên suốt bộ kinh Kim Cang lát nữa chúng ta sẽ nghe thấy thêm. Ngài không dựng một thế giới riêng gọi là đạo Phật để cho ví dụ một cái người nào đó buồn quá cái bước vô trong chùa là vào một thế giới mới. Là bị ràng buộc, bị ép phải theo cái khuôn này, không dính gì cuộc đời bên ngoài. Là không phải, đạo Phật không phải như vậy. Và Đức Phật thuyết pháp cũng không nhằm mục đích đó. Như vậy Đức Phật thuyết pháp là để làm gì? Đức Phật thuyết pháp là để giải quyết những chuyện trong đời thường của mình, trong cuộc sống của mình, trong tâm tư của mình,

[12:59]chứ không phải dựng một cái thế giới riêng, một khuôn mẫu riêng. Đó, đây là chỗ người ta định nghĩa lại đạo Phật. Nhớ cái điều này cho thật chắc. Nghe hơi lạ tai, nhưng mà nhớ để ý chắc giùm thầy chỗ này. Thầy nhắc lại, chuyện này hơi khó. Nghĩa là giáo lý đạo Phật nhằm giải quyết những chuyện của đời sống của mình. Chớ không phải chùa là một cái nơi mà bước vào cái nó thành một cái thế giới lạ, có quy luật lạ, có một đời sống lạ, có một cái tập quán lạ, không phải. Mình đến với chùa là không phải mình cắt bỏ thế giới bên ngoài. Nhưng mình đến với chùa mình sẽ nhờ quý thầy dạy một điều gì đó để khi mình trở về với gia đình mình mình sống tốt hơn. Bởi vì sao?

[13:38]Bởi vì quý thầy theo lời Phật dạy là dạy những chuyện thực trong cuộc sống. Cho nên không có gì để chấp. Không phải là một thế giới riêng để chúng ta bước vào đó chúng ta bị ràng buộc. Nhớ như vậy. Đây là cái tinh túy, cái xác quyết, cái định nghĩa, cái xác định quan trọng của đạo Phật, chúng ta phải để ý. Cho nên vì vậy, tuy đến đây đôi lúc chúng ta mặc cái áo tràng, nhưng mà đó không phải là một cái gì nó bắt buộc ghê gớm, không có. Mà đó giống như một tập quán hơi có một cái nghiêm trang một chút vậy thôi, chứ không phải là một sự ràng buộc bắt buộc. Do đó, người đến mặc áo tràng cũng được,

[14:12]rồi có người không đến mặc áo tràng cũng không sao, tươm tất đàng hoàng thôi. Đó. Rồi quý thầy tuy cạo đầu chớ cũng cũng hổng phải là model gì lắm. Thì chút đỉnh thôi. Cái này cũng hơi model chút đỉnh là cạo đầu vậy thôi chứ không gì lạ. Mà hễ quý thầy mà có dạy điều gì thì cái điều đó không phải là dựng một cái hàng rào bao bọc lại cái chùa này, mà những điều đó để chúng ta áp dụng trong cuộc sống. Cho nên vì vậy là bất khả thủ. Đây là một giáo lý mà không giáo lý. Bởi vì sao? Giáo lý không phải là một thế giới riêng mà chỉ nhằm giải quyết những điều trong cuộc sống. Chúng ta nhớ kỹ điều này một chút.

[14:48]Ừ. Con người chúng ta bởi vì sao vậy? Chúng ta đã tự tạo ra quá nhiều cái khuôn mẫu để tự ràng buộc mình. Và đạo Phật là giúp mình cởi bỏ những ràng buộc đó để con người được giải thoát. Chúng ta sống chúng ta tự lập ra những cái ràng buộc nhiều lắm. Nói ví dụ thế này. Không biết cái này là chúng tôi có sai không biết, nhiều khi đọc báo cái thấy là có nhiều cái tổ chức trên thế giới đó là APEC, A... xiếc, ASEAN gì, ôi đủ thứ, WTO tùm lum cái tổ chức trên thế giới. Mà mình gia nhập hay vô đi ra vào những quy luật rất là vất vả. Nhiều khi chúng ta thấy người lãnh đạo một quốc gia, nội mà cái gia nhập ra hay vô một cái tổ chức gì của thế

[15:28]giới cũng muốn khùng luôn vậy đó, quá phức tạp. Rồi lúc mới sực nhớ đạo Phật, và đạo Phật giải phóng con người ta khỏi những điều đó. Cứ ràng buộc nhau hoài về những cái quy luật và những tổ chức đó quá mệt mỏi. Phải làm sao con người ta mày đừng có ác độc, đừng có hơn thua, đừng hãm hại nhau, sống với nhau trong cái tình thương yêu, trong cái đạo đức, thì chắc thế giới đừng có lập ra nhiều tổ chức nữa mệt, phải không? Ví dụ như tổ chức là đừng có phổ biến vũ khí hạt nhân, tại có vũ khí hạt nhân muốn bắn nhau mới lập ra tổ chức. Rồi có tổ chức cảnh sát thế giới, bởi vì tội phạm tràn lan mới thành lập, rồi tổ chức thương mại thế giới,

[16:03]bởi vì buôn bán ăn hiếp nhau nên phải có một cái tổ chức. Nó quá nhiều, quá nhiều bởi vì sao? Bởi vì cái sự sai lầm con người. Rồi con người lập ra những cái tổ chức là lại ràng buộc nhau lại. Cho nên giáo lý đạo Phật là giúp chúng ta cởi mở những cái sai từ trong tâm mình và giải phóng khỏi những cái điều ràng buộc để chúng ta được giải thoát. Mà còn đi sâu hơn nữa, đi sâu vào những cái tham, cái sân si của mình, mà nhất là cái háo danh. Cái háo danh nó ràng buộc mình dữ lắm. Ví dụ thế này, là con người ta tự đặt ra những cái danh hiệu để rồi mình hướng tới, mình ngưỡng mộ, mình đi tìm. Ví dụ như là cái ngôi sao ca nhạc.

[16:40]Hồi đó tí được làm cái ca sĩ là hay lắm rồi. Vào cái thời xưa đó, nói: "Con là ca sĩ" là nể lắm á. Nhưng mà nghe riết cái nhiều người ca sĩ quá cái thường, bắt đầu phải nói là cái gì? Là ngôi sao ca nhạc. Ngôi sao ca nhạc lần lần sao không biết sao ngôi sao nhiều quá đi, tức là ngoảnh qua ngoài trời đầy sao hết trơn, cái bắt đầu ba cái ngôi sao nó thường, cái đặt thành cái gì nữa? Siêu sao. Siêu sao. Mà ít bữa nữa mình thấy ngoài đường đi đụng là siêu sao không, cái bây giờ phải làm gì nữa? Lúc bấy giờ mà quá chừng siêu sao. Ví dụ phải có: "Hôm nay chúng ta sẽ được tức là thưởng thức cái tiếng

[17:13]hát của quá chừng siêu sao, nghĩa là cái gì trường trường đó, Đoạn Trường", đó ví dụ vậy, rồi xong. Đoạn Trường gì? Không, Đan Trường có rồi, Lam Trường có rồi, cái gì trường trường bây giờ mà có một cái ca sĩ mới là siêu sao Đoạn Trường. Như vậy. Thì nghĩa là vì những cái danh từ người ta ràng buộc với nhau rồi cứ hướng về, hoặc là cái ngôi sao bóng đá, vân vân, nghĩa là như vậy. Nên Lão Tử có nói một câu trong Đạo Đức Kinh á phải không, là nói rằng cái người mà lãnh đạo đừng có quý một cái vật gì hết thì người ta không tranh đoạt. À cái câu của Lão Tử nghe nhưng mà nghĩ lại mình sẽ thấy thấm.

[17:53]Là ví dụ bây giờ mình cho một cái viên đá mình mài nó bóng lên. À mình mài không biết mình cạy đâu được một viên đá, độ cứng nó rất là cứng và rất trong. Mình mài, mình mài giũa nó thành một cái viên nhiều góc cạnh và cái ánh sáng rọi vào nó lấp lánh lấp lánh nhìn coi đẹp. Rồi sau đó cái mình nhìn nó cái mình nói cái này quý à nha. Rồi mình nói cái này giá của nó là khoảng 1.000 lượng vàng. Thế là người ta giết nhau vì cái cục đá lấp lánh lấp lánh đó, phải không? Còn bây giờ nếu mà một cái người lãnh đạo họ cầm cục đá lên họ nói: "Ôi đồ chơi con nít", quăng cái vèo. Rồi cái người này cầm lên cầm coi chuyền nhau coi rồi quăng cái vèo

[18:29]mất, không ai quý và không ai chết vì cái cục đá lấp lánh đó hết. Nhưng mà lỡ ngày xưa có người cầm một cục đá lấp lánh nó lên cái họ cho nó quý, thế là người ta máu đổ không biết bao nhiêu vì những cái hạt lấp lánh lấp lánh đó. Cho nên con người ta tự ràng buộc mình bởi những điều gọi là quý giá hay cao đó mà đạo Phật giúp chúng ta nhìn lại bản chất những điều đó là gì để rồi mình bình thản lại. Ví dụ như bây giờ tiền, quý không? Quý, bởi vì tiền có thể mua được nhiều cái tiện nghi trong cuộc sống. Nhưng mà nếu chúng ta có cái nhìn sắc của đạo Phật, không thèm quý tiền, có thì cũng có thì thôi,

[19:06]hoặc là có thì mình tiêu dùng, dư nữa mình san sẻ, không có thì đi mượn, thôi đừng đi mượn, ví dụ vậy. Thì mình thoải mái, cứ lo làm phước, lo làm ăn chứ không còn phải nhìn cái nhà hàng xóm người ta cứ lên nhà rồi người ta giàu mà mình cứ háo hức háo hức trong lòng, ước mơ một ngày nào đó cũng phải giàu như vậy, phải giàu như vậy, đó thành một cái điều đau khổ. Và giáo lý đạo Phật là giúp giải phóng chúng ta khỏi cái tâm niệm đó. Tức là chúng ta đừng ham đừng quý những điều đó. Cái mà người khác quý mình đừng thèm quý, cái tự nhiên không bị ràng buộc. Và như vậy đạo Phật là cái gì? Phật pháp là cái gì?

[19:42]Hổng là gì hết, phải không? Không phải là một cái thế giới mới để mình chấp thủ, mà chỉ là những lời khuyên chúng ta gỡ cái ràng buộc đã có. Mà mình gỡ cái ràng buộc đó được rồi thì không có gì gọi là Phật pháp nữa. Đây là chỗ rất là cao siêu, rất là nhẹ nhàng mà rất là giải thoát của đạo Phật. Quý Phật tử đồng ý không? Đó, đồng ý không? Rồi ví dụ như nói mình đang mặc cái quần ống loe, cái tự nhiên đi ra ngoài đường mấy ngày nay sao thấy người ta cái ống túm. Bắt đầu mình hơi run rinh, hơi rung rung rồi. Không biết sao đây. Đi thêm mấy bữa nữa, ủa sao ai cũng ống túm không? Cái lật đật về cái lấy cái ống ra cắt vô, may tóp lại liền. Mình không tự chủ được.

[20:21]Nghĩa là chạy theo thời trang á. Đó, cái người ta tự ràng buộc mình. Thế là khi mình cắt được cái ống túm rồi mình thấy sao mà thở phào nhẹ nhõm, thấy khỏe người: "Ôi vậy là ta đã theo kịp thời trang". Rồi thời trang ít bữa bắt đầu đi ra thấy người ta phình ống ra lại, bắt đầu hơi hoang mang dao động, tối ngủ không được không biết sao giờ sao. Thấy nhiều người cũng phình ra quá, thôi mình cũng bắt đầu nối vải vô may phình ra lại. Hoặc bây giờ còn có một cái thời trang là không đụng hàng nữa. Tức là mặc cái đồ gì mà không có ai mặc, không có ai mặc. Ví dụ như người ta mặc đồ hai dây mình không dây nào ví dụ vậy.

[20:54]Có nghĩa là con người ta đó, người ta tự huyễn hoặc mình bởi những cái giá trị ảo, là cho rằng sao? Nói mặc đồ mà có người mặc giống như vậy mình không hay. Phải mà mặc lạ kìa, nhìn vô ai cũng phải trầm trồ không biết cái đồ mình may ở đâu, mua ở đâu, như vậy mới là hay mới là nổi, tức là không đụng hàng. Mà những cái đó có phải là hay, có giá trị không? Nhìn thấy nó kịch cỡm và nó nó nhố nhăng, không hay. Thầy nói này không biết có đụng ai dưới này không? Nếu có đụng ai là xin cho tại hạ thứ lỗi, thôi. Chưa. Hoại. Tự huyễn hoặc mình bởi những cái giá trị ảo như vậy không nên. Và đạo Phật giúp cho chúng ta cởi cái đó ra, cởi nó ra.

[21:35]Mình sống bình an, y phục để che thân rồi tươm tất, đàng hoàng, vậy là đủ rồi. Đó, như vậy được rồi, phải không? Rồi ví dụ như là có người nghèo mà thấy chung quanh mình ai cũng có xe, có nhà, cái mình xót ruột, tham, bỗng nhiên động lòng tham và muốn được như vậy, rồi có người tới rủ mình đi buôn ma túy cái đi buôn liền, là vì tham vật chất. Mà khi buôn ma túy như vậy là gieo rắc đau khổ vào trong cộng đồng xã hội khủng khiếp. Cứ một gia đình mà có người nghiện thôi là mình thấy trong nhà đó là địa ngục liền. Trong nhà là địa ngục liền. Đây có ai bị chưa? Chắc có chứ không phải không đâu. Có khủng khiếp lắm, sợ lắm.

