Transcript: Cuộc Chiến Dư Luận

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 59:04

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:09]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Ngưỡng bạch trên Chư Tôn Thiền Đức Tăng Ni, kính thưa toàn thể quý liệt vị. Giờ đây, trong khoảnh khắc thiêng liêng của núi rừng, chúng con nhận thấy có sự hiện diện chứng minh của Chư Tôn Thiền Đức và đông đảo quý Phật tử thiện nam tín nữ xa gần về tham dự Đại lễ Vu Lan. Chúng con xin được cúi đầu đảnh lễ Chư Tôn Đức và gửi lời đến toàn thể Phật tử lời chúc an lành nhất.

[0:44]Kính bạch quý ngài, kính thưa quý Phật tử, trong giờ phút trang nghiêm của buổi lễ, mười phương Chư Phật đang ngự trị đạo tràng, chúng con xin thành tâm cung thỉnh Chư Tôn Đức và toàn thể hội chúng khởi thân niệm Phật cầu gia hộ.

[1:03]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[1:15]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[1:30]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[1:43]Chúng con xin cung thỉnh Chư Tôn Đức an tọa và quý Phật tử chúng ta ngồi xuống. Nam mô Vu Lan Duyên Khởi Đại Hiếu Mục Kiền Liên Bồ Tát. Vu Lan đến trái tim thổn thức, Vu Lan về hoa đạo nở thơm hương. Vu Lan ơi nét đẹp chơn thường, cho nhân loại tìm về trong ánh đạo. Kính bạch Chư Tôn Đức, kính thưa quý Phật tử, hằng năm cứ mỗi độ thu sang, lá vàng rơi lác đác là lúc báo hiệu cho hàng Phật tử chúng con mùa Vu Lan thắng hội đã đến. Và cũng ngày tự tứ của Chư Tôn Đức Tăng Ni sau ba tháng an cư viên mãn. Vu Lan thắng hội là một lễ hội thù thắng về cả hai phương diện tâm linh và đạo đức. Mùa Vu Lan, mùa báo hiếu đã ăn sâu vào trong tâm trí,

[2:36]trở thành dòng máu tuần hoàn hòa cùng nhịp đập của con tim trong cơ thể của mỗi người dân Việt Nam chúng ta. Và ngày lễ Vu Lan nghiễm nhiên đã trở thành ngày lễ truyền thống của dân tộc Việt Nam với tinh thần tri ân và báo ân. Trọn nghĩa ân thâm nét sử vàng, bút hoa tô thắm ngời nghìn trang. Mục Liên gương hiếu soi kim cổ, tỏa sáng nghìn thu ánh đạo vàng. Kính bạch quý ngài, kính thưa quý Phật tử, với truyền thống tri ân và báo ân trong ngày lễ Vu Lan báo hiếu, một truyền thống hài hòa tốt đẹp, một truyền thống đạo đức ngàn đời của dân tộc. Trên tinh thần ấy, ngày hôm nay ngày 14 tháng 7 năm Tân Mão,

[3:21]Thiền tôn Phật Quang chúng con long trọng tổ chức Đại lễ Vu Lan. Đó chính là lý do của buổi lễ hôm nay.

[3:32]Giờ đây, đạo tràng Phật tử chúng con đã trang nghiêm thanh tịnh, chúng con xin thành kính cung thỉnh Sư phụ quang lâm Pháp tòa để ban cho chúng con những lời Pháp nhũ quý báu. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[3:50]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trời mưa quý Phật tử có thấy lạnh không? Hồi sáng thấy rất là nóng, nhờ cơn mưa nó cũng mát nhưng cũng làm mình ướt át do cái mái che chùa mình thật ra cũng không có đủ. Thầy cũng đang mơ ước có tiền làm lại cái mái che thật rộng á, rộng khắp hết luôn để đỡ như vậy.

[4:15]Chiều nay thì chúng ta được nghe Giáo sư Trần Văn Khê nói chuyện rất là lý thú và cảm động. Còn ai đến trễ không được nghe là một cái thiệt thòi lớn. Với chùa chúng ta thì có cái truyền thống là vào tối 14, chúng ta làm lễ giỗ chung.

[4:38]Người trong chùa chết ngày nào không cần biết, nhưng mà dồn lại làm một cái lễ tưởng niệm chung vào tối ngày 14 tháng 7 vậy đó, để đỡ có phải rườm rà nhiều lần, nhiều lần lễ giỗ mất công.

[4:55]Cái bài nói chuyện hôm nay của thầy tựa đề là: Cuộc chiến của dư luận, Cuộc chiến của dư luận.

[5:05]Biết có hay không, vỗ tay.

[5:11]Khi Đức Phật đắc đạo xong, Ngài mới tìm để độ năm anh em Kiều Trần Như. Lúc đó Ngài ở cái Uruvela cách cái chỗ vườn Nai mà năm anh em Kiều Trần Như trốn đi là cách cũng rất là xa, cũng ba bốn trăm cây số vậy, phải băng qua con sông Hằng đi về phía Tây. Mà tại sao năm anh em Kiều Trần Như khi bỏ Phật rồi phải trốn đi thật xa?

[5:42]Lý do là vì

[5:46]khi năm anh em đi tu á là đi tu theo lệnh của vua Tịnh Phạn, vừa muốn tu mà vừa vua bắt phải đi tu, đi tu để hầu Thái tử. Nhưng mà vì họ chấp cái việc là tu phải khổ hạnh, nên khi thấy Phật ăn trở lại, cái họ bất mãn bỏ đi. Mà khi bỏ đi thì họ biết là họ chống lệnh triều đình của vua Tịnh Phạn và chắc chắn là vua sẽ cho người truy bắt, xử tội liền nên năm anh em trốn đi mất, trốn thật xa. Vào cái thời đó trốn vào khu rừng mà bây giờ ta gọi là rừng Nai á, hay Lộc Uyển á. Bởi vì nơi cái khu rừng mà nai nó đi tự do thì nơi đó có bóng người tới không? Không. Trốn thật xa nhưng mà sau khi Phật đắc đạo thì Phật tìm độ năm anh em đó trước.

[6:37]Mà Phật không cần hỏi đường, ai ở đâu Phật biết hết. Và Phật biến mất ở chỗ Uruvela hiện ra ngay chỗ rừng Nai liền. Và đến gặp năm anh em đó độ và không bao lâu năm anh em cùng đắc chứng quả A La Hán. Rồi lúc đó có Da Xá trốn nhà đi vào rừng than khóc được Phật độ, rồi cũng chứng A La Hán. Rồi lúc đó là cả gia đình của Da Xá đi theo, rồi những người bạn của Da Xá đổ đi theo, rất đông những người dân của Ba La Nại ở cái xứ quanh gần cái vườn Nai đổ theo Phật. Và cái con số lúc đó là số tỳ kheo là được 60 người cùng chứng A La Hán hết. Đó là buổi đầu của Chánh pháp, bình minh của Chánh pháp. Qua hết cái mùa mưa đó, Đức Phật mới bảo 60 vị tỳ kheo A La Hán đó rằng:

[7:29]"Các ông hãy ra đi bốn phương trời, đừng có hai người đi chung một đường để chia ra thật nhiều, thật mỏng mà hóa độ chúng sinh. Hãy lên đường, hãy thuyết pháp, hãy hóa độ vì lợi ích của chư Thiên, vì lợi ích của loài người. Còn Ta, Ta sẽ quay lại Uruvela" - là cái xứ mà hồi xưa Phật tu khổ hạnh á, cái xứ mà xưa tu với hai bậc đạo sĩ á và đó cũng gần cái thành Vương Xá - "Còn Ta, Ta sẽ quay lại Uruvela để hóa độ cho một số đạo sĩ khác". Thì sau đó thì thầy trò chia tay nhau, 60 vị tỳ kheo A La Hán chia nhau đi ra các ngõ đường. Có người bay lên hư không mà đi, sau khi chào Phật rồi có người bay lên hư không

