[0:00]Kính bạch chư tôn thiền đức Tăng Ni, kính thưa quý vị quan khách, quý vị Phật tử đang có mặt trực tiếp hay theo dõi online trong pháp hội Đạo tràng Chùa Trân Bửu hôm nay. Chùa Trân Bửu tọa lạc tại thôn Khánh Thọ, xã Tam Thái, huyện Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam, nơi ghi dấu sự phục hưng của Phật giáo trong suốt các đời Chúa Nguyễn. Lúc bấy giờ, Phật giáo đã trở thành một bộ phận quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân Quảng Nam. Hầu hết các vị Chúa thời Nguyễn đều sùng kính đạo Phật, chăm lo phát triển Phật giáo, xây dựng nhiều chùa chiền, trọng đãi sư tăng, mở trai đàn, hội chùa, đồng thời dành sự ưu ái
[0:58]cho các sinh hoạt Phật giáo, cùng với sự có mặt của nhiều bậc danh tăng đến hoằng hóa và các dòng thiền, tông phái tạo nên một diện mạo đầy khởi sắc của Phật giáo tại địa phương. Trong thời gian này, có rất nhiều ngôi chùa được các vị Chúa Nguyễn xây dựng. Có thể kể đến Chùa Trân Bửu này được hội đồng làng Khánh Thọ tôn tạo từ thế kỷ 19 và được trùng tu năm 1824 dưới triều vua Minh Mạng trị vì.
[1:37]Trải qua bao nhiêu triều đại, bao nhiêu thăng trầm trong suốt chiều dài lịch sử, mái già lam Trân Bửu đã gắn bó cùng những người di dân từ buổi đầu đặt chân lên đất Quảng, trở thành chỗ dựa tinh thần của họ trong những năm tháng khai hoang lập ấp, tạo dựng cuộc sống nơi xứ lạ quê người. Cho đến nay, dưới sự hướng dẫn, quản lý sáng suốt, chu toàn của Thượng tọa trụ trì, đạo hiệu Thích Tịnh Tâm cùng chư Tăng tại chùa, ngôi chùa cổ này vẫn uy nghiêm giữa quê hương xứ Quảng, làm nơi nương tựa tâm linh cho bà con Phật tử, nơi sinh hoạt văn hóa và giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh thiếu niên tại địa phương.
[2:32]Ngày hôm nay, nhân dịp lễ Khánh đản Quán Thế Âm Bồ tát, đáp lại lời thỉnh cầu của Thượng tọa trụ trì, thật sự là một ngày hạnh phúc vì chúng con được cung đón sự chẩn tích quang lâm của chư tôn đức về chứng minh tham dự cho buổi lễ tại Chùa Trân Bửu. Và một niềm hoan hỷ vô cùng lớn lao nữa là chúng con được cung đón Giảng sư Phật học, Tiến sĩ Luật học, Thượng tọa Thích Chân Quang, Trụ trì Thiền tôn Phật Quang, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
[3:12]Trong hơn 30 năm hành đạo, Thượng tọa Giảng sư luôn dành hết thời gian, tâm huyết của mình cho sự phát triển của đạo pháp, dân tộc và những hoạt động thiết thực mang lại giá trị cao, tốt đạo đẹp đời. Chúng con vô cùng hạnh phúc khi được cung thỉnh Thượng tọa Giảng sư đã vì tình pháp lữ với Thượng tọa trụ trì và lòng bi mẫn thương tưởng hàng Phật tử tại pháp hội mà Ngài đã dành thời gian vàng ngọc để ban bố những lời Phật âm vi diệu, giúp chúng con cảm ngộ và khởi lòng yêu kính Phật pháp thiết tha, từ đó nguyện sẽ sống có ý nghĩa, sống với lý tưởng phụng sự tha nhân giữa cuộc đời đầy chông gai phía trước.
[4:06]Tuy vì lý do bận công tác Phật sự đột xuất, Thượng tọa Giảng sư không thể thân chinh quang lâm về tận nơi mái già lam Trân Bửu này, nhưng bởi mối thâm tình với Thượng tọa trụ trì và tâm kính yêu Phật pháp của quý Phật tử háo hức mong chờ nên Thượng tọa Giảng sư vẫn cố gắng sắp xếp công việc để thuyết giảng qua trực tuyến, kết nối từ Thiền tôn Phật Quang, núi Dinh, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Hạnh nguyện hoằng pháp lợi sanh như biển cả bao la của Thượng tọa thật làm lay động trái tim những người yêu đạo mến chùa trong pháp hội này biết bao.
[4:53]Quang lâm chứng minh tham dự cho buổi pháp hội hôm nay, chúng con xin được thành kính giới thiệu: Thượng tọa đạo hiệu Thích Tịnh Tâm, Chứng minh Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam huyện Phú Ninh, Trụ trì Chùa Trân Bửu, Trưởng ban Tổ chức pháp hội, xin được thành kính giới thiệu. Chúng con xin được thành kính giới thiệu Ni sư Thích Nữ Nhật Hòa, Trụ trì Chùa Xuân Trung, xã Tam Thái, huyện Phú Ninh, xin được thành kính giới thiệu.
[5:28]Chúng con xin được thành kính giới thiệu chư Tăng Ni trong huyện Phú Ninh, chư Tăng bổn tự Chùa Trân Bửu, chư tôn đức Tăng Ni tại tổ đình Thiền tôn Phật Quang, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũng đã thân lâm tham dự, xin được thành kính giới thiệu chung.
[5:52]Xin được ghi nhận đạo tâm của toàn thể đạo hữu Phật tử trong pháp hội và quý Phật tử thính pháp online, cùng đông đảo nhân dân Phật tử tại địa phương cũng về tham dự. Xin trân trọng cảm ơn và hân hoan chào đón quý vị!
[6:16]Vào giờ này, đạo tràng chúng con đã trang nghiêm thanh tịnh, chúng con xin đê đầu thành kính cung thỉnh Thượng tọa Giảng sư, đạo hiệu Thượng Chân Hạ Quang quang lâm pháp tòa, ban bố cho chúng con những dòng sữa pháp ngọt lành nhân dịp lễ vía Quán Thế Âm tại Chùa Trân Bửu. Kính thỉnh chư tôn đức Tăng Ni cùng toàn thể pháp hội đứng dậy chắp tay thành kính cung đón Thượng tọa Giảng sư.
[6:49]Kính lạy Tăng, người thừa chí cả, Thay Thế Tôn hoằng hóa đạo mầu, Tùy duyên hóa độ vô cầu, Làm thầy mô phạm dẫn đường chúng sanh. Giờ phút này, chúng con thành kính cung thỉnh chư tôn đức và toàn thể pháp hội niệm Phật cầu gia hộ.
[7:12]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[7:24]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[7:37]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[7:48]Chúng con thành kính cung thỉnh Thượng tọa Giảng sư, chư tôn thiền đức Tăng Ni và toàn thể pháp hội đồng an tọa.
[8:09]Ở ngoài đó thấy chưa kìa? Ở ngoài đó thấy không? Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính thưa Thượng tọa trụ trì Thích Tịnh Tâm, Chùa Trân Bửu; kính thưa Ni sư, Ni sư gì nghe không rõ, Ni sư gì? Dạ, cũng ở cũng ở huyện Phú Ninh hả? Dạ. Kính thưa tất cả chư tôn đức Tăng Ni, kính thưa tất cả quý Phật tử. Chúng tôi hết sức là là xin lỗi bởi vì không có thể
[8:44]không có đích thân đến để hầu chuyện
[8:52]với Thượng tọa trụ trì, chư Tăng Ni và Phật tử ở đấy vì cái hoàn cảnh điều kiện...
[9:07]Vì hoàn cảnh à không không thuận tiện nên đành phải giảng online trực tiếp, trực tuyến. Tuy nhiên, cái buổi giảng online này cũng cho chúng ta nhiều cái gợi ý rất hay về đạo lý.
[9:22]Cái đề tài hôm nay chúng ta là đề tài "Rủ nhau đi chùa cho đông", cái tên nó vậy thôi không có gì hết trơn. Tại tại tại Tết vừa rồi, ở các nơi có những cái trò vui gì không biết mà người ta ít đi chùa quá. Nên hôm nay cái đề tài là vậy, "Rủ nhau đi chùa cho đông". Hồi nãy à Đại đức à Đại đức MC ha, giới thiệu về cái lịch sử ngôi chùa Chơn Bửu từ cái đời các đời chúa Nguyễn. Thì ta biết rồi đó, vào cái thời xưa, cái xã hội còn đơn giản à mái chùa là một cái nơi, một cái nơi một chỗ tựa tinh thần rất là lớn của của đồng bào, của cư dân. Tại vì cái ví dụ nói là cái cơ sở chính quyền, cái thời đó quan lại thì kín cổng cao tường,
[10:19]lính gác cầm gươm, cầm giáo họ đứng họ dòm không ai dám bước vào đó đi chơi. Đi ngang cúi đầu thôi coi, nhìn nhìn vô coi chừng lính ra quất đánh à. Hồi đó hồi đó cái cái quyền con người không được tôn trọng lắm, cho nên là ai cũng sợ răm rắp vậy đó. Thành thử cái nơi mà phủ đường thì không phải là nơi mọi người lui tới. Còn à trường học, à à còn cái trường học thì chỉ là một cái gian nhà bé của ông thầy đồ. Ổng dạy một vài người mà cha mẹ tới gởi, cũng không phải là một cái trường lớn được, nghĩa là giống như trường tư gia, người ta dạy học với nhau theo niềm tin. Không có cái chỗ nào để mà đông người quy tụ,
[10:59]thì lâu năm thì mười họa có cái chợ, có cái hội chợ, có đoàn hát nào về thì thôi người ta nô nức lắm, người ta tới đó vui dữ lắm, có cái dịp để mà nhìn thấy mặt nhau cười vui. Nhưng mà có một nơi người ta có thể tới thường xuyên được, đó là ngôi chùa. Ngôi chùa là nơi hội tụ nhiều cái tinh hoa, nhiều cái ưu điểm trong cái thời đại mà xã hội còn nghèo nàn. Ví dụ tới đó thì cửa chùa rộng mở, tới lúc nào cũng được. À tới đó cứ ngoan thôi, đừng quậy thôi là được, không có la, không hét, không chạy, không nhảy, tới ngoan ngoãn lễ Phật, rồi gặp quý thầy, quý cô mình cung kính, rồi ở đó có thể công quả được,
[11:40]rồi vui vẻ được và học tập được, tại hồi đó trong chùa cũng là nơi dạy học. Có nhiều khi người ta nghèo không có đi học đâu được, cứ vô chùa rồi thầy dạy chữ Nho lại cho, dạy đạo lý thánh hiền cho, dạy Phật pháp cho. Nên chùa là cái nơi vừa là niềm vui, vừa là nơi thiêng liêng, vừa là nơi giáo dục, nơi lễ lễ nghĩa, nơi tụ họp. Nên nói là: "Mái chùa che chở hồn dân tộc/ Nếp sống muôn đời của tổ tông" là thời đó là không hề sai chút nào, chùa là một cái gì rất là đẹp. Ừm, mà cái quan trọng của ngôi chùa tức là cái tính tâm linh á. Tâm linh là một cái gì cao vời, nó cao hơn cả những cái giá trị tinh thần bình
[12:22]thường của xã hội, người ta hướng tới sự giác ngộ, hướng tới sự thiêng liêng. Và trong đó nó có những cái gọi là cái linh ứng nữa. À ví dụ như ta nói về luật nhân quả thì nó là một sự linh ứng rồi, nhưng mà không, còn nhiều cái linh ứng khác nữa, ví dụ như khi ta bị khổ đau, bị trục trặc trong cuộc sống, ta tới chùa ta lễ bái, cầu xin có khi vượt qua được. Nên cái giá trị của chùa nó vượt hơn những cái cái khái niệm, những giá trị của của thế gian, được chúng sinh đến đó họ được lợi lộc nhiều thứ lắm, nên mái chùa là nơi mọi người đều hướng về. Cái nơi cái tâm linh là như vậy. Thì ừm còn những người mà chuyên sâu tu tập,
[13:02]hướng về Phật pháp, hướng về giải thoát giác ngộ thì họ còn tìm thấy ở chùa những giá trị ừm cao vời, vượt hơn tất cả nữa. Nên ở đây, để hiểu một ngôi chùa thì ta có thể tùy cái trình độ mỗi người, cái người mà có trí tuệ sẽ hiểu ngôi chùa cách khác, mà người ham vui cũng hiểu ngôi chùa cách khác. Nhưng dù thế nào thì ngôi chùa vẫn là nơi đem lại lợi ích cho cộng đồng, hồi thời xưa như vậy. Nhưng phủ đường quan lại là nơi không có ai tới được, rồi trường học thì sơ sài, hội chợ lâu lâu mới có, thì chùa tới thường xuyên được. Cho nên nên như Hòa thượng Mãn Giác viết cái bài thơ mà mà về cái ngôi
[13:42]chùa đó, nói là cứ a tới rằm, mười bốn, mọi người lật đật cứ lo tắm rửa sớm để lên chùa tụng kinh sám hối, và đó cũng là một ngày vui. Những những ngày sám hối như vậy, ngày rằm 14 như vậy, người ta đến chùa rất là đông để tụng kinh sám hối. Thì tắm mình trong cái không khí đạo đức đó, rồi người ta có cái vui thanh cao. Cái vui thanh cao khác với những cái hội chợ tới lâu lâu nó tới, vui ầm ĩ náo nhiệt. Còn chùa vui trong cái gì, hương trầm quyện tỏa, lời kinh tiếng kệ, mà mà lạy sám hối 108 lạy cũng cũng đổ mồ hôi lắm á, nếu mà cái thời tiết nóng nực cũng đổ mồ hôi lắm á. Nhưng rồi cái áo tràng đâu có đủ đâu mặc,
[14:22]áo vá đi víu lại treo tùm lum đó, ai tới trước thì lựa lựa áo tốt mặc vô, ai tới sau thì thôi cứ cũng không còn áo tràng đủ để mặc. Nhưng mà vậy, chùa nghèo nhưng mà vui, cái thời cái chùa quê nó là như vậy. Thì ừm do đó cái cái chùa là nơi nương tựa tinh thần, nơi nương tựa tâm linh, nơi nguồn mạch của Phật pháp, cũng là nguồn mạch của truyền thống văn hóa xã hội. Chùa là nơi tụ hội nhiều giá trị vào thời đó. Nhưng về nhưng cái cái thời đại biến đổi, rồi khi đất nước ta qua nhiều biến động, qua chiến tranh, qua bị giặc giã, hừm, rồi sau khi mà ta giành được độc lập rồi thì tới lúc ta phải xây dựng đất nước,
[15:08]tới lúc ta phải hội nhập với thế giới thì ngôi chùa cái giá trị ngôi chùa bắt đầu bị bị cạnh tranh dữ dội với các giá trị khác. Như nói đầu tiên cái nhà thờ thôi. Ví dụ bây giờ như như người Pháp khi đến đây trước khi họ họ đem quân xâm lược, họ đem họ đem đạo tới trước. Mà những cái nhà thờ của Pháp thì họ xây lớn lắm, họ xây đẹp vô cùng. Cái chùa mình chỉ mái cong, mái đỏ sơ sơ, rêu phong vậy, thấp lè tè vậy. Xây dựng chủ yếu là bằng gỗ, mà gỗ thì không thể có kích thước dài được, không vượt dầm dài được, cho nên cái gì cũng gian bé bé, nhỏ nhỏ, ngắn ngắn. Còn Pháp với những kiến trúc hiện đại họ xây lên những cái nhà thờ cao vút lên,
[15:51]từ đằng xa đã nhìn thấy, chuông nhà thờ kéo cái ầm ầm ầm cả cả vùng nghe. Còn các linh mục thì họ được đào tạo chuyên sâu bài bản và họ có hệ thống kết nối từ Vatican đi khắp nơi. Cho nên khi mà đụng đầu tiên đụng cái cạnh tranh của cái tôn giáo là đạo Phật ta thua liền một cái, thấy chới với liền một cái, đó. Mà ta bộc lộ ra ta bộc lộ ra cái yếu kém của mình liền, ta nói thì kỳ chứ sự thật là như vậy, ta cạnh tranh không nổi với cái cái tổ chức quy mô chặt chẽ, chuyên sâu của các tôn giáo bạn. Mà nó thêm cái nữa, thêm cái nữa là cái tôn giáo mà mới đến mới đặt chân đến á thì người ta nỗ lực để truyền đạo.
