[0:03]Hôm nay thì chúng tôi có cái duyên lành được về đây thăm trung tâm và được ban giám đốc có nhã ý chúng tôi muốn có một cái bài nói chuyện thân tình với với anh chị em. Trước đây thì chúng tôi cũng có mấy lần có những cái đề tài trình bày trong những cái khung cảnh tương tự như thế này. Thì nhưng mà lần này thì chúng tôi muốn trình bày một vấn đề nó có tính thời sự hơn một chút, như là một cái sự giới thiệu với anh chị em về một cái đề tài,
[0:40]một cái đề tài rèn luyện mà trên thế giới người ta đều đang hướng về, đó là thiền, thiền. Không hiểu sao trong những khoảng thời gian gần đây, cứ nếu lâu hơn thì có thể tính là khoảng 100 năm, nhưng nếu gần lại thì khoảng 10 năm gần đây, cả thế giới đều đổ xô nghiên cứu về thiền và tổ chức thực hành thiền ở khắp nơi. Ta sẽ nghe ở các nước vậy, có những nơi người ta dạy thiền cho các em học sinh ở trong trường học, có những nơi người ta dạy thiền ở trong trại giam, có những nơi người ta dạy thiền cho những cái người công nhân ở trong cái công ty trước khi làm việc, có khi người ta dạy thiền cho cái văn phòng để làm việc
[1:31]được tập trung, người ta dạy một khóa thiền cho tài xế lái taxi để cho người tài xế lái xe giỏi hơn, hoặc là người ta mở ra những cái câu lạc bộ thiền dành cho các người giàu có, những quan chức lớn đến để tu thiền, tập thiền, và mong rằng nhờ cái công phu tu tập thiền định đó mà ai cũng trở nên tốt hơn và giỏi hơn. Nên khắp thế giới bây giờ lần lượt, lần lượt người ta đều hướng về thiền như vậy. Cho nên trong cái cái khuynh hướng đó, cái xu hướng đó, thì hôm nay chúng tôi là những người ở trong đạo Phật, mà trong đạo Phật thì các anh chị em biết là cái nôi của thiền định. Đức Phật ngày xưa ngồi thiền mà đắc đạo,
[2:17]Ngài ngồi nhập định bất động suốt 49 ngày dưới cội cây bồ đề, rồi đạt được sự giác ngộ mà ta tôn xưng Ngài là Đức Phật. Ngài mở ra một giáo lý và mở ra một tôn giáo cho thế giới mà còn tồn tại đến ngày hôm nay, mà cái tôn giáo của Ngài mở ra nó đạt được tính khoa học rất là cao. Nên ngày hôm nay, khi mà khoa học đã tiến bộ rất rất nhiều, rất xa, con người có thể bay vào trong vũ trụ được thì các nhà khoa học vẫn hết sức là yêu quý đạo Phật vì cái tính khoa học đó, mà cái tính khoa học đó nó lại bắt nguồn từ trong thiền định. Đây là điều rất là đặc biệt. Cho nên vì vậy, các nhà khoa học, các nhà tri thức trên thế giới đều đang hăm hở đi tìm về thiền.
[3:00]Thiền là cái gì mà làm cho người ta giỏi như vậy, thông minh như vậy, đạo đức như vậy? Và các khóa thiền, các lớp thiền đang mở ra khắp nơi. Chính vì vậy hôm nay chúng tôi cũng về đây để giới thiệu với anh Phao, các anh chị em cán bộ và các anh chị em học viên một cái môn học mà ai cũng có thể học được, ai cũng có thể tu được, và mọi người đều bằng nhau, bình đẳng nhau trong cái tu thiền này. Trong đây không có phân biệt vậy. Trong cuộc sống này, ai cũng có cái ước muốn vươn lên, ai cũng mơ ước cái điều thiện, ai cũng muốn vượt lên là một con người tốt, đóng góp được cái điều tốt cho xã hội, ai cũng muốn như vậy.
[3:49]Và chính vì cái ước muốn đó mà suốt cuộc đời chúng ta ai cũng phải phấn đấu không ngừng nghỉ. Ta đều cố gắng hơn ngày hôm qua, ta đều rèn luyện một cái gì đó tốt hơn ngày hôm qua để mà ngày mai bước tới thì ta luôn luôn là người mà đem lại hạnh phúc cho người khác, là một người mà khi người khác họ nhìn thấy ta, họ yêu mến, họ dễ chịu, họ thoải mái là ta thành công. Sống một cuộc đời như vậy là xem như ta sống một cuộc đời xứng đáng. Tuy nhiên, cũng không phải là ta luôn luôn thành công, không phải ta luôn luôn thành công. Có những người đã mỗi ngày một bước tới, mỗi ngày một bước tới thành một
[4:27]người mới để đóng góp được nhiều điều tốt lành cho xã hội, nhưng cũng có những người rớt vào cái hoàn cảnh chúng ta gọi là không may mắn. Vì chung quanh ta không có những người tốt kèm ta, cái môi trường ta bị bất lợi thế nào đó, cái ta không có cái hướng đi tới, cái nhiều khi ta đã bị bước lui. Và ở đây ta muốn tâm sự với nhau rằng cái hay cái dở của con người là nhiều khi lại do một cái số phận bí mật nào đó ta không ngờ được, một sự không may mắn bí mật nào đó ta không ngờ được. Và để lấp đầy cái không may mắn đó, hôm nay ta nói chuyện với nhau về đề tài thiền định. Đề tài thiền định tức là cái để ta lấp đầy cái không may của
[5:10]ta trong cuộc sống của ta, để cho chúng ta vươn lên từng ngày, vươn lên từng ngày thành một con người có hai điều: Điều thứ nhất, ta làm được, ta đem được cái hạnh phúc, niềm vui cho người chung quanh ta. Điều thứ hai, ta tăng lên cái giá trị trước mắt mọi người. Mọi người nhìn ta phải có cái niềm kính trọng và yêu mến. Ta đạt được hai điều đó. Một ngày nào đó rồi ai cũng phải chết, ai cũng phải bỏ cái cuộc đời này ra đi. Đi về đâu thì đó là thuộc về lĩnh vực giải thích của bao nhiêu nhà khoa học và tôn giáo, hôm nay ta không bàn. Nhưng mà ta hiểu một điều, ai cũng phải chết. Nhưng có cái điều thế này:
[5:45]Ta chết như thế nào? Ta chết như thế nào? Sẽ có những người chết mà chết trong quên lãng của người khác, bởi vì lúc sống họ không có được hai điều như ta vừa nói. Lúc sống họ không có đem được hạnh phúc, niềm vui cho người khác là cái thứ nhất; cái thứ hai là họ không được người khác nhìn với ánh mắt kính trọng và thương yêu. Còn có một hạng người khi chết cũng vậy. Khi chết rồi, chết trong tiếc nuối của mọi người vì lúc sống họ đạt được hai điều đó: Thứ nhất là họ đem được điều tốt lành cho cuộc sống chung quanh họ; thứ hai là họ đạt được cái nhìn kính trọng, yêu mến của những người chung quanh của họ, được hai điều đó.
[6:23]Cho nên ai cũng phải chết, nhưng mà cái khác nhau là đến cái ngày ta chết á, ta có đạt được hai cái điều đó hay không, hai cái giá trị đó hay không. Và thiền là cái phương pháp tuyệt vời nhất giúp cho ta đạt được hai điều đó trong thế giới này, trong cuộc sống này. Và thiền vậy, nó là một sự bình đẳng giữa mọi người với nhau. Người nghèo cũng phải học thiền, người giàu cũng phải học thiền, người có sức mạnh cũng phải học thiền, yếu sức cũng phải học thiền, người sống một đời đã từng trong sạch cũng phải học thiền, người đã từng phạm lầm lỗi cũng phải học thiền. Thiền là một cái cơ hội đồng đều,
[7:00]bình đẳng cho tất cả mọi người chúng ta để vươn lên. Cho nên, ví dụ ta có thể khác nhau ở xã hội về mọi phương diện, nhưng khi bước vào thiền ta trở nên bình đẳng với nhau. Đây là một điều rất là đặc biệt của thiền đem lại cho cho thế giới này. Đó là cũng là điều mà khiến cho cả thế giới này bắt đầu hôm nay họ đổ xô, hăm hở, họ bước vào thiền vậy. Như bên Ấn Độ đã đi tiên phong, rồi sau này Tây Ban Nha và Mỹ, Úc cũng đi cũng nối tiếp theo là trong các trại giam, các phạm nhân cũng bắt đầu được học thiền. Vì họ hiểu một điều thế này: Thiền cho người ta một cơ hội để bình đẳng với nhau. Ví dụ như cái người phạm nhân, họ bị tước mất quyền công dân,
[7:43]nhưng mà nếu họ có thiền thì họ và ban quản giáo bỗng nhiên thương yêu nhau, đối xử với nhau bình đẳng như anh em vậy. Đây là điều kỳ lạ ta không hiểu được. Trước khi để đi sâu vào thiền, chúng ta nói giới thiệu về một chút xíu là trên cái cuộc sống này, ta có nhiều cách để rèn luyện con người. Ta mới nói là thiền nó đứng trong cái vị trí nào trong cái sự rèn luyện đó. Cái thứ nhất là rèn luyện thể dục, cơ bắp. Ở đây là hiện nay là các nơi đều chú trọng rèn luyện cái cơ bắp, nghĩ rằng cái sức khỏe là trước, là bắp thịt trước đã. Ta sẽ luyện cơ bắp bằng cách là hít đất, hít xà ngang, cử tạ, chạy nhảy,
[8:25]kéo tay cái gì đó để cho cơ bắp ta chắc lên, cái bắp thịt ta rắn lên. Thì đôi khi ta nghĩ làm như vậy, cái cơ thể khỏe rồi tinh thần cũng khỏe, đó cũng là một ý rất là hay, cũng là một cách mà mà rèn luyện được như vậy. Hoặc là ta sẽ rèn luyện theo cái kiểu như là yoga hay là khí công, võ thuật là rèn luyện sự mềm dẻo. Là người họ tập họ có thể là xoạc chân, xoạc chân thẳng ra, hoặc uốn cái cong cái lưng họ dẻo hẳn đi. Thì các hoặc bẻ cái tay của họ cho dẻo, cho mềm đi, như là ta thấy có những người xiếc mà họ có thể là uốn cong người rồi dùng cái chân của họ bắn cái mũi tên đi được. Đó là cái cách cũng là một cách rèn luyện.
