Transcript: Tình Yêu Tổ Quốc

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 52:29

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:00]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Thấm thoát rồi một năm lại trôi qua, rồi đêm giao thừa lại đến, chúng ta lại gặp nhau.

[0:11]Thực ra chúng ta gặp nhau ở đây không có bình thường. Bởi vì ở đây là rừng núi hoang vắng, chúng ta phải đi cả đoạn đường dài mới vào cái thung lũng của chùa Phật Quang này. Thành ra thật là là xúc động nên chúng ta có một cái giao thừa đón năm mới cũng rất là ấm cúng. Thế mà tại sao ta là tu theo Phật mà ta đón giao thừa? Giao thừa là gì? Chính là là truyền thống của dân tộc. Nhưng có ai đi tu có ai đi tu rồi mà đến ngày Tết lòng lạnh băng băng không?

[0:53]Không chút cảm xúc không? Có không? Có ai giơ tay lên? Thầy bái làm sư tổ luôn. Tại tu quá cao siêu. Không, phải không? Tức là dù ta là đệ tử Phật, thậm chí dù ta đã xuất gia rồi nghĩa là cắt ái từ thân vậy mà ngày Tết đến ta vẫn nghe lòng nao nao. Vì sao vậy? Cái nao nao đó ở đâu ra? Chỉ bởi vì ta là người Việt Nam và cái máu của người Việt Nam đó không bao giờ ngừng chảy trong lòng mình. Vì vậy, quý thầy cô đã xuất gia nhưng mà hễ Tết đến thì cái truyền thống của dân tộc, cái tình tự của dân tộc vẫn bộc phát mãnh liệt mà không ai kìm chế được. Không ai mà cái chùa mà đến Tết mà cứ như người thường

[1:44]không đèn, không nhang, không khói, không chuông, không hoa, không quả hết, không phải hết. Tới ngày Tết là chùa phải tổ chức rất là long trọng để đón Phật tử nữa. Bởi vì sao? Bởi vì ngày Tết cũng là ngày Phật tử cho là thiêng liêng mà phải đi chùa, nên ta thấy

[2:03]cái tình tự của dân tộc, cái truyền thống của dân tộc với cái cái sự thiêng liêng của Phật pháp nó quyện lại thành một. Mà ta không chối cãi được nữa. Thế nên hễ ta là người Việt Nam, tự nhiên ta cũng là người đệ tử Phật. Mà ta là người đệ tử Phật, tự nhiên ta cũng là người Việt Nam không biết sao. Hai cái đó quyện lại, hai cái đó tức là nó cộng lại đó, một cái công thức là: Việt Nam cộng Phật pháp bằng... Đố ai biết bằng cái gì? Ta có hai cái cộng đó là ta có cái Lạc Long Quân - Âu Cơ ha. Ta có Phật Tổ Như Lai. Vì chuyện Lạc Long Quân - Âu Cơ, chuyện Rồng Tiên là cội nguồn của dân tộc ta và tổ tiên ta rất vĩ đại.

[2:55]Cái truyền thuyết về Rồng Tiên không phải là chuyện đùa, không phải là chuyện thêu dệt, huyễn hoặc mà nhiều nhà sử học vì quen theo cái khoa học thực dụng ngày nay đã không biết rằng đó là câu chuyện có thật. Cho tổ tiên ta rất là vĩ đại, rất là cao siêu. Rồi khi đạo Phật đến, ta lại có Phật Tổ Như Lai. Cái đạo lý mênh mông bát ngát mở ra thì trùng trùng cả vũ trụ, mà nắm lại thì tìm ngã, bản ngã không có. Cái đạo Phật pháp ta cao siêu như vậy. Và cái Phật pháp ta như vậy mở ra là bao dung cả vũ trụ, mà thu lại một cái mất luôn cả bản ngã đã đi vào dân tộc ta. Đi vào cộng với cái truyền thuyết Rồng Tiên của

[3:41]ta thế là ta có Việt Nam cộng với Phật pháp sẽ bằng một điểm son cho thế giới ở tương lai. Ta tin như vậy.

[3:56]Với người Việt Nam ta, với cái truyền thống 4000 năm văn hóa, bất khuất, đậm đà, giản dị, mộc mạc và thông minh như vậy, cộng với cái giáo lý của đạo Phật cao siêu như thế thì chắc chắn rằng đất nước ta sẽ một ngày một bước lên, một bước lên để đi tới, ta có quyền hy vọng như vậy. Và có cái điều thầy nghĩ rằng ở đây các sư bác, sư chú chắc cũng đồng quan điểm với thầy cũng như mọi người. Cứ đến ngày Tết, nhất là vào cái đêm giao thừa này, có cái điều đạo lý gì để nói với nhau mà thầy cứ bị bị bị cái băn khoăn cái băn khoăn cái quặn cái cái cái lòng cứ bồi hồi nhớ đến cái quê hương đất nước mình không hiểu tại sao như vậy, không hiểu tại sao.

[4:53]Mặc dù là đi tu rồi vậy nhưng mà cái tình yêu nước trong lòng thầy vẫn còn nhiều nên thường là trong cái đêm giao thừa mà tâm sự với những người đệ tử trong nhà, thì thầy hay nói về tình yêu nước là vậy. Thật ra cái đêm giao thừa này làm bài giáo pháp không có nói rộng rãi ra bên ngoài mà chỉ nói cho những người trong nhà. Vậy mà những người nào đêm giao thừa đã về đây thì người đó đã trở thành người người người trong nhà nha. Vì giao thừa mà dám bỏ nhà lên đây ăn giao thừa với thầy thì người đó thành người trong nhà ở chùa, chỉ có cái là chưa cạo đầu thôi. Mai từ từ thầy sẽ cạo hết, không còn ai thoát đâu, bắt.

[5:37]Nói về tình yêu nước thì ta cũng nói nhiều lần. Nhưng hôm nay, thầy nói thêm một khía cạnh, một khía cạnh nho nhỏ của lòng yêu nước. Yêu nước là gì? Yêu nước gồm có nhiều yếu tố, nhưng có bốn yếu tố chính. Thứ nhất là ta yêu đồng bào của mình. Thật ra cái tình yêu đồng bào á vì những người nói cùng giọng nói với ta, cùng huyết thống cùng họ với ta, cùng chịu chung hệ thống pháp luật với ta, cùng sống trên dải non sông gấm vóc với ta, cùng tính ra cũng có máu mủ thân tộc với ta. Vì chia họ rồi phân nhánh, chứ có thể là ta có cùng huyết thống chứ không phải không. Nhưng vì đông người quá mà trái tim ta nhỏ quá

[6:33]nên ta không đủ sức yêu hết cả 80 triệu con người đồng bào Việt Nam này, vì trái tim ta nhỏ. Ta yêu ai? Ta chỉ yêu thương một vài người trong gia đình mình. Cái người nào mà có trái tim lớn một chút, bắt đầu biết thương yêu dòng họ, thương yêu láng giềng. Người nào trái tim lớn chút nữa, thương yêu bạn bè, những đồng nghiệp của mình là tốt rồi đó. Hiếm có người nào có đủ trái tim để yêu 80 triệu con người Việt Nam này, hiếm có, trái tim nó rất vĩ đại.