[8:24]mà đi, có người biến mất tại chỗ rồi đi, có người lặng lẽ ôm bình bát ra đi. Còn Đức Phật thì lặng lẽ Ngài đi con đường của mình. Thì trong 60 vị A La Hán mà chia nhau chia tay nhau đi khắp bốn phương trời để giáo hóa chúng sinh, có những người đã đi về phía Tây Bắc, về những vùng sa mạc của Ai Cập, của bây giờ gọi là vùng Ả Rập rồi đó, về vùng đó để giáo hóa. Cho nên ngày xưa ở tại vùng đó cũng có Phật pháp đã đến, nhưng mà không biết sao rồi lại lại không phát triển nhiều. Rồi có vị đi lên trên những những cái vùng núi cao băng giá của Hy Mã Lạp Sơn để giáo hóa, mà bây giờ để lại dấu vết là một quốc gia Tây Tạng ở đó.

[9:07]Nhưng mà lại nhiều vị lại cũng quanh quẩn ở cái bán đảo Ấn Độ mà thôi. Thì sau này thì lần lượt các vị cũng quay lại để gặp Phật. Cái chuyện đó là về sau. Còn ở đây cái ý nghĩa câu chuyện là như thế này: "Các ông hãy lên đường, hãy thuyết pháp, hãy hóa độ vì lợi ích của chư Thiên, vì lợi ích của loài người", là tại sao vậy? Là bởi vì thế này: nếu loài người và kể cả chư Thiên mà không nghe được giáo pháp thì sẽ chìm trong tà kiến, tăm tối, si mê, làm nên những điều tội lỗi, tạo nên những ác nghiệp. Và chính những tội lỗi, những ác nghiệp đó vùi chúng sinh trong khổ đau, trong luân hồi vô tận.

[10:01]Ở đây cái vấn đề là thế này, là chúng sinh không có tự nhiên mà trở nên tốt. Không có nói rằng à theo nhân quả đời trước tôi đã gieo, bây giờ tôi cứ sống tành tành tự nhiên tôi sẽ trở thành người tốt, không có chuyện đó. Mà chúng sinh cần sự tác động, cần sự giáo dục, cần sự giải thích, cần sự dạy dỗ. Đó là điều kiện bắt buộc phải có, chứ chúng sinh không có tự nhiên mà tốt.

[10:36]Đây là điều chúng ta để ý, là tất cả chúng ta ở đây không ai sinh ra đã sáng suốt, đã giác ngộ, mà chúng ta rất cần cái người thầy lành bạn tốt đi trước mình dẫn dắt, giáo hóa, giải thích, khuyên bảo mình. Ví dụ như là như chúng ta ngồi đây với nhau vậy. Sở dĩ mà chúng ta tìm về với đạo, bởi vì chúng ta hiểu một điều chúng ta sống trên đời không thể thiếu đạo lý. Nên vì vậy, hễ có chút thời gian rảnh là chúng ta tìm đến chùa, tìm đến thầy, tìm đến kinh sách, để làm chi? Để ta tâm hồn ta được thêm một chút Phật pháp tưới tắm, để tâm hồn ta bớt đi bóng tối mà thêm được ánh sáng. Vì nhiều kiếp đã vô minh, bóng tối đã che phủ tâm hồn chúng

[11:37]ta nên cứ thêm một chút đạo lý là thêm một chút ánh sáng soi rọi để ta sống trên đời bớt sai lầm, bớt tội lỗi. Hiểu được như vậy nên chúng ta yêu quý đạo lý, chứ không phải khi không mà chúng ta quay lưng với cuộc đời để mà tìm về với với đạo pháp. Chúng ta, những người ngồi ở đây là ý thức được điều đó rất là lớn, còn đa phần chúng sinh vẫn chưa hiểu được điều này. Thông thường là chúng ta nhớ điều này, 90% con người

[12:18]nghe làm sao thì tin liền như vậy. Nhớ như vậy, chỉ 10% hoặc ít hơn 10% biết nghe mà suy xét.

[12:30]Chúng ta ngồi đây cũng vậy, có thể là khá hơn, nhưng mà 90% ai nói gì tin nấy. Ví dụ bây giờ ta đang ngồi đây với nhau, có một người cái ngồi rỉ tai chúng ta: "Hồi nãy tôi thấy ở ngoài kia à có một cái ông đó ổng ổng què một chân mà ổng có cái bùa trị bệnh. Có cái bà nào bả xỉu, ổng lại ổng ổng vỗ đầu ba cái cái bả tỉnh dậy." Thế là mình nhốn nháo tính chạy ra ngoải. Mình nghe tin liền, mặc dù đó là câu chuyện bịa hoàn toàn, chúng ta không xét. Thường đa phần tất cả chúng ta nghe và không suy xét, nghe tin liền. Còn người nào nghe mà biết suy xét?

[13:16]Có hai hạng người khi nghe ai nói không tin liền mà luôn luôn suy xét. Hạng người thứ nhất, đó là hạng người chuyên nói dối. Vì mình nói dối á cho nên ai nói là mình cũng nghi người ta nói dối, nên người này ai nói cũng không tin hết, vì mình chẳng bao giờ nói thật với ai. Còn hạng người thứ hai là hạng người có trí tuệ, tức là trong tu tập, trong thiền định có trí tuệ, cho nên ai nói gì cũng không tin liền mà biết suy xét. Thì chúng ta cũng vậy, một là chúng ta là người dễ tin, ai nói gì cũng tin hết, hai chúng ta là người biết suy xét khi nghe ai nói bất cứ điều gì. Nhưng mà khi nghe mà biết suy xét thì coi chúng ta thuộc loại

[14:03]nào, thuộc loại chuyên gia nói dối hay là người có trí tuệ? Ở đây có ai hay nói dối không? Có ai nói dối không? Hi vọng là là không. Đây ta trở lại vấn đề thế này, chính vì con người dễ bị tác động bởi dư luận, bởi lời nói của người khác, cho nên là sự thật con người rất dễ rơi vào cạm bẫy tội lỗi và điều tà ác.

[14:34]Nếu thế gian này mà điều thiện không được tuyên dương, điều lành không được rao giảng mà cái điều ác cứ được truyền bá thì chẳng mấy chốc thế giới này sụp đổ, nổ tung, tận thế. Vì sao? Vì con người rất dễ tin. Là ai nói cái là mình nghe, ai nói là mình nghe. Nên vì vậy, chúng ta sống trên cuộc đời này là chúng ta đang sống trong một cuộc chiến vô hình mà ta không thấy, đó là cuộc chiến của dư luận, của những điều tác động vào tâm hồn ta mà bởi hai điều: một bên là thiện, một bên là ác. Nếu chúng ta may mắn, thầy vừa nói chữ may mắn là ngẫu nhiên á, nếu chúng ta may mắn mà được nhiều cái điều thiện tác

[15:29]động vào lòng mình thì tâm hồn mình càng lúc càng lớn lên, thăng hoa và cuộc đời mình đi vào hạnh phúc. Nếu chúng ta không may mắn, bị nhiều cái điều ác tác động vào tâm hồn mình, thế là tâm ta khởi lên điều ác, điều tham, sân, si, ích kỷ, ganh tị, oán thù, vân vân, và cuộc đời ta gây nên ác nghiệp để đi vào đau khổ. Vì vậy, thầy vừa mới nói chữ may mắn hay không may nó có tính là ngẫu nhiên, mà cái nhân quả thì nó có tính là tất nhiên. Ví dụ đời trước ta đã gieo nhân lành thì đời này ta được may mắn. Đời trước ta đã gieo nhân ác thì đời này ta chịu đau khổ, đó là tất nhiên. Nhưng bây giờ cái việc mà ta gặp một cái người họ nói một điều bậy,

[16:25]ta tin theo thì điều này đừng có đổ thừa nhân quả, mà đây là điều xui của ta khiến cho ta gặp một người nói bậy rồi ta tin, thế là cuộc đời ta rẽ qua một hướng khác, ta đi vào bóng tối liền.