[22:14]Và hiểu cái nỗi đau khổ đó chưa? Thấm thía, phải không? Trong nhà mà có một người nghiện là thấm thía cái nỗi đau khổ. Tại vì trước hết là nếu mà mình không canh giữ thì đồ đạc mất sạch. Nó là một tay ăn cướp nằm ngay trong nhà, ăn trộm nằm ngay trong nhà, không biết làm sao giữ. Mà cái tay đó là nắm ruột của mình, chặt không đứt được, không bắt bỏ tù được. Mà còn nhiều điều nữa, nhiều điều nữa, khổ từ trên xuống dưới, từ trong ra ngoài, gia đình mình khổ, họ hàng khổ lây, ông bà khổ lây, và lạng quạng nghĩa là những con của mình, những đứa con khác có thể bị ảnh hưởng rồi mất luôn việc học việc hành luôn. Đó, rất là đáng sợ.

[22:50]Và những cái người chỉ vì tham vật chất thôi, rồi gây đau khổ tùm lum. Đó. Và đạo Phật đến để làm gì? Là dạy mình đừng thèm tham vật chất, đừng làm tội lỗi vậy thôi. Và chính vì mình không tham, mình biết làm phước để tăng cái phước mình lên, rồi sau này mình cũng vượt qua được cái khó khăn, tự nhiên mình đời sống cũng khá giả mà không gây thêm tội. Còn nếu không có đạo Phật dạy, thì mình tham, rồi mình thỏa mãn lòng tham đó bằng bao nhiêu cái nghiệp chướng, ác độc, thì tội chồng thêm tội, rồi sau này cuộc đời mình vô cùng khổ sở. Và như vậy đạo Phật là gì? Đạo Phật không là gì hết, chỉ giúp cho mình gỡ cái lòng

[23:29]tham, ngăn chặn mình đừng làm tội lỗi, đó là đạo Phật. Chứ đạo Phật không phải là một thế giới riêng của cái chùa, à chứ không phải thế giới riêng. Đây là điều quan trọng, từ từ chúng ta đi sâu vào chúng ta sẽ thấy cái giá trị của điều này. Nhớ như vậy. Giáo pháp Phật không phải là bày ra một sự rườm rà, trói buộc mới nên gọi là bất khả thủ. Bây giờ cái chữ bất khả thuyết nè. Bất khả thuyết là không thể nói thành lời được, là không có lời để diễn tả. Là vì sao vậy? Bởi vì nhiều cái đạo lý không đủ lời để diễn tả. Là chỗ này là chỗ bất khả thuyết. Là vì sao vậy? Chúng ta thấy nha, ngôn từ không diễn tả được hết.

[24:07]Ví dụ hai chữ thanh tịnh thôi. Ví dụ mình nói là người này có một nội tâm thanh tịnh, nghe cái chữ này nhưng mỗi người trong đầu mình hiểu khác nhau á. Một vị thánh hiểu cái chữ thanh tịnh khác, mình nghe mình hiểu chữ thanh tịnh khác. Vì sao vậy? Vì mình chưa thanh tịnh, mình tưởng tượng thôi, mình tưởng cái gì nó yên nó vắng. Rồi cái người mà chứng được thiền định sơ thiền á, nghe chữ thanh tịnh thì hiểu cái thanh tịnh ngang cái chỗ sơ thiền của mình. Nhưng mà như một Đức Phật, ngài hiểu chữ thanh tịnh là hoàn toàn siêu việt không tưởng tượng nổi. Nên nội một chữ thôi mà cảm nhận trong lòng con người là đã khác nhau rồi.

[24:41]Thuở ban sơ, ngôn ngữ con người rất là ít từ, nó chỉ những cái từ cụ thể thôi. Ví dụ nhìn thấy cây, gọi là cây; đi, đứng, nhìn, đất, trời, nước, đây là những cái gì rất là cụ thể thì con người ta có cái từ để nói, chứ còn những cái từ trừu tượng thì không có. Nhưng mà lâu dần, sống lâu dần lâu dần, thì cái tri thức tăng lên, cái tư duy con người tăng lên, thì con người mới đặt thêm những cái từ trừu tượng như là vui - bắt đầu diễn tả cái tâm hồn, buồn - diễn tả tâm hồn, hoặc là tình yêu - nói những diễn tả những cái trạng thái, những cái hành động của tâm hồn. Chứ còn ví dụ như lúc ban đầu á, thí mình giơ cái tay lên, rồi mình giơ tay lên, mình đánh, gọi là đánh.

[25:27]Còn cái hành động của tâm, không có từ để diễn tả. Sự thương yêu, là sự đố kỵ, sự hiềm hận, vào thời xưa không có từ, lần lần như vậy. Rồi khi con người văn minh tiến bộ đó, thì những cái tư duy họ cao lên á mới xuất hiện những cái từ về triết học, về đạo học. Những cái dân tộc mà văn minh sớm, họ có cái nguồn từ nhiều để cung cấp cho thế giới. Ví dụ như là Trung Hoa, là nước có văn minh rất là sớm. Cho nên những cái nước chung quanh của Trung Hoa như Việt Nam, Triều Tiên, Nhật Bản, là mượn từ của Trung Hoa rất nhiều bởi vì cái người Trung Hoa họ văn minh sớm hơn. Hoặc bên Âu Châu thì có Hy Lạp, nên là cái Hy Lạp văn

[26:07]minh sớm, cho nên cung cấp nhiều cái từ cho Âu Châu. Cho nên chúng ta học những cái từ Latinh, Latinh trong triết học, trong y học, là từ Latinh ra, là từ cái nước Hy Lạp cung cấp. Hoặc là Ấn Độ, Ấn Độ cũng cung cấp cho một loạt các nước chung quanh Ấn Độ, dài dài qua tới Miên, Lào, nhiều cái từ ngữ triết học, đạo học. Bây giờ, nhiều cái từ ngữ mới của cái thời đại mới mà thời xưa không có luôn, ví dụ như là chữ cyber. Cyber là gì? Những người học vi tính này biết ha. Cyber là gì? Không gian điều khiển đó, là điều khiển qua mạng, hoặc là có dây hoặc không dây nhưng điều khiển từ xa qua mạng. Hoặc chữ computer là gì?

[26:50]Cái máy vi tính á, nhưng hồi xưa không có. Như là radio, radio, à hoặc là tia sáng laser, laser, là những cái đó hồi xưa không có. Nhưng mà khi kỹ thuật tiến bộ, nền văn minh tiến bộ, xuất hiện thêm những cái hiện tượng mới, những lý luận mới, những cái công cụ mới thì bắt đầu có những cái từ như vậy. Nhưng mà cuối cùng cái trạng thái cao siêu của tâm linh giác ngộ thì ngôn ngữ không diễn tả hết được. Ví dụ như bây giờ cái chữ là tịch diệt. Tịch diệt là gì? Ví dụ như Đức Phật nói chữ Niết Bàn là tịch diệt, mình nghe cái chữ tịch diệt á, mình có cảm giác nó làm sao? Nó làm sao? Nó tối thui à, phải không?

[27:33]À nói Niết Bàn tịch diệt, người nói: "Trời, tu gì vô chỗ tối thui vậy tu chi?" Nhưng mà có phải vậy không? Không! Cái chữ mà Đức Phật dùng chữ Niết Bàn là tịch diệt á thì không ngờ đó là một cảnh giới cực kỳ sáng suốt, cái gì cũng biết hết trơn, trùm hết cả vũ trụ. Nhưng mà cái ngôn từ diễn tả không được, thành chúng ta nghe chúng ta cũng chỉ là mường tượng thôi. Mà người nào nghe mà mường tượng được cũng là có thiện căn với Phật pháp lắm á, chớ thường thường nhiều khi không mường tượng nổi nữa. Cho nên ngôn ngữ chỉ là phương tiện bất đắc dĩ, chứ ngôn ngữ không phải là cái cứu cánh. Ví dụ như là Đức Phật thuyết pháp ngài thuyết bằng tiếng gì?

[28:15]Tiếng hồi xưa mình gọi là tiếng Ấn Độ, thôi mình gọi tiếng Ấn Độ đi, chứ cũng không phải tiếng Ấn Độ bây giờ nữa. Ờ cái ngôn ngữ là đất nước Ấn Độ ngày nay có 300 ngôn ngữ, 300 cái dialect, cái thổ ngữ. Ờ ngày xưa Đức Phật sinh cái vùng Ca Tỳ La Vệ có một cái thổ ngữ riêng, ngài đi qua nước Ma Kiệt Đà có một cái thổ ngữ riêng, ngài đi xuống thành Vương Xá có một thổ ngữ riêng. Thế là mình không biết là khi mà đổi qua từng vùng như vậy, Đức Phật có phải đổi ngôn ngữ hay không? Chứ không thì làm sao người ta nghe, mà không lẽ Đức Phật là ngôn ngữ nào cũng biết, mà ngài đã học lúc nào, vân vân. Những cái đó vẫn là một bí ẩn lịch sử.

[28:55]Hay là Đức Phật quá trí tuệ siêu việt là tới đâu là lập tức nói bằng ngôn ngữ đó được liền, bằng thần thông? Đó, thì cái đó sách sử vẫn không nói, trong sách sử vẫn không nói mình không biết. Nhưng mà ngài đi qua rất nhiều vùng, đi qua nhiều địa phương, nhiều ngôn ngữ và ngài đều thuyết pháp đều đều cho dân nghe hết và dân hiểu hết. Thì như vậy rõ ràng là ngài phải thay đổi ngôn ngữ liên tục. Do đó ngôn ngữ không phải là điều để chấp thủ, không phải là điều để chấp thủ, ừm. Và ở đây, cái chỗ mà bất khả thuyết cho chúng ta nói điều này, tức là giáo lý tận cùng, ngôn ngữ diễn tả không hết được, chỉ là tượng trưng thôi.

[29:34]Và trong cái tượng trưng của phương tiện ngôn ngữ đó, chúng ta đừng có, đừng có cố chấp, gọi là bất khả thuyết. Rồi chúng ta nghe cái chữ là phi pháp. Chỗ này là hôm trước chúng ta nói rồi. Phi pháp là sao? Phi pháp là không phải là một cái khuôn phép. Cái chữ pháp này không phải là một cái giáo pháp, không phải là một cái khuôn phép. Như vậy lời Phật dạy không nhằm tạo thành một cái hệ thống giáo điều. Hồi nãy cái này chúng ta nói rồi, phải không? Nhưng mà phi phi pháp, Cũng không được bác cái giáo lý đó. Tại vì sao vậy? Bởi vì coi vậy cũng có cái nghĩa lý sâu xa, cũng có lợi ích. Lời Phật dạy cái đó là trung đạo.

[30:16]Chúng ta nghe lại, lời Phật dạy là thế này: Nó không phải là một cái khuôn phép để ràng buộc con người ta, tuy nhiên cũng có lợi ích cho chúng sinh khi mà lắng nghe và học hỏi. Đó là trung đạo nên không được bác. Nên ai mà bác giáo pháp là mang tội, nhưng mà chấp giáo pháp thì hiểu sai Phật pháp. Là như vậy, đạo Phật là như vậy, rất là hay. Chúng ta thấy như trên thế giới có một không? Có một cái ông đó. Có một cái con người kỳ lạ vậy: Thuyết pháp đã đời kêu người ta đừng có chấp, đừng chấp lời dạy của mình. Còn bất cứ ai trên cuộc đời này đều bị cái bệnh hễ nói ra rồi đều coi lời của mình là khuôn vàng thước ngọc,

[30:56]buộc người khác phải chấp, phải giữ, phải tôn vinh. Chỉ có một mình cái ông tên là kêu là ông Phật là ổng dặn đừng chấp lời ổng dạy. Kỳ khôi, có cái ông kỳ lạ như vậy, trên đời có một ông duy nhất. Và chính nhờ cái giáo lý của cái ông đó mà thế giới sẽ bớt chiến tranh. Người ta chiến tranh, gây nhau bởi vì người ta chấp giáo lý. Nghĩa là ai không theo ta, giết. Có những tôn giáo như vậy. Chỉ riêng trong đạo Phật, thật là hòa bình. Dạy chúng ta những điều dạy vô cùng quý giá, vô cùng ích lợi mà lại dặn chúng ta đừng có quá chấp thủ để rồi chia rẽ con người. Đặc biệt chỉ có một cái ông đó. Bởi mình cứ thờ hoài và lạy hoài, không bao giờ ngán là vậy.

