Transcript: Kinh Pháp Hoa 19 - Phẩm Pháp Sư Công Đức

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 1:33:07

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:10]Hôm nay là mình nghe tới phẩm Tùy Hỷ Công Đức ha.

[0:14]Bắt đầu phẩm Tùy Hỷ Công Đức thì ngài Di Lặc Bồ Tát ngài mới hỏi Phật là cái phước của một người mà nghe được kinh Pháp Hoa này khởi lòng vui mừng tùy thuận, nghĩa là nghe cái kinh này á không biết họ hiểu không hiểu, mà họ thấy rất là vui và họ tùy thuận được với nghĩa lý của kinh, thì cái công đức này như thế nào? Mà nhất là sau khi Phật diệt độ. Thì Đức Phật mới diễn tả công đức này rất là dài dòng để thấy rằng cái công đức đó rất là lớn. Là một người nghe được kinh này rồi nói cho người khác nghe, người đó nói lần lần cho người khác nữa, lần lần cho người khác nữa, mà đến người thứ năm mươi

[1:11]được ăn theo mà nghe kinh này do người thứ năm mươi gián tiếp truyền lại, thì cái phước đó so sánh với một người mà bố thí rất nhiều, bố thí rất nhiều hoặc làm các công đức khác rất lớn vẫn không bằng được. Cái câu nói này nó có cái hay, mà cũng có cái không hay. Đây là chỗ mà khi mọi người tụng đến kinh Pháp Hoa nên cẩn thận tới nơi cái phẩm này.

[1:48]Quý Phật tử có nghe chuyện mà khi tụng kinh Pháp Hoa bị đổ nghiệp không? Có những người mà khi họ tụng kinh Pháp Hoa một thời gian, bỗng nhiên trong gia đình gặp nhiều chuyện không may mắn.

[2:04]Quý Phật tử có nghe nói về những chuyện đó không? Có không? Có ha, nói tụng Pháp Hoa hay đổ nghiệp. Thế sao trong kinh thì nói người nào tụng Pháp Hoa này công đức rất lớn? Vậy giữa cái thực tế mà mình chứng kiến với cái lời nói trong kinh nó đúng chỗ nào, nó sai chỗ nào? Tại vì tôi tôi giảng kinh Pháp Hoa này mấy lần, rồi những người mà nghe kinh Pháp Hoa thường là những người đã tụng kinh, thì họ hay kể cho tôi nghe những cái chuyện mà đổ nghiệp. Như có cái bà đó Phật tử rất là thuần thành, ăn chay trường, trong nhà bà thì cũng đầm ấm.

[2:49]Khi bà vừa khai kinh Pháp Hoa tụng được không bao lâu, thì trong gia đình anh em cầm dao chém nhau, đánh nhau tưng bừng trong đó, bà không giải thích nổi. Rồi một lần khác khi bà cũng khai kinh tụng trở lại, thì một lần nữa cái chuyện xui nó dồn dập nó xảy đến. Thì bà nghe lời giải thích của quý cô, quý thầy rằng: "Thì do nghiệp nó đổ để trả cho hết. Khi trả hết rồi thì mọi chuyện tốt lành sẽ tới, mình sẽ hưởng được phước". Nhưng mà điều đó trong kinh không nói, trong kinh chỉ nói thuần có phước thôi. Nhưng mà những người tụng Pháp Hoa thường hay gặp chuyện không may trước, là lý do tại sao? Thì ngay cái phẩm này mình sẽ giải thích luôn.

[3:39]Trong kinh thì nói rằng có một người bố thí rất nhiều, chúng sinh muốn cái gì cần đều cho hết, đến độ mà đủ trình độ để hướng dẫn cho người khác tu hành, chứng được các đạo quả, thì công đức người đó dù rất lớn vẫn không bằng cái người mà nghe kinh Pháp Hoa này qua gián tiếp năm mươi người thuật lại, phước của người nghe mà tùy hỷ hiểu được, phước này lớn hơn. Cho nên ở đây cái điểm này, Phật nói một cách cường điệu, nhưng chúng ta phải hiểu cái sự thật nó nằm ở chỗ khác. Vì nếu mà chúng ta hiểu cái nghĩa đen theo kinh này, chúng ta sẽ xuất hiện một số nghiệp bất lợi. Nghiệp bất lợi thứ nhất là thế này:

[4:34]là tưởng mình có phước nhiều rồi khởi tâm tự hào. Tưởng mình có phước nhiều rồi khởi tâm tự hào, đây là cái lỗi rất lớn mà người tụng Pháp Hoa thường hay mắc phải. Vì kinh Pháp Hoa đó khắp bài kinh từ đầu tới cuối, bàng bạc bàng bạc đều nói rằng tụng kinh Pháp Hoa phước vô lượng. Kinh Pháp Hoa này là vua của các bài kinh khác, cho nên người tụng Pháp Hoa công đức ăn trùm hết những người tu theo cái cách thức khác. Do chính kinh này nói như vậy, cho nên lác đác khắp nơi trong Phật giáo, từ Trung Hoa, Việt Nam sang tới Nhật Bản, Đại Hàn, có rất nhiều vị thầy chủ trương chỉ thuần tu theo kinh Pháp Hoa, chỉ thuần tụng kinh, trì kinh thôi là đủ được công

[5:31]đức vô lượng, mà lập thành những cái đạo tràng rất lớn, có nhiều tín đồ, mà ở đây chúng ta cũng có biết, phải không? Ngay tại Sài Gòn đây nè, thành phố này chúng ta cũng biết có những đạo tràng rất là lớn, chuyên trì Pháp Hoa, vì nghe trong kinh nói rằng tụng Pháp Hoa này công đức vượt hơn hết, thù thắng hơn hết. Ở đây chúng ta thấy mình hiểu kinh phải hiểu cho sâu sắc. Như từ trước tới giờ mà chúng ta nghe giảng kinh Pháp Hoa này, chúng ta thấy là mình nghe phân tích lại thì thấy nghĩa đen nghĩa bóng, nghĩa đen nghĩa bóng nó nó biến qua biến lại chứ không phải được chấp một nghĩa, phải không? Nhớ không?

[6:11]Trước giờ mình nghe giảng nhiều rồi, gần hết bộ kinh rồi, thì thấy ý kinh nói như vậy, nhưng còn cái nghĩa bóng nó ẩn đằng sau mà cái nghĩa bóng mới quan trọng. Mà hiểu không được nghĩa bóng thì người này chưa hiểu được kinh Pháp Hoa. Nên đọc kinh Pháp Hoa phải cẩn thận, và tới cái phẩm Tùy Hỷ Công Đức này thì còn phải cẩn thận hơn nữa. Nếu chúng ta cứ tưởng là cái người thứ năm mươi nghe lại, qua trung gian nghe lại mà phước còn lớn như vậy, huống hồ là mình trực tiếp ngồi đây mà nghe kinh, hoặc mình trực tiếp cầm cái bộ kinh mà tụng hằng đêm, thì phước chắc là lớn vô cùng, mình nghĩ như vậy,

[6:50]nhưng cái nghĩ đó là cái nghĩ vô cùng nguy hiểm, vô cùng nguy hiểm. Nó làm cho mình khởi tâm tự hào. Trong lòng mình mình luôn luôn nghĩ là mình tu theo kinh này hơn những người khác tu theo pháp môn khác, có cái tự hào. Chính cái tự hào này làm mất công đức hết, mất sạch hết công đức. Rất là nguy hiểm. Như có những lần mà tôi giảng cho tăng ni nghe, tôi nhắc nhở họ: một cái nguyên nhân mà làm cho Phật pháp bị suy đồi là cái gì? Chính là tâm tự hào của mỗi người đệ tử Phật. Chúng ta thấy Đức Phật mình quá cao siêu, quá vĩ đại. Giáo lý của Phật để lại là vượt trùm hơn mọi ý kiến khác và mình đặt

[7:40]hết niềm tin của mình để mình học theo giáo lý của đạo Phật. Thì trong khi mình học theo giáo lý đạo Phật, mình khởi cái tâm tự hào, cho rằng mình đi con đường chánh đạo cao siêu tối thượng mà những người khác không bằng được. Tâm tự hào đó, thầm thầm đó phá vỡ công đức của mình hết. Cái phá vỡ công đức đó nó hiện ra bằng những cái gì? Hiện ra bằng những cái điều này đây. Thứ nhất, ví dụ mình được một cái đức tính tốt đẹp nào đó thì đức tính đó sẽ từ từ biến mất. Thứ hai, mình được những cái phước lành gì đó trong cuộc đời mình, cái phước lành đó sẽ từ từ biến mất. Cái thứ ba là cái tông môn của mình,

[8:25]cái đạo pháp của mình đang theo sẽ từ từ bị suy đồi luôn. Đây là ba cái hậu quả của một người mà tu theo đạo Phật mà còn có những cái tâm tự hào thầm kín cho mình hơn mọi người khác. Đây là điều rất nguy hiểm. Như có một người đang tu thì tâm người này rất là bình an và nhẫn nhục, ai nói gì cũng không có động, không có giận, không buồn. Rồi sau một thời gian dài như vậy, người đó thấy mình tâm được bất động, mà nhìn chung quanh thì thấy huynh đệ khác thì hễ đụng cái nổi sân, đụng cái nổi sân, thì lòng mình mình nghĩ cái gì? Trong lòng mình khởi nghĩ là mình tu đã tiến cao, lòng mình được bình an, nhẫn nhục, còn mấy người huynh đệ tu không bằng mình.

[9:15]Ý nghĩ đó là đủ để làm cho mình loạn động lên, chứ chưa nói tới khoe là phê phán người khác nữa. Một lần nào đó cái mình buột miệng mình nói các huynh đệ tu còn kém, tâm còn động, như tui là trước giờ tâm không động, ai chửi mắng thì tôi không có rộn rạo tâm. Thì mình nói có thể là cái lời nói chưa tắt được cái âm thanh ra mà khi mình đụng chuyện cái là nổi sân bừng bừng lên liền, mất liền cái công đức cũ, mất liền những cái đức tính tốt mà mình đã tạo lập trong bao nhiêu năm, mất. Động tâm lại liền. Hoặc là một người

[9:52]có nhiều phước lành, làm ăn được thành công, sắm xe, sắm nhà là cái phước đang có, khởi cái tâm tự hào là mình tu theo cái đạo này, tu theo bài kinh này, phước trùm hết, mình sẽ được phước lớn, phước mình hơn người khác, thì cái hậu quả xảy tới là bắt đầu từ đó về sau, cái việc làm ăn lụn dần, bại dần, lụn dần, bại dần, không thành công nữa. Cái hậu quả thứ hai. Và trong một cái tông môn, một cái chùa đó, một cái tông phái đó hay một tôn giáo đó, mà mọi người trong đó cứ tự hào: à chùa mình ngon hơn những chùa khác, cái tông mình hay hơn tông khác, đạo mình hay hơn đạo khác, thì tự nhiên cái chùa mình sẽ suy,

[10:36]cái tông phái mình sẽ suy, đạo mình cũng sẽ suy luôn, không ai theo nữa. Đó là ba cái hậu quả rất là rõ rệt.

[10:46]Mà nhiều khi vì Phật khuyến khích mình ráng tu nên đã ca ngợi công đức của người tu hành. Nhưng sự thật, cái người tu chín chắn thì phải sao? Thì phải biết quên cái lời ca ngợi đó đi, mà luôn luôn giữ tâm khiêm tốn, luôn luôn nghĩ mình tu còn kém, còn dở thì người đó sẽ đi được bền, cái chùa đó sẽ còn phát đạt. Lúc nào mà chúng ta tự mãn thì chúng ta bắt đầu suy. Ví dụ mình nói không đâu xa, cái chùa Từ Tân của mình thôi. Thì nhờ được cái sự hướng dẫn sáng suốt của Thượng tọa trụ trì, à rồi cộng với cái sự tinh tấn phát tâm của các Phật tử, cho nên chúng ta duy trì được cái đạo tràng Bát quan trai,

[11:33]rồi những thanh thiếu niên Phật tử tới lui để mà tham gia sinh hoạt học tập giáo lý, tức là những cái sinh hoạt của chùa chúng ta tương đối tốt. So với những chùa khác thì mình thấy quý Phật tử cùng với quý thầy đây có làm được cái gì đó nói lên cái sự tu hành trong đạo Phật, phải không? Thế là cũng tốt. Nhưng mà khi mỗi người mình khởi lên một cái ý nghĩ rằng chùa mình vậy là ngon, chùa mình là ngon.

