Transcript: Ngoài Vòng Pháp Luật - Pháp Cú 44

[0:09]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay ta nghe tiếp loạt bài Kinh Pháp Cú, nhưng bài Pháp Cú kỳ này có cái tiêu đề hơi rùng rợn là xã hội đen. Bài kệ nó như thế này: "Ai cũng sợ hình phạt, ai cũng sợ tử vong, lấy mình làm bằng chứng, không giết không bảo giết". Và bài kệ cũng giống như vậy là: "Ai cũng sợ bị đánh, ai cũng muốn sống còn, lấy mình làm bằng chứng, không giết không bảo giết". Phật nói bài kệ này trong cái sự tình là thế này: Lúc đó Phật cùng các Tỳ kheo đi đến một cái nơi ở mới, nơi tịnh xá mới. Thì lúc mà có một số vị Tăng sắp xếp được chỗ ở của mình xong, bất ngờ là có sáu cái ông Tỳ kheo nổi tiếng quậy phá trong Tăng đoàn,

[1:02]ổng đến ổng hành hung mấy cái vị Tăng mới để ổng giành chỗ. Ta nghe cái chuyện mà có sáu ông thầy Tỳ kheo mà đi hành hung đánh người ta mà giành chỗ nghe nó giống xã hội đen quá, mà tại sao trong đạo Phật thì lại có cái sự tình này? Ở ngoài Phật tử thì nghe không rành lắm, nhưng mà những người mà xuất gia như quý Thầy thì rất rành sáu cái ông này. Đây là sáu cái người nổi tiếng mấy ngàn năm qua, ta gọi là lục quần Tỳ kheo. Tại sao vậy? Thì có người giải thích cái này, người giải thích cái kia, nhưng mà xuất hiện trong Tăng đoàn của Đức Phật có sáu con người kỳ lạ, chuyên môn quậy phá, nghịch ngợm, rất là lạ, không hiểu sao mà cứ tồn tại suốt.

[1:44]Chính vì có sáu cái con người kỳ lạ này mà Đức Phật chế ra đủ thứ giới luật. Tức là ổng quậy tới đâu Đức Phật phải chế giới tới đó, cấm tới đó, ổng quậy tới đâu là phải cấm tới đó. Cứ thành ra sau này mà chư Tăng mình giữ tới 250 giới Tỳ kheo là do sáu cái con người này. Hồi lúc mình mới quy y là Phật bắt giữ năm giới là mình thấy thôi vậy là căn bản đạo đức, thêm thập thiện nữa được rồi. Tới chừng đi tu vô 250 giới cũng ngạc nhiên, nói thì ra là có cái sự tích sáu cái ông thầy tu. Mà không biết tại sao mà Phật cũng không có tẩn xuất, mấy ổng không chịu hoàn tục, nhưng cương quyết tu là tu, không hoàn tục, nhưng mà vừa tu vừa phá,

[2:17]vừa tu vừa quậy, và hình ảnh mấy ổng được hiện diện trong cái bài Kinh Pháp Cú này. Là do khi đến cái chỗ ở mới, ai cũng là người ta tìm cái chỗ đàng hoàng, ổng lại ổng nắm cổ mấy ông Tỳ kheo trẻ ra, ổng dộng cho mấy cái bạt tai, ổng dộng cho mấy cú, ổng giựt mấy cùi chỏ, ổng lên mấy cái gối ổng đuổi ra ngoài ổng giành chỗ. Rất là côn đồ. Khi chuyện đến tai Đức Phật thì Đức Phật lại nói bằng bài kệ rất là nhẹ nhàng, nói: không ai muốn mình bị đánh như vậy, rồi không ai muốn mình bị giết, phải hiểu cái tâm trạng mình như vậy và chúng sinh cũng vậy, nên đừng bao giờ mình làm hại ai, giết ai, đánh ai và cũng đừng xúi ai phải giết hại ai như vậy.

[2:55]Rồi lúc đó cái sự tình nó cũng chưa yên, thì lúc đó là một số cái Tăng trẻ họ lại đông hơn sáu ông này, thấy sáu ông này cũng lớn tuổi rồi, mấy ông Tỳ kheo trẻ thì tới khoảng là 30 ông, mới đoàn kết, "Bữa nào mình đón mình đập nó một trận". 30 ông Tăng trẻ đó mới hè nhau là trong đêm hôm lấy cây đồ thủ sẵn hết, chờ đón mấy ông này vô là đập. Cái sự tình cũng rất là nghiêm trọng, có thể là gây ra án mạng. Thì Đức Phật biết, Đức Phật mới kêu lên, nói bài kệ thứ hai: là ai cũng muốn sống còn, ai cũng muốn sống một đời hạnh phúc, hiểu bụng mình như vậy, bụng người khác cũng như vậy thì đừng bao giờ giết ai cũng đừng bảo ai giết ai.

[3:31]Nếu với những con người biết suy nghĩ thì ta suy ra nhiều cái cách để sống tốt đẹp trên cuộc đời lắm, nhưng mà chỉ sợ là những người không biết suy nghĩ, nghe những lời này nó hời hợt, không thấu đáo, không lay động, không xúc động, rồi ta cứ sống theo ý mình như cũ, nghĩa là miễn mình được phần mình, còn người khác thiệt thòi mình không bận tâm, thì những lời dạy cảm động của Đức Phật sẽ bị vô ích và trôi vào quên lãng. Nhưng mà với những người nào có lương tâm, có đạo đức, biết suy nghĩ thì những lời nói nhẹ nhàng của Đức Phật như thế này làm ta xúc động lắm. Từ đây khi ta nhìn thấy mọi người, lúc nào cũng đặt mình vào tâm trạng người khác:

[4:11]mình muốn điều đó, người khác có muốn điều đó hay không? Và suy nghĩ như vậy mà đối xử với nhau. Ví dụ, khi ta đến một ngôi nhà, nếu cái người chủ nhà họ hờ hững, ta tủi thân. Ví dụ như mình tới cửa gõ là ổng đứng ngay cửa ổng hỏi: "Chú đi đâu vậy?". Thì mình bặt tăm liền cái, "Vậy hả, có chuyện gì không, nói đi?". Ổng không mời vô nhà, ổng hờ hững, lạnh lùng, không mời mình vô, mình tủi thân không? Tủi thân. Và hiểu như vậy, mỗi khi ai đến nhà mình, chỉ trừ cái người ăn cướp mà thôi, còn hễ khách bình thường thì lúc nào mình cũng muốn dành cho sự ân cần, tôn trọng, hiếu khách, quý trọng cái người từ nơi nào họ đến.

[4:50]Mình nghĩ như vậy, bụng ta thế nào thì người khác cũng muốn như vậy. Hoặc là mình đi từ cái miền quê lên thành phố mấy trăm cây số, cả ngàn cây số, đường xa gió bụi, đói khát, gặp cái ông bác lâu ngày không gặp, cũng là họ hàng thân thích với nhau. Thấy thằng cháu lên mặt mày nghĩa là phờ phạt vì đi đường xa, bụng chắc đói meo. "Mày đi đâu mày?". Nói: "Dạ con nhớ bác lên thăm bác". "Bày đặt hoài. Thôi đi vô kiếm gì ăn đi, tao đi làm". Ổng nói câu hờ hững, không quan tâm. Trong cái mình thương, mình nhớ ổng, lên gặp ổng, ổng nói một câu nghe lạnh lẽo, tủi thân, về khóc nhiều khi không muốn ở lại.

[5:28]Nhưng mà hiểu như vậy thì sau này khi mình lớn lên, khi mình có nhà có cửa mà có người thân thích, bà con ở đâu nhà quê lên, cũng vậy cũng phờ phạt, mệt mỏi, đói bụng như vậy, mình biết rồi, mình hiểu cái tâm trạng mình cái mình ân cần sao, là: "Cháu lên có chuyện gì, vô đây rồi uống nước đi, rồi rửa mặt rồi ăn cơm nha, rồi để nói anh chị dọn này", mình ân cần chút cái làm người ta ấm lòng. Mà đem cho nhau được cái niềm vui như vậy cũng thành cái phước trong cuộc sống này. Câu nói mà mình muốn như vậy, người khác cũng sẽ muốn như vậy, nên hãy đối xử với nhau cho khéo léo. Cái câu nói đó ngắn gọn nhưng mà súc tích và đầy minh triết.

[6:04]Khổng Tử ngày xưa cũng vậy: "Kỷ sở bất dục, vật thi ư nhân", điều gì mình không muốn đừng làm cho người khác, còn điều gì mình thích hãy hiểu người ta cũng thích như vậy. Hiểu như thế mà đối xử với nhau, và cái chân lý đó là một cái đạo đức phổ quát trên khắp cả thế giới này, cả nhân loại này từ xưa đến nay. Nhưng mà quan trọng là khi ta đứng đối diện với con người, ta đủ đạo đức để đặt mình vào hoàn cảnh người khác, hiểu được người khác đang muốn gì hay không, mà đối xử cho đúng mức hay không? Hay lúc đó ta vẫn chỉ đứng ở vị trí của mình và cứ nghĩ cái mình muốn mà thôi? Khác nhau chỗ đó một chút xíu.

[6:43]Khác nhau con người đạo đức và không đạo đức là ở chỗ đó. Đó là cái con người mà có đạo đức khi mà đứng đối diện người với người thì lúc nào cũng nghĩ xem người khác muốn gì, cần gì, thích gì. Còn cái người không đạo đức đứng giữa người và người thì cũng chỉ biết có mình, mình muốn gì mà thôi. Đây là cái tách nhau giữa người có đạo đức và không có đạo đức. Mà cái này nó tự nhiên lắm. Vì vậy, khi chúng ta tu theo Phật, ta tập sống cái đời vị tha thì hãy quan sát lại mình mỗi khi mình đứng giữa một rừng người hoặc là đứng một người với một người, mình có nghĩ xem rằng mình có thông cảm, mình có hiểu được cái tâm tình của

[7:24]người kia như thế nào để mình đối xử cho đúng mức hay không? Chỗ này thôi. Hãy quan sát lại suốt cuộc đời mình từ nhỏ tới lớn, tới bây giờ mình có sống được như vậy hay không? Có cư xử với con người theo cái mà Phật dạy là xem người muốn cái gì hay không? Đây là cái triết lý rất là lớn. Bây giờ ta sẽ phân tích cái bài này một chút xíu. Ta phân tích bài này ở khía cạnh cái bản chất côn đồ của con người, cái bản chất phi pháp con người nó tiềm ẩn như thế nào. Ta biết rằng đạo Phật là được ca ngợi trên khắp thế giới là một tôn giáo yêu chuộng hòa bình nhất, bởi vì có những lời dạy như thế này: là ai cũng sợ hình phạt, ai cũng sợ tử vong,

[8:13]nhìn vào tâm mình hiểu như thế, cho nên đừng giết, đừng bảo ai giết ai. Cái lời dạy đó trở thành như một cái tuyên ngôn hòa bình cho cả thế giới này. Nếu cả thế giới này, tất cả những lãnh tụ chính trị, tất cả những lãnh tụ tôn giáo đều nghiền ngẫm cái lời nói này thì có lẽ ta sẽ xây dựng cái thế giới này thành một cái nơi chốn rất là hòa bình, hạnh phúc, từ những lời dạy thế này. Nên đạo Phật được ca ngợi là một tôn giáo yêu chuộng hòa bình nhất thế giới. Và ở đây, điểm đặc biệt là ta yêu thương sự sống của muôn loài vì lấy cái tâm trạng của mình làm bằng chứng, chứ không có nhân danh thần thánh trên cao.

[8:58]Đây là chỗ khác nhau giữa đạo Phật và một số tôn giáo bạn. Vì sao vậy? Là vì có một số tôn giáo bạn làm điều gì cũng dựa vào cái ý muốn của thần thánh. "Tôi làm điều đó vì có lẽ thần thánh muốn như thế. Tôi không làm điều đó vì có lẽ thần thánh không muốn như thế". Cứ đoán mò coi là thần thánh muốn cái gì hay không muốn cái gì để mình làm đẹp lòng thần thánh hay không. Chính vì con người ta cứ mãi mãi đoán mò coi thần thánh ở trên cao muốn cái gì để mà làm đẹp lòng thần thánh nên người ta đã bị lợi dụng. Có một số người họ tự xưng là trung gian với thần thánh, họ tiếp xúc được với thần thánh, họ nghe được cái lời nói của thần

[9:48]thánh và họ truyền đạt lại với con người, và kêu con người phải làm điều này, phải làm điều kia, thậm chí phải cả giết người. Nhưng mà ai có bằng chứng rằng họ là người tiếp xúc được với thần thánh hay không? Hay là ta cũng chỉ tin mà thôi? Ta chỉ tin có những con người họ nói mạnh miệng quá, họ tuyên bố chắc như đinh đóng cột họ là người tiếp xúc được với thần linh, cho nên là họ biết thần linh muốn điều này muốn điều kia, vậy con người hãy làm điều này làm điều kia. Không ai thấy thần linh nói gì, không ai nghe, toàn là nghe mấy cái người mà tự xưng là trung gian. Và thế là con người ta đã làm nhiều điều sai lầm,

[10:25]con người ta đã bị lợi dụng, lợi dụng bởi cái niềm tin chân chính của mình. Cái việc mà ta kính trọng thần thánh thì việc đó cũng chính đáng thôi, nhưng lợi dụng danh nghĩa của thần thánh để xúi loài người giết hại nhau là một điều lừa đảo và ác độc. Cho nên Đức Phật đã tránh cái đó, tránh cái điều mà người ta lợi dụng thần thánh để mà kêu con người, xúi con người mưu hại lẫn nhau bằng một bài kệ nhẹ nhàng: Nhân danh chính mình, dựa vào tâm trạng chính mình mà hãy yêu thương nhau, không dựa vào thần thánh. Chỉ một chút xíu này thôi, đây là một cuộc lật đổ, một cuộc cách mạng lớn trong cái tư tưởng tôn giáo của loài người mà chưa từng có.