[16:31]Nghĩa là họ cái người mà đã vào đạo rồi thì được linh mục khuyến khích, tặng thưởng đủ thứ nếu anh rủ thêm được người vào đạo. Và cái người đó nỗ lực đi truyền, hễ họ đem được 5 người, 10 người vào đạo thì được cái ông ông linh mục ở đó ổng thưởng này kia nọ, cái phần thưởng nó cụ thể lắm. Còn chùa thì thì ông thầy cái gì cũng hư vô đó, vô sắc vô thọ tưởng hành thức, cái gì cũng vô chứ không có ra. Cái vô nhãn nhĩ tỷ thiệt thân ý, không có gì hết trơn á, nên ổng cứ ngồi ổng bình chân như vại, xem tất cả như hư vô, à tâm mình như thênh thang như gió thổi mây bay, không dính, không cần, không mong,
[17:11]không đợi, không tính, không đoán gì hết trơn, ai tới thì tới không tới thì thôi. Thì ngay chính cái địa phương có cái ngôi chùa đó, đạo khác họ cũng vô họ truyền đạo lấn trong đó luôn, tại ông thầy không nỗ lực truyền đạo. Và cái cách mà thầy tự tại, an vui, bất cần nó bây giờ mình dùng cái từ giống như chảnh vậy đó, ai cần thì tới, không cần thì thôi. Mà thì cái việc mà ai cần tới không cần thì thôi nó không hiệu quả được bằng cái việc mà các tôn giáo bạn họ tới gõ cửa từng người họ truyền đạo. Ta thua liền một cái nữa, vấn đề truyền đạo thua liền một cái. Rồi cứ cứ như vậy khi mà ta cọ xát với tôn giáo bạn rồi ta
[17:54]bộc lộ ra rất nhiều cái là ta ngủ quên trong chiến thắng. Cứ tưởng hễ chùa ở đây rồi, bao nhiêu đời nằm đây rồi thì cả làng cứ phải theo đạo, theo đạo Phật. Nhưng không, do cái cái cái cái cái cái sức hút của chùa không đủ mà đạo khác thì họ đi họ năng nổ quá nên ta thua. Rồi cái kiến trúc cũng thua, rồi mọi cái hoạt động bắt đầu không cũng không không lại người ta. Và lúc đó chùa bắt đầu vắng dần, vắng dần. Hồi xưa ví dụ ông thầy trụ trì ổng có được năm bảy đệ tử, cái từ từ ổng không còn có ai xuất gia hết, còn một mình ổng à. Thế rồi khi ổng chết rồi có một ông thầy trẻ, và ông thầy trẻ thì ổng cũng không hiểu đạo gì nhiều,
[18:39]không có đủ đạo lực để bắt ổng phải tu hoài. Ừm thì ông ông ông đòi ổng ra đời ổng lấy vợ, ổng đòi ổng hoàn tục. Làng có một cái chùa, có một ông thầy duy nhất, bây giờ ổng bỏ chùa nữa thì bây giờ chùa ai coi? Và rồi có đám ma, đám này kia nọ ai cúng? Tại có mình ổng biết tụng chứ ai biết tụng. Đó ổng vô chùa rồi mà cái nghi lễ này kia nọ cần ghê lắm, nên mấy ông cụ trong làng mới tới năn nỉ: "Thôi thầy cứ tu đi". Ổng nói: "Thôi giờ tôi tu không nổi, tôi thích lấy vợ à". Ổng nói: "Thầy tôi gả cho thầy, thầy thích đứa nào tôi gả đứa đó cho thầy trong làng, thầy chỉ đứa nào tôi cho liền". Hồi xưa không biết sao ngộ quá ha, "Nhưng mà thầy cứ ở đây thầy tu".
[19:19]Thế là xuất hiện liền một loại đạo Phật là làm sao? Tu sĩ được quyền lấy vợ trong chùa. Đó là hồi đó ta gọi là Phật giáo cổ truyền á, có một thời gian ta mở ra luôn, xuất hiện từ vào vào thời Pháp á. Đó, đến sau này khi mà các vị chấn hưng đạo Phật rồi, giới luật được củng cố rồi những điều đó bắt đầu mất dần mất dần, không còn cái đó nữa. Chứ vào thời xưa cái cái đó là một tình trạng, mà khi tình trạng đó xuất hiện thì ta phải hiểu rằng lúc đó thiếu người tu, thiếu người tu quá, chùa cứ bỏ hoang bỏ hoang như vậy. thì rồi khi mà cái thời đại phát triển, từ từ phát triển, càng lúc càng phát triển, khoa học kỹ thuật càng phát triển,
[19:56]ta cọ xát với cái nền văn hóa của cả cái thế giới này, thì bắt đầu ta ta còn gặp thêm những cái thử thách khốc liệt khác nữa. Ví dụ bây giờ hỏi đứa nhỏ nó thích cái gì? Thì nó không phải chỉ thích tôn giáo, mà cái nó thích những cái trò vui bên ngoài nhiều quá. Nghĩa là thế giới này bày ra đủ thứ trò vui dụ mấy đứa nhỏ. Hội hè, đình đám, ca nhạc, ăn chơi, kể cả những cái trò hư hỏng nhiều quá, cha mẹ không kiểm soát được, bạn bè nó cứ rủ nhau, rủ nhau như vậy. Thì lúc đó thật sự từ cái cái vị trí là ngôi chùa là một chỗ dựa tâm linh văn hóa duy nhất của cái địa phương, bây giờ chùa trở thành một nơi lạc lõng, không ai quan tâm.
[20:42]Mấy bà già thì mất dần, mất dần. Những người mà còn cái yêu đạo một cách tự nhiên trong xương trong máu thì chết dần, chết dần, lớp trẻ tấn lên, quên dần, không biết chùa là ai. Không biết chùa. Và cái cái nền văn hóa, cái nền tâm linh của dân tộc phai nhạt từ từ, phai nhạt từ từ. Thì ở đây, ở đây thì ví dụ ta có chấp nhận cái việc mà hình ảnh chùa, hình ảnh đạo Phật bị phai nhạt hay không? Nếu chấp nhận thì thôi, không có gì để nói nữa, thì thôi ta cứ bỏ liều. Nhưng nếu ta là những con người có trí tuệ, ta hiểu cái sự giác ngộ của Đức Phật là siêu việt, phi thường, là một điều mà bao nhiêu triệu năm mới có một lần.
[21:23]Mà cái giá trị này không thể để mất được. Mà chính cái giá trị giác ngộ của Đức Phật mới là sự cứu rỗi, cứu vớt cho cái thế giới loài người chìm trong cái tham sân si, u minh, hỗn loạn, hận thù này. Chỉ có cái giá trị giác ngộ đó mới là ánh sáng, là đường đi cho cái thế giới này. Từ nơi cái sự giác ngộ đó mà ta giữ gìn, ta kềm chế cái thế giới này lại, không có bị bùng nổ, bị tự hủy diệt bởi cái sự văn minh của mình. Vì nếu mà để yên thì tất cả các nền văn minh đều tự hủy diệt, nhớ như vậy. Có một nhà khoa học và nhà khoa học khi họ nghiên cứu, nói: "Tại sao ta khó tìm thấy cái nền văn minh nào trong vũ trụ?" Nói:
[22:07]"Chỉ bởi vì để tới khi người ta thấy nó được thì nó hủy diệt mất rồi." "Là sao vậy?" "Vì họ cũng phát triển giống như mình thôi. Và khi phát triển kỹ thuật cao quá thì vũ khí họ cũng cao quá. Mọi cái mà để phương cách để hãm hại nhau giữa con người họ cũng quá tinh vi, không ai kiểm soát được." Nói bây giờ mà mà thuốc độc để hại nhau không biết đường nào mà đỡ, nó vô hình vô ảnh. Không biết đường nào mà đỡ. Còn những vũ khí mà hủy diệt hàng loạt thì không biết cách nào mà ta ngăn chặn. Tới vậy. Cho nên khi mà nền văn minh của một cái giống loài trong hành tinh nó phát triển cao quá, mà người ta không có một cái cái sự giác ngộ phi thường để kềm
[22:47]chế lại thì chính nền văn minh nó tự hủy diệt cái giống loài đó luôn. Cho nên trong cái vũ trụ cứ như vậy, nghĩa là phát triển cao rồi cái hành tinh nó biến mất, phát triển cao rồi hành tinh nó biến mất không còn gì hết. Chỉ có rất ít, nếu mà may mắn, may mắn cái hành tinh nào mà có cái sự giác ngộ mà kềm chế lại được hết tâm trí của loài người trong cái đạo đức, trong cái từ bi, trong yêu thương, trong khiêm hạ, thì nền văn minh phát triển tột bậc mà hành tinh nó vẫn còn tồn tại. Thì chúng ta cũng vậy, Trái Đất này cũng vậy. Ta không còn nhìn cái ngôi chùa là một hình ảnh mà một cái làng quê dễ thương, hiền lành, ngày rằm mười một đến để tụng một bài
[23:29]kinh nữa, mà ta phải nhìn thấy ngôi chùa là giá trị giữ gìn cái sự tồn tại cho thế giới này, cho hành tinh này. Ta phải hiểu như vậy để ta biết yêu quý đạo Phật, yêu quý mái chùa, chứ không phải là nói mái chùa che chở hồn dân tộc, nếp sống muôn đời của tổ tông. Bài thơ rất là hay, nhưng ta chỉ hiểu một cách thấp quá. Ta hiểu bởi vì ngày xưa ông bà mình đã từng đi chùa nên bây giờ mình cũng đi chùa. Rồi mỗi ngày rằm mười một tới lễ sám hối, rồi có miếng rau, miếng đậu gì tới cúng dường ông thầy, rồi rồi đến ngồi nghe nghe thầy niệm Phật, rồi đại khái nghĩa là gì nó là làm cho tâm mình hiền lành
[24:06]lại, ta hiểu ngôi chùa đơn giản như vậy, ta lại mất chùa liền, mất đạo Phật liền. Ta hiểu đơn giản quá, không chịu nổi với cái sự cạnh tranh khốc liệt của các tôn giáo, các hiệp đoàn, các sự tiến bộ, các loại khoa học nghĩa là kỹ thuật, các cái sự văn minh hiện nay, nhấn chìm đạo Phật xuống, nhấn chìm các ngôi chùa xuống, nghĩa là trong trong trong trong quên lãng liền. Chỉ khi nào mà từng người chúng ta hiểu về ngôi chùa một cách khác hẳn. Ngôi chùa đó, đó là những cái điểm, những vị trí, những nơi, những nguồn, những mạch mà nếu được phát huy đúng mức, cứu được cho cả cái thế giới này, không để cho thế giới này bị tự hủy diệt bởi cái nền văn minh của chính nó.
[24:49]Sao cái hình ảnh mất truyền, không truyền qua đây được hả con? Dạ hỏng. Ở ngoài đó vẫn còn truyền hình ảnh không? Dạ nhưng qua đây thì mình không thấy ngoài kia nữa. Ừ. Giờ người ta tưởng nền văn minh hủy diệt nữa, chết à, không thấy, à thấy rồi. Thấy rồi.