[12:03]Thì qua bữa sau nó sẽ hết hết ngon. Bởi vì nó thiếu muối, thiếu đường, thiếu bột ngọt gì đó, hết ngon. Mà nếu mình nghĩ rằng à chùa mình tuy như vậy, nhưng mà nhìn lại còn nhiều mặt dở. Mình cứ tự tìm cái chỗ dở thôi. À ví dụ như mình thấy mình vẫn chưa được thanh tịnh, à chưa được nhiều người phát tâm xuất gia hay gì gì đó, mình cứ tự đi tìm cái chỗ dở, thì chùa sẽ tiếp tục còn còn phát triển được nữa. Cái sự tu hành của quý cư sĩ và Tăng Ni còn tiếp tục phát triển được nữa. Một ngày nào mà mình khởi niềm tự hào rồi thì ngày đó công đức dừng lại, công đức dừng lại. Có một điều này nữa, là

[12:53]có một số tín đồ đi đến với một cái vị giáo chủ đó hay đi đến với ông thầy, cái ngôi chùa nào đó, khi đến với ông thầy đó rồi, cúng dường, thân cận học hỏi, về nhà tự nhiên công việc làm ăn được nhiều may mắn, được nhiều may mắn. Đố quý Phật tử biết tại sao?

[13:17]Tại sao? Có phải tại ông thầy đó có bùa cho làm ăn buôn may bán đắt không? Dám gật đầu có nữa.

[13:29]Chuyện bùa mình không nói, bỏ qua một bên. Mình chỉ nói người tu theo đạo Phật thuần túy. Quý Phật tử nhớ, có những vị thầy khi mà mình đến mình thân cận học hỏi, tự nhiên từ từ về sau cái sự làm ăn gia đình mình nó tăng, cái phước mình nó lên thấy rõ. Đạo đức mình cũng phát triển. Mình càng cung kính, thân cận nhiều thì về nhà cái sự thuận tiện, hanh thông trong gia đình nó càng nhiều lên. Nhưng đừng nói, nói ra mất liền. Phải giấu, mà đó là điều có thật. Đó là tại sao?

[14:05]Tại vì cái chùa đó có đường lối tu hành chân chính. Khi nào mà vị thầy đó thấy đại chúng ở đó có đường lối tu hành chân chính, giữ gìn đạo đức kỹ lưỡng, vị thầy đó Tăng Ni đó không có tự hào, thì mình đến đó mình cúng dường thân cận, về nhà tự nhiên phước lành mình tăng trưởng. Cái đó là rõ, biết rõ, đó là trường hợp thứ nhất. Trường hợp thứ hai là

[14:36]cái vị đó đang còn cái phước quá khứ rất mạnh khiến những người đó đến, về làm ăn được, tăng thêm niềm tin tưởng cho cái vị đó. Nhưng mà nếu cái vị giáo chủ đó, do nhìn thấy người nào đến với mình về rồi làm ăn cũng nên hết, rồi nghĩ mình chắc hay lắm, nghĩ mình chắc cao lắm, thì cái ý nghĩ đó là bắt đầu là cái nghiệp. Thì từ đó về sau, vị đó cũng như cái đồ đệ sẽ từ từ xuất hiện những cái suy đồi. Suy đồi rồi tiêu tan dần dần. Ngay cả chùa cũng vậy. Thì khi tôi quan sát qua nhiều năm, có cái chùa lớn, tín đồ đông, Tăng chúng nhiều. Cái giai đoạn mà còn đương thời mọi người ráng tinh tấn lo tu

[15:24]hành, không chạy theo hình thức, thì thấy những tín đồ Phật tử đến chùa đó càng đến thì về làm ăn càng phát triển. Rồi qua mười mấy năm sau, cũng cái ngôi chùa đó nhưng Phật tử càng lúc càng quy hướng nhiều, chùa bắt đầu có sự thay đổi. Bắt đầu hướng về hình thức nhiều hơn, có lẽ cũng có cái tự hào gì, thì tôi nhìn thấy người Phật tử của cái chùa đó bắt đầu làm ăn kém dần, kém dần lại. Đó là do ảnh hưởng cái đức của cái chùa mà mình quy hướng, ảnh hưởng như vậy. Đây là điều trong nhân quả nó gắn bó. Cho nên chúng ta đến với bất cứ cái gì, đến với đạo lý, đến với tôn giáo vậy, chúng ta tìm cái nơi mà chân chính để tu học

[16:18]thì mình sẽ thấy tâm hồn mình an ổn, đạo đức mình tăng trưởng, mà cuộc đời mình tự nhiên có nhiều việc may mắn nó xuất hiện. Thì mình biết rằng mình có thể yên tâm rằng cái chùa mình quy hướng là có thể đó là nơi tốt lành. Nhưng tuyệt đối không được khoe, không được nói ra, vì cái gì tốt mà nói ra thì sẽ sẽ mất, không còn nữa. Nó như vậy. Ở đây, người tụng Pháp Hoa mà đổ nghiệp là thường vì hai lý do lớn. Đổ nghiệp tức là gặp chuyện xui. Lý do thứ nhất, vì trong kinh thường ca ngợi cái công đức của người tụng Pháp Hoa quá nhiều. Cho nên người tụng Pháp Hoa cứ lặp đi lặp lại mãi cái lời đó, lời ca ngợi đó, nên trong đầu mình luôn luôn nghĩ là

[17:14]mình rất có phước khi mình tụng Pháp Hoa này. Chính cái tâm tự hào cho mình có nhiều phước thì hậu quả xảy ra, bất ngờ mình cứ gặp những chuyện xui, những chuyện xui mà gọi là đổ nghiệp. Đó là cái lý do thứ nhất. Cái lý do thứ hai là có những đoạn kinh bị cường điệu quá đáng mà tôi nghi là do người sau họ thêm vào. Như cái đoạn

[17:39]có những thí chủ bố thí cho chúng sinh tùy theo ý muốn, rồi dùng Phật pháp mà dạy bảo dìu dắt chúng, đồng thời dạy cho họ được Tu-đà-hoàn, quả Tư-đà-hàm, A-na-hàm, A-la-hán, dứt hết các phần hữu lậu, với thiền định sâu đều được tự tại, đủ tám món giải thoát.

[18:01]Cái công đức như vậy là công đức quá lớn, nhưng mà sao? Nhưng mà so với cái người nghe kinh này qua trung gian của 50 người, vẫn còn thua.

[18:15]Thì như vậy chúng ta thấy, người chứng A-la-hán là công đức vô lượng, là phước điền vô thượng ở thế gian này. Trên đời này, chúng ta không dễ gặp được một vị A-la-hán. Chỉ cần gặp một vị A-la-hán để mình cúi đầu đảnh lễ, phước mình vĩnh viễn không bao giờ mất, huống hồ là người đủ sức mà dạy cho người khác chứng được quả A-la-hán thì cái phước này không phải là đơn giản, chỉ có Phật mới làm nổi. Mà đây lại nói rằng cái phước của người đó còn thua người nghe kinh Pháp Hoa qua trung gian người thứ 50. Chính vì cái câu nói này hạ cái giá trị của đạo quả A-la-hán xuống, cho nên tất cả những Phật tử khi tụng kinh Pháp Hoa,

[18:58]đọc qua đoạn này thì thầm trong tâm mình đều xem thường đạo quả A-la-hán thì cái tội là cỡ bao nhiêu trả cho hết? Không trả nổi.

[19:11]Đó là lý do tại sao chúng ta nghe nói kinh Pháp Hoa phước rất lớn, chúng ta cũng tụng rất nhiều mà kết quả không thấy xuất hiện, không thấy điều vi diệu đặc biệt xảy ra. Là chính vì chúng ta đọc lướt qua những đoạn này, trong tâm mình thầm rớt vào cái ý niệm coi thường đạo quả A-la-hán. Thành ra cái nguy hiểm nó rất nhiều. Nếu quý Phật tử mà đi nghe tất cả những đạo tràng khác mà giảng kinh Pháp Hoa thì không có vị nào dám nói ngược lại cái phẩm Tùy Hỷ Công Đức này như nãy giờ mà tôi vừa nói. Nhưng mà tôi khẳng định, tôi lặp lại, tôi bác lại ngược lại cái phẩm Tùy Hỷ Công Đức này, bởi vì tôi không tin, tôi nghĩ rằng qua mấy ngàn năm

[19:56]mà kinh Pháp Hoa được truyền bá, những cái vị mà họ chuyên truyền bá kinh Pháp Hoa, đôi khi họ đưa một số đoạn vào cường điệu lên. Chính lý do đó làm cho rất nhiều Phật tử khi tu theo, khi tụng theo Pháp Hoa bị gặp những chuyện không may mắn, gặp những chuyện không may mắn.

[20:16]Vì vậy, khi mà nghe tới phẩm Tùy Hỷ Công Đức này, chúng ta phải nhớ điều này. Trong đây là những lời cường điệu để khuyến khích chúng ta dốc lòng tu tập. Đó, chúng ta nhớ vậy. Còn nếu mà dựa vào những lời khuyến khích này mà chúng ta khởi tâm tự hào cho rằng mình có nhiều phước thì ngay lúc đó, những điều bất hạnh sẽ đến với cuộc đời của chúng ta. Đây là điều mà tôi thiết tha răn nhắc quý Phật tử, khi tụng qua những đoạn này cẩn thận lại nghe. Nhớ. Đoạn sau này: Nếu có người vì kinh mà qua đến Tăng phường, ngồi đứng trong chốc lát để nghe kinh này, thì nhờ công đức mà nghe kinh, chuyển thân sinh ra đời sau thì luôn luôn được

[21:17]đi xe voi, xe ngựa, xe cộ, xe hơi, xe cúp, xe Dream, kiệu bằng trân bảo tốt đẹp bậc thượng và được ở cõi trời. Nên ráng mà tới nghe kinh.

[21:33]Nếu có người ngồi ở trong chỗ giảng pháp, rồi sau có người tới, tới cái mình nhường chỗ, mình nhích qua một bên mời họ ngồi xuống nghe, thì cái người này khi mà mất, sẽ được cái chỗ ngồi của vua Đế Thích ở cõi trời, hoặc chỗ ngồi của Chuyển luân Thánh vương. Cái phước này thì Phật nói hơi cường điệu, nhưng mà đại khái nói rằng là mình nghe được cái kinh cao quý này mà giúp cho người khác được nghe, được ngồi thì rất là, rất là tốt. Mình nhích qua một bên cho người ta ngồi chứ không phải mình cho người ta ngồi rồi mình bỏ ra ngoài đi uống cà phê, không phải vậy.

[22:16]Ở đây cái ý nghĩa này, bây giờ hỏi lại quý Phật tử còn nhớ không? Kinh Pháp Hoa cái nghĩa đen là bộ kinh này phải không? Bộ kinh này. Nghĩa bóng nghĩa là gì? Kinh Pháp Hoa nghĩa là gì? Quên rồi. Tại cái điều này nói trong mấy cái phần đầu, lâu quá nghe rồi quên.

[22:47]Kinh Pháp Hoa có nghĩa là lẽ phải, có nghĩa là chân lý. Mà cái chân lý á thì nó có tên gọi không?

[22:58]Chân lý có tên gọi không? Ví dụ như mình là người đạo Phật thì mình nói rằng đạo Phật của mình là chân lý, phải không? Nhưng mà người đạo Chúa họ nói cái gì là chân lý? Đạo Chúa là chân lý. Còn mấy ông đạo Hồi thì mấy ổng nói làm sao? Nói đạo Hồi là chân lý, thánh Allah là tối thượng. Và vô mấy cái nhóm mà Taliban chiếm Afghanistan á, bắt phụ nữ ra đường phải trùm từ đầu tới tới chân, mặt phải che mạng, không được cho đàn ông nhìn thấy mặt. Cấm đàn bà, con gái đi học, không cho đi làm, và họ nói những điều đó là là chân lý, trong khi cả thế giới họ xem điều đó là điều lạc hậu, điều sai lầm. Chúng ta thấy mỗi người tùy theo cái kiến chấp của

[23:49]mình mà cho cái của mình là chân lý, là lẽ phải. Thế còn chân lý có thuộc về ai, có của ai không? Không của ai hết. Chân lý là cái gì bàng bạc khách quan, mà mỗi người mình phải ráng để mà tìm đến được chân lý. Ví dụ như ngày hôm trước, chúng ta chưa biết được nhân quả, chúng ta chưa biết được rằng cái người làm ác sẽ phải chịu khổ, người làm thiện sẽ được hạnh phúc, chúng ta chưa biết điều đó. Rồi bất ngờ một hôm nào đó chúng ta gặp đạo Phật, xem kinh nghe giảng, chúng ta biết được à, trong cuộc đời này còn có cái luật gọi là luật nghiệp báo nhân quả, ai gieo cái gì về sau sẽ hưởng cái đó, là chúng ta biết được cái điều đó.