[16:41]Thế thì người nào mà chắc chắn sẽ gặp điều thiện, điều tốt để vượt lên thành thánh, mà người nào là sẽ gặp điều xấu, điều ác để chìm xuống thành cái người xấu xa, sa đọa, ác quỷ? Nó là tùy nhân, tùy quả của chúng ta mà ban đầu là cái sự ngẫu nhiên. Ví dụ thế này, ví dụ như trong đời ta vậy đó, vô tình không có chủ ý trước, cái ta gặp một vị thánh nhân, đó là một vị Sa-môn tu hành đắc đạo. Thì hôm đó cái vị đó đi ngang, cái ta cũng vô tình thôi, ta mời vị đó vào, ta đảnh lễ, ta cúng dường một bữa cơm, rồi ta tiễn vị đấy đi. Chuyện thì đơn giản thôi, không có gì, mà cũng là vô tình chứ cái việc mà ta gặp một vị Sa-môn đó cũng không có sắp xếp trước,

[17:36]cũng không nằm trong cái chuỗi nhân quả nào cả, mà chỉ do lòng ta hảo tâm thôi. Nhưng mà không ngờ cái vị Sa-môn mà ta hảo tâm cúng dường á lại là một bậc chứng thánh. Thế là nó gieo vào đời ta một cái nhân quả lớn là ta đã gieo nhân với một vị thánh, thì cái nhân đó giữ cho ta đời đời kiếp kiếp không trôi vào ác đạo. Cái nhân đó giữ cho ta, thế là ta sinh qua đời nào cũng luôn gặp những chư thiên xui khiến để ta gặp chánh pháp, ta được tưới tắm trong đạo lý mà không bị đi vào cái tà kiến, bậy bạ, sai lầm. Đó là cái ngẫu nhiên mà cái ngẫu nhiên này nó thành nhân quả, cái nó quy định chắc cho đời sau ta lại

[18:21]được cái điều là không lạc vào đường tăm tối. Hoặc là những vị mà chứng được cái quả Tu-đà-hoàn thì vị đó những đời sau không bao giờ bị chìm trong ác đạo, cứ tìm trong thánh đạo, sống trong lý tưởng mà cứ đi mãi lên mãi cho tới khi hoàn toàn giải thoát, giác ngộ. Đó là cái vô tình buổi đầu á. Cũng vậy, ví dụ cái vô tình buổi đầu bữa đó ta bị gặp một cái tai nạn, ta không còn tiền, trời thì tối, đổ mưa, mà mình thì cái chân đã bị gãy à giữa đường, vô tình, thế có một người họ giúp ta, họ vô tình họ giúp ta, họ đưa ta vào bệnh xá, cho ta ít tiền chữa bệnh rồi thôi. Nhưng không ngờ cái người mà giúp ta qua đường

[19:05]chút xíu á đó lại là một tên tướng cướp. Thế ta chịu ơn cái tên tướng cướp này, đến khi gặp lại cái nó rủ ta, cái ta nghe lời ta đi theo, bởi vì mình chịu ơn, cái khiến mai mốt gặp lại ta nghe lời ta đi theo, ta đi theo ta làm tướng cướp luôn. Lúc ở trong đầu ta chỉ còn có một điều là mạnh được, yếu thua, đời sống là phải giành giật, phải cướp giật với nhau, thế là nhiều đời nhiều kiếp ta chìm luôn trong ác đạo luôn. Nên cái ban đầu, cái vô tình ta được người giúp nhưng mà nó trở thành một cái nhân quả, nó ép cuộc đời ta đi vào cái sai lầm là do cái người mà ta gieo duyên là người xấu. Cho nên cái nhân quả nó vừa tất nhiên mà nó vừa ngẫu nhiên rất là rất là nguy hiểm.

[19:50]Do đó Trên cuộc đời này vậy, con người ta rất cần cái sự giáo dục, sự định hướng. Khi mà ta chưa có một cái đạo lý rõ ràng thì ta cần ai cho ta một cái đạo lý vững chắc trong lòng để cho cuộc đời có bội bạc, lòng người có ngả nghiêng, ta vẫn đứng vững vì ta có một đạo lý. Chứ còn biết bao nhiêu điều, bao nhiêu người trên đời này cứ bị dao động, nay nghe người ta nói điều tốt thì theo điều tốt, mai nghe người ta nói điều xấu thì ngả theo điều xấu là cứ dao động bất chừng, rồi không bao giờ mình tiến tu được. Còn người nào mà lập trường vững chắc rồi mới có thể tiến tu được. Mà lập trường vững chắc là gì?

[20:36]Là do ta xác định được đạo lý, đầu tiên là luật nhân quả. Nên ai mà tin được luật nhân quả một cách tuyệt đối rồi thì người đó là trên đường luân hồi đã bắt đầu bớt lầm lỗi, bớt sai trái, nên đó là đầu tiên. Nên cái người nào mà thường hay nói về nhân quả cho người khác nghe là được phước rất là lớn, bởi vì đó là cái đạo lý căn bản nhất, ban đầu cần thiết nhất cho mọi người. Và cái sự mà giáo dục, cái nhắc nhở đó nó tạo thành cái suy nghĩ cho con người. Ví dụ nào giờ ta chưa biết về nhân quả, khi nghe được nhân quả, ta thay đổi cuộc sống mình liền. Bắt đầu ta xét lại, ta mới biết là từ trước đến giờ mình thích

[21:25]làm gì thì làm mà không bao giờ cân nhắc tội phước quả báo. Từ khi mà mình có người nói cho mình nghe nhân quả, mình tin hiểu được nhân quả, từ đây về sau làm gì cũng cân nhắc tội phước, quả báo, không dám làm liều và đời mình thay đổi kể từ đó. Nên cái sự giáo dục đúng đã thay đổi suy nghĩ, và khi cái suy nghĩ ta thay đổi thì cái nghiệp ta ta thay đổi. Mà nghiệp ta thay đổi mà thay đổi theo chiều hướng tốt là cuộc đời ta vươn lên. Nên cái việc mà giáo dục cho con người cái quan điểm tốt, cho con người cái đạo lý tốt trong lòng là điều hết sức là quan trọng. Tuy nhiên, trên thế gian này cái dư luận,

[22:15]cái truyền thông không phải luôn luôn là tốt, luôn luôn là đúng. Ta nghe cái người nói riêng với ta hay ta nghe một cuốn sách viết như thế, vân vân, nhưng mà biết bao nhiêu điều sai lầm đã lẫn ở trong đó mà ta không phân định được. Ta thấy sách viết như vậy, ta tin như vậy. Ta nghe cái người bạn nói như vậy cái ta tin như vậy. Đi trên xe đò nghe ai rỉ tai đồn cái gì cái ta tin như vậy thì rất nhiều điều sai trái đã đi theo những cái dư luận đó mà vì ta dễ tin nên đời ta cũng lạc hướng đi vào trong điều xấu ác luôn. Do đó là khi ta hiểu điều này, ta mới biết rằng là từ rất lâu ta dại khờ vì dễ tin những điều được nghe nói, được nghe viết.