[9:06]Và trong cái yoga của Ấn Độ hoặc là khí công của Trung Quốc thì họ tin rằng khi mà con người dẻo được như vậy thì họ có khả năng là khỏe mạnh hơn, sống dai hơn và minh mẫn hơn. Đó cũng là một cách rèn luyện như thế. Hoặc là luyện nội công cũng là một cách rèn luyện. Thì cái luyện nội công á nó là những bí kíp, bí truyền. Ví dụ mà người đời xưa người ta có thể luyện nội công là người ta nhảy một cái lên trên nóc nhà. Ta xem các phim kiếm hiệp của Trung Quốc vậy. Có nhiều người Tây phương họ nói rằng là cái phim kiếm hiệp của Trung Quốc á, khi mà người nhún một cái nhảy nóc nhà là cái chuyện bịa đặt.
[9:45]Hổng ai có khả năng nhảy lên hết. Vì sao? Vì cái kỷ lục của Olympic á, người nhảy cao nhất chưa được hai thước rưỡi. Thành thử ra mà nó nhảy nóc nhà một cái ít nhất cũng phải năm thước, nên họ không tin. Nhưng mà người Trung Hoa họ cứ làm phim là làm phi thân nhảy nóc nhà. Là vì sao vậy? Bởi vì tại cái đất nước Trung Hoa của họ, cái việc nhảy nóc nhà là chuyện có thật và bình thường. Nhưng mà bí truyền á, không giấu không dạy, không dạy ra bên ngoài. Nhưng mà đó là có thật. Hoặc là người họ phất tay họ đánh chưởng một cái có thể là đả thương một cái người đứng cách xa mấy mét, thì đó là chưởng mà cách không á.
[10:20]Thì cái đó là hồi xưa có, bây giờ cũng có một số người có nhưng mà nó giấu lần lần, giấu lần lần. Và cũng là một cách để rèn luyện. Như ta có nghe chuyện một cái người mà họ phát công trị bệnh cho một cái người khác cách xa họ hàng cả cây số. Mấy người bệnh nhân nằm cách cây số, ở đây họ vận công cái người bệnh nhân ở cách cây số rung hết cả người lên, rồi bệnh từ từ có chuyển biến tốt. Đó cũng là một cách rèn luyện. Bây giờ thì dường như dường như thất truyền. Hoặc là ta có một cách rèn luyện khác nữa là rèn luyện một cách thư giãn, đánh những cái bài quyền chậm và nhẹ. Ở đây chắc ai cũng biết bài Thái Cực Quyền ha?
[10:59]Ừ, Thái Cực Quyền, tức là thay vì là người ta đánh quyền đánh mạnh, đánh mạnh, thì Thái Cực Quyền họ đi chậm, nhẹ nhàng, như mây như gió thế này. Thì cũng là một cách rèn luyện. Không ngờ là cái lối mà đánh chậm, nhẹ, không có lực vậy, bỗng nhiên làm cho cơ thể chuyển động, khí huyết sung mãn, kinh mạch được lưu thông và đầu óc tỉnh táo, cũng là một phương pháp rất là độc đáo, một sự khám phá bất ngờ đặc biệt của Trương Tam Phong là là chưởng môn tổ sư của phái Võ Đang. Bây giờ là cả thế giới phải bắt chước á. Này họ cứ nghĩ là muốn khỏe thì phải làm cái gì cho mạnh, cho nhanh. Thì không ngờ ông Trương Tam Phong ổng có một cái lối tập
[11:36]ngược lại là chuyển động chậm và nhẹ, không có lực. Vậy mà làm người ta cũng đạt được cái sức khỏe và sự minh mẫn đặc biệt như vậy. Rồi có người cho rằng cái việc mà đánh cờ hay là học ngoại ngữ cũng là luyện thể dục trí não. Khi người ta đánh cờ, người ta phải suy nghĩ nước đi, bước tiến, cũng là một lối vận động trí não. Hoặc là học ngoại ngữ cũng là một lối vận động trí não. Họ cũng quan niệm như vậy, thì có người cãi, người nói là cờ không phải là thể dục, vân vân, thì thôi tùy, nhưng mà cũng xem như một cách rèn luyện. Thì trong những cái loại rèn luyện đó, nổi bật lên là thiền là một loại thể dục đặc biệt.
[12:19]Đầu tiên, thiền bắt nguồn từ tôn giáo mà nhất là Phật giáo. Rồi ngày hôm nay, cái thiền trong đạo Phật đó đã bắt đầu lan ra khắp xã hội, nhiều nơi trên thế giới, cả trường học, các công ty, cả trong quân đội, trong cảnh sát đều cũng bắt đầu học thiền cả. Vì họ phát hiện ra một điều: thiền cho người ta hai điều, một là đạo đức mà hai là sự thông minh. Chưa nói tới cái chuyện mà chuyển biến về sức khỏe. Nên ta tự nhiên người ta tốt hơn, đạo đức hơn và thông minh hơn hẳn luôn. Ta đánh giá vấn đề rất là nhạy. Như vậy, nên mà ai cũng phải cần cái đạo đức và ai cũng cần sự thông minh, cho nên cái người lãnh đạo trên cao họ thấy như vậy và bắt
[12:58]đầu họ ra cái lệnh là phổ biến thiền dần dần dần dần. Nên hôm nay chúng tôi muốn giới thiệu và cũng muốn nói về cái phương pháp luôn, cũng nói về trình bày cái phương pháp luôn. Bây giờ ta nói vậy mục đích của thiền, bản chất của thiền là gì? Bản chất của thiền là thế này. Chúng ta nói thiền cái chữ thiền, một chữ, nhưng bản chất rất là nhiều. Mà thứ nhất là tâm không suy nghĩ mà vẫn tỉnh táo biết rõ. Chúng ta nghe lại chút xíu. Tâm không suy nghĩ mà vẫn tỉnh táo biết rõ. Hồi nhỏ chúng tôi có cái thắc mắc, chúng tôi nói: "Ủa, sao đầu mình cứ suy nghĩ hoài? Hết ý nghĩ này tới ý nghĩ kia." Và khi mà ý nghĩ nó cứ khởi lên như vậy,
[13:42]thì chúng tôi thấy mình là một cái tôi rõ ràng, cách biệt với người khác. Chúng tôi thắc mắc là: "Ủa, mình ý thức về mình như vậy, còn người khác sẽ ý thức có giống mình không? Hay là vũ trụ này có một mình mình mới biết có mình?" Vâng, cứ đủ thứ thắc mắc trong đầu khởi lên. Và cứ thấy là mình cứ suy nghĩ. Thì lớn lên có một cái triết gia cũng là một nhà đạo học họ nói như thế này: "Trên thế giới này, người khôn cũng như người ngu đều mắc cái bệnh giống nhau là suy nghĩ, cứ phải suy đầu óc cứ suy nghĩ, hết tư tưởng này tới tư tưởng kia." Và thiền là cái phương pháp tập cho người ta tắt cái dòng suy nghĩ đó mà vẫn tỉnh táo biết rõ.
[14:23]Đây bản chất của thiền là như vậy. Chúng ta đi một con đường rất là lạ để đi đến tuệ giác. Trước đây đó, ta nghĩ rằng ta muốn đi tìm sự thông thái, cái tuệ giác ta phải học, phải suy nghĩ, phải tính toán. Nhưng mà không ngờ là có một cái con đường nó đi ngược lại là tắt cái sự suy nghĩ đó mà vẫn tỉnh táo, thì bỗng nhiên ta lại là đặt chân trên con đường đi đến tuệ giác vô biên vô lượng rất là lạ lùng. À và tập trung của thiền là làm sao có một cái phương pháp để cho đầu óc chúng ta tắt cái dòng suy nghĩ đó đi. Khi mà tâm ta tắt cái sự suy nghĩ đó rồi, thì cái cảm giác đầu tiên của ta là một sự trống rỗng và bình an kỳ lạ.
[15:09]Chúng ta nếm trải cái hạnh phúc mà chúng ta chưa bao giờ cảm thấy trong cuộc sống này. Sẽ có người đã từng hưởng được cái cảm giác đó gần giống như thiền, đó là người dùng cái bạch phiến, heroin.
[15:29]Nó có cái cảm giác gần giống như thiền. Ai mà đã từng nếm qua cái bạch phiến heroin thì sẽ có cảm giác như vậy, cũng lâng lâng, rỗng rang, nhẹ nhàng, không muốn làm gì nữa, rất là thanh thản. Không biết thầy nói có đúng không? Nó có hai loại, cái ma túy có hai loại. Một cái loại đó khi mà ta cắn, ta nhai, ta nuốt á, loại là thuốc lắc á, ta cắn, ta nhai, nuốt rồi thì bắt đầu nó kích động ta phải làm, ta phải nhảy múa điên cuồng. Nó vắt hết cái năng lực trong não, trong tủy chúng ta, sau đó ta suy nhược luôn. Thì lúc mà ta lắc như vậy thì ta ta có cái cảm giác sung sướng, hạnh phúc gì đó, ta rất là đã, quên trời quên đất gì đó.
[16:12]Nhưng sau đó nó vắt kiệt hết tinh thần của ta rồi thì ta bắt đầu mòn mỏi và kiệt quệ. Có người rơi vào bị suy nhược thần kinh, mất ngủ và thậm chí có người bị tâm thần luôn. Đó một loại. Còn một loại đó, khi mà ta nếm vào đó, hấp thu vào trong người á thì nó không có làm người ta cử động mà nó làm người ta buông hết luôn. Buông hết thanh thản, nhẹ nhàng, không muốn làm gì nữa, cảm thấy rất bình an. Một cái hạnh phúc cái nó rất giống với thiền của Phật giáo. Tuy nhiên, nó là một loại chất ngoại sinh nó nhập vào người ta thì nó đến giờ bắt đầu nó đòi. Cái đó bắt đầu đòi ta phải thêm thuốc vô nữa.