[11:10]Một bậc giáo chủ siêu nhiên, cao siêu, đáng kính, một bậc Thầy của trời người, nhưng mà dạy con người cái đạo đức của cái sự hòa bình, nhân ái, tử tế, hiền lành bởi vì dựa vào chính tâm trạng của con người, chứ không phải nhân danh thần thánh, một cuộc cách mạng lạ lùng, nhẹ nhàng mà rất là hợp lý.

[11:36]Chính vì lời dạy của Phật gạt bỏ những ý muốn của thần thánh ra mà chỉ dạy con người dựa vào đạo lý mà thôi. Con người phải nương tựa vào đạo lý, lấy đạo lý, lấy Chánh pháp làm chỗ nương tựa, làm đảo cồn. Và trong bài này thì lấy cái tâm trạng của mình để hiểu được tâm trạng của người khác. Trên một hệ thống như vậy, dù là một tôn giáo, một tín ngưỡng nói về vấn đề tâm linh, nhưng lại chuẩn bị để xây dựng cho con người tránh được cái mê tín. Cái mê tín là ta tin một cách sai lầm, tin không có căn cứ, tin mà không hợp lý, tin mà không dựa vào cái đạo lý, đó là mê tín. Còn ở đây Đức Phật dạy cho ta một cái đạo lý mà

[12:21]dựa trên tâm trạng của mình, dựa trên những đạo lý hợp lý mà thời đại nào cũng phải công nhận. Chính vì như vậy mà những nhà trí thức trên thế giới càng lúc càng yêu quý đạo Phật. Ngay cả có một số tín đồ cuồng nhiệt của các tôn giáo bạn cũng vậy. Trước đây, họ cứ nghe những giáo sĩ của họ dạy họ thế này: là vì thần thánh trên cao muốn như thế, muốn như thế, cho nên là các ngươi phải làm như thế, phải làm như thế. Nhưng đến khi họ lớn lên, khi họ tiếp xúc được với đạo Phật thì thấy Đức Phật dạy là con người sống phải tử tế, yêu thương nhau vì tâm trạng ta muốn như vậy, họ lật ngược vấn đề lại, họ ngạc nhiên liền.

[13:00]Nói không ngờ có một cái lời dạy của một tôn giáo nó hòa bình và hợp lý như vậy. Cái họ quay ngược lại họ chất vấn những giáo sĩ của họ, làm những giáo sĩ kia bị lúng túng liền. Vì nhân danh thần thánh trên cao để xúi con người hại nhau. Thậm chí có nói thế này: "Giáo chủ ta trên cao có những kẻ thù dưới này. Cái kẻ đó là kẻ thù của giáo chủ của ta." Giáo chủ cũng có kẻ thù. Những cái lý luận nó tàn bạo, nó đơn giản vậy mà vẫn lừa được rất nhiều người. Vẫn rất nhiều người tin rằng ờ giáo chủ mình ở trên cao có kẻ thù ở dưới trần gian này, làm gì có chuyện đó? Vậy mà vẫn làm người ta tin và người ta cầm súng bắn

[13:38]nhau chỉ vì tin kẻ mà nhân danh thần thánh xúi bậy. Nên đã đến lúc thế giới loài người phải tỉnh táo bước ra khỏi những cái mê tín sai lầm này. Nếu ai xúi mình thương yêu giúp đỡ con người thì mình tin rằng đó là một mệnh lệnh của thần thánh, vì thần thánh là độ lượng, yêu thương. Còn nếu ai nói với ta, ra lệnh cho ta là vì thần thánh bắt ta phải giết người này, hại người kia thì ta phải biết ngay là đó là lời nói dối, là một sự lừa đảo, vì chẳng có thần thánh nào xúi như vậy cả, chỉ có những kẻ có cái mưu đồ chính trị riêng của họ mà họ xúi bậy mà thôi. Nên vì vậy, ở đây nếu mọi người nào là đạo Phật thì thôi,

[14:22]nhưng nếu có những người nào mà thuộc tôn giáo bạn đang ngồi ở đây để nghe bài giảng này thì hãy xét lại mọi điều. Đây ta không tranh hơn thua tôn giáo, nhưng ta đặt vấn đề là lương tri của nhân loại, lương tâm của từng con người mà ta biết là ta nên nghe lời giáo sĩ của ta ở đến chừng mực nào mà thôi, đừng bao giờ mà khờ dại, mê tín, nói cái gì cũng nghe, để rồi ta phải cầm dao, cầm súng mà giết hại đồng loại của mình. Phải tỉnh táo thoát ra, vì thế giới càng lúc càng tiến bộ đi tới, ta không thể mãi mãi chìm trong những cái sai lầm của những tư tưởng lạc hậu đã cổ xưa từ mấy nghìn năm trước, mà có những cái sự cọ xát so sánh giữa các tôn giáo

[15:08]như vậy giúp cho ta thức tỉnh nhìn thấy. Có những dịp mà ta lắng nghe cái lời dạy của đạo này, đạo kia, ta sẽ so sánh. Giữa những điều đó, ta thấy nổi bật lên lời dạy của Đức Phật một cách rất là hiền hòa, từ ái. Ở cái thuở ban đầu con người xuất hiện trên trái đất thì con người đã phải săn giết thú vật và đánh giết lẫn nhau. Lúc đó, loài người chưa biết trồng cây, chưa biết chăn nuôi, chưa biết trồng lúa đem vô mà giã lúa ra, xay lấy gạo nấu lên ăn. Cái bập bẹ từ trong cuộc sống khi còn mới xuất hiện là cứ nhìn thấy con này cấu xé con kia mà ăn, và loài người trong thời đại sơ khai đó chưa biết dùng lửa đó, cũng phải chụp được con nào là nhai là xé mà ăn.

[15:56]Và cái bản chất mà hung hãn, hiếu sát đó, nó tiềm tàng trong con người từ cái thuở hồng hoang của trái đất. Chỉ trừ một số người từ trên cõi trời đầu thai xuống, và những người đó mang theo cái minh triết, mang theo cái đạo đức, họ xuất hiện giữa loài người trong cái bối cảnh mà sơ khai đó, mà họ đã dạy cho con người văn minh hơn, thông thái hơn và hiền lành hơn. Tuy nhiên, một vài cái vị thánh nhân từ cõi trời đầu thai xuống đó cũng không đủ ngăn chặn được hết toàn bộ những cái hung hãn, ác độc của con người vì con người cứ phải tranh giành cái sự sống. Nghĩa là ta nuôi cái sự sống của mình bằng cách giết đi sự sống của loài khác.

[16:40]Từ ngàn xưa, khi con người bắt đầu xuất hiện đã phải giết thú vật và đánh giết lẫn nhau. Trong cái mà săn thú vật đến khi mà người ta sinh con đẻ cái, người ta sống thành quần thể, thành cộng đồng thì bắt đầu nó có cái thế này, là giành cái địa bàn để sống. Ví dụ một bộ tộc người, một gia đình đó mười mấy người đó họ sống trong cái hang chỗ này thì họ bước ra ngoài đó cái một khu vực rộng bao nhiêu mấy trăm hecta đó để họ hái trái, họ bắt thú. Rồi một cái bộ tộc khác ở một chỗ khác, cái họ cũng có cái khu vực địa bàn của họ, đến khi cái chỗ họ nó không đủ thức ăn đó họ mới tràn qua, nó xâm nhập vào cái địa bàn bên đây, bắt đầu họ đánh nhau.

[17:19]Họ đánh nhau và họ xem là cũng không có đạo lý, không có luật pháp, thế là: "À bên nó có nhiều trái cây, bên nó có nhiều thú quá, mình qua mình giết nó hết để mình giành địa bàn", đơn giản. Và lúc đó, cái luật đầu tiên mà con người hiểu được là thế này: Người nào mạnh, người đó sống, mạnh được yếu thua. Luật đó là luật rừng, đó là bộ luật đầu tiên của con người trên thế giới á, và ai cũng chấp nhận. Lúc đó không có người phân xử, lúc chỉ có bộ luật đầu tiên thôi: Giành được nhiều chừng nào thì đời sống của mình no đủ nhiều chừng nấy, và người ta xem điều đó là mặc nhiên và đó là điều hợp lý. Còn bây giờ, trải qua bao nhiêu triệu năm thì bây giờ vấn đề nó lật ngược lại.

[18:04]Vấn đề là hễ mình càng giết nhiều càng giành nhiều thì mình càng phạm tội, bị bắt liền. Vào cái thời hồng hoang thì cái bộ luật mà con người ta công nhận và ai cũng xem đó là hợp lý là mạnh được yếu thua. Bây giờ ta không trách được, vì trong cái hoàn cảnh như thế, nó đẩy mọi người vào cái hoạt động và cùng một cái suy nghĩ. Chính vì cái suy nghĩ đó nó tạo thành cái nết côn đồ tiềm ẩn trong mỗi người của chúng ta. Thì suốt bao nhiêu triệu năm qua cho đến ngày hôm nay ta ngồi đây, thì nhiều người đã gạn lọc được cái bản chất côn đồ ra khỏi tâm hồn mình. Bây giờ ta có thể ngồi nghe Phật pháp một cách hiền lành.

[18:41]Người khác gây hấn ta, ta có thể nhịn được. Người khác chửi ta, ta nhẫn nhục, ta tha thứ. Người nào mà như vậy thì rõ ràng ta đã loại được cái bản chất côn đồ của mình ra khỏi tâm hồn mình của mấy triệu năm trước. Còn người nào mà nếu bây giờ vẫn còn cái bản chất đó, ai chửi mình cái mình chửi lại, ai oánh mình oánh lại, thì người đó vẫn còn cái bản chất côn đồ của mấy triệu năm trước. Cho nên cái văn minh đầu tiên của nhân loại không phải do chế tạo được cái này, do chế tạo được kia, mà cái văn minh đầu tiên của nhân loại chính là kỹ thuật chiến tranh. Kỹ thuật chiến tranh. Cái trang bị khả năng đánh giết nó là cái khởi đầu của văn minh nhân

[19:18]loại mà cho đến ngày nay nó vẫn là dẫn đầu của thế giới luôn. Chi tiêu cho quốc phòng chiến tranh ở trên khắp thế giới nhiều hơn bất cứ điều gì. Nhiều hơn chi tiêu cho kinh tế, nhiều hơn chi tiêu cho giáo dục, cho y tế, cho công cộng, cho xã hội, cho từ thiện, tất cả là dồn hết cho quốc phòng. Bởi vì nếu yếu một cái, nước kia nó oánh mình chết liền. Cái thế giới loài người này như vậy, nghĩa là dù miệng anh nói hiền lành, nói điều tử tế, đem ra luật pháp, đem đạo lý, nhưng sau lưng anh mà không có sức mạnh bảo vệ, không có vũ lực bảo vệ, người ta oánh anh chết liền. Đây là thế giới mà cái vũ lực vẫn còn nguy hiểm vô cùng. Bây giờ thế này:

[19:56]Ta đánh giết người vô tội thì ta là loại người gì? Ta là loại người ác. Bây giờ ta đánh giết người kẻ xấu thì ta là gì? Anh hùng. Cái gì trong phim mình coi, cái mình thấy có một kẻ xấu, nó hại người này, nó giết người kia, cái bỗng nhiên có một người vai chính là anh hùng lên đi. Thì lúc mà mình coi phim cái người anh hùng mà đấu nhau với cái kẻ ác á, trong tâm mình muốn cái gì? Giết thằng đó cho rồi đi, bắn nó một cái đùng cho nó chết cho rồi đi. Có không ạ? Có không? Đó, mình cũng còn bản chất côn đồ ở trong. Chứ có ai coi phim tới cái đoạn đó mà nghĩ: "Thôi thôi đừng giết nó, bắt nó nhốt rồi mình cảm hóa nó thôi", có không?

[20:39]Rất hiếm người nghĩ như vậy, mà lúc nào: "Bắn nó đi, thằng đó ác lắm", lúc nào trong tâm cũng thôi thúc như vậy, rõ ràng như vậy. Và chúng ta cũng bị cuốn vào trong cái nghiệp đó. Nghĩa là cái cái tay mà nó ác nó giết cái người dân vô tội thì nó là ác rồi, nhưng mà anh hùng mà giết cái tay ác đó thì lại là một dạng anh hùng, mà ta thích cái mẫu anh hùng như vậy, ta cũng thuộc loại có cái máu đó, cái máu anh hùng hảo hớn của xã hội đen. Xin thưa, đó cũng là bản chất xã hội đen của ta, nó còn trong tim ta. Cho nên lát nữa về nhà ta mở phim coi lại, ha. Hễ mình mà còn muốn cho cái người này bắn thằng kia chết cho rồi này nó ác quá

[21:15]bắn rồi, thì ta vẫn còn cái máu xã hội đen trong tim mình, nhớ như vậy ha. Còn có một dạng anh hùng khác mà báo chí rồi ca ngợi mà không bị rơi vào bản chất xã hội đen là gì? Là cứu người trong cơn nguy cấp. Ví dụ trong cơn bão lũ như vậy, có những người xông vào nước lũ kéo người vô bờ, hoặc là những nơi cái xe lao xuống vực, có những người nhảy luôn xuống vực để tìm cách kéo người ra khỏi xe, cấp cứu sơ cứu rồi đưa lên trên, vân vân. Thì những người như vậy ta gọi là là một dạng anh hùng khác, anh hùng hiền lành. Mà đây là cái hướng mà đạo Phật ta phải đi theo. Nên vừa rồi ở rằm tháng Tám, thầy có giảng cái bài là

[21:51]Vô úy thí á, cứu hộ cứu nạn á, và yêu cầu rằng trong đạo Phật trong các chùa, tất cả các chùa, phải trang bị cái kỹ năng là cứu hộ cứu nạn trong cơn nguy cấp cho tất cả Tăng Ni và Phật tử. Đây là một cái thiện nghiệp rất là lớn. Nào giờ ta có thể thấy người đói ta cho tiền, rồi thấy người khổ ta an ủi, nhưng cái đó là những cái khổ chầm chậm chầm chậm. Còn lúc mà cái khổ nguy cấp quá, ví dụ mình thấy cái người bị tông xe cái ạch ngã xuống, máu chảy tùm lum, ta ngồi đó ta giảng cho lý nhân quả vô ngã từ từ, được không? Không được. Hay là móc ra ít tiền: "Thôi anh cầm ít tiền lát nữa đi", không được.