[23:07]Ở đây khi mà nói đến hễ thay đổi được lòng người là ta thay đổi được nghiệp thì phải hiểu thế này: nếu ai mà thuyết phục được mọi người, lôi cuốn được mọi người, hấp dẫn được mọi người bởi lý luận thì người đó tạo ra một cái nghiệp mới cho thế giới này. Thế giới sẽ đi về đâu lệ thuộc vào có những người mà thuyết phục được thế giới này, lệ thuộc vào cái loài người bị thuyết phục bởi những lý luận đó, thế giới sẽ thay đổi. Nếu mà cái người mà họ đem được chánh kiến họ phổ biến tức là người xây lại thế giới, một thế giới tốt đẹp hơn. Nếu cái người mà đem tà kiến phổ biến thì người đó đang tiêu diệt, phá hoại thế giới mất luôn.

[24:06]Nên cái sức mạnh của lời nói rất khủng khiếp. Cái sức mạnh của lý luận, của dư luận, của truyền thông rất khủng khiếp, có thể xây dựng lại thế giới tốt đẹp hoặc có thể là phá hoại tiêu mất thế giới luôn. Ngày xưa ông bà ta nói vậy, là nếu mà cái người làm thầy thuốc mà dở, sai á thì giết chết mấy người? Giết chết vài người, sau đó bị bắt à, không ai cho làm thầy thuốc nữa. Nhưng mà nếu cái người làm việc giáo dục viết sách mà sai thì giết bao nhiêu người? Giết không biết bao nhiêu thế hệ. Cho nên cái tư tưởng, cái dư luận, cái lý luận, cái chủ thuyết, cái truyền thông rất là quan trọng trong việc xây dựng lại thế giới này hay là phá đổ thế giới này.

[25:04]Chúng ta nói điều này có nghĩa là sao? Có nghĩa là chúng ta nhắc lại một điểm này: vì con người ta rất dễ bị thuyết phục bởi lý luận hay, 90% là dễ tin, dễ nghe, 10% mới biết suy xét lại.

[25:23]Ngày xưa cái dân tộc Maya bị diệt vong chỉ vì một cái tà kiến. Cái dân tộc Maya ở Nam Mỹ á, họ có cái nền văn minh khá cao.

[25:37]Họ làm ra được lịch mà cái lịch của họ là chấm dứt lại năm 2012. Vì vậy có nhiều người cứ tưởng là năm 2012 cái tận thế, không phải, là tại lịch họ chỉ làm tới đó thôi. Mà cái dân tộc Maya có nền văn minh cao nhưng rồi bị diệt vong mất luôn. Vì sao vậy? Bởi vì họ có một cái tà kiến sai lầm là mỗi khi họ mất mùa thì họ đi họ bắt người, những cái người mà ở ngoài xứ họ họ đi bắt về họ cắt cổ lấy máu tưới xuống để cúng thần linh trên cái lễ đài. Mà họ cứa máu đổ xuống cho tới khi nào mà trời mưa thôi, thì giết không biết bao nhiêu người. Do cái nghiệp sát quá tàn bạo đó mà dân tộc đó bị diệt vong, hủy diệt mất luôn.

[26:22]Mà vì sao họ có cái tà kiến như vậy? Là không biết ai nói họ nghe á. Từ ban đầu có một cái pháp sư nào, có một cái phù thủy nào của họ đã nói rằng là nếu trời mà không mưa, hạn hán là do thần linh giận, muốn thần linh hết giận thì phải cắt cổ máu người mà đem cúng tế. Từ cái ông pháp sư ổng nói bậy vậy mà cả một dân tộc đó tin. Ông vua tin, ông quan tin, ông dân tin, và họ tạo nghiệp giết người tàn bạo để rồi cái quả báo là cả cái dân tộc đó diệt vong luôn. Nên ta thấy là một cái lời nói bậy mà người ta tin theo, tạo ra cả một cái nghiệp cho cả một cái dân tộc. Nếu là một cái lời nói tốt, cái dân tộc đó tin theo thì dân tộc đó vượt lên, tiến bộ.

[27:16]Nếu đó là một cái lời nói bậy, dân tộc đó tin theo, cả dân tộc đó diệt vong luôn. Và thế giới này cũng vậy, thế giới này cũng vậy. Mà do là cái người mà tốt á

[27:34]lại có một cái là

[27:38]làm biếng. Cái người tốt lại ít có tranh giành, ít có đua đòi, ít có nói nhiều vì cái điều tốt cứ lặng lẽ để trong tâm. Còn cái người xấu á thì lại hăng hái truyền bá. Nên vì vậy mà nếu nói mười phần ở trong cuộc sống này ta nghe thì hết bảy phần là điều xấu, ba phần là điều tốt. Vì sao vậy? Bởi vì cái người tốt lại mắc cái tật lười biếng, thụ động, ít nói. Ai hiểu mình thì hiểu, không hiểu thì thôi. Ai hỏi thì nói, không hỏi thì thôi. Còn cái người xấu á, không đợi hỏi, kiếm hết người này rỉ tai, người kia rỉ tai. Nên vì vậy là ta để ý á, cái người mà nói nhiều coi chừng lại là người xấu. Giống thầy quá, thầy nói hơi bị nhiều.

[28:37]Nhưng mà sự thật á, thực ra trong cuộc sống thầy lại ít nói. Cuộc sống ai đến nói thầy cứ ngồi nghe, mà đến khi thuyết pháp thì đó là bổn phận buộc mình phải nói thôi. Còn cái người ác lại là người nói nhiều, nên trong cuộc sống mà ta thấy cái người nào mà miệng cứ lanh chanh lách chách lanh chanh lách chách là coi chừng cái người không phải là người tốt, cứ hay nói và hay truyền bá cái điều bậy bạ. Nên vì vậy mà chúng ta, hôm nay chúng ta nghe điều này để chúng ta biết cái trách nhiệm của mình phải làm gì là vậy đó. Và vì vậy, cái quan niệm rằng tự do ngôn luận theo cái định nghĩa của thế giới thực sự lại là không có đúng, không có đúng đâu.

[29:20]Ví dụ như trong Hiến chương của Liên Hiệp Quốc thì nói rằng con người phải được tự do ngôn luận là muốn nói gì thì nói. Nhưng mà sự thật là trên thế giới này bao nhiêu người tốt, bao nhiêu phần trăm là người tốt, bao nhiêu phần trăm là người xấu?

[29:43]Bây giờ có ai dám nói rằng trên thế giới này 50% là người tốt và 50% người xấu không? Có không? Bây giờ trên thế giới này 60% là người xấu, chỉ có 40% là người tốt, đúng không? Cũng không đúng luôn. 10 người thì mấy người tốt, mấy người xấu?

[30:05]Có người giơ một ngón tay lên, tức là 10 người chỉ có một người tốt thôi, mà chín người xấu. Mà một phần người tốt đó đang ở đâu? Đang lên chùa Phật Quang dự lễ Vu Lan.

[30:20]Người tốt mới chịu lên chùa dự lễ Vu Lan, trừ một vài người ăn cắp cũng đang lẫn ở trong đây để canh ai hở hở móc túi. Thì vậy số đó lại ít, à, còn đa phần cái người tốt đã lên đây hết rồi. Còn để lại ngoài thế gian này biết bao nhiêu người mình không dám nói là xấu, nhưng mà cái tỉ lệ rất là chênh lệch. Và như vậy, nếu trên thế giới này chỉ có một, hai phần là tốt, tám, chín phần là xấu. Như vậy, 10 điều ta nghe được thì mấy điều là điều tốt?

