[0:41]Toàn thể đạo tràng chúng con thành kính cung nghinh Hòa thượng Pháp sư quang lâm.
[1:06]Xin cung thỉnh chư tôn đức và đại chúng niệm Phật cầu gia bị. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:29]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:43]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:57]Chúng con xin cung thỉnh Hòa thượng Pháp sư an tọa, xin mời toàn thể đại chúng an tọa. Mô Phật, à dạ cảm ơn thầy.
[2:09]Cái đồng hồ của sư bác chạy nhanh hay sao á. Nó nó vậy... Trời ơi, tính ngủ gà ngủ gật chút không được, sư bác hối quá, chịu không được á thôi chạy.
[2:41]Tuần sau thì à sư phụ ra lãnh cái bằng tiến sĩ, thì mời sư bác đi dự cho vui, chứng minh, sư bác kẹt cái khóa thiền cái khóa tu gì ở Hương Vân á, Củ Chi á. Bây giờ xúm nhau năn nỉ sư bác đi ra ngoài Bắc với sư phụ. Sư nãy giờ sư bác hồi nãy giờ sư phụ năn nỉ mà sư bác không chịu nè. Lát mọi người năn nỉ sư bác coi. À
[3:06]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Ta dừng cái khóa thiền bao lâu cà?
[3:14]Bao lâu rồi ta? Một năm hả? Ta nghe tiếp cái pháp số. Lần trước là những cái cũng là pháp hai số hả? Lần này ta cũng nói về cái pháp hai số mà không gian và thời gian. Hai cái số. Cái khái niệm về không gian và thời gian nó bàng bạc trong tất cả các khoa học, ở trong đạo lý, trong nghệ thuật, trong văn chương, trong cuộc sống, trong tâm lý của tất cả chúng ta. Hễ ta nói tới cuộc đời thì ta nói đến hai điều: không gian và thời gian. Không gian là cái địa điểm, thời gian là unknown, không biết.
[4:08]Không gian ta xác định được,
[4:14]thời gian không ai biết. Không gian ta đo được, thời gian không đo được. Có người nói cái đồng hồ kìa đo thời gian, không có đâu. Đồng hồ nó đo chính nó à. Chứ đồng hồ không hề đo thời gian được. Nó nhảy nhảy là nó đo chính nó đó, chứ còn thời gian là vô hình, không ai chạm được. Ta chỉ thấy mọi vật thay đổi và dựa vào sự thay đổi của vạn vật mà ta hiểu rằng có một cái gọi là thời gian, chứ còn thực sự không ai rờ, không ai thấy, không ai biết gì về thời gian cả. Nhưng nó hiện hữu. Đây cái điều, đây khái niệm rất lạ, đến bây giờ nhiều khi cũng chưa ai định nghĩa được thời gian. Hiểu là có chứ không thấy đâu.
[5:08]Cái tính của không gian nó là
[5:13]trải rộng, tính của thời gian trôi qua dần dần. Mình nói chữ trôi qua dần dần là mình cảm nhận vậy thôi chứ cũng chẳng bao giờ thấy được nó đâu, chẳng bao giờ nghe được nó. Sự thật thời gian là một thứ gì rất là thú vị. Chúng ta chỉ hiểu về thời gian bằng trí tuệ, chớ sự thật không ai rờ mó gì được thời gian cả. Ừ, đây là điều rất tinh tế đó. Không gian thì dễ hiểu, muốn nói gì đó nói. Ví dụ như bây giờ căn nhà này ta có không gian hình thù như thế này, ta biết. Ta đang ngồi đây là tại địa điểm thuộc về không gian. À nhưng mà còn thời gian là gì? Chả ai chạm, ai rờ gì được vào nó cả. À nó lặng lẽ, vô hình và không biết nó có hay không nữa.
[5:58]Nhưng mà chỉ biết là sự vật sự việc đang thay đổi và vì sự vật sự việc đang thay đổi nên ta nghĩ rằng sự vật sự việc đó nó thay đổi theo dòng thời gian. Ta tin như vậy, rồi ta xác nhận thời gian là như vậy, là một loại vô hình. Có những cái vô hình nhưng mà rất là có thật, ví dụ như sóng điện thoại vậy, vô hình chả ai thấy, nhưng mà không có nó là khóc hết đó nha. Không vô mạng, không vô Facebook, không gì kết nối Zalo, không like liếc gì được hết trơn. Không có livestream chửi bới, mắng ai được để được hết trơn á. Nhưng mà nó vô hình đó, làm nên bao nhiêu chuyện. Thời gian cũng vậy, không ai thấy nó cả, nhưng dường như nó có.