[25:12]Cái thời giờ rầu lắm, đang thấy hình bỗng nhiên mất tiêu không biết chuyện gì bên kia. Có sắc, đúng rồi. Thì ờ thì ở đây vậy, ở cái thời đại mới rồi, ta phải hiểu về chùa là một cách khác. Cái giá trị của ngôi chùa cao, cái hy vọng của ta, cái yêu cầu của ta, cái đòi hỏi của ta nơi cái ngôi chùa nó cao lên lắm. Còn nếu mà hiểu ngôi chùa thấp thấp mất liền á, mất liền á. Chính ta cũng bỏ chùa luôn chứ đừng nói con cháu ta. Còn bây giờ nếu ta hiểu được giá trị của ngôi chùa chứa đựng duy trì, truyền đạt lại, kế thừa lại cái sự giác ngộ cao siêu, phi thường của Đức Phật thì tất cả, tất cả chúng ta đều phải có
[25:52]trách nhiệm giữ gìn ngôi chùa, mới rủ nhau đi chùa cho đông. Nhưng mà bây giờ ta nói giống như là cái kinh tế thị trường á. Kinh tế thị trường là gì? Tức là cái cung cầu nó tự điều chỉnh cái giá cả. Ví dụ nơi sản xuất nhiều quá mà người ta ít cần thì tự nhiên giá nó bị, bị thấp xuống. Còn nếu người ta cần nhiều quá mà sản xuất ít quá thì giá nó lên. Cho nên cái giá nó bị điều chỉnh theo cái quy luật cung cầu của thị trường. Quy luật đó nó cũng tàn nhẫn lắm chứ không phải không. Nhưng mà nó cần cái nhiều khoa học dự báo đó. Nhưng ta thường có cái tình trạng là ví dụ người nông dân thấy cái trồng đó được quá, cái xúm nhau trồng.
[26:34]Trồng dưa đó quá chừng, trồng trúng mùa tràn lan hết bao nhiêu cánh đồng, đem bán không được, thế không ai mua. Thế là khóc luôn, đầu tư lao động, vốn liếng, phân bón đủ thứ hết trơn rồi không ai mua. Thế là chất đầy đường hai bên đường, chờ khách vãng lai đi qua lại ai nhìn thấy thèm thèm mua ghé mua một, hai trái, trong khi cả một cánh đồng dưa như vậy mua một, hai trái ăn thua gì. Cho nên người nông dân rất là khổ. Vì sao vậy? Vì ta thiếu cái khoa học dự báo, phải đoán trước là cái nhu cầu bao nhiêu rồi hãy sản xuất. Thì nhưng mà hiện nay hầu hết chúng ta là sản xuất liều và ai mua, không mua là không biết, không không đoán trước.
[27:15]Đây là sự lạc hậu của nền sản xuất cả thế giới này, không riêng gì nông nghiệp mà cả công nghiệp cũng bị như vậy. Sản xuất liều, ví dụ cái hãng xe điện như vậy, nó cứ đoán mò là ồ sắp tới người ta thích xe điện, người ta sẽ bỏ xe xăng, sản xuất hàng loạt bị chết trơn, mấy hãng xe điện chết hết. Vì sao vậy? Cả Tesla cũng tiêu luôn. Giờ cũng hồi trước là la làng cái chứng khoán giá lên rất là cao, giờ tuột xuống hết luôn vì khi người ta sử dụng rồi người ta phát hiện nhiều lỗi quá. Coi vậy không ổn định bằng xe xăng. Mặc dù xe xăng thì có hại môi trường, nhưng mà công nghệ cải tiến qua nhiều thời kỳ nên nó nó ổn định, nó vững vàng quá.
[27:56]Còn xe điện mới ra không bằng được, mà muốn thay thế liền, lập tức, đó là một sự hấp tấp, vội vàng của cả các chính phủ. Cho nên ta thấy Việt Nam mình vậy hay, ai xe điện điện, Trung Quốc xe điện điện, xe Mỹ Mỹ xe điện, rồi châu Âu xe điện, mình cứ tỉnh bơ, đây coi tụi bay làm cái gì cái đã. Nhà nước mình cứ vậy đó, cứ từ từ đi sau. Như vậy mà học được kinh nghiệm của của các nước trước khi ta ra một cái quyết định. Cho nên mình ta không chạy theo thế giới, ta không chạy theo số đông mà ta ta chạy theo lẽ phải, ý là như vậy đó, ý là vậy. Cho nên nhờ vậy mà ta không có vội vàng. Kỳ trước Sư Phụ cũng vậy chứ, cũng tính hưởng ứng phong trào
[28:34]xe điện, rủ Trí Thanh mua, may ông này ổng không nghe lời Sư Phụ ổng không mua, chứ ổng mua giờ ổng ổng ổng khóc rồi.
[28:45]Giờ thế giới cái chưng hửng cái cái xe xe điện, cũng chưa phải là hay. Thì cũng vậy, cái ta cứ sản xuất một cách hấp tấp mà không hiểu được nhu cầu. Và bây giờ cái tâm linh trong đạo Phật cũng vậy, ta đánh giá được cái thế giới này cần cái tâm linh, đạo đức đến mức độ nào,
[29:09]mà thế giới không cần lắm. Thế giới tại sao không cần? Vì người ta chưa hiểu đạo Phật. Cũng giống như bây giờ người ta sản xuất dưa, dưa ăn mát gan mát gì đó mà người ta không biết người ta không ăn. Cũng như bây giờ xe điện nó nó cần cái gì đó không biết người ta không cần, người ta thấy cần cái thực dụng trước mắt, thực tế trước mắt là xe xăng coi vậy chứ nó ổn định hơn, ít có hư vặt, ít có này kia. Bây giờ đạo pháp cũng vậy, cả một cái nền Phật Phật pháp cao quý như vậy nhưng không mấy người hiểu.
[29:42]Và chùa vắng liền, thêm những cái sự cạnh tranh khốc liệt của những trò chơi khác, những loại đạo lạ, những người giáo chủ mới xưng cộng thêm với cái nghệ thuật truyền thông của họ. Mà ổng nổi lên, ổng khéo léo dùng truyền thông để đánh bóng tên tuổi và mọi quần chúng đa phần ngây thơ, cứ thấy ai nói được nhiều chắc là người đó hay, nhưng đâu biết cái nói nhiều là cái được tổ chức chứ không phải là cái được nhắc tới nhiều là cái họ tự có giá trị họ hay. À, đây là một cái điều tai lầm. Ví dụ thế này, có những cái bộ phim mà cái giám khảo đánh giá phim rất là hay nhưng đem ra chiếu rạp rất là ế vì không ai biết và coi thấy thường thường.
[30:25]Nhưng có những bộ phim vừa ra rạp một hai ngày là tự khán giả họ coi họ họ loan truyền liền và bộ phim đó rất là nổi tiếng và đắt khách, ý là như vậy. Nhưng có những bộ phim thật sự cũng chẳng hay lắm, nhưng mà do người ta cứ có một cách truyền thông gì đó không biết, thêu dệt gì đó, người ta xúm nhau đến đi coi ầm ầm rồi tưởng rằng nó hay. Thì thế giới ngày nay cũng vậy, có những cái đạo sư mới, ừm, có những cái giáo phái mới, nhiều khi lại là tà đạo cũng không chừng, nhưng họ khéo đánh bóng tên tuổi bằng cái phương tiện truyền thông mà trong cái xã hội văn minh thì cái phương tiện truyền thông này nó quá mạnh đi.
[31:07]Bây giờ chung quanh chúng ta tràn ngập thông tin, không lúc nào, nghĩa là trong túi ta là một cái điện thoại là một một đống thông tin, cả thế giới nằm trong đó rồi. Cho nên thông tin, thông tin, thông tin, tất cả là thông tin và tâm chúng ta bị định hướng bởi những cái truyền thông đó, bởi những thông tin được cung cấp đó. Nhưng mà như ngày xưa Napoléon ổng nói câu này: "Cái người có quyền lực người là người nắm được mấy cái nhà in." Thời đó không có internet đâu, nghĩa là cái người mà cung cấp thông tin là gì? Là mấy cái ông chủ nhà in đó, ổng in ra cái gì thì người ta đọc cái đó, in báo người ta đọc báo, in sách người ta đọc sách.
[31:39]Chính mấy ông chủ nhà in là người nắm cái thông tin. Nhưng mà đến ngày hôm nay rồi thì không phải mấy ông chủ nhà in nữa, tại người ta không đọc sách nữa mà người ta coi trên mạng thì chính là những cái trang, những cái trang mạng, những trang web, những cái cái ứng dụng gì đó mới là cái người mà
[31:57]lèo lái, thay đổi tâm lý của quần chúng. Ờ, cái thế giới này là bắt đầu là như vậy, và cái cuộc chiến của cái thông tin, của tâm lý, của dư luận trở nên khốc liệt. Ai lèo lái được tâm lý của mọi người, người tới người chiến thắng, người đó là người nắm được thế giới này và người ta thi đua tác động điều đó. Nó cũng giống như là Himmler vậy, một nhà ừ một cánh tay Hitler ổng nói câu này: "Có một điều dối trá nhưng lặp đi lặp lại nhiều quá rồi ai cũng tưởng thật." Vì nghe đâu cũng nói như vậy á thành ra tưởng thật, và thế giới này tồn tại những điều như vậy. Có những điều của những nhà chính trị họ nói dối cả
[32:35]một cái thế giới luôn, không ai lường được nữa. Một thế giới bị bị lừa cả bao nhiêu năm, mấy chục năm qua rồi mà không biết là mình đã bị lừa, tức là họ dám nói dối vì họ tin một điều rằng cứ nói dối cho mạnh rồi sẽ có người tin. Ờ nên ta thấy cái sự thật, cái chân lý nó vẫn là một cái gì? Vẫn là một nạn nhân á, bị che đậy, bị vùi dập chứ không phải là sự thật, chứ không phải là là là là hễ là sự thật là mọi người hưởng ứng đâu, không phải đâu. Nên giữa cái cái cái rừng vô minh mờ mịt của cái thế giới tham sân si này, nếu chúng ta có may mắn, chúng ta tìm thấy được ánh sáng, tìm thấy được chân lý, lẽ phải.
[33:14]Còn nếu chúng ta không may mắn, chúng ta toàn là chụp nhằm những điều mê mờ, sai lầm, những điều giả dối không. Và cuộc đời ta gì? Đặt cuộc đời mình trên những điều giả dối thì có bao giờ là tốt đẹp không? Không bao giờ. Ý là như vậy. Thì bây giờ vậy, trở lại một ngôi chùa, ta nhìn một ngôi chùa như thế nào? Ngày hôm nay cái đề tài của chúng ta là rủ nhau đi chùa cho đông, nhưng mà muốn đi chùa cho đông thì ta phải hiểu chùa là cái gì mới đi cho đông chớ. Chứ vô đó không có gì hết trơn đi làm chi? Đi một bữa rồi quay về chơi game điện tử sướng hơn chớ. À, đi coi phim sướng hơn. Bây giờ nhiều trò vui lắm, chùa có gì trỏng đâu mà vô trỏng.
[33:53]Nên nói nếu nói là rủ nhau đi chùa cho đông thì yêu cầu chùa có cái gì, giá trị gì trong đó cái đã. Mà tất cả chúng ta đi tìm là tìm cái gì? Cả cuộc đời này ta đi tìm cái gì? Lợi ích, cái gì có lợi thì vui. Đó, hai cái đó thôi, có lợi, có vui thì ta nhào vô. Tại sao đi đánh bài? Vui và hy vọng trúng, có lợi. Còn nếu mà ừ đánh bài thua sạch sành sanh hết, bán hết nhà cửa mà ta vẫn mê vì vẫn còn cái vui. Hai cái thôi. Có người vừa lợi vừa vui, có người bỏ lợi, mất tan nát hết nhà cửa hết nhưng vẫn còn chút vui, cũng mê, cũng ghiền. Thế giới này là như vậy. Lợi vật chất, vui tinh thần, mặc dầu có khi cái vui đó ảo và có khi
[34:37]cái lợi vật chất đó đẫm máu, nhưng người ta cứ đi tìm hai cái này: cái lợi và cái vui. Chùa có hai cái đó không? Chùa có lợi, có gì lợi trong chùa không và có gì vui trong chùa không? Đây vấn đề, đặt vấn đề. Chỉ khi nào mà người ta thấy trong chùa có hai cái này, người ta sẽ tới. Thì thì ta thấy chùa có hai cái này không cả? Có không? Có vui không? Buồn chết mồ luôn!
[35:07]Ngồi ổng tụng bài gì nghe không nổi, kinh nghe không hiểu. Cái điệu gì nó xưa lắc xưa lơ bây giờ người ta toàn nhảy nhạc pop, rock, rap riếc đồ gì không, rap đứt nối đồ gì không. Bây giờ là ổng ngồi ổng cứ tụng ờ ớ ờ ớ ờ ớ... Mấy đứa nhỏ nghe không hiểu. Thứ nhất không vui rồi đó. Về lợi, vô đó ăn cơm chay chán chết mồ luôn, có gì lợi đâu. Đó, nên nếu mà ta cứ hiểu theo cái kiểu cũ đó, chùa không có hai điều để hấp dẫn con người: lợi và vui. Nhưng mà bây giờ bởi vậy khi ta nói là ta rủ nhau đi chùa để giữ gìn giá trị giác ngộ cao quý của Đức Phật thì ta phải chứng minh cho muôn mọi người thấy rằng chùa là vừa lợi vừa vui.
[35:48]À đó, phải chứng minh cho ra. Mà muốn chứng minh được rằng chùa vừa lợi vừa vui thì chúng ta phải làm sao? Phải
[35:59]chính mình phải hiểu, phải tu tập, chính mình phải được rất nhiều ích lợi, được nhiều hạnh phúc từ trong đạo thì chúng ta mới chia sẻ điều đó được. Mà ai là người có trách nhiệm chứng minh rằng chùa vừa lợi vừa vui? Ai là người có trách nhiệm đó để cho mọi người đến chùa mà cùng nhau tu tập mà giữ gìn giá trị giác ngộ của Đức Phật? Ai là người có trách nhiệm? Ai? Trụ trì, Thượng tọa Thích Tịnh Tâm, Chứng minh Ban Trị sự huyện Phú Ninh. Ninh Phú, Phú Ninh gì đó không biết nữa. Bây giờ làm sao giờ? Phải không?
[36:43]Nên trách nhiệm đầu tiên là của chư Tăng. Chư Tăng ở trong chùa, chư Tăng Ni trong chùa là người có trách nhiệm chứng minh rằng đi chùa vừa lợi vừa vui. Rồi ai nữa? Ai có trách nhiệm đó nữa?