[7:10]Cho ta chưa nói tới yêu hết nhân loại, hoặc là cực kỳ lý tưởng đến nỗi là yêu hết chúng sinh, chỉ yêu hết đồng bào này thôi, xét lại lòng mình, chưa ai có hết. Và chính vì vậy, tuy ta nói rất nhiều về lòng yêu nước, nhưng hãy xét lại ta vẫn còn thiếu. Đạo Phật sẽ nhắc ta điều này. Nhắc ta mỗi ngày ta quỳ trước Phật, ta nguyện lòng thương yêu tất cả chúng sinh và ta phải nguyện với tất cả sự chân thành tha thiết của mình. Chứ không phải nói như một khẩu hiệu. Không phải là là là cứ quỳ xuống là: "Chúng sinh vô biên thề nguyện độ." đọc cho nó qua, mà trong tim mình không dính gì cái chữ đó hết. Ở đây, đạo Phật buộc ta phải quỳ xuống,

[7:54]ta hứa với Phật với tất cả sự tha thiết của mình sẽ thương yêu được tất cả chúng sinh. Mà cứ mỗi ngày ta hứa với Phật một cách tha thiết thật tình như vậy thì lúc đó lần lần ta yêu đông người lên dần lần lần mà cái số tăng lên rất là nhanh. Mới đầu ta chỉ yêu được gia đình mình, rồi sau đó ta tăng lên họ hàng, rồi láng giềng, rồi bạn bè, rồi đồng nghiệp, rồi ta tăng vù vù vù lên, đến một lúc đó 80 triệu con người Việt Nam này nằm trong trái tim của ta.

[8:23]Ta thấy có những anh hùng ví dụ khi đất nước bị lầm than, à bị xâm chiếm, bị áp bức, họ không kể cái tính mạng của mình, cầm gươm, cầm súng lên đường mà chiến đấu. Có thể họ phải bỏ thây nơi sa trường, máu họ sẽ đổ xuống một cái vùng đất mà không ai biết tới. Và có thể cái người thân của họ không bao giờ nhận được cái xác của họ để đem chôn, và có thể cái xương họ vùi ở một góc rừng nào đó, vĩnh viễn không còn ai biết tới. Và có thể tên họ lần lần cũng chìm trong quên lãng, chỉ biết rằng có những người chiến sĩ đã lên đường chiến đấu. Cái lòng dũng cảm đó nó cũng là một biểu hiện của tình yêu đất nước.

[9:09]Nhưng cái tình yêu đất nước đó còn phải được thử thách một lần nữa vào trong thời bình. Nghĩa là trong chiến tranh, mình dám hy sinh tính mạng của mình để chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Nhưng mà khi trong thời bình làm một ông cán bộ tiếp xúc với dân hằng ngày, mình có đủ tình thương yêu tràn ngập hết tất cả hay không? Hay là được ba tháng, dân cứ vòi vòi vĩnh cự nự bắt đầu lòng mình chai đá trở lại. Đây là một thử thách mà nhiều cán bộ đã không vượt qua được thử thách cái thứ hai này. Tức là vượt qua được cái thử thách thứ nhất là không sợ chết để chiến đấu cho quê hương, nhưng mà cái thử thách thứ hai là vào trong thời bình

[9:49]mà tiếp xúc với dân, cái lòng yêu thương bắt đầu nó nguội lạnh lại. Còn khi thời bình tiếp xúc với từng con người đó, lúc đó cái tình yêu đồng bào, tình yêu nước nó mới là cái gì cụ thể. Đừng nói ta yêu nước Việt Nam, xin hãy yêu từng con người Việt Nam đến với mình cái đã. Nên đây là điều mà ta mong rằng là cái giáo trình về lòng yêu nước dạy cho học sinh, dạy cho cán bộ phải thành tựu được điều này, phải xây dựng được cái tâm hồn này. Nó yêu thương Việt Nam, tức là phải yêu thương được từng con người Việt Nam mà ta phải gặp gỡ, ta phải tiếp xúc, ta phải giúp đỡ trong từng ngày và hết năm này qua năm kia như vậy.

[10:34]Chúng ta có thấy điều đó không? Đây là điều một thực tế, phải không?

[10:41]Đó là cái thứ nhất là yêu đồng bào, cái thứ hai là yêu cái dải non sông mà đã thắm đầy máu của bao nhiêu tổ tiên anh hùng đã đổ xuống để giữ gìn cái đất nước này.

[10:55]Giờ đây, những ngày tháng ta đặt chân trên đất nước của ta, ta đi qua khắp mọi miền một cách bình yên, nơi kia cái ngôi nhà mọc lên, nơi nọ chiếc cầu sắp sửa bắc qua, đằng xa nọ nữa thì cái con đường đang đang ủi, đang lu... thì ta thấy quê hương mình cứ phát triển từng ngày, phát triển từng ngày. Mọi người đi xe nhiều hơn làm cho đường kẹt hơn, quần áo đẹp hơn, mua sắm nhiều hơn. Nhưng ta đâu biết rằng ở phía sau của những điều đẹp đẽ đó là máu của bao anh hùng đã đổ xuống để cho quê hương này đứng dậy. Hồi nhỏ, thầy nhớ thầy đọc cái bài Tôi yêu nước tôi. Bởi vì tôi thở cái không khí mà tổ tiên tôi đã thở,

[11:40]tôi bước chân lên mảnh đất mà tổ tiên tôi đã bước, tôi sống trong cái bình yên mà tổ tiên tôi đã chết để giữ lấy nó, vân vân. Những điều đó làm thầy xúc động cả một cuộc đời của mình. Và chúng ta vậy, chúng ta yêu nước, tức là yêu cả cái dải non sông gấm vóc này với biết bao nhiêu là công lao, xương máu của tổ tiên đã đổ xuống. Cái thứ ba nữa gọi là yêu nước nữa là ta yêu cái văn hóa của ta. Cái văn hóa này nó không lẫn, đôi khi nó hơi giống chút xíu nhưng nó không lẫn với văn hóa của các dân tộc khác, mà ngày nay ta đang có nguy cơ bị đánh mất, là hiện nay các lối sống của phương Tây, ta dùng cái chữ lối sống bởi vì nó không phải văn hóa,

[12:27]nó buông tuồng, nó bừa bãi, nó không phải là văn hóa, nó chỉ là lối sống thôi. Cái lối sống của phương Tây nó đang đánh, đánh vỡ văn hóa của ta từng ngày, từng ngày. Đó là một cái lối sống của Tây phương phá vỡ văn hóa của dân tộc. Nên những người nào mà chấp nhận cái lối sống đó là những người phản bội văn hóa dân tộc, cũng có nghĩa là người đó không yêu nước. Vì không yêu cái văn hóa của mình tức là không yêu nước. Cái văn hóa của ta là gì? Là người phụ nữ đoan trang, kín đáo. Là người đàn ông gì? Có trách nhiệm, biết gánh vác. Cái văn hóa của ta là gì? Là đậm đà tình nghĩa, con người sống có trách nhiệm với nhau.