[22:26]Mà ta phải sao? Nhanh chóng sơ cứu người đó, cầm máu người đó, kêu xe cấp cứu. Cái đó là cần thiết hơn, mà cái kỹ năng đó nhiều khi trong chùa mình không đào tạo. Bây giờ á cái chuyện mà sáu cái ông Tỳ-kheo quậy và thêm ba chục ông Tăng ổng thấy ổng tự vệ muốn oánh lại, ta thấy cái ác nó lây lan. Ba chục cái ông Tăng Tỳ-kheo ổng vô tu rồi đâu có muốn đánh ai nữa, đã vô tu rồi phải không? Nhưng vì sáu ông kia ăn hiếp, mấy ông này kết bè oánh lại, thế là cái ác của người này nó kích động cái ác của người kia lên, nó lây lan liền. Và ta nhớ như vậy, cái ác hay cái thiện nó có cái khuynh hướng lây lan trong cộng đồng.

[23:02]Nghĩa là trong cộng đồng đó có một cái thằng nào đó nó hung hãn, côn đồ, mà nếu nó còn tồn tại ở trong cái xóm đó, từ từ nguyên cái xóm đó hung dữ lên hết thành côn đồ xã hội đen hết, nó sẽ lây, lây từ từ hết. Mấy đứa nhỏ mà lớn lên nó hiểu đó anh hùng đại ca trong xóm là vậy và tụi nó phải học theo. Còn nếu trong xóm đó vậy, có một cái người đứng đắn, mẫu mực, tử tế, độ lượng, từ ái, thì ta biết rằng từ từ cả cái xóm đó cũng sẽ đạo đức hết. Nên cái lây lan nó rất là quan trọng. Và cái quan trọng là ta, từng con người của ta, ta sẽ trở thành cái lây lan cái điều thiện cho cuộc đời này hay ta sẽ trở thành cái nơi tiếp nhận điều ác để ta lây tiếp cho người khác?

[23:42]Thì đây là cái mà ta phải xem lại mình và giữ cái lập trường cho vững, không để cái ác lây vào tâm hồn mình, mà nơi tâm ta phải là nơi phát ra điều thiện để lây vào cộng đồng, để lan vào những thế hệ về sau này. Còn thái độ đối với người xấu ác á thì là ta phải nhìn thế này: cái xấu là do tâm con người, mà cái tâm đó nó dính vào cái thân con người, nên khi ta nhìn một con người xấu ác, cái suy nghĩ của ta là thế này: cũng cái con người này, nếu cái tâm hồn họ thay đổi thì họ sẽ trở thành người rất là dễ thương, chứ không cứ gì mà vì cái con người đó xấu ác là ta giết luôn cả thân xác của họ, phải suy nghĩ điều đó giùm.

[24:22]Mà khi ta suy nghĩ được như vậy, cái tâm của ta rất là rất là độ lượng, nó không còn có những cái bực bội, oán hờn. Còn mà ví dụ ta thấy cái người đó xấu thì ta ghét luôn cả sợi tóc, cái quần áo người đó mặc, cái cổ, cái tay, móng tay, móng chân rồi mà ta muốn tiêu diệt người đó không còn tồn tại trên đời, thì ta bị cái ác liền. Người kia xấu, mình lại ác. Chứ làm sao người kia xấu, mình đừng ác? Nghĩa là khi thấy người đó xấu, ta hiểu rằng cái xấu này là do tâm. Và nếu cái tâm chuyển hóa được thì người đó trở thành người dễ thương liền. Mà ta suy nghĩ được như vậy thì ta luôn luôn là người thiện, nên người kia xấu, mình lại càng thiện hơn.

[25:00]Chứ còn mình muốn diệt người xấu, mình biến thành người ác liền. Người ta xấu mình ác, người ta xấu mình ác. Mà trên thế gian này bao nhiêu người xấu thì mình sẽ ác bao nhiêu lần, phải không? Thành mình thành ác quỷ liền. Vì vậy, khi mà thấy một người xấu, ta hãy suy nghĩ như vậy: chuyển hóa cái tâm hồn người khác. Nhưng bây giờ: "Thưa thầy, chuyển không kịp, nó dữ quá", thì bắt lại, giam, thì đó luật pháp ta làm được thôi. Cái biện pháp mà bỏ tù là gì? Là ngăn chặn cái người xấu làm hại cộng đồng. Nên cái biện pháp đầu tiên bắt bỏ tù là biện pháp rất hay từ xưa tới giờ, nhưng chỉ có cái là những cái hình phạt á thì khủng khiếp quá.

[25:40]Cái hình phạt mà đập đánh người ta trong ở tù á là nó nói lên cái sự thù hận, căm ghét cái người xấu. Ví dụ ta xem cái phim Dạ Yến á, có ai xem phim Dạ Yến chưa? Cái ông vua, tức là em vua mà ổng chiếm ngôi rồi á, thì ổng trừng phạt cái ông tể tướng mà không có ủng hộ ổng bằng cách là đánh. Cái cách đánh mà mình xem mình chịu không nổi, một cái ông già râu dài. Nghĩa là mấy cái cây của người mà hành hình nó đánh là không cho rớt xuống đất, nó đánh một cái văng lên, sắp sửa rớt xuống thì có người đánh văng lên tiếp như một trái banh, tới khi ông kia gãy hết xương không còn gì nữa rồi chết luôn.

[26:16]Thì cái đó là nó nói lên cái lòng ác độc của cái người mà mà xử tội người ta. Còn chúng ta thì theo quan điểm đạo Phật, mình có cái nghĩ khác. Con người ta xấu vì cái tâm hồn thôi, ráng chuyển tâm hồn. Trong khi mà vì người ta xấu quá, mình bắt người ta giam để ngăn không cho người ta làm hại cộng đồng, nhưng mà quan trọng trong suốt thời gian giam là phải cảm hóa. Nếu giam người ta mà không cảm hóa thì luật pháp là sai lầm, nhà nước là thiếu sót. Tuy nhiên, cái biện pháp mà cải hóa phạm nhân ở trên khắp thế giới này rất kém. Nghĩa là ông tòa đó ổng chỉ xử tới mức độ này: căn cứ trên tội người đó nhiều hay ít, nặng hay nhẹ và xử bao nhiêu tháng

[26:59]tù, bao nhiêu năm tù, hết chuyện, ổng cho đó là xong bổn phận. Nhưng mà nếu nhìn trên đạo lý, đó là một cái cái thiếu sót cực kỳ lớn, cái thiếu sót cực kỳ lớn. Bởi vì giam người ta không phải là để trừng phạt tội lỗi cũ, mà giam người ta là để cảm hóa cho người ta thành người tốt để chuẩn bị trả người ta về với cuộc đời lại bình thường. Cái mục tiêu của luật pháp phải là như vậy. Tuy nhiên, ta thấy là trong tất cả các nhà tù trên thế giới này, nếu ta đi xem thì ta sẽ thấy là cái biện pháp mà họ giáo dục cải hóa phạm nhân không có, rất ít, có nơi tùy tiện tự làm, còn hầu hết là người ta chỉ giam vì căn cứ vào cái tội anh đã làm lúc

[27:39]trước thôi, chứ còn không nghĩ đến tâm hồn đã được cải hóa chưa mà thả người ta ra. Vì vậy, có người tuyên án 20 năm tù, sau 20 năm tù đi ra rồi giết người tiếp. Nhưng mà có những người nhiều khi người ta lỡ tay giết người, người ta bị tuyên án 20 năm tù, nhưng mà sự thực là chỉ 6 tháng thôi là người ta đã trở thành con người hiền lành, hoàn toàn vô hại với cộng đồng, nhưng mà không thả vì căn cứ cái tội cũ người ta. Nên đây là cái mà luật pháp sự thật là chưa phải công minh đâu, chưa phải công minh. Và thế giới cần phải nghiên cứu lại điều này, theo như lời Phật dạy vậy, là ta ngăn chặn cái tội con người

[28:16]là không phải bằng sự trừng phạt, mà phải bằng biện pháp giáo dục cảm hóa. Cho nên nếu Bộ Giáo dục của các quốc gia đã vạch ra cả một cái hệ thống giáo án từ lớp một cho tới mà cử nhân, cao học, tiến sĩ để dạy cho con người ta biết kiến thức mà sống ở đời, thì cái Bộ Tư pháp của các nước vậy, phải vạch ra cả một cái giáo án công phu, tỉ mỉ, chi tiết để cảm hóa phạm nhân từ cái ngày mới đầu đặt chân vào tù. Nhưng mà hôm nay chưa có. Có bao giờ ta nghe nói cái Bộ Tư pháp của nước nào có một giáo án dạy phạm nhân từ ngày thứ nhất cho tới ngày mãn tù không? Có không? Có tù nào có giáo án dạy phạm nhân không? Không, không có.

[28:56]Nên trong đó đầy đại bàng, đầy đầu gấu ở trong đó, đầy đàn anh đàn chị trong đó, mà cứ đánh hại, giết hại nhau rồi lén đưa ma túy vào, rồi làm đủ trò trong đó hết. Rồi có những nơi vậy, nơi những nhà tù của Mỹ họ có những cái trang bị những cái phòng tập thể dục á, mình nhìn thấy mấy cái tay người tù nó xăm trổ tùm lum mà nó tập tạ, cơ bắp nó càng lúc càng lớn, mà không hiểu tới ngày mà nó ra khỏi tù rồi sao loài người chịu nổi mấy thằng này. Đầu nó thì còn điều điều ác, mà cơ bắp nó càng lúc nó càng mạnh, mà ăn ít chút là bắt đầu nó chửi. Nghĩa là đưa những cỗ máy giết người chưa được cảm hóa trở lại với cộng đồng vào một ngày nào đó.

[29:30]Đó là một cái sai lầm đã đến lúc phải thay đổi. Nghĩa là nhà tù là nơi có một giáo án chặt chẽ, chi tiết, tỉ mỉ để cải hóa tâm hồn con người. Nhưng cải hóa tâm hồn con người thì phải rất giỏi về tâm lý, vì cải hóa tâm hồn mà, tâm hồn thì phải có tâm lý. Mà trong cái tâm lý hiện nay thì ta phải biết dựa vào cái luật nhân quả của đạo Phật mà dạy, chứ không phải là dựa vào nguyên tắc tâm lý học của Tây phương, không phải như vậy. Việc mà muốn cảm hóa tâm hồn con người thì phải biết dựa vào đạo lý của Phật, chứ còn cái tâm lý học của Tây phương hoàn toàn chưa đủ. Bây giờ ta nói về xã hội đen chút.

[30:10]Xã hội ta từ lâu tồn tại những thế lực ngoài vòng pháp luật mà ta gọi là xã hội đen. Cái gì mà ngoài vòng pháp luật thì xã hội đen. Nhưng mà cái xã hội đen á nó có mấy mức độ. Có những cái tay mà cô hồn, tức là có một mình, cô là một mình á. Còn có tay các đảng, cái chữ các là đông, có bè có đảng. Thì xã hội đen cũng vậy, những tay mà sống ngoài vòng pháp luật cũng vậy, có những tay là như tướng cướp Điền Khắc Kim á là đi ăn trộm cướp đi một mình, nhưng mà có những cái băng đảng nó có một hệ thống tổ chức rất là quy mô, từ trên xuống dưới, có hệ thống tài chánh, có hệ thống kỷ luật, có sự trừng phạt, có trùm, có tay chân,

[30:52]có thuộc hạ rất là kỹ, thì cũng tùy, nhưng mà đều là ngoài vòng pháp luật và ta gọi là xã hội đen. Và cái xã hội đen này nó có từ khi nào? Từ khi mà con người không thích pháp luật, người ta không thích pháp luật, không thích mẫu mực của cái đạo đức thì người ta đã ra ngoài vòng pháp luật và lọt vào xã hội đen. Có những cái xã hội đen mà ta mê chết mê mệt luôn mà ta luyện, ta xem ngày xem đêm là xã hội đen nào? Truyện kiếm hiệp của Kim Dung. Toàn xã hội đen không. Tại vì sao vậy? Tại vì trong luật pháp có ai được cầm gươm oánh nhau không? Không. Nhưng mà trong truyện của Kim Dung là toàn cầm gươm đánh nhau tỉ thí trên

[31:36]đỉnh Hoa Sơn, ra tới Đào Hoa Đảo ha, coi như là đủ trò hết là hễ mà có mối hận thù rồi gặp nhau rửa hận, chứ có bao giờ đi thưa quan không? Không, thưa tại mấy ông quan ổng xử cũng không nổi. Và chính vì sự yếu đuối của luật pháp nên người ta không thích dựa vào luật pháp, mà ngay cái thời điểm người ta không thích dựa vào luật pháp là biến thành xã hội đen liền. Nên ở đây mà ai không thích luật pháp thì người đó cũng là người xã hội đen. Nên cái danh từ mà giang hồ, võ lâm, xin thưa toàn là xã hội đen không. Tại vì ngoài vòng pháp luật cả, chẳng có ai giang hồ võ lâm mà ở trong vòng pháp luật đâu, nên đều là xã hội đen.