[16:47]Còn nếu ta không có thuốc vào, thì nó sẽ tàn phá đầu óc, cơ thể và cảm giác ta, làm ta bứt rứt, khó chịu mà nếu ta cứ tiếp tục mà chịu đựng, không có đưa thuốc vào người thì nó như là muôn ngàn con kiến nó cắn từ trong xương nó cắn ra, ai nấy cũng vật vã, khó chịu. Mà ví dụ có cái người mà có cai được rồi, mất cái cảm giác mà bị nó cắn, rứt, khó chịu rồi thì vẫn nhớ nhung cái cảm giác nó suốt một đời, cứ thèm khát nó. Mà nếu chúng ta không có một cái phương pháp tu dưỡng để vượt qua điều này, suốt cả một đời này ta vẫn nhớ nhung và lệ thuộc vào nó, mặc dầu không có cơ hội để dùng lại. Nên vì vậy, thiền cho ta một cái hạnh phúc mà ta chiến thắng được những lạc thú đó.
[17:29]Nếu ta đã đạt được vào thiền rồi, thì có một cái hay thế này: là ta không lệ thuộc, không bị nghiện, ta vẫn được hạnh phúc giống như vậy mà đạo đức ta tăng trưởng, ta sống một đời lành mạnh, tỉnh táo, khỏe mạnh, lợi ích tràn trề cho mọi người chung quanh mà không có lệ thuộc, không lệ thuộc vào thuốc nữa. Mà không phải đợi là cái người mà đã lỡ nghiện thuốc rồi mới bước vào để tập thiền để hóa giải, mà bất cứ chúng ta, bất cứ ai trên cuộc sống này đều phải tập thiền để ta có cái hạnh phúc đó chiếm đầy tâm hồn ta, lấy hết cuộc sống của ta để từ đây ta đứng hẳn vào trong lãnh vực của một đời sống đạo đức thánh thiện mà
[18:06]không một cái thú vui thấp hèn của trần gian nào lôi kéo ta được nữa. Nếu người nào đó chưa có hạnh phúc trong thiền định, thì những cái lạc thú của trần gian vẫn còn chờ chực cám dỗ ta. Còn nếu cái người nào mà đã có được cái hạnh phúc, an lạc trong thiền định rồi, thì không có một lạc thú nào của trần gian lôi kéo được ta nữa. Cho nên vì vậy, cái người mà chưa bước vào cái lạc thú thấp hèn thì phải tu thiền để không bao giờ bước vào. Còn cái người nào đã từng bước vào những lạc thú thấp hèn của trần gian rồi, thì lại càng phải cố gắng tu thiền để ta thoát hẳn nó luôn, bước ra luôn. Nên chính vì vậy mà hôm nay chúng ta nói với nhau về đề tài thiền,
[18:49]một đề tài vô cùng bổ ích, quý giá cho nhân loại mà chúng tôi xin trân trọng giới thiệu với anh chị em như vậy.
[19:02]Bên cạnh cái hạnh phúc cực độ, cái trống rỗng, cái an vui của thiền tạo ra như vậy, thì thiền cũng bắt đầu hóa giải, diệt trừ hết những cái bất lợi trong tâm hồn của chúng ta. Ví dụ như trước đây ta là người hay nóng giận, thì khi ta tu thiền một thời gian, cái nóng giận biến mất.
[19:23]Chúng ta sẽ thấy cái nóng giận là một kẻ thù của ta. Ít nhất trong đời ta, ta cũng đã từng nóng giận một lần rồi, ít nhất, vì ta chưa là thánh mà, thì luôn luôn phải có một lần nóng giận. Mà có những người đã nóng giận rất nhiều lần, mà khi ta nóng giận, ta đã làm nhiều chuyện mà đáng lẽ ta không nên làm. Ví dụ như khi ta nóng giận, ta đã chửi bậy ai một cái, hoặc là ta đánh bậy, hoặc ta làm những cái điều mà sau đó hậu quả để lại rất lâu dài. Ta ví dụ như có hai người bạn lâu ngày không gặp nhau cứ rủ nhau vô quán nhậu. Thì rủ nhau vô quán nhậu phải là bạn thân. Nhậu thì uống rượu một lát cái từ từ cái người này nói qua nói lại một câu kích.
[20:02]Lúc giận quá, ông này ổng cầm cái chai ổng đập vào đầu ông kia một cái, toát đầu, vỡ đầu chảy máu. Cái ông kia ổng té, đầu ổng biết bị chấn thương sọ não và ổng giãy đành đạch dưới đất, ông này sợ quá, kêu xe tới mà xe chưa kịp tới thì người bạn bị đập cái chai lên đầu chết. Thì lúc đó, có một gia đình phải làm một cái đám tang, thôi chết một người. Có một gia đình người phải đi vô tù. Hai gia đình đều tan vỡ hết chỉ vì một phút nóng giận trong cái tiệc nhậu. Ai cũng vậy, ta đã có một lần nổi nóng, ta đã nói bậy, ta đã làm bậy. Và cái nóng giận là kẻ thù của chúng ta, mà kẻ thù đó nó ở trong tâm ta, ta không thấy nó ở đâu hết.
[20:40]Khi đụng chuyện nó khởi lên, nó chiếm ngự hết cái thân xác ta để nó làm chuyện bậy. Còn bình thường nó núp đâu mất. Bình thường bây giờ biết mình nóng tánh mà không biết nó ở đâu để diệt trừ, đụng chuyện cái nó khởi lên nó chiếm hết con người ta nó làm bậy. Nên vì vậy, nó là kẻ thù giấu mặt rất đáng sợ. Nó làm cho nó chôn vùi cuộc đời ta, làm mất danh dự của ta, mất ý nghĩa, mất hạnh phúc và làm mọi người sợ hãi, ghét bỏ ta. Nên vì vậy, ta phải tu thiền. Khi lắng tâm ta được rồi, cái điều bất lợi thứ nhất là sự nóng giận sẽ từ từ biến mất. Còn người nào mà nhập được thiền sâu rồi, thì vĩnh viễn không bao giờ nóng giận nữa.
[21:17]Họ có thể nghiêm cái mặt với ta để rầy trách, quở trách ta một điều gì đó, nhưng mà họ không bao giờ nóng giận. Cái thiền đạt được như vậy. Cái điều thứ hai nữa là sự ích kỷ.
[21:31]Sống trên đời ai cũng có cái ích kỷ, là lo về phần mình. Mà cái người nào càng hưởng thụ lạc thú chừng nào thì người đó càng ích kỷ chừng nấy. Ví dụ như một người mà thích đánh bài, họ có cái lạc thú đó rồi thì họ nướng hết gia tài, bỏ mặc quyền lợi của vợ con vào trong sòng bài hết, không cần biết. Hoặc người có cái nghiện nhậu, họ sẽ bỏ hết mọi tài sản, lấy giành hết quyền lợi của gia đình họ bỏ vào trong tiệc nhậu cho cá nhân họ. Và nếu một người nghiện ma túy rồi thì không còn biết gì nữa, không còn biết phải trái với quyền lợi của người khác, sẽ đem hết làm sao phải có ma túy mà tiêu thụ thôi.
[22:07]Nên tất cả những cái gì mà ta có hưởng thụ đều có dấu vết của cái sự ích kỷ nằm trong đó hết. Cho nên là để vượt qua được sự ích kỷ này, buộc ta phải không hưởng thụ, mà thiền giúp cho ta điều đó, ta từ bỏ được cái lạc thú trần gian và bản ngã ta mất dần, mất dần. Ta tu đúng phương pháp thiền rồi, bản ngã ta mất dần mất dần, ta không còn sự ích kỷ. Lúc đó thể hiện trong cuộc sống rõ. Ví dụ bây giờ ta đang sống tập thể với nhau thì ta sẽ để ý là làm sao cái bát cơm mình nhiều hơn một chút, khi mình ăn một cái cái mâm cơm chung thì mình sẽ gắp thức ăn nhiều hơn một chút xíu, hoặc là ta giặt đồ, ta sẽ tranh thủ giặt đồ ta sạch hơn một chút.
[22:54]Ta nằm một chỗ, ta sẽ mong là cái giường của ta nó sạch hơn người khác một chút. Tức là mỗi cái điều hơn thua như vậy nó đều là dấu vết của sự ích kỷ còn tồn tại trong tâm ta. Thì nếu cái người tu thiền mà đúng phương pháp, bỗng nhiên cuộc sống nó ngược lại. Họ quan tâm tới người khác trước, quan tâm tới người khác trước. Đó là ví dụ như ta có cái cái tấm mền ấm, nhưng mà ta chợt phát hiện một người bạn của ta trong phòng ta họ bị bệnh và cái tấm mền của họ đắp không đủ ấm. Lúc đó ta nói: "Thôi anh hãy lấy tấm mền tôi đắp đỡ, chừng nào anh hết bệnh thì tôi sẽ lấy lại." Thì dĩ nhiên là mình không đủ sức để cho luôn,
[23:31]tại vì mình cũng không có dư dả, nhưng mà việc mà nhường cái mền của mình cho bạn mình trong bảy ngày bệnh, đó cũng là dấu hiệu của một đời sống vị tha xuất hiện trong tâm mình, mà cuộc đời ta thay đổi từ lúc đó. Cuộc đời ta thay đổi từ lúc mà ta không còn lo cho mình nữa, ta bắt đầu lo cho những người chung quanh mình. Một lần thôi, chỉ cần một lần thôi ta nhường cái phần ăn mình cho một người đói, một lần thôi trong đời ta cởi cái áo ta đang mặc cho cái người đang rét, một lần trong đời thôi ta đắp cái mền ấm của ta ta nhường cái mền ấm của ta cho một người bệnh, ta sẽ thấy một cuộc sống khác vừa mở ra.