[24:37]Như vậy là chúng ta biết được thêm một một chân lý, phải không? Chân lý thì mênh mông vô hạn, nhưng mỗi ngày trong cuộc sống, chúng ta quan sát, chúng ta học hỏi mà chúng ta khám phá ra được dần dần những cái lẽ phải, những cái chân lý. Và bổn phận của chúng ta trong suốt cuộc đời của mình là ráng tìm dần, tìm dần đến cái lẽ phải, đến cái chân lý, mà chẳng những trong kiếp này còn phải tới những kiếp về sau nữa. Mà một người sống như vậy, cứ đến càng lúc càng gần được với chân lý thì người đó làm sao? Bình an, hạnh phúc, phải không? Cái đạo đức lan tỏa, lợi ích cho bao nhiêu người khác. Còn nếu một người sống mà xa rời chân lý,

[25:22]trở thành con người ác độc, hẹp hòi, ích kỷ, gây gẫy, làm những điều bất thiện, người đó càng xa rời chân lý thì bản thân người đó bất an, đau khổ và làm đau khổ cho người khác. Cho nên, cái bổn phận của chúng ta, của tất cả mọi người là tìm cho ra lẽ phải, tìm cho ra chân lý, mà cái chân lý đó nó không có tên và nó không của riêng ai, không của đạo nào hết. Nó là cái lẽ phải khách quan, và chúng ta cố gắng tìm được thôi. Sở dĩ chúng ta tin Đức Phật, sở dĩ chúng ta theo đạo Phật, vì Đức Phật, vì trong đạo Phật chứa đựng rất nhiều lẽ phải, rất nhiều chân lý. Tôi nói rất nhiều chứ tôi không nói là toàn bộ.

[26:12]Nghĩa là sao?

[26:16]Nghĩa là sao? Nghĩa là không phải trong đạo Phật đã đầy đủ hết chân lý đâu. Tôi nói điều này có phải là tôi chê đạo Phật không? Mà tôi chỉ lặp lại điều Đức Phật đã nói. Có một lần, Đức Phật cùng với các đệ tử mình đi ngang qua khu rừng, Ngài mới hái một nắm lá, Ngài mới hỏi thế này: Lá trong rừng nhiều hay lá trong tay của ta nhiều? Các vị đệ tử mới trả lời: Bạch Thế Tôn, lá trong rừng rất nhiều, còn lá trong tay của Thế Tôn rất ít. Đức Phật mới nói rằng: Cũng như vậy, những điều mà ta biết như lá trong rừng, mà những điều ta nói như lá trong bàn tay. Nghĩa là suốt 45 năm Ngài thuyết pháp, thì Ngài cũng chỉ nói lên được rất ít lẽ phải,

[27:08]rất ít cái chân lý mà Ngài đã khám phá ra được bởi trí tuệ giác ngộ của mình. Cái trí tuệ của một Đức Phật thì thấy vô lượng vô biên những điều trong vũ trụ này, từ những điều nhỏ nhất, vi tế tới những cái điều lớn mênh mông như là cả pháp giới vũ trụ, Ngài biết hết. Nhưng mà trong 45 năm đó, Ngài không có điều kiện để nói hết, Ngài chỉ nói một vài điều cơ bản, gần gũi để cho mọi người tu hành thôi, chứ còn cái chân lý, lẽ phải vẫn còn mênh mông, xa xôi, diệu vợi. Thì như vậy, những cái chân lý mà Đức Phật nói, nó căn bản nhất để làm thành con người có đạo đức và tiến tu dần đến giải thoát, chứ không phải trong đạo Phật là đã chứa đầy đủ toàn bộ mọi chân lý.

[27:56]Cho nên chúng ta theo đạo Phật, chúng ta phải làm sao? Phải có cái tâm khiêm hạ. Khiêm hạ. Dù chúng ta được học kinh Phật, nghe lời Phật dạy, nghe lời quý thầy giảng thì vẫn luôn luôn biết một điều thế này: là những điều mà mình biết được còn rất là ít. Chân lý còn rất mênh mông xa xôi, hãy nhớ điều đó, và luôn luôn giữ tâm khiêm tốn. Như nhà bác học Newton, ổng nói rằng: một người mà có cái học chân chính, khôn ngoan là người đó càng học càng thấy mình dở. Vì sao? Vì khi cái trí người đó mở ra đó, người đó mới cảm nhận được, mới đoán được rằng còn quá nhiều điều trong vũ trụ này mà mình chưa biết.

[28:43]Cho nên người đó trở nên khiêm tốn. Còn cái người mà trí kém, học được dăm ba điều là cảm thấy mình rất là hay, cảm thấy mình rất là hay, thì mình biết rằng người đó cái tâm họ còn hẹp hòi, nhỏ bé, chưa thể trở thành vĩ nhân được. Cái người vĩ nhân, bậc thánh nhân là họ biết rằng những điều họ biết chưa được nhiều. Thì chúng ta đến với kinh Pháp Hoa cũng vậy. Kinh Pháp Hoa có nghĩa là chân lý, có nghĩa là lẽ phải. Thì như vậy, việc mà một người tu theo Pháp Hoa thì có phải nguyên nghĩa là ôm bộ kinh này mà tu không? Phải không? Mà có nghĩa là người đó luôn luôn ráng tìm đến cho được chân lý, tìm đến cho được lẽ phải, phải không?

[29:32]Dù cái điều đó không được trong kinh Pháp Hoa nói, nhưng nếu chúng ta xét thấy đó là lẽ phải, là chân lý thì chúng ta vẫn tôn trọng và thực hành theo. Đó là tinh thần của người học Pháp Hoa đúng nghĩa. Nghĩa là người mà thấu đạt được cái nghĩa kinh Pháp Hoa là người đó không còn chấp hai cái chữ Pháp Hoa nữa. Không còn chấp hai chữ Pháp Hoa nữa. Vì chân lý, chỗ tuyệt đối vốn không còn ngôn từ nữa. Mà chỉ còn lại cái gì? Còn lại cái gì? Ai nói câu nghe?

[30:11]Nếu chúng ta hiểu được Pháp Hoa thấu đáo thì chúng ta không còn chấp hai cái chữ Pháp Hoa nữa, không còn dựa vào ngôn từ nữa, mà chỉ còn lại cái gì?

[30:25]Hỏi: "Biết gì nói?". Ừ

[30:33]đúng rồi đó. Khi mà không còn một cái ngôn từ để chúng ta chấp, cái còn lại là cái tâm thanh tịnh cao. Thứ hai là còn lại cái tâm từ bi thương yêu tất cả chúng sinh. Thứ ba là cái trí tuệ biết rõ được sự lý nhân quả trong vũ trụ, và kiểm soát được cái bản ngã của mình. Từ cái tâm thanh tịnh đó mà nó xuất hiện ra từ bi, nó xuất hiện ra trí tuệ mà không cần ngôn ngữ nào nữa. Còn lại cái gì nữa? Còn lại cái quạt máy đang quay, còn lại những nụ cười, còn lại những ánh mắt, còn lại cái bầu trời trong và áng mây đang trôi. Tất cả vẫn thanh tịnh, vẫn lặng lẽ, không mất gì cả. Chỉ có mất gì? Mất cái chấp của mình mà thôi.

[31:26]Mất cái chấp ha. Cho nên nói mà tu theo kinh Pháp Hoa là mình phải hiểu, không có hai chữ Pháp Hoa, mà là cái chân lý không lời, không ý, thanh tịnh vằng vặc, tràn ngập từ bi, tràn ngập trí tuệ. Hiểu không? Mà người tu cái điều đó thì đúng là công đức vô lượng. Cái người đó đó là cái người mà sinh ra chỗ nào cũng đều đều đầy đủ thắng duyên, phước lành viên mãn. Đây nói là con người chuyển thân nè, là trong nghìn muôn đời trọn chẳng ngọng câm, hơi miệng chẳng hôi, lưỡi thường không bệnh, miệng không bệnh, răng chẳng đen, dơ chẳng vàng, chẳng thưa, chẳng thiếu, rụng, chẳng so le. Nói này sợ đụng chạm, thôi bỏ đi.

[32:11]Mũi chẳng xẹp, thôi cũng coi chừng đụng à. Điềm nhe tốt, mũi lớn cao thẳng, diện mạo tròn, lông mày cong và dài, trán rộng bằng thẳng, tướng người đầy đủ, đời đời sinh ra thấy Phật, nghe pháp, tin nhận lời dạy bảo. Đại khái là rất là nhiều cái tướng tốt do một người tu theo Pháp Hoa, nghĩa là cái người đó đến với với cái chân lý không lời, không ý. Ở đây là chỗ quý Phật tử để ý giùm thầy. Người thấu đạt cái kinh Pháp Hoa, nhắc lại là người không còn chấp hai cái chữ Pháp Hoa nữa. Chứ nếu quý Phật tử từ đây về sau mà đi qua các hội giảng khác nghe giảng về kinh Pháp Hoa, mà nếu luôn luôn nghe đề cao hai chữ Pháp

[32:50]Hoa thôi, thì biết cái vị đó đã thấu đáo nghĩa Pháp Hoa chưa? Chưa, nó sẽ thành ra một cái chấp, một cái tự hào rồi chia thành tông phái tùm lum nữa. Điều đó không nên. Bởi vì sao? Người đạt được lẽ phải, đạt được chân lý, không còn chấp ngôn từ nữa, cả cái tựa kinh Pháp Hoa này cũng không còn.

[33:15]Cái đoạn kệ nói về sau thì quý Phật tử tụng sẽ biết ha, cũng ý như vậy nên không cần phải lặp lại. Giờ chúng ta sang cái phẩm Pháp Sư Công Đức. Lúc bấy giờ, Phật bảo ngài Thường Tinh Tấn Đại Bồ Tát: "Nếu có thiện nam tử, thiện nữ nhân thọ trì kinh Pháp Hoa này, hoặc đọc, hoặc tụng, giải nói, biên chép, người đó sẽ được 800 công đức nơi mắt", để ý nha con số này hơi lạ, "1.200 công đức nơi tai, 800 công đức nơi mũi, 1.200 công đức nơi lưỡi, 800 công đức nơi thân, 1.200 công đức nơi ý. Dùng những công đức này trang nghiêm sáu căn đều được thanh tịnh." Câu này nghe: "Thiện nam tử và thiện nữ nhân đó,

[34:02]chỉ bằng cái con mắt thịt, cái nhục nhãn của cha mẹ sinh ra mà vẫn có thể thấy khắp cõi tam thiên đại thiên thế giới."

[34:13]Ai nghe câu này hiểu như thế nào? Chỉ bằng con mắt thịt do cha mẹ sanh ra vẫn thấy được tam thiên đại thiên thế giới.

[34:25]Ai hiểu được chỗ này?

[34:30]Ngày xưa có một vị thiền sư, khi mà tụng kinh đến chỗ này, đến câu này thì hoắt nhiên đại ngộ. Con mắt thịt do cha mẹ sanh ra vẫn thấy được ba ngàn thế giới, tụng tới câu này vị đó ngộ đạo luôn. Ở đây ai hiểu? Ai mà hiểu tức là ngộ đạo rồi. Thật ra cái chỗ này nó là cái cảnh giới của người ngộ đạo nên không có dùng lời giải thích được. Bây giờ có nói ra bằng lời cũng chỉ là ngôn từ. Mà không nói thì để cái chỗ này nó thành cái bí nghĩa, bí ẩn hoài cũng kỳ. Mà nói ra thì nó hơi phản bội. Không biết nên nói hay không nên nói? Nên nói không? Nói ha? Thì hai bên đánh tù xì ai thắng thì...

[35:28]Thôi để kể câu chuyện gợi ý để quý Phật tử hiểu được không. Có ngài Huệ Lăng ở Trường Khánh, ngài ngồi thiền. Ngài ngồi thiền thì nơi cái phòng của ngài có che cái rèm. Tâm ngài đang thanh tịnh, ngài bước ra ngài vén cái rèm lên. Hoắt nhiên ngài đại ngộ. Ai hiểu không? Cũng không hiểu luôn. Thôi bây giờ hỏi cái này nữa, gợi ý lần lần quý Phật tử hiểu không. Bây giờ chúng ta đang ngồi đây ha, quý Phật tử thấy cái tâm mình nó lớn cỡ nào?

[36:15]Nó đang ở đâu? Tâm mình ở đâu? Nó đang ở trong trong cái đầu của mình chứ gì nữa, phải không? Trong cái đầu của mình.

[36:27]Đó là do tâm mình chưa thanh tịnh, tự nhiên mình thấy tâm mình ở trong cái đầu. Rồi khi người nhiếp tâm được thanh tịnh hơn chút nữa thì họ thấy cái tâm mình ở đâu?

[36:42]Nó không còn nơi cái đầu nữa mà tự nhiên nó chan hòa đầy cả cái phòng này. Đây là điều rất là lạ mà chỉ có người tu mới biết được. Còn tôi thì tôi chưa biết mà tôi đoán mò tôi nói. Cái người mà tâm được thanh tịnh một chút hơn cái người động thì họ ngồi trong phòng họ thấy tâm họ nó phủ trùm cả cái phòng này. Nó rộng ra nên mọi người ngồi vào trong phòng này cũng đều ở trong tâm của mình hết. Không phải ngoài tâm. Mà đây là cái tự chứng, tự thấy. Nói ra người ngoài không tin. Như có lần ngài Vương Dương Minh ở bên Trung Hoa, ông là nhà Nho nhưng mà ổng ổng ngộ được cái lý này. Cái người học trò của ổng mới nói là:

[37:24]"Thầy nói là mọi vật ở trong tâm mình, sao con không thấy?". Thì ổng không cách nào trả lời, ổng chỉ nói rằng: "Rõ ràng mọi vật ở trong tâm mình". Ổng chỉ nói vậy thôi. Cái điều đó không do lý luận mà được mà chỉ do tu để tâm được thanh tịnh thì mới thấy điều đó. Cho nên cái người mà họ được thanh tịnh chút thì họ thấy cái tâm họ chan đại cùng với mọi người á, mọi người như là ở trong tâm mình nên lòng họ có cái gì đó từ bi, thương yêu đối với mọi người mà thật chặt. Đó là người được thanh tịnh chút. Rồi cái người được thanh tịnh nhiều hơn nữa thì họ thấy tâm họ ở đâu?