[36:57]Đệ tử của thầy trụ trì chứ ai, phải không ạ? Huynh đệ trong đó, Tăng chúng, Tăng Ni chúng trong đó là những người phải chứng tỏ cho mọi người thấy rằng đi chùa là vừa lợi, vừa vừa vui. Rồi ai nữa?
[37:11]Phật tử, đúng! Đó, Phật tử thuần thành, đó, những Phật tử mà nòng cốt có tu tập chính là những người mà chứng minh rằng đi chùa vừa vừa lợi vừa vui, vậy đó. Mà bây giờ
[37:31]trong cái số người là Tăng Ni ở chùa ha, trách nhiệm, rồi Phật tử đi chùa cũng có trách nhiệm. Nếu hai cái người đó, tứ chúng á, Tăng Ni và Phật tử
[37:43]có thể chứng minh được rằng đi chùa có lợi vừa vui thì chùa sẽ từ từ đông lên. Ta sẽ lan truyền cái ý nghĩ đó cho mọi người thấy đi chùa vừa lợi vừa vui, người ta sẽ đi chùa đông, chứ không gì hết trơn. Nhưng mà liệu tứ chúng đã làm được điều đó hay chưa? À. Các thầy, các cô có chứng minh được hay không? Phật tử có chứng minh được hay không? Khi nào thì ông thầy chứng minh được rằng việc đi chùa có lợi và vui? Khi nào?
[38:19]Khi nào mà ông thầy ổng có sức hút á, nghĩa là ổng xuất hiện ở đâu là mọi người vui lên hết, hạnh phúc lên hết. Tức là chưa thấy ổng cho đồng nào mà thấy cái mặt ổng thôi là mọi người đã hạnh phúc rồi. Khi nào ông thầy có được cái đó? Thì khi nào ông thầy ổng được cái đó?
[38:41]Cái đòi hỏi cái đạo hạnh tu hành cả một đời nghiêm túc, sâu dày và đúng hướng đó, ông phải tu rất là đúng và rất là kỹ, rất là chắc, tích lũy qua nhiều năm tháng, chứ vài năm không ăn thua đâu, tích lũy qua nhiều năm tháng, mà sự thật từ nhiều kiếp nữa cơ, thì xuất hiện có một cái gọi là vô hình, ta không diễn tả được bằng cái hình thức hay là ngôn ngữ, nhưng thành một cái đạo lực vô hình. Không thấy, nhưng mà cái đạo lực vô hình của ông thầy đánh vô tâm ta, ta gặp ổng ta thương liền, không biết tại sao. Có không? Có. Có những ông thầy như vậy, ta gặp ta thương liền, không biết tại sao. Hỏi thương ổng chỗ nào? Nhìn từ đầu tới chân ổng, tất cả không có cái gì dễ
[39:29]thương cả, nhưng mà nhìn thấy ổng thì thấy thương. Là cái vô hình đó là gì? Cái đạo lực vô hình. Tu đúng chánh pháp, tích lũy qua rất nhiều thời gian, thì gặp ổng là hạnh phúc liền, chưa nói tiếng nào. Đó là cái vui đầu tiên á, mà cái này dễ có không? Không dễ chút nào. Bao nhiêu triệu ông thầy có được một ông như vậy, chứ không phải là dễ. Không phải dễ mà có ông thầy bằng cái tu của mình, không nói lời nào, chỉ xuất hiện lặng lẽ đứng đó thôi là mọi người đã hướng về. An vui, được an vui, được hạnh phúc, cả triệu triệu con người mới có một người như vậy. Cho nên buộc là cái giá trị mà để cho ông thầy ổng chứng tỏ rằng đi
[40:15]chùa là lợi vui á, thì thầy phải hoạt động, thầy phải thuyết pháp, thầy phải tổ chức những cái điều những cái sự tu tập, những cái giáo dục, và tạo ra cái lợi rồi cái vui, lợi trước vui sau. Cái lợi là gì? Là khi người ta hiểu đạo, khi người ta được thay đổi tâm hồn, thấy người khi người ta được tăng trưởng đạo đức, cái đời sống người ta nó có lợi cho gia đình người ta đó. Đó, cái lợi đó đó. Tức là nhà mình ông bố ông đi chùa về là gia đình cực kỳ hạnh phúc, bà vợ bà đi chùa về rồi gia đình cực kỳ hạnh phúc, mấy đứa nhỏ đi chùa về rồi cực kỳ ngoan, nó có hiếu với bố mẹ, lợi đó. Thì ông thầy ổng phải làm cho được cái điều đó,
[41:01]ổng chuyển hóa được tâm hồn của con người, tức là đem được cái điều lợi. Mà nói bây giờ nói dù cái thời đại nó tiến tới đâu thì nó tiến, nó có lên tới Cung Trăng, nó có lên tới Sao Hỏa, thì con người vẫn là gì? Vẫn là tham, sân, si, ích kỷ, vô minh, hận thù, chia rẽ, xung đột, mãi mãi vẫn là như vậy. Và chính vì điều đó mãi mãi đạo Phật vẫn cần thiết để con người ta hóa giải tham, sân, si, hận thù, xung đột, mâu thuẫn, chia rẽ, hơn thua, đố kỵ. Đạo Phật mãi mãi là có giá trị điều đó. Mà mà tại sao đạo Phật tức là giáo dục, cải tạo đạo đức rất hiệu quả? Chỉ bởi vì ta có một Đức Phật tuyệt vời để ta tôn kính.
[41:44]Thứ hai, ta có cái luật nhân quả cực kỳ sâu sắc để ta tin và hiểu. Và thứ ba, ta có cái phương pháp thiền định hướng về về vô ngã. Nên khi ta ta lễ kính Phật với lòng tôn kính tuyệt đối, khi ta tin hiểu luật nhân quả sâu sắc, khi ta bắt chân lên ngồi thiền, nhiếp tâm hướng về vô ngã, đạo đức ta thay đổi rất là rất là nhiều, ta kiểm soát được cái tham, sân, si, hận thù, ích kỷ của mình, ta kiểm soát được. Mà khi mà lòng ta bớt tham, bớt sân, bớt si, bớt ích kỷ, bớt đố kỵ, hơn thua, thì nó tỏa ra cái gì? Nó tỏa ra cái từ bi, cái nhẫn nhục, cái chịu đựng, cái bao dung, cái siêng năng, cái cái cái cái cái cái cái độ lượng, những điều đó.
[42:29]Thì khi mà ta tỏa ra được những điều đó, thì ai là người có lợi? Tất cả những người chung quanh ta là đều là những người được có lợi, là những người được vui, những người được hạnh phúc cả.
[42:45]Nên ở đây, cái trách nhiệm của ông thầy là chứng minh cho mọi người thấy là đi chùa có lợi là bởi vì đến chùa con người ta thay đổi được tâm hồn, dù cho thế giới này lên tới Sao Hỏa, lên tới Mặt Trăng, Mặt Trời không biết, nhưng mà tham, sân, si, vô minh, ích kỷ đó đó phải tiêu phải diệt trừ. Mà nơi nào có thể diệt trừ được là khi chúng ta đón nhận cái sự giác ngộ cao siêu của Đức Phật thì ta sẽ diệt trừ được những những cái bất thiện đó, những bất thiện pháp trong tâm hồn của mình. Thì chùa là cái lợi đó nhưng nhưng mà để có thể ông thầy ổng chuyển hóa được tâm hồn của bất cứ người nào tới chùa thì bản thân ổng phải làm sao?
[43:28]Phải tu rất là giỏi không, rất là tinh tấn, rất đàng hoàng, rất đúng đắn, tích lũy qua rất nhiều năm. Thì ta chưa nói tới đạt tới cái trình độ mà ổng im lặng không nói câu nào mà mọi người hạnh phúc, ta chưa nói đó, nhưng mà cái tích lũy đạo lực nhiều năm đó nó sẽ giúp cho ông giáo hóa, mở lên thành những lời nói thiêng liêng, cao cả, tổ chức thành những cái khóa tu nề nếp, trật tự. Thì ai đến tham dự vào những cái khóa tu như vậy, họ đều được lợi ích, là được chuyển hóa tâm hồn. Và cái lợi, cái chuyển hóa tâm hồn nó tràn lan vào trong làng, trong xóm, trong cộng đồng, trở thành gì? Niềm vui, hạnh phúc của bao nhiêu người khác.
[44:08]Nên đến chùa được lợi và cái lợi đó biến thành niềm vui và cái niềm vui này là gì? Là hạnh phúc của cộng đồng ở phía sau đó. Thì ông phải đòi hỏi, thứ nhất là ông thầy, tăng ni ở đó phải tu hành rất là đúng hướng, phải thành một cái đạo đức, một cái giới hạnh rất là sâu dày. Dễ không? Cũng không dễ, cái này cũng không dễ chút nào.
[44:35]Ở đây đòi hỏi ông thầy như thế nào? Ổng tu giỏi ha, ổng giảng giỏi ha, ổng tổ chức những cái khóa tu học giỏi, tức là công tác giáo dục giỏi. Nội cái tu giỏi không là đã mệt rồi, bây giờ ổng phải giáo dục giỏi, mà cái giáo dục này gồm cả lời nói ổng và cả tài tổ chức của ổng. Dễ không? Cũng không dễ chút nào. Mà nhiều khi các thầy không làm nổi luôn. Không làm nổi, nói tại sao hỏi: "Thưa thầy, sao đây thầy không thuyết pháp?" Nói: "Nào giờ thầy đi tu ở chùa tụng kinh, gõ mõ không biết nói con ơi." Ông thầy nói rất thật, không phải ai cũng thuyết pháp được. "Thôi bây giờ thầy tổ chức các khóa tu." "Tổ chức làm sao con?
[45:19]Thì kêu mấy đứa nhỏ lại thầy dạy đạo đức." "Dạy làm sao con? Giáo trình là cái gì con? Bàn ghế đâu, ăn uống làm sao, cơm nước, thực phẩm mà ai lo trước, ai lo sau con?" Không nghĩ ra được cái gì hết. Lý do, tại từ nhỏ tới lớn thầy vô chùa không ai bắt thầy làm những chuyện đó cả, thầy không quen. Giờ thấy lớn tuổi rồi đầu thầy đơ rồi, não nó đơ rồi.
[45:46]Nên nói tại sao mà thầy hay nói á muốn cho một người thông minh là phải dạy từ bé, từ bé là từ lúc nào? Từ lúc nó chưa biết nói á. Như hôm rồi có một Phật tử chụp cái hình đến gửi cho sư phụ xem, nói: "Con nghe lời sư phụ, con rèn luyện con con cho nó giỏi lên, cho nó biết thông minh, tức là khi nó đói, con không có đưa chai sữa cho tới nó, mà con để khoảng xa và để vài cái gối, là nó đói quá nó phải bò tới chai sữa và nó phải vạt mấy cái gối ra để nó nó nó đi nó nó đi tới nó lượm chai sữa nó uống, tức là nó phải tự xoay xở. Nó nhìn thương đứt ruột nhưng phải cắn răng chịu." Nói: "Đúng, con phải cứng rắn như vậy, nó mới thông minh.
[46:27]Từ nhỏ bắt đầu nó đã biết xoay xở rồi, thì cứ cứ về sau là con phải thông minh hơn nó, con phải nghĩ ra đủ thứ chướng ngại để cho nó vượt qua. Muốn ăn phải vượt qua, muốn uống phải vượt qua cái này khó khăn, nó là cuộc cả cuộc đời nó là sự khó khăn, thì sau này nó thông minh lắm." Và cả đất nước Việt Nam mình nếu ai cũng dạy con kiểu đó thì người Việt Nam sẽ rất thông minh. Hồi hồi xưa vậy, có một lần cái khóa tu khóa tu mùa hè ở chùa ta vậy, có cái ông đó ông dắt hai đứa con lên, hai đứa sinh đôi lên để xin học hè, tại ở nhà ổng chịu hết thấu với nó rồi, nghe nói trên chùa có mở khóa tu mùa hè đem lên.
[47:02]Thì lúc trong khi chờ để hỏi để làm thủ tục, thì nó ngồi vậy: "Ba ơi, con khát nước." Rồi ổng lật đật ổng chạy đi kiếm nước đưa tới miệng cho nó uống. Nói: "Chết cha rồi. Vậy thì làm sao mà dạy nó được?" Nó không vận động, não nó không vận động nữa, nó chỉ rên, la, kêu thôi là nó được phục vụ, thì thương thì thương, nhưng mà thương kiểu đó là giết nó đó, cái đầu óc nó không hoạt động được nữa. À, một tháng sau ổng trở lên ổng thăm, thả nó tròn, hồi đó mình dạy tới hai tháng lận, lên thăm, ổng lên rồi cái nó ra nó chào ổng xong, cái nói: "Ba đi xa về, thôi ba vô tắm đưa đồ con giặt cho." Ổng dòm, ổng trợn mắt dòm nó không biết phải con mình hay không?
[47:43]Từ trước là ổng phải giặt đồ cho nó, cơm là phải đút từng muỗng, nước phải đút từng miếng cho nó uống, bữa nay sao kêu: "Ba đi ba đi tắm đi đưa đồ con giặt cho." Trợn mắt không biết phải con mình không, phải thiệt không? Nhưng mà vô cái khóa tu mình bắt phải xoay xở, đứa nhỏ nó giỏi lên, tức là não nó tốt chứ không phải là không, nhưng bị đì quá, bị bố mẹ thương đì không cho làm gì hết, chết đứa nhỏ luôn. Vì chùa ta cũng vậy, khi mà vào chùa đi tu không làm gì hết, tới lớn không giáo hóa được nữa, không biết làm gì để giáo hóa, và chùa mất giá trị luôn, đến chùa không có gì lợi, không có gì vui người ta không tới nữa.
