[0:16]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:23]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Mời quý
[0:36]Phật tử ngồi xuống.
[0:43]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay chúng ta nghe phẩm áp chót, tức là còn phẩm này với một phẩm sau nữa là hết, rồi sau đó mình chia tay.
[1:00]À vậy là đỡ ngán, không có gặp mặt nhau hoài đâm ra nó chán. Hôm nay là phẩm Diệu Trang Nghiêm Vương Bổn Sự, tức là nói về cái gốc, cái kiếp xa xưa của vua Diệu Trang Nghiêm. Phẩm này hơi khó, cái ý nghĩa nó sâu xa, nó nhiều mặt. Đây là nói đến cảnh giới của người tu đã cao cả trên sự và lý, về cái lý nói rất là cao, vì đây là một phần cuối kinh Pháp Hoa.
[1:40]Lúc bấy giờ, Phật bảo hàng đại chúng rằng: "Về thuở xưa, cách đây vô lượng vô biên bất khả tư nghì a-tăng-kỳ kiếp, có Đức Phật hiệu là Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Tri, nước đó tên Quang Minh Trang Nghiêm, kiếp tên Hỷ Kiến. Trong pháp hội của Phật đó, có vị vua tên Diệu Trang Nghiêm, phu nhân của vua tên Tịnh Đức, có hai người con: một tên Tịnh Tạng, hai tên Tịnh Nhãn." Đó là phần đầu. Thì hai người con này là người tu đạo Bồ-tát, thành thục các pháp Ba-la-mật, vân vân. Vào đầu kinh nói về: "Về thuở xưa, cách đây vô lượng bất khả tư nghì a-tăng-kỳ kiếp", nghĩa là thế này:
[2:22]Cái phẩm này đó nói về tạng thức của con người,
[2:27]cái cấu trúc tâm lý con người. Và vua Diệu Trang Nghiêm Vương ở trong cái ý nghĩa bí mật thì tượng trưng cho tạng thức, là cái nền tảng của tâm thức đã tạo thành nhân cách của mỗi người chúng ta. Ngày hôm nay đó, chúng ta mỗi người khác nhau một vẻ là vì vì đâu? Vì chính cái tạng thức của mình nó đã chứa đựng những cái tư tưởng khác nhau. Có những người thì thích Phật pháp, từ kiếp xưa đã huân tập Phật pháp. Vừa huân tập Phật pháp mà lại huân tập thêm những cái tư tưởng khác như đánh cờ thì vừa thích đi tu, vừa thích đánh cờ. Còn người đó, ví dụ như thích Phật pháp nhưng mà lại thích làm nghề y khoa thì vừa thích đi tu mà cũng thích làm nghề thuốc.
[3:21]Rồi vô số những tư tưởng mà mình đã huân tập từ vô lượng kiếp, nên đầu kinh nói: "Về thuở xưa, cách vô lượng kiếp về trước" là nói đến cái nhân, cái nhân mà chúng ta đã tích lũy, đã gieo trồng từ rất xưa, rất lâu để cho ngày hôm nay chúng ta có một cái nhân cách như thế này. Cho nên ngày hôm nay chúng ta ngồi đây với nhau, cùng là một mái chùa, cùng biết Phật pháp mà nhìn kỹ không ai giống ai. Gương mặt thì không giống là đương nhiên rồi, mà cả tính tình, cả tư tưởng, mỗi người một vẻ, mười phân vẹn một một hai gì đó.
[4:00]Không giống ai, không ai giống ai là vì những cái tư tưởng mình đã suy nghĩ khác nhau quá nhiều.
[4:09]Cái tính cách của con người mình thì hình thành từ những ý niệm ở trong vô lượng kiếp. Nếu mà chúng ta đủ đạo nhãn, chúng ta nhìn lại những kiếp xưa của mình thì chúng ta thấy nó có những cái giai đoạn mà làm cho mình hình thành một cái nhân cách quan trọng. Ví dụ như là có những kiếp mình sống cứ bình thường bình thường, sinh ra rồi làm ăn sinh sống, rồi cái già, bệnh, rồi chết, cứ như vậy. Nhưng có những cái kiếp mà đôi khi mình gặp những cái duyên đặc biệt, mình tạo những cái nghiệp đặc biệt, thế là hình thành một cái cái khúc quanh về cái nhân cách của mình, về những ý niệm. Để ví dụ như là mình cứ sống bình thường,
[4:51]bất chợt trong một kiếp đó mình lại có duyên gặp một vị Thánh. Do cái sức cuốn hút, do cái tâm từ lan tỏa của vị Thánh đó, cái lòng mình có cái thay đổi, mình có cái học hỏi, có cái quy hướng, có sự ngưỡng mộ quá sức. Thì do cái tâm mình phát quá mạnh trong một cái thời điểm, trong cái kiếp đó, thế là rớt vào lòng một cái ý niệm mạnh hình thành một cái nhân cách. Một cái ý ý niệm mà là để hướng về cái sự tu hành giải thoát, về những tư tưởng đáng kính, kết thành con người mình nó mặc thêm một lớp ở trong đó. Rồi cứ bình thường vậy, có một kiếp nào đó kiếp nào đó mình sinh ra mà bị có những người phải thù oán với nhau.
[5:35]Thù oán thì nó nhiều trường hợp, hoặc là sinh ra trong hai bộ tộc, hai bộ tộc đó họ tranh giành đất đai với nhau, họ phải chém giết với nhau. Mình ở trong một bộ tộc này phải bảo vệ và phải căm thù cái bộ tộc kia, cái sự đấu tranh nó mạnh quá, thế là mình rớt vào một số tư tưởng về sự hận thù ở trong lòng một kiếp đó, nên hình thành thêm một cái tính chất của cái nhân cách vào cái thời đó. Rồi có một cái thời nào đó, trong kiếp nào đó à do mình quá giàu có, ví dụ mình đã làm được nhiều phước cái mình giàu có mà chưa biết đạo nhiều, mình trở nên cái gì? Trở nên kiêu hãnh. Mình tự cao bởi cái sự giàu sang của mình,
[6:20]thế là rớt thêm một mớ ý niệm chủng tử nằm ở trong đó, hình thành thêm cái nhân cách. Cứ rất nhiều như vậy. Những cái bình thường á thì mình cứ đi theo cái khuynh hướng cũ thôi, nhưng mà lâu lâu trong một kiếp nào đó có cái gì đặc biệt cái mình gây những cái nhân rất đặc biệt, nó làm thành một khúc quanh về cái nhân cách. Cho nên ngày hôm nay mình ngồi đây với những cái tính xấu như vậy, với những cái tính tốt như vậy, với cái biết Phật pháp như vậy, với sự tinh tấn như vậy nhưng cũng có những lúc giải đãi như vậy. Có những lúc mà mình cố gắng dũng mãnh nhưng cũng có những lúc mình mình dễ dãi,
[6:59]buông xuôi, vì những cái tập khí mà mình đã gây cái nhân đó từ vô lượng kiếp. Ở đây chúng ta nói lại là mỗi một cái ý niệm, mỗi một cái hành động mình làm trong một kiếp nó thành một cái nhân. Và ở đời sau, cái con người đó nó là một cái quả. Chúng ta nhắc lại điều này: Là có một cái thuyết gọi là thuyết cái tạng thức chứa đựng những chủng tử tư tưởng để mang đi từ kiếp này sang những kiếp khác. Cái thuyết này nó đúng phân nửa chứ không hoàn toàn đúng đâu. Vì trong đó sao? Vì luật nhân quả chi phối trong đó. Cái đoạn này nghe hơi nhức đầu, quý Phật tử ráng nghe nha, đừng có nặng óc. Cái này nó sâu quá.
[7:48]Cái thuyết tạng thức nó như thế này: Ví dụ như đời này mình có suy nghĩ cái gì, mình có làm cái gì, cái nó như là một hạt giống ý niệm rớt vào trong cái kho, cái kho của tâm thức của mình. Qua kiếp sau, từ cái kho đó nó bung trở lại, nó khởi ra lại những cái ý niệm, những tư tưởng tương tự như vậy. Thì nếu mà quý Phật tử à tu một thời gian mà có cái túc mạng, có thể nhớ lại được một hai kiếp gần gần, quý Phật tử sẽ thấy là cái tính tình của mình kiếp này với cái tính tình của đời trước không khác nhau lắm. À kiếp này mình trầm tĩnh, ít nói thì kiếp trước cũng trầm tĩnh, ít nói. Kiếp này lăng xăng thì kiếp trước cũng lăng xăng như vậy.
[8:29]Kiếp này mình có hiền hiền thì kiếp trước cũng hiền hiền như vậy. Nó gần giống nhau như vậy, do những cái gì mình đã chứa trong cái kho, đó là cái thuyết tạng thức. Nhưng cái thuyết tạng thức này nó chỉ đúng phân nửa, vì sao? Vì còn có luật nhân quả chi phối. Luật nhân quả nó chi phối thế này: Ví dụ như kiếp trước mình là một con người nóng nảy, dễ nổi nóng, đụng chuyện gì là mất bình tĩnh, là la mắng, phản ứng dữ dội. Nhưng rồi sau đó mình có đọc sách thì mình thấy là có những người họ trầm tĩnh phi thường, nghĩa là đụng chuyện gì dù trái ý cỡ nào cũng bình tĩnh mà nói, bình tĩnh mà giải quyết, không có biến đổi sắc mặt.
[9:11]Rồi mình đọc sách thấy những vị Thánh họ tu mà được cái tâm bất động, hiền lành, bất động, nhu hòa. Khi mà mình chiêm ngưỡng được những vị như vậy, cái lòng mình có cái kính mộ, lòng mình cung kính, mình thường hay khen ngợi những cái người mà giữ được sự trầm tĩnh như vậy thì nó thành một cái, mình khen cái người tốt thì nó thành một cái cái gì? Cái nhân, một cái nhân tốt rớt vào trong tâm mình. Cái nhân đó nó làm cho đời sau mình hiện ra một cái quả. Quả đó là gì? Mình trở thành con người người trầm tĩnh lại. Mặc dù á là thường hay nóng, mình thường hay nóng kiếp trước nhưng qua đời sau này nó không còn nóng nữa, là vì mình đã biết ca ngợi những người trầm tĩnh.
[10:00]Cái nhân quả nó chi phối, nó làm thay đổi cái nhân cách của mình là như vậy. Còn nếu mình không có gieo những cái nhân như vậy thì đời này nóng tính đời sau cũng tiếp tục nóng tính. Hoặc là mình là một con người hẹp hòi, ích kỷ, nhưng mà mình biết cái đó là cái lỗi mà sửa không được. Rất nhiều người trong chúng ta tự thấy mình có những cái lỗi mà không sửa được, đồng ý không? Đúng không? Chúng ta vẫn biết cái việc mình làm là lỗi nhưng mà không sửa được. Vì sao? Vì thiếu một cái phước. Thiếu cái phước. Thì cũng vậy, ví dụ có một người bị cái tâm ích kỷ, hẹp hòi, nhưng mà do biết Phật pháp nên cũng biết nó là cái lỗi, mà không sửa được.