[32:13]Nhưng bắt đầu từ đâu mà có cái việc mà người ta không thích pháp luật, người ta không thích những chuẩn mực đạo đức? Vì đâu ạ? Là bắt đầu từ tâm hồn ta, từ cuộc sống của ta. Ai cũng có những khuất góc tối của tâm hồn của mình, ai cũng có những cái lỗi lầm mà phải che giấu. Đúng không ạ?

[32:37]Có ai sống trên đời không hề có lỗi lầm mà không hề che giấu không? Có không? Khó lắm. Hầu hết là ta đều có những cái góc tối của cuộc đời của mình. Chính những cái góc tối mà ta phải che đậy đó, những cái góc tối mà không thể đưa ra ánh sáng được đó, đó là một phần của xã hội đen đã tồn tại trong cuộc đời của ta. Một phần đã tồn tại trong cuộc đời của ta. Nhưng mà nó lớn, nó đã nguy hiểm, nó trầm trọng đến nỗi mà trở thành xã hội đen thật sự hay chưa thì chưa phải, là vì những cái đó ta còn đè nén được, còn kiềm chế được, còn giấu giấu và chưa gây ảnh hưởng lớn, nên là chưa thành xã hội đen hẳn hoi, nhưng nó đã chuẩn bị xã hội đen, chuẩn bị.

[33:20]Chỉ cần ta phát triển nó thêm chút nữa là ta lọt vào xã hội đen liền. Khi nào mà bắt đầu ta hung hăng hơn, ta thích hưởng thụ nhiều hơn, ta tham lam hơn, lập tức ta ra ngoài khuôn phép liền và ta đang chuẩn bị bước vào một thế giới khác. Thế giới mà luật pháp không quản lý ta nữa, cảnh sát không quản lý ta nữa, mà sẽ có những tay đại bàng đầu gấu tới nói chuyện với ta. Ta rơi vào thế giới đó liền, và đó là nghiệp và đó là quy luật của xã hội, không còn cách nào khác. Nên khi một người nào đó có ba điều: thứ nhất hung hăng hơn thì ta nhìn thấy người này là bắt đầu bước vào thế giới xã hội đen; hai là hưởng thụ nhiều hơn.

[34:00]Hưởng thụ nhiều hơn là sao? Hung hăng hơn mình dễ hiểu rồi, hưởng thụ nhiều hơn là khi ta có tiền thì những ông chồng bắt đầu tìm cái cuộc vui ngoài gia đình của mình, lén lút vợ con mình thì người này đã bước vào thế giới xã hội đen; hoặc là người tham lam, thì tham lam ta phải tìm những đồng tiền bất chính thì ta lọt vào thế giới của xã hội đen rồi. Ta hiểu rằng mọi góc cạnh của xã hội này đều có những con người chực chờ đón rước ta. Khi ta ló cái mòi hung hăng hơn, khi ta ló cái trò thích hưởng thụ hơn, khi ta bắt đầu tham lam hơn thì bị chụp liền, vì những cái vòi bạch tuộc của xã hội đen đều nằm đầy khắp xã hội này, không chừa đâu.

[34:38]Đó là nghiệp ta. Phật cũng chờ rước ta, nhưng mà bởi vì sao ta ít đi chùa quá, ta ít ngồi thiền tụng kinh niệm Phật quá. Cho nên Phật chờ mà ta quay lưng, ta chỉ về cái nơi mà xã hội đen đang chờ ta, vì ta hung hăng, ta hưởng thụ và ta tham lam. Nên ai mà tham lam, hưởng thụ, hung hăng thì phải biết rằng mình sẽ lọt vào thế giới của xã hội đen liền. Nên tìm lại coi mình có bị như vậy hay không. Thì cái mà vượt ra ngoài cái khuôn phép đó đến khi ta lớn dần lớn dần thì ta bị những thế lực ngầm nó lợi dụng và nó quản lý ta liền, không chạy đường nào. Ví dụ một cái người nọ xách tiền đi đánh bài, vô cái sòng bài đánh có bao giờ thắng được không? Không.

[35:24]Ta đi tìm cái cảm giác là coi ta có thể thắng được một số tiền bằng cái may rủi, đó hoàn toàn là tham lam và hưởng thụ thì chắc chắn sau khi mà tan cuộc đỏ đen rồi ta sẽ mắc nợ, thì ai cho ta vay tiền? Ai? Xã hội đen. Lãi suất bao nhiêu phần trăm? Lãi suất thì thường bắt đầu họ chỉ nói là có 20% thôi, nhưng mà chỉ cần một tuần sau là 50%. Và chỉ chừng một tháng sau ta phải bán luôn cái nhà trả không hết nợ. Đó là cái cách quản lý của xã hội đen. Và nếu ta đã lọt vào rồi, ta sẽ trở thành nô lệ suốt đời. Vì nếu mà ta không trả thì sao? Ta không trả thì sao ạ? Họ đến xin ta tí tí huyết. Nhưng một tí của họ là khoảng 5 lít máu,

[36:11]chứ không phải tí là quẹt quẹt cái mặt không, đủ 5 lít máu. Ta thấy một điều thế này: nếu ta thoát ra khỏi cái sự quản lý của xã hội trắng, tức là xã hội mà luật pháp hợp pháp, thì ta tức khắc rơi vào sự quản lý của xã hội đen liền. Là vì sao vậy? Vì ở trong lĩnh vực nào những cái người mà họ có phước một chút, họ đều đòi quyền lực, họ đòi sự ổn định, trật tự ở những người dưới tay của họ. Ví dụ như một ông vua, một ông chủ tịch, một ông thủ tướng, ông tổng thống của một quốc gia hợp pháp thì họ cần quốc gia của họ ổn định nề nếp trong luật pháp, không ai quậy phá. Thì một cái tay trùm xã hội đen cũng vậy,

[36:50]trùm xã hội đen rồi thì những cái thuộc tướng dưới quyền của mình cũng phải ổn định, phải vâng lời, phải trung thành, không có quậy phá. Luôn luôn vậy. Và những người có phước họ mới khống chế được những người dưới mình để giữ cái trật tự ổn định đó, không ai muốn hỗn loạn. Vì vậy khi ta lọt vào cái thế giới nào ta cũng phải chịu sự quản lý. Ta ở thế giới xã hội trắng thì luật pháp quản lý cho ta ổn định, ta lọt vào xã hội đen, xã hội đen có người quản lý là ta phải vâng lời ngoan ngoãn liền, chứ không quậy phá được. Có một bộ phim của Thành Long đóng trong cái phim mà xã hội đen ở bên Nhật á thì cái chuyện nó gay cấn cũng do nhiều cái duyên cớ rồi ông được

[37:25]quản lý một khu vực xã hội đen của người Hoa, nhưng ông lại người không thích quản lý xã hội đen nên ông cùng với vợ bỏ đi chỗ khác mà làm ăn, giao cái xã hội đen đó lại cho cái người em mình quản lý. Người em này không quản lý được, thế là cả cái cộng đồng của cái người Hoa bên Nhật đó họ loạn lên hết. Mạnh người nào người nấy làm bá chủ, đánh giết rồi tranh giành lẫn nhau. Cái cuối cùng là cái xã hội đen của Nhật họ mới phát hiện, họ nói tại sao cái khu vực đó là bây giờ nó rối loạn như vậy? Thì cái một cái người trùm của Nhật mới nói rằng: "Hồi trước là dạ em giao lại cho cái tay người Hoa tại nó có ơn cứu mạng em,

[37:59]nhưng mà không biết nó quản lý cách nào mà lỏng lẻo để cả nó hỗn loạn hết cả khu". Ông kia nói: "Mày xuống mày nghiên cứu giết sạch hết cho tao". Thì khi mà Thành Long cũng nghe tin trở về để tìm cái cộng đồng của mình tại sao nó hỗn loạn, nói không ai nghe nữa vì mình đã bỏ quyền của mình rồi. Và ngay lúc đó là cái băng nhóm xã hội đen của Nhật nó bao vây hết khu vực đó, giết không còn một người nào tồn tại vì họ không chấp nhận sự hỗn loạn. Ta nhớ như vậy. Và thực thi pháp luật của họ là tàn bạo. Bây giờ ta hỏi tại sao họ tàn bạo như vậy? Nghĩa là khi ta quỵt tiền, giết ta liền; khi ta phản bội, giết cả nhà ta liền;

[38:35]mà khi ta không giữ lời hứa, nó đốt sống cả nhà ta từ trên xuống dưới liền; ta làm ăn ta vi phạm hợp đồng, đem ta lên tầng 10 lầu quăng xuống lầu liền. Tức là những cách giết người tàn bạo như vậy ở đâu ra? Là vì sao vậy? Là bởi vì có hai lý do. Cái lý do thứ nhất á là họ là những người ngoài vòng pháp luật, họ phải tàn bạo hơn làm cho người dưới mới nghe lời. Phải không? Tại vì cái thằng này nó nó đã không sợ cái xã hội trắng, phạt nó mười tháng tù, hai chục tháng tù nó không sợ. Thì đối với những thằng như vậy thì phải chặt một cánh tay, một cái chân nó mới sợ. Cho nên khi ta lọt vào xã hội đen, xã hội đen quản lý ta rồi thì cái luật lệ

[39:15]của xã hội đen nó khắc nghiệt và tàn bạo gấp một trăm lần xã hội trắng. Đó là quy luật buộc phải như vậy. Cái thứ hai nữa là tại sao ta phải chịu cái sự tàn bạo như vậy? Bởi vì ta đã gieo cái nhân của sự hung hăng, hưởng thụ, tham lam. Con người ta cái bản chất côn đồ trong lòng ta, cái nghiệp nhiều đời của ta, ta trôi vào trong thế giới đó nên ta phải chịu cái sự quản lý khốc liệt, khắc nghiệt là cái nghiệp của chính mình. Đó, hai lý do mà làm cho xã hội đen tàn bạo khủng khiếp như vậy. Bây giờ, ai sẽ quản lý xã hội đen? Có hai hạng người quản lý xã hội đen: một là anh hùng, hai là gian hùng.

[39:58]Anh hùng quản lý xã hội đen là như thế nào? Tức là những người này khi quản lý xã hội đen họ làm cho xã hội đen ổn định lại, bớt đen, đừng cho cái đen nó lan tràn. Cái người anh hùng họ quản lý xã hội đen á thì họ có uy lực, họ có cái phước. Tại vì nếu mà không có phước thì cũng không quản lý ai được. Phải có phước mới lên làm trùm xã hội đen được. Nói gì nói cũng là cái người có phước họ lên họ cầm đầu, dù xã hội trắng hay xã hội đen. Thì họ có phước họ lên họ lãnh đạo cái xã hội đen, thì họ có quyền lực, có uy lực bắt mọi người khác phải nghe lời, nhưng mà trong thẳm sâu của họ họ có cái chất thiện của một bậc thánh.

[40:37]Họ giữ hết toàn cái đám xã hội đen rồi không cho nó lây lan để giữ ổn định cho xã hội. Thì đây là những anh hùng, mà anh hùng ta không hay, không biết, vì họ ở trong xã hội đen ta không biết. Ta không biết rằng là có những cái nhóm xã hội đen mà sự thực được lãnh đạo bởi những anh hùng. Họ khống chế rồi, họ không cho cái đám này nó quậy. Mà không thể không khống chế, không thể không quản lý. Vì sao vậy? Bởi vì luôn luôn có những con người sống ngoài vòng pháp luật, luôn luôn, bất cứ thời đại nào, không ai ra khỏi hết. Mà nếu những người đã ra khỏi vòng pháp luật của xã hội trắng rồi mà không ai quản lý họ nữa thì họ quậy phá không ai chịu nổi,

[41:14]xóm làng không ai chịu nổi, buộc phải có người quản lý. Nhưng mà quản lý họ thì có hai loại: một là anh hùng, hai là gian hùng. Cái người anh hùng á, mà những người anh hùng này họ trong bóng tối ta không hay, họ quản lý xã hội đen họ kìm xã hội đen lại, là bây giờ: "Tụi bay được quyền sống, được quyền làm ăn trong chừng mực này đó, ổn định trong chừng mực này đó, không được quậy hơn, quậy hơn giết liền". Và họ giết liền, bởi vì kỷ luật trong đó là vậy, đụng là giết chứ không có nói chuyện, không có nhốt tù, không có nhà tù mất công nuôi lắm, "Tụi bay quậy là dứt liền, nhưng mà tụi bay không được

[41:47]quậy, nằm yên đó, không được gieo rắc cái ác vào trong cuộc đời". Nên có những cái ông trùm rất là dữ, dữ khủng khiếp lắm, nhưng mà quản lý xã hội đen rồi làm cho cả cái đất nước yên luôn. Mà do những cái người anh hùng bí mật nào đó họ quản lý xã hội đen, mà quản lý theo cái kiểu giữ yên cho xã hội đó. Vì sao vậy? Vì đất nước nào cũng có những con người thích sống ngoài vòng pháp luật. Mà nếu những con người này không được quản lý thì chính họ sẽ quậy phá những người lương thiện chịu không nổi, nên phải quản lý những người sống ngoài vòng pháp luật. Nhưng mà quản lý để cho những người này đừng quậy phá,