[38:04]Ngáp vậy là hay lắm.

[38:08]Có nhiều người tới cám ơn tôi lắm, nhiều khi họ mất ngủ á, tới đây họ nghe là họ ngủ được.

[38:18]Cái người mà thanh tịnh hơn nữa thì tâm họ ở đâu?

[38:26]Ở đâu ạ? Tâm họ không còn nằm trong cái phòng này nữa mà họ cảm nhận cái tâm họ nó xuyên tường, xuyên vách phủ trùm ra bên ngoài luôn. Ngồi trong phòng nhưng mà thấy cái tâm mình nó như mênh mông cùng với trời đất bên ngoài. Đó là cảnh giới của người mà tâm rất thanh tịnh. Nhưng chưa phải tuyệt đối đâu, chưa đâu. Cái đến cái chỗ mà giác ngộ thật sự của đạo Phật còn xa ghê lắm. Ngồi ở trong phòng mà thấy tâm mình nó phủ trùm hết cái phòng đã hay rồi phải không? Mà thấy nó vượt khỏi tường vách, nó phủ trùm trời đất bên ngoài luôn cũng rất là hay, mà vẫn chưa phải là đạo Phật. Đích giác ngộ của đạo Phật còn xa hơn rất nhiều.

[39:08]Thì cái người mà họ thấy tâm mình trùm phủ cả trời đất như vậy thì là sao? Là phải cái người mà bằng con mắt do cha mẹ sinh mà vẫn thấy được ba ngàn thế giới không? Chưa đâu, mới trời đất thôi. Nhưng mà thật sự người chứng đạo là vậy đó. Họ thấy tâm họ phủ trùm vô biên thế giới. Đây là cảnh giới tu chứng của những bậc Thánh rất cao mà Phật nói ở đây rất khéo: "Con mắt do cha mẹ sinh vẫn thấy được ba ngàn thế giới", mà do tâm họ, trong cái tâm chứng của thanh tịnh họ thấy tâm họ phủ trùm thế không còn nằm nơi cái đầu nên đừng hỏi. Còn mình đi đâu thấy cái tâm mình đi theo trong cái đầu là biết mình

[39:56]còn là phàm phu, ráng tu chứ chưa có phước nhiều đâu, phải không? Đừng nghe nói mà nghe kinh Pháp Hoa là phước nhiều cứ đi kênh kênh ra là không được á. Nếu ở trong chúng dùng tâm không sợ sệt nói kinh Pháp Hoa này, ông nghe công đức đó. Người đó được 800 công đức thù thắng nhãn, dùng để trang nghiêm mắt kia rất thanh tịnh. Mắt thịt cha mẹ sinh thấy cả cõi tam thiên, trong ngoài núi Di Lầu, núi Tu Di, Thiết Vi và các núi rừng khác, biển lớn nước sông ngòi, dưới đến ngục A Tỳ, trên đến trời Hữu Đảnh. Chúng sinh ở trong đó tất cả đều thấy rõ, dù chưa được thiên nhãn, sức nhục nhãn như thế. Là ta phải hiểu nè, nó không phải là thấy như là mình nhìn thấy cảnh vật,

[40:40]vì nếu mà thấy cảnh vật từ xa đó là chứng được thần nhãn, thiên nhãn. Còn đây chỉ là cái tâm, cái tâm hư vô, nhưng mà cái sức phủ trùm của nó là thênh thang, chưa phải là thiên nhãn, thần nhãn. Lại nữa, Thường Tinh Tấn! Nếu người thiện nam tử, thiện nữ nhân thọ trì kinh này, hoặc đọc, hoặc tụng, hoặc biên chép, hoặc giải nói, được 1.200 công đức nơi tai. Dùng tai thanh tịnh đó nghe khắp cõi tam thiên, dưới đến ngục Vô Gián, trên đến trời Hữu Đảnh. Trong ngoài các thứ lời lẽ giọng tiếng: tiếng voi, tiếng ngựa, tiếng xe, tiếng trâu, tiếng gầm, tiếng sấm, tiếng ca múa, vân vân, thì dưới là bài kinh liệt kê

[41:19]ra rất nhiều, nhưng ở đây chúng ta hiểu từ cái thấp rồi lên cái cao dần dần. Ví dụ như mình đang ngủ thì trường hợp nào thì mình thức dậy?

[41:32]Khi nào thì mình bất ngờ thức dậy?

[41:38]Khi mà mình đang ngủ say, chợt con mình chạy vô la lên: "Má ơi, má trúng số rồi!" thì mộng đẹp cỡ nào cũng thức dậy hết, phải không? Nên nhờ cái tiếng nói mà mình chợt mình thức dậy. Đang ngủ có người kêu tiếng to mình thức dậy. Nhưng bây giờ mình đã thức, có người kêu tiếng to thì mình có thức dậy không? Thức thêm lần nữa không?

[42:05]Có không?

[42:08]Có không? Có hả? Có. Có là sao? Phát triển thêm là sao? Sự nhận thức.

[42:21]Họ la lên tiếng đại, đâu có nói gì đâu dài dòng đâu mà sự nhận thức.

[42:28]Mà sự thật là đúng như vậy. Khi mình ngủ á, bị kêu tiếng to mình thức dậy. Mà khi mình đang thức á, nếu mình đủ căn cơ, có ai kêu một tiếng to mình sẽ thức một lần nữa. Nhưng cái lần thức này là thức khỏi cái gì? Khỏi cái tâm mê. Chúng ta đang thức đây chứ sự thật mình có phải thật là tỉnh thức không? Phải không? Chứ mình đang mê. Mà mình không biết đâu, bây giờ mà ai nói mình mê mình cự á. "Tôi đang tỉnh táo. Hoàn toàn tôi biết rõ, tôi nhìn thấy mọi người á. Tờ 5.000 tờ 50.000 bảo đảm không lộn, tôi đang rất là tỉnh." Nhưng mà sự thật mình đang mê, đang mê. Mà nói mình đang mê mình không chịu đâu.

[43:14]Trường hợp nào mà mình mới mới chịu? Khi mình tu hành căn cơ nó đủ, chợt người nào đó họ hét lên một tiếng. Sau cái tiếng hét của vị thầy đó mình chợt bừng ngộ nè. Cái giây phút bừng ngộ mình nhìn lại mình mới nói: "Thì ra từ bao nhiêu năm qua mình sống trong mê lầm. Cái tâm mình bó trong cái đầu mình." Còn sau cái tiếng hét một cái, chợt nhiên mình thấy tâm mình thanh tịnh và trùm phủ cả trời đất. Giá trị của tiếng bên ngoài. Ở đây nó khác ở chỗ này là cái ngoại cảnh

[43:48]nó nó có tác dụng đánh thức mình. Đánh thức cái tâm hồn, cái thần kinh não của mình. Nhưng mà với người phàm phu á thì cái ngoại cảnh nó lôi kéo mình ra ngoài luôn. Ví dụ như mình đang ngồi ở nhà, mình nghe cái tiếng pháo nổ, lúc đó mình nghĩ cái gì?

[44:12]Lúc mình nghĩ cái gì? Mình nghĩ là Tết đến, phải không? Bây giờ thì mình nghĩ là ai vừa vi phạm luật đốt pháo, phải không? Tức là mặc dầu mình có tỉnh thức hơn một chút, ví dụ như lỡ mình đang mê mê nghĩ chuyện gì cái tiếng pháo đùng đùng vang lên mình tỉnh lại. Tỉnh lại một chút, nhưng mà cái tỉnh lại đó nó không đủ để mình đạt được trạng thái bừng ngộ trong đạo. Mà sau cái tỉnh đó một chút, cái tâm thức suy luận mình chạy theo cái âm thanh đó để mà ra bên ngoài ngoại cảnh luôn. Ngồi suy nghĩ miên man à Tết gần tới, ai đốt pháo lén gì, công an chắc sẽ đi bắt, rồi vân vân. Ừm cái dòng tư tưởng mình nó trôi tiếp nên mình vẫn tiếp tục mê trở lại.

[44:56]Và ở đây cái người mà họ nhạy đó thì nghe một tiếng động họ họ bừng ngộ được, rất nhiều thiền sư được như vậy. Đến ông thầy mình động, nhiếc một tiếng ngộ đạo hoặc là như ngài Hương Nghiêm Trí Nhàn ổng cuốc đất, cái cục đá nó bay nó văng vào bụi tre nó kêu lên một tiếng vang, nghe tiếng đó xong ngài bừng ngộ liền. Cái lần trước kể rồi nhớ không? Mới lần trước.

[45:23]Còn bây giờ chúng ta chưa đủ căn cơ nhạy bén để nghe một tiếng động mà ngộ đạo thì mình tu làm sao với cái âm thanh?

[45:35]Tu làm sao với âm thanh? Tức là mình vẫn nghe tiếng, ví dụ nghe tiếng thình thình, tiếng quạt quay. Mình nhờ cái tiếng đó để mình chi? Để mình tỉnh không buồn ngủ, không gật gà, mà xem lại nội tâm của mình. Cái giá trị Người không biết tu á thì hằng ngày hằng giờ đang tỉnh mà sự thật mê, vì không quay lại nhìn cái tâm của mình nó đang trong trạng thái như thế nào. Còn người biết tu là người quay lại nhìn cái tâm mình thường xuyên để xem nó như thế nào. Khác nhau chút xíu đó thôi. Bây giờ quý Phật tử thử, người tập tu đâu hay. Ngồi tại chỗ đi. Nãy giờ mình cứ theo âm thanh mà chạy theo cái lời nói của tôi mà suy nghiệm, phải không?

[46:27]Bây giờ làm lẹ, nhìn lại tâm mình nó đang như thế nào.

[46:32]Đang thanh tịnh hay là đang nhớ nhà?

[46:37]Hay là đang lo công việc? Hay đang lo sợ nợ đòi không được? Hay đang liếc nhìn đồng hồ sao sao lâu quá không hết giờ, vân vân. Mình nhìn lại cái tâm mình xem như thế nào. Thì chính cái nhìn lại cái tâm mình á là khởi điểm cho một người bước vào cái sự tu hành chân chính. Có một bài kinh trong Nikaya có tựa là Có Pháp Môn Nào? Có pháp môn nào có nghĩa là không có pháp môn gì hết. Đức Phật nói rằng không cần tu một pháp môn nào hết, chỉ một người luôn luôn biết rõ cái trạng thái của tâm mình là đang động hay là thanh tịnh, có tham hay là không có tham, có sân hay không có sân. Chỉ nhiêu đó thôi, đủ để người này đi đến giải thoát, giác ngộ.

[47:34]Cái bài kinh Có Pháp Môn Nào? Đức Phật dạy như vậy. Chỉ cần thường xuyên quan sát tâm mình, dù mình đi, đứng hay nằm, ngồi, chỉ nhìn lại tâm mình, người đó đủ đưa đến giải thoát. Ví dụ thế này, là có một người nào đó họ họ kích bác mình. Ví dụ thấy mình đi chùa về cái họ mới nói a ờ, "Ở nhà thì làm ác cho dữ rồi bày đặt đi chùa." Họ nói rất lớn cho mình lọt tai mình nghe, trong khi mình vừa mới đi chùa về mới bấm chuông cho con mình mở cửa, nghe tiếng bên kia nói, nói vừa đủ mình nghe, "Ở nhà làm ác cho đã rồi bày đặt đi chùa." Thì lúc đó mình làm cái gì? Mình làm cái gì?

[48:25]Mình sẽ ló mặt qua mình coi coi cái con nào nói như vậy, phải không? Mình sẽ chửi nó một trận. Nhưng mà vì hôm nay mình mới đi chùa về cho nên mình phải chửi nó một nửa, ngày mai mình chửi tiếp. Đó.

[48:43]Nhờ vậy mới biết đi chùa. Thì đó là trạng thái của một người biết tu hay không biết tu? Không biết tu. Chạy theo liền, nghe cái tiếng người ta mắng mình chạy theo tiếng đó liền, trong tâm phừng phừng cái sân hận lên. Còn cái người biết tu á nghe người ta vừa kích bác mình thì trong lòng mình nó vừa khởi cái sân lên, phải không? Thì mình lo mình làm cái gì? Mình nhìn lại cái sân đó, nhìn lại cái nóng nó đang khởi lên chứ không có chạy theo người ta, không có ló mặt qua coi con nào nói câu đó, mà nhìn lại cái tâm mình nó đang diễn biến như thế nào. Đó là người biết tu. Đó là người biết tu. Bây giờ ví dụ ví dụ như là mình

[49:25]thấy một người họ đeo một sợi dây chuyền à có cái mặt kim cương, cẩm thạch gì đó rất là đẹp, mắt mình vô tình mình chạm vào đó mình nhìn vào đó thì mình mình nghĩ cái gì?