[24:10]Một cái hạnh phúc kỳ lạ, một sự cao thượng kỳ lạ, một niềm vui kỳ lạ xuất hiện trong tâm hồn ta mà trước đây ta không bao giờ biết được, chỉ bởi vì ta luôn giành giật. Trước đây, ta giành của ai được cái gì là ta giành và ta cứ tưởng giành được cái phần hơn, đó là vui. Ngày hôm nay, một lần trong đời ta nhường cho người khác, ta mới phát hiện có một hạnh phúc khác nó vừa xuất hiện. Một hạnh phúc rất là lạ, hạnh phúc của sự hy sinh, của cái nhường nhịn, của cái chia sẻ, của cái phụng sự cho tha nhân mà không cho ta nữa. Lúc đó, khi hiểu được điều này rồi, ta bước qua một cuộc sống khác. Cuộc sống của những con người nguyện cả một cuộc đời
[24:48]mình sẽ sống cho tha nhân, không sống cho mình nữa. Mà thiền cho ta được điều đó, ta không sống cho mình nữa, không ích kỷ cho mình nữa. Đó là cái hóa giải thứ hai của thiền. Cái thứ ba là cái tham lam. Tham lam nó cũng giống như ích kỷ á, nhưng mà ích kỷ thì nó lo phần mình, còn cái tham lam là cái sự tích trữ lớn, muốn có rồi muốn có nữa mà xài không hết, xài không hết mà vẫn muốn có chất chứa để đó. Là cái bệnh này rất là lạ, cứ lo xa hỏi: "Tại sao anh chất chứa nhiều vậy?", nói: "Sợ trái gió trở trời, sợ sau này già không ai nuôi, rồi sợ con tôi nữa, nó lớn lên rồi nó không có nó không có vốn làm ăn." Cứ phần mình tích trữ,
[25:27]tích trữ, không ngờ cái lo xa, cái sợ xa đó nó lại biến thành cái tham lam tột độ và ta nhớ cái tham lam là tội lỗi.
[25:37]Để ta lấy được nhiều về cho mình là chắc chắn là mất phần của người khác. Mà thiền giúp cho ta vượt qua cái tham lam đó. Ta sống trên đời, ta tin tưởng vào nhân quả. Nói hễ mà ta sống tốt, ta không bao giờ bị khổ. Nếu con ta mà nó sống tốt, nó không bao giờ bị khổ, chớ không phải là do số tiền ta gom góp được để cho nó mà nó hết khổ đâu. Nếu mà nó không có bản lĩnh, không có đạo đức, ta có để dành tiền thật nhiều nó cũng đi đánh bài sạch. Còn nếu ta cho nó cái đạo đức, cho nó cuộc sống tốt thì tự khắc nó sẽ có hạnh phúc. Nên cái thiền cho ta một sự bình an, một cái niềm tin trong cái nhân quả như vậy,
[26:14]nên ta không cần và ta sống vừa đủ, còn lại để ta phục vụ cho cuộc đời này. Rồi nữa, thiền cũng hóa giải cho ta một điều nữa là sự buồn rầu, sự tuyệt vọng. Trong đời ta vậy, đã có lắm lúc ta đã từng buồn rầu, đã từng tuyệt vọng vì thấy thấy phía trước mình không con đường để đi tới, không còn cách nào để sống nữa. Phía trước ta là là bóng đêm, không có cơ hội để sống, không có ai để thương yêu ta, không ai giúp đỡ ta, không ai cho ta một cơ hội để được làm người. Lúc đó ta rất buồn rầu, rất tuyệt vọng. Thì thiền có cái công năng là diệt trừ sự buồn rầu đó. Khi ta sống thanh thản, an vui, lòng ta có cái niềm tin, có cái sức sống mãnh liệt bên trong.
[26:59]Đây là điều rất là lạ. Cái điều rất là lạ mà tâm lý của Tây phương họ không hiểu, mà bên Đông phương mới biết điều đó. Tây phương họ cứ tưởng là cứ phải sống mạnh, có cá tính, có bướng bỉnh thì mới là cái sống mạnh. Đó là một sự sai lầm. Chính những người mà có cá tính nhiều chừng nào thì người đó dễ buồn rầu, tuyệt vọng chừng nấy. Còn chính những người mà vô ngã, tâm hồn rỗng rang thì không ngờ họ tràn đầy sức sống. Khi gặp chuyện, không bao giờ buồn rầu, tuyệt vọng mà vững vàng đi tới. Cho nên thiền đã cho ta cái sức mạnh, cái niềm tin để bước tới trong cuộc sống này, dù trên đường đi của ta vẫn còn nhiều chông gai, trắc trở.
[27:43]Đó là cái lợi ích của thiền như vậy. Cũng như vậy, song song như vậy, thiền phát triển những cái trạng thái có lợi cho tâm hồn của ta. Ví dụ như là sự độ lượng là ta thương yêu, ta thông cảm được mọi người. Thấy người khác khổ, ta hiểu cái nỗi khổ đó và ta muốn giúp đỡ, giúp được hay không là chuyện khác nhưng mà luôn luôn ta muốn giúp được người. Thấy người khác lầm lỗi, ta không khinh bỉ mà ta thương yêu, ta muốn tìm cái nguyên nhân, tìm cái phương pháp để giúp cho người đó đừng lầm lỗi nữa. Thiền cho ta một cái sự độ lượng như vậy. Và thiền cho ta sự kiên nhẫn. Ví dụ trước đây ta làm cái gì khó khó ta bỏ,
[28:24]hoặc là ta đang muốn làm việc thiện mà ai khích khích ta, nói: "Bộ anh muốn lấy lời khen hay sao mà làm hoài?", thế là ta tự ái ta bỏ. Thì bây giờ thiền cho ta sự kiên nhẫn, ta cứ làm tới, hễ biết điều đó đúng, ta cứ kiên nhẫn bước tới. Và ví dụ ta gặp nhiều trắc trở, chông gai, sự chống đối, ta vẫn bình an bước tới, không sợ hãi, không nao núng, thiền cho ta sự kiên nhẫn. Rồi thiền cho ta sự tha thứ. Tha thứ, tha thứ là sao? Tha thứ là ví dụ một cái người nào đó họ xúc phạm ta, họ chửi mắng ta, thì đúng ra nếu ta không có tha thứ thì ta sẽ ghim cái mối thù đó suốt đời, lúc nào mà trả thù được là ta sẽ trả thù.
[29:07]Nhưng mà khi ta có thiền, tâm ta trống rỗng rồi thì ta quên. Ta quên cái việc mà người đó đã xúc phạm ta, đã hại ta và nếu sau này khi gặp lại cái người đó, đáng lẽ ta phải chửi lại, ta phải mắng lại thì không, ta lại nói những lời ngọt ngào thương yêu lại như là không có chuyện gì đã xảy ra. Đó là cái sự tha thứ mà thiền cho chúng ta như thế. Rồi cũng tiếp tục như vậy, thiền cho chúng ta sự thương yêu. Trước đây ta không biết thương ai, ta sống ta chỉ biết cá nhân mình mà thôi. Nhưng khi ta lắng được tâm trong thiền định, tâm ta trống rỗng rồi, bỗng nhiên ta thương yêu được mọi loài, mọi vật.
[29:46]Cái cây xanh ở bên đường ta cũng thấy thương yêu, chiếc lá rụng trong mùa thu cũng làm ta thương yêu, ánh trăng mọc lên lấp lửng ở chân trời núp sau làn mây cũng làm ta thương yêu, cơn gió nhẹ thoảng qua mái tóc cũng làm ta thương yêu và nhất là thương yêu con người chung quanh mình. Không còn nhìn ai mà với cái lạnh lùng, xa cách, vô cảm nữa. Còn khi mà chưa có cái lòng thương yêu này á, ta nhìn mọi người chung quanh mình chứa vô cảm, sống lệ thuộc lẫn nhau, nương tựa lẫn nhau, đành phải sống mà thôi, vì nếu mà ta sống một mình ta sống không được, ta buộc phải có sự ràng buộc, sự lệ thuộc với nhau, nhưng mà thật sự chẳng thương nhau.
[30:25]Còn bây giờ khi có thiền rồi, tâm ta có thương yêu rồi, bỗng nhiên trong cái cuộc sống đó ta thấy chan hòa tình yêu mến như vậy.
[30:37]Rồi một cái thiền đem cho ta nữa là sự sáng suốt, là sự sáng suốt. Sáng suốt là gì? Sáng suốt là chuyện gì mình cũng biết, gọi là sáng suốt. Trước đây có nhiều chuyện mình không biết, ví dụ mình không biết tại sao là mình lại phạm cái lỗi như thế, mình không biết tại sao cái người kia họ họ hay như vậy, mình không biết là ví dụ ở trên giao cho mình một cái công việc đó mình sắp xếp trật lất, hoặc là sai mình làm chuyện gì mình làm nó sai, đó là không sáng suốt. Còn bây giờ khi mình có thiền rồi thì ai sai mình làm việc gì, mình làm một cách sâu sắc, kỹ lưỡng và thành công. Mình lý giải được mọi điều trong cuộc sống này nó đâu ra đó hết,
[31:18]biết cái người đó tại sao họ hạnh phúc, tại sao họ đau khổ, tại sao họ lầm lỗi. Đó là sự sáng suốt. Mà nếu ta được học cái gì cũng học rất là nhanh, nhanh tiếp thu. Đó là nói nãy giờ ta nói những trạng thái vậy, còn Phật giáo tu thiền để làm gì? Cái câu này nó hơi cao siêu một chút xíu, nhưng xin lắng nghe. Phật giáo đi tìm sự vô ngã. Ngã là cái ta. Ai sống trên đời cũng có một cái ta, một cái tôi riêng biệt và ta chăm chút cái tôi đó, cái ta đó. Ta chăm chút cho nó, đôi khi ta chất lên nó một đống tội lỗi luôn. Đạo Phật dùng thiền để đạt đến cái vô ngã, không còn cái tôi, không còn cái ta nữa.