[6:41]Sư phụ vừa dùng chữ dường như, bởi vì nó tinh tế quá, nó không cụ thể chút nào.
[6:49]Khi mà ta nói tới ta hiểu được cái khái niệm không gian và thời gian cho kỹ, thì ta hiểu được nhiều triết lý trong cuộc sống này. Ta hiểu về tâm lý của mình, ta hiểu về khoa học, ta hiểu về đạo lý, ta hiểu nhiều thứ, ta hiểu cả nghệ thuật nữa. Hiểu nghệ thuật. Ví dụ như nghệ thuật vậy. À có cái loại hình nghệ thuật dựa vào không gian và có cái loại hình nghệ thuật dựa vào thời gian. Loại hình nghệ thuật mà dựa vào không gian là ví dụ như hội họa, bức tranh nằm im đó. Nó trải rộng trên một bề mặt, trên đó ta điểm tô gì đó, nó là không gian. Hoặc là điêu khắc, hoặc là kiến trúc. Nó là chiếm một khoảng không gian nằm đó.
[7:33]Đó là nghệ thuật dựa trên không gian. Còn nghệ thuật dựa trên thời gian là gì? Âm nhạc. Những cái âm điệu nó nó nó nó nó thay đổi, di chuyển theo từng giây, từng phút như vậy. Dạ, mà hễ ngừng lại ta không có âm nhạc nữa. Ví dụ một nốt đứng yên đó thôi. Ví dụ một nốt la đứng yên, nốt la hoài thì ta không có âm nhạc, nó phải đổi la qua mi qua rê qua son rồi nhanh, chậm rồi nọ. Theo dòng thời gian thì ta có một nghệ thuật gọi là âm nhạc. Hoặc là vũ, khiêu vũ, vũ điệu là không gian hay thời gian?
[8:11]Vũ, múa, là loại hình nghệ thuật không gian hay thời gian?
[8:17]Ai nói không gian giơ tay lên? Ai nói thời gian giơ tay lên? Có nhiều người không giơ cái gì hết là siêu hay gì ta? Thực sự... Vũ là một loại hình nghệ thuật gồm cả không gian và thời gian. Vì cái nghệ nhân di chuyển theo điệu nhạc, theo thời gian chứ không đứng yên. Và vì nghệ nhân họ là một hình thù có thật và họ di chuyển trong một không gian có thật, nên đó là loại hình nghệ thuật có cả không gian và có cả thời gian vì họ di chuyển, chuyển động. À, đó là khi mà ta hiểu về không gian, thời gian, ta phân tích nó đi vào trong nghệ thuật, rồi đi vào trong cuộc sống.
[9:02]Cuộc sống thì sao? Về pháp luật. Ví dụ như trước nhất về pháp luật nha. Khi xác định một con người thì phải xác định cái gì? Sanh năm nào, mà sanh tại tại đâu? Sanh năm nào là thuộc về thời gian, sanh ở đâu là là không gian. Hoặc là anh làm một sự kiện gì đó, anh xin phép làm một cái gì đó, thì cũng phải xác định không gian và thời gian. Anh xây cái nhà, cái nhà nằm ở đâu và bắt đầu xây lúc nào? Đều có không gian, thời gian. Nghĩa là để xác định một sự kiện thì ta đều luôn luôn cần không gian và và thời gian. Ví dụ nói à nói về một con người. À: "Tôi biết cái anh A đó." Thì cái câu nói đó hoàn toàn chưa đầy đủ. Khi ta diễn tả:
[9:54]"Ồ cái ông đó ổng nóng tánh lắm. Tôi biết cái ông đó rồi. Ô tôi biết cái ông B đó ổng nóng tánh." Cái câu nói đó nó sai. Ổng nóng tánh nơi nào,
[10:04]trong lúc nào và trong trường hợp nào khi nói về một con người. Khi ta nói về một con người, ta nhận xét một con người thì phải nói ở đâu? Cái ví dụ ổng ổng nóng tánh là nóng ở đâu? Lúc nào, năm nào, thời gian nào, ngày nào? Và vì có cái sự tình có trường hợp gì mà ổng nóng tính? Nói về một con người. Nên gắn trên cái không gian và thời gian nó liên quan tới sự kiện, tới nhân vật, tới tâm lý. Nhưng mà qua thời gian đó rồi, nhiều khi ổng hết nóng rồi, hết nóng rồi. Ừ, ví dụ như bây giờ nói, nói à: "Tôi có quen cái cái ông đó." Nói: "Thằng đó nó ở xóm đó phải không?" - "Ừ." - "Ô xưa nó đi ăn cắp."