[31:38]Chúng ta tôn trọng giáo pháp để chúng ta tu cho bản thân mình và chúng ta giáo hóa những người anh em của mình. Chúng tôi dùng cái chữ giáo hóa là chúng tôi nói nghĩa rộng. Ví dụ như bây giờ mình đi tu, mình làm tu sĩ thì mình có thể mạnh dạn ngồi trên pháp tòa mình thuyết pháp cho mọi người nghe. Còn nếu không phải mình là một tu sĩ, mình chỉ là một người cư sĩ thì cái nghĩa giáo hóa nó nhỏ lại một chút. Tức là khi chúng ta gặp nhau trong cuộc sống này, mình có thể mình san sẻ cái đạo lý mình biết được với bạn bè của mình, cũng là một cách giáo hóa, một cách thuyết pháp. Dĩ nhiên là mình san sẻ một cách khiêm tốn,

[32:20]chứ đừng có ngồi nói chuyện với bạn về giáo lý mà như đăng đàn thuyết pháp thì người ta chửi chết. Cái cách nói nó khác nhau, cái cách nói nó khác nhau. Và chúng tôi cũng gặp nhiều trường hợp có những cái người mà đưa được nhiều người về với đạo Phật, hiểu được đạo lý, bớt được đau khổ cũng bằng cái cách nói chuyện như vậy. Tức là thay vì là họ thuyết pháp hay viết sách, họ chỉ gặp bạn bè họ nói về đạo lý mà nói nhẹ nhàng thôi, vậy mà làm cho người kia bớt được đau khổ, bớt được lầm lỗi, vẫn có ích lợi. Cho nên cái nghĩa giáo hóa là như vậy, và giáo pháp có cái giá trị như vậy. Có một lần chúng tôi nghe cái chuyện,

[32:57]chuyện này rồi chúng tôi cũng không giải thích được, không biết tại sao kỳ cục. Có một vị bác sĩ là một giáo sư, ông vừa dạy đại học mà vừa là trị liệu về tâm thần kinh, chuyên khoa về tâm thần kinh, rất là có tiếng tăm, ở ngoài Bắc, ở ngoài Hải Phòng, thì ông mới tâm sự với chúng tôi thế này, ông rất là khiêm tốn, ông nói là: "Từ ngày mà con biết được Phật pháp, con ứng dụng Phật pháp vào trong việc trị liệu tâm thần kinh thì người bệnh, nghĩa là hết bệnh nhẹ như không." Thì nguyên cái câu nói đó thì không có gì mình phản đối phải không? Thì bởi vì đạo Phật trong đó ẩn chứa nhiều cái đạo lý để sống, để tu, giải quyết được nội tâm.

[33:35]Cho nên một người bị tâm thần kinh dùng Phật pháp để chữa thì quá là hợp lý. Chúng tôi nghe chắc ông nói về đạo đức gì đó, không biết. Rồi có một lần cái chúng tôi nghe bà vợ ông kể chuyện, nghe câu chuyện này chúng tôi mới bật ngửa ra luôn, không biết tại sao. Tức là người ta đem một bệnh nhân bị tâm thần đến phòng mạch của ông. Thì khi mà bước vào phòng mạch thì cái người kia chui luôn xuống gầm bàn vì người đó có cảm giác mình là con chó hay gì đó. Thì chỉ thích ở dưới gầm bàn chứ không thích ngồi. Nghĩa là bước vào phòng mạch rồi chui tọt dưới gầm bàn. Thì cái người nhà rất là sợ, sợ cái người bệnh nó sẽ quậy phá, bể đồ trong phòng mạch.

[34:10]Thì ông bác sĩ này ông bình tĩnh, ông quay lại ông nhìn cái người mà đang ngồi dưới gầm bàn ông giảng về Tứ diệu đế. Giảng Tứ diệu đế một lát cái ông kia từ từ tỉnh bò ra, lên ngồi đàng hoàng. Thế là sau đó ông tiếp tục nói về Phật pháp, rồi ít bữa sau ông kia ổng hết bệnh luôn. Không biết sao kỳ quá tôi cũng không giải thích được nữa, không biết. Không biết là phước chủ may thầy hay sao, hay Phật độ gì không biết sao kỳ. Chứ bệnh tâm thần kinh làm sao mà nghe được Tứ diệu đế trời! Nhưng mà không biết sao ổng nghe ổng hết, kỳ quá. Rồi mai mốt mình gặp ai điên điên mình giảng Tứ diệu đế thử coi.

[34:41]Nếu mà người ta, một là người ta hết điên, còn người ta điên nặng hơn người ta rượt mình thì mình cẩn thận mình chạy. Tại nghe người ta không hiểu gì đó cái người ta rượt mình. Rồi cũng một lần cái có một cái người đó bị căng thẳng thần kinh, bị bệnh lý về thần kinh nhưng mà vẫn còn tỉnh. Thì khi đến với ông bác sĩ, ông mới ngồi ông hỏi, ông hỏi những chuyện trong cuộc sống thì hỏi ông mới phát hiện ra là bà bị một cái nỗi giận hờn chôn trong lòng. Thế là ông giảng đạo lý một hơi cho bà bỏ nó ra. Đến khi mà nghe ông đã đời bà bỏ được cái mối giận hờn cái bệnh hết luôn. Rồi cho vài viên thuốc bổ về nhà, rồi xong chuyện.

[35:17]Tức là dùng Phật pháp, chúng ta thấy giáo pháp nó như vậy. Nhưng mà khi ông nói xong rồi bà hết bệnh xong thì cũng không thấy nói chuyện gì về Phật pháp phải không, không nói gì. Chỉ khuyên người ta đừng giận hờn gì đó thôi là xong. Nên đạo Phật là như vậy. Nên đó là chúng ta để tu cho bản thân mình và để giúp đỡ người khác, giải quyết những nỗi đau khổ trong cuộc sống mà gọi là giáo hóa thì thôi. Tuy nhiên là khi chúng ta tu, khi chúng ta giáo hóa thì chúng ta nhớ một điều: Đừng có chấp giáo pháp, cũng đừng chấp công. Nhớ như vậy. Đừng chấp giáo pháp và đừng chấp công. Mà Đức Phật Ngài làm gương trước, Ngài nói Ngài không hề thuyết

[35:57]pháp thì đây là răn những người sau như chúng ta. Bởi vì sao vậy? Bởi vì hiện nay có rất nhiều người ngay cả những người rất là trí thức, bằng cấp rất là cao, học Phật pháp rất là nhiều và cũng thường đi giảng đạo, giảng đạo. Hoặc là người đó tập hợp những người bạn rồi giảng hoặc là nói chuyện giảng, nhưng mà khi giảng thì thấy mình có giảng, có giáo pháp cao siêu để mình giảng, có mình giảng và kể công, chấp công và thấy mình hơn người. Thì cái người như vậy là tuy nói Phật pháp nhưng mà lại sai Phật pháp. Chỉ khi nào chúng ta nói mà chúng ta không còn nghĩ đây là Phật pháp nữa mà chỉ nhằm gỡ cái đau khổ giùm cho người

[36:39]phía trước, hướng dẫn người trước mặt mình sống lành mạnh hơn, rồi sau đó buông, rồi không có người nghe pháp cũng không có người nói pháp thì đó là thành công. Mà ông Kim Dung ổng ví dụ cái này trong cái truyện mà Tiếu Ngạo Giang Hồ rất là hay là: Vô chiêu thắng hữu chiêu. Là Lệnh Hồ Xung học được một cái cách chiến đấu của Dương Thanh Phong... Phong Thanh Dương chứ, Phong Thanh Dương là học rồi tới quên hết chiêu thức. Học rất là phức tạp nhưng mà học đến cái mức độ rồi không còn giữ một chiêu thức gì nữa. Nghĩa là khi mà đối phương xuất chiêu thì lúc đó mình mới có chiêu. Mình có chiêu nhưng chiêu mình xuất sau nhưng rồi sẽ tới trước.

[37:20]Là như vậy, cái cách là như vậy thôi. Mà vô chiêu thắng hữu chiêu chứ không bị ràng buộc bởi những chiêu thức. Có một lần chúng tôi gặp một cái anh bạn, anh cũng vậy, anh là người học võ từ nhỏ và rất là giỏi. Thì chúng tôi mới hỏi anh là là anh chiến đấu như thế nào, thì anh mới kể chuyện. Anh kể chuyện là một lần anh đứng đó anh cho một cái người kia, cái tay đó là một tay cướp, tay cướp mà thấy anh võ giỏi quá cái theo học. Thì anh dặn là anh sẽ dạy nhưng với điều kiện phải bỏ nghề làm cướp. Nhưng mà lại muốn biết nghề của anh ra sao thì đi đấu với anh. Và anh đứng yên anh nói muốn đánh đâu đó đánh,

[37:52]đi vòng vòng muốn đánh, đánh từ sau lưng tới cũng được, bên hông tới cũng được, trước mặt tới cũng được và anh buông xuôi tay anh không làm gì hết. Không làm gì hết, không thủ không gì hết và trong trạng thái buông lỏng hoàn toàn như trong thiền định để đợi tay kia tấn công trước. Thì tay kia mới sàng qua sàng lại nhào vô tấn công thì tay kia xuất chiêu trước, anh mới xuất chiêu sau. Anh xuất chiêu sau thì đánh tay kia ngã cái rầm liền. Là vậy thôi. Tức là anh nói là vô chiêu thắng hữu chiêu, là cũng có cái đạo lý đó bây giờ, không biết. Bữa nào ai kiếm mình nói học thử: Vô chiêu thắng hữu chiêu.

[38:23]Thì giáo pháp của Phật cũng là như vậy, là không được chấp một cái khuôn phép và không bao giờ thấy mình là người tu giỏi, người học giỏi hay người nói giỏi. Cho nên nếu mình thấy mình tu giỏi, học giỏi, nói giỏi, mình sai với Phật pháp chỗ này. Cái câu là "Nhất thiết hiền thánh giai dĩ vô vi pháp nhi hữu sai biệt", là tất cả các hiền thánh đều cùng tu tập cái pháp vô vi đó, nhưng lại thành tựu rất khác biệt nhau. Ở đây chúng ta đụng phải một từ mới nữa là "vô vi pháp". Thật ra cái chữ "vô vi" á, trong tiếng Ấn Độ không có, mà lại là tiếng Trung Hoa. Người ta dùng cái chữ "vô vi" để dịch một cái từ của Ấn Độ, lấy trong cái Lão Tử.

[39:03]Chữ "vô vi" là gồm những điều như thế này nè. Chữ "vô vi" là gồm những điều thế này. Thứ nhất là: thiền định nhiếp tâm thanh tịnh, thứ hai: không chấp công, thứ ba: không háo danh, thứ tư là: không bị hình thức ràng buộc. Là những yếu tố như vậy tạm gọi là cái giáo pháp vô vi, hay là chúng ta nói về tâm linh đó, cũng gọi là vô vi. Cho nên khác với cái hữu vi. Hữu vi là những pháp tương đối. Chữ "hữu" là có, "vi" là làm á. Chữ "vi" là là nữa, có là hay là có tồn tại, có hiện hữu, hay là existence, tức là có hiện hữu thì gọi là hữu vi, còn vô vi là non-existence, không có hiện hữu, hoặc là tương đối, relative, còn cái vô vi là tuyệt đối, là absolute.

[39:49]Không phải khoe nha, mà vì đối chiếu ngôn ngữ để dễ hiểu. Nhưng mà khi chúng ta định nghĩa cho dễ hiểu, chúng ta nói thế này: Vô vi pháp là gồm cái: thiền định, nhiếp tâm thanh tịnh, làm mà không chấp công, ừm có uy tín mà không háo danh, và không bị những hình thức ràng buộc, đại khái như vậy. Nhiều yếu tố nữa, nhưng đại khái là như vậy trước. Ừm. Nghĩa là khi những vị hiền thánh á tu tập cái pháp vô vi, thì những vị đó đều phải ngồi thiền, nhiếp tâm trong thanh tịnh, những vị đó không chấp công, những vị đó không háo danh, những vị đó không chấp vào hình thức, không bị hình thức ràng buộc, vân vân, đều giống nhau vậy.

[40:29]Nhưng khi mà chứng cái đạo quả lại khác nhau, không ai giống ai. Là có người chỉ đạt được Chánh niệm, có người chứng Tu đà hoàn, người chứng Tư đà hàm, người chứng A na hàm, người chứng A la hán, nghĩa là thành tựu khác nhau. Là vì sao vậy? Vì sao? Vì sao? Là đều cùng thực hành cái giáo pháp vô vi đó, không chấp gì hết, siêng năng thiền định, nhưng mà khi chứng được lại không giống nhau. Do cái gì? Do cái gì? Nhiều lần nói quá rồi. Nói hoài, nói hoài vụ này. Do cái gì? Do phước. Đúng, do phước sai biệt mà kết quả sai biệt, chứ còn con đường thì đúng. Nghĩa là cái con đường mà Đức Phật đã dạy như vậy đó là

[41:16]chuẩn rồi, không còn gì phải nghi ngờ, nhớ như vậy. Là cái đoạn này Phật nói như vậy để làm chi vậy? Để cho nghĩa là ví dụ cùng tu giống nhau như vậy, cùng ngồi thiền, cùng không chấp công hết, nhưng mà tự nhiên có người họ chứng trước mình, mình chưa chứng, thì Đức Phật nói: Có nguyên nhân của nó, là lại còn một cái bí mật khác nó chi phối cái sự thành tựu đó, đó chính là cái phước, chính là cái phước. Nên cái đoạn kế sau đó, Đức Phật lại nói về phước nè: "Này, ý ông thế nào? Nếu có người đem châu báu đầy cả tam thiên đại thiên thế giới ra bố thí, thì người đó phước đức nhiều chăng?" Đó. Chính vì cái chỗ này nên kế tiếp là Đức Phật đặt vấn đề phước liền.