[42:22]và đó là những anh hùng, anh hùng vô danh ta không biết mặt biết mày vì họ không bao giờ họ dám lộ mặt ra. Vì họ lộ mặt ra họ là tội phạm, nhưng mà sự thực họ là những người có ơn với xã hội ta không biết. Đó là một dạng quản lý xã hội đen. Một dạng thứ hai quản lý xã hội đen là những gian hùng. Những gian hùng là những tay cũng có phước, thì bắt đầu mới có đàn em, có băng đảng, nhưng mà họ phát triển cái xã hội đen, họ phát triển kinh doanh, họ thò vòi vào khắp nơi hết, họ quậy phá từng cái gia đình, không còn ai sống yên ổn được nữa, và cái xã hội đó loạn tùm phèo lên hết luôn. Ví dụ ta nghe như ở Nam Mỹ, những cái băng nhóm mà buôn bán ma túy

[42:59]nó làm cho cái xứ sở đó không còn yên ổn được để sống nữa. Vừa rồi ta nghe cái chuyện á, nghĩa là máy bay mà của nhà nước bay, máy bay trực thăng nó dám bắn rớt luôn, ngang nhiên không coi luật pháp là gì hết. Và xã hội càng lúc càng loạn, mấy đứa nhỏ từ nhỏ lớn lên là phải biết cầm súng để bắn giết và phải gia nhập một băng đảng nào đó để được bảo vệ, còn nếu sống một mình thì có băng đảng tới giết mình liền. Và nó nhuộm đen xã hội từ từ hết. Tuy là bên ngoài đối với thế giới đây là một xã hội có luật pháp, có quân đội, có nhà nước, nhưng sự thực bên trong bị nhuộm đen sạch hết. Vì sao vậy? Bởi vì những người trùm mà lãnh đạo xã hội đen này là những

[43:33]gian hùng, những con người có phước tạo nên quyền lực, nắm được cái đám mà ngoài vòng pháp luật, nhưng rồi cái bản chất ác độc bên trong nó làm cho nhuộm đen cả xã hội để mà phát triển cái thế lực của mình trong cái sự ác độc. Nên là quản lý xã hội đen cũng có hai dạng như vậy mà ta không biết ở đâu để mà lường. Và ta thấy thế này, là như đã nói vậy: Quản lý xã hội đen bằng cách nào? Thì ta biết là có hai dạng họ quản lý xã hội đen: một là anh hùng quản lý xã hội đen, hai là gian hùng quản lý xã hội đen. Nhưng quản lý bằng cách nào? Thì luôn luôn bằng một cách là nó tàn bạo hơn luật pháp công khai của quốc

[44:10]gia mới đủ sức mà trấn áp những người thích sống ngoài vòng pháp luật. Tại bản chất của những người mà thích sống ngoài vòng pháp luật là họ đã không sợ luật pháp, họ mới sống ngoài vòng pháp luật. Vì vậy, những cái hình phạt ở trong đó là khủng khiếp, cực kỳ tàn bạo. Và những hình phạt, những đấu tranh trong xã hội đen thì khốc liệt: thủ tiêu, chặt tay, xô té lầu, chuốc thuốc độc, đốt sống người ta. Mà ta hiểu một điều thế này: Con người ai cũng khao khát tình thương yêu, dù là xã hội đen. Đó là chỗ mà ta có thể giáo dục con người được. Ai cũng khao khát tình thương yêu. Đó là chỗ mà ta dựa vào đó để cảm hóa, để dạy dỗ một con người.

[44:47]Người ta hung hăng, tàn bạo, nhưng rồi cuối cùng người ta cần một mái ấm để trở về. Lúc nào cũng vậy, ai cũng cần tình thương yêu. Nên hôm qua... hôm qua trong cái khóa thiền thầy hướng dẫn, có một người đưa cái câu hỏi lên thế này, nói: "Thưa thầy, chồng con ổng bồ bịch lăng nhăng, giờ con phải làm sao?". Thầy nói mình có hai cách để xử: một là mình xử theo kiểu Tây phương: ly dị; hai là mình xử theo kiểu Đông phương: chịu đựng, tại vì đến ngày cuối cùng nào đó thân tàn ma dại ổng sẽ đem cái mặt mốc ổng về với vợ với con, không còn đường nào chạy. Và bây giờ cứ cho ông đi với bồ, còn tôi đi tới chùa, cuối cùng ai thắng cho biết.

[45:27]Mình xử theo kiểu đó. Vì sao vậy? Vì cuối cùng ai cũng cần một mái ấm để nương tựa. Nên dù cái người đó rất là ác độc, rất là xã hội đen, nhưng họ vẫn cần một cái tình thương yêu. Và nếu con người nào đó đủ hào hiệp để thương yêu họ thì đều có thể cảm hóa họ được. Chính vì vậy đó là những cái anh hùng mà họ quản lý xã hội đen trong bí mật, họ cũng là những loại người là người như vậy. Nó có những cái băng nhóm mà nó phảng phất cái vẻ hào hiệp, nghĩa khí như là ta xem trong các phim á, là những người mà ban đêm đi ăn trộm của cái người nhà giàu ác độc rồi đem đi để cho những người nghèo, đó, cái loại như vậy.

[46:05]Nhưng mà có những cái băng nhóm nó thuần trộm cướp, lừa đảo, đê tiện thì một thời gian không bao lâu thì nó tự giết nhau chết hết hay là bị bắt sạch, vì cái phước nó hết rất là mau, như vậy. Cho nên ta thấy rằng là nói là xã hội đen nhưng rất là nhiều hình thái khác nhau, không có cái nào giống cái nào. Thì nãy giờ là ta giới thiệu sơ qua về những xã hội đen để ta thấy rằng thế này: Xã hội đen nó là một sự tồn tại dường như tự nhiên của xã hội loài người. Tại vì sao vậy? Bởi vì gốc rễ xa xưa con người đã có bản chất côn đồ, thích đánh, thích giết với nhau, đó là sự tồn tại. Cái thứ hai nữa là trong cái cuộc sống bình thường của thời đại này

[46:46]khi con người vẫn còn hung hăng, thích hưởng thụ nhiều, tham lam thì ta vô tình lọt vào thế giới của xã hội đen, đó là cái thứ hai. Cái thứ ba nữa là dù trong xã hội trắng hay xã hội đen nó đều cần cái sự quản lý. Do đó, ở nơi xã hội trắng ta có luật pháp, có nhà nước quản lý, thì trong cái xã hội đen họ cũng có những thế lực ngầm họ quản lý cái đàn em của họ, cái thứ ba. Cái thứ tư là quản lý xã hội đen nó cũng hai, ba loại: loại anh hùng hay là loại gian hùng, và cái bản sắc, cái tính cách của những băng nhóm xã hội đen nó đều khác nhau. Tuy nhiên, cái việc mà nói là cứ băng nhóm xã hội đen tồn tại

[47:26]là điều mà luật pháp ta rất khó chịu, tại vì luật pháp cứ muốn cái gì nó phải theo luật pháp, phải tuân thủ luật pháp. Và chính vì con người có những cái góc tối, những cái lầm lỗi của riêng mình mà cần phải che giấu, cho nên xã hội đen cứ tồn tại là như vậy. Và nếu ai quá đáng, sẩy tay sẩy chân là lọt vào thế giới xã hội đen. Và ta lọt vào thế giới xã hội đen đó, ta không biết mình bị quản lý bởi loại xã hội đen nào, rất là đáng sợ. Vì vậy, nếu ta muốn thoát ra khỏi thế giới đó thì chính mình phải sống rất là chân chính, rất là minh bạch, theo đúng cái luật pháp, ta thượng tôn pháp luật và ta theo

[48:06]đúng lời Phật dạy để cho cái tâm hồn mình không còn những cái góc tối, cuộc sống mình không còn những gì phải che giấu thì xã hội này sẽ từ từ trắng lên, trắng lên hết. Chứ còn không là cứ còn cái thế lực đen, cứ ngấm ngầm ngấm ngầm nó len lỏi đâu đó. Đến khi nào thì mới hết xã hội đen hoàn toàn? Xin thưa, khi nào ta sinh lên trên cõi Trời Sắc giới, cõi Trời mà con người không còn cái dục nữa, lúc đó trên đó mới hết xã hội đen, còn những cõi Trời thấp hơn vẫn còn xã hội đen. Ta sẽ ngạc nhiên nói: "Ủa, cõi Trời mà có xã hội đen?". Xin thưa, đó là Ma Vương. Ma Vương chính là người sống ở cõi Trời,

[48:45]có phước ở cõi Trời, có rất nhiều lâu la thuộc hạ, nhưng mà là xã hội đen. Chính cái nhóm Ma Vương đó đã quấy phá Phật trong đêm thành đạo và cũng quấy phá chư Tăng rất nhiều. Những người mà ta tu hành chân chính, ta muốn thoát vòng trầm luân đều bị Ma Vương phá. Thì Ma Vương đó cũng là một loại thế lực xã hội đen ở trên cõi Trời. Mà khi nào ta lên đến cõi Trời Sắc giới đó ta mới hết bị, còn từ cõi Trời Dục giới xuống tới cõi người này thì đều tồn tại xã hội đen. Và ta phải cẩn thận, ta phải cẩn thận giữ mình để đừng lọt vào đó. Bởi vì lọt vào đó, có nhiều cái nó khắc nghiệt hơn, nó tàn bạo hơn, nhiều khi ta chịu không nổi.

[49:26]Như Lục quần Tỳ-kheo vậy, hay phạm luật và hành xử côn đồ, đó là cái dấu hiệu của xã hội đen mà trong đạo Phật cũng đã bị. Hoặc là trong trường học mà mấy đứa học sinh nó bắt nạt bạn đó: "Hôm nay ba mày cho mày bao nhiêu tiền đi học, nộp tao!", đó là xã hội đen bắt đầu tồn tại trong trường học rồi, đã có đó. Và nếu những cái điều này mà ta không thấy thì xã hội đen sẽ phát triển. Nếu nhà trường không đặt cái vấn đề là học sinh bắt nạt nhau lên để xử lý cho tận gốc thì xã hội đen nó xuất hiện trong trường học và sau này nó lớn lên, sự thực nó trở thành xã hội đen của xã hội ở tầm mức lớn hơn. Vì vậy, tất cả các nhà trường đều phải thảo luận,

[50:10]đặt thành vấn đề, đưa vào chương trình hoạt động cái xử lý mà học sinh bắt nạt học sinh, vì đó là mầm mống của xã hội đen từ nhỏ. Khi ta đi học, ta đã bị ăn hiếp chưa? Có bị ăn hiếp lúc đi học không? Hay là mình không bao giờ bị mà chỉ ăn hiếp người ta? Trong xóm trong làng cũng vậy, nhiều có những con người mà nhiều khi như là đàn anh đàn chị trong xóm, trấn áp cả xóm. Có khi họ giữ cho xóm mà cũng có khi ăn hiếp cái xóm, cũng đều là dấu hiệu của xã hội đen. Những cái mầm mống đó mà nhà nước không đem ra bàn bạc, thảo luận lên chương trình hoạt động thì xã hội đen sẽ phát triển liền. Nó từ những cái rất nhỏ, từ cái hung hăng trong tâm của con

[50:49]người, từ cái mà tham lam của một con người mà không triệt được thì xã hội đen sẽ xuất hiện, sẽ tồn tại và lan tràn. Cho nên chính nơi tâm hồn ta, ta đừng để cái sự hung hăng, côn đồ nó tồn tại, ta đừng để cái tham lam thích hưởng thụ mình nó phát triển, và cũng giúp mọi người chung quanh ta đừng để phát triển, tồn tại những cái dấu hiệu đó thì xã hội sẽ yên bình, không có những cái băng nhóm xã hội đen mà nguy hiểm chi phối, tác động trong cuộc sống của ta. Ta thấy ngày nay vậy, nó có một cái từ gọi là chạy đua vũ trang. Bên đây mà chế được ba cái bom nguyên tử thì bên nước khác nó phải tìm cách nó

[51:29]chế được sáu trái, mà nghe nước đó chế được sáu trái rồi bên đây phải chế được mười trái, bên nghe nói mười trái rồi bên đây phải chế hai chục trái, là tiền công của nhân dân cứ đổ dồn vào trong vũ khí, gọi là chạy đua vũ trang. Chưa đánh nhau mà nội chế vũ khí không là cũng chết. Và cái kho vũ khí của các nước trên thế giới mà nếu nó nổ cùng một lúc thì trái đất này tan vỡ luôn, nó mạnh đến như vậy. Đánh nhau thì không dám đánh, hễ đánh cái chết hết, nhưng mà cứ chế để đe dọa nhau. Nên cái mà chạy đua vũ trang là bởi vì thấy bên kia có sức mạnh đánh giết, mình buộc phải trang bị sức mạnh đánh giết.

[52:08]Và làm thế nào để ngừng cái cuộc chạy đua vũ trang đó lại? Chỉ khi nào cả thế giới làm theo lời Phật dạy là không giết, không bảo giết. Mình đừng có chủ trương giết ai và cũng đừng xúi ai giết ai, nếu được như vậy thì thế giới ngừng lại cuộc chạy đua vũ trang và các kho vũ khí sẽ cắt giảm dần dần lại. Như vừa rồi vậy, cái giải mà Nobel Hòa bình được trao cho ông Tổng thống Obama, nhiều người ngỡ ngàng, cả ông Tổng thống Obama ổng chẳng biết tại sao ổng được giải Nobel Hòa bình. Mà hỏi cái Ủy ban trao giải thì người ta nói bây giờ lựa trong năm qua cũng chẳng có ai ngoài ông này. Hỏi ổng làm được cái gì?