[30:54]Chỉ một, hai điều là điều tốt phải không? Và tám, chín điều là điều xấu. Như vậy, nếu để cho con người tự do nói, tự do truyền bá tư tưởng của mình thì ta phải tin chắc một điều là điều xấu sẽ lan truyền rất nhanh trong cuộc đời này. Đúng không ạ? Đúng. Và đó là lý do mà chính quyền của tất cả các quốc gia đều có bộ phận kiểm duyệt sách báo hết. Tất cả đều có bộ phận kiểm duyệt hết, vì họ rất sợ điều ác được truyền bá trong xã hội sẽ làm hư hết cái cái quốc gia của họ. Nên vì vậy, nếu mà bất cứ nhà nước nào cũng có cái bộ phận kiểm duyệt thì như vậy cái quyền tự do ngôn luận là đúng hay sai? Đúng hay sai? Sai.

[31:45]Không phải ai muốn nói gì được là nói. Vì nếu ai muốn nói gì được thì nói thì thế giới này loạn lên hết. Vì sao? Vì rất nhiều người đã nói điều bậy bạ mà gieo rắc vào cuộc đời này. Nên do đó là không nên để tự do ngôn luận. Bên Mỹ có cái cuộc chiến là lúc đó có cái tạp chí khiêu dâm phát hành là tạp chí Playboy. Ở đây có ai coi tạp chí Playboy chưa ạ? Mấy đứa trẻ trẻ thầy coi dòm mặt nghi lắm à. Dòm mặt nghi. Tạp chí Playboy gọi là tạp chí khiêu dâm. Tức là khi mà cái tạp chí Playboy khiêu dâm đó nó phát hành ra thì rất nhiều nhà giáo, rất nhiều bậc phụ huynh mới cho rằng là đây là một cái điều xấu ác.

[32:37]Cái tạp chí này mà đưa ra như vậy nó làm hư hỏng hết con em của họ. Nhà trường cũng than trời mà cha mẹ cũng cũng là la làng. Nhưng rồi bắt đầu họ mới kiện. Sau khi mà quá nhiều người than phiền là tại sao cho cái tạp chí khiêu dâm này nó phổ biến phát hành, bắt đầu họ mới tống đơn lên họ kiện. Là chính cái bang nó đứng lên kiện. Nhưng mà kết quả là cái Tòa án Tối cao của Mỹ dựa vào Hiến pháp của Mỹ nói rằng con người ta được quyền tự do ngôn luận, cho nên cái việc mà cái tạp chí này phát hành không có vi phạm. Ai không muốn coi thì đừng mua, còn ai muốn mua là tự do mà mua. Là phán quyết rằng cái tạp chí không có tội, và thế ra là cái tạp chí đó vẫn

[33:27]tồn tại đến ngày hôm nay và tiếp tồ tục tàn phá không biết bao nhiêu tâm hồn của con người, chỉ vì cho họ được dựa vào cái lý lẽ là tự do ngôn luận. Nên vì vậy ta thấy rằng là chúng ta may mắn mà sống trong đất nước là có sự chọn lọc rất kỹ trong cái việc mà truyền bá tư tưởng. Chứ nếu mà đất nước ta mà nhà nước cũng cho tự do ngôn luận kiểu đó, cho tự do phát hành những cái tài liệu khiêu dâm kiểu đó thì chắc là thầy trò mình cũng phải trốn xứ này đi luôn. Mình không chấp nhận được một cái xã hội mà mà hỗn loạn, bừa bãi như vậy được. Nhưng mà may mắn đất nước ta có kỷ cương và quyết tâm giữ gìn cái truyền thống,

[34:17]bản sắc văn hóa của dân tộc, tôn trọng những thuần phong mỹ tục nên nhà nước vẫn còn ra sức kiểm duyệt gắt gao để ngăn chặn những cái điều sai trái mà lan tràn. Nên ở đây là cái người Phật tử chúng ta, hôm nay chúng ta nói điều này để chúng ta thấy rằng là tâm hồn của mình mong manh, dễ bị cái điều xấu ác tác động. Và bổn phận của chúng ta là ta tu thế nào để chúng ta không tin vào bất cứ điều gì được nói đến, ai nói cái gì cũng phải suy xét hết. Đó là điều thứ nhất. Điều thứ hai là từ đây về sau chúng ta có bổn phận phải truyền bá cái điều hay lẽ phải cho mọi người, chứ không được lười biếng thụ động.

[35:10]Một lời ta nói ra có thể cứu được một cuộc đời. Ví dụ như cứu cuộc đời thế nào? Ví dụ có một người họ buồn, họ muốn tự tử. Lúc đó, ta thấy họ buồn, ta cũng chưa biết là họ đã mua thuốc chuột sẵn rồi, họ chỉ còn chờ về tới nhà rồi họ uống thôi. Nhưng mà vô tình là họ đang đứng thơ thẩn ở bờ sông, ta gặp đó ta nói chuyện, ta thấy buồn, ta mới nói câu này: "Cái cuộc đời này là đau khổ. Ai trong cuộc đời này phải trải qua những lần đau khổ gần như chết thì người đó mới trưởng thành được, mới hiểu được cuộc đời mà mới có thể sống tốt được." Mình nói đơn sơ thôi chứ mình cũng không biết cái người này sắp tự tử.

[35:55]Nhưng mà một câu nói của mình cái người kia họ tỉnh ra. Họ nói: "À, họ cũng đang bị dồn vào đường cùng sắp phải tự tử, mà nếu họ vượt qua được thì sau cái cơn đau buồn này họ sẽ trưởng thành, họ tỉnh ra và họ sẽ sống tốt." Cái họ tin rằng sau cơn đau khổ này họ thành người tốt, họ không tự tử nữa. Cái ta cứu được một mạng người mà chỉ bởi một câu nói. Hoặc là một câu nói mà ta cứu được cuộc đời của một con người, tâm hồn của một con người. Là ví dụ chúng ta gặp một người cái họ nói rằng là sống trên đời là phải được làm những điều mình thích thì cuộc sống này mới có ý nghĩa. Thế chúng ta mới nói không phải, sống trên đời này

[36:38]là phải thích cái việc mình làm chứ không phải làm cái việc mình thích. Cái họ mới ngạc nhiên, họ nói nhiều khi cái việc mình không thích mình làm nó sẽ rất là đau khổ, khó chịu, căng thẳng. Thì mình mới giải thích thế này, mình nói cái cái căng thẳng của ta là bởi vì ta kém đạo đức chứ không phải là vì công việc nó nó tệ. Cái người có đạo đức là hễ việc gì đến với mình thì mình đều yêu thích. Vì sao? Vì việc đó đều có lợi cho cuộc đời. Ví dụ mình muốn làm ca sĩ nhưng mà giọng hát không hay và cũng không có cơ hội được học mà cứ ráng đeo đuổi thì không thành công. Mà lúc đó mình thích một chuyện,

[37:27]nhưng mà rồi cuộc đời đưa đẩy cái mình phải đi làm cái nhân viên kế toán. Nhân viên kế toán thì phải tính toán từng con số, con số nó rất là lạnh lùng và nó rất là chặt chẽ. Mình thì thích bay bổng, lãng mạn, nghĩa là hát một cái nốt nhạc nó luyến lên một chút xíu cũng được, thả xuống chút xíu cũng được, tức là nó mềm. Trong khi con số của sổ sách thì nó chặt chẽ, một là một, hai là hai. Mình không thích cái sự cứng ngắc, nhưng mà không thể đi làm ca sĩ được mà lại đời bắt đi làm kế toán, lúc đó mình căng thẳng thì gặp một cái người họ mới nói thế này: "Sống trên đời, cái hạnh phúc không phải là làm