[10:46]Nhưng rồi cái người này hay ca ngợi cái sự vị tha của người khác. Thí dụ như là ở trong huynh đệ mà chia nhau bánh á, thế nào cũng tìm cách lấy cái bánh ngon kéo về mình trước, nhường người ta bánh cái bánh dở. Cái gì cũng vậy, cứ giành cái phần hơn cho mình và nghĩ cái chuyện gì cũng nghĩ cái lợi cho mình trước, thì đó là cái ích kỷ. Mình cũng biết đó là cái dở, nhưng mà hễ đụng chuyện là phải vơ vét về cho mình cái đã. Nhưng mà biết cái lỗi rồi thấy người khác họ tâm vị tha, như có những người mà xả thân cả cuộc đời để làm từ thiện xã hội, rồi có những vị chân tu, những người xuất gia, sống cả một đời đạo hạnh,
[11:26]chỉ lo cho Phật pháp, lo cho chúng sinh, không nghĩ gì cho mình hết. Cái mình nhìn thấy những tấm gương đó lòng mình có cái quý kính, mình hay tán thán, hay ca ngợi, thì chính cái cung kính, tán thán, ca ngợi đó nó thành cái nhân để qua đời sau mình được thay đổi nhân cách. Hoặc là trong kiếp này, hoặc qua đời sau mình thay đổi nhân cách, mình không còn là một con người ích kỷ, hẹp hòi nữa mà đã lần lần trở nên vị tha, từ ái hơn. Đó là cái mà nhân quả nó đã chi phối để thay đổi cái nhân cách của mình. Mà trong vô lượng kiếp, có những lúc mà cái nhân cách mình lên rất cao như một vị thánh, nhưng cũng có những cái lúc mà nhân cách mình nó tụt xuống gần như
[12:07]một con thú, là do chính vì cái nhân quả, những cái ý niệm khen, chê. Như mình là người tốt nè, nhưng mình thấy người xấu mình chê, thì quả báo đời sau là sao? Mình cũng sẽ trở nên thấp kém, tầm thường lại, gần giống như cái người mà mình đã chê bai vậy đó. Nên cái lời chê nó nguy hiểm ghê lắm. Ví dụ như một người đời trước là một người thông minh, tài giỏi, uyên bác, thấy những người khác học dở, học kém, hay chê, dè bỉu, thì qua đời sau không còn được cái phước thông minh, học giỏi nữa, mà trở thành người học học kém. Cái nhân quả nó vậy. Hoặc mình ỷ mình là người biết Phật pháp, biết làm phước, rồi cái mình đụng ai mình cũng chê, "Ôi cái thứ không biết đạo đức,
[12:55]không biết làm phước làm gì hết, tối ngày cứ lo ăn chơi, nhậu nhẹt". Mình chê bai người ta bằng một cái giọng coi thường, khinh bỉ, thì đời sau mình cũng sẽ được như vậy. Sẽ có người nói mình lại đúng những cái lời như vậy. Do đó những cái nghiệp khen, chê trong cái kiếp này kiếp kia nó tích lũy dần dần, làm cho cái nhân cách mình cứ bị biến đổi. Khi thì lên rất cao, khi thì xuống rất thấp, và nó cứ chồng chất, tích lũy, chồng chất, tích lũy từ vô lượng kiếp cho đến ngày hôm nay, để cho ngày hôm nay chúng ta ngồi đây nhìn mặt nhau mà không ai giống ai hết. Còn cái tạng thức á, có nghĩa là cái trí nhớ nè.
[13:37]Những điều mà chúng ta nhớ được trong cuộc đời này đều được ghi vào trong trong tạng thức, trong ký ức của mình. Ví dụ những điều chúng ta học căn bản nhất như là cái gì? Khi mình đi ra đường, đi xe phải đi về phía bên bên phải, thì đó là mình được học, mình biết. Rồi chúng ta học vô số điều trong trong cuộc đời này, từ học toán, học văn, học kiến thức vật lý, hóa học, đủ thứ, học cách ứng xử, đối xử với nhau trong gia đình, trong xã hội, vô số điều phải học, phải nhớ để mà ứng để mà mà làm việc. Nhưng khi mà chúng ta xử sự với con người á, là toàn bộ mình sử dụng hết những cái trí nhớ của mình.
[14:18]Khi mình gặp một người thì mình có thái độ đối xử liền. Cái thái độ đối xử đó từ đâu mà ra? Từ trong tạng thức mà ra. Nếu mình nhìn một người đó, nếu tạng thức mình chứa đựng một cái sự phân biệt hơn thua đó, thế là mình phải so sánh, nhận xét người đó để mình chọn thái độ. Thí như mình là con người hay hơn thua, hay ích kỷ, hay phê phán, mình đứng trước mặt mình là một con người giàu sang, quyền quý, cái mình phải lựa thái độ, mình phải khúm núm, sợ hãi một chút. Tại mình là con người hơn thua mà, mình thấy mình thua người ta quá, cái mình phải thay đổi thái độ, khúm núm, sợ sệt. Còn nếu mình trong tâm mình, ở trong cái tạng thức nó chứa đựng những
[15:00]tư tưởng bình đẳng, là mình thấy tất cả chúng sinh tận cùng trong bản thể đều đồng nhau ở Phật tánh, rồi có tội lỗi hay là có phước đức cũng là những cái biến động do họ không biết mà thôi. Mình nghĩ như vậy, cho nên khi đứng trước một người thấp kém hơn mình như một người đó nghèo nàn, rách rưới, lòng mình không có khinh chê. Và như vậy khi đứng trước một người giàu sang, quyền quý mình sao? Mình không có sợ hãi. Như vậy cái thái độ mình khi gặp một con người để mình ứng xử thì đó, cái thái độ ứng xử đó từ đâu? Từ trong trong tạng thức. Mình đã chất chứa những khuynh hướng gì thì mình sẽ theo cái khuynh hướng đó mà đối xử với con người.
[15:41]Rồi khi mà gặp một việc gì để xử lý cũng vậy. Ví dụ như là khi mình đọc một tờ báo, thấy nói cái ở cái vùng đó bị tai nạn, bị thiên tai lũ lụt gì đó, người ta đang lâm vào cái cảnh màn trời chiếu đất, khổ sở, thì mình nghe đọc cái tin đó, bắt đầu mình có cái thái độ, cái phản ứng. Cái thái độ phản ứng nó cũng từ trong tạng thức mà ra. Nếu cái người đó từ lâu không có khái niệm về việc làm từ thiện thì đọc xong bản tin đó lướt lướt qua, bỏ, đọc qua bản tin khác, kiếm mấy bản tin mà có án mạng, hình sự rồi bắt bớ đồ nghe nó giật gân đọc tiếp, còn mấy cái tin mà ai chết kệ người ta. Thì cái người đó trong lòng không có gieo cái nhân
[16:22]từ bi, cái tạng thức không có những tư tưởng đó. Rồi có người đọc bản tin đó xong cái ngậm ngùi, nói mình được sống ở đây yên lành, còn những người kia bị thiên tai thật là đáng thương, thôi bây giờ mình san sẻ, nhà còn nghèo, không có nhiều, nhưng mà thôi mình san một ít, cái mình gửi năm chục ngàn, hai chục ngàn, một vài bộ quần áo ra đến cái tòa soạn báo nhờ người ta gửi giùm. Là người có cái tâm từ thiện. Rồi cũng có người đọc cái tin đó xong cái ngồi ngẫm nghĩ, thì cái nghiệp của chúng sinh mênh mông, mình cho không biết bao nhiêu là đủ, mà cái gốc của cái cái to cái hạnh phúc hay đau khổ là ở chỗ nào?
[17:01]Là chỗ có đạo đức hay hay không có đạo đức. Chính cái có đạo đức làm cho người ta sẽ tránh được những đau khổ, và chính cái không đạo đức làm cho người ta gặp những điều bất trắc. Và người đó suy nghĩ điều đó thì không nghĩ tới cái việc lấy tiền ra gửi để cứu trợ, mà lại nghĩ tới cái việc là đi lấy tiền ra in những cuốn kinh nhân quả đạo đức gửi phát cho những người người ta có đạo đức rồi từ từ cuộc đời người ta sẽ bớt khổ. Thì cũng đọc một bản tin vậy, mỗi người có một thái độ ứng xử khác nhau, là do cái khuynh hướng của mình chứa ở trong trong tạng thức, nên ứng xử khác nhau. Giống như bây giờ mà quý Phật tử ngồi đây mà nghe giảng
[17:42]cũng vậy, mỗi người cũng một cái tâm trạng khác nhau. Có người á đi nghe giảng vì thấy ông thầy tội nghiệp, ổng mất công ổng ráng đi giảng, thôi kệ, ráng ngồi nghe cho ổng vui, không có ai nghe nữa tội nghiệp ổng buồn. Có người thì nghĩ, ông này nghe giảng cũng lạ lạ, cũng ngồi nghe thử coi có chuyện gì xảy ra không. Cứ mỗi người có một cái cái thái độ khác nhau chứ không có giống nhau, là do cái tạng thức của mình. Và mọi cái
[18:15]cái hoạt động của mình, mình hoạt động được hay không á là do cái cái tạng thức, cái ký ức. Nếu mình không có trí nhớ, mình không làm được việc gì hết. Hiện nay trên thế giới người ta có báo cáo về cái bệnh gọi là bệnh Alzheimer, là bệnh mất trí nhớ. Những điều mà họ đã học được, biết được trong cái kiếp này, trong cuộc đời này, họ quên. Họ không nhớ thế này, ví dụ cái tủ bị khóa, thì cầm chìa khóa lên, họ không nhớ được à cái chìa khóa này là dùng để mở tủ, quên luôn. Ví dụ khi đói bụng, biết là đói mà không biết làm sao để no, cầm cái chén cơm lên mà không biết cái chén cơm dùng để ăn, họ quên hết, quên hết.
[18:54]Và lần lần quên tới cái độ người vợ của mình, mình quên luôn, không biết người đó là ai. Và người ta gọi rằng cái người đó là tuy là còn sống nhưng không còn tồn tại, không còn tồn tại. Vì không còn ký ức thì người đó không còn mối liên hệ gì với cuộc đời nữa hết. Phải không? Chúng ta thấy, nếu mà quên hết như vậy là không còn liên hệ được với cuộc đời nữa, không biết làm gì nữa, và chết dần thôi. Nên cái ký ức, cái mà chúng ta ghi nhớ được á, nó là nền tảng cho cái tâm chúng ta cái hoạt động để mà sống giữa cuộc đời này rất là quan trọng. Đố quý Phật tử á, chứ con nít nó biết bằng cái gì? Con nít mới sinh ra tới năm một,
[19:36]hai tuổi cho tới khi nó biết nói, biết nghe thì nó biết bằng cái gì?
[19:48]Lớn lên một chút đó, biết nghe biết nói thì mình biết ghi nhận học hỏi, phải không? Như vậy con nít mới sinh ra cho tới cái năm mà nó biết nói thì nó biết được bằng cái gì?