[52:44]Mới lên tổng thống làm được cái gì? Nói ít nhất ổng làm được hai cái: Cái thứ nhất là ổng rút cái lá chắn tên lửa ở bên Đông Âu về, thế là làm hết căng với Nga, bỗng nhiên Nga mềm xuống liền, hiền liền. Thế còn anh cứ quyết tâm thời Bush anh xây dựng cái lá chắn tên lửa ở Đông Âu, anh dòm ngó bên Nga người ta đâu có chịu, thế người ta sôi sục sôi sục lên mấy năm nay. Bây giờ ổng chơi ổng rút về ổng không làm nữa, hòa bình ở cái thứ nhất là làm dịu tình hình. Cái thứ hai là ổng họp với Nga để bàn giải trừ bớt cái thiết bị vũ khí hạt nhân, hai bên bàn với nhau, mà trước đây không, cứ anh duy trì hoặc phát triển thêm,

[53:16]bây giờ thực sự bàn với nhau cắt giảm vũ khí hạt nhân. Chỉ hai chuyện đó thôi trong năm qua, thôi trao giải hòa bình cho ổng cho rồi, chứ cả năm qua cũng chưa thấy ai làm được gì.

[53:30]Cái thông điệp của Đức Phật trong bài kệ Pháp Cú này, không giết không bảo giết, chính là cái lý tưởng của cuộc sống ngày hôm nay. Nó ngăn chặn được cái thói côn đồ tạo thành xã hội đen, mà nó chặn được cái mà chạy đua vũ trang trên thế giới đi đến chỗ hủy diệt. Cái không bảo giết là gì? Bảo giết nó có mấy loại: là xúi giục, thí dụ mình ngang với nhau mình xúi: Mày quánh thằng đó đi, là xúi giục; còn cấp trên thì ra lệnh: Mày giết thằng đó cho tao, đó là bảo giết; còn cái mình cấp dưới mình đề nghị: Thưa em đề nghị anh giết thằng đó đi, nó có ba mức độ thì đừng có mức độ nào hết, tức đừng bảo ai giết ai, chỉ nên bảo con người yêu thương nhau mà mà thôi.

[54:09]Vì vậy mà khi ta không còn cái chủ trương để dùng bạo lực để giành cái ưu thế, quyền lợi của mình, không thỏa mãn cái tự ái nóng giận của mình, không có muốn trả thù bằng bạo lực thì ta thoát khỏi bản chất côn đồ, xã hội đen. Những cái người mà hiếu sát á, thích giết á thì cái quả báo họ là bị yểu mạng, chết sớm và nhiều đau khổ khác nữa. Nên trong phim ta thấy là những cái tay mà côn đồ xã hội đen á, chết mà còn tuổi còn trẻ là vậy, người hiếu sát. Còn người hiếu sinh, tức là không muốn cho ai chết, không muốn giết người thì họ được cái mạng lớn, nhiều khi gặp tai nạn vẫn thoát qua, nhiều khi bị người ta mưu giết vẫn thoát qua, và đạt được nhiều hạnh phúc khác nữa.

[54:52]Vì ta hiểu rằng một người chết là cả cái gia đình họ đau khổ, chứ không phải chết một người là chỉ chết một người, một người chết là cả cái gia đình họ họ đau khổ. Nhưng mà cái ác của loài người á, ngày hôm nay nó được nâng cấp càng lúc càng tàn bạo, ta không thể tính được nó còn hơn cả xã hội đen hồi xưa, là vì sao? Là cái xã hội đen á nó giết người nào mà đáng tội với nó, còn ngày hôm nay nó xuất hiện cái dạng khủng bố, giết những người vô tội là cần để gây tiếng vang. Nó đến cái chỗ đông người nó kích bom, nhiều khi nó giết cả nó luôn mà bao nhiêu người không có tội lệ, không liên quan gì tới nó cũng chết sạch hết.

[55:30]Cho nên cái ác của con người, cái bản chất côn đồ hung hăng của con người đến ngày hôm nay nó được nâng cấp lên cao, tàn bạo quá, ta không tưởng tượng được. Như trong cái bộ phim vậy đó, trong cái bộ phim á cái tay đó là nó đeo bom ở trong người rồi nó cầm cái kích bom đó, nó đến chỗ đó để nó canh nó giết một người, nhưng nó phải đứng cái chỗ là chung quanh toàn là con nít, phụ nữ không, nhưng mà lệnh nó giết là nó cứ phải giết, tàn bạo không kể ai hết. Nên ta thấy trong xã hội đen hễ họ giết là đúng người đúng tội, là nói mà nếu mày vi phạm luật này tao chặt mày cái tay, vi phạm cái này tao băm mày ra,

[56:05]mày vi phạm tới cái này tao giết hết cả gia đình mày, thì nó có luật. Dù luật đó thì đúng là tàn bạo không ai chấp nhận cái luật đó, nhưng mà nó có luật. Còn cái dạng khủng bố bây giờ không có luật, giết bất cứ ai. Nên cái ác của con người đến ngày hôm nay nó đã quá sức. Mà vì sao con người ác như vậy? Giết cả những người vô tội chẳng liên quan gì đến việc của mình, là bởi vì sao? Bởi vì họ tin rằng họ làm điều đó họ được phước, được phước. Cái ác cái là họ tin rằng họ làm một điều ác mà họ nghĩ họ lại được phước, đây là sự vô lý, không công bằng, không công bằng. Vì vậy, thế giới cần phải phổ biến cái luật nhân quả của

[56:44]đạo Phật để cho mọi người đó bớt tin vào những cái tay chỉ huy của mình, tại vì những chỉ huy của mình nói bậy không có đúng, mà mình phải tin vào nhân quả. Giết người anh phải bị quả báo đau khổ, giúp người mới được quả báo hạnh phúc, chứ không có chuyện mà anh giết người mà anh lên thiên đường, không có chuyện đó, không bao giờ anh làm bậy anh chửi mắng người ta mà anh được cái phước báu, không có. Nên phải tin vào nhân quả, phải hiểu nhân quả thì con người mới thoát được những cái ác, vì những cái ác đó là do truyền đời từ người này qua người kia. Như trong một cái phim như vậy của Mỹ vậy, dựng cái cảnh một cái tay đó là cái

[57:21]tay khủng bố khi bị bắn chết rồi mà kêu đứa cháu nội lại nói một câu nữa: Con phải tiếp tục giết hết bọn nó. Là truyền cái ác đi, chứ nhồi sọ mấy đứa từ nhỏ như vậy và cái ác cứ lan truyền. Nên ngày hôm nay vậy, thế giới loài người chúng ta phải áp dụng luật nhân quả của Phật, kêu gọi mọi người tin vào sự công bằng, chớ bớt tin vào những cái lý luận hàm hồ ác độc của những người chỉ huy mà cứ xúi bắn xúi giết. Thế giới cần hòa bình, con người cần yêu thương, chém giết đủ lắm rồi, không cần nữa. Vì vậy mà mỗi một người chúng ta phải là một sứ giả hòa bình cho thế giới này, cho nhân loại này, cho Phật pháp,

[57:59]và phải từng người từng người ta thắp lên cái lời nói của sự yêu thương, sự tử tế, sự hiếu hòa, cái hiếu sinh, tôn trọng mạng sống của của muôn loài. Bây giờ ta thấy lác đác đây đó có những cái hiện tượng dĩa bay xuất hiện: khi thì trên cánh đồng của Anh, trên cánh đồng lúa mì tự nhiên in hình những hình lạ, ta không biết từ đâu; khi thì những người phi công chứng kiến dĩa bay xuất hiện, cứ bay vờn qua vờn lại ta thấy lác đác, mà không ai chịu đáp xuống để tiếp xúc với loài người. Lý do tại sao vậy? Lý do bởi vì cái người ngoài hành tinh họ tò mò khi họ thấy tìm thấy một hành tinh có sự sống như trái đất.

[58:39]Hành tinh khá đẹp, có biển, có núi, có mây, có rừng, có con người, có sự sống, có ban đêm là thành phố lên đèn, có những con người biết sống cũng yêu thương nhau, chăm sóc nhau, họ thích, họ đến họ tìm hiểu. Nhưng họ tìm hiểu một lát rồi họ phát hiện á, nếu nói danh từ của họ mình không biết dịch cái chữ cà chớn của tiếng họ ra làm sao, tối ngày lo oánh giết nhau không, đụng chút oánh giết nhau. Và họ nói: Trong cái hành tinh này không có nước nào để đại diện cho cả cái hành tinh để họ nói chuyện hết. Vì họ xuống là họ muốn nói chuyện với cả cái hành tinh này, nhưng mà chưa có nước nào là một nước đại diện. Phải không?

[59:14]Không có nước nào đại diện, mà nước nào cũng muốn nước này muốn oánh nước kia, nước kia muốn oánh nước nọ. Vì vậy, ta phải xây dựng cái hành tinh này như thế nào đẹp đẽ, đầy rừng xanh trở lại, thế giới tốt lành lại, con người ta yêu thương nhau, tử tế với nhau, nước này giúp đỡ nước kia, cái xóm làng này tử tế với cộng đồng kia để lấy lại cái sự kính trọng của người ngoài hành tinh. Một ngày nào đó, một năm nào đó, một đoàn dĩa bay bay phấp phới trên bầu trời, đáp xuống ở một nơi địa điểm giống như Liên Hiệp Quốc, và người ngoài hành tinh sẽ mở cửa ra, từ từ bước xuống, họ cao lênh nghênh hay là lùn sủng gì ta

[59:49]không biết, họ sẽ bắt tay từng người và họ nói rằng họ yêu quý trái đất này lắm vì con người biết yêu thương nhau.

[1:00:00]Có một bài kệ "Ai cũng mong hạnh phúc, lại muốn làm khổ người, để cho mình được lợi, đời sau không hạnh phúc. Ai cũng mong hạnh phúc, nên không làm khổ người, để cho mình được lợi, đời sau được hạnh phúc." Cái này cái tích truyện thế này: lần đó Đức Phật đi đến một cái xóm đó, cái Ngài thấy một đám trẻ con nó bu quanh một cái hốc. Cái Phật mới hỏi: "Các con làm gì vậy?" Nó: "Dạ thưa Ngài, ở đây có một con rắn, con sợ là nó bò lên nó cắn mọi người, cho nên tụi con đang tìm cách đập nó." Đức Phật mới nói là: "Vì con sợ con bị giết mà con giết nó, cái điều này không đúng. Nó cũng muốn hạnh phúc, nó cũng muốn sống.

[1:00:44]Và con cướp đi mạng sống, cướp đi hạnh phúc của nó để cái là con bảo vệ sự sống của con là một cái điều nó không hợp lý. Cho nên ai cũng muốn như vậy, nên ta phải bảo vệ cuộc sống của muôn loài, tự nhiên cuộc sống của mình cũng được bảo vệ." Đức Phật nói như vậy, không biết mấy đứa con nít đó nó có hiểu hay không, nhưng ngày nay chúng ta hiểu phải không? Mấy ngàn năm nay, bây giờ ta đọc lại lời này của Phật, ta rất là xúc động vì cái lời dạy nhân từ, hiền lành như thế. Đúng là không có một giáo chủ nào mà đã dạy cho con người những cái đạo đức tốt lành như vậy, thật sự như vậy. Đã đối với con rắn mình thấy mình sợ thấy mồ, sợ chết khiếp.

[1:01:23]Mà thôi nó cũng muốn sống, mình cũng muốn sống, mà để bảo vệ mạng sống của mình mà giết nó là điều không đáng đâu con à. Thật là cảm động như vậy.

[1:01:36]Ở đây ta phân tích cái lời dạy của Phật thì ta sẽ thấy thế này: tâm lý mà sợ người ta hại mình nên mình hại người ta trước, đó là điều rất là sai với luật nhân quả. Vì sợ người ta, nói: "Ủa sao mày oánh thằng đó vậy?" "Dạ con sợ nó oánh con, cho nên con oánh trước." Không hợp lý. Nó sai về luật pháp. Mà tâm lý này là tâm lý có thật. Các quốc gia cũng bị như vậy. Vào cái thời Chiến Quốc, cứ sợ nước đó đánh mình, nên đem quân đánh trước. Vậy sẽ có người bắt bẻ, nói: "Vậy ông Lý Thường Kiệt của mình ổng đem quân đánh Trung Hoa trước thì sao?" Không, cái sợ của ổng là có cơ sở. Tại bên kia nó đang chuẩn bị quân đánh mình,

[1:02:09]thì ổng phải đánh trước để đập tan mấy cái hậu cứ của nó để ngăn chặn cái cuộc xâm lăng. Chứ còn bình thường người ta đang sống bình thường, cứ dòm mặt người ta thấy ghét, sợ người ta hại mình cái mình hại người ta trước là một cái điều rất là sai lầm về luật nhân quả. Rồi có một cái nữa là mình chưa chắc đánh giá đúng về người khác mà mình cứ khư khư kết tội người ta là mình đã mang tội trước. Đó là cái mình đánh giá sai, chưa chi đánh giá bậy người ta, rồi kết tội người ta, rồi hại người ta, là mình đã mang tội. Rồi cái việc mà triệt hạ, trù dập, làm hại người ta là một cái ác tâm. Và cái thứ ba nữa là cái ngăn chặn tội ác bằng

[1:02:46]và giáo dục đạo đức mới là mới là cái gốc. Nên trong thực tế vậy, có những người nhiều khi xuất thân từ một gia đình xấu nhưng mà họ lại là một người tốt, và có những người xuất thân từ một gia đình tốt nhưng người đó lại là người xấu, có không ạ? Có đầy, đầy tràn. Vì vậy là ta dựa vào một tiêu chuẩn nào đó để kết luận cái xấu cái tốt của người khác một cách mà gián tiếp là một cái vội vàng, hồ đồ. Giống như có cuốn phim của Mỹ vậy, là khi mà thời đại tiến bộ quá rồi, đứa bé vừa mới sinh ra là họ lấy gen đứa bé họ thử liền. Họ thử xong là họ đánh giá cuộc đời của đứa bé đó sẽ ra sao và họ quyết định là dùng đứa bé đó trong lĩnh vực nào.