[38:04]điều ta thích mà phải thích điều ta làm. Vì đạo đức của ta biết rằng là khi ta làm điều đó ta có lợi cho đời, ta có ích cho đời là đủ rồi. Như vậy là có ý nghĩa rồi." Đó, hễ ta làm điều gì mà mình vẫn còn là con người có ích cho đời là có ý nghĩa. Khi ta nói câu đó, họ vỡ ra. Họ vỡ ra thì thay bây giờ bắt đầu họ vào lật sổ sách ra, họ thấy những con số khô khan, nhưng bây giờ họ hiểu rằng những con số họ làm như vậy là đóng góp vào cái lợi ích cho cộng đồng, bắt đầu họ vui lên dần dần và đời họ thay đổi. Và ta cứu được một tâm hồn, một cuộc đời. Chỉ một lời nói thôi, ta cứu được một con người, một cuộc đời, một tâm hồn.

[38:46]Nên vì vậy là khi ta hiểu rằng mọi người trên cuộc sống này rất dễ bị tác động bởi lời nói, mà rất nhiều cái lời nói xấu, lời nói bậy đã lan tràn, đã tràn ngập vào trong cuộc sống này rồi, đã tàn phá biết bao nhiêu tâm hồn của con người rồi và đã góp phần đẩy thế giới này tới bờ vực rồi thì bây giờ bổn phận của ta là những người đệ tử Phật, ta có đạo lý trong tâm mình dù ít dù nhiều thì ta phải cố gắng đem đạo lý ra đó đến với đến với mọi người. Vì biết đâu một lời ta nói tưởng như là thừa mà đã cứu được một tâm hồn nào đó, định họ một cái hướng đi mới cho cái cuộc sống mới của họ và đôi khi thậm chí có lúc

[39:37]ta cứu được một cái mạng sống luôn, chỉ vì một cái đạo lý mà thôi. Do đó là trong cuộc sống này, ta bị đặt vào một cái cuộc chiến gọi là cuộc chiến của dư luận. Có khi ta là kẻ bị động, là nạn nhân của cái dư luận. Khi thì dư luận tốt đến với ta, khi thì dư luận xấu đến với ta. Khi dư luận xấu là sao? Là có những người gieo rắc vào lòng ta những điều xằng bậy, khiến cho ta suy nghĩ bậy, rồi ta làm bậy và đời ta đi vào tăm tối. Có khi cái dư luận tốt đến với ta, khiến cho ta suy nghĩ đúng, ta làm đúng rồi cuộc đời ta đi vào tươi sáng. Đó là ta trở thành nạn nhân của những luồng dư luận. Và vì vậy, ta phải tu để có trí tuệ

[40:28]mà biết những luồng dư luận đến với mình là đúng hay sai. Cái luồng dư luận mà đúng đến với mình đúng hay sai đó nó thế này: có khi đó chỉ là một cái người bạn nói riêng với mình, có khi đó là một lời đồn ở trên xe đò, ở nơi quán nước, có khi thậm chí đó là kể cả một giảng sư ngồi giảng trên bục giảng, có khi cũng nói sai. Và bây giờ cái nguồn dư luận ở đâu là lớn nhất? Hiện nay nguồn dư luận ở đâu là lớn nhất?

[41:02]Hiện nay? Hiện nay nguồn dư luận ở đâu là lớn nhất, dồi dào nhất mà tào lao, tầm bậy nhất? Đúng, trên mạng internet nha. Chúng ta mà muốn có nhiều cái nguồn dư luận tầm bậy thì cứ chui vào mạng mà mà nghe mà coi. Thì sau đó mình bước ra mình không còn là mình nữa, vì trên mạng nó nói đủ thứ chiều hướng tào lao, bừa bãi, bậy bạ. Nên chúng ta phải rất tỉnh táo khi bước vào mạng internet. Nhưng mà mấy người tỉnh táo? Phải là những người lớn một chút xíu, có ý thức, có trí tuệ, còn mấy đứa nhỏ vào mạng rồi hư hết luôn, vì chúng chưa đủ ý thức, đủ trí tuệ. Nên vì vậy, cha mẹ phải hết sức là kiểm soát con cái trong

[41:47]việc cho nó tiếp cận với cái nguồn dư luận trên internet. Hiện nay đó là một cái thảm họa mà thế giới không biết đường đâu mà mà mà lường. Có một cái người nghệ sĩ của Hàn Quốc tự tử chỉ bởi vì bị người ta nói xấu trên mạng, nói những điều mà bả oan ức, chịu không được, biện minh không được, tự tử chết luôn. Nên chúng ta mạng nó con dao hai lưỡi là như vậy, nên vì đây là điều mà ta cẩn thận. Cái người mà tu tập có thiền định á thì được có một cái là không chấp ý mình. Chúng ta nhớ điều này. Cái người tu tập mà tâm được vào trong an tịnh thì đặc biệt là không chấp ý mình. Mình suy nghĩ lên, không tin cái suy nghĩ của mình

[42:35]là đúng, đó là người bắt đầu có trí tuệ. Còn đa phần tất cả chúng ta mắc cái bệnh gọi là chấp ý mình, nghĩa là ý mình nghĩ cái gì lên là mình tin liền cái ý đó. Đúng không ạ? Đa phần chúng ta đều bị như vậy. Mà chúng ta tu thiền, giữ tâm thanh tịnh, không có động niệm là ta diệt được cái bệnh đó đầu tiên. Cái suy nghĩ nó khởi lên, ta không tin nó là đúng, đó là bước đầu của trí tuệ. Còn ta nghĩ cái gì, ta tin nó cái nấy thì đó là con đường mòn của vô minh, của ngu si. Nên cái người tu thiền là được có cái lợi như vậy, chính họ họ cũng không tin, không tin bản ngã của mình, không tin cái cảm xúc của mình, không tin cái tình cảm của mình,

[43:23]không tin cái tư tưởng của mình, và lúc nào cũng giữ tâm trống. Mà trong cái tâm hư vô, trống trải đó, vậy đó mà trí tuệ hiện ra, chân lý hiện ra. Đây là cái điểm mà nếu cái người mà không có tu tập thì không hiểu nổi. Nên vì vậy mà khi ta đến với Phật pháp, các vị thầy vẫn phải khuyên ta phải ráng tu tập thiền định là vậy đó, để làm chi? Để ta vượt qua chính mình, không tin vào chính mình, vì kẻ thù lớn nhất của đời mình là ai? Là chính mình. Mà khi cái người mà không chấp ý mình rồi thì người khác nói mình có tin không? Mình mà chính mình mình còn không tin nữa thì người khác nói mình có tin không ạ?

[44:09]Không tin, đó. Nên cái bản lĩnh đầu tiên của cái người tu thiền là được cái là gì? Không dễ tin. Ai nói gì nói, không dễ tin, mà luôn luôn xét lại nhiều khía cạnh chung quanh. Mà lúc đó chưa xét được thì để đó, từ từ xét, không tin liền, cũng không phản bác liền. Đó là dấu hiệu của một người có trí tuệ. Còn ta chỉ tin khi nào mà ta đã suy xét rất cẩn thận và thấy điều đó hợp lý ta mới chấp nhận, ta mới mới tin. Vì sao? Vì có những điều nói dối bâng quơ, dễ biết; có những điều nói dối có chủ định, có âm mưu, có dàn dựng, rất khó phát hiện, ta nghe ta tin liền, ta nghe là tin liền. Và cố gắng mà ngồi thiền.