[20:04]Hình như có nói một lần rồi thì phải, hình như có giảng một lần. Nói tới nói lui cũng trùng lại những điều đã nói, mà tại vì ở đây mình mình bị quá siêu đó, mình đưa tai này nó bay qua tai kia.
[20:22]Quý Phật tử phải biết điều này để mà dạy con nít. Mấy cụ già thôi không có gì phải bận tâm nữa, nhưng mấy người trẻ trẻ đó phải lo làm. Con nít mới sinh ra đó, nó biết bằng cái vô thức trực giác. Nghĩa là nó không biết gì hết trơn á, nó bị ảnh hưởng bởi cái kiếp trước của nó, đồng thời nó bị ảnh hưởng bởi môi trường chung quanh. Những con người chung quanh mà nuôi nó, những người đó như thế nào sẽ hình thành cho nó cái tính cách gần giống như vậy. Là cái vô thức nó tiếp nhận tự nhiên trực tiếp luôn. Khi lớn lên á mà biết học hỏi, biết phán đoán, biết nghe đó thì người ta học hỏi cái thế giới bên ngoài bằng
[21:02]mắt và bằng tai là chính yếu, nghe lời nói, mắt quan sát nhận định. Còn con nít á, nó chưa biết nghe phân tích lời nói, cũng không biết nhận xét cảnh, nó chỉ nhận từ tâm trực tiếp vào trong tâm, từ tâm trực tiếp vào trong tâm. Cái tính cách của cái người mà nuôi bồng nó như thế nào thì chảy hết vào trong tâm nó luôn. Đây là điều Phật tử để ý. Để chứng minh cho điều này chúng ta nói chuyện xa một chút, là có một số trường hợp mà người ta bắt được những đứa bé nó ở lẫn với bầy sói trong rừng. Tức là khi nó sinh ra đó, không biết vì lý do gì mà không có cha có mẹ, và những con sói
[21:48]ngoạm nó, ngoạm không biết sao không không chết, đem vào trong rừng nuôi nó luôn, cho nó bú sữa của sói và sống lẫn với bầy sói luôn. Và sói không ăn thịt nó, mà xem nó như là một thành viên của bầy. Thì khi mà người ta mới bắt được nó, người ta mới cách ly nó với bầy sói, đuổi bầy sói đi và giữ nó lại. Nó chạy cũng nhanh lắm nhưng mà cũng không thể nhanh bằng sói được, sói thì chạy mất, mới giữ đứa bé lại. Thì đứa bé đó nó ứng xử như những con sói: nó không biết nói, nó chỉ bò bốn chân, chỉ gầm gừ, ai đụng tới là nhe răng cắn. Đôi mắt nhìn một cách hoang man dại chứ không có, và người ta nuôi nó cố gắng dạy cho nó rất nhiều nhưng nó không biết được gì hết.
[22:33]Vì ở cái tuổi mà từ sơ sinh cho tới lúc biết nói là lúc đó nó hình thành cái nhân cách của nó bởi cái tâm của những người chung quanh. Nhưng mà lỡ lúc đó cái tâm của những người chung quanh nó toàn là những con sói, nên tất cả những cái tính cách của sói rớt hết vào trong tâm nó. Và cho đến khi khoảng ba tuổi, bốn tuổi cái nhân cách đó nó cứng rồi, nó không thể học được nữa thì bắt đầu nó chỉ học được bằng tai và mắt, nhưng mà cái nhân cách của sói đã thành hình cứng quá rồi, không thay đổi được nữa. Và cái tính cách của sói là không có biết phân tích bằng lời nói, nên khi mà loài người bắt được nó,
[23:09]nó không thể học được nơi loài người bằng tai bằng mắt nữa. Vì cái tính cách con người nơi nó không có, nó chỉ có tính cách của con sói. Và như vậy quý Phật tử phải biết, từ đây mà mình có sinh con, trẻ sơ sinh, cái người mà vú em bồng ẵm á, những người thân mà bồng ẵm nó phải cẩn thận. Những cái người mà nóng nảy, tham lam, hơn thua, ích kỷ, kiêu ngạo đừng cho đến gần đứa bé, vì từ tâm nó sẽ trực tiếp vào tâm, phải cẩn thận điều đó.
[23:43]Vua à Đức Phật Vân Lôi Âm Tú Vương Hoa Trí vì thương chúng sinh nên nói kinh Pháp Hoa. Lúc đó hai người hoàng tử của vua Diệu Trang Nghiêm Vương là Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn mới xin mẹ là Hoàng hậu để theo Phật. Nhưng mà bà mẹ mới nói rằng, "Cha con là ngoại đạo, hãy nên độ cho cha trước."
[24:14]Khi ấy Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn mới than là, "Chúng con là người đệ tử Phật mà lại sinh trong gia đình tà kiến." Người mẹ nói, "Nếu con hiện được phép thần thông biến hóa thì cha con sẽ tin theo Phật."
[24:31]Lúc ấy hai người con vì thương cha nên bay lên hư không cao bằng bảy cây đa-la, hiện các món thần biến. Ở trong hư không đi đứng ngồi nằm, trên thân ra nước dưới thân ra lửa, dưới thân ra nước trên thân ra lửa, hoặc hiện thân lớn đầy trong hư không rồi lại hiện nhỏ, nhỏ lại hiện lớn, ở trong hư không biến mất, bỗng nhiên hiện ở trên đất, vào đất như vào nước, đi trên nước như đi trên đất. Hiện các món thần biến như thế làm cho vua cha lòng thanh tịnh, tin hiểu. Bấy giờ cha thấy con có sức thần như thế lòng rất vui mừng, được điều chưa từng có, chắp tay hướng về phía con mà hỏi, "Thầy con là ai?" vân vân.
[25:09]Thì lúc đó người con mới giới thiệu tới Đức Phật để cho cha đến. Từ đó cha có niềm tin rồi mới đến gặp Phật và xin làm đệ tử. Bây giờ chúng ta nói cái nghĩa đen trước, nghĩa bóng sau. Nghĩa đen á, thường á cái giáo lý mà căn bản nhất của đạo Phật là giáo lý gì? Ai biết? Không nghe ngồi...
[25:39]Tứ Tứ Diệu Đế, hả? Đó là bài pháp mà Phật thuyết đầu tiên cho năm anh em Kiều Trần Như, phải không? Mà trong bài Tứ Diệu Đế đó thì Phật nói cái gì trước? Khổ, phải không? Phật nhận định cuộc đời này là khổ. Và ý nghĩa của đạo Phật xuất hiện giữa cuộc đời này là làm cho cuộc đời hết khổ. Đó, đó là cái cái lập cứ, cái nền tảng của đạo Phật trước. Cho nên đạo Phật là đạo dành cho những con người mà nhận thấy được một cách sâu sắc cuộc đời này là khổ. Nhưng mà những người họ quá có phước, họ có thấy điều đó không? Họ không thấy điều đó. Cái này là chỉ những người mà rất có trí tuệ đó thì dù họ có phước cỡ nào họ vẫn nhận định được cái khổ của cuộc đời.
[26:32]Nhưng mà thường thường á như chúng ta vậy đó, chúng ta không đủ cái trí tuệ sâu sắc, chỉ khi nào chúng ta bị rơi vào cái cảnh khổ, khốn cùng chúng ta mới thấy cuộc đời là khổ. Còn những lúc mà chúng ta được mọi việc vừa ý thì chúng ta không thấy cuộc đời là khổ.
[26:53]Như chúng ta ngồi đây thì không ai cũng được không ai được cái phước trọn vẹn, mình được mặt này rồi mình cũng mất cái mặt khác. Cho nên ngoài những niềm vui nó vẫn có những nỗi buồn, vì vậy mình cũng thấm thía được phần nào cuộc đời này là khổ. Và do đó nên chúng ta dễ nhận được cái lý Tứ Diệu Đế của Phật, cái ý nghĩa Khổ Đế ở trong đó để mà lần lần mình đến với đạo Phật, mình tu tập theo đạo Phật. Còn những người mà họ giàu sang quyền quý, tiền bạc rủng rỉnh do đời trước họ cũng biết làm phước thì bây giờ mà nói cuộc đời là khổ họ không có tin đâu, họ không tin đâu. Họ thấy họ được vừa ý mọi chuyện.
[27:37]Thì với những người như vậy á làm sao cho họ tin đạo Phật trước? Trong khi họ là người không có đủ cái trí tuệ để mà tìm hiểu triết lý mà nhận định ngay trong cái gọi là sung sướng của họ vẫn là đầy những đau khổ. Họ không nhận định được như vậy và họ không cần phải nhận định, họ không muốn tìm hiểu sâu điều đó. Thì họ đến với đạo Phật bằng con đường nào? Ai biết? Ở đây ai giàu đâu giơ tay lên?
[28:15]Coi mình đến với đạo Phật bằng con đường nào?
[28:22]Để nói vài điều coi có đúng không, có đúng tâm trạng của ai không. Là họ đến chùa, ví như trước hết là vô tình ghé ngang hay tò mò gì đó, đi vào chùa thử, chợt thấy ông thầy ngó vẻ hơi đẹp trai, thấy có cảm tình mà lại cứ tới nữa coi có gì lạ không, sao đẹp trai mà ổng đi tu uổng. Coi cũng có gì cũng là lạ, chứ còn nói cuộc đời mà khổ để đến với đạo Phật thì họ không chấp nhận. Hoặc là họ có cái chuyện gì đó thắc mắc trong lòng về tình duyên gia đạo, nghe nói ông thầy đó ổng biết coi bói. Tới ha, coi thấy ông thầy coi bộ đúng, có lý, tới tới thêm với đạo Phật chút nữa. Thì những cái điều mà nó kỳ lạ, tò mò, nó đặc biệt hơn bình thường
[29:12]làm cho họ tò mò, họ thán phục, chứ không phải là vì cái triết lý khổ của đạo Phật. Đúng không? Có đúng không? Nghĩa là họ đến với đạo Phật khi nào mà đạo Phật có cái gì làm cho họ thán phục, đạo Phật có cái gì hơn những cái mà họ đang có. Phải không? Chứ nói tới cái mà khổ họ không khổ, nói nghèo họ không nghèo, nói tiền bạc họ dư, mà nói tới người này người kia phải vâng lời họ thì họ dư, họ có tiền mà nói ai cũng nghe. Cho nên họ không vì thiếu những cái đó mà đến với đạo Phật. Nhưng mà đạo Phật phải có một cái gì siêu việt, đặc biệt hơn hẳn họ, họ mới chấp nhận. Đó là tâm trạng của những người rất có phước.
[29:57]Nên những người mà rất có phước rất khó độ họ, rất khó độ. Nhiều khi những người trong cái cảnh mà có khổ có vui, họ còn thấm được cái ý nghĩa giải thoát. Đạo Phật nói cuộc đời là khổ, luân hồi là đau khổ, và chúng ta có cái ước mơ được giải thoát khỏi cái luân hồi này, rồi sau đó mình có thêm cái lý tưởng là giúp cho mọi người cũng thoát được đau khổ thì chúng ta dễ cảm nhận được điều đó. Nhưng mà trong trường hợp người họ quá đầy đủ, quá sung túc thì những điều đó họ bỏ ngoài tai. Đạo Phật phải có cái hiệu quả gì đặc biệt chứng tỏ cho họ thấy, đó là người giàu. Cho nên thường thường mấy người giàu á, họ đi đến chùa đó, họ kén mấy ông thầy.