[48:17]Còn bây giờ nếu các thầy vậy, từ nhỏ đã được rèn luyện, cho nên tại sao các thầy, cô mình cực vậy, sư phụ đì sói trán hết trơn, là bắt làm, làm không làm, thấy khờ khờ chứ quăng ra là mấy thầy đều phải bươn chải hết, vất vả phải lo lắng được hết, vì đó. Ờ, là các thầy mình từ từ khi vào chùa đã cực, mà thực ra không phải mới vào chùa, khi các thầy còn ở chúng thanh niên là đã cực rồi. Tại chúng thanh niên của mình là thôi hoạt động dữ lắm, hết bày trò này tới bày trò kia, mà ế quá không còn chuyện gì nữa thì sao? Đi lượm rác, cũng ngon lành như thường, cũng là một l- một loại hình hoạt động mà lành mạnh và làm cho mình phải xoay xở.
[48:53]Con người như vậy bộ não mới phát triển được. Chứ các thầy vô chùa mà tu êm đềm quá lớn lên không biết làm gì hết, chết cái chùa luôn, chết các chùa luôn và chịu oan cho cả cái cái giáo lý của Đức Phật. Nên vì vậy là Cái người Phật tử đến chùa, các chú điệu vào chùa, các thầy tu vào chùa từ cái phải được học cái cách để làm việc, xoay xở giáo hóa, tự chiến thắng chính mình bằng những cách gì và để san sẻ đạo lý với mọi người bằng cách nào. Tức là ông thầy trụ trì ổng phải, nhiều khi ổng lớn tuổi ổng không làm được nhưng ổng bắt đệ tử phải làm, để cho đệ tử giỏi lên. Thương đệ tử là phải bắt đệ tử phải làm,
[49:32]để cho đệ tử giỏi lên rồi sau này mới giáo hóa. Mà giáo hóa rồi chùa đó mới có cái gì? Mới có những hoạt động giáo dục về đạo lý, về đạo đức, thì ai tới chùa rồi cũng thấy tâm hồn mình thay đổi. Mà họ thay đổi tâm hồn rồi, họ về nhà họ làm sao? Về nhà vui, họ không có vui, nhưng mà nhà họ vui. Ừ, họ được lợi, nhà họ được vui. Như vậy chùa có hai cái: có lợi và có cái cái vui. Cái lợi này không phải lợi tiền bạc nữa, mà cái lợi này lợi về cái gì? Về đạo đức trước. Đạo đức tu hành trước. Và cái vui này là cái gì? Của những người hưởng được cái đạo đức của ta thì người đó họ vui. Thì chùa phải được như vậy nên nói rằng đi chùa có lợi có vui không mà người ta đi?
[50:20]Chỉ khi nào chùa đem đến cái lợi về sự tu dưỡng đạo đức thì chùa đó có lợi, có vui cho mọi người. Rồi cái người này rủ người kia, người kia kéo người nọ. Và do đó là cái bản lĩnh của ông thầy rất hả? Là quan trọng. Thì bây giờ ta đặt trường hợp trở lại hồi nãy ông thầy ổng than: "Thầy không biết làm gì con ơi." Thì làm sao? Ví dụ ông thầy ổng giỏi rồi, ổng năng nổ rồi, ổng biết thuyết pháp, ổng biết tổ chức, ổng biết giáo dục rồi, thì thôi ta không lo nữa, mọi người ta cứ cuốn theo, ta ủng hộ thầy để cho thầy làm được việc là được rồi. Nhưng mà đặt trường hợp ta thấy ngôi chùa ta rất là thương.
[50:58]Cái chùa này ngày xưa ông nội tôi đi nè. Bây giờ nó vắng như vậy đó, vô thấy ông thầy trẻ ổng ổng cũng trung niên rồi, ổng ổng trụ trì lâu mà chùa cứ vắng vắng hoài. Chứ hồi nhỏ tôi còn nhớ là ông nội tôi dắt tôi đi chùa này rất là vui. Bây giờ không thấy ai tới, ngày rằm này rồi không thấy, Tết thậm chí cũng không ai thèm tới. Rồi thầy ổng sống cũng rất là khổ bởi vì không ai tới nên không có cúng dường, và thầy cũng sống rất là đạm bạc, dè xẻn. Vì sống đạm bạc quá rồi thầy phải tiết kiệm rồi cả tiền điện tối tối chút thầy tắt đèn mất tiêu luôn, không ai dám tới chùa, chùa vô sợ ma nữa, khổ vậy.
[51:30]Rồi cái gì cũng dè xẻn hết, nói nói bữa nay rằm tụi con đi đi chùa chắc được 50 người thầy đãi chè nha. Ổng dòm tới ổng lui ổng nói: "Chè không có tiền con ơi." Rồi, tức là mọi chuyện phải tiết kiệm, mà tiết kiệm rồi không giáo hóa được. Nói tại sao mà cái Vũ Lâm đông, tại ổng hổng cho ăn quá chừng.
[51:51]Nên cái ta phải chi tiêu, mà thầy không có tiền thầy không dám làm gì hết, cũng không giáo hóa được luôn. Tức mọi cái thứ bí hết. Nên nãy ta nói để có thể chùa có lợi, có vui mà mọi người tới cho đông thì ông thầy phải giỏi như vậy. Nhưng bây giờ ta đặt trường hợp ông thầy không giỏi thì làm sao? Ông thầy không giỏi, chùa thì nghèo. Bây giờ làm sao ngôi chùa đó mà đông vui, Phật tử kéo tới đều đặn? Làm sao?
[52:27]Trách nhiệm này của Phật tử nè, của những Phật tử biết chuyện. Rồi ta không có phân biệt ta là Phật tử chùa này chùa kia nữa, nhưng ta là người biết, hiểu biết. Ta sẽ tới ta gặp thầy, ta nói chuyện với thầy, thuyết phục thầy. Thuyết phục thầy bây giờ thầy có một ngôi chùa nó như thế này rồi, cũng là chùa lâu đời, à từ xưa đã là có truyền thống. Nhưng mà bởi vì chùa không có tổ chức những hoạt động này hoạt động kia, cho nên chùa vắng. Mà ta chùa vắng ta có tội với Phật á. Ta không kế thừa được sự giác ngộ của Phật là ta có tội với chư Tổ, cho nên phải hoạt động. Mà thầy cũng than thở: "Thầy không biết làm gì." Thì chính lúc này,
[53:10]chính Phật tử phải là người đóng góp xây dựng cho chùa, đừng chờ đợi các thầy, mà giúp cho các thầy để các thầy hoạt động. Thầy giỏi thì mình học với thầy, nhưng mà thầy không giỏi thì mình giúp cho thầy giỏi lên. Chứ đừng có mặc cảm mà nói là tụi con chỉ là Phật tử, tụi con nói thì kỳ không. Tất cả là lợi ích chung của Phật pháp, vì sự nghiệp chung của Phật pháp cho muôn đời sau, ta không được có cái mặc cảm là ta là cư sĩ không được quyền. Bây giờ kiếp này cư sĩ, chứ kiếp trước biết đâu mình cũng đã từng là người tu, thì đó. Mà kiếp này mình là cư sĩ chứ biết đâu đã tái sinh lại là đi tu rồi.
[53:46]Thế mà chưa có tái sinh là cái đầu đã hết tóc rồi, thấy Từ Ân không? Nó cũng còn đâu. Như vậy luôn thấy chưa? Cho nên là ta không ta ta không bị hạn chế bởi điều đó, ta cứ mạnh dạn tới nói chuyện ngày này qua ngày kia, một ngày thầy chưa thông thì 10 ngày, 10 ngày chưa thông năm, rồi một lúc nào đó thầy cũng phải thông, và lúc đó ta vận động kêu gọi huynh đệ đóng góp lại để xây dựng những giáo trình. Mà giáo trình mình có thể tham khảo nhiều nơi, như Phật Quang ta là có một ổ giáo trình phải không ạ? Một nguồn giáo trình để có thể tổ chức giảng dạy, giáo dục các khóa tu rất là nhiều. Nên ta cứ đến các chùa đó vậy,
[54:24]ta góp ý các thầy, tìm cái hay của các thầy để học và đồng thời bổ sung cho cho các thầy những điều các thầy chưa biết, để làm sao chùa nào cũng tràn đầy được ánh sáng, niềm vui, lợi ích Phật pháp, giáo lý, tiếng cười, chè, cơm, nước rồi tất cả rộn rã lên hết. Làm sao cho chùa vui lên hết.
[54:52]Nên ở chỗ này là cái giá trị của người Phật tử. Người Phật tử phải mạnh dạn tới trao đổi với thầy, giới thiệu cho thầy các mô hình hoạt động ở các nơi à và mình đi vận động, nên nói là rủ nhau đi đến chùa đông vui. Thì ta đặt cái trường hợp thứ nhất: thầy ổng giỏi thì ta tới ta thì thừa hưởng thôi. Nhưng mà có nhiều thầy mình không trách thầy bởi vì thầy lọt vào trong cái nôi giáo dục từ buổi đầu đó sơ sài quá, bây giờ bắt thầy giỏi thầy không biết đường mà làm. Cũng giống như nói mấy đứa nhỏ vậy, nói: "Con khát nước quá" là ổng đưa nước tới liền, nửa lớn hơn chút nữa nó khát nước nó không biết tìm nước ở đâu nếu không có ba nó ở đó, nguy hiểm vô cùng!
[55:30]Thì bây giờ vậy, nhiều khi từ bé thầy đi vô chùa thầy tu à thì cũng có cái căn tu đời nào không biết rồi gia đình gửi vào chùa tu, thầy cũng tu cứ hiền lành vậy không làm gì, tới khi ông ông ông sư phụ mất rồi, thầy cũng không biết làm gì. Không phải lỗi của thầy, mà lỗi của ông sư phụ á. Mà bây giờ ổng chết rồi không lẽ trách ổng? Mà cũng không phải lỗi của ông sư phụ, lỗi của sư phụ của ông sư phụ. Nếu ta truy ngược ra là lỗi nhiều người lắm á. Thôi mình cắt ngang thôi, thì nói ngang ổng là: từ bé thầy cũng không có hoạt động gì, cho nên bây giờ thầy không biết gì thì ta giới thiệu cho thầy, ta kèm thầy.
[56:08]Mình kèm nhưng mà mình không được hỗn láo, mình không được xúc phạm thầy, lúc nào cũng phải tôn trọng thầy vì thầy là người xuất gia, nên mình lúc nào cũng phải tôn trọng thầy. Nhưng bổ sung cho thầy, góp ý cho thầy, hỗ trợ thầy mọi thứ để cho thầy chấp nhận hoạt động. Mới ban đầu thì chính mình làm là chính, bởi vì thầy cũng không biết gì. Nhưng mình sẽ hoạt động hết mọi thứ cho thầy, rồi từ từ thầy theo, bắt đầu thầy giỏi dần, giỏi dần cho tới khi mình không cần mình nữa, thầy đứng thầy tự tổ chức luôn. Cái đó thì hơi lâu, vì sao? Vì cái người lớn tuổi rồi bộ não nó không nhạy, nó mất thời gian hơn lúc trẻ.
[56:44]Giống như khi ta tập đàn piano vậy đó, như trên chùa mình vậy, cũng là phải phổ cập âm nhạc, nhưng mà ngày hôm nay mà nhìn bản nhạc mà đánh được hai tay piano thì có chú điệu, chứ còn mấy chú già này thì không, ừ già này thì không. Bộ não ta không bằng mấy đứa nhỏ. À. Còn cái chú điệu là quay cái clip cho sư phụ coi liền oánh hai tay ngon lành. Nói cái bài mà sư phụ viết lại bài "Trái Đất là một cõi để thương nhau" á là chú điệu ổng đánh ngon lành. Mà các thầy có ai đánh được rồi? Chưa người nào. Bộ não con nhỏ mà. Nên cũng vậy, thầy lớn tuổi rồi não thầy sẽ chậm lại, nhưng mà ta cứ kiên nhẫn,
[57:19]ta cứ hỗ trợ thầy hết lòng để cho ngôi chùa được hoạt động. Rồi đến khi nào đó nhiều khi ta không còn cái duyên với ngôi chùa đó nữa, thầy đứng một mình thầy vẫn điều khiển được hết, thầy vẫn chỉ huy, thầy giáo dục, sắp xếp, tổ chức mọi thứ và ngôi chùa rất là vui lên, rộn rã tiếng cười. Những ngày rằm, ngày lễ, ngày hội đồ rất nhiều người về, vì sao? Vì đến chùa ai cũng vui. Lợi chưa biết không thấy vui, mà vui là vui cái gì? Vui cái gì mà vui? Thực sự vui vì đạo đức. À. Thực sự cái niềm vui của chùa chính vẫn là đạo đức. Nói tại sao cái lễ hội chùa mình người ta tới đông? Có cái gì vui không?
[57:59]Như chùa Phật Quang mình có cái gì vui không? Nói nghe coi. Vui cái gì á? Nước còn không có uống nữa chứ đừng có vui, nè, đưa coi, miếng coi.
[58:22]Về chùa mình mấy mấy ngày lễ đông vui là vui cái gì?
[58:28]Sau lễ rồi cái lên Facebook á, sư thấy trời đăng hình đăng đồ vui vung tay vung chân rồi chụp hình, rồi sư nói vui cái gì kìa? Có gì đâu mà vui, hả? Hả Tấn Đạt, vui cái gì con? Đúng, đúng.
[58:52]Đúng rồi à... Còn Thích Đắc Bảo là vui cái gì con, hả? Về chùa lễ rồi vui vui trong vui cái gì kìa? Thì nó cũng giống vậy, ờ ờ ờ. Còn con, Hạnh Phúc Nhân, vui cái gì con?
[59:09]Đổ thừa sư phụ nữa, đổ thừa sư phụ. Còn Phương Trinh, về chùa đông vui là vui cái gì con? Hử?
[59:21]Chỉ gặp nhau thôi, rồi vui ngộ sướng rồi à. Mà tại sao gặp nhau vui? Chứ trên đời mình gặp nhiều người lắm mà sao không vui, mà tại tới chùa gặp huynh đệ mới vui? Chứ ra ngoài đường gặp nhau thiếu gì ở ngoài á. Mà không vui, mà tại sao phải đợi lên chùa gặp nhau mới vui? Chỉ bởi vì có một điều: ta thương nhau. Đúng không ạ?
[59:50]Mà cái điều này nó đúng trong cái Tứ Diệu Đế, là gì?