[41:55]Là vì vậy cái đoạn Kinh Kim Cang coi vậy chớ logic là cái chỗ này, nhưng mà cái lời văn không mạch lạc là mình không hiểu thôi, chứ bài kinh này rất là logic. Nên ở đây là cùng thực hành đúng rồi đó, là không chấp gì hết rồi đó, nhưng mà có một ngày nào mình sẽ chứng quả. À, nghĩa là nếu ai đi đúng cái đoạn đầu của Kinh Kim Cang, nãy giờ như trước giờ là chúng ta nghe Đức Phật nói, là muốn an trụ tâm, muốn hàng phục tâm thì phải độ chúng sinh mà không thấy chúng sinh được độ, thuyết pháp mà không có chấp công, đủ thứ chuyện hết, là đủ thứ điều hết, thì chắc chắn đạo quả sẽ tới. Và trong cái câu này, Đức Phật cảnh giác mình trước là người chứng

[42:34]nhiều, người chứng ít đừng ngạc nhiên nha, bởi vì phước sai biệt. Cái gì cũng không hết, nhưng mà phước vẫn bí mật chi phối mọi điều, chi phối. Thì cái phước mà để chứng đạo quả thì chúng ta đã nói với nhau nhiều, hôm nay vì bài kinh đã học nên buộc chúng ta phải nhắc lại một chút. Thì cái phước để giúp mà thành tựu đạo quả bao gồm những điều gì? Mấy điều để ý này nha. Thứ nhất, là cái đại nguyện ban đầu để hướng cái phước mình nó đi về đâu. Như mỗi ngày chúng ta quỳ trước Phật, chúng ta lạy Phật, chúng ta tâm nguyện là mình tu để làm gì. Đó, thì cái đó chính là cái đại nguyện ban đầu định hướng

[43:13]cho cuộc đời mình đi từ kiếp này và những kiếp sau. Ví dụ nếu có người thích làm quan lớn thì nói: "Con sẽ tu hành, con sẽ làm phước cho đời sau cho con làm quan lớn một chút." Nói vậy, thì kiếp sau được liền, mình định hướng. Nhưng mà vì chúng ta biết những cái đó hữu vi, tương đối, nên mình không màng. Mình chỉ cầu thế này, cái mình nghe cái người kế bên cầu làm quan á, mình nói cái người này tội nghiệp, cái tâm nguyện họ ít quá, cái mình mới cầu cái tâm nguyện lớn hơn. Cái người thứ hai cầu lớn hơn là: "Xin cho kiếp sau con làm một thầy tu, một cao tăng đắc đạo." Phải hay hơn không? Hay hơn. Cái người thứ ba nghe hai người đó nói cái nào cũng hay hết, cái cầu Phật:

[43:54]"Cho đời sau con vừa làm quan mà vừa làm cao tăng đắc đạo." Có lý hơn, cộng hai cái lại luôn.

[44:01]Nên cái đại nguyện ban đầu hướng mình đi về đâu, ví dụ như là mình hướng là cái sự tu hành của mình là sau này mình đắc đạo là gieo duyên được thật nhiều với chúng sinh, mình thấy ai mình cũng thương và ai thấy mình cũng thương. Cái lời nguyện này hay, đây là một cái mánh á, một cái bí quyết trong cái lời nguyện mà hình như ít có ai biết phát nguyện. Có một cái lời nguyện thật là độc đáo mà nãy giờ chúng tôi giấu, không nói, mà bữa nay mới nói xì ra luôn: "Xin Phật gia hộ cho con, gặp ai con cũng thương và ai gặp con cũng thương." Thế giới mình mà như vậy đó thì sao? Thanh bình, đẹp, thanh bình, đẹp.

[44:39]Vì vậy là chúng tôi gặp quý Phật tử, chúng tôi rất là thương, mà chỉ không biết là Phật tử có thương lại hay chưa thôi hà, chớ mà có nguyện rồi, có nguyện mà không biết có thành hay không à, không biết. Thấy gặp ai cũng thương. Đó là cái đại nguyện ban đầu để định hướng đời tu của mình. Cái yếu tố thứ hai tạo thành phước nữa là giúp đỡ vật chất cho chúng sinh. Nên cái đoạn mà chúng ta nghe đoạn kinh sắp tới á, là đem vật chất mà giúp đỡ đó, là giúp đỡ vật chất. Bởi vì cái phước nói tới nói lui chứ vẫn phải là giúp đỡ bằng vật chất mới cụ thể. Có người nói: "Nhưng bây giờ tôi không có tiền, lấy tiền đâu ra mà giúp đỡ vật chất?"

[45:15]Không, có những cái giúp khác không phải vật chất nhưng rồi tạo thành vật chất. Ví dụ một lời nói thôi, một lời nói. Như mình phải biết cái người này cần việc làm, rồi mình giới thiệu cho người khác lại đó đi làm. Thì mình chỉ lời nói thôi đâu có tốn tiền phải không? Nhưng mà rồi người kia đi làm, cái họ có lương, có cơm ăn áo mặc. Như vậy phải một lời nói của mình biến thành vật chất chưa? Có, đó. Trên cuộc đời nó như vậy, chứ không phải là phải có tiền mới đem cho. Chưa có tiền nhưng mình nghĩ cách để làm cho người này giúp người kia, tức là vật chất cũng có sinh ra được lợi ích. Thì đó, thì phải giúp đỡ vật chất. Nhưng mà không phải mình móc tiền ra đâu,

[45:52]không phải không phải ai cũng có tiền để móc ra. Nhưng mình giúp bằng cái đó riết mai mốt mình cũng có tiền, ngộ như vậy, khi người ta được lợi ích rồi mình cũng có tiền. Là cái thứ hai. Mà cái người giúp bằng vật chất đó coi, còn ví dụ một người nào đó làm phước mà chỉ giúp người ta tinh thần thôi, thì coi vậy chứ cái phước nó không có cái nền. À, lạ như vậy. Nên trong cái việc mà làm phước á, cái căn bản vẫn là bố thí vật chất, giúp đỡ vật chất, quý Phật tử nhớ điều đó. Ví dụ có người nói là: "Tôi hay khuyên người ta tu thế này thế kia", thì nói cũng tốt chứ không phải không, nhưng mà lúc nào đó có tiền vẫn phải tự mình móc

[46:27]ra cho, cái phước nó mới chắc, nó mới có cái nền. Cũng giống như là khi mà mình công quả trong chùa cũng vậy. Công quả trong chùa, ví dụ mình có cái nghiệp vụ cao, mình hay làm về công việc vi tính hay bàn giấy, vậy chớ cũng không bằng cái người mà xuống bếp mà gánh nước, nấu cơm, bửa củi. Là cái lao động tay chân cực khổ, những cái căn bản nhất á mà mình chịu cực làm á, bỗng nhiên nó có cái phước nền tảng, lạ như vậy. Nên vì vậy cái người mà khôn ngoan á, ví dụ như là mình lao động ở một cái cấp cao, lao động tinh thần cao, cũng phải kiếm cái chuyện gì mà lao động tay chân thấp thấp đi làm, công quả, cho nó có cái phước nền tảng chứ đừng có chê những cái nền.

[47:06]Như vậy, ừm. Cái yếu tố thứ ba nó tạo thành phước là giúp đỡ tinh thần cho chúng sinh, là chúng ta hướng dẫn người ta đó, hướng dẫn người ta niềm vui, hướng dẫn người ta đạo lý, hướng dẫn cuộc sống, thì đó là cái giúp đỡ tinh thần. Và cái phước thứ tư là lòng thương yêu đối với chúng sinh, lòng thương yêu đối với chúng sinh. Vì nếu không có lòng thương yêu đối với chúng sinh cái phước mình nó hỏng chân, nó không có thành tựu, sau này mình dễ làm bậy. Một yếu tố nữa là sự ủng hộ, cúng dường, tôn kính đối với những bậc thánh một cách cụ thể. Ví dụ Đức Phật thì đã nhập diệt, mình có lạy Phật thì cũng chỉ là trong cái tâm linh thôi.

[47:46]Chứ còn nếu đời sống mình may mắn mình gặp được những bậc thánh mà hiện tiền á, mình ủng hộ, mình tôn kính, mình cúng dường thì tạo được cái phước rất là chắc, rất là dày. Nên chúng ta nói lại những cái phước căn bản, nó nhiều lắm nhưng mình gom lại mấy điều thôi. Thứ nhất là một cái đại nguyện để định hướng đời tu của mình. Thứ hai là giúp đỡ vật chất cho chúng sinh. Thứ ba: giúp đỡ tinh thần chúng sinh. Thứ tư là lòng thương yêu đối với chúng sinh. Và thứ năm là sự ủng hộ, cúng dường, tôn kính đối với những bậc thánh, nhớ như vậy. Thì nếu mà chúng ta quên tạo phước, mình chỉ lo tinh tấn toạ thiền thì tâm linh vẫn không khai mở, nhớ là như vậy.

[48:26]Rồi có nhiều người khi nghe nói là Đức Phật nhập định trong rừng, rồi có như Tổ Bồ Đề Đạt Ma chín năm ngồi nhìn vách, rồi có những vị mà nhập thất mười năm trên núi, hay là Milarepa trên núi tuyết suốt mười một năm không xuống gặp ai, thì cứ nghĩ là cứ nỗ lực quay lưng với cuộc đời, tập trung trong thiền định rồi sẽ đắc đạo. Rồi không được, không đắc đạo. Mỗi người phước khác nhau, nhất là phước thời nay chúng sinh rất là mỏng. Đời nay có cái lạ là chúng sinh lại mỏng cái phước về tâm linh, rất khó tiến vào thiền định hơn là người xưa. Người xưa có thể là đời sống họ nghèo hơn, nhưng cái phước về tâm linh họ tự nhiên dày hơn

[49:05]mình bây giờ, các vị đó tu dễ chứng hơn. Cho nên do đó là nếu mà bây giờ mà mình thiếu sót cái mảng mà làm phước, chỉ tinh tấn tu thiền, mình không chứng đạo. Đời nay lạ một cái là vật chất lại dồi dào, tiện nghi sung mãn hơn, nhưng mà cái phước tu tập tâm linh của chúng sinh lại rất là mỏng, kỳ lạ như vậy. Ở đây chúng ta để ý điều này một chút xíu, là có cái phước và có cái hưởng phước. Ví dụ như một người có phước về vật chất là người đó đẹp nè, người đó giàu, rồi người đó hưởng cái phước đó, hạnh phúc trong cái đẹp của mình, trong cái giàu, trong cái sang, quyền quý của mình, là người đó hưởng phước.

[49:48]Hưởng riết rồi sao? Hết, hết. Hết là ví dụ như một người có sắc đẹp đi, là hay sử dụng cái sắc đẹp của mình để chiếm cảm tình của người khác. Trong tâm hay tự hào về cái sắc đẹp của mình, thì sắc đẹp đó từ từ nó sẽ sẽ tàn nha. Đó là hưởng phước bằng sắc đẹp á. Nên có người mình nhìn thấy ban đầu đẹp, 3 năm sau mình gặp lại tự nhiên thấy tàn. Ví dụ bây giờ nói mình dùng cái sắc đẹp mình để chiếm cảm tình người khác là làm sao? Ví dụ như là giữa đường bỗng nhiên trời mưa, đường Sài Gòn mình cái nó ngập nước, cái xe mình tắt máy, nhiều người cũng tắt máy, tắt máy. Cái có mấy cái người thanh niên, mấy người đàn ông họ đứng bên lề đường họ

[50:29]nhìn, họ nhìn mọi người dắt xe lõm bõm trên cái lòng đường mà nước ngập, thì có một cái cô biết mình đẹp, mới cười nhìn một cái ông đàn ông. Cười, ông nhìn chỉ chỉ chiếc xe. Cô cười, cười duyên với cái ý trong đầu là chiếm cảm tình anh này nhờ ổng đẩy xe vô giùm chớ đẩy hết nổi. Thì đúng là ông kia ổng rụng rời, ổng chạy xuống dắt xe lên liền, rồi sau đó bà vợ ổng gõ đầu ổng sao thì không biết. Chuyện đó là chuyện tập khác mình không biết. Thì trong cái ý mà lúc mà nhờ cái ông kia dắt chiếc xe mình lên đường ngập nước, trong lòng mình có cái ý nghĩ là mình đẹp, mình cười duyên, ông kia sẽ bị xiêu lòng.

[51:05]Đó là sử dụng sắc đẹp của mình, hưởng cái sắc đẹp của mình. Thì cứ lạm dụng như vậy nhiều lần, nhiều lần trong cuộc đời này, thì từ từ cái sắc đẹp sẽ hết. Mà thầy nói cái đó là chuyện nhỏ nhờ dắt xe. Có nhiều dùng cái sắc đẹp của mình nhờ nhiều chuyện còn kinh khủng nữa, có không? Kinh khủng trong cuộc đời này lắm. Và những người như vậy sau này sắc đẹp tàn liền, mất liền, vì đã dùng cho nó hết rồi, dùng hết. Là cái giàu cũng vậy. Như mình có tiền, có nhà mà chỉ hưởng thôi, thì từ từ cũng phải bán nhà mà xài thôi, vì hết cái phước. Đó. Nhớ, có phước chỉ hưởng không có biết tạo thêm thì sẽ hết phước.