[1:03:26]Ví dụ, một cái gen tốt, thông minh, khỏe khoắn thì họ xây dựng đứa bé đó trở thành những nhà khoa học, những nhà lãnh đạo; còn cái gen đứa bé nó xấu quá thì đứa bé đó được đào tạo để sau này làm công nhân đi lau quét rồi vậy thôi. Và cái bộ phim đó nói như thế này: có một cái người, hai anh em nó sinh ra, cái gen của người em thì rất là tốt cho nên được đào tạo để trở thành một cán bộ điều tra; còn cái người anh á thì cái gen thấp quá cho nên được đào tạo để thành cái người công nhân. Nhưng mà người anh thì lại phấn đấu không ngừng, quyết tâm là để đi lên vũ trụ, quyết tâm để tham gia vào cái phi hành gia, nhưng mà trình ra cái khám gen

[1:03:58]của mình thì người ta loại liền vì cái gen quá xấu. Nhưng mà cái người này thì cứ quyết tâm, lòng nung nấu nên luyện tập, ngày đêm luyện tập thể lực, học tập đến nỗi mà cái thể lực của người anh giỏi hơn người em luôn. Khi mà bơi đua ra biển là bơi giỏi hơn, làm gì cũng giỏi hết, bởi vì người này rất là cố gắng, mặc dù cái gen mình là xấu, rồi xin vô lau quét trong cái cơ quan hàng không luôn để mà hy vọng ngày nào mà mình đặt chân được lên phi thuyền, bay vào vũ trụ. Nhưng mà không có cửa, vì cái hồ sơ trong cái gen nó rõ ràng, cái gương mặt đó, cái gen đó, và cái lập trình đó, người này không xài được,

[1:04:29]không làm phi hành gia được, nhưng ông này ổng cứ quyết tâm. Cho đến một hôm, cho đến một hôm là có một người trung gian môi giới, là có một người có cái gen cực tốt, rất đẹp trai, rất thông minh, rất khỏe mạnh, nhưng mà bị tai nạn cái gãy xương sống nằm một chỗ, nên cái người này không xài được, và bây giờ anh lấy cái gen đó, anh cắp cái gen đó để nộp vào hồ sơ, anh tráo cái mặt của anh. Thế người này về cái thông đồng, trả tiền cho người kia để được người này cung cấp gen, cung cấp nước tiểu, cung cấp vân tay, vân vân để mà được đào tạo thành phi hành gia. Và nhờ cái luồn lách đó, anh được đào tạo thành phi hành gia.

[1:05:03]Dĩ nhiên là cái việc mà qua mặt như vậy nó rắc rối, người ta điều tra, bắt bớ tới lui đủ thứ chuyện, nhưng mà cuối cùng anh lên được phi thuyền và bay lên. Cái phim đó nó trả lời câu thế này: đừng bao giờ vội đánh giá một con người bởi vì ta dựa vào một điều gì đó về cái huyết thống, về cái gen, về bối cảnh, không. Vì trong thẳm sâu trong tâm hồn của con người nó vẫn có những điều rất khác lạ. Con con người ta vẫn có thể vượt lên trên cái số phận của mình để trở thành một người tốt. Cũng như có thể là trong bối cảnh tốt nhưng con người đó có thể tự hủy hoại mình bởi những điều xấu xa, cho nên đừng vội đánh giá gì hết.

[1:05:38]Nhất là người ta chưa hại mình mà mình hại người ta trước để mà bảo vệ mình cho chắc ăn, là một điều rất là rất là ác, Phật dạy ta ta như vậy. Cho nên do đó là muốn hạnh phúc thì ta cứ hãy đem hạnh phúc cho người cái đã, đem hạnh phúc cho người, đó mới là chân lý, mới là lẽ phải, chứ không phải là vì hạnh phúc của mình mà mình hại người khác, mình giành người khác. Các nhà khoa học thì tin rằng là thế giới phải có nhiều loài giống cùng hỗ tương tồn tại gọi là đa dạng sinh học, kể cả những loài độc. Ta xem cái phim mà Discovery á, thấy trong cái cảnh một con sư tử nó rượt theo một bầy bò rừng, cắn cổ một con bò rừng nó vật xuống, xúm nhau nó ăn.

[1:06:20]Con kia vì tay chân cứng không xoay xở được, thế là nằm nó chịu cho nó cắn hút máu, rồi những con bò rừng khác quay trở lại đứng nước mắt nó chảy, nó chảy vì nó thấy một con đồng loại của nó là bị một bầy cọp, bầy sư tử cắn ăn hết. Và đó là thiên nhiên, đó là tự nhiên, đó là đa dạng sinh học. Và ta đau lòng, ta nhìn cảnh đó ta cũng rớt nước mắt. Ta mới nghĩ rằng là cuộc sống này nó khắc nghiệt và tàn bạo. Cái gọi là cạnh tranh sinh tồn hay là đa dạng sinh học đều ẩn chứa trong đó nhiều cái ác độc. Vì vậy, cũng phải là xét lại dữ lắm. Và ta thấy rằng muôn loài đều đang gieo cái nhân tuyệt chủng vì đang giết hại lẫn nhau.

[1:06:59]Ví dụ hôm nay ta nghe nói cái loài này đã được đặt vào trong Sách Đỏ vì sắp tuyệt chủng, thì ta phải hiểu rằng nó đều có cái nhân quả vì cái loài này cũng đi giết hại loài khác nhiều quá rồi. Bây giờ thì nói là loài người đang tăng dân số rất là đông, tới sáu tỷ mấy gần bảy tỷ, trong mấy năm mà tăng lên rất là nhanh. Nhưng mà loài người cũng đang gieo cái nhân tuyệt chủng vì phá rừng, vì giết hại muôn thú. Tất cả mọi loài đều đang gieo cái nhân tuyệt chủng, nên nếu ngày nào đó mà ta thấy trái đất không còn sự sống thì ta đừng ngạc nhiên. Vì con người và muôn loài từ ngày đầu xuất hiện là đã sống bằng cách giết hại lẫn nhau,

[1:07:36]đã giết khắp nơi, từ ngoài đại dương, ở trong rừng sâu, trong lòng đất, nơi lùm bụi, nơi thành thị, nơi thôn quê, trong nhà hàng và muôn loài đã gieo cái nhân nhân tuyệt chủng. Hiểu như vậy ta buồn và ta thấy rằng ta cần phải tu rất nhiều để ta thoát khỏi một cái thế giới mà cay nghiệt này, chỉ có giết giết lẫn nhau, để sống bằng cách giết giết lẫn nhau. Nên ta mơ ước là: một, xây dựng lại cái thế giới này thành một thế giới không có sự giết hại; hai là thật sự ta phải thoát khỏi luân hồi sinh tử, thoát khỏi cái vòng xoáy của cái mà sự giết hại lẫn nhau, chứ không còn con đường nào khác. Và đúng, chỉ có là sự tu hành giải thoát hoàn toàn khỏi luân hồi sinh

[1:08:18]tử, ta mới thoát khỏi cái vòng xoáy của sự giết hại lẫn nhau này. Còn trong khi mà chờ đợi cái sự tu hành giải thoát đó, thì ta ước mơ là xây dựng một thế giới hiền lành, không có sự giết hại lẫn nhau. Nhưng đó chỉ là ước mơ thôi, bởi vì vô số loài sống bằng cách giết lẫn nhau, ăn lẫn nhau. Hôm nay thì à nhân cái bài Pháp Cú nói về tính cách hung hãn, côn đồ của con người, và ta suy luận rộng ra tới cái thế giới mà tồn tại một thế lực gọi là xã hội đen, và ta biết rằng thế giới này còn nhiều điều phức tạp, nghiệp chúng sinh còn giăng bủa. Và chính vì thế giới còn nhiều điều phức tạp, chưa tốt lành, nên mỗi người chúng ta càng phải cố

[1:09:00]gắng nhiều hơn nữa để đem cái sự tốt lành đến cho thế giới này, đóng góp vào cái sự tốt lành, lương thiện, hiền hòa cho thế giới này, chứ ta không được thụ động, nên phải hết sức là tinh tấn tu hành. Xin chúc cho quý thầy, quý cô, và các Phật tử mãi mãi là những con người hiền lành, nhân ái, và anh hùng để gieo rắc những điều thiện vào trong thế giới vốn rất là khổ đau, tăm tối này. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[1:09:30]Có những câu hỏi, nếu ai có những câu hỏi gì thì ta đem lên nha. Vừa qua ngày một tháng mười là ngày đại lễ cầu siêu cho các vong linh bị chối bỏ, phá thai tại chùa Từ Quang, huyện Bình Chánh, 3.000 vong linh. Kính xin thầy chỉ dạy làm sao các bà mẹ phá thai không bị trầm cảm, vì con nghe nói: "Vô nghiệp quả bất thành phụ tử." Đứa con nó không đi đâu hết, ở vòng vòng chung quanh bà mẹ, đợi dịp nhập thai vô. Không, cũng đúng á. Thường thường là những đứa bé là bị hư thai, phá thai là cứ hay quanh quẩn theo người mẹ của mình. Vì vậy ta phải cầu siêu cho nhiều, chính ta phải tu cho tốt và hồi hướng công đức cầu siêu

[1:10:03]thì những đứa bé đó sẽ được siêu thoát nha, ta nhờ Phật lực. Con của con bị bệnh não từ năm cháu một tuổi đến năm nay cháu mười tám tuổi, con rất thương yêu cháu mà không biết làm sao. Suốt đêm cháu không ngủ toàn la hét lớn và đập đầu, sinh hoạt của cháu toàn vào ban đêm nên gia đình con rất khổ. Thật ra cái nghiệp của một đứa bé cũng chính là nghiệp của cả nhà. Đó là lúc trước á, đứa bé đó là một cái người cũng hung dữ, mà ta trong cái hoàn cảnh nào đó ngặt nghèo, khó khăn ta đã nhờ một cái người hung dữ đó giúp đỡ ta, nên ta mắc nợ. Mắc nợ rồi đến khi cái người này trở lại đầu thai vô làm con ta để ta trả nợ thì người đó cũng trả cái quả

[1:10:43]báo hung dữ của mình là bị bệnh bệnh não mà khổ sở như vậy, nên đây là cái nợ chung cái nghiệp chung của cả nhà và ta không phải là cầu nguyện cho đứa bé đó đâu, mà chính là ta sám hối cho chính ta. Khi ta sám hối cho chính ta thì tự nhiên ta cũng sám hối cho đứa bé đó, vì cái bệnh của đứa bé đó là cái nghiệp của ta. Còn ta chỉ lo cầu nguyện cho bé mà không thấy được nó là cái nghiệp của mình, sám hối hoài không hết. Nên chừng nào ta sám hối cho chính mình thì một thời gian sau sẽ hết, mà hết nó có hai trường hợp hết, một là đứa bé nó hết bệnh, hai đứa bé đó sẽ chết sớm để thoát cái cảnh khổ như vậy nha.

[1:11:21]Bạch Thầy, nếu để cảm hóa tội đồ cần phải có giáo án, giáo dục tâm để họ thành người tốt. Vậy tại sao ở địa ngục thấy có địa ngục dùng lửa, giáo sắt, có sắt, rắn sắt, chỉa sắt để hành hình tội nhân rất ghê sợ, bất nhẫn? Cái này Thầy kể hoài không nghe hả? Vì có những người á mà tội mà tới mức độ đọa địa ngục là họ tội rất nặng, mà sở dĩ họ gây tội nặng là bởi vì họ cực kỳ ác độc, bướng bỉnh và không thấy mình tội, không nhận tội. Họ là những người làm tội mà không nhận mình là tội, cho nên khi xuống địa ngục á đầu tiên mới hỏi là: "Mày có thấy mày có tội không?", nói: "Không", đập cho một cái.