[49:44]Đúng rồi. Nếu mình không biết tu á, bắt đầu mình nghĩ miên man. Dĩ nhiên là mình không có ý nghĩ giật của họ, tại mình biết đạo mình không dám giật, sợ tù lắm. Nhưng mà ngồi mình nghĩ, ha, mình có cái vòng này đẹp, không biết bà đó bả mua ở đâu mà nhiêu tiền. Mình mà có tiền chắc mình cũng làm cái đẹp hơn đeo cho nổi chơi. Tức là cái cái ngoại cảnh á nó dấy động cái lòng tham, cái mơ ước của mình và mình miên man mình trôi với những tư tưởng đi theo nó. Rồi còn cái người biết tu thì sao? Người biết tu khi mình nhìn thấy cái vòng người ta đeo thì mình nhìn lại cái tâm mình và mình thấy cái tham nó đang đang khởi lên, thấy rõ nó liền.

[50:26]Quan sát thấy cái tham đang khởi lên và khi mình thấy nó thì mình còn chạy theo nó để mà suy nghĩ miên man nữa không? Hay là mình thấy nó mình buông bỏ nó, nó lắng xuống? Nó lắng xuống, phải không? Phải không? Còn tiếc nè. Ráng nhìn chút nữa cái nó hết cái tiếc luôn. Dạ, ráng mà nhìn cái tiếc nó ở đâu ra là nó hết luôn. Nghe cái sân cũng vậy, cái tham cũng vậy. Hoặc là mấy đứa con trai tụi con mới lớn nè. Ví dụ như tụi con nhìn thấy một bóng hồng sa mạc nào đó cái tự nhiên tụi con động tâm, thì bây giờ tụi con làm sao? Nếu mà không biết tu á bắt đầu mình theo hình ảnh đó mình suy nghĩ miên man, so sánh người đẹp này đẹp kia,

[51:09]bồ tôi đẹp hơn bạn gái của mình trong lớp hay là vân vân. Bắt đầu những ý nghĩ bất thiện nó tương tục nó kéo dài là mình động tâm. Còn nếu mình biết tu thì mình làm sao? Là khi cái đối tượng mà nó hiện lên trước mắt mình làm cho mình động thì mình quay lại cái động như thế nào. Nè, nhìn nè, cái động đang khởi lên thế này thế kia, nhìn nó thì nó còn tồn tại nữa không? Từ từ nó lắng xuống. Đó, nên cái chỗ của người biết tu và người không biết tu chỉ là cái chỗ có nhìn lại tâm mình hay không, hay là theo ngoại cảnh trôi ra bên ngoài luôn. Thì nơi mắt, nơi tai vậy. Chính từ cái nơi tai này ví dụ quý Phật tử nè, quý Phật tử bây giờ đang nghe cái gì?

[51:54]Coi lại đang nghe những lời giảng của tôi phải không? Mà nhiều khi có những tiếng động khác mà mình không chú ý. Vì mình tập trung chú ý vào vào một cái. Nhưng mà nếu mình buông cái tâm mình xuống, mình không chú ý nữa, thì mình sẽ nghe gì? Cái tiếng giảng mình vẫn nghe, phải không? Tiếng quạt máy quay xập xập nhè nhẹ mình vẫn nghe, phải không? Đằng kia mình nghe tiếng thình thình có ai đấm cái bao gì cũng nghe. Và sau lưng mình có người đạo hữu tức là nhờ nghe kinh mà hết tình mất ngủ, ngáy pho pho mình cũng cũng nghe. Tức là khi mà tâm mình không chú ý vào một điểm, tự nhiên tâm nó rộng ra, tai mình nghe cùng khắp, cái sức tỉnh giác nó tăng lên.

[52:38]Thì trong kinh nói rằng nghe được những tiếng hết xa từ dưới địa ngục và lên tới cõi trời. Thực ra đây cũng là một lối nói ẩn dụ thôi, tượng trưng cho cái tâm của người đó phủ trùm. Giống như cái tỉnh giác của cái tiếng nghe thì nghe cùng khắp vậy đó, là lối ẩn dụ. Chứ sự thực mà nghe được đích xác cái tiếng nói cùng khắp là phải chứng được thần nhĩ trong thiền định, chứng được thần nhĩ trong thiền định, cái thiên nhĩ trong thiền định. Cái này là bởi công đức của người pháp sư là người tụng hoặc là giải nói.

[53:15]Tôi cũng có nói mấy lần mà sao chưa nghe được nghe chơi. Có mấy người ngồi ngắm nghía dưới nghe cũng không được đâu, miệng nói sao buồn ngủ quá, cũng chưa nghe được. Ở đây, chúng ta hãy dùng mắt, dùng tai để mà được cái tỉnh giác mà xoay lại nhìn tâm mình. Nhớ, quý phật tử nhớ, từ đây về sau mình hiểu được Kinh Pháp Hoa, hiểu được ý nghĩa của phẩm này thì khi mà mắt nhìn thấy ngoại cảnh, tai nghe âm thanh bên ngoài, thì việc kế đó là làm gì? Làm gì?

[53:54]Mới nói rồi. Đứng coi lại tâm mình. Từ đây về sau là như vậy nhé! Quý phật tử ráng tu một thời gian, đến khi nào mà mình thấy trước ngoại cảnh luôn luôn mình biết nhìn lại tâm mình thoát được phiền não là bắt đầu hiểu đúng ý Kinh Pháp Hoa rồi. Bây giờ hỏi quý phật tử, mà nhất là những người lớn tuổi, những người nhỏ tuổi nhiều khi chưa có nhạy cái này. Khi không cần nhìn mặt người đó mà chỉ nghe giọng nói, quý phật tử đoán được người đó là người như thế nào không? Mấy vị lớn lớn tuổi? Được không? Được. Được không? Được hả? Có bà cụ được. Được cái biết không? Đứng lại coi chừng tưởng. Dạ được. Mình nghe giọng nói không phải mình nghe họ nói cái gì mà nghe âm

[54:52]thanh họ phát ra, biết cuộc đời người này sẽ giàu hay là nghèo, cái tính người này tốt hay xấu, người này sẽ bỏn xẻn hay rộng rãi hay là hay sân hận, hay buồn bực, hay giận hờn, hay cố chấp. Chỉ nghe giọng nói biết không? Nhất là những vị lớn tuổi? Nghe được như vậy chưa? Chưa. Đây là cái trí tuệ từ cái tâm thanh tịnh nó cũng giống như con mắt vậy đó. Nhiều khi mình nhìn thoáng qua một người thì tự nhiên mình cảm nhận được cái tính chất của người đó là người tốt hay xấu, tốt cỡ nào, xấu cỡ nào, tốt ở lĩnh vực nào và xấu lĩnh vực nào. Cuộc đời người đó sau này được nhiều may mắn hay bất hạnh thì bằng con

[55:35]mắt mình nhìn là mình biết được, do cái tâm thanh tịnh mà biết được. Thì cũng vậy, từ cái tâm thanh tịnh mình đang ngồi quay mặt, có người nào đứng nói sau lưng, nghe tiếng nói xong rồi biết cuộc đời người này sẽ ra sao. Biết không? Chưa, thôi ráng ngồi thiền đi. Ráng quay lại tâm mình một thời gian cho tâm mình được thanh tịnh. Khi tâm mình được thanh tịnh rồi, tự nhiên cái mà mình gọi là nhĩ căn hay là nhãn căn mà mà khai thác á là không phải, không phải là nhãn căn nhĩ căn mình nghe cái gì lạ, mà chính là cái trí tuệ trong cái cái nghe của mình là mình nhận định được vấn đề. Cũng như mắt mình nhìn thấy, nhìn lướt qua một con người biết

[56:18]liền con người này như thế nào, là do cái trí nằm sâu bên trong, chứ không phải con mắt người đó cũng người đó thôi. Vẫn con mắt mình nhìn người đó, nhưng mà trước kia nhìn không biết, thấy người nào cũng như người nào, khi nào họ gây lộn mình mới nói: "Người này dữ quá!" vậy thôi. Nhưng mà tâm thanh tịnh nhìn liếc qua một người là biết được người này tốt xấu liền, không cần tiếp xúc người đó. Hoặc là âm thanh cũng vậy, nghe tiếng phớt qua biết liền người đó như thế nào. Đó là do công trình tu tập.

[56:48]Rồi cái đoạn tiếp là nói được tỷ căn thanh tịnh là ngửi biết mọi thứ mùi, mọi thứ mùi. Mùi hoa nào cũng biết, mùi súc sinh cũng biết, người nam người nữ đều biết. À biết người có tu hay mùi của người không tu, chỉ nghe mùi cũng biết. Cái này chắc thiệt tôi cũng không biết luôn. Nhưng mà có câu chuyện khoa học giả tưởng không biết ông nào cũng hay thiệt. Câu chuyện khoa học giả tưởng nó như thế này: Có một lần đó có một cái đĩa bay ở ngoài hành tinh đáp xuống Trái Đất. Họ muốn tiếp xúc nói chuyện với người của Trái Đất mình. Những người đó họ mới nhốt họ trong cái cầu bằng nước để họ đừng bị mất năng lực, chứ cái khí hậu của địa cầu mình không hợp với họ.

[57:36]Và họ họ phát ra một cái gì đó, họ cứ yên lặng họ chờ để mình tới nói chuyện. Thì các nhà bác học trên thế giới mới tập trung lại để tìm cách liên lạc, hiểu được cái ngôn ngữ của họ. Thì mới đầu người Anh tới nói họ không hiểu, người Pháp tới nói họ không hiểu, người Tàu tới nói họ cũng không hiểu. Làm gì họ cũng không hiểu. Rồi bằng ký hiệu người câm giơ tay giơ chân họ cũng không hiểu. Rồi đủ mọi cách hết. Cái sau cuối cùng có một ông ông nghĩ ra, ông nói: "Hay là họ chỉ hiểu được ngôn ngữ của thân thể, tức là người ta nhảy múa và diễn tả ý niệm của mình đó khi họ hiểu được?" Mấy nhà bác học liền ùa,

[58:12]có thể, có thể là cái nền văn minh đó họ muốn nói cái gì là họ ẹo lả, họ uốn éo thân họ chứ không phải là nói bằng lời hay là trợn mắt nhìn hay là quơ tay quơ chân như người câm. Mà mỗi khi mà muốn nói một cái gì họ cứ uốn éo éo lả người nhảy múa qua múa lại để mà trao đổi ngôn ngữ với nhau. Có lý, có lý! Họ mới nhờ các cô gái thì mặc đồ cũng hơi tươi mát, người ta gọi là đồ tắm đó, để cho nó không che cơ thể, mà trong khi họ nhìn thấy cái uốn éo cơ thể. Bắt đầu xúm nhau họ múa, họ lập nên họ múa máy, họ ca hát rồi, họ làm những cái đại khái là hát những bài nhạc mừng chào đón, vui mừng. Tức là cái cái ý niệm đầu tiên mà họ gởi đến cho mấy cái người ngoài hành tinh.

[58:53]Mấy người ngoài hành tinh coi một lát rồi cái thôi cái bốc cái thuyền họ bay đi. Thuyền bay đi thì có để rớt lại một cái đĩa. Người Trái Đất mình lấy cái đĩa đó phân tích, dùng cái máy tính để phân tích hiểu được ý nghĩa họ nói gì trong cái đĩa đó. Thì ra cái đĩa đó là cái đĩa mà họ báo cáo. Khi họ đến Trái Đất, họ báo cáo về cái xứ của họ thế này, nói là: "Chúng tôi đến một cái hành tinh có cái trình độ tâm linh còn thấp. Con người ta còn chém giết nhau dữ quá, chiến tranh tùm lum. Mà ở đây họ không biết cái ngôn ngữ mùi, ngôn ngữ mùi nên không liên lạc được. Chúng tôi phát ra mùi, họ nghe cái mùi đó họ không hiểu chúng tôi muốn nói gì.