[59:57]Ta không bị cái ái biệt ly. Thương nhau, cái một trong cái tám khổ là ái biệt ly phải không? Thương nhau mà phải xa nhau. Còn ở trong lễ hội, ta thương nhau mà ta được gặp nhau. Nó ngược lại với cái khổ tức là là vui. Là suy luận toán học mà, logic học mà, đúng không ạ? Cho nên, vì ta thương nhau cho nên ta gặp nhau ta rất là là vui mà càng đông thì càng càng vui mà càng vui thì sư phụ càng hao. Đúng rồi, hao dữ lắm đây.
[1:00:30]Nhiều khi lễ rất là đông vậy đó, rồi lên Facebook ì xèo, nói ủa có vui cái gì kìa? Nhưng mà tìm hiểu ra là vui chỉ bởi vì gặp nhau thôi. Rồi cực thấy mồ luôn phải không ạ? Người lo việc này, người lo việc kia, có chơi bời gì đâu, có vui đùa gì được đâu nhưng vẫn vui. Vui chỉ vì gặp nhau. Mà vậy tại sao gặp nhau vui? Vì thương nhau, cái chỗ đó. Mà tại sao thương nhau? Tại sao thương nhau? Đoan Diệu Ân, đứng lên trả lời coi. Đổ thừa sư phụ nữa.
[1:01:06]Đúng rồi, ta ta thương nhau bởi vì cái quá trình tu cũng lâu rồi. Ngày nào ta cũng phải tác ý gì? Từ bi. Ngày nào ngồi thiền cũng tác ý từ bi, ngày nào lạy Phật cũng xin được thương yêu mọi người, ngày nào tụng kinh Phật cũng nhắc cái gì? Cái từ bi, yêu thương. Nên từ từ ta thấm. Mới ban đầu thì không thương đâu, nhưng mà cứ lâu ngày như vậy tự nhiên ta thương nhau và cái tình thương nó tự nhiên. Và chính cái thương này làm cho ta gặp nhau ta ta hạnh phúc, chính là điều đó. Cái mấu chốt nằm ở chỗ đó. Và như vậy, để cho mọi người tới chùa mà vui
[1:01:50]bởi vì mọi người đến chùa trong tình yêu thương với nhau. Nhưng mà làm sao để mọi người đến chùa trong tình yêu thương với nhau? Chỉ bởi vì họ được gì? Tu tập. Tu tập đúng đạo lý của Phật dạy, phát triển được cái tâm từ bi yêu thương. Mà không phải chỉ yêu thương những huynh đệ của mình, họ yêu thương được gì? Tất cả mọi người, yêu thương được cả gì? Tất cả chúng sinh, yêu thương đã được cả cái gì? Cỏ cây, vạn loại. Cái tình yêu thương nó tràn ngập như vậy thì gặp nhau ta mới thương nhau. Chứ không phải là chỉ gặp huynh đệ thì mới thương thì đó là hạnh phúc, không có đâu. Coi vậy chứ nó mong manh lắm, vì nó ẩn chứa sự ích kỷ ở trỏng.
[1:02:35]Nó không có cái tình yêu thương bao la thì cái tình yêu thương đó không bền. Chúng ta thương nhau bền chỉ bởi vì không phải chỉ ta thương nhau mà ta thương vạn loài, cỏ cây, chúng sinh, tất cả. Nên tình thương của chúng ta với nhau rất là bền, nhớ giùm sư phụ điều đó. Chớ nếu mà dặn rằng à huynh đệ phải thương nhau mà không quan tâm ngoài kia, ít bữa gây lộn nhau liền. Tình thương nó không bền. Cũng giống như vậy, như nhà triết gia nào nói cái câu, nhà văn nói câu hai người hai vợ chồng hai người thương nhau không phải là cùng nhìn nhau mà cùng nhìn về một một hướng. Cũng vậy, vì nói hai vợ chồng phải thương nhau
[1:03:13]thì hạnh phúc sẽ lâu bền, không có đâu, sẽ bỏ nhau liền. Chỉ thương nhau, tình thương đó không bao giờ bền. Mà ta phải trải tấm lòng thương rất nhiều người thì cái tình thương nhau của một số ít người đó lại bền vững, giống như hai vợ chồng vậy đó. Như hôm qua hôm kia sư thấy cái thấy thấy thấy cái gì cái à cái TikTok gì đó. Cái hai người đi với nhau à thì có cái điện thoại reo, thì cái anh chồng ảnh mới lấy cái tay phải là nãy đang nắm tay người yêu cái buông tay người yêu ra mới móc túi ra ảnh gọi điện thoại. Vừa đi vừa nói chuyện xong rồi bắt đầu ảnh bỏ tay xuống mà ảnh vẫn cầm điện thoại chứ ảnh không chịu
[1:03:53]bỏ điện thoại vô túi, thì cái cô kia nói: "Tại sao tay anh cầm điện thoại mà không nắm tay tui?". Tức là bắt phải thương nhau từng chút. Xem cái TikTok đó rồi sư mới nghiệm ra một điều là: À! Thì ra khi người ta hứa thương nhau và người ta canh nhau cái điều đó, tìm cái dấu hiệu mà không thương để người ta bắt bẻ, người ta ghen tuông, người ta hờn giận, người ta trách móc. Có đúng không Đạt Tiến Ngộ?
[1:04:22]Đúng, một người đúng. Có đúng không Từ Ân? Quá đúng, quá đúng. Thì ra là như vậy. Thì ra là lúc ban đầu khi họ hứa thương nhau rồi khi họ cưới nhau, họ thề: "Trong đời này chỉ có anh chỉ thương một mình em, em chỉ thương một mình anh", ta đại khái vậy đó, bắt đầu canh nhau có đúng vậy không cà, bắt đầu ổng có hứa không có đúng cà, ta ngồi rình rồi bắt nhau từng chút. À bắt bẻ nhau riết chịu không nổi luôn, thành ra bắt đầu thương thành oán là vì cái canh cái đó đó. Còn ở đây nếu thật sự hai người ta thương nhau nhưng mà hai người đó cũng thương hết làng xóm, thương hết gia quyến, nội tộc hai bên,
[1:05:03]thương hết, không ngờ cái chính cái tình yêu thương của mọi người nó củng cố cái tình thương vợ chồng lại bền chặt. Đây là bí quyết ít ai biết. Hôm nay vậy, hôm nay là những người ngồi đây là những người đầu tiên mà biết cái bí quyết này. Thì cũng vậy đó, khi ta tới chùa, ta hạnh phúc bởi vì ta thương nhau. Nhưng nếu ta chỉ thương nhau trong huynh đệ, tình thương đó sẽ tan vỡ không bao lâu. Mà cái tình thương huynh đệ nó bền lâu chỉ bởi vì ta thương tất cả chúng sinh, do ta tu tập lâu dài, lâu ngày, cái lòng từ bi nó cứ huân tập mãi, ta thương được tất cả mọi người và cái tình thương huynh đệ chỉ là một góc nhỏ trong cái tình yêu
[1:05:43]thương tất cả chúng sinh đó làm cho tình yêu thương của huynh đệ rất bền vững. Và tình yêu thương làm cho ta hạnh phúc, yếu tố là như vậy.
[1:05:54]Thì bây giờ vậy, muốn chùa đông vui thì mọi người phải thương nhau. Nhưng mà cái thương nhau, thương nhau cũng chỉ là một góc trong vô số cái đạo lý của Phật dạy, chứ không phải tới chùa chỉ để thương nhau là hết chuyện. Tới chùa để đi đi tìm sự giải thoát, sự giác ngộ. Tới chùa là để hoàn thiện cái đạo đức của mình, không còn để một cái khuyết, một cái sót, một cái lở nào nữa hết trong tâm hồn của mình. Tâm hồn của chúng ta nói thẳng là gì? Lở loét. Chữ lở loét giống như cái người cùi mà bị ghẻ lở vậy đó, thật sự tâm hồn chúng ta là như vậy đó. Tâm hồn chúng ta là lở loét hết, rất nhiều khuyết điểm.
[1:06:36]Rất nhiều khuyết điểm và ta đến với Phật pháp để ta chữa lành từng từng cái vết lở đó lại. Để từ từ cái tâm hồn ta trở thành một cái gì nó nó đầy đặn, nó đẹp đẽ, nó tròn trịa và nó nó phát sáng. Từ từ là phải được như vậy. Chứ không phải chỉ thương, thương yêu cũng chỉ là một góc thôi. Nhưng mà nội cái thương yêu không là đã cho ta cả một cái triết lý rất là rất là lớn lao. Nội cái tình yêu thương thôi, còn vô số những cái đạo lý khác nữa mà ta cứ phải tu dưỡng, tu dưỡng mãi. Rồi ta tu dưỡng mãi ví dụ như sư phụ nói cái tâm khiêm hạ. Ta đến chùa, ta phải huân tập cái tâm khiêm hạ. Tại vì sao vậy?
[1:07:18]Tại vì khi ta mơ ước một điều cao siêu thì ngay lúc đó cái kiêu mạn đã đã xuất hiện. Đây là một nghịch lý rất là khó chịu.
[1:07:30]Tại sao ta theo Phật? Bởi vì ta tin rằng Phật là cao nhất, Vô Thượng Sư mà. Đấng Pháp Vương vô thượng mà, không ai hơn nữa, cao nhất. Mà ta theo cái ông cao nhất thì ta cũng sao? Cũng hơi cao. Tâm lý nó như vậy, nó là hệ quả tự nhiên của tâm lý học. Mà ta hơi cao có nghĩa là ta là sao? Bắt đầu kiêu mạn rồi. Nghịch lý, mà kiêu mạn là một cái điều gì? Vô đạo đức. Đây là mới là ta đi tới mà phải bước lui, nghĩa là ta đi tới hướng về sự giác ngộ của Phật, đi về nơi cao vời nhưng phải bước lui là giữ lại cái cái khiêm hạ, lúc nào cũng thấy mình chỉ là tầm thường, là cỏ rác, là cát bụi. Nói: "Dạ bước tới rồi bước lui làm sao mà đi thầy?
[1:08:21]Cuối cùng đứng một chỗ à?". Ờ thì làm ơn làm sao đó làm. Phải bước tới, đi về nơi ánh sáng, nơi đỉnh cao của sự giác ngộ nhưng phải bước lui về cái sự khiêm hạ. Nó đi kiểu gì mà hay vậy thầy? Chân nào bước tới và chân nào bước lui? Thì đi sao đi, đi què, đi quặt, đi cà nhắc cà nhắc gì không biết, nhưng mà phải làm sao? Phải bước tới ánh sáng nhưng cứ phải bước lui về sự khiêm hạ. Nghĩ chưa ra à? Có ai ai nghĩ ra không?
[1:08:52]Tâm hướng tới mà thân lui, cái này dễ bị xe lửa tông chết lắm.
[1:09:01]Ờ đó, một giải pháp này không an toàn. Nhớ đừng bắt chước nghe như Nguyễn Huệ, đừng bắt chước ổng, thân bước tới th- tâm bước hướng tới, thân bước lui, xe lửa tông chết á, không được. Và đây là một bài toán khó một lần nữa, phải không ạ? Một bài toán khó mà ta đến với đạo Phật ta phải như vậy. Ta phải nguyện nghĩa là phải bước tới mà phải bước lui. Thấy không ạ? Phải bước tới hướng về nơi cao thượng nhưng phải bước lui để gì? Giữ cho mình cái tâm khiêm hạ. Cái bài toán này không hề dễ giải chút nào. Mà ta cứ càng tu cao lên chừng nào thì cái sự dằn vặt này càng gay gắt. À. Sư phụ nói lại một lần nữa, ta càng tu cao lên chừng
[1:09:41]nào thì cái sự dằn vặt này càng gay gắt. Ta nói ví dụ như quý thầy, cứ bước vào xuất gia rồi là thấy mình hơn cư sĩ. Thọ Sa di rồi lên bước nữa rồi thọ Tỳ kheo là thấy mình đi lên. Và cái kiêu mạn cứ đi lên. Và phải chiến đấu với cái kiêu mạn đó để giữ mình lúc nào cũng khiêm hạ, đây là một sự dằn vặt. Đó là sư sư phụ chưa nói tới cái tâm linh. Bắt đầu đi vào tâm linh thiền định, tâm mà nhiếp được thanh tịnh một cái rồi, không cần nói gì đã thấy mình hơn người, kiêu mạn xuất hiện liền. Và phải chiến đấu với nó. Trong thiền định tâm mình nhiếp được rồi, kiêu mạn bốc lên liền, thấy mình hơn người liền và phải chiến đấu với nó.
[1:10:21]Đây là sư phụ nói càng tu cao chừng nào thì cái cái cái cái cái cái xung đột này càng dằn vặt gay gắt. Tức là càng bước tới chỗ cao thượng chừng nào thì cái yêu cầu ta phải bước lui về sự khiêm hạ dữ dội chừng nấy. Và đây luôn luôn là một bài toán khó. Nếu ta không vượt qua được này, ta rơi xuống vực thẳm vì bởi vì sự kiêu mạn. Và chùa phải là nơi hướng dẫn cho con người để tu tập được điều này: khiêm hạ. Tu tới đâu không biết nhưng phải khiêm hạ. Khiêm hạ nghĩa là gì? Không thấy mình là gì, để làm chi vậy? Để tôn trọng được mọi người. Tôn trọng được mọi người? Không, tôn trọng được mọi loài.
[1:11:05]Nhiều khi có những chúng sinh cái giá trị nó thấp hơn mình nhiều lắm á, trong lòng vẫn không khinh nó. Đến như vậy, ta nói cầm một con cá lên, con cá với mình là cái cái thèo gì? Đến nỗi còn chỉ là thực phẩm cho mọi người ăn thôi mà. Nhưng mà một người khi cái tâm khiêm hạ đến tột cùng rồi, cả với cái con cá đó mình cũng không dám coi thường nó. Đến như vậy, cả cái chiếc lá rơi, cành hoa bay, không dám coi thường điều gì cả. Cả một cái người nghèo ăn xin đi lết ba lết bết ngoài đường, không dám coi thường họ. Vì mình tu mình giữ cái sự khiêm hạ kỹ lưỡng trong lòng. Mà khiêm hạ có nghĩa là tôn trọng được mọi người.