[13:13]Cha mẹ thương yêu con cái, con cái hiếu kính cha mẹ. Con người sống có tình có nghĩa với nhau, biết ơn biết nghĩa với nhau, cái văn hóa Việt Nam và nhiều, nhiều, nhiều hơn nữa. Cái văn hóa ta, ta đi lên từ một dân tộc nghèo nàn, từ cánh đồng lúa xanh, từ cái con kinh là xa tít, từ cái tiếng hò trên sông, từ cái mái dừa, từ cái bóng trăng, ta đi lên từ những điều thơ mộng, giản dị, bình yên và nghèo nàn đó. Nhưng đến khi hội nhập vào cái thế giới, bước lên từng ngày, ta có thể quên cội nguồn, ta quên cái văn hóa đẹp từ cái sự bình dị đó để ta chạy theo cái hào nhoáng của phương Tây. Cũng may là vừa rồi, trong cái dịp Tết này

[14:02]ở Thành phố Hồ Chí Minh, ngay cái trục đường Nguyễn Huệ chính thì chính quyền cho dựng lại tất cả những hình ảnh gọi là của quê hương. Ngay cái đường Nguyễn Huệ vậy đó mà dựng luôn nguyên cái ao sen, bắc cái cầu khỉ đi qua, những mái tranh, những cái vó, tức là toàn là những hình ảnh quê hương rất là mộc mạc, đơn sơ được dựng lại trên cái đường phố hoa lệ. Ta rất kính phục người nào đã nghĩ đến điều này. Ta rất biết ơn những nhà lãnh đạo thành phố đã dựng lên cái hình ảnh, cái văn hóa của dân tộc trong cái ngày mà ta đón Tết như vậy, ta rất là biết ơn. Xin cho một tràng pháo tay để tán thán những người đã làm được cái điều đó.

[14:49]Nên khi ta yêu nước, ta phải biết đâu là văn hóa của dân tộc để ta yêu quý, ta giữ gìn, mà không cho các lối sống ngoại lai, buông tuồng của nước ngoài đánh vỡ. Đây là trách nhiệm của ta. Đó là ba cái yếu tố đó. Còn yếu tố thứ tư, trong cái tình yêu nước nó có một cái tình nữa là tình yêu kính lãnh tụ của mình. Nếu cái người dân mà không yêu kính lãnh tụ, đất nước nó lỏng liền và không biết chông chênh, sụp đổ lúc nào, không biết bất an, rối loạn lúc nào. Cái người lãnh tụ buộc thì họ phải lo cho dân, lo cho nước thì họ mới leo được tới chức đó, chứ nếu họ không có công họ không leo lên được. Từng ngày đêm thức trắng để tính toán những chính sách

[15:37]mà đưa quốc gia thoát khỏi đói nghèo, để giữ gìn quốc gia được bình yên, vững mạnh. Đó là bổn phận của họ. Họ phải thương dân, thương đến cỡ nào ta không biết nhưng phải thương. Nhưng mà bổn phận ngược lại, người dân phải yêu kính lãnh tụ của mình. Tại sao vậy? Bởi vì ngày xưa trong cái chế độ quân chủ phong kiến, ta có cái đạo lý trung quân ái quốc, nghĩa là ta yêu nước, ta phải trung với vua. Cái lòng trung thành nó có cái tính yêu kính ở trong đó đó, cái yêu kính. Cái người quân thần họ yêu thương ông vua của mình, kính trọng ông vua của mình. Nhờ vậy, nó tạo thành một cái khối đoàn kết chặt

[16:17]chẽ của dân tộc mà bên ngoài khó đánh vỡ được. Hễ yêu nước thì phải trung với vua, nghĩa là trung quân ái quốc, ái quốc trung quân. Nhưng mà ngày nay, trong cái chế độ dân chủ, cái người lãnh tụ họ có nhiệm kỳ, họ lên dân chưa kịp thương... à qua ông khác cái hết thương. Cứ vậy mới mới, cho nên nếu nói về lòng yêu nước, hay lắm là ta chỉ đạt được ba yếu tố đầu, là ta yêu đồng bào, ta yêu dải non sông, ta yêu cái văn hóa, nhưng mà ta khó có được cái thứ tư là yêu kính lãnh tụ của mình. Đó là điều thiếu, và chính vì thiếu cái này cho nên cái tình yêu nước trong lòng ta không có trọn vẹn. Và ngày hôm nay, thầy muốn nói về cái góc này trong cái đêm giao thừa này.

[17:03]Thầy nhớ hồi nhỏ có một lần thầy đi hớt tóc, tại hồi đó chưa cạo, chưa cạo, còn còn tóc thì phải đi hớt, thì vô một cái tiệm hớt tóc ven đường, cái ông hớt tóc ổng che một cái chòi nhỏ, thì thầy ngồi chờ để ổng hớt cái ông kia trước rồi tới thầy sau.

[17:23]Thì cái ông kia nói chuyện nọ, thì ổng nói chuyện nhiều lắm, trong đó ổng có nói câu này: "Bạc như dân mà bất nhân như lính".

[17:31]Thì ổng không giải thích, nhưng mà cái câu đó ám ảnh thầy suốt mấy chục năm. "Bạc như dân mà bất nhân như lính", có nghĩa là người dân thì bạc vì chẳng nhớ ơn ai, chữ "bạc" nghĩa là không nhớ ơn, mà bất nhân nghĩa là ác. Thế vì sao vậy? Vì sao người ta phải buộc miệng nói thành câu đó? Bởi vì rút kinh nghiệm từ nhiều cái thời đại và cuộc sống thực tế. Nghĩa là có những đoàn quân họ đi qua tới đâu là họ cướp bóc và hãm hiếp phụ nữ, ăn hiếp người ta. Hễ là ai nói câu trái ý là quáng bạt tai, đánh người ta té, lủi vô đường liền, ỷ mình cầm cây súng, cầm cây gươm, không ai dám đụng tới. Nghĩa là ai mà kênh kênh lại là xách đầu người ta lên tát cho bạt tai.