[30:43]Mấy thầy thường thường mà ngồi cứ nói khổ khổ hoài nghe chán lắm. Đến ông nào phải đặc biệt phước nhiều hơn, nổi tiếng, vinh quang, nhiều người tới quy hướng, hoặc ông thầy đó phải có thần thông, phép lạ, vân vân có những chuyện gì rất đặc biệt và cực kỳ đẹp trai. Thì nhưng phải có cái gì mà hơn hẳn họ kìa thì họ mới chịu tới, còn bình thường họ không tới. Đó là cái cái tâm trạng bình thường mà đây là phẩm Diệu Trang Nghiêm nói lên cái tính chất đó. Và ở cái tính chất này nhắc chúng ta một điều là muốn giáo hóa độ sinh thì không phải chỉ ngồi mà nói hoài được. Tại vì nói bằng lý luận nó chỉ chinh phục được với những
[31:26]người biết nghe, chịu nghe và còn có những nỗi khổ, chịu và chấp nhận cái sự an ủi giải thích. Chúng ta phải tu để có những cái hiệu quả cụ thể và chính những cái kết quả cụ thể đặc biệt đó mới đủ sức thuyết phục những cái người mà họ có phước.
[31:50]Đúng không? Đúng không? Ví dụ nè, như trên thế giới vậy, những nhà khoa học là những người mà họ không có tin tôn giáo, họ không có thích tín ngưỡng. Từ xưa vậy, sở dĩ mà những nhà khoa học của Tây phương họ không có ưa tín ngưỡng là vì thế này: là lúc đó bên Tây phương họ không biết gì về đạo Phật, họ chỉ có biết đạo Thiên Chúa. Mà đạo Thiên Chúa cái lý thuyết được dựng trên hai cái cuốn kinh là kinh Cựu ước và kinh Tân ước. Trong cái Cựu ước á, có cái phần mà gọi là Sáng thế ký nói về việc mà Thượng đế tạo nên trời đất trong sáu ngày. Thì khi họ đọc cái cuốn đó họ họ cười xòa, họ thấy nó quá vô lý và quá trẻ con.
[32:37]Mà cái vũ trụ trời đất này nó thành lập như thế nào họ họ đã khám phá lần lần họ biết. Nhưng mà những điều được nói trong cái Sáng thế ký của Cựu ước nó quá ấu trĩ, quá đơn vị... đơn giản. Vì lý do là họ thấy cả một cái tôn giáo mà nhiều người tin theo rần rần rần rần như vậy, mà sự thật nó dựa vào những lý thuyết rất nông cạn. Vì lý do đó nên họ họ coi thường tôn giáo, họ nghĩ tôn giáo chỉ là những điều bịa đặt và mê tín cho những tâm hồn non nớt. Những con người mà không biết gì, không có biết gì về khoa học á thì mới tin mấy ông thầy tu, cho mấy ổng bịa đặt mấy chuyện thần thoại bậy tào lao rồi tin theo rồi đem tiền cho mấy ổng ăn.
[33:21]Chứ chỉ có khoa học mới tìm được chân lý. Thì bên Tây phương họ họ chỉ biết được đạo Thiên Chúa nên họ có ý nghĩ, nên cả một thời gian rất dài nó có một cái khuynh hướng chống lại tôn giáo gọi là khuynh hướng duy vật. Và họ giải thích mọi điều dựa trên vật chất, trên vật lý, trên khoa học chứ không dựa trên thần bí nữa. Đó là một thời gian rất dài. Và khoa học càng tiến bộ thì họ càng bỏ mặc tôn giáo không nói tới.
[33:52]Cho đến khi đạo Phật bắt đầu được biết đến thì những nhà nghiên cứu của Tây phương họ vẫn nhìn đạo Phật với cái nhìn như họ đã nhìn các tôn giáo khác. Họ vẫn xem đây là những hệ thống của những triết lý huyền hoặc, mê tín và bịa đặt. Nhưng một vài học giả họ nghiêm túc, họ không có vội phê phán, họ tìm hiểu kỹ các kinh Phật, bắt đầu họ mới thấy ẩn chứa trong đó là những cái cái triết lý tuyệt vời. Nó thực tế, cụ thể, gần gũi, rất là sâu sắc, họ mới ái mộ, họ viết sách họ phổ biến. Thì phổ biến trong cái giới mà văn học thôi, giới học về văn về triết thôi, chứ còn với những nhà khoa học cũng không thuyết phục được họ.
[34:40]Mà những nhà khoa học bị thuyết phục bởi những cái gì? Ai biết?
[34:52]Họ bị thuyết phục bởi những nhà yoga, những nhà khí công Trung Quốc. Là những người mà đem đến một cái hiệu quả đặc biệt, rõ ràng, cụ thể chứ không nói chuyện triết lý. Không có ngồi đó mà giảng hết kinh này tới kinh kia, mà nếu cần cho chôn ổng xuống đất bảy ngày đào lên, còn sống, không sao. Có nghe báo đăng mấy bài đó chưa? Phải không? Đó, thì bắt đầu khoa học mới chú ý. Hoặc chuyện một nhà yoga mà từ Ấn Độ gửi sang Liên Xô cho những nhà khoa học Liên Xô nghiên cứu. Trời mùa đông Mát-xcơ-va lạnh lạnh lẽo, bao nhiêu người đón ở ngoài phi trường thì mặc áo ấm, ổng trên phi cơ ổng bước xuống mặc một cái một cái tấm vải mỏng.
[35:36]Người ta đem áo ấm lại ổng gạt ngay, ổng nói không không cần, ổng tự tạo ra hơi nóng được trong người. Những cái điều đó làm người ta thán phục. Đó là những cái kết quả cụ thể đặc biệt trong cái sự tu hành chứ không có nói dông nói dài nữa. Hoặc là những nhà khí công Trung Quốc mà họ ngồi ở đây họ nhiếp tâm lại, họ phát cái chưởng của họ cách xa đó cả ngàn dặm, chữa bệnh cho cái người đằng kia. Mấy cái đó nhà khoa học mới chú ý.
[36:06]Quý Phật tử có nghe đăng báo điều đó chưa? Hiện nay á, bên Ấn Độ á thì họ âm thầm họ nghiên cứu về yoga để phát huy những cái năng lực tâm linh, còn bên Trung Quốc thì đang khai thác cái khí công. Hiện nay đó, các ngành quốc phòng tình báo an ninh của Trung Quốc họ đều đào tạo con người tập khí công hết. Bởi vì họ biết đây là cái vũ khí lợi hại của thế kỷ 21. Con người ta nó không còn đánh nhau bằng vũ khí nhiều nữa mà đánh nhau bằng tâm linh. Nghĩa là ai có tâm linh mạnh sẽ trấn áp được đối phương, biết được ý nghĩ của đối phương, biết được việc làm của đối phương, và đánh vào tâm làm cho người kia họ bị bị sụp đổ luôn.
[36:48]Nên phải khai thác những cái năng lực đó. Còn đạo Phật mình thì sao? Đạo Phật mình có mấy điều đó không? Có không? Có, nói cho mạnh đi. Cũng có, đúng rồi. Có tới lục thông lận mà. Nhưng mà ai có đâu? Ai có giơ tay lên?
[37:13]Đó mày có, mình toàn nói với nghe không à. Người thì nói cho thiệt hay, người thì nghe cho thiệt giỏi mà không có ai có được cái kết quả đặc biệt nào hết. Và điều này sao? Mình không thuyết phục được mọi người. Mình tự nhận rằng cái con đường của mình đi là cao nhất, mình nói rằng đạo Phật của mình là chánh pháp, là chân lý và cao hơn mọi tôn giáo khác nữa. Nhưng người ta đánh ra cái chưởng, ở trong phim người ta đánh ra cái chưởng, mình đánh không ra. Người ta có thần thông, mình không có. Thì như vậy phải xét lại. Một á là đạo Phật mình dở hơn người ta, phải không? Vì không có cái kết quả. Hai á là đạo Phật mình đúng mà mình tu tầm bậy, phải không?
[37:55]Bây giờ trong hai cái đó mình chọn cái nào? Một á là mình dở hơn đạo người khác, thôi bây giờ mình theo đạo khác. Hai á là đạo Phật mình rất hay mà mình dở, mình tu có cái gì sai trong đó, còn thiếu trong đó. Bây giờ mình chọn cái thứ nhất hay cái thứ hai? Thứ hai là... Tội nghiệp không ai nỡ bỏ đạo, cũng tốt. Bây
[38:19]giờ mình chọn cái thứ hai, nghĩa là đạo Phật rất hay mà mình thì rất dở. Vậy thì phải sao? Tìm lại con đường cái đã. Những cái gì mà mình đã đi trong nhiều năm qua nó không đưa đến một cái kết quả gì đặc biệt, bây giờ phải quay lại. Rồi sau đó, khi mà đã tìm được đúng đường rồi thì phải làm gì? Hết sức là cố gắng, hết sức là nỗ lực. Thì như vậy, mình tu như vậy có kết quả, lợi cho mình và sao nữa? Lợi cho lợi cho mọi người. Người ta nhìn thấy kết quả cụ thể đó, người ta mới tin đạo Phật. Cho nên, ở cái giai đoạn cao á người ta truyền bá đạo Phật không còn bằng lời nói nữa mà bằng hành động cụ thể.
[39:06]Như tôi giảng cho quý Phật tử nghe đó là đang ở giai đoạn thấp. Tức là phải nói, nói gần chết vậy đó. Không được gì hết trơn. Về chưa? Một lát bước ra ngoài đường, bước ra ngoài đường mà gặp ông nào cái ổng nhìn mặt mình ổng nói là mình ở nhà có mấy người con, có làm ăn được sao là theo ổng đó, bỏ đây đi theo ổng đó liền. Nó hiệu quả rõ ràng mà điều đó không trách được, không trách được. Có một số cái thầy đó công kích thần thông, cũng nói rằng đạo Phật là đạo của trí tuệ chứ không phải của thần thông, đừng có tin theo những người thần thông. Trách như vậy là sai. Vì giai đoạn mà người ta hiển thị được thần thông
[39:45]là chứng tỏ việc tu hành người ta nó có kết quả. Người ta đi đúng đường nên nó đã mang đến kết quả. Còn mình nói hay, nói cao, nói đúng cái gì không có kết quả gì lạ. Cứ nào giờ đi dưới đất thì cứ đi dưới đất tiếp, không có ai bay được lên mây hết, phải không? Mình như đó biết cứ biết, còn họ buông cuốn sách ra không biết gì nữa. Thì như vậy chứng tỏ là việc tu mình có cái gì nó sai, nó thiếu, sơ hở trong đó, phải tìm lại. Ngày hôm nay là lúc mà chúng ta phải tìm lại. Chứ không phải cứ tiếp tục mà ngồi nghe như vầy hoài, còn tôi cứ ngồi nói như vầy hoài cũng không được. Phải tìm lại con đường mình còn thiếu cái gì.