[1:11:44]Mà cái sự tôn trọng của mọi người càng lúc nó càng đầy, càng tràn, càng sâu sắc, càng chi tiết, càng cặn kẽ, càng phủ trùm là trong con mắt của mình nhìn ai mình cũng yêu quý, cũng tôn trọng cả. Mà chính những người càng bất hạnh chừng nào mình lại càng tôn trọng chừng nấy. Vì người ta đã bất hạnh, người ta đã bị người đời ruồng rẻ nhiều lắm rồi.
[1:12:12]Ví dụ như nói bởi vậy để ý thấy sư phụ, nhiều khi mọi người vào chào sư phụ, sư phụ không có xoa đầu, nhưng mà hễ thấy cái người tật nguyền bước vô sư phụ bước xuống liền. Sư phụ bước khỏi cái ghế, sư phụ đến, sư phụ chú nguyện cho người ta liền để bày tỏ rằng họ được sư phụ yêu thương và tôn trọng. Sư phụ rời khỏi cái ghế sư phụ, sư phụ bước xuống liền. Mà chính những người bất hạnh mới được như vậy, còn mấy người đẹp trai như thế này thì không cần. Mấy người đẹp trai không cần đâu.
[1:12:42]Ta nói cứ mỗi một đạo lý của Phật dạy, của chùa phát huy ra ta càng tu sâu vào nó có những cái những chiều sâu thăm thẳm ở bên trong. Mà cái sâu thăm thẳm ở bên trong nó làm cho ta làm sao? Hạnh phúc. Tại sao nghe sư phụ giảng vỗ tay?
[1:13:05]Tại sao? Tại thấy nó hay, phải không ạ? Sư phụ có thuê giảng không? Có thuê vỗ tay không? Không. Nhưng thấy nó hay thì vỗ vỗ tay. Mà tại sao nó hay? Nó chỉ là đạo lý thôi. Làm cho ta vui nên ta vỗ tay, phải không? Ta phấn khởi nên ta vỗ tay. Mà mới vừa nghe sư phụ thôi là thấy hay quá nên thích, vui, hạnh phúc, vỗ tay. Nếu những điều đó đi vào trong cuộc đời của mình, đi vào trong tâm hồn của mình, đi vào trong sự đối xử của mình với mọi người thì cái vui đó nó nó là làm sao? Vô cùng lớn lao, vô cùng tràn ngập hết cả cuộc đời mình và những người chung quanh mình. Cái niềm vui đó còn lớn biết chừng nào nữa, phải không ạ?
[1:13:51]Hôm nay mới nghe thôi mà đã vui, đã thích rồi, nhưng mà nếu áp dụng những điều đó nữa thì niềm vui đó là tràn ngập, là cả cuộc đời này ta gọi là là hạnh phúc. Nhưng mà vừa rồi mới nghe cái bài hạnh phúc thì sao? Chạm tới thì nó nó mất. Ừ, nó vậy.
[1:14:10]Thì ta thấy như vậy là đi chùa là như vậy, nên nếu à Tăng Ni và Phật tử ta tạo nên cái giá trị ngôi chùa, giá trị giáo dục, giá trị giá trị giáo dục và giáo dục đạo lý ở mức độ sâu thì bên ngoài cứ cho cái văn minh kỹ thuật nó cứ tiến bộ, bên ngoài cứ cho truyền thông nó tràn lan, bên ngoài những trò vui giải trí cứ tràn ngập, nhưng không bao giờ những cái trò vui đó có thể so sánh được với cái niềm vui mà trong cái đạo lý ở mức độ tột cao sâu như thế này. Và chùa sẽ vui trở lại, sẽ đông trở lại chỉ bởi vì người ta không bao giờ tìm thấy được những giá trị cao thượng như thế này ở nơi bên ngoài, ở nơi các app, các ứng dụng,
[1:14:58]các mạng, các miếc là không có, chỉ trong chùa mới có những điều này. Có cái sự giáo dục này mới có cái đạo lý ở chiều sâu này, và thực sự rồi rồi làm sao? Ta trở lại như ngày xưa: "Mái chùa che chở hồn dân tộc, Nếp sống muôn đời của tổ tông". Ta quay về lại với chùa lại vì nơi đó vậy.
[1:15:20]Chùa không cao sang nhưng rất cao thượng. Chùa không giàu nhưng mà tràn ngập tình yêu thương. Chùa không có tưng bừng nhưng cực kỳ hạnh phúc. Mà bởi vì bởi vì cái đạo lý nằm ở mức độ quá sâu mà cái mức độ ở mức độ đạo lý sâu vậy lúc nào cũng làm cho ta ngập tràn hạnh phúc. Ta mới nghe thôi đã thấy hạnh phúc, còn nếu ta ứng dụng được nữa thì hạnh phúc biết là biết là bao nhiêu, nó cứ lan tràn từ người này sang người kia như vậy, làm cho hạnh phúc tràn ngập cả cõi đời này và chùa trở lại là cái nơi nương tựa tinh thần của mọi người. Chứ không thể để vắng vắng chùa vắng vẻ được, để cho ngôi chùa vắng vẻ ta mang tội dữ lắm á. Tại vì sao?
[1:16:05]Tại ta đã không bảo vệ được cái giá trị giác ngộ của Đức Phật cho muôn đời sau. Làm cho mọi người họ không hiểu được giá trị giác ngộ của Đức Phật thì ta là người có lỗi. Tại sao ta là người có lỗi? Vì ta là đệ tử của Phật mà. Đệ tử của Phật là con của Phật, mà con của Phật, mình là con của ông cha mà mình không phát huy được, kế thừa được cái giá trị của ông cha mình thì mình phải là cái thứ gì? Thứ bất hiếu không? Phải không? Cho nên trách nhiệm của tất cả tất cả chúng ta vì lỡ rồi, ta lỡ là quy y với Phật rồi thì ta có trách nhiệm giữ gìn, kế thừa cái sự giác ngộ của Phật cho muôn đời sau. Nhưng mà cái sự giác ngộ của Phật là điều cực kỳ khó hiểu,
[1:16:48]mà cái trách nhiệm này phải là những người có chiều sâu tu tập. Thầy, cô phải có chiều sâu tu tập, Phật tử phải có chiều sâu tu tập rồi cùng bắt tay nhau lại để tổ chức giáo dục. Cho chùa thành cái điểm giáo dục, là nơi giáo dục, đem lại đạo lý, đạo đức cho cho tất cả mọi người. Mà khi mà những cái đạo lý, những đạo đức nó dày rồi thì ta phải đi tới cái gì? Khóa thiền, phải nhiếp tâm. Vì tận cùng của con đường thiện phải là thiền định, nhớ như vậy. Trong Bát Chánh Đạo vậy, ta đi hết bao nhiêu cái chánh rồi bắt đầu đi vào chánh tinh tấn, chánh niệm để đi vào thiền định, đó là bắt buộc. Nếu cái ngôi chùa đó giáo hóa rất là tốt,
[1:17:29]à mọi người được cải thiện về đạo đức, mọi người sống với nhau chan hòa, yêu thương, cái đạo lý từ nơi đó lan tràn hết mọi nẻo đường thì cuối cùng ngôi chùa đó phải tổ chức tu tập gì? Thiền định, đó là bắt buộc, không còn cách nào khác.
[1:17:49]Cuối con đường thiện phải là con đường thiền. Cuối con đường thiện là bắt đầu của con đường thiền. Đó là bắt buộc như vậy. Và khi bước vào thiền rồi thì lại một triệu vấn đề khác mở ra. À. Một triệu vấn đề khác mở ra. Một triệu vấn đề khác mở ra là cái gì? Tại thiền có cái đạo lý của thiền và có kỹ thuật của thiền, có phương pháp của thiền. Nó nhiều thứ lắm, và có những cảnh giới của thiền. Khi ta bắt đầu ta tập nhiếp tâm rồi ta dùng kỹ thuật gì để nhiếp tâm? Ta dùng đạo lý gì để nhiếp tâm? Và những cảnh giới nó biến chuyển trong tâm ta rồi ta phải giải thích được nó là gì để mình bước tới và không bị không bị gạt.
[1:18:32]Tại thiền nó có cái lạ là nhiều khi thấy hay mà lại thành dở, thấy yên mà lại thành loạn là do ta không lý giải được nó kỹ càng. Còn khi ta đã lý giải được nó kỹ càng rồi thì ta cứ vững bước đi đi sâu dần, đi sâu dần, đi vào trong thiền. Nên ầm sư phụ sau này cũng vậy, sư phụ đã dựng cái giáo trình bằng các câu hỏi. À rồi các thầy cô đang học, các thầy cô đang học cái giáo trình đó. Sau này các thầy cô sẽ dạy cái giáo trình đó lại cho các cư sĩ. Và người nào muốn cấp được chứng chỉ thiền thì phải đăng ký học vào dự khóa thiền nội trú. Phải dự nội trú, bắt buộc. Để mình sống một đời sống rất là thanh tịnh,
[1:19:17]thanh bai trong chùa, trong thiền viện và học cái giáo trình đó. Học à và có thi, có sát hạch. Là có ngồi thiền. Đó. Được thì cấp chứng chỉ. Tăng Ni và Phật tử đều được cấp chứng chỉ hết nếu mà đạt được cái cái sát hạch đó như vậy. Và thiền nó trở thành một cái giáo trình có khoa học, kỹ lưỡng, chi tiết, vừa là có kỹ thuật, vừa có đạo lý chặt chẽ, lý giải được hết mọi cái cảnh giới thiền mà ta ta đi qua. Thì rất nhiều cái trạng thái của thiền rất là lạ lùng mà ta không biết, và nhiều khi ông thầy cũng không biết đường mà trả lời. Nhưng bây giờ ta có giáo trình hết thì những điều đó sẽ được giải đáp hết, mọi thắc mắc sẽ được giải đáp hết.
[1:20:03]Là thế nào là đạo lý của thiền, nó khác với kỹ thuật của thiền? Ví dụ ta thở vào, ta thở ra, đó là đạo lý hay kỹ thuật? Hả?
[1:20:19]Kỹ thuật, nó đâu có lời lẽ nào đâu. Quán thân vô thường là đạo lý hay kỹ thuật? Đạo lý. Nhìn thấy một sự thật, đó là đạo lý. Để tâm ở phía dưới đáy bụng là đạo lý hay kỹ thuật? Đó là kỹ thuật. À, rồi quán tội trên tội, biết mình chỉ là vô minh tội lỗi, đó là đạo lý hay kỹ thuật? Bữa nay giỏi rồi đó nha, đó bắt đầu giỏi rồi đó. Nó vậy đó, ừ. Thì hai cái đạo lý và kỹ thuật nó cứ kèm kèm kèm cái con đường thiền. Có nhiều khi ta nghe một ông thiền sư dạy chỉ là kỹ thuật, thì ông này ổng thiếu mất đạo lý. Nhưng có ông chỉ dạy đạo lý mà không có kỹ thuật thì ông này chỉ có đạo lý. Nên thực ra đi vào thiền nó gồm cả đạo lý và và kỹ thuật,
[1:21:04]giống như đôi cánh của một con chim vậy, cứ đi mãi đi mãi. Nhưng mà bay tới chỗ nào thì phải lý giải được tới tới cái chỗ đó. Giống như nói mình đi từ Thành phố Hồ Chí Minh ra Vũng Tàu, cứ lần đầu tiên mình đi mình sẽ thấy rất là lạ. Đi một chút là cảnh lạ, đi một chút cảnh lạ mình không biết nó là chỗ nào. Nhưng mà trong cái giáo trình thiền mình phải biết: à, ở đây là tới Long Thành rồi, đây tới Phú Mỹ rồi, vân vân, tới Bà Rịa rồi mới tới Vũng Tàu, sao, như thế nào, phải lý giải được hết để không bị nhầm. Không bị nhầm cái gì? Là mới vừa tới Long Thành đã tưởng mình tới Vũng Tàu. Rồi mình lạc lối ở đó luôn, mình chết chìm ở đó luôn.
[1:21:43]Thì cũng vậy, khi mà tâm ta nhiếp vào thiền định, những cảnh giới nó mở ra mở ra, phải lý giải nó là ở ở chỗ nào. Phải biết rõ như vậy.
[1:22:06]Rồi còn cái này nữa.
[1:22:11]Khi bắt đầu chùa đông rồi thì có những kẻ nó phá hoại nó tới.
[1:22:19]Mà cứ chừng 20 người rồi là bắt đầu có người phá tới rồi chứ đừng đợi đông. Chừng 20 người là có người tới rồi. Giả vờ nó vô chùa công quả, quy y, thì bắt đầu rỉ tai nói bậy.
[1:22:33]Rỉ tai nói bậy. Nó nói: "Hồi hôm qua em vô chùa hơi sớm cái em thấy thầy với cái cô gì đó ở trong phòng, chắc có vô mượn tiền thầy." Nói lấp la lấp lửng không có gì ám muội, bắt đầu mình đâm mình nghi: ủa, thầy mình ở trong phòng với cô đó làm cái gì cà? Cái mất niềm tin liền. Cứ cái màn rỉ tai lỡ lỡ lỡ không rõ ràng, không rõ ràng mà gây nghi ngờ gây nghi ngờ làm người ta mất niềm tin, ta không tới chùa nữa. Cái đòn đó độc lắm á. Mà cứ thấy đông đông là bắt đầu nó thả người vô nó rỉ tai. Từ từ chùa không còn ai đi. Các nơi đều bị như vậy hết. Nên khi bắt đầu mà ta cố gắng ta xây dựng chùa thành một
[1:23:14]nguồn mạch tâm linh giáo dục đạo đức, đạo lý, thì phải cẩn thận đề phòng để bảo vệ chùa, bảo vệ thầy mình. Bảo vệ thầy mình để cho không ai nói xấu thầy mình được. Và không cho những cái người nào nói xấu làm mất niềm tin trong huynh đệ với nhau. Để sống chết một lòng để bảo vệ Phật pháp, bảo vệ Tăng, bảo vệ thầy mình, bảo vệ niềm tin cho mọi người để mọi người còn cái sức mạnh mà đi tới. Nên cái công việc mà bảo vệ cũng rất là quan trọng. Cũng giống như ta vất vả làm ra tiền, làm xong rồi cứ để trên bàn ở ngoài phòng khách đó, bao nhiêu vàng, bao nhiêu tiền gì cứ để ngoài phòng khách đó là có đúng không?