[18:14]Rồi thậm chí là đi ngang qua thấy con gà người ta lại thích ăn là chụp con gà bẻ cổ cái bỏ vô túi rồi đi luôn. Rồi thậm chí là vô thấy hũ gạo người ta hoặc là tiền người ta để là hốt đi luôn, tức là lính cũng là cướp. Có những đoàn quân như vậy. Hoặc là ta nhớ vào cái thời mà Pháp thuộc, có những đoàn quân họ đi vào những làng quê mà họ đi với tính cách diệt chủng, gặp dân là bắn chết, gặp phụ nữ là cưỡng hiếp. Đó là chủ trương của những đội quân xâm lược. Cho nên người dân họ thấy lính đâu là họ sợ, họ nói là: "Bất nhân như lính". Nhưng tại sao bạc như dân? Bởi vì người dân ít có biết ơn. Mà ít có biết ơn là một một tính chất bình thường

[18:55]của con người, tại vì con người vốn mau quên ơn. Chỉ những người rất có đạo đức mới có lòng biết ơn lâu dài, còn đa phần chúng ta đều nhanh chóng quên ơn. Và người dân họ chiếm đa số như vậy, nên có thể là cái công ơn của một vị anh hùng như thế, một ông vua như thế, một ông quan như thế, đến đó lo cho dân trong cái tỉnh đó rồi ổng đượ- đổi đi. Trong ổng ở đó là ổng cũng làm được nhiều điều tốt, dân cũng có một số người nhớ ơn, nhưng rồi người ta sẽ mau quên. Nên người ta có câu than là "bạc như dân mà bất nhân như lính". Tuy nhiên, đó là hiện tượng chứ không phải là luôn luôn là bản chất. Vừa rồi vậy, vừa rồi cái sau cơn bão số mười Durian mà thổi vào cái Vũng Tàu - Bà

[19:39]Rịa đó, chùa, cốc sập tùm lum, nhà cửa sập quá chừng, mấy chục ngàn căn nhà sập. Sau khi mà chùa mình đã đi thăm, tặng quà trong công tác từ thiện với một số, chứ chúng ta không làm được hết tại vì sập nhiều quá, cho dân. Rồi ta cũng đi thăm mấy đồn biên phòng, thì khi đến các đồn biên phòng có những đồn cũng bị sập te tua luôn. Nhưng nhưng cái câu nói mà "bất nhân như lính" nó vô nghĩa. Thì khi ta đến cái đồn biên phòng á, thì thấy mấy anh lính biên phòng là bỏ hết việc của mình để mà cứ lo dựng nhà lại cho dân. Cái chỗ biên phòng ở là cái chỗ mà người dân vắng, tại ở biên giới mà, hay là ở vùng biển, vùng xa.

[20:23]Những người đánh cá họ kéo cả gia đình họ về đó họ đánh cá, con cái đâu có được học, thế là mấy anh lính biên phòng phải cất cái lớp học tình thương lên, kéo mấy đứa nhỏ vô dạy cho nó hằng đêm, chứ sợ nó thất học. Mà khi mà có chuyện xảy ra thì lo cho dân trước. Nên ở nơi nào có cái đồn biên phòng thì ở đó đời sống lành mạnh, ổn định. Mà điều lệnh mà ghi trên bảng thầy đọc thấy: Cấm binh sĩ hút thuốc, uống rượu. Nói còn hơn thầy tu luôn, đặc biệt. Lúc đó mới thấy là là cái cái cái cái câu mà phê bình "bất nhân như lính" nó nó hết. Tại vì cái người lính họ có cái kỷ luật nghiêm, họ được dạy cái đạo đức kỹ lưỡng.

[21:04]Nên khi đi cái đợt đó về thầy bị xúc động bởi những cái người lính lo cho dân như vậy nên thầy đã viết cái bài Rất thương anh.

[21:40]Thương anh tay súng ven trời, băng qua biển gió trùng khơi.

[21:50]Thương anh đêm vắng im ngồi, canh cho Tổ quốc niềm vui.

[22:00]Cầu kinh vang giữa đêm trường, tôi nghe rừng núi mờ sương.

[22:10]Chuông khuya ngân tiếng êm đềm, tôi đi vào cõi bình yên.

[22:41]Vầng hồng cho tia nắng soi, trường học cho em bé vui, mẹ già bao năm nữa thôi vẫn thương cuộc đời. Bởi vì anh đang đứng đây, đồng đội chung vai nắm tay, nghìn trời quê hương đắm say vững tin ngày mai. Mùa xuân thì chim reo ca hoa vàng tươi thắm. Còn anh miền xa xôi mây gió quanh năm. Nhiều khi anh xông pha qua bên trời giông bão,

[23:21]chở che em thơ ngây thơ vơi bớt thương đau.

[23:29]Nước non mến yêu chung màu cờ. Có anh tối tăm thêm rạng rỡ.

[23:45]Bắc Nam biết bao năm đợi chờ.

[23:53]Ngày mai nắng hồng đẹp như mơ.

[24:04]Nhưng cái còn lại là bạc như dân, tức là cái người dân bạc không có thương người lãnh tụ của mình đã bị phê bình và ta sẽ làm cho điều đó không còn nữa. Là không có cái dân bạc nữa, mà ta sẽ có một đất nước mà cái người lãnh tụ thương dân và dân yêu kính lãnh tụ của mình. Thì như vậy cái tình tự dân tộc rất là đậm đà, cái sự gắn bó, đoàn kết thành một khối vững chắc mà không ai đánh vỡ được. Mọi người có đồng ý không? Có đồng ý ta sẽ, ta sẽ sẽ nói về điều này, ta sẽ thực hiện được điều này trong cái đất nước của mình? Ví dụ có người hỏi: "Lãnh tụ thương dân thì dân mới thương lại chứ. Làm sao bắt khơi khơi dân thương lãnh tụ?". Không phải.

[24:47]Người ta lên được tới chức đó, dù ít dù nhiều có thể người ta còn khuyết điểm, nhưng buộc người ta phải có, lo cho dân, phải tạo ra những chính sách tốt, bắt buộc phải vậy. Nên lãnh tụ thương dân thì đó là cái thiên chức của họ. Người lãnh tụ không thể không thương dân. Đạo lý cuộc sống bắt buộc họ phải thương dân. Và người dân yêu kính lại lãnh tụ của mình cũng là một đạo lý thiêng liêng. Và đừng ai đợi ai trước, giống như ta nói năm ngoái đừng chờ đợi, đừng đợi người ta cười với mình rồi mình mới nở nụ cười lại, đừng đợi người ta thương mình rồi mình mới thương lại. Thì cũng vậy, lãnh tụ và dân cũng như vậy,

[25:28]ta đừng có đợi ai thương ai trước và ta phải luôn luôn là dành trước như vậy. Cũng giống như ở trong chùa vậy, ví dụ như như thầy, thầy phải thương đệ tử mình như như ruột thịt và đệ tử phải thương thầy như như ruột dư. Thì như vậy cái chùa mới là mới ấm cúng được. Đó là cái đạo lý mà trong đạo cũng phải như vậy thôi, đó là cái sự bắt buộc, chứ không phải nói tôi tu giải thoát rồi tôi tu tôi không thương ai hết là không được. Phải là người này thương người kia như ruột thịt, người kia thương lại người này như ruột dư thì nó mới là đậm đà, đẹp đẽ.