[45:01]Bây giờ khi ta hiểu cái điều này thì ta thấy một cái bổn phận của chúng ta, cái bổn phận của chúng ta là gì? Là ta có phương tiện truyền thông cách nào thì ta dùng cách đó để xây dựng lại thế giới.

[45:19]Ta có bao nhiêu phương tiện truyền thông? Ta có bao nhiêu cái phương tiện truyền thông? Mỗi người, ít nhất là ta có cái miệng là lời nói, ta có thể dùng cái miệng của mình để nói cái đạo lý với người khác. Thứ hai là gì? Ta có cái tay, ta có thể viết thành bức thư, viết thành sách để truyền bá cái tư tưởng mình đi xa hơn. Thứ ba, ta có cái gì?

[45:53]Bây giờ thì ta có vi tính, ta có thể gõ trên mạng, viết sách, rồi ta có băng có đĩa để có thể truyền bá, ta có thể làm thơ, ta có thể làm nhạc, ta có thể diễn kịch, thậm chí ta có thể làm phim, tức là đó là những cái phương tiện truyền thông để ta đem cái điều tốt đẹp gieo rắc cho cuộc đời này, mà ít nhất ta cũng còn có cái miệng. Người nào mà không có miệng, đó là người câm. Trừ trường hợp người câm hoàn toàn thì không nói được, nhưng mà có cái người câm hoàn toàn mà vẫn dùng tay để truyền bá kiến thức được cho thế giới này, chứ không phải là là không hoàn toàn. Và cái việc mà truyền bá cái điều tốt đẹp cho thế

[46:36]giới này phải là bổn phận của tất cả chúng ta. Đó là cái thiện nghiệp mà ít tốn tiền, nhưng mà hiệu quả rất là lớn, quả báo rất là lớn. Cái người nào mà cả một đời của mình đem những điều tốt đẹp để gieo rắc vào trong cuộc sống này, người đó đời sau phước rất là lớn. Phước rất là lớn thì chỉ nói tổng quát thôi, vì nếu ta sống thánh thiện mà đem cái điều tốt gieo rắc cho cuộc đời, đời sau có khi sinh lên cõi trời làm cái người ở cõi trời, còn nếu tái sinh lại cõi đời này, luôn luôn là người quyền quý, sang trọng, vì những điều tốt lành ta đã gieo rắc cho cuộc đời này. Còn nếu cái người nào dùng cái miệng mà nói bậy nói bạ trong cuộc đời

[47:22]này thì đời sau cái thân phận mình trở nên thấp hèn và nghèo khổ. Chỉ bằng cái miệng thôi mà ta có thể tạo biết bao nhiêu phước, cũng chỉ bằng cái miệng thôi mà ta cũng tạo biết bao nhiêu tội. Cho nên vì vậy là ta từ đây phải biết mạnh dạn mà dùng cái miệng của mình, dùng cái phương tiện ngôn ngữ của mình bằng lời nói hay chữ viết hoặc là các phương tiện khác để gieo rắc cái điều tốt đẹp vào cuộc đời này. Vì sao vậy? Bởi vì nếu ta ngừng tay một cái thì điều xấu tràn ngập liền. Ta ngừng tay một cái, điều xấu tràn ngập liền, là sao? Vì cái người thứ nhất họ vừa nói điều bậy cho người thứ hai, người thứ hai vừa nói điều bậy người thứ ba, họ truyền lên cả trăm ngàn người.

[48:08]Còn nếu cái người thứ nhất truyền cái người thứ hai, người tới người thứ ba, người thứ ba bị ta chặn rồi, ta vừa mới nói một điều đạo lý tốt đẹp cho người thứ ba, cho nên cái người thứ hai họ nói tới người thứ ba bị chặn lại, người thứ ba không nghe nữa và điều xấu ác không lan tràn nữa. Còn nếu không có cái người nói điều thiện cho cuộc đời này thì cái điều xấu ác nó cứ lan hết người này nó lan tới người kia và nó tạo thành một cái thành kiến, một cái định kiến cho cả cái xã hội và kéo cả cái xã hội này sụp đổ luôn. Nên do đó là ta phải hết sức là cẩn thận khi nghe và phải hết sức nhiệt tình khi nói, khi nói những điều thiện, nhớ như vậy.

[48:52]Vì không cẩn thận, ta nghe bậy, ta trở thành thủ phạm gieo rắc điều xấu. Rồi nếu ta lười biếng truyền bá cái điều thiện thì ta cũng sẽ trở thành thủ phạm gián tiếp góp phần phá hoại thế giới này. Bây giờ những cái điều tốt mà ta phải mãi mãi truyền bá cho thế giới này là những điều gì? Thứ nhất là cái gì?

[49:18]Thứ nhất là luật nhân quả công bằng nha. Chúng ta cố gắng làm sao cho trên đời này càng nhiều người tin nhân quả là càng tốt. Cái người đó được phước, xã hội được tốt lành, còn ta được phước rất là lớn. Cái thứ hai, ta truyền bá điều gì? Ta truyền bá cái tâm linh giác ngộ. Vì sao vậy? Vì cuộc đời cứ trầm luân, cứ trôi lăn, được rồi mất, mất rồi được, được rồi mất, chẳng bằng bến bờ giải thoát giác ngộ an vui vĩnh viễn. Trầm luân sinh tử mãi, cực kỳ mệt mỏi, chẳng bằng cái bến bờ giải thoát giác ngộ an vui vĩnh viễn đâu. Thậm chí, ví dụ như bây giờ có người họ say mê khoa học, họ nói rằng là các thầy tu không biết

[50:09]gì về khoa học, còn họ họ được học, họ biết cái nguyên tử chế tạo thế nào, nguyên tử cấu tạo ra sao, phân tử cấu tạo ra sao, vũ trụ vận hành ra sao, những kiến thức đó thật là kỳ diệu, thật là tuyệt vời, còn những thầy tu chìm trong kinh điển không biết gì hết, xin thưa sai. Là vì sao vậy? Vì khi một vị mà họ chứng đạo, họ biết được những điều bí mật của vũ trụ này gấp triệu triệu lần hơn nhà khoa học. Những điều những điều mà kiến thức khoa học chưa bao giờ đạt được. Những người đắc đạo họ biết gấp triệu triệu lần những điều bí mật bên trong. Nên chính vì vậy mà các vị đó họ thản nhiên, không cần, có duyên thì biết, không có duyên thì thôi,

[50:54]chứ không có cần cho rằng đó là điều gì quá quan trọng. Mà cái cuối cùng, cái quan trọng phải tìm đến là gì? Chính là cái tâm linh giác ngộ. Cho nên điều thứ hai mà ta phải luôn luôn truyền bá cho cuộc đời này, đó là cái tâm linh giác ngộ. Vì con người ta tin nhân quả rồi, nhưng mà người ta vẫn có thể tham lam, vẫn có thể sân hận, vẫn si mê nếu người ta chưa hướng về cái tâm linh giác ngộ. Nên do đó, ta nói cái cái nhân quả cho người nghe rồi thì vẫn phải nói cái tâm linh giác ngộ tiếp tục sau đó để cứu tâm hồn của con người. Đó là điều thứ hai. Điều thứ ba, ta phải nói nữa là gì? Đó là cái tình yêu nước.