[40:18]Thường á người ta đến với đạo vì người ta thấy nơi đó có cái gì hay hơn cái mà họ có.
[40:28]Ví dụ mình quá dở thì ông thầy nào hay hơn chút là mình theo liền. Nhưng mình đã hay rồi phải kiếm ông thầy nào hay hơn nữa, phải không? Thì mình mới phục mà theo. Chứ còn cái người đó mà kém hơn mình hoặc bằng mình thì không có gì để mình theo, để làm đệ tử. Mà mình nói đạo Phật là cao, thì những người mà theo đạo Phật có đặc biệt hơn cuộc đời hơn những người không theo đạo Phật? Ví dụ như người xuất gia hoặc là người tại gia cũng vậy. Nhưng quý Phật tử tự nhận mình là đệ tử Phật, nhưng bây giờ trong cái cuộc sống của mình, cái tư cách của mình với những người chung quanh mình có đặc biệt hơn những người chung quanh không theo đạo Phật không?
[41:06]Xét lại mình coi. Có hơn không? Hay là người ta chửi một câu mình chửi lại một câu?
[41:16]Có những lúc đạo đức cũng là một cái đặc biệt, cũng là một cái kết quả cụ thể. Đây mình chưa nói cái thần thông, thần thông là cái chuyện mà tu hành cao siêu rồi. Mình nói cái tiến bộ căn bản là cái đạo đức thôi. Như là cái người ví dụ như người láng giềng của mình họ không biết đạo Phật thì họ hơn thua nhau từng chút, họ tranh giành, họ gây gổ, nhưng mình biết đạo Phật, phải vượt lên trên cái thường tình đó để làm gương cho họ. Thì đó cũng là cái đặc biệt hơn mọi người, mình làm cho người ta qua đó người ta mến được đạo Phật. Ví dụ như cái đường hẻm của mình nha, nó có một cái lỗ. Đi xe đi tới đó thì dằn một cái, xe đi tới đó dằn một cái
[41:57]thì ai cũng nhìn thấy mà cũng không ai làm gì hết. Mình là người Phật tử thì luôn luôn mình biết quan tâm đến mọi người. Mình thấy cái lỗ ở giữa đường như vậy không đợi ai nói, mình lặng lẽ ra đắp lại, bỏ tiền ra mua xi măng, mua đá lấp lại cho người ta đi. Hoặc là trong xóm mình nó có một cái cống, bao nhiêu cái nước cống, nước xả trong các nhà đổ dồn về cái cống đó rồi nó sẽ đổ ra cái cống lớn ngoài đường chính. Nó có cái nắp đậy nhưng mà rồi nó nghẹt. Đi qua lại ai cũng nhìn thấy xuống là rác người ta đi ngang quăng hoặc là là cặn của những cái ống cống nó tới đó nó nó cứng rồi nó nghẹt rồi,
[42:34]mà cũng chẳng ai thèm làm gì, tại vì nói chuyện đó chuyện của nhà nước. Nhưng mình là người Phật tử, mình vượt lên trên cái thường tình đó. Mình sao? Trong lúc nào rảnh, một buổi sáng Chủ nhật thì ngày đó thay vì mình đi thọ Bát quan trai hay đi chùa để nghe nữa, tiếp tục nghe nữa. Thôi giờ không nghe, làm. Thế mình đem cái xô ra, cái cuốc ra, phải không, rồi móc hết những cái rác đó lên. Nơi hố ga đó, móc hết cho hết cái cặn để cho nước nó được lưu thông được. Thì những điều đó, những cái việc làm nhẹ nhàng nó nói lên được cái tính cách của con người của đạo Phật, cái đạo đức, cái sự hy sinh, sự quan tâm vì mọi người.
[43:14]Và điều đó là điều mà làm cho những người mà không biết đạo Phật người ta thấy nơi đạo Phật có một cái gì hơn họ. Cái tính cách của một người theo đạo Phật vượt hơn thường tình, hơn cái họ đang có, cũng là một cái để thuyết phục. Đạo đức cũng là một cái thuyết phục con người rất mạnh. Ngoài như thần thông là cái cao mình không nói, thì đạo đức cũng là một cái rất thuyết phục. Thì như vậy chúng ta tu á mà gọi là có cái kết quả cụ thể thì nó có mấy bước? Có mấy bước? Để gọi là có kết quả cụ thể mà thuyết phục được người khác thì bước thứ nhất là gì?
[43:56]Bước thứ nhất là gì? Thành tựu được đạo đức cái đã. Để phải hơn được mọi người, làm gương mà biểu lộ được trong cuộc sống. Làng xóm người ta thấy mình trầm tĩnh hơn, hiền lành hơn, độ lượng hơn, vị tha hơn. Ta thấy rất rõ như vậy. Đó là kết quả ban đầu. Rồi sau đó, mình tu bắt đầu cái trí tuệ nó sáng hơn là do tâm mình nhiếp được vào trong thiền định, tâm được thanh tịnh. Bởi vì đạo Phật không có con đường nào khác để đi đến giải thoát ngoài con đường thiền định hết. Ví dụ như quý Phật tử tu theo Tịnh độ tông gọi là niệm Phật để vãng sinh về Cực Lạc, về cõi Phật, thì về đó tu cái gì? Ở đây, khi một người tu á là mình đầu tiên mình tu bằng cái gì trước?
[44:48]Trong cái bốn cái cấu trúc tâm lý là: một là tư tưởng, hai là cái nghe cái biết, ba là cái hành uẩn chấp ngã, bốn là cái tàng thức ký ức, thì trong bốn cái này á mình tu bằng cái gì trước? Hử? Tư tưởng bên ngoài trước. Cái tư cái suy nghĩ bên ngoài trước. Như là khi mình nghe pháp nói về lòng từ bi thì mình phải sao? Phải khởi tư tưởng từ bi trước. Khi mình quỳ trước Phật, mình khởi tư tưởng lên rằng: "Con nguyện suốt cuộc đời này và những đời khác, con thương yêu tất cả chúng sinh, con sẽ sống vì tất cả chúng sinh, con không sống vì cho con nữa." Đó là cái cái tư tưởng, phải không? Đó là khởi điểm của tu hành.
[45:35]Rồi ví dụ như mình thấy mình là người tự cao, mình quỳ trước Phật mình nói là: "Con xin sám hối những cái quá khứ tự cao từ trước, con nguyện từ đây con luôn luôn giữ lòng khiêm hạ, thấy mình là nhỏ bé trước mọi người. Nguyện cho con thấy được cái hay của người khác để con tôn trọng." Đó là gì? Là tư... những cái quá khứ tự cao từ trước, con nguyện từ đây con luôn luôn giữ lòng khiêm hạ, thấy mình là nhỏ bé trước mọi người. Nguyện cho con thấy được cái hay của người khác để con tôn trọng." Đó là gì? Là tư tưởng bắt đầu trước. Cho nên việc tu là bắt đầu bằng những tư tưởng đúng, những tư tưởng đúng.
[46:22]Trong Bát Chánh Đạo thì chánh kiến là cái hiểu biết trước là do mình học, do mình nghe giảng mà mình có được cái hiểu biết là chánh kiến. Nhưng kế đó là gì? Chánh gì? Chánh tư duy. Tức là tư tưởng đi trước trong việc tu hành. Vì ở đây thì là cái Tịnh Tạng, Tịnh Nhãn là người biết đạo trước. Nghĩa là Tịnh Nhãn, Tịnh Tạng là biết đạo có thần thông trước, nghĩa là nhờ cái nghe cái biết mình học được đạo pháp rồi mình khởi lên những cái tư tưởng đạo pháp rồi tu hành. Đó. Cho nên, khi mình nhìn thấy một người mà biết suy nghĩ theo Phật pháp, biết nói theo Phật pháp, vân vân, thì mình đã đánh giá rằng người đó là người đã thuần trong Phật pháp chưa?
[47:11]Thuần chưa? Nói một câu cho mạnh coi. Thuần chưa? Chưa. Chưa. Vì sao? Vì ông vua ổng chưa tin theo đạo Phật nữa. Ông vua tức là tàng thức này. Những cái tư cách, tính cách của mình còn chứa trong tàng thức chưa hề được thay đổi nhiều. Mình vẫn là một con người phàm phu, hơn thua, ác độc, ích kỷ từ nhiều kiếp còn nằm nguyên ở trong đó. hiểu. Ở đây là con tu trước mà cha thì chưa biết đạo, đó là tượng trưng tuy mình có biết đạo, có đi nghe Pháp, có suy nghĩ những tư tưởng về đạo Pháp, nhưng chưa phải là toàn bộ tâm thức mình đã chuyển hóa hoàn toàn. Nguyên một mảng rất lớn cái nền tảng tạng thức ký
[47:58]ức của mình còn chứa đầy những tư tưởng sai lầm. Mà chính cái tạng thức đó mới là cái quyết định cái con người của mình. Nghĩa là cái tạng thức là tượng trưng cho ông vua, ổng là người có quyền cao nhất nhưng mà ổng không theo đạo Phật, chưa theo đạo Phật mà con thì theo trước. Tức là cái tư tưởng mình ở bên ngoài đó, thấy đạo thì rất là ham thích, nhưng không có nghĩa là mình đã chuyển hóa hết những tâm hồn của mình đâu, đừng có tin nó, đừng tin nó. Trong Tứ Thập Nhị Chương cũng vậy, cũng nói là: "Đừng có tin ý ông, chừng nào chứng A La Hán rồi hãy tin ý mình", là như vậy. Nghĩa là người đã chuyển hóa được hết tạng thức rồi mình mới tin cái ý mình là đúng.
[48:45]Như là người biết đạo, à nghe giảng, hiểu, đã từng nói được lại đạo Pháp, đôi khi cũng làm được một vài việc đạo Pháp, thế là tin: "À, tôi là người biết tu, tôi sẽ vững lòng trước cám dỗ, trước nghịch cảnh", nên người đó xông pha vào cám dỗ, vào nghịch cảnh, chắc ăn không? Không chắc ăn. Xông pha rồi cái mình đi kiếm họ không ra nữa, rớt luôn trong trỏng không đi ra được, rất là nguy hiểm. Vì sao? Vì ở trong tạng thức mình còn còn tà kiến, còn đam mê, còn hơn thua, còn thù hận, tùm lum ở trong, chưa tin được. Cái bài kinh này rất là sâu sắc, nhắc mình điều đó. Nhắc là tuy mình có hiểu đạo, có thể nói lại được đạo,
[49:33]nhưng chưa phải mình là con người của đạo hoàn toàn, chỉ một phần ở bên ngoài mà thôi, một phần ở bên ngoài thôi. Nên chúng ta ngồi đây nhìn mặt nhau thì ai cũng đẹp đẽ, nhưng mình nên nhớ mỗi người chỉ có phần ở bên ngoài là theo đạo Phật thôi, còn phần ở bên trong là theo đạo gì? Theo gì? Theo tiền.
[49:58]Vẫn còn theo thế gian, chưa hết.