[32:01]Và sống mà không có cái tôi, không có cái ta thì còn lại cái gì? Ai biết ạ?
[32:10]Nào giờ mình nghĩ là vì cái tôi này mà mình sống. Sống cho tôi, sống cho gia đình tôi, hạnh phúc của tôi, tài sản của tôi. Vậy Đạo Phật đi tìm cái vô ngã, không còn cái tôi nữa thì sống vì cái gì? Còn lại cái gì để sống? Ai hình dung ra không ạ? Đây là một cái thách đố cực kỳ bí mật mà Đức Phật ta đi tìm, đã tìm ra và để lại muôn đời cho người sau. Khi cái tôi không còn nữa, cái mà ta còn lại trong đời là tất cả mọi người chung quanh ta, vì cái ta không còn nữa. Cuộc sống này không còn của ta nữa mà là của tất cả mọi người. Khi mà cái ta biến mất rồi thì cái ích kỷ hoàn toàn biến mất, cái vô minh hoàn toàn biến mất và đạt được sự giác ngộ như Đức Phật.
[32:57]Dĩ nhiên con đường đi tới cái vô ngã không phải dễ, nhưng cứ ta tới bước được một bước nào thì cuộc đời ta cao thượng lên một bước vậy. Ta bước thêm một bước nữa thì ta thánh thiện lên thêm một bước nữa. Cứ ta cứ đi đến gần cái vô ngã là ta trở nên cao thượng hơn rất là nhiều. Nên cái người bình thường á ví dụ người ta không có cái mơ ước cao siêu như Đạo Phật, thì bình thường thôi. Ta tập thiền để vệ sinh thần kinh, giải tỏa stress, vì ta luôn luôn bị căng thẳng mọi điều và được minh mẫn, được an lạc. Còn cái người mà họ tu hành á thì họ tu thiền để họ đạt được những cái cao siêu khác. Trên thế giới có nhiều cái trường phái thiền.
[33:39]Về hình thức thì na ná giống nhau hết. Hình thức thì na ná giống nhau là cũng ngồi cái cách ngồi hoa sen. Nhưng mà khi đi vào cái cách dụng tâm bên trong á, họ làm lúc mà ngồi yên lặng như vậy, họ ngồi không nhúc nhích như vậy, thì họ nghĩ cái gì trong tâm á thì mỗi trường phái nó có cách khác nhau. Thì một lát nữa chúng ta sẽ giới thiệu cái cách của Phật, rồi đi đi sâu vào nó khác biệt, mà dĩ nhiên là cứ sai một ly đi một dặm. Nếu ta tu thiền mà sai á thì bản ngã ta càng lúc càng tăng trưởng. Nghĩa là càng tu càng khó ưa. Người khác thấy mình cái người ta thấy khó chịu mà mình không thương yêu ai được hết là vì sao?
[34:20]Vì mình tu sai. Còn nếu mình tu đúng thì càng tu cái bản ngã càng mất dần, mất dần thì ai đến gần mình họ đều được hạnh phúc, an lạc và yêu mến. Cho nên sai một ly là đi một dặm. Thiền trong Đạo Phật á nãy như ta nói là tập trung để phá cái cái ta, phá cái chấp ngã mà bắt đầu bằng việc phá cái chấp thân này, bắt đầu bằng cái phá cái chấp thân này. Là sao vậy? Bởi vì thân, thân là cái gốc của mọi sự phiền toái, tội lỗi và chấp nhất. Ví dụ như là ai đánh ta một bạt tai, đụng vào thân ta, ta tự ái, ta giận liền. Ai chửi ta xấu, ta giận liền. Bắt ta nhịn ăn một bữa, ta đau khổ liền. Ta không có cái gì để mặc cho đẹp người ta, ta rất là khổ sở.
[35:12]Nhưng thân là cái gốc của mọi cái chấp nhất và mọi sự phiền toái. Và cũng vậy, Đạo Phật cũng ngay nơi cái thân mà bắt đầu cái sự tu hành trước. Ta ngồi tư thế ngồi cái thân cho đúng, ta suy nghiệm về cái thân cho đúng. Vậy mà từ từ bắt đầu cái tâm ta an lạc, tuệ giác được mở ra. Nên cái cách tu hoàn toàn không khó, ai cũng tu được, miễn là ta chịu tu, chịu quyết tâm tu hành.
[35:40]Bây giờ chúng tôi xin giới thiệu về phương pháp một chút, để mong rằng ban giám đốc và các anh chị em nếu có duyên chúng ta tiến hành cho thực hành thì rất là lợi cho tâm hồn của mọi người chúng ta.
[36:00]Có câu là nhàn cư vi bất thiện, phải không? Thế bây giờ trong những cái lúc nào đó ta căng thẳng hoặc bất cứ một cái gì đó, vì ta ngồi ta thiền à thì chắc chắn rằng là lúc đó tâm hồn ta thanh thản. Nói ví dụ như thế. Dạ, bây giờ mời anh ngồi xuống. Mời anh Tuệ Minh, anh Phao ngồi xuống. Ban đầu ngồi sẽ rất là khó đó anh Phao ạ. Ta sẽ bắt cái chân trái vắt lên trước và ta sẽ vắt cái chân phải lên sau. Nó như cái hoa sen. Cái chân tay phải, bàn tay phải để dưới, tay trái lên trên rồi ta giữ thẳng lưng. Lần đầu tiên anh Phao ngồi mà đã đẹp như thế này. Đầu tiên là ta ngồi đúng tư thế như thế này.
[36:39]Khi đúng tư thế ta sẽ giữ thân mềm mại, bất động. Ta biết rõ toàn thân, ta buông lỏng toàn thân cho mềm hết, không có gồng cứng nhưng mà không cho nhúc nhích. Đầu tiên đây là bài học đầu tiên ta phải tập cái này cũng phải cả tháng. Đầu óc có thể anh đang suy nghĩ lung tung trỏng á nhưng mà kệ nó, nó suy nghĩ gì là nó là một cái khác. Còn cái điều ta tập trung là giữ thân mình mềm mại mà không nhúc nhích. Vì khi ta ngồi như vậy chứ nó cứ muốn nhúc nhích nhúc nhích à, ta phải giữ mà đừng gồng. Gồng thì nó lại tăng trưởng bản ngã lên, tăng trưởng cái ta lên. Buông lỏng không cho nhúc nhích, buông lỏng mềm mại mà không cho nhúc nhích.
[37:15]Đây là cái này là một bước ban đầu để ngồi thiền. Nội cái bước ban đầu này không tâm hồn ta thay đổi. Chỉ tập cái này thôi ta bắt đầu thay đổi là bắt đầu ta tập được sự kiên nhẫn và khéo léo. Thay vì ta phải chiến đấu bằng cách là ta gồng, ta chạy, ta nhảy, bây giờ ta chiến đấu bằng cái sự buông lỏng, mềm mại, nên đây là bước ban đầu như vậy. Và bước ban đầu này mới ngồi bị tê chân đau chân ai cũng khó chịu hết á. Nhưng mà khi ta quen rồi á bữa nào ngồi mà chưa đau chân, chưa tê chân mà có việc phải buông ra ta cực kỳ tiếc. Lúc đó ta có một cái ghiền mới là ghiền cái đau chân. Rất là lạ. Không, tất cả người tu thiền đều bị như vậy hết á.
[37:59]Quý thầy quý cô cũng vậy, quý phật tử mà tu thiền vậy, ngày nào ngồi mà chưa tới cái mức đau chân mà có việc phải buông ra sớm ngày đó tiếc cả một ngày. Nên phải tìm cách ngồi làm sao mà đi qua cái tê, hết cái tê rồi tới nó đau, tới đau rồi mà nó xả cái là hạnh phúc vô cùng. Mà ta mới không ngờ rằng chính cái đau chân cái tê chân á mà ta vẫn giữ thân mình mềm mại, bất động, không nhúc nhích á nó đem lại một cái hạnh phúc kỳ lạ, nó rèn luyện cho ta một sự kiên nhẫn sâu xa mà trước đây ta chưa từng biết. Khắc phục cái tê chân, cái đau chân đó bằng cái gì? Không bằng gì hết, chỉ bằng cái tiếp tục ngồi
[38:35]yên, bất động, giữ thân mềm mại mà thôi. Cái cách này chúng ta tập cũng phải cả tháng mới nhuần nhuyễn. Trong khi như vậy cái đầu mình vẫn đang nghĩ lung tung, mình chưa hề đạt được thiền vì thiền là đầu phải trống rỗng. Khi mới ngồi vậy đầu vẫn suy nghĩ nhưng mà kệ cái suy nghĩ, ta cứ lo dưới thân thôi, cứ quan sát dưới thân, giữ thân mềm mại, bất động. Đó là cái bước thứ nhất như vậy. Cái nữa là cái không nhúc nhích. Không nhúc nhích là một kỷ luật mới, một cái kỷ luật rất là mới trong đời ta. Vì kỷ luật nghĩa là gì? Là ta không được làm cái điều gì đó vi phạm. Ví dụ như là cấm ta đánh bài, cấm ta uống rượu,
[39:14]cấm ta trộm cắp là cấm ta xâm nhập vào nhà người khác, có những cái không làm. Thì ở đây trong thiền nó có cái kỷ luật là không được nhúc nhích, một loại kỷ luật mới cực kỳ khó chịu. Là trước đây á ta không được làm nhưng ta vẫn còn được nhúc nhích, đi tới đi lui đồ đấy trong sinh hoạt, nhưng mà vào thiền rồi một cái kỷ luật mới là không nhúc nhích luôn, ngồi yên luôn, một kỷ luật rất là lạ. Cho nên cái người mà ngồi thiền rồi á họ giữ bất cứ kỷ luật gì trên đời này không sợ nữa, vì đã tới ngồi mà không nhúc nhích được thì không có chuyện gì sợ nữa hết. Tôi xin cảm ơn anh Phao và anh Tuệ Minh nha.