[51:41]Ta được sống trong một đất nước Việt Nam, tuy đất nước ta chưa phải là giàu, nhưng ta có một cái nền văn hóa có chiều sâu, cái tình tự dân tộc ta thấm đậm, đẹp ngời. Ta tự hào được là người Việt Nam, ta yêu đất nước của mình, bảo vệ cái văn hóa của mình. Cho nên cái tình yêu nước đó phải được truyền bá mãi mãi. Mà chiều nay chúng ta đã được nghe giáo sư Trần Văn Khê nói những điều rất là là sâu sắc. Và giáo sư Trần Văn Khê cũng vậy, đã bằng cái lòng yêu nước của mình, bằng cái kiến thức uyên bác của mình đối với văn hóa của dân tộc đã đem cái văn hóa Việt Nam giới thiệu khắp thế giới để vinh danh

[52:22]cái cội nguồn văn hóa Việt Nam, làm cho biết bao nhiêu người cứ nghĩ Việt Nam ta là lạc hậu, là nghèo nàn, nhưng họ qua giáo sư Trần Văn Khê mà họ hiểu rằng Việt Nam ta có cái chiều sâu văn hóa rất là quý giá, mà nhiều khi chính ta cũng chưa biết nữa. Nha. Cho nên cái việc mà thứ ba tốt đẹp mà ta phải truyền bá cho con người đó là tình yêu nước. Cái điều thứ tư tốt đẹp mà ta phải truyền bá cho con người, đó là mưu cầu, mưu tìm một thế giới hòa bình. Vì hiện nay vậy, rất nhiều cái nguồn tư tưởng lúc nào muốn kích động chiến tranh, giết hại là mà cứ tư tưởng nó cứ lây lan từ người này qua người kia, không được chặn lại.

[53:09]Cho nên vì vậy, ai có thể nói thì hãy nói lên với loài người là phải mưu tìm hòa bình cho thế giới. Con người ta phải kiềm chế mình để mà thế giới này được hòa bình. Cái mà biết kiềm chế mình là phải được học từ trong gia đình, được học từ trong học đường và học từ trong xã hội, phải được rèn luyện như vậy, thì thế giới này phải mỗi quốc gia, mỗi con người đều phải hy vọng, phải ước mơ, phải phấn đấu vì một thế giới hòa bình. Đó là điều thứ tư mà ta phải truyền bá cho mọi người. Cái điều thứ năm mà ta phải truyền bá đó là ta phải biết bảo vệ, vinh danh những người tốt, đừng để những người tốt bị trù dập, bị chà đạp, bị hiểu lầm.

[54:03]Đó là vậy. Cái điều thứ sáu ta phải truyền bá là gì? Là ngăn chặn những tà kiến, ngăn chặn những điều bậy bạ. Tức là nghe ở đâu mà có điều xấu xuất hiện thì ta không được im lặng mà phải tìm tới nơi để dập tắt cái điều xấu đó, phải sửa lại cái nguồn tin đó, tìm cho ra đầu nguồn để mà dập tắt, đừng bao giờ để cái điều xấu nó tồn tại và nó lan truyền. Đó. Ở đâu có người tốt, ở đâu có điều tốt ta phải giới thiệu, ta vinh danh và ta nói thêm, ta nói tiếp, ha. Còn ta biết ở đâu có điều xấu, điều bậy, ta phải tìm tới nơi để ngăn chặn, để dập tắt. Đó. Hôm nay ta nói với nhau cái tựa đề là Cuộc chiến...

[54:55]dư luận, Cuộc chiến của dư luận và ta hiểu, ta hiểu cái bổn phận của mình. Điều thứ nhất, nhắc lại là gì? Đừng bao giờ tin những gì nghe được, phải suy xét rất kỹ. Đây là trí tuệ và đây là đạo đức, đây là bản lĩnh. Ai nói gì tin liền, chứng tỏ ta còn rất non nớt, rất dại khờ, phải suy xét rất kỹ. Dù họ nói như thật, cũng để đó từ từ xem. Đó là thứ nhất. Cái thứ hai, chính ta phải biết mở miệng, dùng những phương tiện ngôn ngữ để truyền bá điều tốt cho cuộc đời này và dập tắt những điều xấu ác. Đó là cái việc làm mà ta cứu thế giới này. Từng người đóng góp như thế, từng người đóng góp như thế là ta cứu được cái thế giới này chứ không phải là không. Đó đó.

[55:54]Cho nên hôm nay thì ta chỉ nói nhiêu đó nhân Vu Lan, thì ngày mai ta còn có một bài giảng chính của buổi lễ Vu Lan nữa, còn hôm nay là buổi 14 bài giảng này chỉ là bài làm quà trong đêm thôi, thì nói là Cuộc chiến của dư luận, cái điều xấu ác lan tràn là bởi vì con người dễ tin. Hôm nay ta phải lật ngược vấn đề đó trở lại, không cho phép mình dễ tin nữa, và ta phải lật ngược vấn đề lại, ta không được thụ động nữa mà phải biết truyền bá cái điều tốt cho cuộc đời này, phải biết giới thiệu người tốt cho cuộc đời này, phải biết vinh danh cái điều thiện cho cuộc đời này. Đó chính là việc mà ta cứu cái thế giới này,

[56:34]ta xây dựng lại cái thế giới này tốt đẹp hơn. Bài giảng tới đây ngừng lại, và thầy cũng chúc cho quý Phật tử một đêm Vu Lan an lành, hạnh phúc, mặc dù là ngoài trời thì sương gió, mưa bay.

[56:52]Muỗi thì chắc nó không đủ để cắn bao nhiêu đây người, thôi không lo muỗi nữa. Sắp tới thì cái chương trình là chương trình văn nghệ đêm nay thì thầy xin phép được giới thiệu hai ca sĩ cũng là rất là nổi tiếng và cũng là thân tình với chùa ta, đó là Đình Nguyên và Huỳnh Lợi. Với cái tiêu đề là Huỳnh Lợi, Đình Nguyên với Mái chùa yêu thương. Thì hôm nay là chúng ta sẽ vinh danh hai ca sĩ này và thầy cũng nhắc lại, nhắc lại là sau cái đêm văn nghệ thì chúng ta nghỉ ngơi, sáng chúng ta dậy ta ngồi thiền, ta tập khí công một chút bắt đầu mới vào lễ chính Vu Lan là vào rằm ngày mai. Còn bây giờ là cái văn nghệ, và bổn phận của người nghe văn nghệ là gì?

[57:42]Thưởng thức là gì? Vỗ tay. Đúng là thuộc bài, nhưng mà tại sao ta vỗ tay? Là bởi vì thầy dặn vậy hả?

[57:55]Vỗ tay nó có nhiều cái thú vị. Để có thể vỗ tay được, bởi vì ta cảm nhận được điều điều hay của nghệ sĩ. Để có thể vỗ tay được là ta hiểu rằng người nghệ sĩ đó đã phải lao động rất là vất vả mới có được cái tác phẩm nghệ thuật mà trình diễn cho chúng ta, cho nên ta tri ân cái người nghệ sĩ bằng cái vỗ tay. Mà người vỗ tay đó, đâu có ai biết rằng người vỗ tay là người cũng xây dựng thế giới này. Vì sao vậy? Vì có tiếng vỗ tay của ta, cái người nghệ sĩ mới sáng tác được, mới biểu diễn được và đem thêm cái điều đẹp cho cuộc đời này. Còn nếu mà ta lạnh lùng ta không vỗ tay là tất cả những nghệ sĩ bỏ

[58:41]nghề hết, và thế giới không còn có những áng thơ hay, không có những bài nhạc đẹp, không có những tác phẩm những bức tranh khéo nữa, cho nên ta hãy vỗ tay để xây dựng thế giới này cho đẹp. Thầy chúc mọi người một đêm Vu Lan vui. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, nha.