[50:03]Mình học bài kinh này để mình biết khiêm tốn, mình biết rằng dù mình có đi nghe nhiều, rất nhiều là tượng trưng cho Tịnh Nhãn, là nghe giảng rất nhiều, mình có thể nói lại được đạo Pháp rất nhiều là tượng trưng cho Tịnh Tạng, nhưng không có nghĩa là cái tạng thức Diệu Trang Nghiêm của mình là đã hoàn toàn thuần trong đạo. Cho nên nếu mình ỷ y, mình tự cao, mình cho rằng là tôi là người không thể nào bị cám dỗ nữa, tôi thế nào là tôi bình thản được trước nghịch cảnh, vân vân, thì sẽ thất bại. Cho nên bài kinh này chúng ta dè dặt. Và chúng ta cũng biết cách để chuyển hóa. Vậy chuyển hóa bằng cách nào?
[50:46]Chuyển hóa tâm mình bằng cách nào chứ? Cứ tiếp tục tu tu hành, phải không? Nhưng mà đừng có nghĩ là đã xong thôi, đòi hỏi thời gian rất dài. Là mình phải biết rằng tận trong tạng thức mình còn rất nhiều sai lầm. Mặc dù ngày hôm nay mình nghe được đạo, mình nói được đạo, làm được một ít việc đạo, nhưng còn rất nhiều sai lầm nên tiếp tục huân tập cho mạnh chứ đừng có lơi lỏng. Luôn luôn giữ gìn tư tưởng mình ở trong cái trong chánh kiến, trong chánh pháp. Hễ mình suy nghĩ điều gì sai là phải bỏ, phải sửa liền, chỉ cố gắng suy nghĩ được điều đúng thôi, nói điều đúng thôi. Có một lần có một Phật tử vô tình muốn gặp tôi hỏi:
[51:30]"Là làm sao tu thiền để nhiếp tâm được vào định?" Thì thời gian ít quá tôi không có thời gian trả lời, tôi mới nói thế này: "Trước hết anh cứ thanh lọc tư tưởng cho thuần thiện trước. Trong tâm mình còn có những tư tưởng thiện, tư tưởng ác nó đan xen, bây giờ mỗi khi anh suy nghĩ anh cố gắng gạn lọc không còn tư tưởng ác nữa. Khi mà tâm mình đã thuần thiện thì cái định nó nằm gần một bên luôn. Vì cái định nó đi xuyên qua cái thuần thiện, phải thật là thiện trong tư tưởng thì cái định nó mới tới." Thì bây giờ chúng ta cũng vậy, chúng ta luôn luôn huân tập những tư tưởng thiện để chi? Để cải hóa trong cái tạng thức của mình.
[52:12]Mình không thể thò tay vào trong tạng thức được, tạng thức mình nó nằm vào trong vô hình rồi mình không thấy được, mà mình chỉ tu bên ngoài thôi, nhưng cái bên ngoài nó huân vào bên trong, nó huân vào bên trong. Cho nên mình tiếp tục kiên nhẫn huân tập những tư tưởng lành. Những cái huân tập đó là gì? Ví dụ như tụng kinh cũng là một cái huân tập, phải không? Khi mình ngồi mình tụng kinh những bài kinh Phật, nhất là những bài kinh nói về đạo đức nữa, mình đó là Tịnh Nhãn, nghe, thấy, lặp lại, nhận biết được. Rồi có những lúc mà mình suy nghĩ điều gì thì mình phải suy nghĩ theo cái theo cái Phật pháp.
[52:52]Ví dụ như người hàng xóm của mình họ có cái gì họ không đồng ý, họ lớn tiếng họ cãi cọ, họ chửi mắng mình, thì đứng trước cái cảnh đó như vậy, mình phải bình tĩnh chọn cái thái độ thích hợp nhất. Vậy thái độ đó là gì?
[53:09]Trước kia đó nếu mà mình chưa biết tu mình sẽ sao? Mình sẽ lớn tiếng cãi lại, nhưng mình là người trí thức mình không có chửi bậy, nhưng mình cũng phải lớn tiếng, mình khẳng định lại, phân tích cho họ thấy sai thế này, đúng thế kia, phải không? Đó, đó là mình là người rất đàng hoàng, trí thức, nhưng mình vẫn thấy nóng, mình phải nói cho rõ ra, trắng ra trắng, đen ra đen, nói như vậy. Đó, đó là quá tốt chứ mình không có chửi bậy tại mình là người trí thức rồi. Nhưng mà ngày nay mình biết đạo rồi, mình nghĩ chuyện đó có nên hay không? Rồi cái mình nghĩ vô ích. Tranh nhau bằng lý lẽ nó không có ai thắng ai hết, vì sao?
[53:46]Vì mình ai cũng muốn hơn, mà lý lẽ nó không giải quyết được cái muốn hơn. Chỉ thắng nhau bằng cái gì? Thắng nhau bằng con tim mà thôi, thắng nhau bằng con tim. Người ta thương mình rồi á thì mình có làm trật người ta cũng bỏ qua, còn người ta ghét mình mình có làm đúng người ta bẻ một lát cũng thành trật. Cho nên thắng nhau bằng con tim. Mình hiểu đạo rồi mình nghĩ rằng: "Thôi, cứ ngồi mà nói trắng nói đen, nói sai nói đúng, cứ gây nhau hết năm này tới năm kia", thế mình cứ nhịn một lần, cho họ thắng một lần. Họ thắng một lần họ cũng dịu bớt rồi, thì sau đó cái mình xin lỗi, hoặc có lâu lâu có cái món gì ăn
[54:24]ngon cái gởi qua cho hàng xóm ăn, mình cứ làm lành trước, thắng họ bằng con tim. Rồi sau này mình lỡ có cái gì trật, đụng chạm hai bên họ cũng bỏ qua, họ nghĩ là tình thân với nhau. Đó mình biết đạo mình ngồi mình bình tĩnh mình suy nghĩ lại, mình thấy con người ta sống với nhau là sống bằng con tim nó quý hơn là sống bằng cái lý trí. Lý trí thì để phán xét trong giai đoạn đầu thôi, nhưng về sau thì sống bằng trái tim, bằng tình thương yêu với nhau, chứ không phải ngồi đó mà lấy lý lẽ sống với nhau hoài, nó không có tới đâu. Đó mình hiểu đạo. Thì đó là một việc nhỏ, rồi vô số những việc khác như vậy nữa trong cuộc đời,
[55:02]mình cứ tiếp tục giữ cái tư tưởng của mình ở trong cái thật là thiện. Cái tư tưởng làm sao? Hễ mình nhìn một người nào, mình muốn chê người ta, mình mình khựng lại liền. Mình bảo bắt đầu mình đang khởi tư tưởng bậy rồi, khi mình muốn chê người khác. Nhưng người đó họ họ có cái gì họ sai lầm, ví dụ người đó họ khoe khoang, họ có cái tật khoe khoang, cái mình thấy cái người khoe khoang cái mình bực, mình chê. Mình nói: "Con người gì đâu mà nổ quá!" Nhưng mình khựng lại mình nghĩ, mình nghĩ thứ nhất á, mình chê người ta thì sẽ có ngày người ta chê lại mình, mình sẽ mắc đúng cái tật đó, là cái thứ nhất.
[55:47]Cái thứ hai mình suy nghĩ, cái tật khoe khoang của người ta từ đâu mà có? Vì sao? Thường cái người khoe khoang là cái người không có thật, họ bị thiếu thốn cái đó, họ bị mặc cảm, thua kém về điều đó và họ vượt lên trên, họ bù đắp cái đó bằng cái gì? Bằng lời nói, bằng cái khoe. Chính vì họ không có nên họ mới nói dối, nói khoe để họ cảm được cái cảm giác là hơn người khác, vì từ lâu họ bị mặc cảm thua kém quá nhiều. Mình hiểu được điều đó thì mình có trách họ nữa không? Mình không trách nữa mà mình cảm thấy xót thương, mình thương họ. Vì họ là những người bất hạnh. Họ bất hạnh, họ thiếu cái đó họ mới khoe,
[56:29]chứ còn con người mà giàu có thật sự họ kín như bưng, họ không nói, không nói tiếng nào. Như mấy cái nhà mà tiến sĩ họ đi đâu không ai biết họ tiến sĩ, họ chả thèm nói. Hoặc những người mà họ giàu, họ tỷ phú rồi nhìn không biết. Còn con người mới giàu thì biết, tại lâu nghèo quá rồi bây giờ lỡ giàu cái làm cho nổi lên, nhìn biết liền. Cho nên mình thấy cái người khoe khoang là biết từ lâu họ bị ức chế, bây giờ họ phải như vậy, mình đáng thương hơn. Mỗi khi mình muốn mình có tư tưởng mà sai, mình phải đi tìm nguyên nhân mà sửa cho được, để giữ cái tâm mình trong cái thuần thiện, thì cái điều đó lâu ngày nó chuyển hóa vào sâu trong tạng
[57:05]thức của mình, nó thay đổi nhân cách, thay đổi con người của mình dần dần, dần dần. Là như vậy. Nên cái tạng thức là cái cuối cùng để chúng ta phải chuyển hóa, nhưng chuyển hóa vẫn là cái tư tưởng bên ngoài. Rồi những lúc mình phát nguyện, như nói với Phật tử mình quỳ trước bàn Phật, mình nói lên những điều nguyện tốt lành, thì những điều đó nó rớt sâu vào tạng thức mình rất là mạnh. Không biết Phật tử có tụng cái bài khấn nguyện không? Tụng. Quý vị có thể ráng tụng bài đó, tại vì bài đó nó huân tập mình những tư tưởng tốt lành. Là khi mình thấy một cái người mà họ bất hạnh thì mình không khinh
[57:43]mà mình thương, mình cầu cho họ đừng bị bất hạnh đau khổ nữa. Mình thấy cái người lầm lỗi mình không khinh, không chê mà cầu nguyện cho họ đừng lầm lỗi nữa. Cho nên khi mà quý Phật tử tụng cái lời khấn nguyện đó lâu quý vị, nó huân vào trong tạng thức một cái tư cách mới, một cái nhân cách mới, cái tính cách mới, làm cho mình bớt lầm lỗi, cái tư tưởng thiện được nhiều hơn, chuyển hóa mình.
[58:10]Hai người con sau khi hiện thần thông
[58:17]thuyết phục được vua cha tin đạo, vua cha tin đạo rồi thì mới xin mẹ đi xuất gia. Mẹ cho nói là coi như xong bổn phận. Cái đoạn này ám chỉ điều gì, ai biết? Đây là nghĩa bóng nha, không phải nghĩa đen đâu. Ám chỉ điều gì?
[58:40]Ám chỉ ngay tâm mình rồi. Nó có nhiều nghĩa, đoạn này có ba nghĩa.