[26:06]Bây giờ cũng vậy, như Phật đã Niết bàn nhưng mà lòng kính yêu Phật cũng phải là một đạo lý thiêng liêng. Ta là đệ tử Phật, dù Phật đã Niết bàn nhưng mà lòng ta phải yêu kính khôn nguôi, cái lòng thương Phật phải không bao giờ dừng trong tim mình, cái lòng tôn kính Phật nó như vậy. Đó là đạo lý bắt buộc mà ta không thể làm khác được. Còn nếu ta thiếu thì ta là cái gì đó, ta là gì? Chưa có nói là ác quỷ nha, không nói nha, nhưng ta là cái gì đó mà không lớn nổi thành người, như vậy. Ví dụ như là những lãnh tụ của các quốc gia vậy, có thể là họ còn những khuyết điểm cá nhân vì chưa phải là thánh, nhưng mà cũng giống như cha ta, mẹ ta đâu phải là thánh.

[26:50]Cha mẹ ta vẫn còn khuyết điểm vậy, nhưng mà ta vẫn phải hiếu kính cha mẹ ta. Thì những người lãnh tụ đất nước cũng vậy, có thể họ còn khuyết điểm cá nhân nhưng mà ta cũng phải yêu kính họ, chỉ trừ những trường hợp rất hiếm đó là những bạo chúa mà tàn ác với dân, cũng như những cái cha mẹ ác độc mà đày đọa, hành hạ con cái thì cũng có chứ không phải không. Đó là chuyện khác nhưng đó là hiếm nên ta không đặt thành vấn đề để nói. Còn đa phần thì đạo lý là vậy, con phải yêu kính cha mẹ, cha mẹ là thương yêu con, là đệ tử yêu kính thầy, thầy thương yêu đệ tử, cũng giống như chúng ta là đệ tử Phật, ta phải yêu kính Phật đời đời vậy.

[27:32]Và Đức Phật dù đã Niết bàn nhưng lúc nào Người cũng thương yêu ta, che chở ta. Và cũng vậy, trong một đất nước vậy, người dân yêu kính cái người lãnh tụ của mình và người lãnh tụ cũng thương yêu dân của mình, đó là đạo lý. Thế nên muốn phá vỡ lòng yêu nước của dân, kẻ địch họ chỉ cần gieo cái dư luận là làm cho dân xem thường lãnh tụ, tức là họ cứ nói xấu cái người lãnh tụ là đất nước nó suy yếu liền, phá vỡ cái mảng tình yêu đất nước. Và người dân không yêu nước nữa thì họ rất là dễ chống phá. Nên ta thấy khi ta nghe một câu nói nào đó của ai, không biết họ vô tình hay họ giả vờ vô tình mà nói những cái câu xúc phạm tới lãnh tụ hoặc làm cho

[28:16]ta bớt yêu kính lãnh tụ của ta thì ta phải đề phòng. Có thể cái người này họ hiểu sai nhưng có thể người này nằm trong một đường dây âm mưu. Đó là cái công thức của tâm lý, phá vỡ được cái tình yêu lãnh tụ là phá vỡ được tình yêu nước trong lòng ta. Từ đây ta cẩn thận. Thì khi người dân họ trung với ông vua, gọi là yêu kính ông vua, thì ông vua đó có thực quyền, cho nên đất nước rất bền vững. Ngày nay có một số nước quân chủ vẫn còn vua và người dân cũng yêu ông vua của họ, như cái người dân Nhật họ vẫn thương yêu Nhật hoàng của họ, hoặc là người dân Thái Lan họ vẫn thương yêu vua, Quốc vương của họ.

[28:58]Cái tình yêu đó cũng đẹp, nó cũng nằm trong cái tình yêu nước của họ, nhưng chỉ tiếc một cái là ông vua không có thực quyền, cho nên nó không tạo thành một cái sự liên kết chặt chẽ của đất nước. Nên ta phải biết là không cần phải đợi là vua, hễ là lãnh tụ, người có công với đất nước ta đều phải phải yêu kính. Vì vậy đã đến lúc Bộ Giáo dục phải xem xét, soạn lại, bổ sung lại cái ý nghĩa của lòng yêu nước, là trong đó phải đưa cái yếu tố là yêu kính lãnh tụ là một phẩm chất quan trọng phải được nhấn mạnh và đủ để cho các em học sinh thắng lướt được các xảo thuật của ngoại bang khi họ âm mưu muốn phá vỡ lòng yêu nước của các em.

[29:42]Đây là trách nhiệm của của Bộ Giáo dục. Có một lần vậy, cái người Phật tử họ mua cho thầy cái cái sữa tắm. Tại họ biết thầy thuộc loại ở không được sạch, mà đưa cục xà bông cứng quá thì chà không kỹ thì họ sẽ không đi gần thầy được, cho nên họ đưa cho thầy cái sữa tắm. Tới chừng mà thầy vô nhà vệ sinh thầy tắm rồi thầy nhìn vô thấy hết hồn là cái chai sữa tắm in hình Đức Phật ở trong. Mà hễ là xà bông thì luôn luôn ta phải đem vào phòng vệ sinh phải không? Luôn luôn. Thì mới giật mình, đây là âm mưu rất hiểm độc. Tức là cái hình ảnh Đức Phật mà nó tạo điều kiện để người ta đem vào cái chỗ không sạch sẽ để từ từ người ta sẽ mất lòng yêu kính

[30:23]Đức Phật và như vậy phá vỡ cái tình yêu đạo Phật luôn. Bởi vì tình yêu đạo ta trong đó có cái tình yêu giáo chủ của ta. Đây là âm mưu rất hiểm độc, nên ta thấy có thể là không phải là chuyện họ vô tình họ làm, có thể là nằm trong một cái âm mưu rất là lớn. Cho nên đây sau này nếu ta gặp được như vậy ta phải phản đối quyết liệt cái hãng đó, nếu cần ta kiện họ ra tòa án vì họ đã xúc phạm tới văn hóa và tín ngưỡng của Việt Nam. Nếu cần ta phải làm mạnh, không có sợ. Đây cũng là một trong những âm mưu. Nên có thời gian mà đăng hình Đức Phật lên áo tắm hoặc là giày dép hay đồ chơi để nó làm là thế tục hóa,

[31:03]dung tục hóa, tầm thường hóa đi cái hình ảnh tôn kính của Đức Phật. Mà phá vỡ được cái lòng yêu kính giáo chủ rồi, tức là cái tôn giáo đó sắp sửa mất. Hôm đó vậy, có một lần có quý thầy quý cô ở học viện, học viện Phật giáo Sài Gòn lên thăm thầy. Thì thầy có nói điều này, thầy nói một tôn giáo muốn mạnh thì cái lòng tôn kính với giáo chủ cao.

[31:28]Thì ta thấy Thiên Chúa thì họ là cứ tôn sùng Thượng đế và Giê-su. Còn bên Hồi giáo, Allah là duy nhất, không có người nào khác Allah. Nhưng trong đạo Phật mình thì ngược lại. Thứ nhất, ta xưng ra nhiều Đức Phật, nên lòng tôn kính của ta gửi qua nhiều Đức Phật quá rồi loãng loãng bớt, Phật này không đủ Phật kia nữa. Đó là một cái dở. Rồi thứ hai là có nhiều giáo lý phản bội, phá vỡ lòng tôn kính Đức Phật. Không biết họ hay thế nào không biết, nhưng mà đôi khi một thiền sư đem tượng Phật xuống chẻ đốt mà coi đó là cao siêu, không ngờ đánh vỡ cái lòng tôn kính Đức Phật hết luôn. Người đời sau bắt chước, nói là Phật là tâm, Phật trong tâm, tâm là Phật.