[59:31]Và họ làm cái gì đâu không đó. Cuối cùng, cuối cùng họ mới cho một số người, hình như là người nữ, đến uốn éo để cho nó phát cái mùi từ trong thân thể họ ra. Thì cái mùi họ nói cũng đơn giản, họ cũng không có ý niệm gì nhiều, nên thôi chúng tôi ra đi." Mới đầu tôi đọc thì tôi cũng thấy hơi buồn cười. Nói không đàng hoàng, ngồi tưởng tượng bậy bạ. Mình thì ngôn ngữ ví như mình nhìn nhau trợn mắt mình hiểu được thì cũng khá là đưa tay đưa chân như là người câm được ha. Còn ông nào nghĩ tới uốn éo cơ thể mà thành ngôn ngữ là cũng giỏi. Còn không bằng cái mùi phát ra là muốn nói cái gì. Ví dụ như mình muốn mắng ai, phát ra cái mùi đó mùi hôi

[1:00:11]ví dụ á, muốn khen ai, phát ra cái mùi thơm, vân vân. Thì cái ngôn ngữ bằng mùi đó thì thiệt là lạ lùng. Mình chưa hề có khái niệm, phải không? Chưa hề có nghĩ tới. Cho nên là mình cũng ráng giữ thân thể mình cái mùi nó đàng hoàng, thì giống như là mình nói với mọi người: "À tôi thương yêu mọi người lắm, tôi tôn trọng mọi người lắm." như vậy đó. Và ngạc nhiên là cái điều đó nó lại giống với cái đoạn Kinh Pháp Hoa này. Cho nên tôi nghĩ không biết người xưa với người nay sao nhiều khi họ cũng có tư tưởng giống nhau. Người xưa cũng nói rằng nghe mùi mà biết được con người. Cái chuyện này nó rất là lạ ha.

[1:00:46]Mà chỉ nhờ cái câu chuyện khoa học giả tưởng không biết ông nào ổng ngồi ổng tưởng tượng ổng viết mà làm cho cái đoạn kinh này nó thêm phần sáng tỏ. Là nghe mùi biết được con người mà điều này có không? Có không? Rất có ha, xin thưa là điều có thật trong cuộc đời này.

[1:01:08]Có một lần à ừm tôi gặp một người đó, tôi cũng sống gần cái người đó. Người này thì gương mặt rất là có phước, khuôn mặt hồng hào, to đẹp, đẹp trai, mặt mày đầy đặn. Nghĩa là cái phước tướng rất đầy đủ. Tuy nhiên là tôi sống gần người đó lâu ngày tôi biết rằng cơ thể người đó luôn luôn phát ra một cái mùi hôi, hôi nhè nhẹ nhè nhẹ, dù rất cố gắng tắm rửa, rất cố gắng tắm rửa. Thì tôi biết một điều rằng cuộc đời của người này không bao giờ thành công. Dù người này có rất nhiều mơ ước, mặc dù có cái vẻ ngoài rất là có phước nhưng sẽ không thành công. Mà đúng như tôi đoán, mười mấy năm qua tôi quan sát cái người đó tôi vẫn thấy người

[1:01:52]đó không phát triển được, không phát triển được, mặc dù là có rất nhiều điều kiện để phát triển, có uy tín rồi thế này thế kia, mà cuối cùng không ai đoái hoài tới. Lạ! Lạ! Mà mấy người tôi để ý đều như vậy. Còn những người nào mà cái mùi thơm thật ra mình cũng không đánh giá tại bây giờ thì do xà bông, nước hoa đó, họ phủ lên mình không biết sao. Nhưng người nào mà không bị như vậy, cơ thể mình không bị như vậy thì biết rằng cuộc đời mình nó dễ dàng hơn. Nên đây là một điều rất nhỏ mà tôi chứng nghiệm chính nơi bản thân, nơi cuộc đời của mình với những người chung quanh mà mình biết. Cho nên khi mà đọc bản kinh này tôi rất là tin

[1:02:31]và tôi nghĩ rằng ngày xưa các bậc Thánh họ rất là tinh tế. Họ thấy được những điều mà mình chưa thấy. Như đối với cái mùi nó nói lên rất nhiều điều mà thật ra mình chưa có khái niệm, phải không? Mình chỉ nghe mùi để làm gì? À biết thơm hay là không thơm, à thức ăn ngon hay không ngon vậy thôi, chứ mình không ngờ rằng cái mùi của một con người hay là một cái gì đó nó nói lên rất nhiều điều. Ví dụ một người tu thiền cũng vậy, đang ngồi tu thiền, chợt cái mùi thơm thoang thoảng thoang thoảng bay trong phòng, mình biết rằng người này rất là có đạo đức và việc tu thiền có tiến bộ. Có những người nhiều khi chỉ là cư sĩ

[1:03:12]thôi, họ thờ Phật ở trên lầu, nhưng mà mỗi khi mà người đó lên lầu thắp nhang tụng kinh thì tự nhiên có cái mùi hương rất lạ, nó thơm hơn hương trầm, rất khác lạ, không đâu có, từ cái bàn thờ Phật thoang thoảng thoảng thoảng thoảng ở những cái phòng chung quanh. Là nói lên gì? Nói lên rằng cái người đó là người có đạo đức, có duyên lành, nhiều đời tu tốt. Hoặc là có những thiền sư mà do căn cơ tu hành nhiều đời, như ngài Phật Ấn Liễu Nguyên, khi ngài sinh ra tự nhiên hào quang phát sáng trùm cả nhà, mùi hương thơm ngào ngạt bay cả nhà luôn. Không bao lâu lớn lên ngài đi tu thì ngài đắc đạo dễ dàng.

[1:03:56]Có những vị thiền sư vì do công đức tu hành một đời rất là tinh tấn, tốt đẹp, đến cái ngày mà ngài ngài tịch, ngài ngồi bất động, viên tịch thì tự nhiên cái mùi hương thơm nó bay tràn ngập cả một cái vùng đó luôn, cả cái vùng đó, là cái điều đó nói lên rằng cái công hạnh của người này trong cuộc sống vừa rồi rất là tốt đẹp, rất là tốt đẹp. Cho nên chúng ta đừng coi thường mùi hương là vậy đó, mùi hương nó nói lên cái gì đó. Và mình nhìn lại mình mình cũng biết nữa. Ví dụ như là mình mấy ngày có bận việc mình không tắm mà thấy cơ thể mình không hôi lắm, thì phải biết rằng cái công phu tu hành mình có tiến bộ.

[1:04:40]Cái mùi hương nó đã nói được điều đó. Còn ngược lại thì tức là mình mình phải cố gắng thêm nhiều nữa. Nên chúng ta thấy những cái điều tinh tế như vậy là những vị Thánh ngày xưa họ rất là là là sâu sắc. Mình tại mình không đủ trí để mình nhìn ra thôi, chứ không phải là kinh nói quá xa đâu, mà là điều nói thật.

[1:05:06]Trong kinh thì nói khả năng của cái người mà biết mùi rất là xa, là biết người con gái này có chửa hay chưa có chửa qua cái mùi mà hiểu được cái nhận thức. Ngay cả là vàng bạc mà giấu trong đất, đi ngang nghe mùi cũng biết là có hay không, rất là lạ. Rồi ngay cả là trên cõi trời là biết được các chư thiên đang như thế nào. Mà nghe mùi hương biết được cái chúng tỳ-kheo ở trong chùa này tu hành tinh tấn hay không tinh tấn. Rất là lạ, sâu sắc thấy ớn, mà đây là điều có thật chứ không phải không đâu.

[1:05:42]Đoạn kế là nói công đức của cái lưỡi. Cái lưỡi này là thường hay phát ra vị ngọt ở trong miệng của mình. Dù mình không ăn đồ gì hết mà nước miếng nó vẫn ứa ra như có vị ngọt cam lồ, thì đó biểu hiện của người có công đức tu hành tốt. Cái thứ hai nữa là cái lưỡi của người này có thể nói giáo pháp êm ái, dễ nghe, à rành mạch, có lợi cho người khác.

[1:06:15]Đó là người này được cái công đức nơi lưỡi. Nhưng mà không có nói nhiều nha, không có nhiều chuyện. Nói pháp nói vừa đủ, nói rành mạch, hấp dẫn cho người khác nghe, còn ngoài những chuyện đó thường mình chỉ yên lặng thôi. Nên quý Phật tử á, mình để ý cái người mà tu họ sâu sắc hay không là tự nhiên họ nói nhiều hay ít. Mình gặp cái người nào nhiều khi chưa quen biết gì nhiều, mình chưa hỏi gì nhiều mà họ vẫn đem đạo lý ra nói, nói nói rất là lưu loát và nói hoài nói hoài thì mình biết người này tu thiệt hay tu giả? Tu chưa có thiệt lắm, nói giả thì tội nhưng mà chưa thiệt lắm, vì chưa kiểm soát được cái sự khoe khoang của mình.

[1:07:00]Còn người mà họ đã kiểm soát được sự khoe khoang của mình rồi thì họ ít nói. Chỉ người nào thân, cần hỏi, rồi tùy duyên mà họ nói một cách vừa đủ, khiêm tốn, giấu giếm, không có nói hết những cái hay của mình cho người khác biết. Cho nên quý Phật tử gặp người nào mà nói nhiều như tôi, phải biết rằng người đó tu chưa có, tu chưa có có đàng hoàng. Còn người nào mà ngồi im lặng như cụ này, ngồi ôm đầu nhìn trời hiu quạnh, thì biết rằng đây là người tu tu rất là tiến nha, sâu sắc.

[1:07:40]"Người đó lưỡi thanh tịnh, trọn không thọ vị xấu, người đó ăn uống chi đều biến thành cam lồ", nước ngọt á, nước sữa ngọt, "hay dùng tiếng thanh tịnh ở trong chúng nói pháp, đem các nhân duyên dụ dẫn dắt lòng chúng sinh, người nghe đều vui mừng, bày đồ cúng dường tốt. Các Trời, Rồng, Dạ-xoa cùng A-tu-la thảy đều dùng lòng cung kính mà đều đến nghe pháp. Người nói kinh pháp đó nếu muốn dùng tiếng mầu khắp cùng cõi tam thiên tùy ý liền được đến." Nghĩa là cái tiếng người đó có thể vang rất xa làm cho quỷ thần, chư thiên đều nghe được, cảm nhận được cái ý của mình. Không, điều này là điều có thật thôi.

[1:08:22]Như quý Phật tử vậy, như quý Phật tử tụng kinh lầm thầm lầm thầm trong miệng, mình đừng tưởng là không ai nghe. Chung quanh những người vô hình đều nghe được hết. Và nghe tận trong tâm mình nữa. Bây giờ miệng mình tụng mà tâm mình không thanh tịnh, không hiểu ý kinh thì người ta cũng biết. Còn mình tụng mà lòng mình thanh tịnh, mình hiểu rõ cái ý mình tụng thì người ta cũng biết. Cho nên có người tu mà tại sao được chư thiên thủ hộ, được nhiều điều may mắn là vậy đó, vì lòng họ rất là thành, tâm họ thanh tịnh, khi học tụng bài kinh họ hiểu rõ ý của kinh, không tán loạn, và do đó trong đời sống của họ

[1:09:01]nó làm lành, việc phải đạo, nên họ đi đâu cũng được chư thiên che chở, ủng hộ. Như Đức Phật, ngài có cái thần lực là cái thời đó làm gì có micro, ampli gì. Ngài chỉ ngồi giữa bầu trời, giữa rừng trống, ngồi trên chỗ cao chút, đại chúng thì vân tập rất là đông, xa xa, ngài nói bằng cái giọng nhẹ nhàng, cái người ngồi gần ngài nghe êm dịu, mà người ngồi xa nhất vẫn nghe rõ ràng. Đó là cái công đức nơi lưỡi, nơi âm thanh. Mà chẳng những ở cõi người này nghe được, mà vô số những chư thiên, chư thần trong thế giới vô hình đều tụ tập đến nghe, chỉ có cái là mình không thấy thôi. Họ đều nghe, họ cảm nhận được giáo lý đó để theo mà tu hành.

[1:09:53]Cho nên năm hồi Vu Lan vừa rồi thì trước Vu Lan một tháng, tôi có cầu nguyện Phật vì tôi tôi thấy rằng Vu Lan nào các chùa cũng làm lễ là lễ báo hiếu cha mẹ, năm nào cũng vậy mà chùa nào cũng vậy. Năm nay tôi mới đổi, tôi cho cài hoa vàng và làm cái lễ Vu Lan với ý nghĩa là người Phật tử tu hành, chứ không có phải là báo hiếu nữa. Thì tôi mới soạn một bài nguyện mà có lẽ là do chư Phật gia hộ nên tôi viết rất là nhanh, trong một buổi là xong cái bài nguyện đó. Thì cái bài nguyện đó, khi một người tụng cái bài nguyện đó sẽ dần dần huân tập được hai điều: một là đạo đức với cái lòng từ bi thương yêu chúng sinh;

[1:10:42]hai là huân tập được cái lời nguyện tu hành cho nhiều kiếp về sau. Đó là cái giá trị của lời nguyện đó. Thì tôi có một cái điều tôi cảm nhận, tôi cảm nhận rằng do sự gia hộ của chư Phật mà có được cái bài nguyện này chứ không phải là do sức của tôi. Tôi có cái niềm tin rằng người nào mà chân thành tụng bài nguyện này thì có lẽ gặp được nhiều điều tốt lành. Vì họ không phải tụng cho họ nghe mà rất nhiều cái chúng sinh vô hình được nghe cái bài tụng đó. Họ thay đổi được cái cái đạo đức của họ và cảm hóa được những chúng sinh vô hình chung quanh, thì sẽ được cái sự gia hộ, sẽ được gia hộ mầu nhiệm.