[51:43]Phước tâm linh cũng vậy luôn. Phước tâm linh cũng vậy. Phước tâm linh là làm sao? Phước tâm linh là khả năng ngồi thiền mà tâm được định là phước tâm linh. Mà nếu chúng ta hưởng thì cũng cũng hết. Cái chỗ này nghe hơi lạ tai rồi nha. Nói, được định thì tức là đã giải thoát phải không? Đã giải thoát rồi tại sao lại là đó cũng là một cái phước mà bị hết? Xin thưa, đó cũng là một cái phước, mà nếu hưởng cũng bị hết nữa. Nghĩa là làm sao? Nghĩa là mình vào chùa mình lạy Phật nè, mình công quả, mình đi ra ngoài mình giúp đỡ con người làm bao nhiêu điều từ thiện, ở trong cơ quan, công sở thì mình phục vụ không có

[52:21]tiếc công, tiếc sức, đối với con người rất tử tế, rồi tinh tấn ngồi thiền. Nhờ bao nhiêu cái phước đó cộng lại, cuối cùng một ngày đẹp trời nào đó mình nhiếp được vào trong định. Thì khi tâm mình thanh tịnh, định rỗng rang rồi hạnh phúc vô cùng, mình an trú trong đó, hưởng trong đó, sung sướng trong đó, tức là mình đang hưởng á. Rồi tháng sau tự nhiên hết, mất. Khổ sở đi tìm lại không ra nữa, cái tới gõ cửa quý thầy hỏi: "Thưa thầy, con tu thiền con được thanh tịnh, sáng suốt, vi diệu, ngồi lâu, mà sao bây giờ mất tiêu?" Thầy cũng không biết đường đâu trả lời, bởi vì sự thật là mình đã hưởng và đã hết.

[52:58]Rồi như vậy phải làm sao mà đừng hưởng khi cái định đó hiện ra? Làm sao? Đây là điều rất là khó, rất là khó. Khó cái này cũng giống như là mình có tiền mà đừng xài vậy á. Ví dụ bây giờ là mình nghèo, khổ vô cùng, bỗng nhiên mình trúng số. À, trúng độc đắc. Độc đắc giờ là nhiêu ta? Thầy không biết, vì không mua vé số nào nên chưa biết. Là nhiêu? 500 triệu hả? Hả? 50 triệu hả? À. 50 triệu đâu có nhiều đâu. Còn 45. Ờ còn 45 hả? Nhà nước lấy hết 5 triệu hả? Trời ơi coi, mặt nhăn méo vậy là chắc có trúng rồi nè. À ví dụ bây giờ tự nhiên mình được 45 triệu trúng độc đắc đi. Mà ngày hôm trước cái bộ đồ mình á,

[53:45]mình chỉ có hai bộ thay tới thay lui, thấy không? Xe đi xe đạp sút sên lên, sút sên xuống, phải không? Nhà thì dột tới dột lui, vân vân. Bữa nay có 45 triệu thì mình phải làm sao trước? Mua đồ mặc, mua cơm ăn, sửa nhà, sung sướng cái đã, tính gì tính, phải không? Bắt buộc thôi, không thể khác hơn được. Chứ không có ai trên đời này trúng 45 triệu mà dám đem 45 triệu đó mà cho trẻ mồ côi hay là giúp người nghèo liền mà mình không hưởng đồng nào. Không bao giờ có chuyện đó trong cuộc đời này, không thực tế. Cho nên buộc là có phước thì phải phải hưởng và bắt buộc phải hưởng. Cái khuynh hướng đó nó nó là một sự khát khao mà.

[54:24]Sự khát khao giống như là giống như là người ta nói mà đất đang khô mình chế miếng nước vô đó, nó thấm mất liền, không còn miếng nào hết, xài hết liền. Giống như một người nghèo quá rồi bây giờ cầm tay xấp tiền là phải xài cho đã, không có cái gì nói khác, không ai đủ can đảm mà từ chối không xài hết. Không ai. Chỉ trừ một Bồ Tát thị hiện mặc đồ rách rưới mà đưa tới 100 triệu, ổng cầm ổng cho người khác liền, thì đó thuộc loại Bồ Tát ở đâu trên trời rớt xuống cái bịch. Chứ còn mình không thể làm nổi chuyện đó. Cũng vậy, thì khi mà ngồi thiền á, bao nhiêu ngày tháng tâm mình loạn động, phiền muộn, đau khổ,

[54:59]hôm nay ngồi nhập được vào trong định một cái thì hưởng liền, gọi là an trú. Cho nên cái từ mà các vị hay dùng là chữ "an trú trong định", tức là xin thưa là hưởng ở trong đó đó. Giống như mình là sống trong sự giàu sang, trong tiện nghi, y như vậy. Và an trú lâu chừng nào thì sao? Phước hết, từ từ loạn trở lại liền. Cho nên trong cái tâm linh cũng có cái phước. Và để làm sao mà cho đừng bị hưởng cái phước đó? Giống như bây giờ lỡ cái mình biết đạo rồi, mình bất ngờ mình trúng số, 45 triệu ít quá, ví dụ như một trúng cặp là bao nhiêu triệu ta? Nếu mà trúng cặp thì nhiêu ta?

[55:41]Thôi bây giờ ví dụ như 500 triệu đi, ví dụ nói cho xôm chút. Ví dụ như mình là người biết đạo, ngày hôm qua mình còn nghèo, cái hôm nay mình trúng vé số 500 triệu, mà mình biết đạo cho nên mình không dám xài hết 500 triệu, bây giờ tạm thời mình trích ra một số để giải quyết chuyện gia đình, rồi còn lại rất nhiều, rất nhiều để lo làm phước. Thì cái người này đó, hưởng rất là ít, mà dùng số tiền đó để tạo phước rất nhiều, cho nên cái phước người đó làm sao? Không mất, tiếp tục chuẩn bị một cái gì phát triển thêm tiếp, tiếp tục sẽ tăng lớn cái phước đó lên. Bởi vì khước từ không hưởng, có hưởng chứ không phải

[56:17]là hoàn toàn không, nhưng mà hưởng ít thôi. Tức là thay vì xài hết, mua sắm nhà cửa hết 500 triệu, người này thu vén gia đình xài ngót ngót chừng hai ba chục triệu thôi, còn mấy trăm triệu còn lại đi làm phước sạch. Cái người này là con cưng của Phật á, mà chuẩn bị sẽ có cái phước cực kỳ lớn xảy tới nữa. Sau này sẽ thành công lớn nữa, bởi vì không chịu hưởng, xài ít thôi, hưởng ít thôi, để dành cái phước đó làm phước tiếp. Trong tâm linh cũng vậy. Xin thưa, trong tâm linh cũng vậy, nhiều người sẽ bị vướng chỗ này. Thì chúng ta bàn với nhau luôn hôm nay. Ví dụ một người tu thiền tâm nhiếp được thanh tịnh,

[56:53]vì làm sao không hưởng cái thanh tịnh đó? Không hưởng cái thanh tịnh đó giống như người trúng số mà không hưởng đem cho á. Vì làm sao không hưởng cái thanh tịnh đó? Thì đây có một câu thần chú, câu thần chú: thị đại thần chú, thị đại minh chú, thị vô thượng chú, thị vô đẳng đẳng chú. "Thở vào biết tâm còn phiền động, thở ra biết tâm còn phiền động", đó là câu thị đại minh chú, làm cho mình không hưởng cái định đó. Nghĩa là lúc đang định, đang tràn ngập cả cái thân mình như vậy, rất là khoan khoái, rất là an vui, nhưng mà vẫn biết tâm mình còn phiền động, trong thẳm sâu còn động chưa hết đâu. Trong đó còn nhiều phiền não, còn vô minh, còn chấp ngã bí mật nằm trỏng á.

[57:36]Mình hiểu điều đó nên mình tự nhiên nó không hưởng cái định. Mình biết cả cái khối thân này của mình vẫn còn nặng nề và bao nhiêu cái tập khí nó còn chất chứa đầy trong cái bộ nhớ của cái thân mình, từ não tới thân còn nằm kín ở trong đó đó. Một chút rỗng rang ở trên não chưa là cái đinh rỉ gì cả, chưa là gì cả. Hiểu như vậy nên không hưởng thì người này vẫn còn phước để đi tới từ từ, vẫn còn phước. Đó, nên đây chúng ta có một câu thần chú mà Phật đã dạy để cho chúng ta không có hưởng cái phước của tâm linh, nhờ vậy mà không bị lui sụt cái công phu của mình. Câu thần chú đó rất là linh. Bây giờ chúng ta nói qua tới cái đoạn phước.

[58:19]Đức Phật nói là, "Nếu có một người mà đem châu báu đầy cả tam thiên đại thiên thế giới ra bố thí thì phước đức của người đó nhiều chăng?" Để mà nói về việc làm phước á, Đức Phật đưa ra một cái hình tượng đơn giản để cho chúng ta dễ thấy là đem vàng bạc châu báu đem cho, mà rất là nhiều, cho quá nhiều, cho quá nhiều. Vậy thôi, nhưng mà sự thật mà để cái phước nhiều á, đây là một ẩn ý thôi. Ẩn ý đó như thế này, ẩn ý đó là nếu có một người nào đó giúp đỡ, thương yêu giúp đỡ cho tất cả chúng sinh khắp trong cái pháp giới vũ trụ này, gọi là cả tam thiên này đó, tam thiên đại thiên thế giới này thì người đó phước nhiều chăng?

[58:58]Nên chúng ta hiểu cái ý kinh nó khác đi chút xíu. Trong kinh thì nói là đem châu báu đầy cả tam thiên đại thiên ra bố thí, thì chúng ta hiểu cái ý thế này, tức là có người thường cả một đời mình tận tụy giúp đỡ tất cả mọi người, thầy dùng chữ giúp đỡ, giúp đỡ tất cả mọi người, thì như vậy thì phước có nhiều chăng? Ngài Tu-bồ-đề trả lời một câu rất là kỳ cục: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn. Vì sao? Bởi vì phước đức cũng tức là không phải phước đức, thế nên Như Lai bảo phước đức rất nhiều." Nghe câu này ai hiểu không? Cho 10 điểm. Cho 100 điểm luôn đó, ai hiểu câu này cho 100 điểm luôn. Cho đậu bốn trường đại học luôn đó, ai hiểu câu này.

[59:41]Chúng tôi cũng không hiểu luôn.

[59:46]Cái đoạn mà ngài Tu-bồ-đề trả lời á, thực sự là để chuẩn bị cho cái ý khác. Phật chỉ cần ngài Tu-bồ-đề trả lời một câu thôi, để ngài giảng ý khác. Nhưng mà ngài Tu-bồ-đề quá nhiệt tình, cho nên ngài gài cái ý Bát-nhã Kim Cang vào trong. Ở đây đó, Phật chuẩn bị để so sánh là nếu có một người mà đem vật chất ra bố thí tràn đầy, thì phước rất là lớn. Nhưng mà nếu so với một người lấy một cái ý nhỏ của Kim Cang này ra giảng, thì phước của cái người sau này lớn hơn. Ý của Phật chỉ như đó thôi. Nhưng mà ngài hỏi ngài Tu-bồ-đề, cái ngài hơi nhiệt tình quá, cái ngài trả lời hơi dư. Hơi dư là ở chỗ thế này, khi Phật hỏi phước này nhiều chăng? Cái ngài nói:

[1:00:26]Thậm đa, bạch Thế Tôn. Đó, nhiêu đó thôi, ngài dừng lại giùm. Bỗng nhiên ngài quất thêm câu làm mình phải giải thích: Hà dĩ cố? Thị phước đức tức phi phước đức tánh, thị cố Như Lai thuyết phước đức đa. Là: Bạch Thế Tôn, rất là nhiều, bởi vì phước đức cũng không phải là phước đức, thế nên Như Lai bảo phước đức rất nhiều. Đó, ngài trả lời hơi dư cái đoạn này chút xíu làm cho mình hơi rắc rối chứ không cần thiết. Tuy nhiên, vì ngài lỡ nói, cho nên mình cũng phải, mình phải hợp thức hóa cái lỡ của ngài, nghĩa là phải giảng. Giống như có một thời gian mà xe lỡ mua rồi thôi phải hợp thức hóa. Ngài cũng lỡ trả lời dư quá, rồi mình thôi phải trả lời:

[1:01:01]Thế nào là phước đức mà lại là phi phước đức, thành ra phước đức đa? Như vậy. Cho nên, đừng có ai nhiệt tình làm khổ người khác vậy nữa. Tuy phước đức rất nhiều nhưng mà phi phước đức. Chúng ta nhớ cái yếu chỉ của kinh Kim Cang á là xem như không. Nhớ không? Ngay từ đầu đó chúng ta đã biết yếu chỉ kinh Kim Cang là những cái điều có rất là lớn, nhưng mà vì chúng ta có trí tuệ, chúng ta xem như không, để chúng ta tránh cái gì? Tránh cái cái chấp, cái cái kiêu. Đó, chính vì đó mà dám xem như không. Thì cái người mà dám xem như không những điều đó, thì họ sống một đời sống rất là thanh thản, rất là hiền lành.