[32:14]Không cần kính Phật bên ngoài, không cần quy y Phật bên ngoài, những giáo lý không biết có cao siêu hay không, nhưng để lại cái tác hại là khủng khiếp luôn. Phá vỡ cái lòng tôn kính đối với Đức Phật thì đạo Phật sẽ suy yếu toàn bộ luôn. Rất là đáng ngại. Nói như vậy để chúng ta hiểu là

[32:34]Có thể cái giáo lý đó cao hay không cao không biết, nhưng mà nếu nó góp phần phá vỡ lòng tôn kính Đức Phật thì ta tuyệt đối không được nói tới. Ta chỉ nói những điều gì mà giúp cho mọi người giữ vững được lòng tôn kính Đức Phật mà thôi. Cũng vậy, cũng như giáo chủ của ta vô cùng vĩ đại, có thật trong lịch sử, là một con người mà vĩ đại nhất của toàn thể nhân loại, đó là Đức Thích Ca Mâu Ni. Sinh trong đất nước Thích Ca, ở trong dòng họ hoàng tộc Gotama, tên là Sĩ Đạt Ta, thành Phật hiệu là Thích Ca Mâu Ni. Đó là một người vĩ đại nhất trong loài người, là một bậc thánh vĩ đại nhất trong bậc thánh,

[33:12]thì ta phải dồn hết lòng tôn kính mình lên Đức Phật. Không có tạo ra những giáo chủ khác làm loạn mất cái lòng tôn kính của ta. Đồng ý không?

[33:25]Đó là những cái hệ quả, những công thức của tâm lý ta phải biết.

[33:31]Nhiều người tới chùa nói: "Sao chùa thờ có một Phật Thích Ca?" Nói: "Vì trái tim dồn hết lên Đức Phật." Mà khi dồn hết lên Đức Phật Thích Ca, tức là ta đã tôn kính được mười phương Phật. Các Đức Phật không có bản ngã, không có cái: "Hứ! Nó thờ Phật Thích Ca, đâu thờ tui đâu mà tui phù hộ nó." Mấy vị Phật không có nói câu đó. Các Ngài là vô ngã, nên các Ngài thấy mình kính Phật Thích Ca là các Ngài thương mình liền, bởi vì mình đã kính một người đáng kính. Và các Ngài cũng thấy các Ngài với Phật Thích Ca là một, nên ta không cần chia nhiều, chỉ một Phật thôi đã là tất cả Phật. Nên cái lòng tôn kính đối với giáo chủ rất là quan trọng

[34:11]khi mà ta so sánh với với cái tình yêu nước của ta là như vậy. Có cái ngôi chùa, cái cô đó về, cô được cái người yểm trợ sau lưng, cô về cô chống lại thầy của mình, chống lại các huynh trưởng của mình, cái chùa vỡ luôn. Đó, chúng ta thấy cái công thức nó như vậy. Khi mình không còn kính yêu được thầy mình nữa, chùa vỡ liền. Đất nước cũng vậy, khi người dân mà không kính yêu được lãnh tụ của mình, đất nước đó vỡ liền. Nên cái yếu tố mà cái đạo đức của sự trung thành mà người xưa ca ngợi, giáo huấn, bắt buộc, ta thấy đó là điều vô cùng quan trọng đối với sự tồn vong của một tổ chức, một đất nước.

[34:54]Nếu trong trái tim của ta mà ta nhìn lại mình, ta thiếu yếu tố trung thành thì ta phải coi lại, vì có thể một ngày nào đó chính mình là người trở thành kẻ phá hoại. Nên vì vậy, mỗi người phải xây dựng trong lòng mình cái sự trung thành. Đối với cái con đường mình đã đi theo, ví dụ như đối với Phật, đối với đạo Phật ta đi theo thì ta phải tuyệt đối tôn kính Phật, dù có chết một ngàn lần cũng không bao giờ phản bội. Dù ai cho ta tỷ tỷ đồng, không bao giờ ta phản bội Đức Phật. Tiền thì lấy, chứ Đức Phật không phản bội. Còn nếu không cho thì thôi, à không cho thì thôi, ta cứ kính yêu Phật. Rồi cũng vậy, đối với chùa ta, đối với thầy ta cũng vậy,

[35:42]ta cũng yêu kính thầy ta, không ai có thể phá vỡ được. Cái lòng trung thành đó cũng phải cực kỳ cao, mà thầy muốn nói gần như tuyệt đối. Tới đây ở đây thì thầy đứng vai trò thầy nên thầy không bắt buộc được, thầy không bắt buộc: "Ê, phải trung thành với tui nha", thầy không nói được. Nhưng mà mỗi người phải tự xây dựng cái sự trung thành trong lòng mình, thì như vậy ngôi chùa mới vững được. Biết có ai đồng ý không ta?

[36:12]Và cũng như vậy, cái yếu tố trung thành trong một đất nước là rất quan trọng. Nếu ta không yêu đất nước mình, ta không yêu cái văn hóa ta, ta không yêu ông bà họ hàng tổ tiên ta, ta không yêu cái cái cái làn da nhăn nheo của mẹ ta, của bà ta, ta không yêu cái miếng đồi mồi đen đúa trên mặt của ông ta, ta không yêu cái mái tranh xiêu vẹo của làng quê ta, ta không yêu cái tiếng hò trên sông của đất nước ta, ta không yêu kính được lãnh tụ ta, thì có ngày nào đó có người đưa tiền ta, ta sẽ chống lại đất nước của mình. Nên có những điều nho nhỏ như vậy, nhưng mà ta phải nguyện lòng ta làm được, ta phải nguyện lòng trung thành.

[36:52]Điều đó ta phải tự nhủ với chính mình, phải hình thành được trong tim mình điều đó. Khi nó chưa có, ta phải tự nhủ, tự nhắc mỗi ngày. Nói: "Con nguyện lòng trung thành, tôn kính Đức Phật tuyệt đối đời đời kiếp kiếp. Con nguyện lòng con thương thầy con nhiều như ruột dư. Con nguyện lòng yêu kính lãnh tụ đất nước này", vân vân. Thì những lời nguyện như vậy nó xây dựng cái cái sự trung thành trong lòng ta càng ngày càng dày, càng ngày càng dày, và ta không bao giờ làm người phản bội. Được không?