[1:11:54]"Có thấy tội không?", nói: "Không", đập cho một cái. Đánh tới chừng nào mà bản ngã mềm ra hết rồi phải nhận tội rồi bắt đầu mới hết đánh, mới bị giam và được cảm hóa. Cho nên cái người nào mà càng bướng là càng bị đánh. Đánh mới mềm cái ngã mình ra, bởi vì con người ta đó có những cách để mềm bản ngã ra. Những người mà có trí tuệ đó chỉ cần nghe lời Phật dạy thôi là tự mình diệt cái bản ngã của mình, mềm bản ngã ra và sống trở thành như một bậc thánh. Nhưng có những người đó là phải rầy la, phải mắng thì bắt đầu mới sợ. Có những người phải chế tài, phải giam giữ. Mà có những hạng mà quá cứng đầu thì phải xuống địa ngục

[1:12:29]mà đập cho tới khi nào mà không còn gì nữa thì mới mềm bản ngã ra, lúc đó mới chịu nhận tội, vì lúc đó cãi không được nữa, không còn cái gì để xoay xở. Chứ còn ở trên luật pháp thế gian nó còn nhờ luật sư cãi được, còn xuống địa ngục không có nhờ ai cãi, quỷ sứ đập cho tới khi nào hết bản ngã mà phải nhận tội thôi. Vì vậy, có những loại người vừa là quả báo ác mà vừa là bướng bỉnh, chỉ có cái hình phạt là nhục hình họ mới mới chịu nhận tội, nên nên vậy nha, thôi ráng đừng có dữ là được, không sao. Mẹ con mỗi khi lễ Phật thì trong đầu mẹ con như có một người khác chống lại, con nên làm gì? Thật ra đây nó là những cái tư tưởng không phải của

[1:13:03]mình, mà những thế lực ma nhiều khi gieo rắc vào ta những tư tưởng không phải của ta thì ta đừng có sợ, ta chỉ nói đi nói lại cái này không phải của tôi, tư tưởng này không phải của tôi nha, là tự nhiên nó sẽ hết, đừng có sợ, sợ nó càng bám theo. Con thường mặc đồ đạo đi chùa, trong tâm luôn cảm thấy tự hào vì mình là Phật tử khi gặp ai đó trong xóm hỏi thăm, xin Thầy con có phải là tâm kiêu mạn không? Thấy không đến nỗi lắm, nhưng mà khổ cái là khi mình mặc đồ đạo mình đi chùa á thì phải làm ơn sống tốt giùm Thầy một chút nha. Chứ không để người ta nói cái bà đó bả đi chùa mười năm bả dữ còn hơn hồi bả chưa đi chùa thì kẹt lắm, phải làm sao nói:

[1:13:37]"Ồ, bà đó dễ thương, bả tu hành rồi nha", phải vậy nha. Nói chung là gia đình con đều ai cũng là theo Phật, nhưng chỉ có mẹ con không chịu tu, miễn cưỡng. Thì nó có những cái nghiệp chúng sinh như vậy, nghiệp chúng sinh là ngày xưa cản trở ai hay nhiều khi bất mãn một điều gì đó mà làm cho ta cũng cản trở cái cái việc mà đến với chùa. Có trường hợp này thôi ta thông cảm và ráng cầu nguyện cho mẹ mình nha, cầu nguyện riết rồi cũng được. Con có một cái nỗi khổ tâm rất lớn, tâm nguyện của con là muốn được sống đời cư sĩ tại gia, không lập gia đình để thuận duyên chuyên lo tu tập, nhưng con được báo trước, cũng thầy bói nữa,

[1:14:13]là con bị nghiệp mắc nợ vợ, chồng, con, nếu không trả nợ sẽ không tu được. Con rất sợ nếu con không lấy chồng để trả nợ cho xong thì không tu được, mà còn nếu lấy chồng thì cũng không tu được.

[1:14:25]Loại nghiệp này có thể xin trả nợ bằng hình thức khác được không? Nghe ai báo tin chắc như đinh đóng cột vậy trời, tin thầy bói quá vậy. Thật ra cái mà mình phân vân, do dự á là đúng là mình còn nghiệp á. Còn ví dụ mình nghe thầy bói nói á mình cười nhạt, mình chắc như đinh đóng cột là: "Không, là không", là mình thoát nghiệp. Cái nghiệp nó hiện ra là lúc mình còn phân vân, do dự á. Hễ mình nghe người ta nói mình lung lay là biết nghiệp nó còn, còn mình tu đến lúc mà chắc như đinh đóng cột là thoát là sẽ được. Cho nên ráng sám hối, cầu xin Phật nha, nếu phải có nợ với ai thì không có vướng nghiệp ái dục, vợ chồng.

[1:15:01]Thì cứ cầu nguyện riết thì Phật sẽ chuyển cho mình. Mai mốt mình gặp người đó, người ta nhìn mình rụng rời tay chân thì mình chỉ hơi rung động chút xíu rồi sẽ vượt qua, chứ không có đến nỗi mà đưa tay cho người ta nắm dắt về nhà người ta. Do vì con không đi chùa thường nhưng tình cờ nghe được một số vị bảo rằng Thầy không được đi giảng nhiều chỗ mà hạn chế chỉ ở chùa của Thầy, xin cho con. Thôi mấy cái tin đồn mà, mấy tin đồn tối ngày nói Thầy hoài. Nói Thầy bị bắt ở tù, nói Thầy ra đời, nói Thầy bị xe tông chết đồ, đủ thứ chuyện hết trơn. Con cần phải chuẩn bị gì để được đi tu ạ? Đi tu là việc lớn lắm, trở thành người xuất gia là việc

[1:15:37]rất là lớn, phước mình phải rất là lớn mới đi tu được. Nên phải chuẩn bị nhiều thứ lắm. Ta phải hiểu đạo lý, phải có lý tưởng lớn, sống như người xuất gia. Đến khi nào duyên thuận ta phải vào chùa công quả để cho quý thầy cô xét cái hạnh của mình nha, nên rất là nhiều việc, cứ đến gần quý thầy cô rồi từ từ học dần dần. Lúc mình cúng thí thực thì thức ăn đó chẳng lẽ bỏ sao Thầy? Mình không ăn được, phải cho thú ăn thôi, bắt buộc nha, đừng có cúng thí thực rồi đem ăn, ăn là điên á. Bạch Thầy, nhà con có một bàn thờ chung nhưng bà ngoại lúc sống ăn chay, ông ngoại lúc sống ăn mặn, Cửu huyền ăn mặn, vậy con cúng bằng cách nào?

[1:16:15]Bắt ăn chay hết cho Thầy.

[1:16:20]Nhà con có thờ hình Đức Phật Thích Ca nay con muốn thay đổi hình mới vì hình cũ bị mối ăn rách một lỗ, về con xin hỏi Thầy phải cầu nguyện gì để thay đổi hình mới được trang nghiêm hơn? Không sao đâu, mình khấn Phật là được rồi, không có gì rắc rối đâu nha, còn hình cũ đem đốt đi. Cái người nào mà không bao giờ nhận lỗi thì hãy để cái nhân quả xử, đến lúc họ sẽ buộc phải nhận lỗi, nhân quả sẽ xử họ. Thôi đừng bận tâm nha. Một người cư sĩ muốn xuất gia thì phải cân nhắc để chọn được cái môi trường thích hợp? Thì đúng rồi, cái ngôi chùa mình tu quan trọng lắm á, cả đời của mình á. Nếu mà cái ngôi chùa không tốt mình hư cả một đời tu uổng

[1:16:57]lắm á, cho nên phải lựa thầy, lựa chùa rất là kỹ, nha. Con tu tập thường sợ mắc tội, nhưng khi gặp hoàn cảnh chúng con không kiềm chế được cái tâm tự ái? Cái vấn đề tâm tự ái là cái thử thách ban đầu của tất cả mọi người tu hành, từ cư sĩ cho tới tu sĩ. Mình tu làm sao phải diệt được cái tâm tự ái thì mới bắt đầu vào cái cửa tu được. Nó nhiều thứ lắm nhưng mà cái tự ái là cái cửa đầu tiên, tu làm sao cho hết tự ái giùm Thầy. Tu làm sao mà người ta nói xéo, nói xiên, người ta chửi công khai, người ta chửi sau lưng mình nghe được đều mỉm cười không tự ái thì mới bắt đầu vào được cánh cửa đầu tiên.

[1:17:35]Còn nhiều cánh cửa nữa nhưng tự ái là cánh đầu tiên, chưa diệt được tự ái thì chưa tu được. Nhà con có một người bị bệnh ăn uống kém, sức khỏe kém, rất yếu, đi đứng không nổi. Người này ăn chay, ngồi thiền 10 năm, có những biểu hiện lạ không biết có phải do ngồi thiền sai hay có bị gì không, nhờ Thầy chỉ giúp? Thì cái vấn đề này khi nào mà phải có quý thầy quý cô lại gặp hỏi chuyện, hỏi coi tu như thế nào á, xem biểu hiện mới biết, chứ mình đoán mò mò qua bức thư nói không rõ thì mình nói nó không chính xác đâu, không chính xác thì mình chỉ không đúng cách lại mang tội thêm nha, khi nào phải có duyên gặp mới được.

[1:18:07]Gần nhà con có hai em bị bệnh khờ khờ, con muốn giúp em ấy lạy Phật để tạo công đức nên con hay dẫn em ấy vào nhà và dạy các em lạy Phật. Nhưng không biết làm vậy có được không vì thứ nhất, các em ấy chỉ làm theo con chứ tâm không biết gì hết, như vậy có công đức không? Vẫn là gieo duyên nha, vẫn gieo duyên qua trung gian của mình. Rồi sau này khi một đứa bé nó tỉnh rồi, chính mình là người sẽ độ mấy đứa đó tu rất là mạnh, còn bây giờ cứ gieo duyên như vậy, không sao hết, mặc dầu nó chẳng biết gì nhưng vẫn là gieo được cái duyên với Phật Pháp. Con sợ em mang tội thêm vì thường thì quần áo em không được chỉnh tề, em hay mặc áo ngắn tay? Không sao.

[1:18:38]Mặc áo ngắn tay mà lạy Phật vẫn tốt hơn mặc áo ngắn tay mà không lạy Phật nha, vẫn tốt thôi, không sao.

[1:18:46]Cúng giỗ có giống như cúng thí thực hay không? Khác, bởi vì cúng giỗ là mình có cái sự kính trọng đối với ông bà của mình, còn cúng thí thực mình có cái tính bố thí cho rộng rãi bàng quan mọi người ở ngoài đường á, cái vong ngoài đường nó khác nhau, cái tâm trạng khác nhau, cho nên cái lời khấn cái lời cúng mình nó cũng khác nhau, nó có bài tụng nó khác nhau. Cúng thí thực xong con không cho heo hay con vật nào ăn hết vì con không có con vật nào hết, vậy con bỏ rác có tội không? Tội, tại vì bỏ là phí, mình ăn không được nên cố gắng phải đi tìm một cái đầu mối nào đó tiêu thụ mấy cái đồ thí thực.

[1:19:17]Ăn đồ cúng cha mẹ ông bà mình thì được, tại mình cúng rất là nhiều và ông bà cha mẹ mình cũng là những người có uy đức không đến nỗi nha, ăn không sao. Con ngủ mơ thấy một con chim se sẻ cắn ngón tay và dường như nó rất căm hận con, thái độ rất hằn học và cố nuốt cho bằng được ngón tay của con, trong lúc mơ như thế con rất hoảng sợ. Cái này là ta có oan trái với một chúng sinh nào đó, cho nên khi mà có giấc mơ như vậy ta phải sám hối nhiều và nguyện rằng những chúng sinh mình đã gây oan trái trong kiếp xưa đó, thôi thì mình xin lỗi chúng sinh đó và mong chúng sinh đó biết tu tập để đừng có thù oán nhau nữa, và nếu mình có gặp người đó mình nguyện

[1:19:53]mình sẽ giúp đỡ để mình đền bù lại chứ đừng có hại nhau mà thành oan trái. Mình khấn như vậy thì nó sẽ giải được oan trái. Con đạo Cao Đài, con khoảng 40 tuổi thôi, con vừa nghe Pháp được một tháng nay nên con đã ngộ ra được chuyện sát sinh, vậy con muốn ăn chay 10 ngày một tháng nhưng không nhất thiết phải đúng ngày có được không? Cũng được thôi, Phật không bắt đâu, miễn là mình giảm bớt ăn mặn, tăng thêm ăn chay là mình đã tốt rồi, đã nhẹ nghiệp rồi. Tiện ngày nào ăn ngày đó, càng nhiều càng tốt, nhiều khi cũng không nhất thiết 10 ngày một tháng đâu. Tháng nào tiện mình làm luôn 20 ngày, nếu tiện ăn luôn cả tháng cũng không sao nha.

[1:20:30]Cha mẹ con đã qua đời, làm sao để biết được cha mẹ con về ở cõi nào? Sự thật á mà muốn biết chính xác á, mình phải đắc đạo mình mới biết. Còn nếu mình không đắc đạo á, thì nhiều khi mình nhờ một giấc mơ, hoặc mình nhờ ai mách, hoặc mình nhờ vào những cái dấu hiệu. Ví dụ như là cha mẹ mình thường hay về báo điềm, thấy thế này thế kia thì mình biết là chưa đi đâu. Còn mình thấy mà cha mẹ mình mất rồi, mình dường như không gặp lại, mà con cái thì làm ăn phát triển ra, may mắn ra, là biết cha mẹ mình lên cõi trên. Tức là mình dựa vào nhiều cái dấu hiệu để đoán ra. Còn muốn biết nơi nào thì mình phải có đạo nhãn

[1:21:03]thì phải tu thôi, việc đó thì nó hơi lâu. Chúng con đang xây dựng kinh doanh và kinh doanh này giúp nhiều người khác có cuộc sống tốt đẹp hơn cả về vật chất, tinh thần và đạo đức. Nhưng hoạt động kinh doanh dựa trên đội nhóm, à, con xin hỏi con phải tạo nhân gì để đội nhóm của con có cùng lý tưởng để cùng phát triển nhóm tốt hơn, giúp được nhiều người hơn? Nếu Phật tử biết đạo rồi, cái câu hỏi này hơi bị dư rồi nha. Vì sao vậy? Vì mình biết đạo rồi thì trong lúc mà mình đối xử, mình tiếp xúc, mình làm ăn, mình đã để lại tấm gương cho mọi người rồi. Và chính họ nhìn vào cái tấm gương của mình đó và họ sẽ bắt chước để

[1:21:34]họ sống tốt, thương yêu nhau, tử tế hơn, đó là mình thành công nha. Vợ chồng con ưng nhau được hai năm, chưa có con, làm ăn được một số vốn kha khá, con muốn để lại vốn này cho vợ con làm ăn, con đi xuất gia. Làm như vậy con có lỗi với vợ con không? Thế này nè, cái việc xuất gia đó mà sau khi mình xuất gia rồi, gia đình mình không rơi vào khốn cùng, quẫn bách thì mình không có tội. Chỉ sợ là sau khi mình xuất gia rồi, nhà, vợ con mình hay cha mẹ mình mà khốn cùng, quẫn bách thì mình đúng là mang tội. Chỉ vậy thôi, thầy chỉ nói như vậy thôi, còn mình liệu tình thế nha. Thôi chúc mọi người được mọi điều tốt lành nha, thôi đứng lên hồi hướng.

[1:22:14]Nguyện đem công đức này hướng về

[1:22:23]khắp tất cả, đệ tử và chúng sinh đều trọn thành Phật đạo.