[1:01:43]Ví dụ cũng hai người giàu như nhau, nhưng một người á lúc nào cũng thấy cái giàu mình là có thật, thì mình gặp người đó mình sao? Mình rất là khó gần, bởi vì họ sẽ kiêu, phải không? Còn một người giàu nhưng mà họ xem cái giàu mình như là không, mình gặp người đó làm sao? Mình thấy rất là dễ chịu. Rất dễ chịu vì họ hiền lành lắm. Họ xem cái giàu của họ như không rồi, thì chúng sinh rất là dễ gần, vì họ rất là hiền lành, rất là thanh thản. Cho nên, cái đạo lý mà xem như không á, cực kỳ quý giá là như vậy đó. Nó làm cho người đó tăng trưởng được phước đức, giữ gìn được phước đức và làm cho chúng sinh thương

[1:02:18]mến, và công đức nhờ đó sẽ mở ra tiếp tục. Cho nên cái xem như không là một cái trí tuệ lớn, một sự can đảm lớn, à và là một cái điều mầu nhiệm rất là lớn. Nên ở đây khi mà ngài Tu-bồ-đề trả lời đó: Phước đức cũng tức là phi phước đức, nghĩa là cái người nào mà có phước mà dám xem phước đó như không, thì người đó mới thực sự phước phước lớn. Cái nguyên câu đó là như vậy đó. Nguyên câu mà chúng ta nói lại nha, là trong nguyên văn mình dịch thì như thế này: Vì sao? Bởi vì phước đức cũng tức là không phải phước đức, nên Như Lai bảo phước đức rất nhiều. Câu đó mình dịch thế này dễ hiểu hơn: Là vì sao?

[1:02:58]Bởi vì nếu người nào có phước mà xem phước như không, thì phước người đó sẽ rất là lớn. Dễ hiểu không? Có, vậy là được đậu bốn trường đại học. Ai hiểu vậy là được bốn trường đại học rồi đó. Tuy nhiên, cái điều thế này, là trong cái sự, trong cái lý để ý chút xíu. Ví dụ như là khi mà mình làm được nhiều việc phước, phước mình lớn, mình viên mãn, mình sung mãn, thì mình phải xem như như không. Đó là đúng đạo lý. Giờ có người khác họ cũng làm được phước, họ giúp người làm từ thiện, cúng chùa, họ đem đạo lý vào trong nhà tù, họ đem đạo lý vào trong trường học, phải không? Tức là họ làm nhiều điều tốt, mình được quyền xem như không không? Được không?

[1:03:41]Không. À, đây là khác nhau nha. Nha, đây là chỗ này, sự lý của đạo Phật chỗ này khác nhau. Mình làm nhiều thì phải xem như không, nhưng mà người khác làm thì mình phải ngưỡng mộ. À, nhân quả là như vậy. Vì sao vậy? Khi mình ngưỡng mộ cái việc làm phước của người khác, thì tự nhiên mình sẽ có cơ hội làm được rất nhiều việc phước. Còn nếu người ta làm phước mà mình coi như không thì mình sao? Không bao giờ làm được điều gì nữa. Đây là nhân quả. Cho nên ví dụ người ta làm cực thấy mồ, ví dụ như mình đang ngồi đi chơi, thấy có người cái họ gánh gạo vào trong để cho thầy cất chùa, biết cất chùa tốn gạo tốn cơm này

[1:04:21]ví dụ gánh tự họ bưng vào cực khổ, mình nhìn vô mình nói: Như không! Coi chừng có người, coi chừng người ta là là mít lòng hàng xóm mà dễ thăm nuôi vô cùng. Nói câu đó dễ thăm nuôi, không nên. Mình phải ngưỡng mộ, mình phải khen ngợi, phải không? Thì như vậy, tự nhiên mình lại có cơ hội làm phước. Còn mình gánh á thì mình sao? Nếu chính mình gánh thì mình xem như xem như không. Ừ, thì mình không thấy gì nên ai cũng vui, ai mình cũng thương và ai thấy mình họ cũng thương hết, tại vì mình xem như không cái công của mình. Nhưng mà người khác gánh thì mình phải ngưỡng mộ, phải tán thán, phải quý trọng, thì người ta mới thương mình mà đó là nhân quả.

[1:05:00]Cái sự lý là như vậy. Cho nên vì vậy, trong kinh Hoa Nghiêm có phân biệt cái sự lý rất là kỹ, mà chúng ta chưa có duyên học kinh Hoa Nghiêm. Trong kinh Hoa Nghiêm á dặn cái người mà mới học á là học cái lý. Nhưng mà bậc đại Bồ Tát thì toàn là dùng cái sự để mà tu. Thì sự mà tu tức là vậy đó. Đối với mình cái lý là xem như không, nhưng đối với người khác mình phải ngưỡng mộ. Đó cái ngưỡng mộ đó là sự, mà bậc đại Bồ Tát thì phải biết điều đó. Còn cái người mà đụng ai cũng xem như không là sai sự, sai lý. Đó như vậy. Điều này chúng ta cũng nhắc lại trong cái nhân quả mà chúng tôi nói nhiều, ví dụ khi mình tạo phước nè,

[1:05:39]mình giúp người, mình hộ tăng, mà lúc đó mình biết xem như không, thì sau này cái quả báo vinh quang sẽ đến. Mà khi quả báo vinh quang đến thì tự nhiên mình cũng nhẹ nhàng, mình không chấp, không kiêu. Tức là mình giàu mà tự nhiên mình không có kiêu. Vì sao vậy? Bởi vì ngày xưa lúc làm phước mình không có không có kể công, mình thấy như không, nên sau này giàu mình sẽ cũng rất là hiền lành. Cho nên cái người nào mà giàu mà kiêu á, vì ngày xưa làm phước mà chấp. Còn người nào giàu mà hiền lành á là bởi vì ngày xưa làm phước mà không có chấp. Đó, nhân quả nó hiện như vậy. Ừ, nên có phước mà xem như không,

[1:06:15]cho nên rất nhiều, thị cố Như Lai thuyết phước đức đa. Cái đoạn cuối trang thế này, Đức Phật nói thế này: Nhược phục hữu nhân, ư thử kinh trung, thọ trì nãi chí tứ cú kệ đẳng, vị tha nhân thuyết, kỳ phước thắng bỉ. Nơi cái kinh này, nếu có người nào chỉ cần thọ trì tu theo chừng bốn câu kệ nào đó trong kinh này, rồi thuyết cho những người khác cùng biết, phước của người này còn vượt hơn cả người kia, của người bố thí kia. Cái chữ tứ cú kệ đẳng trong kinh Kim Cang á, chúng ta đừng có tưởng mà kiếm ra bốn câu kệ trong đây nha, không có. Trong kinh Kim Cang có hai cái đoạn kệ, nhưng mà không phải.

[1:06:53]Không phải là cái ý của đoạn này Phật nói. Cái ý mà cái người nơi kinh này mà chỉ tu học theo bốn cái câu kệ, thì chúng ta đừng có tìm bốn câu kệ mất công. Đây chỉ là nghĩa bóng thôi. Nghĩa bóng nghĩa là thế này: người nào mà lấy được một cái ý nhỏ trong kinh Kim Cang ra để tu, học và giáo hóa, thì phước của người này còn lớn hơn cũng cái người mà suốt cả đời đi giúp đỡ người ta. Cái câu này như vậy. Thì câu này mình nghe mình hơi ngạc nhiên, bởi vì bằng cái lương tâm, bằng cái tâm suy nghĩ bình thường của mình, thì mình nói: Ví dụ như một cái kinh ý kinh Kim Cang nhỏ nhỏ, tu học, giáo hóa thì làm sao bằng được người mà tận tụy

[1:07:33]khổ cực đi giúp người khác cả một đời, phải không? Giúp cả một đời mà giúp khắp nơi. Ví dụ đi qua châu này, qua tỉnh kia, qua nước nọ đi giúp hết chúng sinh cả một đời, thì cái đó là thánh rồi đâu phải người thường. Vậy mà trong đây dám nói là một người nào lấy một ý nhỏ kinh Kim Cang ra tu học và giảng, phước lớn hơn cái người kia, làm cho mình hơi phân vân, không biết Phật có cường điệu hay không. Mà Phật chẳng những mà Phật sợ mình nghĩ cái điều là Phật cường điệu, Phật nói thêm câu nữa: Này Tu-bồ-đề, tất cả chư Phật và giáo pháp Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác của Phật đều bắt nguồn từ kinh này.

[1:08:09]Bắt nguồn, nghĩa là Phật khẳng định thêm một câu nữa, để sợ mình nghĩ rằng Phật nói cường điệu. Là mình nghe mình hơi phân vân, nói sao mà Phật nói kỳ, một cái câu, một cái đoạn nhỏ trong kinh, một ý nhỏ trong kinh mà tu theo, giáo hóa có thể phước lớn hơn cả một cái người suốt cả một đời làm việc thiện được. Phật sợ mình do dự, phân vân, Phật nói thêm một câu, phán thêm tuyên bố một câu: Tất cả chư Phật và giáo pháp Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác của Phật cũng từ kinh này mà ra, để cho mình tin chắc cái lời Phật nói như vậy. Thì tin thì mình tin rồi đó, Phật nói thì mình tin rồi đó, nhưng mà mình phân tích chút là vì sao như vậy?

[1:08:47]Là vì sao mà một đoạn ngắn, ý tứ mà lại lớn hơn rất nhiều? Này chúng ta nghe nha. Kinh Kim Cang này là gì? Đó, bởi vì nói bốn câu trong kinh Kim Cang, bây giờ mình phải đặt lại vấn đề: Kinh Kim Cang là gì? Thì chúng ta nhớ ngay từ đầu kinh là kinh đã định nghĩa kinh này nói về cái pháp mà hàng phục tâm, phải không? Nhớ lại từ đầu kinh: Hàng phục tâm, an trú tâm. Mà hàng phục tâm, an trú tâm bằng cái gì? Bằng phương pháp nào? Hôm giờ chúng ta nghe rồi, có nhiều người mới nghe chắc chưa biết. Những người nào đã nghe cũ, người nào mà đã theo đuổi kinh này từ cái bài giảng đầu tiên, có thể trả lời được không

[1:09:28]là kinh này dạy cái pháp an trú tâm, hàng phục tâm bằng cách nào?

[1:09:35]Bằng cách nào? Hừm hừm hừm hừm, chữ nghĩa trả lại cho thầy hết.

[1:09:44]Nè nè, nghe lại nha, xác định lại yếu chỉ của Kim Cang nha. Đây là chỗ này. Là kinh Kim Cang là kinh nói về phương pháp hàng phục tâm bằng đạo đức của Bồ Tát. Làm tất cả điều lành mà không chấp, chứng đắc mà xem như không, thuyết pháp mà không thấy có thuyết, độ chúng sinh mà không thấy có độ. Đạo đức của Bồ Tát là như vậy. Cho nên khác với những cái kinh khác dạy chúng ta hàng phục tâm bằng phương pháp thở ra, thở vào hay quán tưởng, thì không, kinh Kim Cang này dạy chúng ta hàng phục tâm bằng cách đi ra ngoài, làm vô số điều lành, độ vô số chúng sinh mà không chấp, không kiêu. Bởi vì đó là đạo đức của Bồ Tát, tâm hạnh của Bồ Tát.

[1:10:31]Và đây là yếu chỉ của kinh Kim Cang. Xin thưa, nhớ điều này nha! Điều này là điều quan trọng. Hiểu được cái chỗ này là hiểu được yếu chỉ kinh Kim Cang là hàng phục tâm bằng đạo đức siêu việt của Bồ Tát.

[1:10:48]Ai mà hỏi kinh Kim Cang nói cái gì thì cứ nói đúng điểm này là không trật. Bây giờ, cái chỗ mà đạo đức của Bồ Tát á, làm vô số điều lành mà không chấp là đạo đức siêu việt của Bồ Tát. Chúng ta nghe nói như hôm trước chúng ta phân tích với nhau, điều này dễ làm không? Không. Nghe hiểu phải không? Khi mà mình nghe kinh nói như vậy mình hiểu không? Hiểu. Hay không? Hay, nhưng khi về làm sao? Vẫn không được. Ví dụ, lát nữa chúng ta sẽ ra gặp một người ăn xin bên lề đường, nhà nước đang thu gom thôi đừng nói ăn xin ăn xin, nhà nước cự mình thì đang thu gom đang đưa họ về giúp đỡ họ cho họ định cư đâu đó không biết, giờ ví dụ mình gặp một người

[1:11:27]nghèo thôi, bà già chống gậy đi, rồi bà giống như bà lên cơn ho rồi bả ngồi gục xuống bên lề đường, vậy. Thấy mình thấy thương cái mình dừng xe lại, mình xuống hỏi bà đi đâu, sao mà giữa đường ngồi đây, thì bà nói là bà nhà bà đằng kia, bà không có tiền đi xe ôm, chứ bà cũng không dám ôm, cho nên thôi bả đi bộ. Thì mình lật đật: "Thôi bà lên bà ngồi, bà cứ ôm con không sao hết, con chở bà về." Chở về tới nhà xong thấy bà nghèo rồi móc túi cho năm chục ngàn bỏ vào túi bà để bà mua thuốc uống, ví dụ vậy. Rồi sau đó mình về mình vui không? Vui, vì làm được việc thiện luôn luôn vui. Nhưng trong cái vui đó nó có một cái, cái chấp nằm ở trỏng theo, đúng không?