[37:29]Sẽ có người hỏi thế này, là: "Nếu cứ đề cao lòng yêu nước như vậy thì có phải mình bị cục bộ, hẹp hòi không? Trong khi đạo Phật cái tình yêu không biên giới." Đúng. Vì tình yêu không biên giới nên cuối cùng ta không thương ai hết. Ta không thương ai. Mở miệng thì nói yêu chúng sinh, nhưng mà sự thật cái người huynh đệ bên cạnh ta, ta không thương. Cho nên nhiều khi ta nói cao siêu quá, ta yêu tất cả chúng sinh, nhưng mà rồi đúng là không thương ai luôn, vì ta không yêu được cụ thể cái người bên cạnh ta. Cho nên vậy, là ta thấy lòng yêu nước có cái hay thế này: tức là nó không quá mênh mông như cái tình yêu nhân loại hay

[38:09]chúng sinh, mà nó không quá nhỏ bé như cái gia đình ta. Mà trong đây nó vừa chừng để cho ta mở được trái tim yêu thương được tám chục triệu con người mà cùng hệ thống pháp luật, cùng cái ngôn ngữ với ta, cùng dòng máu ta, cùng văn hóa với ta. Cái người mà chỉ yêu gia đình mình thì người đó quá hẹp hòi, người đó sẽ là người xấu. Còn cái người hỏi tới nói: "Ơ, không, tôi yêu là phải chúng sinh, tôi không yêu nước không đâu", thì cái người đó ảo tưởng, không có thực tế và cũng chẳng thương ai. Cho nên vì vậy, ta cố gắng ta bước tới được cái tình yêu đất nước là nó vừa chừng, nó cụ thể và rất là đẹp.

[38:46]Mà dĩ nhiên ta không có dừng lại đó. Mà vì sao vậy? Bởi vì Việt Nam cộng với Phật pháp mà, hồi nãy ta nói. Riêng ta đề cao lòng yêu nước vì lòng yêu nước cụ thể, ta vươn tới được thành cái đẹp của tâm hồn ta được, là ta có thể yêu được tám chục triệu con người này được, nhưng ta không dừng lại ở đó vì lỡ có gì? Việt Nam cộng với với Phật pháp. Để có thể thành điểm son cho thế giới, mà để có thể thành điểm son cho thế giới có nghĩa là gì? Có nghĩa là người Việt Nam sau này sẽ yêu thương được cả thế giới này, người Việt Nam sau này sẽ đóng góp được nhiều điều tốt đẹp cho thế giới này. Sau này nước Việt hưng long, góp vào thế giới đại đồng bao la.

[39:32]Vì người Việt Nam ta, Việt Nam cộng với Phật pháp, cho nên một ngày nào đó khi nước Việt ta hưng long rồi, ta sẽ góp được vào thế giới đại đồng bao la, ta sẽ yêu thương được cả thế giới này, ta sẽ giúp nước này, ta viện trợ nước kia, ta đem cái giáo lý đến nơi này, ta đem cái đạo lý đến nơi kia, sẽ chung xây cái thế giới được thanh bình, được hạnh phúc lại như vậy. Nhưng mà trước hết, ta phải bắt đầu từ Việt Nam cái đã.

[40:02]Người đệ tử Phật ta, ngoài tình yêu nước, ta còn phải thương yêu cả chúng sinh nữa chứ không phải riêng chỉ loài người, tức là cả chim trời, cá nước ta vẫn còn thương yêu được mà. Tuy nhiên là để tập cho được cái tình thương đó hiện hữu trong trái tim mình thì không phải đơn giản. Nếu ta không quyết tâm thì ta sẽ trở thành người nói dối, hoặc nói mà không làm. Hễ đụng tới giáo lý đạo Phật là thương yêu tất cả chúng sinh, nhưng mà nếu ta không có phương pháp cụ thể để tu tập từng ngày từng ngày thì ta cũng sẽ không thương yêu ai hết. Do đó, ít nhất mỗi ngày ta phải nguyện trước Phật, nguyện lòng thương yêu chúng sinh;

[40:47]mỗi khi ta ngồi thiền, ta phải rải lòng thương yêu tất cả chúng sinh; mỗi ngày ta gặp gỡ con người, ta phải tự nhủ mình sẽ thương yêu tất cả những người này; và mỗi khi xử lý bao nhiêu chuyện trên cuộc đời này liên quan đến con người, ta lúc nào cũng phải vì quyền lợi của người hết, lúc nào phải sống vị tha, vì người, lúc nào cũng giữ gìn cho người được niềm vui, được hạnh phúc. Người chưa có niềm vui, ta làm cho người được niềm vui; người có niềm vui rồi, ta ráng giữ gìn cái niềm vui cho người, không để mất. Có một lần thầy giảng cái bài là "Đứng nhìn hạnh phúc", trong đó thầy có nói điều này:

[41:21]là trong cuộc sống của chúng ta cũng rất nhiều lần ta đã nhìn thấy những người thân mình vui, có không? Có, phải không? Nhưng mà nhiều khi ta không để ý. Nhưng mà nếu cái người có đạo lý á thì khi nhìn thấy cái người thân của mình vui, lúc nào cũng nhắc trong tim mình thêm một câu: "Mình sẽ giữ cái niềm vui này cho người đó được kéo dài mãi." Nên đó là cái người đệ tử Phật khi biết mà đứng nhìn hạnh phúc của người khác như vậy. Còn cái người ác á, thấy người ta vui không quan tâm, có khi phá cho người ta đừng vui nữa, chọt một câu hay là lén phá cái gì sau lưng để người ta mất cái niềm vui đi, đó là người ác.

[42:02]Còn người đệ tử Phật là ta thương yêu tất cả, ta thương yêu mọi người mà ta thương yêu được từng người, thương yêu được từng người. Mà thương yêu được từng người nghĩa là gì? Nghĩa là làm cho người được hạnh phúc, mà người có hạnh phúc niềm vui rồi, ta ráng giữ gìn, cẩn thận từng lời nói đừng để người buồn, cẩn thận từng việc làm đừng để người phải phải khổ, cẩn thận như vậy.

[42:31]Mà để có được điều đó, ta cũng phải cố gắng phấn đấu cả một cuộc đời của mình, không phải là dễ. Nên cái tình yêu nước này cho ta một cái tình vừa chừng, vừa rất lý tưởng mà cũng vừa rất là thực tế. Cái tình yêu chúng sinh quá lý tưởng, còn cái tình yêu gia đình nó quá thực tế cho đến hẹp hòi, nên cái tình yêu nước này là vừa chừng, rất lý tưởng mà cũng cũng rất thực tế. Hiện nay, Việt Nam ta là một trong những quốc gia ít ỏi mà có đa số người dân theo đạo Phật. Vì vậy, ta bảo vệ đất nước cũng là bảo vệ Phật pháp, ta bảo vệ Phật pháp cũng là bảo vệ đất nước. Hiện nay, cái nguy cơ chiến tranh tôn giáo đang trờn vờn trờn vờn khắp nơi.

[43:16]Chúng ta thấy là ngấm ngầm ở các tôn giáo khác đều chuẩn bị chiến tranh hết, chỉ có đạo Phật ta không biết gì. Đạo Phật ta không biết gì trước cái cái nguy cơ chiến tranh tôn giáo đang xảy ra. Ta không biết gì nghĩa là sao? Nghĩa là ta không có biện pháp gì hết. Ta phải có biện pháp. Ví dụ ta không chọn biện pháp là xắc máu đi, nhưng ta phải có biện pháp để bảo vệ Phật pháp, mà ta không biết và không có biện pháp. Đây là cái nhược điểm rất là lớn của người theo đạo Phật ta. Ta phải hiểu thế giới chưa bình yên. Vì sao? Vì còn nhiều cái đạo lý lạ mà người ta vẫn tin. Người ta chưa tin được cái lòng từ bi là một yếu tố đẹp của cuộc sống.