[1:11:28]Tôi có cái niềm tin đó, nhưng mà tôi không nói ra. Tôi chỉ thầm cảm nhận, tôi không nói. Thì cái bữa Vu Lan làm lễ, tôi mới phát cái bài nguyện cho mọi người tụng trong buổi lễ, rồi tôi mới giảng sơ, hôm đó không có giảng nhiều, giảng sơ sơ ý nghĩa của bài nguyện đó cho mọi người hiểu rồi về nhà tụng tiếp. Tôi không nói gì nữa, tôi không nói rằng bài nguyện này sẽ linh ứng gì, tôi không nói. Nhưng rồi những người mà họ tụng cái bài nguyện đó, bắt đầu họ có những điều hay đến với họ. Khi họ đến trình bày, tôi không cho phép nói điều đó ra, không cho phép khoe. Vì cái gì mà được khoe ra sẽ mất. Chỉ thầm lặng mình mình biết và lặng lẽ tinh tấn tu tiếp.

[1:12:17]Có nhiều Phật tử đến với tôi hỏi là con muốn tụng chú ở nhà, vậy có nên chăng? Thì câu trả lời của tôi thường là hay lắc đầu. Tôi hay lắc đầu, tôi không khuyến khích điều đó. Vì sao? Vì thứ nhất, tôi nghĩ rằng có lẽ là mấy cái vị mà ẩn tu ở Tây Tạng Mật tông họ quá cao siêu rồi, họ tụng cái bài chú nó mới thích hợp. Còn mình là người sống trong cuộc đời này, mình cần những cái giá trị đạo đức thực tế. Mình tụng cái gì đem đến cho mình được cái đạo đức thật sự, để cho mình có thể đối xử được với mọi người chung quanh tốt đẹp thì đó là điều mình nên tụng, nên huân tập. Và chính cái điều mình hiểu và mình huân tập đó,

[1:13:05]nó sẽ đạt được tạo được cái sự linh thiêng. Chúng ta nhớ cái linh thiêng nó không phải là một cái niềm tin suông nơi một cái câu chú nào đó, mà cái linh thiêng đó là do cái tâm hồn của mình và cái hành vi của mình đối với mọi người. Khi mà mình đọc một bài kinh, một đoạn kệ nào đó mà nói lên được đạo đức sâu xa, mình huân tập được điều đó vào tâm hồn mình, để rồi trong cuộc sống hàng ngày mình biết thương yêu mọi người, mình đối xử tốt với họ, mình nhẫn nhục được những điều nghịch cảnh đến với mình, vân vân thì chính cái điều đó, chính cái tâm hồn đó, chính cái bài tụng đó và cuộc sống đó làm thành điều linh thiêng vi diệu.

[1:13:54]Từ từ mình sẽ thấy có những cái dường như là may mắn, cái xui xẻo nó đang ập đến với mình, chợt chỉ cần một ý nghĩ của mình cầu nguyện thì cái cái bất hạnh nó nó nó tránh qua một bên liền. Đó là dấu hiệu của cái sự linh thiêng bắt đầu đến. Tôi nói điều này nó không giống không giống với cái mê tín dị đoan. Để tôi phân tích cho quý Phật tử thấy. Ví dụ một người họ đến một cái ngôi đền nào đó nói rằng ông thần ở đó cái bà chúa ở đó linh lắm, họ cầu nguyện và họ tin rằng với lời cầu nguyện này họ về họ được buôn may bán đắt, mà buôn may bán đắt thế. Rồi về thì không biết buôn may bán đắt hay không không biết,

[1:14:37]nhưng mà cái quan niệm đó tin rằng ông thần, bà chúa đó gia hộ cho mình buôn may bán đắt đạo Phật gọi là mê tín, là tà kiến. Tại sao? Tại vì đối với đạo Phật, cái niềm tin chỉ được gọi là đúng khi nó đã được lý giải rõ ràng rồi, đã được giải thích rất rõ ràng, rất hợp lý thì mình mới chấp nhận và tin. Còn cái điều mà chỉ nghe người ta đồn rồi tin, người ta nói: Trời, cái linh lắm, cái chị linh lắm á, kì đó con tôi nó nó nó nó cầu cái được, mình chỉ nghe vậy thôi lật đật tin liền thì người đó là mê tín, là nhẹ dạ. Điều đó không đúng với đạo Phật. Còn cái niềm tin của đạo Phật là cái điều mà phải được lý giải rất rõ ràng.

[1:15:25]Ví dụ như tôi nói rằng tôi nói rằng khi một người họ huân tập được đạo đức từ một bài kinh tụng nào đó hay ví dụ họ niệm Phật, nếu họ niệm Phật không cầu cho họ mà họ niệm Phật, mỗi lần họ niệm câu Phật xong họ cầu cho mọi người. Ví dụ như họ thầm họ niệm: "Nam mô Đại Bi Quán Thế Âm Bồ Tát, Nam mô Đại Bi Quán Thế Âm Bồ Tát." Họ cứ lầm thầm họ cầu vậy, nhưng mà được chừng hai mươi lần vậy cái họ lại trú miệng, họ lại cầu cho chúng sinh hết khổ, cầu cho người nghèo được đủ ăn, cầu cho người ác biết quay đầu hướng thiện, rồi họ lại tiếp tục họ niệm Phật tiếp. Thì cái lời niệm Phật của người đó nó xuất phát từ cái tâm hồn đạo đức, vị tha không phải vì họ.

[1:16:10]Cái đó là tâm họ như vậy, miệng họ như vậy, trong đời sống của họ, họ là người như thế nào? Họ có phải người ích kỷ không? Không, phải không? Người mà từ trong tâm hồn hay nghĩ tới người khác thì trong đời sống họ không ích kỷ, họ biết san sẻ, họ biết giúp đỡ. Thì cái người đó, tôi bảo đảm khi mà đụng chuyện gì không may, chỉ cần lắng tâm niệm Phật cái chuyện không may nó mất liền. Vì sao? Vì nó được tích lũy bởi đạo đức, cho nên luôn luôn cảm ứng được sự gia hộ của những đấng đấng cao cả. Chúng ta phải tin là có những đấng vô hình cao cả, những bậc chí thiện luôn luôn theo dõi thế giới này. Nhưng mà để xứng đáng được điều đó,

[1:16:56]chúng ta phải có cả quá trình tu hành với cái đạo đức thật lòng mình từ trong cái hành vi, ý nghĩ và lời nói, chứ không phải là chúng ta không cần tích lũy đạo đức, chỉ cần tới thắp nhang, cúng tiền nơi cái đền nào đó mà có thể đánh đổi để lấy được cái sự may mắn về cho mình thì điều đó là không phải đạo Phật. Chúng ta gọi là mê tín. Cho nên cái chuyện mà cầu nguyện để đạt được điều may mắn là điều có thật chứ không phải là không có thật. Nhưng mà nó chỉ đúng và chỉ hợp lý nơi một con người mà tích lũy cái đạo đức rất là sâu dày. Không phải là con người dễ tin, nhẹ dạ và ác độc, ích kỷ. Ở đây quý Phật tử có nhẹ dạ không?

[1:17:47]Có nghe ai rủ đền nào linh là lật đật đi liền không? Một năm đi Châu Đốc mấy lần?

[1:17:55]Đi Bà Đen mấy lần?

[1:18:01]Nếu thiện nam tử cùng thiện người nhân thọ trì, đọc, tụng, giải nói, biên chép, được tám trăm công đức nơi thân, thân được thanh tịnh như lưu ly sạch mà chúng sinh ưa thấy. Vì thân đó trong sạch nên chúng sinh trong cõi tam thiên đại thiên lúc sinh, lúc chết, trên, dưới, tốt, xấu, sinh chỗ lành, chỗ dữ vân vân đều hiện rõ trong đó. Là gì? Thân như thế nào mà mọi sự lưu chuyển, mọi hiện tượng của vũ trụ đều hiện lên thân mình, nghĩa là gì?

[1:18:35]Ai hiểu? Ngay cả dưới Thiết Vi, lại đến Ni Lâu vân vân, từ địa ngục A Tỳ đến cõi trời Hữu Đỉnh, cảnh vật cùng chúng sinh đều hiện rõ nơi thân mình.

[1:18:49]Nghĩa là gì?

[1:18:55]Có phải cái thân đó là cái thân năm mươi mấy ký, sáu mấy ký của mình không?

[1:19:02]Phải không? Cái đó thân gì?

[1:19:09]Khi một người tu được theo Pháp Hoa thì phải hiểu Pháp Hoa này là cái gì. Là không phải Pháp Hoa mà là Pháp Hoa. Đừng có chấp cái lời. Nghĩa là người mà tâm được thanh tịnh thì như đã nói rồi, thì lúc đó là cái tâm họ cỡ nào? Phủ trùm phải không? Chỉ một cái tâm phủ trùm mà thôi, còn cái thân này còn thấy không? Đây là cảnh giới tu hành rất là lạ, quý Phật tử để ý. Khi một người mà đắc được thiền, bắt đầu họ ngồi đó chứ họ không thấy cái thân họ. Tự nhiên thân rỗng suốt như mất luôn. Vẫn biết rõ hết, mắt vẫn thấy, tai vẫn nghe, nhưng mà thấy như mình không có cái thân. Thân rỗng suốt chỉ còn cái tâm thanh tịnh phủ trùm thôi.

[1:19:59]Đó là cảnh giới của những người họ tu được thiền cao. Gọi là thân nhưng kỳ thực cũng chỉ là cái tâm thôi. Nhưng mà thân nó rỗng suốt rồi, nó như là cái tâm, cũng là cái tâm phủ trùm này, cho nên mọi việc trong đời đều ở trong cái thân đó, tức là đều ở trong cái tâm đó, cái tâm vô tướng đó, cái thân rỗng suốt đó.

[1:20:22]Đó là cái nghĩa lý ẩn sâu, còn cái nghĩa lý mà dễ hiểu, nghĩa đen á là quả thật khi một người mà tu có tiến bộ, có tốt thì mình nhìn cái hình tướng của cái thân đó cũng có nhiều cái biểu hiện tốt lành. Ví dụ sao?

[1:20:43]Ví dụ như là họ họ đẹp trai như là Thượng tọa trụ trì của mình ở đây, khỏe mạnh, đẹp trai, chứ không có gầy ốm mà xấu xí như tôi này. Hồng hào, rồi mắt sáng, miệng cười tươi, hoan hỷ, những cái biểu hiện đó là thấy là, nói là nghĩa đen thì nó cũng có chứ không phải không. Còn ví dụ mình nhìn vào cái thân mà nó có nhiều vấn đề quá, có nhiều vấn đề quá, tôi cũng nhăn nhó nói sợ mang quả báo thấy giống vậy. Thân có nhiều vấn đề quá thì mình nghĩ rằng cái công đức nó chưa tròn. Công đức nó chưa tròn mình phải tích lũy thêm. Cho nên tại sao mà chư Phật sinh ra đều ba mươi hai tướng tốt, một trăm tám mươi vẻ đẹp, đó là sự thành tựu của

[1:21:30]sự tu hành từ nhiều kiếp quá khứ mà kết thành. Bạch thầy, ờ vì sao Phật giáo Việt Nam không lấy văn hóa Luy Lâu của thế kỷ thứ nhất làm tiêu biểu mà lại lấy văn hóa Lý Trần? Trong lúc ấy đời Trần có hai vị vua đầu tiên như giữa anh em ờ ngài Trần Cảnh với Trần Liễu lấy chung một vợ theo Nho giáo là loạn luân, theo đạo Phật là tà dâm. Ờ thứ nữa từ vua quan đến thứ dân vì chống quân Nguyên mà khắc lên vai hai chữ sát Thát, thế có trái với từ bi của đạo Phật không? Thực ra văn hóa Luy Lâu mình không còn nhiều tài liệu. Bây giờ thì như thầy Lê Mạnh Thát cố gắng ổng đi tìm lại, ổng dựng lại cái hình ảnh một Phật giáo vào cái thời đó.