[1:12:07]Có cái chấp, chấp là mình làm việc thiện. Mặc dù mình mới nghe kinh Kim Cang là làm đừng chấp, nhưng mà cái chấp nó vẫn, vẫn tồn tại không thể hết được, đúng không? Đúng, cho nên rất là khó làm cái gọi là làm tất cả điều thiện mà không chấp, cực kỳ khó, khó ghê lắm chứ không phải không. Bây giờ chúng ta so sánh nè. Nếu trong cái cuộc sống này nhiều người làm điều ác hết, rất nhiều người làm điều ác thì thế giới này sao? Loạn lên liền, là địa ngục liền. Mình sống không yên, phải không? Mình tốt mà chung quanh mình người ta xấu hết, nó lừa qua nó gạt lại, người ta lén chút người ta ăn cắp, lén chút người ta giết nhau.

[1:12:44]Thì như vậy thế giới này loạn lên sống không nổi. Nếu mà nhiều người làm điều ác thì thế giới loạn lên. Đó là cái thứ nhất. Cái thứ hai, nếu nhiều người làm điều thiện mà làm tới đâu thì kể công tới đó thì thế giới này sao? Cũng loạn lên luôn. Lúc người ta sẽ gây lộn nhau bởi vì cái người giành công nhiều, người giành công ít. Ví dụ như có người nói gánh một cái đồ la-ghim với gạo vô cho cất chùa, phải không? Thì có một người lại nói kể công liền, nói là nhờ tui ông đó mới biết đường đây mà gánh. Ông kia nói: "Tiền của tui, gạo tui, công tui mà anh giành." "Gì không?" Nói: "Tui giới thiệu anh cái chùa này anh mới biết,

[1:13:19]không có làm sao tui biết?" Cũng kể công nhau là sao? Thế giới loạn lên liền, phải không? Tức là làm điều thiện mà kể công, ai cũng vậy hết thì mình cũng sống không nổi trong cái thế giới này. Và như vậy để cái thế giới này bình yên thì phải làm sao? Đừng làm ác, phải làm thiện, mà làm thiện đừng kể công, đừng chấp công thì thế giới này mới bình yên. Cho nên chúng ta thí dụ chút xíu rồi chúng ta mới thấy là kinh Kim Cang hay không? Hay vô cùng, lợi ích thiết thực vô cùng cho cái cuộc sống này. Không phải nói chuyện trên mây, không hề nói chuyện trên mây, đây là một điều rất thực tế. Mà trong gia đình mình cũng vậy, trong gia đình mình mà cái người

[1:13:55]mà xấu không mình sống không nổi, hoặc là trong gia đình mình tốt, làm điều tốt mà làm đâu kể công đó mình sống cũng không nổi. Cho nên chúng ta đang cần một cái thế giới mà đừng có điều ác, con người đều biết làm điều thiện mà làm xong thì quên, làm xong thì xem như không. Rất cần một thế giới như vậy. Và kinh Kim Cang cho chúng ta một cái thế giới như thế. Cho nên chính vì vậy nên người nào mà đem cái ý kinh Kim Cang này ra tu học bản thân mình và truyền bá thì phước người đó làm sao? Cực kỳ lớn là bởi vì làm cho thế giới này hạnh phúc, yên bình, phước cực kỳ lớn. Còn có một người mà như nãy,

[1:14:34]đi cả một đời làm phước khắp nơi mà cứ chấp công thì sao? Gieo rắc đau khổ thêm chứ chả ích lợi gì đâu, phải không? Cho nên cái câu đầu tiên mà Phật nói nếu có một người mà đem châu báu đầy cả tam thiên đi bố thí mà so với một người mà đem bốn câu kệ này ra giảng mà thua là vì lý do đó. Tức là làm mà chấp công thì làm cái thế giới này khổ thêm chứ không gì hết trơn á, khổ vô cùng. Ví dụ như một người đó chở một chiếc xe đi cứu trợ từ thiện, tới người nghèo cho, cho xong rồi cái lúc nào cũng thấy mình hơn cái người nghèo, đi về kể công. Cái người nghèo mà họ nhận cái gạo, cơm, đường của mình họ cũng khổ tâm lắm,

[1:15:12]vì cái người đó giúp họ mà kênh quá chịu không nổi. Không bằng cái người mà giúp họ mà không kể công, họ thấy họ được an ủi hơn, họ đỡ mặc cảm vì cái nghèo của họ hơn. Cho nên đó là lý do tại sao mà đem một chút kinh Kim Cang này truyền bá trên thế giới là cứu cả cái thế giới này, làm thế giới này bình yên trở lại. Cho nên vì vậy phước cực kỳ lớn là vậy. Nên chúng ta nói Phật không nói sai, mới đầu nghe mình tưởng Phật cường điệu nhưng phân tích ra chúng ta thấy rất là đúng, phải không? Thế giới này hỗn loạn bởi vì hai điều: một là con người làm ác, hai là trường hợp người ta làm thiện mà kể công, thế giới cũng loạn lên.

[1:15:49]Cho nên vì vậy, để thế giới bình yên, thanh bình, hạnh phúc là con người ta phải làm điều thiện và phải xem như không, và điều đó chỉ được nói trong kinh Kim Cang mà thôi. Do đó, ai đem kinh này ra để mà tu, học và truyền bá là người đó cứu cái thế giới này, đó là savior của the world đó, cứu cái thế giới này, thì phước vô cùng lớn. Đồng ý không? Đồng ý nha, thôi đừng vỗ.

[1:16:21]Chúng ta để ý này nữa nè, kinh Kim Cang á tạo thành công đức vô lượng vì dạy một cái điều thiện rốt ráo, hoàn hảo, trọn vẹn ba-la-mật, đó là làm thiện mà không chấp, chứng quả mà không không chấp. Đó, đây là điều thiện tột cùng của thế giới mà kinh Kim Cang nói được điều đó. Nhưng chúng ta cảnh giác một điều là không chấp chứ không phải là không không làm. Nhớ nha, không chấp chứ không phải không làm. Ai nghe kinh Kim Cang Bát Nhã xong không làm gì hết thì người đó là hiểu sai kinh Kim Cang. Nói cái gì cũng không rồi không làm gì hết thì người đó hiểu sai. Nhớ như vậy, phải làm và làm rất vất vả,

[1:17:01]phải tu và tu rất tinh tấn, phải chứng, chứng rất cao siêu nhưng mà không chấp, không kể công, ừ xem như không, đó mới là yếu chỉ của Kim Cang. Nên người học kinh Kim Cang rồi siêng năng vô cùng, siêng năng tu, siêng năng giúp người và rất là im lặng và khiêm tốn, đó là kinh Kim Cang. Làm điều ác á thì chắc chắn là không giải thoát rồi, mà làm điều thiện mà chấp thì cũng không giải thoát. Do đó kinh Kim Cang cho mình một cái Trung đạo là làm thiện à tinh tấn tọa thiền mà biết xem như không, đó là con đường của giải thoát. Con đường này là con đường của đạo đức của của Đại Bồ Tát, như vậy. Đó là cái chân lý tối hậu mà chỉ có trong đạo Phật, chỉ có trong đạo Phật.

[1:17:48]Hôm nay chúng ta hơi phân biệt tôn giáo nhưng mà vì đó là một sự thật là không hề có một tôn giáo bạn nào khuyến khích điều thiện tột cùng như vậy. Các tôn giáo bạn của chúng ta, chúng ta cũng thương tôn giáo bạn lắm chứ không phải không, các tôn giáo bạn của chúng ta cũng khuyến khích điều thiện nhưng mà đó chưa phải là chân lý tối hậu là vì sao vậy? Là bởi vì thứ nhất, còn chấp; đôi khi còn kỳ thị người khác đạo; đôi khi là cho phép giết người khác đạo, khủng khiếp như vậy. Có những cái tôn giáo bạn mà mình dòm thấy rùng rợn như vậy. Chỉ có trong đạo Phật là làm điều thiện và không chấp thôi,

[1:18:25]chỉ có trong đạo Phật mà nằm xoáy trong cái bộ kinh Kim Cang này. Cho nên chúng ta cũng là có duyên lành rất là lớn, chúng ta mới có duyên để được nghe cái bộ kinh Kim Cang này, nghe cái tâm hạnh tột cùng của Bồ Tát, nghe đến cái chân lý tối hậu của thế giới này là thế giới phải làm điều thiện và không chấp. Đây là một cái duyên lành rất lớn cho những người ngồi ở đây. Cái chữ mà vị tha nhân thuyết á là nói cho người khác nghe, tức là vì hạnh phúc của con người, vì sự yên bình của thế giới, vì lý tưởng giác ngộ cho nên mỗi người chúng ta hãy lên đường để đem cái đạo lý của kinh Kim Cang nè, là làm vô số điều thiện mà không chấp công để gieo rắc khắp nơi. Hãy làm điều này.

[1:19:08]Kinh Kim Cang này Phật đã dạy chúng ta điều này, Phật đã khuyến khích điều này, Phật đã khuyến khích cái điều là cái người làm được điều này phước lớn hơn một cái người làm từ thiện suốt cả cuộc đời. Và Phật khuyến khích chúng ta thì chúng ta nghe lời Phật. Bắt đầu hôm nay chúng ta hãy lên đường, vui bên nhau, hạnh phúc, thênh thang, rạng ngời. Ta sẽ từ đây trong cuộc sống hoặc ở trong nhà hoặc đi ra ngoài, chúng ta hãy đem cái chân lý tối hậu này của Phật pháp, của cuộc đời, của thế giới này là khuyến khích mọi người làm vô số điều thiện mà không chấp công để cứu cái thế giới này. Được không?

[1:19:49]Được nha, từng bước chúng ta làm, chúng ta nói nhỏ nhỏ với nhau, rồi đi nơi nào chúng ta cũng nói. Rồi một ngày nào đó à chúng ta lên đường, đi tới chân trời góc biển, tới vùng sâu vùng xa, hễ có con người thì chúng ta đều yêu thương và nói như vậy, nói như vậy hết. Cái câu Phật khẳng định thế này: "Tất cả chư Phật và giáo pháp cao siêu của Phật từ đạo lý này lưu xuất" là cái chỗ này, tức là đạo Phật nói mênh mông hết nhưng mà cuối cùng chỉ còn cái điều là làm vô số điều thiện mà không chấp công. Thì còn 5 phút nữa để chúng ta giải đáp câu hỏi. Mọi người chuẩn bị câu hỏi đưa lên. Có người hỏi:

[1:20:28]"Cúng thí thực ngoài sân hay trong nhà?" Nên cúng ngoài sân nha, ngay ngay ở cái cổng của mình đó, giữa ở ngoài đường kia. Để người cái vong ở ngoài đường cũng tới ăn được luôn, ở trong nhà cũng ra ăn, ngoài đường cũng tới ăn. Còn thức ăn cúng thí thực xong thì không được ăn, chỉ để cho thú vật ăn, không được ăn. Tại vì cái phần tâm linh của thức ăn bị lấy hết rồi, mình ăn vô cái não mình nó bị suy nhược liền. Nếu một người quá ngoan cố, khó lay chuyển thì cảm hóa bằng cách mình cầu xin Phật gia hộ được. Mình không nói bằng cái lời trực tiếp với họ, thì mình cầu Phật gia hộ 5 năm, 10 năm người đó chuyển luôn.

[1:21:01]Tức là mình nói lén phía sau bằng tâm, Phật sẽ truyền cái thông điệp đó vào tâm của người đó, một thời gian sau người đó sẽ thay đổi. Chắc chắn là như vậy. Một người sống thiếu phước khi chết được người sống làm phước hồi hướng cho, như vậy người chết đó có nhận được không và nhận được nhiều hay ít? Nhận được và nhận được một phần nhỏ thôi, nhưng mà vẫn đỡ hơn là không nhận. Ví dụ người thân của mình chết, mà người đó mình thấy sợ họ thiếu phước, thì mình đắp đường, bố thí, in kinh, vân vân, giúp đỡ làm từ thiện rồi mình đứng trước Phật mình nói: "Con đem công đức này hồi hướng cho cái người đó,

[1:21:30]tên đó, họ đó." thì dưới kia người kia nhận được liền, họ sẽ đỡ khổ liền. Ví dụ mà có cái người thân mình về nói: "Dưới này lạnh lẽo không có đồ mặc", mình đừng có đem đồ đi đốt, đừng có đem giấy đi đốt, mà mình sẽ mua cái áo ấm, quần áo đẹp mình đem mình bố thí cho một loạt trong xóm của mình, rồi mình thắp nhang trước Phật mình nói: "Hồi hướng công đức này cho người đó", tự nhiên dưới kia người kia có đồ đẹp mặc liền. Như vậy. Nó vừa thực tế, lợi ích trong cuộc sống, mà đúng nhân đúng quả, người kia hưởng được rất là tốt, rất là bền. Nó khác nhau. Năm nay con 26 tuổi, hồi nhỏ còn học lớp 8 con hay đi chùa Phổ Hiền ở Võ Thành Trang.