[44:03]Người ta chưa tin rằng là luân hồi này có nhân quả, nhân nào quả nấy. Người ta chưa tin rằng là cái luân hồi là vô tận và mệt mỏi mà con người phải giác ngộ, phải giải thoát để đi ra. Người ta chưa hiểu điều đó, nên người ta vẫn tin theo những cái giáo điều gì đó mà đến nỗi người ta sẵn sàng giết người vì cái giáo lý của mình. Và chiến tranh tôn giáo đang trờn vờn trờn vờn đe dọa. Vì vậy, là người đệ tử Phật của ta ngày hôm nay phải giỏi nhiều mặt: vừa phải giỏi tu hành, vừa phải có kiến thức và có cái tinh thần sẵn sàng chiến đấu để bảo vệ quê hương, bảo vệ Phật pháp. Chiến đấu cách nào tính sau, nhưng tinh thần phải bắt đầu sẵn sàng.

[44:47]Và một điều ta hiểu nữa là ở trong tương lai

[44:53]con người phải đạt được cái mức độ tâm linh cao hơn hiện nay. Khi mà cái nền văn minh nó đã tiến lên cao rồi, dần dần bỗng nhiên người ta bị thúc đẩy là con người phải khai mở một cái mức độ tinh thần mới, chứ không phải chỉ có học, hiểu, nghiên cứu những điều của kỹ thuật, khoa học mà bắt đầu người ta phải mở ra cái tâm linh mới. Hiện nay, các nước trên thế giới đều bí mật có những cơ sở nghiên cứu về tâm linh. Không biết họ đã đạt được cái gì thì ta chưa biết, nhưng mà đạo Phật có con đường đó cho ta. Và bổn phận của ta là phải tu hành để khai mở được tâm linh của mình và dẫn dắt nhân loại khai mở tâm linh đi theo cái hướng đúng nhất.

[45:34]Vì sẽ có những người họ khai mở tâm linh đi theo cái hướng bậy, giống như những thầy phù thủy đời xưa họ có tâm linh nhưng mà họ gieo rắc cái ác độc, cái chết chóc và những lời nguyền dữ. Như ta nghe chuyện một hoàng tử đẹp trai nhưng bởi vì thế là chống lại cái bà một cái bà vương phi, bà vương phi bả thuê một phù thủy chú nguyện cho cái người chàng hoàng tử biến thành một con quái vật và người này bị giam mình trong một cái lâu đài, và bả có một cái chìa khóa, một cái key, một cái password để mà gỡ cái lời nguyền đó là ngày nào mà có một cô gái đến nhỏ nước mắt xuống mà nói: "Em yêu anh" thì lời nguyền sẽ được giải và cái con quái

[46:12]vật sẽ phục hồi lại là một người hoàng tử tuấn tú. Ngày xưa có những người phù thủy dữ như vậy, họ cũng có tâm linh đó nhưng mà dữ. Nhưng mà ở đây đạo Phật sẽ cho ta cái hướng khai mở tâm linh mà trong đó ta là những người từ bi, hiền lành, đạo đức, độ lượng và đi đúng hướng. Cho nên trong cái cuộc chạy đua tâm linh này, ta là người đệ tử Phật ta phải chạy dẫn đầu nhân loại để cho nhân loại sau này hễ thích khai mở tâm linh là phải theo đạo Phật, để cái việc mà đi tìm việc khai mở tâm linh đó họ phải là những người từ bi, đạo đức luôn.

[46:47]Và hôm nay, khi giao thừa đang đến, đất trời đang mở hội để vào xuân, lòng người đang mở hội để thương yêu nhau. Đây có những cái đóa hoa vàng đang khoe sắc, trong trái tim con người đang lấp lánh được cái niềm vui, trên môi của ai đó đang có những nụ cười, ta ngồi đây với nhau giữa núi rừng yên vắng, ta nói lên những điều ta yêu kính Đức Phật mình, ta nói lên những điều để thương yêu đất nước của mình và ta nhớ ơn những lãnh tụ đã cho cái đất nước này từng ngày tươi đẹp hôm nay. Và để kết thúc cái bài nói chuyện đạo lý của đêm giao thừa này, xin mời mọi người hãy cùng hát với thầy bài Nhớ Người mà thầy vừa mới soạn cách đây hai ngày.

[47:55]Rồi mùa xuân sang ấm áp, hoa vàng khoe sắc bên đồi. Người nhìn nhau như muốn nói bao lời yêu mến nhau thôi. Từng ngày quê hương bước tới, nghe lòng sao nhớ thương Người. Người là câu ru thắm thiết bay vào thôn xóm xa xôi. Người là sông trôi sóng biếc cho thuyền qua bến qua bờ. Người là con tim bỡ ngỡ quê mẹ vang những câu thơ. Từ nghìn năm qua vẫn có trang sử ghi những anh hùng mở đường đi qua bão tố cho ngày vui khắp non sông.

[48:55]Truyền dòng Tiên cho ta trái tim luôn luôn nhớ về cội nguồn, cùng ngợi ca quê hương, hát câu yêu thương khắp mọi nẻo đường. Đêm tối qua, vầng dương phía trước, ai có nghe hồn thiêng đất nước sáng mắt Người nhìn rõ trang sử. Có những đêm này sao nhớ thương Người, nhắn với mây bay gửi đến nơi nơi.

[49:53]Rồi mùa xuân sang ấm áp, hoa vàng khoe sắc bên đồi. Người nhìn nhau như muốn nói bao lời yêu mến nhau thôi. Từng ngày quê hương bước tới, nghe lòng sao nhớ thương Người. Người là câu ru thắm thiết bay vào thôn xóm xa xôi.

[50:23]Người là sông trôi sóng biếc cho thuyền qua bến qua bờ. Người là con tim bỡ ngỡ quê mẹ vang những câu thơ. Từ nghìn năm qua vẫn có trang sử ghi những anh hùng mở đường đi qua bão tố cho ngày vui khắp non sông. Truyền dòng Tiên cho ta trái tim luôn luôn nhớ về cội nguồn,

[51:01]cùng ngợi ca quê hương, hát câu yêu thương khắp mọi nẻo đường.

[51:08]Đêm tối qua, vầng dương phía trước, ai có nghe hồn thiêng đất nước sáng mắt Người nhìn rõ trang sử. Có những đêm này sao nhớ thương Người, nhắn với mây bay gửi đến nơi nơi.

[51:34]Có những đêm này sao nhớ thương Người, nhắn với mây bay gửi đến nơi nơi.

[51:49]Có những đêm này sao nhớ thương Người, nhắn với mây bay gửi đến nơi nơi.