[58:47]Là như quý Phật tử khi mà biết đạo tu bằng tư tưởng để chuyển hóa vào trong tạng thức. Mình huân tập cái tư tưởng tốt lành cho đến một ngày cái nhân cách mình đã thay đổi rất nhiều. Hễ đụng chuyện không nổi sân nữa, đụng chuyện không khoe khoang nữa, vân vân, cái tư cách mình đã chuyển hóa rất nhiều. Nghĩa là ở trong tạng thức á đã chuyển hóa rất nhiều. Con người mình trở thành con người tốt một cách tự nhiên không gượng ép, thì đó mới là lúc phát tâm xuất gia. Đó mới là lúc phát tâm xuất gia, đừng xuất gia vội trước. Vì sao? Vì người xuất gia là tinh hoa của đạo, nên đừng có bừa bãi. Mà cái ý nghĩa này nhắc nhở cho những người trụ trì khi nhận đệ tử.
[59:33]Cái người cư sĩ họ tới lui với mình học đạo thì sao cũng được hết, nhưng nếu họ muốn xuất gia thì phải xem họ chuyển hóa được tạng thức của họ đến cỡ nào. Và họ đã huân tập trong cái ba nghiệp: lời nói, ý nghĩ, việc làm đến mức độ nào để mình đánh giá coi cái tạng thức của người này đã chuyển được nhiều chưa. Khi nào thấy tạng thức người này chuyển được nhiều mới có thể chấp nhận cho người đó vào ở chùa. Đây là ý nghĩa thứ nhất. Đây là dặn những người trụ trì. Và những người Phật tử cũng vậy, ví dụ như muốn xuất gia, đừng vội vàng vào chùa liền, dễ bị tổn phước. Mình vào chùa liền mà cái tạng thức mình còn quá nhiều sai lầm,
[1:00:17]chưa chuyển hóa được nhiều, mà mình phủi cái tóc, mặc cái áo Phật, cho người ta lễ bái cung kính thì tổn phước dữ. Cái phước xuất gia không được lâu. Đến lúc nào phước xuất gia nó hết thì sao? Thì quay trở ra. Nên những cái người mà họ xuất gia rồi họ bị hoàn tục á, mình nhìn họ mình đừng có chê trách. Phải hiểu điều này, là cái phước làm tăng của họ quá ít, nó không đủ đi suốt đời. Mà tại sao cái phước làm tăng của họ bị ít? Tại sao? Nhiều nguyên nhân. Là nhiều khi cái phước họ gieo nó chưa có nhiều mà họ lật đật họ đi vào xuất gia nên họ hưởng mau hết. Hoặc là họ bất kính bậc đáng kính nên họ hết cái phước, không làm được tăng nữa.
[1:01:01]Hoặc là trước kia cái phước mà họ kính người xuất gia nó chưa được nhiều, họ kính được một vài ông thầy nào đó thôi, còn nhiều ông thầy khác họ không kính, nên cái phước làm tăng nó chưa đủ, vân vân rất nhiều rất nhiều. Và cái quan trọng là cái tạng thức của họ chưa chuyển hóa được mạnh, cái đức chưa lớn, mà vào làm người xuất gia để nhận người ta cung kính nhiều quá nên nó hết phước sớm. Hết phước sớm rồi phải quay ra. Tới lúc mà họ quay ra đó, giờ có trời cản cũng không được. Thì có ai đó mà tới kê súng màng tang bảo ra là bóp cò bắn chết liền, họ cũng quay ra, thà chết chứ không ở lại. Vì phước nó hết rồi.
[1:01:38]Tự trong lòng mình nó có cái thúc đẩy trong tâm mình. Cũng như một người mà đã đủ phước xuất gia cũng vậy. Do gieo trồng căn lành từ nhiều đời, do từ trong đời này đã gieo những căn lành, thì tới lúc nó phải đi tu. Bây giờ có ai mà để như kê súng ở màng tang, bảo hễ đi tu là tôi giết anh liền, thì nói thà giết tôi tôi cũng phải đi tu, vì cái đó phước làm tăng nó đủ nó thúc đẩy từ ở trong tâm. Nên mọi việc làm của chúng ta, cái hoàn cảnh cuộc đời chúng ta đưa đẩy, là do trong tâm mình mà ra. Mà cái tâm đó nó do nghiệp mà ra. Nó chi phối bởi nhân quả. Nên ở đây cũng vậy, cái người mà muốn xuất gia là phải tập tu ở trong giai đoạn cư sĩ
[1:02:21]thuần thục bằng những tư tưởng bên ngoài để chuyển hóa được tạng thức bên trong. Tương đối khá rồi hãy vào chùa. Đó là nghĩa thứ nhất. Cái nghĩa thứ hai đó là
[1:02:36]cái tác ý là cái cần thiết để tạo tâm hạnh. Cái tác ý bên ngoài rất là cần thiết, chớ đừng có tưởng nói rằng người tu theo đạo Phật rồi không có suy nghĩ. Hễ mà nói là à tôi tu thiền, tôi nhiếp tâm thanh tịnh, hễ nghĩ thiện nghĩ ác đều là sai, thì người này chưa hiểu đạo sâu sắc. Rất cần những cái tác ý. Vì sao? Vì khi chúng ta cố gắng nhiếp tâm cho thanh tịnh hay mình cố gắng niệm Phật cho miên mật, nhưng không phải là mình đã hết những sai lầm ở trong tâm sâu kín, phải không? Ví dụ như là một người còn tham lam, bây giờ gặp đạo ham tu vậy, cũng muốn tu, nhưng mà tâm tham còn, thì giờ phải sao?
[1:03:21]Mình phải tác ý diệt cái tâm tham đó. Là mình phải thường tâm nguyện trước Phật là con nguyện từ đây con biết buông xả, biết bố thí, biết cúng dường, biết san sẻ cho người khác, chứ con không còn tham lam, không còn muốn nhiều cho mình nữa. Đó là cái tư tưởng bên ngoài, nhưng mà nó chuyển hóa được cái tâm tham bên trong. Cái tác ý rất cần để tạo cái tâm hạnh. Hoặc là cái người biết đạo tu nhưng chợt thấy mình còn tự cao. Hễ đụng chuyện nói chuyện với ai cũng muốn nói hơn người ta, là muốn chứng tỏ là người ta kém hơn mình. Tu một thời gian chợt nhìn ra cái lỗi của mình, thì bây giờ phải làm sao?
[1:04:01]Thì cũng phải tác ý. Tác ý là tự mình khởi nghĩ điều đó là sai lầm, tâm nguyện là thôi thấy mình từ đây, mình mong cho người khác giỏi hơn mình. Nhìn thấy ai, hễ vừa chợt ý nghĩ khởi lên muốn nói hơn người ta, thì dừng lại, cầu nguyện cho người hơn mình. Những cái tác ý dần lần lần vậy nó tạo được cái tâm hạnh. Hoặc là cái người mà tu tới trình độ miên mật và có kết quả phi thường xuất hiện. Như cái người niệm Phật, niệm cho tới nhiếp tâm, nhất tâm bất loạn, tâm cực kỳ thanh tịnh, thấy hào quang sáng chói, thỉnh thoảng thường hay thấy Phật hiện ra, đó là những cái thắng cảnh hiện ra lần lần. Thì lúc đó tâm mình khởi lên cái gì?
[1:04:46]Dễ khởi lên cái kiêu mạn. Cái người tu thiền cũng vậy, nhiếp tâm được thanh tịnh, được an định lặng lẽ. Nhìn mọi người thấy ai cũng xao động hết, mà nhìn vào tâm mình thì lúc nào cũng bất động, thì người đó khởi cái tâm gì lên? Kiêu mạn, tự hào âm thầm bên trong nó khởi ra. Đây là điều ai cũng bị. Đó là lý do tại sao mà cái luân hồi rất khó thoát ra. Mình vừa tu tiến lên cái mình bị cái tự cao kéo tuột xuống lại. Vừa ráng nỗ lực tu hành vượt lên được thì khởi lên cái tự cao kéo mình tuột xuống lại. Thì ở chỗ này, chính cái tác ý bên ngoài nó chuyển được cái tâm ở bên trong. Là khi mình vừa nhiếp tâm được vào định hay mình niệm Phật được
[1:05:30]miên mật, thì mình phải khởi lên một cái tâm niệm là: mình chỉ là cỏ rác, chỉ là cát bụi thôi, mà con đường đi còn rất xa, bao nhiêu chư thánh còn vô cùng vĩ đại hơn mình nhiều. Mình khởi những cái tư tưởng như vậy để nó diệt cái tự cao tiềm ẩn ở bên trong. Nên những cái tác ý rất là cần thiết để tạo tâm hạnh. Đó là nghĩa thứ hai mà cái việc là hai người con khi hiện thần thông xong thì xin đi xuất gia. Và nghĩa thứ ba là thế này: thần thông là cái tạm thời trong cái việc thuyết phục người khác, mà cái giáo dục mới là cái lâu dài. Nghĩa là hai người con đã hiện thần thông trong chút xíu cho vua
[1:06:15]cha tin rằng đạo Phật có cái gì đó rất phi thường, rất vĩ đại. Nhưng mà không phải cứ hiện thần thông hoài. Rồi xuất gia đi. Tại cái việc giáo hóa về sau là việc của Phật. Khi vua cha đến với Phật thì được Phật giáo dục. Đó là chuyện mà lâu dài. Thì chúng ta cũng vậy, khi chúng ta đến với đạo thì nhiều khi mình bắt gặp một cái gì phi thường ở trong đạo, hay, nhưng mà không phải vì những cái đó, không phải là mình cứ bám vào cái đó hoài, vì cái đó nó không có bền. Mà cái quan trọng là mình tin được đạo, hiểu được đạo rồi, là phải giáo dục, rèn luyện bản thân, nghe giáo pháp, học giáo lý, mà chuyển hóa nội tâm mình.
[1:06:57]Thì đó mới là cái chuyện lâu dài, tạo thành cái quả lớn. Chứ còn mình thán phục vì những cái phi thường trong đạo Phật rồi thôi để đó, không đi đến đâu. Như mình gặp được một vị thầy nào đặc biệt, có trí tuệ, có thần thông, vân vân gì đó, mà mình nể phục, rồi thôi ngang đó ngừng lại, thì con đường đạo mình không có gì để nói. Mà phải làm sao học cho được giáo lý, áp dụng vào nội tâm mình, rèn luyện nội tâm mình để vượt lên, để tiến lên, đó mới là điều quan trọng. Điều này cũng dặn mấy thầy cũng vậy. Như quý thầy mà thấy người ta có kính trọng mình vì một cái gì đặc biệt của mình á thì không được sử dụng
[1:07:38]cái đó hoài, cái đó không quan trọng, mà phải dùng giáo lý để dạy dỗ người ta, đó mới là chuyện lâu dài.
[1:07:49]Có cái đoạn là khi mà vua đi đến Phật á, thì cái hậu cung cùng chung với thể nữ quyến thuộc nơi hậu cung, tức là ở trong cái cung vua phía sau trẫm á, rất nhiều cung nữ cũng đi theo. Điều đó nghĩa là gì? Là tượng trưng cho những cái tư tưởng mà mình giấu ở trong tàng thức cũng được chuyển hóa theo hết, phải không? Khi mình hướng về Phật pháp, về tu hành, chuyển được tàng thức có nghĩa là chuyển hết tất cả những tư tưởng thầm kín từ ở trong tàng thức đi theo. Nó là cái nghĩa như vậy. Cái đoạn này cũng nói thế này, đến cái phẩm Diệu Trang Nghiêm này á là sau cái phẩm Đà La Ni. Cái phẩm Đà La Ni là cái phẩm nói về hành uẩn.