[1:23:53]Không. Phải không, Dung Viên Huệ, tiền nhiều để đâu vậy Dung? Để trong két sắt phải không? Khóa hai, ba lớp phải không? Mở cái két sắt thứ nhất mở ra rồi, lọt trong đó có két sắt thứ hai. Đó, đó, người ta phải bảo vệ ba, bốn lớp như vậy. Đó, chứ đâu phải là là tiền làm xong cái để chết trên bàn. Cũng vậy, ta xây dựng được một ngôi chùa giáo hóa đông đúc, vui vẻ, mọi người phấn khởi có niềm tin rồi, phải bảo vệ, bảo vệ cái niềm tin đó. Phải phải đem cất trong két két sắt, đúng không ạ? Dám nói đúng lắm à. Cất trong đó rồi làm sao mà làm việc? Nhưng mà ta phải hiểu những cái âm mưu của những kẻ phá hoại.
[1:24:32]Ta không ta không tiện nói và không chắc nói cái nguồn phá hoại từ đâu, nhưng mà từ ngàn xưa cho tới bây giờ đạo Phật luôn luôn bị bị phá hoại. Và ngày nay ta không được lơ là mất cảnh giác về điều đó. Đó là lý do vào chùa ta thấy có hai ông Hộ Pháp, ông thiện ông ác đứng hai bên. Chư Tổ ngày xưa nhắc cho ta biết rằng cái việc phá hoại là việc thường xuyên và cái việc hộ pháp bảo vệ đạo pháp cũng phải là một trong những cái nhiệm vụ quan trọng của người đệ tử Phật. Mà muốn bảo vệ đạo pháp thì phải biết giặc nó tính cái gì. Phải đoán ra được. Và khi đoán ra được rồi thì ta biết mình phải chuẩn bị điều gì.
[1:25:14]Chuẩn bị điều gì để đối phó với những điều đó. Thứ nhất nó rỉ tai nói bậy. Nên thường xuyên huynh đệ gặp nhau phải nói vậy: hễ ai nói bất cứ điều gì làm cho ta lung lay thì phải đem cái điều đó ra trình lại với thầy mình liền, trình lại với những vị trong Ban Điều hành cư sĩ liền. Tại trong cư sĩ thế nào thầy cũng phải tổ chức có ban điều hành, có chúng trưởng, chúng phó, vân vân, tổ trưởng, tổ phó gì đó. Thì hễ ai nói một điều gì nghe lạ tai phải đi báo liền, chứ đừng để trong lòng mà cái điều họ nói nó giết chết đạo tâm trong trong lòng mình. Khi họ gieo một điều bậy bạ vào tai mình, nó nằm trong tâm mình mà nếu điều đó không gỡ
[1:25:50]ra, không giải quyết, chính điều đó nó xói mòn, nó phá mất đạo tâm của mình rất là uổng. Nên phải dặn hết huynh đệ Phật tử vậy, phải cho nhau biết những kế hoạch phá hoại như thế nào, ai cũng phải biết trước hết để mà mà phòng, mà tránh, mà đối phó để bảo vệ thầy mình, bảo vệ Phật pháp, bảo vệ đạo tâm cho huynh đệ để cho chùa càng lúc càng càng đông. Mà bây giờ ta biết đi chùa rồi,
[1:26:19]đó là cái lợi ích của ta, cái niềm vui của ta.
[1:26:25]Rồi xong rồi, không không được dừng ngay đó. Tại vì nếu ta đi chùa chỉ một mình mình đi, kiếp sau ta sẽ gặp lại Phật pháp rất là muộn màng. Mà phải làm sao lúc nào cũng phải tìm cách rủ người khác cùng cùng đi thì kiếp sau ta sẽ gặp Phật pháp rất là sớm.
[1:26:48]Giống như có ông thầy trong chùa mình á, thầy cũng học hành giỏi giắn nhưng mà tự nhiên lớn lên chút từ từ cái cái sức học nó dở. Thầy không biết tại sao. Cứ sám hối mãi, đêm cái Phật cho nằm mơ thấy giấc mơ ngày xưa đi đánh giặc, đi đi đi tìm một cái tài liệu gì quan trọng, đi vô một cái thư viện sách tìm không ra, giận quá đốt luôn cả cái thư viện. Cho nên sau này việc học hành cứ bị trở ngại, cứ bị lãng, bị quên hoài. Thì chúng ta cũng vậy, khi mình biết Phật pháp rồi, cố gắng chia sẻ những cái đạo lý cao đẹp đó cho cho mọi người bằng mọi phương tiện: bằng nói chuyện trực tiếp, bằng thư, bằng nhắn tin, bằng Facebook, bằng các mạng xã hội,
[1:27:30]bằng mọi cách để cho tiếp tục nhiều người được biết Phật pháp. Thì sau này ta được cái phước lành, ta được thông minh, ta được trí tuệ, được gặp Phật pháp sớm và tâm linh ta dễ khai mở. Như vậy. Nên đừng ai mà đi chùa một mình. Đi ăn có thể một mình tại mình không đủ tiền trả. Đi ăn kem có thể một mình, đi chùa thì phải mấy mình cùng đi. Nhớ như vậy đó, đó là giỏi. Đúng không? Đi chùa mà một mình là một điều tội lỗi. Đi ăn có thể một mình tại hỏi ra: "Tại sao đi ăn một mình?" "Không đủ tiền." Không đủ tiền thì thôi không ai trách, nhưng đi chùa không có tốn tiền mà đi một mình là một điều tội lỗi, tội lỗi nha, nhớ như vậy.
[1:28:15]Phải làm sao vậy cả cái cộng đồng của ta, cả cái làng của ta đều phải đi đi chùa. Nhà đó mà ta thấy không biết đi chùa ta phải tới làm quen liền, gieo duyên, giải thích cho họ nghe để họ đi chùa. Mà trong nhà đó có người đi, có người chưa đi, ta cũng phải tới tìm hiểu để làm sao không sót một gia đình nào mà mà mà không đi chùa. Tất cả đều phải đi chùa. Mà tới nơi chùa là gì? Là có một cái nguồn đạo lý cao thượng, đẹp đẽ, ích lợi và hạnh phúc. Đó. Đó là điều mà ta ta xây dựng cái giá trị cho chùa. Mà cái giá trị đó làm sao để cho tất cả mọi người tới chùa đều được hưởng. Và họ hưởng được cái giá trị của chùa rồi,
[1:28:57]họ đem về lại với cộng đồng của họ tạo thành vô số điều lợi ích, niềm vui và và hạnh phúc. Tuy nhiên có giá trị rồi phải làm ơn mà biết bảo vệ, biết giữ gìn, giống như ta ta giữ vàng vậy đó, giữ vàng. Và phải biết bảo vệ đạo tâm cho nhau, cẩn thận trước mọi điều, tại vì những cái âm mưu kế hoạch mà chống phá đạo Phật nó tràn ngập từ mấy ngàn năm nay. Mà có một cái nguyên lý thế này: cái tà đạo nó sẽ tự nhiên tồn tại mãi mãi, và Phật pháp tự nhiên nó sẽ suy suy yếu. Đố ai biết tại sao?
[1:29:39]Tại vì tà đạo nó thuận theo bản ngã của con người. Anh thích uống rượu, uống đi, miễn anh theo tui. Anh thích đánh bài, đánh đi, miễn anh theo tui. Anh thích chơi vui, cứ chơi vui đi. Nó thuận theo bản ngã con người, theo bản năng con người, cho nên hễ con người còn vô minh, còn tham sân si thì mấy cái tà đạo nó cứ còn tồn tại. Còn đạo Phật là đạo đi ngược lại bản năng, bản ngã, đi ngược lại cái vô minh tham sân si, đó là một sự chiến đấu cực kỳ vất vả. Nên chỉ khi nào có những bậc đạo sư lỗi lạc xuất hiện thì ảnh hưởng của bậc đạo sư đó khiến cho đạo Phật được thịnh lên. Khi đạo sư đó qua đời mà không còn những người lỗi lạc thì tự đạo
[1:30:19]Phật sẽ chìm lại, vì nó đi ngược với bản năng của của con người. Đây là điều làm cho ta rất đau lòng, rất đau lòng. Nên vì vậy ta nguyện với nhau vậy. Ta nguyện với nhau ai cũng phải cố gắng tu hành, mỗi người mình là một nguồn mạch Phật pháp cho muôn đời sau. Mỗi người là một chiến sĩ, mỗi người là một sứ giả, mỗi người phải là một nguồn mạch Phật pháp. Ta cố gắng tinh tấn tu hành để đạt được sự giác ngộ nào đó. Và từ nơi tâm linh của ta, ta truyền cái cảm hứng đó về cho cho mọi người chung quanh ta và truyền cái cảm hứng giác ngộ đó cho cho muôn đời sau, để không còn cái tình trạng mà đạo Phật tự nhiên
[1:30:57]cứ phải suy yếu bởi vì đi ngược với bản năng con người. Mỗi người chúng ta phải là một niềm cảm hứng, mỗi người chúng ta là một ngọn núi kiên cường, mỗi người chúng ta là một cây đại thọ che mát cho bao nhiêu người, mỗi người chúng ta là một mạch nguồn Phật pháp để lan tràn khắp nơi, không bao giờ cho Phật pháp suy yếu, dù rằng đạo Phật là rất khó tu theo vì đi ngược hết với bản năng của chúng sinh. Nha, như vậy.
[1:31:28]Sư phụ nói bao lâu rồi con? Sư phụ nói bao lâu rồi? 1 tiếng 20 phút hả? Thôi được rồi, mệt rồi. Thực ra sư phụ đang bệnh nữa chứ.
[1:31:44]Nên như vậy, tâm lý của mọi người là vậy, cứ chờ đi tìm ngôi chùa nào tốt để ta ta tới. Giờ ta không có quan niệm đó nữa, mà quan niệm của ta là ta tới làm cho ngôi chùa tốt lên để mọi người tìm tới. Đó, trách nhiệm của ta là như vậy. Nơi nào có hình bóng ngôi chùa ta đều tìm tới làm cho ngôi chùa đó tốt lên để mọi người tìm về nương tựa, nha. Rồi kính chúc Thượng tọa trụ trì Thích Tịnh Tâm, chùa Trân Bửu ha, mọi điều phúc lành, an vui, tinh tấn. Và nơi chùa Trân Bửu sẽ trở thành một cái mái già-lam hưng thịnh là chỗ tựa cho tất cả chúng sinh. Nơi đó sẽ là nơi nhiều hoạt động giáo hóa, đạo lý, đạo đức, kể cả các khóa tu thiền cho mọi người được
[1:32:35]học hành và thành một nguồn mạch giác ngộ ở nơi địa phương của Thầy. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:32:46]Tạc lên đá đôi dòng cảm niệm, ghi vào lòng hai chữ nghĩa ân. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Thay mặt cho bổn tự chùa Trân Bửu cùng toàn thể pháp hội, chúng con xin thành kính tri ân những lời pháp âm vô cùng gần gũi, thiết thực mà sâu sắc của Thượng tọa giảng sư đã khai sáng cho chúng con những lời dạy cao quý của Đức Phật với đề tài Rủ nhau đi chùa để được lợi lạc, an vui nhân dịp lễ khánh đản Bồ Tát Quán Thế Âm, như tiếp thêm năng lượng cho hàng hậu học chúng con có động lực lớn lao hơn để trong năm mới tinh tấn tu học và hoằng truyền chánh pháp, xây dựng một tinh cầu giác ngộ. Chúng con xin nguyện cầu hồng ân Tam Bảo gia hộ cho Thượng tọa giảng sư
[1:33:46]pháp thể khinh an, đạo thọ miên trường, mãi là bóng cây che mát cho hàng Phật tử chúng con nương náu học theo hạnh nguyện của Thượng tọa.
[1:33:59]Thành kính niệm ân chư tôn thiền đức Tăng Ni đã dành thời gian quý báu tham dự pháp hội, góp phần cho pháp hội trang nghiêm, thành tựu mỹ mãn. Kính nguyện quý ngài Phật sự viên thành, thân tâm thường lạc. Ban tổ chức xin niệm ân Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam huyện Phú Ninh cùng các cấp lãnh đạo, chính quyền địa phương sở tại đã tạo thuận duyên để buổi pháp thoại được thành tựu như ý nguyện.
[1:34:34]Chúng tôi xin được trân trọng cảm ơn quý Phật tử gần xa đã dành thời gian quý báu về đây thính pháp, góp phần trang nghiêm pháp hội, lợi lạc cho huynh đệ, đồng đạo thấm nhuần mưa pháp. Chúng tôi cũng xin chân thành niệm ân quý Phật tử, đạo hữu online qua màn hình ảnh nhỏ đã dành chút thời gian theo dõi và chia sẻ cho nhiều người cùng lắng nghe, học hỏi bài pháp vi diệu này. Mọi bài giảng, ấn phẩm của Thượng tọa Thích Chân Quang sẽ được cập nhật trên app Pháp Quang.
[1:35:13]Trong suốt thời gian diễn ra pháp hội, mặc dù ban tổ chức đã cố gắng hết sức nhưng không tránh khỏi những thiếu sót, ngưỡng mong quý ngài hoan hỷ bỏ qua cho để cho pháp hội được thập phần viên mãn. Nam Mô Hoan Hỷ Tạng Bồ Tát Ma Ha Tát. Kính thỉnh chư tôn thiền đức Tăng Ni cùng Thượng tọa giảng sư và hội chúng khởi thân niệm Phật hồi hướng.
[1:35:48]Nguyện đem công đức này hướng về khắp tất cả,
[1:35:58]đệ tử và chúng sanh đều trọn thành Phật đạo.