[39:55]Nào giờ á ta quen chạy nhảy hoạt động, bây giờ mà có những giờ phút ta phải ngồi yên như thế này ta sẽ bị cái cảm giác khó chịu. Nhưng mà đó là cái chiến thắng chính mình ta phải vượt qua. Khi mà ta buộc chính ta phải ngồi yên bất động là ta đang chiến đấu với chính mình và chiến thắng chính mình. Cho nên sau này cái người mà tu thiền quen rồi á họ tự kiềm chế bản thân họ rất là giỏi. Ví dụ cái chuyện gì họ không muốn làm rồi thì đừng ai bắt họ làm, chết cũng không làm. Ví dụ cái chuyện đó là sai mà họ không muốn làm thì đừng hòng bắt họ làm, có lấy dao giết họ giết á, cắt cổ họ cắt cũng chẳng bao giờ làm.
[40:35]Biết chuyện còn cái chuyện đó là việc nghĩa phải làm thì dù có chết cũng phải làm. Cái người tu thiền họ đạt được cái dũng cảm như vậy, cái kỷ luật như vậy và sự chiến thắng chính mình như vậy. Vì đầu tiên là không cho nó nhúc nhích, ngồi yên đúng tư thế như vậy. Lúc nào ta cũng muốn nhúc nhích, ta muốn cử động, vậy mà ta không cho mình cử động, đó là điều đầu tiên vượt qua là không làm theo cái mình muốn nữa. Nhớ như vậy cái triết lý ở đây nè: không làm theo cái mình muốn nữa là một bước ngoặt lớn trên cuộc đời này. Từ xưa đến giờ ta chỉ làm điều mình muốn, ta chỉ làm điều mình thích. Bây giờ ta tập một điều không làm điều mình muốn nữa.
[41:18]Một sự chiến thắng vĩ đại bắt đầu mới xuất hiện. Chúng ta nghiệm lại sẽ thấy suốt cuộc đời qua chúng ta chỉ làm điều mình thích, chỉ làm điều mình muốn. Bây giờ ta học một điều không làm điều mình muốn, điều mình thích. Và ta sẽ tập điều đó trong cuộc sống này, bắt đầu bằng việc ngồi thiền không cho nhúc nhích. Đó là tư thế ngồi, giờ tới cái dụng tâm sâu hơn. Nói về thân á, thân là cái mức độ trung bình của chấp ngã, nó không quá cao mà cũng không quá thấp. Chấp ngã là chấp có cái ta, cái tôi á, nó có ba cái mức chấp: cao nhất, trung bình và thấp hơn. Cao nhất là gì? Là những ý nghĩ, những tình cảm, những quan điểm của mình.
[42:02]Ví dụ như là cái tình cảm của mình, mình thương yêu một cô gái nào đó, là cái tình cảm đó là cái tôi. Ai xúc phạm cái tình cảm đó, ai nói là: "Sao mày hết chuyện mày thương ai mày đi thương con nhỏ đó? Bộ mày ngu hả?" là mình cảm thấy bị xúc phạm ghê gớm, bị chấn động lắm, tại vì họ đánh vào cái tình cảm của mình. Đó là, hoặc là mình có cái ý kiến, mình nói đó bây giờ trên thế giới này là không có ai giàu không ai nghèo hết. Mình nghĩ như vậy, người khác nói: "Nếu mà không ai giàu không ai nghèo hết thì làm sao mà người ta phấn đấu và người ta làm việc được?". Thì có người phản bác lại quan điểm của mình cái mình khó chịu.
[42:40]Thì những cái đó là những chấp ngã, cái chấp cái ta ở cấp cao là cái tình cảm, tư tưởng, cái quan điểm. Còn cái chấp ngã mà thấp á là những cái bên ngoài của mình. Ví dụ như mình có cái nhà thì nói cái nhà này là tôi, là của tôi. Hoặc là những người này là những người thân của tôi, gia đình tôi, cái xe này là của tôi, con chó này là của tôi, cái cây này của tôi là những cái bên ngoài sở hữu vẫn là cái chấp cái ta, là cái chấp ngã ở mức độ thấp. Nhiều khi mất cái đó mình cũng ít đau khổ lắm. Còn cái chấp ngã mà trung bình ở giữa chính là cái thân này, chính là cái thân này. Nên nơi cái thân này mà ta bắt đầu cái sự tu tập nó dễ
[43:18]hơn, không quá thấp như là chấp cái vật ngoại thân, mà không quá cao như là những cái tình cảm, tư tưởng. Cho nên ở đây, bắt đầu từ nơi cái thân ta sẽ phá cái chấp, phá cái ta, phá cái tôi từ cái suy nghiệm về cái cái thân của mình, ừm. Nên khi mà ngồi thiền hồi nãy như vậy đó, cái thời gian ban đầu khoảng một tháng, ta cứ ngồi tập giữ thân mềm mại, bất động. Coi, kiểm soát từng cái bắp thịt nào mà nó vừa mới nhúc nhích muốn gồng cứng, ta giữ mềm lại, yên lại, không nhúc nhích lại, suốt một tháng như vậy. Thân ta đã mềm mại, bất động rồi, giữ yên được rồi, thì bắt đầu ta quán cái thân, ta suy nghiệm về cái thân này là vô thường.
[43:57]Đạo Phật có cái từ gọi là vô thường. Vô thường nghĩa là không tồn tại lâu. Vô thường nghĩa là không tồn tại lâu. Chắc chắn một điều là ai cũng sẽ chết, ai cũng sẽ đi vào cái chết. Sau khi ta chết rồi thì cái thân này ra sao ạ? Đây là điều ta suy nghiệm cho tới nơi, phải đối diện với nó thôi. Nó sẽ sình trương, sẽ mục, sẽ rã, sẽ thối rữa, tiêu hoại vào lòng đất và cái xương còn lại cũng mục rã thành tro bụi dưới lòng đất luôn, mất hết. Trong đạo Phật, Đức Phật dạy đệ tử mình phải nghiệm cái cái sự vô thường tới mức độ đó. Hồi đó, lúc mà chúng tôi mới học đạo Phật, cái đọc đến cái đoạn kinh mà Phật dạy
[44:40]là cái người đệ tử Phật phải nghiệm cái thân vô thường cho đến cái lúc mà thân này nó mục, nó rã, thối, xương tan thành tro bụi mất, chúng tôi cứ ngạc nhiên. Tôi nói: "Sao mà Phật dạy kỹ quá, chỉ cần dạy là ai cũng phải chết, tới cái chết là hết rồi. Mắc mớ gì phải nghiệm tiếp cho tới lúc mà khi nó rữa, nó nát, nó rữa, nó thối hết không còn, cả cái xương mà cũng mất luôn?". Mới đầu chúng tôi không hiểu nên không áp dụng, không áp dụng. Cho đến khi theo ngày tháng mà mình tu tập, đến khi mà mình ngồi mình quán cái thân này trước sau nó cũng chết rồi thôi, chỉ cần như vậy là mình nghĩ đủ rồi, không ngờ đi sâu vào sâu rồi mới phát hiện là cái chấp nó vẫn còn tồn tại ở trong.
[45:18]Buộc chúng tôi phải quán thêm là sau khi chết thân này nó vẫn nó phải mục rữa, tan hết rồi, rồi mà một thời gian rồi mới phát hiện ra mình vẫn còn chấp, mới biết rằng cái xương mình chưa quán. Lúc đó mới nghiệm quán là đến một ngày nào đó xương nó tan thành tro bụi mất hết không còn gì nữa. Thì phải quán tới mức độ đó đó thì cái chấp thân nó mới tới cái gốc, nó mới triệt để được. Lúc đó mới hiểu rằng Đức Phật đã quá cao siêu, Ngài đã thấy hết vấn đề. Những lời dạy của Ngài thật là chu đáo mà ta không hiểu nổi nên đôi khi là chê, đây là mắc cái tội mình chê Thầy mình á. Chứ sự thật là Đức Phật dạy không dư, không dư.
[45:56]Nên vì vậy, cái bước thứ hai khi ta ngồi mà thiền như thế là ta phải suy nghiệm về cái sự vô thường của cái thân này. Ai dù đẹp, dù xấu, dù mập, dù ốm, dù khỏe, dù yếu, ngày nào đó cũng phải chết. Mà chết rồi hoặc là cái thân này bị đốt tan, hoặc là chôn vào lòng đất bao nhiêu năm rồi không còn dấu vết gì nữa, xương cũng mục mất luôn. Ta phải suy nghiệm cho tới lúc đó mới gọi là cái quán vô thường triệt để. Thì khi mà ngồi như vậy, ta vừa giữ thân mềm mại, bất động, vừa suy nghiệm về cái thân này là vô thường, sẽ biến mất, tan hoại, cứ nghiệm như vậy tu thêm 1 thá- 2 tháng. Thì khi mà ta suy nghiệm tới được cái thân nó vô thường ấy,
[46:43]sẽ không còn như vậy, bỗng nhiên đời sống ta đã thay đổi từng ngày. Cái ích kỷ dần dần biến mất, cái tham lam, cái nóng giận từ từ biến mất, những cái mà trước đây ta phải giận, ta phải tự ái bây giờ bỗng nhiên nó mất á, những cái mà trước đây đáng lẽ ta phải ghét con người, giờ biến mất hết. Bỗng nhiên sống với mọi người chan hòa, nhẹ nhàng, thương yêu. Ngang chỗ này 2 tháng thôi, 2 tháng thực hành được chỗ này thôi là tâm hồn ta đã thay đổi, nhân cách đã thay đổi. Chỉ cần thường xuyên nhớ cái thân này là vô thường là ta đã thay đổi rất là nhiều. Qua 2 tháng mà nghiệm thân như vậy, thì cái tâm ta bắt đầu lắng yên từ
[47:19]từ, bỗng nhiên những vọng tưởng vẩn vơ biến mất dần, biến mất dần. Nó vẫn còn suy nghĩ chưa hết nhưng mà tâm ta yên lắng dần, trống rỗng dần, trống rỗng dần. Mà khi tâm ta trống rỗng dần, trống rỗng dần vậy, bắt đầu có một cái điều nó xuất hiện là cái hơi thở ta nó hiện ra. Hơi thở vào, hơi thở ra tự nhiên mà ta không có điều khiển. Ta không cần phải cố ý thở vào cho nhiều, thở ra cho nhiều, không có, tuyệt đối không được điều khiển, tuyệt đối không được điều khiển. Chỉ thấy trong cái thân vô thường này có hơi thở tự nhiên vào, hơi thở tự nhiên ra mà ta biết rất rõ. Biết rõ hơi thở nhưng không bao giờ quên cái thân này là vô thường.