[1:08:34]Cái tác dụng của hành uẩn nó như thế nào? Nó đã chi phối bí mật và tạo nên những thần thông. Nhưng mà mình vượt khỏi hành uẩn đó, đến được chỗ đối diện với thức uẩn này á, thì lúc đó là cái hành uẩn nó mới tác dụng phi thường. Những vị tu hành, những vị đạo sĩ mà ở non cao rừng thẳm mà có thần thông vĩ đại á, mà có đạo đức siêu việt á là những người mà tu đến thức uẩn. Họ vượt qua được hành uẩn, họ vượt qua được cái hang ổ của bản ngã, họ còn lại chút thức uẩn thôi. Thức uẩn này nó nó như là một cái màn vô minh nhẹ nhàng, mơ hồ mà gần đến chỗ Niết Bàn rồi. Người mà tu đến đây thì họ có thần thông gì?
[1:09:14]Thần thông rất là vĩ đại, mà chưa hoàn toàn giải thoát. Ở đây cũng gọi là Thần túc thông. Đây gọi là Thần túc thông. Những vị như vậy á là có khả năng là hiện phép thần biến được: một thân hiện thành nhiều thân, à đi vào đi xuyên qua vách đá, bay lên hư không, hiện lửa, hiện nước, hiện mưa, hiện gió đều được tự tại như ý. Đó là cái thần thông của người mà đã vượt khỏi hành uẩn, chỉ còn cái thức uẩn. Nên phẩm Diệu Trang Nghiêm là cái phẩm mà nói đến những người đã đến giai đoạn thức uẩn rồi. Lúc đó, Đức Phật kia vì vua nói pháp, chỉ dạy làm cho được lợi ích vui mừng. Vua rất vui đẹp. Bấy giờ, vua Diệu Trang Nghiêm cùng phu nhân mở chuỗi
[1:10:02]trân châu giá trị trăm nghìn đeo nơi cổ để rải trên Đức Phật. Chuỗi đó ở giữa hư không hoá thành đài báu bốn trụ, trong đài có giường báu lớn trải trên trăm nghìn muôn thiên y, trên đó có Đức Phật ngồi xếp bằng phóng hào quang sáng lớn. Nên là vua và phu nhân có đeo cái vòng ngọc nơi cổ rất là quý. Dĩ nhiên là cái vòng ngọc mà vua đeo nơi cổ thì quá quý rồi, phải không? Thì mới cởi cái mà mình cho là quý nhất để cúng Phật. Tượng trưng cho điều gì, ai biết? Cái này là nghĩa bóng.
[1:10:36]Đeo nơi cổ là tượng trưng cho cái gì?
[1:10:41]Lần tôi nhớ hồi tôi còn cư sĩ, chưa đi tu, thì cũng có đi sinh hoạt Gia đình Phật tử chung với mấy cái chị huynh trưởng. Có lần thấy chị nọ chị đeo một sợi dây chuyền vàng, tôi nhìn tôi mới nói rằng:
[1:10:58]"Cái này với sợi dây xích, hai cái nó giống nhau. Nó khác một chút là cái sợi dây xích này nó bằng sắt, mà này nó bằng vàng." Tôi nói vậy không biết họ có hiểu không? Nghĩa là gì? Nghĩa là cả hai đều là ràng buộc. Đều là mấy cái dây lòi tói được móc móc xích lại cột mình, không gì khác nhau hết trơn, phải không? Dòm lại mấy cái lắc, mấy cái dây chuyền coi giống không? Giống mấy cái móc xích người ta khóa cửa không? Khóa xe không? Giống không? Giống y chang hà. Chỉ có cái là cái kia đó mình bị ràng buộc một cách bắt buộc, bị xiềng xích bắt buộc; còn cái này mình thấy nó quý, mình tự nguyện. Và khi mình thấy nó quý thì nó cũng đều biến thành cái cái ràng buộc.
[1:11:43]Thì vua cha đeo cái quý, tức là cái cái ràng buộc nó tròng nơi cổ mà. Cái nó tròng nơi cổ tức là cái ràng buộc. Vì cho nó quý nên nó thành ràng buộc mình, còn mình không cho nó quý thì nó hết ràng buộc mình. Thế gian này cũng vậy. Bao nhiêu cái nhà cao, cửa rộng, xe Cup, xe Dream, xe hơi, xe xe tải hay gì đó, hễ mình cho nó quý thì nó biến thành cái sự ràng buộc.
[1:12:14]Nó ràng buộc rồi mình mới khổ. Từ vợ, con, rồi chồng, tất cả, mọi cái hễ mình cho là quý thì biến thành ràng buộc. Đó là lý do mà tại sao Đức Phật hay nói về thế gian là vô thường, mọi cái đều phải thay đổi, như một giấc mộng, như trong chiêm bao, như ảo ảnh, như làn khói. Là Phật dạy cho mình mình nhìn cuộc đời như vậy để đừng thấy cái gì là quý hết. Mà khi mình không thấy cái gì là quý hết thì mình không còn bị ràng buộc nữa, mình tự tại. Nên là cái cái yếu chỉ nằm ở chỗ mà vua cởi cái cái dây chuyền 10 24k đeo nơi cổ, có nạm mấy kim cương mười bao mấy chục kara gì đó, rồi đem lên cúng Phật.
[1:13:02]Buông xả cái sự ràng buộc mà do mình thấy nó là quý. Mà ở cảnh giới này cái gì là quý? Cái gì là quý? Đây tượng trưng cho cái người tu đến giai đoạn rất cao. Rất cao. Cái tâm rất tự tại, thần thông đã có đầy đủ. Thì ngang trước đó nó còn một chút tự hào, tự hào vì thấy công phu mình quá đặc biệt. Thì đây là cái cái ách cuối cùng cái người đó phải cởi ra. Cái chỗ này thì mình chưa ai có đâu, ở đây mình tu đâu tới đó đâu mà có, phải không? Nhưng mà bài kinh Pháp Hoa vì nói từ đầu tới cuối nên là Phật nói luôn tới giai đoạn rất cao. Nghĩa là người tu mà tới cái thức uẩn là tâm họ phủ trùm ở mười phương trời đất rồi, thần thông tự tại,
[1:13:51]biết được chuyện quá khứ vị lai, biết hết rồi, con người rất đặc biệt. Chưa giải thoát hoàn toàn vì còn cái gì? Phải còn sợi dây chuyền nơi nơi cổ. Tức là một chút tâm tự hào, thấy mình hơn người khác. Chính cái đây là cái trở ngại cuối cùng. Và chỗ này phải cởi ra đem cúng Phật. Tức là phải diệt cho sạch cái ngã mạn vi tế cuối cùng đó thì mới có thể giải thoát hoàn toàn được. Đây là cái chỗ mà ám chỉ. Chúng ta sống ở cuộc đời này cũng vậy, những cái gì mà mình thấy mình có được mình quý hơn người thì phải không phải là vất nó đi, mà diệt trừ cái ngã mạn bởi vì nó đi. Như mình giàu hơn người khác, mình sẽ có cái kiêu hãnh hơn
[1:14:37]thì diệt cái kiêu hãnh chứ không phải đem tiền bỏ hết. Đừng có đem tiền đừng đem tiền bỏ hết, có đem thì đưa vô đây. Ví dụ mình thấy mình có kiến thức hơn mình, bằng cấp mình cao hơn người khác, mình sẽ có một chút kiêu hãnh thì diệt cái kiêu hãnh nó đi. Đó là sợi dây chuyền vàng nơi cổ. Cái gì mình thấy quý thì đó là ràng buộc. Hoặc là mình tu, mình làm phước được nhiều, mình đi cúng chùa đầu này, mình cúng mình bố thí ở trại mồ côi kia, làm được rất nhiều việc công đức, mình có một chút tự hào thì buông nó đi, bỏ cái kiêu mạn đó thì mới có thể vượt lên cao hơn nữa. Đúng không? Nên học bài kinh này để ý, cái gì mà làm cho mình thấy mình
[1:15:25]hơn người khác, cái gì mà mình thấy mình quý giá thì từ đây nhìn nó như như sương khói buổi chiều mà thôi.
[1:15:37]Khi mà vua cởi được rồi thì Đức Phật mới ấn chứng liền, thì qua vô lượng kiếp sau tức là vua này sẽ thành Phật hiệu là Ta La Thọ Vương, nước tên Đại Quang, kiếp tên Đại Cao Vương. Nghĩa là ngay được cái nhân này cái quả hiện ra liền, Đức Phật nói liền. Mà cái ngã mạn cuối cùng vượt qua được thì người này chắc chắn thành Phật. Nên ổng vừa cởi cái sợi dây chuyền ra cúng Phật xong cái Phật thọ ký liền, thọ ký sẽ thành Phật liền. Chứ còn chưa cúng thì chưa thọ ký, không phải là Phật Phật kêu cò kè, không phải, nhưng mà là nhân quả, người buông được cái ngã mạn của mình thầm kín mình thì thọ ký liền.
[1:16:18]Một điều nữa nói rằng cái người nhỏ mà muốn độ cho người lớn thì phải có cái gì đặc biệt hơn người lớn, phải không? Ví dụ như con mà muốn độ cho cha, người dân mà muốn độ cho vua thì phải chứng tỏ rằng nhờ Phật pháp mình siêu việt hơn cái người cha của mình thì mình nói ổng già mới nghe, phải không? Như trong gia đình mình, con người em đi tu về nói chưa chắc anh chị nghe đâu. Nên đừng thèm nói gì mất công, cứ lo tu. Đến chừng nào mà tự họ cảm nhận được, thấy cái người em mình tu tự nhiên đạo đức nó chuyển biến rất phi thường, tư cách vượt lên hẳn, có những trí tuệ sáng suốt hẳn thì lần lần họ sẽ phát tâm.
[1:16:57]Đó, chính cái kết quả cụ thể nó sẽ chuyển hóa. Hoặc là như một ông chỉ huy, thủ trưởng một cơ quan á, có cái người lính thì cứ đi theo tin đạo, thấy nó bảo: "Thằng này mê tín." Nhưng mà chừng nào cái người lính của mình á đạo đức, hy sinh, làm công việc trong cơ quan rất là tốt đẹp, không tham lam gì mà ổng tin được, ổng thấy: "À, cái đạo thằng này nó theo có lý, làm cuối cùng làm lợi cho cơ quan, làm lợi cho xã hội." Ổng bắt đầu tin, nghĩa là có kết quả cụ thể. Bài kinh này thì có nhiều ý nghĩa như vậy. Và cuối cùng là gì? Cái bên ngoài huân tập dần dần nó sẽ chuyển hóa được cái bên trong. Hôm nay chúng ta nghe cái phẩm Diệu Trang Nghiêm Vương là vậy.
[1:17:40]Đó là những ý nghĩa đen, nghĩa bóng như vậy. Có ai hỏi gì không?