[1:22:03]Con có biết một chị gần xóm con siêng năng đi chùa, tụng kinh, lạy Phật. Con đoán chị tụng kinh, lạy Phật khoảng 10 năm. Gia đình chị không hạnh phúc lắm, mấy năm nay chị bị điên rất nặng, mặc bộ đồ hoàn toàn xơ xác, mắt thâm đen, đi khắp mọi nơi. Ở làng Dệt Bảy Hiền đôi khi bị bọn thanh niên dụ dỗ hãm hiếp. Con thắc mắc không lẽ công đức tụng kinh lạy Phật 10 năm không giúp cho chị thoát khỏi bệnh điên sao? Mình không đủ đạo nhãn để mình biết hết nhân quả người ta đâu. Không biết đâu, có khi đã nói bậy một câu gì đó hay khinh chê ai hoặc là vô ý có một cái gì xúc phạm tới thần thánh nào, một cái gì đó chứ không phải đơn giản.

[1:22:35]Bị điên thường là do cái kiêu mạn và chê bai thần thánh. Khi mình khinh người nè, mình chê bai thần thánh là bị điên. Thì có thể thấy bề ngoài thì như vậy, nhưng mà nếu mình sống sát với người đó mình mới phát hiện người đó có những cái tội cũng xứng đáng chứ không bao giờ mà bất công hết, luôn luôn công bằng, có cái gì đó luôn luôn. Nhiều người nói: "Người đó cũng đi chùa sao ổng điên?". Không ngờ ổng đi chùa vô trong đó ổng kiêu mạn, ổng chê người này, ổng chê người kia miết chịu không nổi. Đúng là ổng phải điên. Như vậy. Con thấy cặp vợ chồng nào học cao, nàng có thu nhập cao, kinh tế độc lập thì càng dễ tan vỡ.

[1:23:09]Như vậy có phải do học quá nhiều, chấp vào hiểu biết sở tri chướng mà bản ngã to, tự tôn quá mạnh? Có phải họ hay để tâm trước trán không, thầy? Để tâm trước trán là tu thiền sai thôi, còn cái đúng là họ thu nhập cao có thể là do đúng là do cái tự cao của họ nên cái hạnh phúc nó không tồn tại. Kính thưa thầy, người có cái bớt đen lông dài tua tủa có phải là báo hiệu kiếp trước họ là loài heo mọi đầu thai lên không? Hỏi họ, đừng hỏi thầy, mất lòng.

[1:23:39]Kính thưa thầy, sách băng bây giờ quá sức nhiều, con sợ đọc quá nhiều thầy rồi bị điên. Con lựa cách tu này cho chắc ăn với căn cơ của con: bớt sách vở, siêng năng lạy Phật, đọc tụng thiết tha cuốn kinh Tụng Phật Quang để chư thiên gia hộ. Thôi kệ, cái nào thấp thấp thì tu theo thấp thấp, theo thầy thấp thấp cũng được. Thưa thầy, con nghe nói sắp đến ngày giỗ mẹ, các con trong gia đình nếu thành tâm ăn chay trước ngày giỗ thì vong linh mẹ được siêu độ giải thoát phải không thầy? Được một phần thôi, nếu mình thành tâm thôi. Ăn chay không là chưa đủ đâu, phải làm nhiều việc phước lắm. Nhưng mà như vậy cũng là lòng thành, rất là tốt. Như thầy đã dạy:

[1:24:13]"Chúng con nếu tu một thời gian mà thấy xuất hiện ba điều tốt sau đây thì biết mình tu đã đúng. Nhất là biết vị tha, bớt ích kỷ, bớt giận hờn, lo và nghĩ về người chung quanh nhiều hơn, thấy may mắn hơn. Còn nếu như ngược lại thì biết mình tu sai." Thầy dạy con phải làm sao để cứu vãn? Nhiều quá, nhiều cái vấn đề lắm. Nghe kinh Kim Cang này cũng là cách cứu vãn nè. Làm không chấp công, phải ráng làm phước cho nhiều và không chấp công thì sẽ cứu vãn được từ từ, từ từ nó sẽ bớt. Mà thiệt thực ví dụ mình thấy điều đó mình xui chưa chắc đâu, nó là cái xui còn có cái một á. Mình mới nghe kinh xong mình đi ra khỏi chùa cái bị

[1:24:45]xe hích một cái té cái ạch xuống trầy cái tay nói: "Ủa, sao mới lên chùa nghe tụng kinh đi ra bị đụng xe?". Nếu bữa đó không đi tụng kinh là người ta cán gãy cái tay mình luôn rồi, thì mình tưởng là xui. Sự thực là cái xui đã bớt rất nhiều rồi mà mình không biết á. Mình không đủ con mắt đạo nhãn nhiều khi mình hay kết luận sai là vậy. Chiếc áo giới con đang khoác bên ngoài dùng để về chùa lạy Phật có thể giặt chung với quần áo mặc mỗi ngày không? Nếu mà giặt sạch thì cứ giặt chung được, không sao. Còn sợ giặt còn dơ thì không nên. Có khi sợ trễ giờ có thể vén lên để vào nhà vệ sinh không? Không nên.

[1:25:16]Không nên, cái này Phật không cho nha, Phật không cho. Vì đời trước lỡ vay đời này con ráng trả cho dứt nợ trần, con mơ ước đời sau khi biết mở miệng nói tiếng đầu tiên là xin xuất gia. Vậy kể từ bây giờ con phải tu hạnh gì, có phải thường xuyên thọ Bát quan trai không? Thì phải phát nguyện mỗi ngày và sống như người xuất gia từ bây giờ, thì qua kiếp sau sẽ được như vậy. Có khi là chưa kịp mở miệng, đẻ ra cái người ta bưng cái cửa chùa người ta để luôn. Nên có những người có duyên tu á, nhiều khi mới sinh ra cái người ta đem ta bỏ luôn trước cửa chùa. Rồi ông thầy ổng nghe tiếng khóc ổng ra ổng đứng ổng nhìn không

[1:25:51]còn ai đứng đây, thầy bưng đứa nhỏ vô chùa rồi nuôi luôn cái thành chú tiểu luôn, là coi như thành cái hạnh nguyện. Mà đâu có ngờ rằng đó là vị hòa thượng tái lai mà sinh ra trong cái thân phận, bởi vì mấy cái người mà tu nhiều đời đó, không có cái phước được cha mẹ thương yêu. Tại vì sao vậy? Bởi vì họ nhiều đời họ tu, họ không có nuôi con nên họ không có chăm sóc con cái, họ không có cái nhân quả về điều đó. Nên khi này họ sinh ra, họ không được cái tình thương yêu của cha mẹ kỹ lưỡng, dễ bị mồ côi và dễ bị vô chùa sớm là vậy. Mà coi chừng đó lại là những vị cao tăng. Gia đình con có đi hốt cốt cha con và chị ruột,

[1:26:24]có đi coi ngày đàng hoàng nhưng không may chôn cất lại chỗ khác, chưa được 50 ngày thì người anh con đứng coi thợ xây mộ đã đứt gân máu và chết. Thiên hạ đổ xô đổ thừa coi ngày không tới, ma bắt hồn anh con đi. Vậy con muốn biết anh con tới số hay do lỗi gì? Có những trường hợp như vậy. Trên nhân quả thì mình cứ nói tổng quát là người này tới số chết. Nhưng mà sự thật nó có một cái này nữa là có cái chuyện mà người âm bắt mình chết, chuyện đó có thật chứ không phải là không nha, có thật. Nghĩa là ngoài cái người sống họ giết mình, người âm họ vẫn có cách để giết mình. Có những đứa trẻ nhiều khi số nó cũng yểu, mới đẻ ra thần thức nó còn yếu cái

[1:27:01]lại ma bắt bóp họng nó xanh lè lên nó chết đi luôn là bị người âm giết. Người âm họ vẫn có cách để giết mình chứ không phải không, nhưng mà cũng do nhân quả, mình có số mình mới bị chứ không phải là không đâu. Nên có câu chuyện mà thầy hay kể là lúc Hòa thượng Thanh Từ dịch cái cuốn mà Thiền sư Trung Hoa 3 á, câu chuyện này rồi sau khi mà duyệt thì nhà nước cắt bớt, nhà xuất bản cắt bớt cái đoạn, nhưng mà cái bản nguyên gốc ngày xưa có câu chuyện là ông thiền sư đó ổng về ổng ở cái chùa đó, rồi ổng đến ổng thấy trong chùa có một cái miếu thờ một vị vua thời xưa, ổng đến ổng dọn cái miếu đó đi để ổng ở.

[1:27:33]Đêm ổng nằm ngủ ổng thấy con rắn mảng xà nằm bên cạnh ổng xô con rắn qua một bên ổng nằm tiếp ổng không sợ, vì vị thiền sư cũng đắc đạo. Qua đêm sau ổng nằm mơ ổng thấy cái vị vua được thờ trong miếu đó tới nói chuyện với ổng. Nói: "Đây là chỗ ở của tôi, nhưng mà ngài tới ở nên tôi phải đi, bởi vì cái đức của ông thiền sư lớn hơn. Nhưng mà tôi xin ngài cho tôi theo 70 tráng đinh để hầu hạ tôi." Trong giấc mơ ông thiền sư ổng gật đầu, thì qua ngày hôm sau tự nhiên có bệnh dịch nổi lên chết sạch 70 tráng đinh trong chùa, chôn một loạt 70 người luôn. Thì tức là người âm bắt đi đó, giết á. Nhưng mà có điều là chúng ta nghe nói ví dụ nói giết như vậy là mang tội,

[1:28:09]nhưng mà sự thật cái cõi này cõi kia nó có những cái ranh giới không rõ ràng. Và đôi khi ví dụ cái người đó cái số họ là làm tôi tớ, ở trong chùa cũng là làm công quả để phục vụ thì khi chết đi theo ông kia cũng làm phục vụ, tại cái số làm người phục vụ thôi, cái phước họ nhiêu đó. Ở cõi này cũng làm người phục vụ, servant, qua cõi kia cũng servant, cũng vậy. Đó là những bí mật mà mình không biết hết được. Cho nên đôi khi vậy, mình đừng có sợ chết lắm là vậy. Vì cõi nào cũng là một cõi để sống thôi, một cõi để sống. Và cõi nào mà mình biết Phật pháp, mình biết thương yêu, biết làm phước thì cõi nào cũng tốt hết.

[1:28:44]Hiểu như vậy rồi tự nhiên mình không có sợ chết. À nhưng mà cũng có những trường hợp như vậy chứ không phải là không đâu. Tuy nhiên nhân quả vẫn chi phối, mình biết làm phước cho chắc rồi thì không sợ gì hết. Thưa thầy, có những người chết mà bị ngày trùng thì đạo Phật mình có cách gì để tẫn liệm và giúp cho vong hồn đó được siêu thoát không? Vì người ngoại đạo thì người ta yếm, tội cho vong linh đó quá. Cái ngày trùng tức là cái nhân quả chết trùng hợp á, người ta nói rằng về nhà bắt thêm người thân. Nhưng mà sự thật cái người thân mà bị bắt theo đó là cũng sao? Cái nhân quả phù hợp, phải đi theo để hầu người đó hay sống với người

[1:29:19]đó sao đó thì mới bị chứ nếu không có nhân quả phù hợp không gì hết. Người ta bắt hết mấy người rồi thôi à. Còn nếu mình có sợ thì mình cứ cầu siêu theo đạo Phật. Cầu siêu, mình làm phước mình cầu siêu cho người đó cho thật nhiều, cầu an cho gia đình và cầu siêu cho cái vong đó thật nhiều thì có khi cũng cản lại được, chứ đừng có dùng bùa yểm. Dùng bùa yểm chỉ gây thù chuốc oán thôi, không nên. Xin thầy cho con được rõ, giữa người không biết hờn giận, không chấp với một người không tự trọng và không có tự ái? Không tự trọng là thế này nè, thầy có định nghĩa ở đâu trong bài Những Chữ Tự á: không tự trọng tức là không biết sợ người ta khinh mình vì mình làm điều lỗi lầm.

[1:29:57]Tức là mình làm lỗi lầm để cho người ta khinh mà không biết mắc cỡ, tức là người không biết tự trọng. Còn người biết tự trọng á là rất sợ người ta coi thường mình vì mình sai lầm về đạo đức. Người ta coi thường mình về tài sản mình không sợ, ví dụ mình nghèo mình không sợ người ta khinh, nhưng mà mình làm cái gì sai lầm để người ta khinh thì rất là sợ. Đó là người biết tự trọng, thì đó là một đạo đức tốt phải không? Trong đạo Phật gọi là có tàm có quý, tức là mình dịch bây giờ là biết tự trọng. Còn tự ái lại khác nữa. Tự ái tức là dễ giận hờn, dễ chấp nhất, dễ phiền não thì cái này không có tốt.

[1:30:33]Còn cái mà trong kinh Kim Cang nói không hờn giận, không chấp thì đây là một cái đạo đức rất cao của Bồ Tát, khác nhau hẳn nha. Nãy giờ hơn tiếng đồng hồ thầy giảng phải chăng sự trùng hợp với ý Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh? Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh có hai loại, à bài Tâm Kinh là một bài ngắn, sau này thầy sẽ giảng bài Tâm Kinh. Có thể là giảng sau cái bài Kim Cang này thầy sẽ giảng bài kinh Bát Nhã Tâm Kinh, tại cái ý hai bài khác nhau nhiều lắm, khác nhau rất nhiều và sợ hiểu lầm nên chắc lẽ là giảng xong Kim Cang sẽ giảng tới bài Tâm Kinh. Cuối cùng chúc cho quý Phật tử được nhiều sức khỏe,

[1:31:04]coi chúc tinh tấn tu học mà không chấp gì hết.