[48:02]Biết cái thân này vô thường nhưng vẫn đang biết hơi thở vào, vẫn biết hơi thở ra. Lúc đó chưa hết vọng tưởng, trong đầu vẫn còn suy nghĩ chuyện này chuyện kia, vẩn vơ nhè nhẹ, nhè nhẹ, nhẹ chưa hết, nhưng đã rất là an lạc, trong lòng ta đã có sự sảng khoái, một cái niềm vui, một cái hạnh phúc kỳ lạ rồi. Tu đến mức độ này rồi bây giờ ai bắt mình đừng ngồi thiền nữa, mình sẽ không chịu, vì mình đã tìm thấy được lẽ phải, có được cái niềm tin, có được hạnh phúc trong thiền định. Nên tôi nhắc lại: ta ngồi đúng tư thế, giữ thân mềm mại, bất động, rồi ta suy nghiệm cái thân vô thường, ngày nào sẽ tan thành cát bụi.
[48:43]Rồi bắt đầu ta thấy trong cái thân vô thường này có hơi thở vào, hơi thở ra, hơi thở vào, hơi thở ra, biết rõ từng lúc vào, từng lúc ra trong cái thân vô thường này là ta đã nắm được toàn bộ kỹ thuật việc tu thiền. Ngang đó là xong. Xong, nhưng chưa xong. Chưa xong là vì sao? Vì bắt đầu vô số kết quả nó hiện ra dần dần. Chỉ cần tu tới đó là đã xong phương pháp rồi, đó là bổn phận của ta là xong rồi. Nhưng mà còn cái xuất hiện lần lần ở phía sau á, đó là cái kết quả tự nhiên nó sẽ xảy đến. Thì nó sẽ xảy đến cái tiếp tục là thế này: là bắt đầu những cái vọng tưởng của ta, những tư tưởng ta vừa mới lóe trong
[49:26]cái th- sâu kín, nó chưa kịp khởi ra thành một ý nghĩ rõ ràng là ta đã phát hiện nó ngay từ gốc, ta diệt nó mất luôn, không cho nó xuất hiện nữa. Cứ như vậy và nó mất lần lần, mất lần lần, tâm ta thanh tịnh. Rồi trong cuộc sống ta mọi chuyện bắt đầu thay đổi hẳn luôn, ta thành một con người mới, không còn là kẻ phàm phu tục tử như lúc trước nữa. Bắt đầu sự sống là từng ngày sống là từng ngày kỳ diệu, từng ngày sống là từng ngày hạnh phúc trôi qua. Lúc đó mình có đôi mắt tinh tế, nhìn đâu biết đó. Cái người họ chưa từng gặp, chưa từng quen mà vừa xuất hiện trước mặt mình, mình biết người đó là người như thế nào,
[50:07]trong thẳm sâu người đó họ nghĩ điều gì, họ từng làm điều gì trong quá khứ, họ sẽ thành tựu điều gì trong tương lai, tính tình họ như thế nào, nhúc nhích cái biết liền. Cái nhạy nó xuất hiện ra. Và trong công việc, mình biết là mình phải làm cái gì trước, làm cái gì sau kỹ lưỡng. Trong cái lời nói chuyện cũng vậy, mình biết là câu nào phải nói trước, câu nào phải nói sau, mà nói cái gì cho người ta hiểu, nói chỗ nào người ta sẽ chưa hiểu, biết trước từng chút, từng chữ, từng lời, từng hành vi của mình. Và mình biết cái tâm tình của người chung quanh của mình như vậy, cho nên mình sống rất là nhẹ nhàng và cẩn thận, không để đụng chạm,
[50:49]không để xích mích, mà sống một đời hòa thuận, thân ái với mọi người chung quanh.
[50:57]Rồi khi ta tâm nó thanh tịnh như vậy, thì cái thương ghét chủ quan của ta lần lần biến mất. Trước đây á, ta thương ai thì cái trái ấu cũng tròn, ghét ai trái bồ hòn cũng méo.
[51:13]Cái người nào mình thương là mình bênh, cái người nào mình ghét mình đi chửi, mình chống. Khi ta vào được cái thiền rồi, cái thương ghét nó mất. Ta nhìn ai là nhìn khách quan. Ví dụ cái người mà nào giờ là bạn thân ta, ta thương yêu, nhưng mà người đó mà có lỗi, ta biết rõ và ta khuyên lơn liền, không để cho người đó phạm lỗi tiếp tục. Còn cái người kia là nào giờ ta ghét, nhưng bây giờ ta biết người đó vẫn có cái hay, ta vẫn khen ngợi: "Nói ông đó nào giờ tôi không ưa ổng đâu, nhưng mà ổng có cái hay là ổng việc nào nặng là tôi thấy ổng bước tới ổng song vai ổng gánh vác trước." Còn cái người bạn ta thương,
[51:46]nào giờ ta bênh vực, nhưng mà ta thấy cái người đó coi vậy chứ ích kỷ, ta biết rằng người này vẫn còn cái cái ích kỷ. Nên cái thương ghét chủ quan lần lần ta biến mất. Rồi cái nữa là bắt đầu ta không xem cái ý kiến của mình là quan trọng nữa. Ví dụ mình nghĩ thế này, mình nghĩ thế kia không quan trọng, mà mình biết lắng nghe người khác. Khi ai nói điều gì, mình cố tìm cái hay trong cái quan điểm người khác, chứ không có lật đật bài bác người ta. Còn trước đây á, hễ ai nói cái mình lo mình bác cái đã để chứng tỏ mình giỏi hơn, vì mình chê ai được mình có cảm giác là mình giỏi hơn người ta. Nhưng bây giờ thì không phải như vậy nữa,
[52:23]mà bây giờ là ai nói cái gì mình cũng cố tìm cái hay, cái đúng của người ta để mình tôn trọng, chứ không như trước kia khi mà cái bản ngã mình còn rất nhiều, ai nói gì mình cũng cố chê để cho rằng mình hay. Ngược lại như vậy, cuộc sống bắt đầu thay đổi như vậy. Rồi, ta không có bận tâm vì cái danh dự hay chức quyền nữa. Miễn ta sống cống hiến, thương yêu được là đó là một đời sống hạnh phúc, chứ còn không có bận tâm là à, tôi sẽ được khen, hay là tôi sẽ có chức, có quyền, không cần nữa, chỉ cần cái sự cống hiến mà thôi. Rồi đời sống ta bắt đầu vị tha, ta xem cái khó khăn của người, cái đau khổ của người giống như của mình.
[53:09]Cái ta không còn quan trọng nữa. Ta sống chan hòa được với con người, với vạn vật, cả từng cái ngọn cỏ, từng chiếc lá cây đều là những người bạn thân yêu của mình. Mà trước đây nhiều khi ta bứt chiếc lá, ta giẫm lên bụi cỏ, ta cảm thấy nhẹ nhàng, không thương tiếc, bây giờ ta trân trọng, ta yêu quý từng cái cuộc sống nho nhỏ chung quanh mình. Đó là cái đạo đức mà thiền đem đến cho ta. Kế đến cái đạo đức là cái trí tuệ bắt đầu xuất hiện. Cái trí tuệ là gì? Trí tuệ thì nhiều thứ, nhưng mà có cái nữa là biết lỗi của mình. Có những cái lỗi lầm của ta mà cả đời ta không thấy, nhưng mà khi ta có thiền rồi, ta biết đó là cái lỗi.
[53:50]Ta biết đó là cái lỗi sâu kín của mình. Ví dụ như nào giờ mà ta thấy cái người nào á mà nói nhiều, ta ghét:
[54:00]"Nó nói sao nó nhiều quá, nó nói hoài, cái người đó mình không ưa." Mà mình xem đó như là cái đặc trưng của mình: "Là tôi có cái tật ghét ai nói nhiều á, đừng có nói nhiều." Nhưng đến khi mình ngồi thiền lâu rồi, mình mới thấy cái ghét nó nó lại là một cái lỗi. Cái người kia nói nhiều có thể là một cái tật cũng không hay lắm, nhưng mà cái ghét cũng là một cái lỗi. Nên lúc đó mình cảm thấy là mình không còn ghét ai nữa. Và có một cái câu, có một cái câu rất hay là: "Người thương người bao nhiêu cũng là thiếu, người ghét người chút xíu cũng là dư." Trong cuộc sống này ta thương nhau bao nhiêu cũng
[54:37]chưa đủ, mà chỉ cần có một chút ghét thôi đã là dư rồi. Và ta đi trong thiền, một cái ghét mà nó xuất hiện trong tâm ta, nó là cái gai trong lòng ta mà ta khó chịu. Giống như ví dụ như nơi cái chân, tay của ta mà có một cái gai nào nó lỡ vướng, suốt một ngày đó mà ta chưa lể lấy ra được ta rất là khó chịu, thì cũng vậy, khi có một cái ghét nhỏ nó rớt vào trong tâm ta rồi, nó giống như cái gai ở trong tâm ta, nó đè nặng, mà trước đây ta không thấy. Trước đây ta xem cái ghét người khác là chuyện bình thường, bây giờ một cái ghét nó như một cái gai móc vô trong tâm mình, phải gỡ ra cho bằng được thôi, không ghét ai hết.