[1:22:15]Nói là rất là thịnh, rất là tốt thì mình cũng công nhận là thời đó thì cũng thịnh cũng tốt đi. Nhưng mà dân của mình lúc đó còn ít lắm, dân số còn ít và những công trình Phật giáo cũng chưa có gì nhiều. Rồi còn thời Lý thời Trần thì những cái sự kiện để lại còn in dấu rõ, những cái thành tựu mà do Phật giáo đem lại cho xã hội nó mạnh nó rõ hơn. Cho nên mình hay nhìn về thời Lý Trần với sự ngưỡng phục mạnh hơn. Còn mình nói việc mà hai anh em Trần Liễu, Trần Cảnh lấy chung một người đó thì đó là cái nó là hoàn cảnh bắt buộc của do sự sắp xếp của ông Trần Thủ Độ. Là vì cái sự nghiệp vương quyền họ có những cái điều như vậy,

[1:22:55]nhưng mà để bù lại sau đó họ đã làm lại được rất nhiều điều tốt đẹp cho đất nước. Cho nên bản thân của Trần Cảnh, Trần Liễu phải được xem như là không có tội vì đây là sự sắp xếp của người chú độc tài trong lúc đó. Và đồng thời là với cái mà gọi là không tội đó đi, họ cũng đã làm lại được rất nhiều điều tốt đẹp cho đất nước mình vào thời đó. Nếu không có những vị vua với cái đức lớn, với cái phước lớn như vậy, không đủ sức lãnh đạo dân mình đánh thắng ba trận với quân Nguyên như vậy, làm đập tan cái ý chí xâm lược của quân Nguyên luôn, nên điều đó cần thiết. Mà còn nói rằng bây giờ mình hay nhìn lại để xây dựng Phật giáo như

[1:23:32]văn hóa Lý Trần, theo như thầy thật ra không phải là cái hay đâu. Không phải là cái hay. Cho rằng bây giờ mình phải xây dựng xã hội mình hay là Phật giáo mình lấy cái khuôn mẫu của thời Lý Trần cũng là không phải điều hay. Vì thời đó cách nay cả ngàn năm rồi, không hay gần một ngàn năm rồi. Thời đại đã khác, tâm tình đã khác, khoa học tiến bộ đã khác, quan điểm đã khác nhiều lắm rồi. Nên lấy cái khuôn mẫu Lý Trần mà áp dụng cho thời đại nay nó là một sự lạc hậu. Nên mình phải nhìn tới trước, không được nhìn lui nữa. Nên có một lần trong một cái bài tham luận ở đâu thầy quên mất, thầy có nói thế này:

[1:24:10]Mỗi ngày chúng ta bước dần về tương lai, nhưng chúng ta cứ mãi quay lại để ngó quá khứ. Nghĩa là chúng ta đi tìm lại Phật giáo thời Lý Trần, chúng ta đi tìm lại dấu vết của thời Đường, Tống, Trung Hoa hoặc chúng ta đi tìm lại, khai thác lại cái nguồn Phật giáo thời nguyên thủy mà không bao giờ biết là đặt vấn đề Phật giáo của thế kỷ 21, 22, 23 tới sẽ phải như thế nào mới là đúng. Cho nên ngày hôm nay, mặc dầu chúng ta có ca ngợi những điều mà Phật giáo đã làm được trong thời đại Lý Trần nhưng đừng bao giờ mà lấy cái đó làm khuôn mẫu hoàn toàn. Chúng ta ca ngợi rút ra những điều hay, nhưng chúng ta phải biết nhìn trước,

[1:24:54]phải sáng tạo trước những điều cần thiết cho thời đại sắp tới. Đó mới là quan trọng. Bạch thầy, còn cái ý về cái thà... Sát Thát? Dạ. Đó là quyết tâm thôi. Vì mình nghĩ trong chiến tranh phải như vậy, nó phải là quyết tâm. Đã không đánh thì đầu hàng đi, mà nếu đã không đầu hàng thì phải đánh, mà đánh là phải quyết tâm đánh cho thắng. Cho nên cái việc mà những người những nhà lãnh đạo quân sự thời đó kêu gọi mà những người lính tình nguyện khắc lên vai hai chữ Sát Thát để thể hiện quyết tâm, hễ là rơi vào tay quân địch là nó giết vì mình đã khắc lên trán hay lên vai gì đó. Là nó thấy như vậy nó thù nó giết liền,

[1:25:32]tức là những người lính đó không bao giờ chấp nhận làm tù binh. Khi đã viết lên vai hai chữ Sát Thát thì những người này biết mình không bao giờ là được quyền làm tù binh, hễ lọt vào tay địch là tự sát liền vì nó phải cũng giết mình. Mà hễ đánh là đánh tới cùng đánh tới chết, thì quyết tâm trong chiến tranh và quyết tâm của họ là một cái đẹp cho đất nước, đừng có sợ điều đó. Chúng ta có những điều như thế này, sự thực là điều thầy không muốn nói. Nhưng mà vì nghĩa là cái câu hỏi nói thầy phải nói. Có những điều mà nhiều khi mình gọi đó là trong giới luật là điều răn cấm, nhưng nhiều khi ở trong một

[1:26:08]mặt nào khác đó, nó là điều không hề có tội. Ví dụ như sát sinh, thì khi mình đến với đạo Phật mình được học là tuyệt đối không được giết hại, giết người và các thú vật lớn. Mình được học như vậy, nhưng đạo Phật không phải như vậy, đạo Phật không hề chỉ gò bó như vậy. Nhiều khi trong một số trường hợp nào đó cái việc sát sinh lại là việc có phước. Ví dụ như trong cuộc chiến tranh chống lại quân Mông Nguyên, chính đức Trần Hưng Đạo đã lãnh đạo cuộc chiến giết không biết bao nhiêu người, nhưng mà ổng hiển thánh tới ngày nay còn linh. Chứ nếu mình nói cứ theo luật nhân quả thì ổng phải đọa, nhưng không phải.

[1:26:46]Cái phước ổng giữ gìn được dân tộc, giữ gìn được đạo pháp, giữ được bình yên cho đất nước, cái đó phước lớn hơn nhiều so với giết mấy trăm ngàn quân giặc không đáng kể. Và giống như Angulimala, người giết gần một ngàn người, Phật coi như không có gì, cho đi tu liền tức khắc. Vừa quăng gươm, quỳ xuống là Phật cho là tỳ-kheo liền ngay lúc đó, chuyện chưa từng có. Là vừa quỳ xuống buông gươm là Phật cho làm tỳ-kheo liền, thiện lai tỳ-kheo liền. Nghĩa là có cái nhân quả gì đời trước Phật biết, mà Phật đã xem cái chuyện giết gần một ngàn người không quan trọng. Trong khi ở những bài kinh khác, giết một người Phật nói người này phải đọa địa ngục liền bởi ác tâm.

[1:27:29]Cho nên cái việc mà đánh giá về cái tội cái phước là một cái điều mà mắt phàm nhìn không hết được. Vì lý do đó đừng bao giờ dại dột đánh giá tội phước người khác. Nếu mà mình chưa đủ đạo nhãn, chưa đủ trí tuệ, đừng bao giờ. Chuyện này là chuyện trí tuệ lớn lắm mới nhìn thấy được. Nên đây là nói về giới sát sinh thầy chưa muốn nói hết, còn nhiều cái nữa. Ví dụ như bây giờ mà một người công an rượt đuổi tên cướp trên đường phố rồi bắn nó chết, chuyện nó hoàn toàn không có tội. Mà lại là có phước. Hoặc là một người lính chiến đấu ở nơi biên giới xa, đánh quyết liệt với kẻ thù và phải giết kẻ thù để bảo vệ cho những người dân hiền lành ở hậu phương

[1:28:13]được sinh sống, chuyện nó hoàn toàn có phước. Mặc dù nó là sát sinh. Nhưng điều này nếu mình nói ra mạnh quá, sớm quá thì giống như đạo Phật mình mang cái dáng vẻ có phảng phất cái nét bạo lực ở trỏng. Đây là điều mà thầy tránh, không bao giờ muốn nói. Vì câu hỏi thầy buộc phải nói. Chứ sự thực là như vậy. Rồi có nhiều cái khác cũng vậy, có nhiều cái tội khác mà mình thấy là tội ở trên bước căn bản, bước cạn, nhưng mà nhìn sâu một bước nữa hoàn toàn không có tội. Như trong cái mà kinh Vị Tằng Hữu nói, Mạt Lợi phu nhân là đã chuốc rượu cho vua Ba Tư Nặc uống và bà cùng uống rượu, để chi? Cho vua vui, nguôi giận với cái tên tội mà vua đã tính quyết định cho giết.

[1:28:56]Nhưng bà vì là người Phật tử, bà biết không nên giết, cứ để cải hóa, mà lúc ông vua giận quá ông tính giết, bà mới lấy rượu lấy thịt để cho ông ăn rồi nói ngon nói ngọt cái ổng nguôi cái giận xuống. Chứ lúc nãy mà nghe cái tên nó kể cái tội là ổng giận sôi lên ổng quyết định cho giết liền. Nhưng bả làm cho nguôi giận để ổng không giết mà giam rồi từ từ cải hóa. Thì nếu mình nhìn mà cạn á nói bà Mạt Lợi phu nhân Phật tử mà đi uống rượu. Nhưng mà nếu mình nhìn sâu hơn một chút thì việc bà làm là có phước. Cho nên mình đừng có đánh giá trên cái giới mà phải đánh giá trên đạo đức. Nên có nhiều mức độ, giới cạn, giới không có phải là cái

[1:29:34]gốc chính, mà phải lấy đạo đức mới là cái gốc chính. Mà cái đạo đức là cái khó làm, bởi vì nó trừu tượng ở trong tâm của mình. Còn cái giới là cái hình thức bên ngoài, dễ thấy, dễ đánh giá, dễ kết luận, à đây đúng, đây sai, đây tội, đây phước. Coi vậy cạn mà nhiều khi không chính xác. Chính cái đạo đức động cơ bên trong tâm mới là chính xác hơn. Bạch thầy, còn câu năm. Người cư sĩ có đời sống gia đình vợ con, sau khi sắp đặt xong họ đi xuất gia. Như vậy có làm nên lợi ích cho Phật pháp không? Và để chuẩn bị, chúng con phải lập hạnh thế nào? Và khi đến chùa, tòng chúng tu học có thể có những trở ngại gì?

[1:30:17]Cái chuyện đó nó hoàn toàn không lấy đó làm nguyên tắc của sự trở ngại mà chỉ thuộc cá nhân thôi. Có những người đã có gia đình rồi mà xuất gia vẫn làm việc đạo rất tốt và nhiều vị nổi tiếng hẳn luôn. Nhiều vị trở thành những vị hòa thượng, tôn túc nổi tiếng trong giáo hội luôn. Nhưng thầy không muốn kể tên, nhiều vị lắm. Rất nhiều phải không hòa sư phụ?

[1:30:42]Chắc thầy Giác Viên thầy cũng biết. Này thầy cũng không tiện kể tên. Không có gì trở ngại hết. Nhưng chỉ có cái là nên chuẩn bị trước là đúng. Nghĩa là khi còn là cư sĩ đã phải chuẩn bị cái đời sống như người xuất gia trước, tập trước như vậy. Thì ai xuất gia cũng phải vậy thì người xuất gia như vậy rất là tốt. Chỉ một ít trường hợp mà đang ngớ ngớ ngẩn ngẩn lọt vô chùa cái đòi đi tu luôn mà vẫn tu tốt thì hơi hiếm. Chứ bình thường đúng căn bản á là mình phải tập cái hạnh người xuất gia trước rồi mới bắt đầu vào chùa. Ai cũng vậy hết. Ví dụ như thầy vậy, hồi ở nhà trước khi đi tu là phải tập ăn

[1:31:17]chay trường, ngồi thiền, lễ Phật đều đặn này kia nọ đó. Giữ gìn giới hạnh này kia nọ rồi làm việc trong chùa công quả đi tới luôn, giữ gìn cái hạnh mình như người xuất gia rồi bắt đầu mới vào xuất gia thì nó có căn bản. Cứ nên như vậy, ai cũng vậy. Bạch thầy, còn câu sáu: Là theo lời dạy của thầy là nhân nào quả nấy. Thế thì tại vì sao một người nghèo khổ, cùng cực mà lại do gieo nhân xấu là như chê, phá thầy cô giáo? Nhân quả đồng thời thì đây là câu chuyện thầy kể lại trong Băng giáo dục một. Nó là thế này, tức là mình không có kính trọng người đáng kính thì sau này mình sẽ mắc cái quả báo là mình không có gì để người khác kính hết.

[1:32:05]Có thể người này có cái phước giàu, nhưng mà đang thời gian mà trả cái nghiệp mà bất kính người lớn thì không được quyền giàu lúc đó. Cái phước giàu nó nằm núp qua chỗ khác luôn, nó xô đẩy qua một kiếp nào khác. Còn cái kiếp mà phải trả cái quả báo về cái hạnh bất kính của mình thì không được quyền giàu để cho người ta khinh bỉ mình. Ghê gớm như vậy. Nên không phải nhân quả luôn luôn phải xảy ra đúng thời gian đâu. Có khi mình làm cái nhân đó mười kiếp sau cái quả nó mới đến. Cũng như vậy, có nhiều người họ gieo cái nhân đủ để làm vua nhưng qua kiếp sau họ không làm vua vì cái duyên chưa tới. Qua kiếp sau họ làm triết gia, họ làm triết gia hoặc

[1:32:45]làm đạo dân, thậm chí làm một hòa thượng nào đó. Vì kiếp đó duyên làm vua chưa tới, nhưng phước làm vua họ đã đủ rồi. Thì trong cái kiếp mà chưa làm vua đó, có khi họ cũng thân tàn ma dại, cũng nghèo khổ, ốm yếu, nhiều khi cũng phải ở một cái chùa ở Cam Ranh rồi ví dụ vậy. Rồi qua