[55:14]Thiền cho ta như vậy. Mà cuộc sống mà không ghét ai là cuộc sống hạnh phúc vô cùng. Rồi ta nhận ra một điều nữa là trong cuộc sống này nó có một cái sự công bằng, ai gieo gì sẽ gặt nấy. Cái người mà làm điều ác chắc chắn sẽ gánh lấy đau khổ. Cái người làm điều lành chắc chắn sẽ được hạnh phúc. Khi tâm ta thanh tịnh rồi, ta nhận ra cái điều đó, đó là một sự công bằng của cuộc sống này. Ví dụ ta sống bên nhau trong từng ngày như vậy mà ta để ý ta thấy, ta thấy: "À, cái cái anh đó, ổng coi vậy chứ ổng ích kỷ, đụng chuyện gì ổng cũng lo cho ổng không à, không có lo cho ai." Và ta thấy rằng cứ càng ngày về sau
[55:56]thì ổng không may mắn, hay bệnh tật, hay đau khổ, buồn khổ, vân vân. Rồi ta thấy có một cái anh nọ sống chứ biết lo cho người khác, rồi ta cảm thấy là tự nhiên cuộc đời anh này vươn lên từng ngày, vươn lên từng ngày, cái chuyện may mắn nó cứ tới cho ảnh hoài. Rõ ràng trong cuộc đời này có sự công bằng. Rõ ràng trong cuộc đời này có một cái quy luật của sự công bằng đâu đó nó đang chi phối chúng ta, chi phối chúng ta. Mà khi hiểu điều này á, thì ta buộc mình phải là người sống tận tụy, sống đóng góp, chứ không muốn là mình là người được hưởng. Biết như vậy, ta sợ sự hưởng thụ. Ai mà phụng sự cho mình, cung phụng cho mình,
[56:38]mình rất ngại vì biết rằng mình mất cái hạnh phúc về sau. Còn mình sống mình cung phụng, phụng sự cho người khác, đó là cái hạnh phúc, đó là cái sự công bằng sẽ dành cho mình một cái phúc lạc ở về sau. Đó là cái ta nhận ra như vậy. Cho nên cái người nhận ra được sự công bằng đó rồi, trong cái nhân quả rồi, thì họ sống càng đẹp hơn nữa, cố gắng làm nhiều điều tốt hơn cho đời nữa. Đặc biệt một điều, tâm ta càng thanh tịnh thì ta càng thông minh, càng thông minh, càng rất thông minh. Học cái gì cũng hiểu rất nhanh và nhớ rất kỹ.
[57:15]Còn nhiều thứ vi diệu hơn nữa mà hôm nay ta không giới thiệu được hết. Ta nói về thiền trong đời sống. Hồi nãy á, ta xem anh Pao ngồi là lúc ta ngồi thiền cái giờ chuyên sâu, cái giờ nào yên tĩnh, ngồi tập trung hết, ai không ai làm gì hết, không ai quấy rầy ta, mà ta cũng không còn bận gì phải làm, tất cả mọi người đều ngồi hết, thì ta sẽ ngồi thiền như vậy, chuyên sâu như vậy. Đó là lúc mà cái công phu thiền của ta tập trung nhất để mà đi sâu vào tâm linh. Thế còn trong đời sống này, ta tu thiền như thế nào? Vì thiền và đời sống là một, không tách rời ra, chứ không thể một người à, lúc ngồi thì bắt chân kiết già ngồi
[57:55]bất động, bước ra khỏi thiền đi quậy phá um sùm, không có chuyện đó. Hễ đi vào thiền rồi thì cả cuộc sống này là thiền định, đi thi vào thiền cả cuộc sống này là thiền định. Thì ta thiền trong đời sống như thế nào? Ta thiền trong đời sống như thế nào? Thì cũng như vậy á. Lúc nào ta cũng nhớ thân này là vô thường, không bao giờ cho cái tâm này rời khỏi cái thân. Ta đi, ta đứng, ta làm việc, ta nói năng, ta ăn, ta uống, thậm chí ta lên tới giường ta ngủ, lúc nằm ngủ cũng nhớ thân này là vô thường. Lúc ta đang nói chuyện, ta đang nghe, vẫn nhớ thân này là vô thường. Ta cuốc đất, ta trồng khoai, vẫn nhớ thân này là vô thường.
[58:36]Ta đi xem phim, ta nghe hát, vẫn nhớ thân này là vô thường. Lúc nói chuyện, ta vẫn nhớ thân này là vô thường. Chỉ như vậy thôi, không bao giờ quên cái thân này là vô thường trong mọi điều trong cuộc sống. Vậy cuộc sống của ta rất là chuẩn mực, rất là đàng hoàng, rất là an lạc, rất là hạnh phúc. Rất là lạ như vậy. Đó là cái thiền trong đời sống. Thì khi mà trong suốt cuộc sống này làm bất cứ điều gì ta không cho cái tâm này rời khỏi thân, lúc nào cũng nhớ thân này là vô thường, dù lúc đó ta đang xử lý công việc, lúc đó đang đọc báo, đọc sách, xem phim, đang phải thuyết trình, đang phải nói chuyện, vẫn không quên thân này là
[59:17]vô thường, tự nhiên tâm ta trầm tĩnh hơn, ta kiểm soát được ý nghĩ, kiểm soát được hành vi của mình và mọi rất là sâu sắc. Đó là thiền trong đời sống như vậy. Thì khi mà ta đạt được cái hạnh phúc của thiền như thế, thì bỗng nhiên ta xem thường cái lạc thú của trần gian. Những cái điều của trần gian trước đây mà ta mơ tưởng, ta cho là hạnh phúc, bây giờ nó trở nên nhạt nhòa và tầm thường, vì chỉ có hạnh phúc trong thiền mới là hạnh phúc tối thượng. Có những người ghiền thuốc lá,
[59:52]Sáng nay thì gặp anh Phật tử, ảnh đưa chúng tôi tới đây. Ảnh nói: "Trước đây con hút một ngày bốn gói, nhậu một ngày mấy lít rượu, ngày nào cũng như ngày nấy, đến nỗi mà sự sản muốn tiêu luôn. Nhưng đến khi gặp đạo Phật, con ngồi được thiền rồi, bây giờ cả bia cũng không uống được, mà thuốc lá không bao giờ đụng tới được nữa, tự nó mất luôn và rất là hạnh phúc, không còn vướng bận nữa." Đúng như vậy. Cái người mà không có tu tập trong thiền định mà muốn bỏ cái lạc thú của trần gian, muốn bỏ cái nghiện ngập của trần gian rất là khó. Còn cái người mà có tu tập trong thiền định, họ từ bỏ cái lạc thú của trần gian dễ dàng. Bởi vì sao?
[1:00:31]Vì cái hạnh phúc của thiền, cái cao thượng của thiền nó lớn quá, tự nhiên nó thay thế mất luôn những cái lạc thú tầm thường của trần gian này. Trước đây á, mỗi khi mà ta tự ái lên đó, ta chửi ai được một câu, ta tát ai được một bạt tai, ta thấy đã, nó thỏa mãn cái tự ái của mình. Nhưng khi ở trong thiền rồi á, ta mới thấy cái tự ái đó, cái nóng giận đó là vực thẳm, chẳng có gì hay ho. Chẳng có gì hay khi một người nổi tự ái xung thiên lên để chửi mắng người khác cả, chả có gì hay điều đó cả. Chính vì những điều này mà cái đạo đức của ta phát triển lên từng ngày, đó là cái một đời sống cao đẹp từ nơi thiền mà sản sinh ra.
[1:01:21]Chúng ta muốn nói một điều nữa: Ai nắm được thiền là người đó đón đầu tương lai của nhân loại. Ở bên Mỹ, hãng phim của Mỹ nó có dựng bộ phim Star Trek là Du hành vũ trụ. Họ nói rằng vào trong cái thời đại đó, các nền văn minh của trong vũ trụ này họ liên lạc được với nhau hết vì họ có những cái cỗ máy đi vượt hơn vận tốc của ánh sáng, họ đi từ cái hành tinh này qua hành tinh kia dễ dàng. Và trong đó có cái hành tinh gọi là hành tinh Vulcan. Trong hành tinh đó, con người được học cả hai điều: một là thiền định và hai là khoa học, họ học được cả hai điều. Và đây chính là cái sự tiên tri. Thế giới của chúng ta cũng vậy, Trái Đất của chúng ta cũng sẽ như vậy.
[1:02:05]Ngày nào đó con người sẽ học được phải cả hai điều: vừa phải giỏi về khoa học mà vừa phải giỏi về thiền định. Nên từ ngày hôm nay mà ai là cái người nắm được thiền, đó là người đón đầu được tương lai của nhân loại. Nên nếu ta có cơ hội ta nên tổ chức việc tu thiền. Giờ ta nói tới cái giá trị của người tu thiền. Sau này ta sẽ đánh giá con người trên cái tiêu chuẩn thì một trong hai tiêu chuẩn, không còn nói tới cái người này giàu, người kia nghèo, người nào sang, người nào hèn nữa mà chỉ phân biệt điều này: Cái người đó có tu thiền hay người đó không có tu thiền mà thôi, còn mọi điều khác vượt qua hết.
[1:02:48]Dù cái người đó mạnh hay yếu, đẹp hay xấu, giàu hay nghèo, sang hay hèn hết quan trọng, mà chỉ còn đánh giá trên cái mức độ là thiền mà thôi, người đó có tu thiền hay không có tu thiền mà thôi. Vậy, thiền mở ra cho chúng ta một tương lai mới để chúng ta nâng cái giá trị mình lên giữa cuộc đời này. Có thể trước đây chúng ta có sai lầm, trong đời không ai tránh khỏi đã qua một lần lầm lỗi. Nhưng nếu ta biết tu thiền thì ta có một cái công cụ tuyệt vời để tẩy rửa tâm hồn mình, tẩy rửa cuộc sống mình và nâng giá trị mình lên trước mặt mọi người. Chúng ta sẽ biến thành một con người khác có giá trị, có lợi ích cho cuộc sống này.
[1:03:37]Và một ngày nào đó ta cũng sẽ ra đi vào một cõi vĩnh hằng nào đó, nhưng ta biết rằng khi sống ta đã đạt được hai điều: Thứ nhất, ta đem được hạnh phúc đến cho những người chung quanh ta. Và thứ hai là ta được mọi người chung quanh ta nhìn ta bằng cặp mắt kính trọng và yêu mến.