[10:53]"Ở xóm hồi xưa thằng đó nó đi ăn cắp, nó ăn cắp vặt là bị người ta đánh quá chừng." Cái câu nói nó oan cho người ta, vì sao? Vì đúng là ngày xưa có ăn cắp nhưng lúc đó thằng bé nó mới mấy tuổi à, nó mới bảy tuổi, nó theo chúng bạn vui chơi, chưa ý thức được đúng sai và trong cái thời điểm, trong cái không gian đó, cái cây vườn nhà người ta treo lủng lẳng không ai coi, nó thấy nó ham ăn nít mà, nó leo hàng rào vô nó hái rồi bị người ta bắt, người ta la, người ta đánh qua tới nhà, người ta mắng vốn cha mẹ. Thì cái thời điểm đó là cách đây đã xa, trong cái không gian đó, trong cái trường hợp sự tình đó mà cái tâm lý đứa bé đó nó như vậy.
[11:30]Mà lấy cái lấy cái tâm lý đó, lấy sự tình đó mà gán cho nó cả một cuộc đời, đây là một điều gì? Sai lầm. Sai lầm. Cũng vậy, nhiều khi vì ta nghe một thầy tu, à ta sực nhớ: "Ồ! Không biết ông thầy đó không?" "Biết. Trời, ôi xời, ông thầy đó ổng sân si." Cái câu nói nó cực kỳ oan vì nó không gắn với không gian và thời gian. Chỉ nói một cái tổng quát giống như cả cuộc đời của ổng sân si, nói: "Tu hành mà sân si". Câu nói đó oan cho ổng, vì sao vậy? Vì đúng hồi đó là cách đây 20 năm ổng có một lần ổng sân si thiệt. Lúc đó không biết có chuyện gì xảy ra trong chùa đó, có ai vô gây gổ đó, cái ổng làm hùng làm hổ lên,
[12:09]ổng thì trong cái hoàn cảnh đó, thời gian nó đã lâu, trong cái sự tình đó mà ổng không sân si không được, không sân si không được. Sư Bác mình cũng kể chuyện có những lúc hồi xưa chùa hoang vắng, nhiều người vô phá, Sư Bác phải cầm cây côn ra đứng đây, đứng ngay cửa: "Thằng nào vô?" Mình về lấy hình ảnh đó nói Sư Bác sân si, không đúng. Vì trong lúc đó cần phải có một cái dũng mà thời gian đó nó đã ba bốn chục năm xưa rồi. Nó không phải như vậy nữa. Lúc này hội chúng đông, luật pháp đã được củng cố, xóm làng đã vững vàng, không ai phá chùa. Sư Bác không cần phải thể hiện cái cái cái dũng khí của của thanh thời trai trẻ nữa.
[12:49]Bây giờ mọi chuyện gì cũng là thôi có luật pháp, có làng xóm, có Phật tử bảo bọc, cái chùa nó yên lành rồi thôi. Nên khi ta nói một cái sự tình gì phải để ý cái yếu tố: không gian, thời gian, sự tình và tâm lý, mọi thứ như vậy thì ta mới khách quan. Còn ta không có dựa vào yếu tố của không gian, thời gian, cứ đánh giá chung chung thì giống như nó là vĩnh hằng và phổ quát, điều đó nó sẽ oan cho một người nào đó. Ví dụ ta nói về luật nhân quả, gieo nhân gì gặt quả nấy, thì đó là một chân lý phổ quát, mãi mãi là như vậy, khắp nơi là như vậy, cả không gian và thời gian đều được xác định. Đó là chân lý không thay đổi.
[13:33]Nhưng mà vô số điều khác nó không phải vĩnh hằng, không phải phổ quát thì ta cẩn thận khi ta ta mở lời thì có khi ta thành cái tội. Ừm, vì con người ta thay đổi. Thấy họ xấu đó, mai mốt họ tốt rồi không hay; mà ngược lại cũng có, thấy họ tốt đó, lúc khác họ xấu rồi mình không hay. Làm cho ta bớt cái chủ quan vậy đó. Ừm. Ví dụ thế này, có một cái câu nói: "Không ai tắm hai lần trên một dòng sông", nghĩa là làm sao? Tại cái dòng nước mà ta tắm năm trước qua năm sau nó chảy mất ra biển rồi và nó bốc hơi lên mây rồi nó đổ mưa đi chỗ khác rồi. Lần sau trở lại khúc sông đó tắm, thật ra cũng không còn lại con nước đó nữa, nước đã trôi ra biển mất rồi.
[14:23]Người nói nói: "Anh ở đâu?", nói: "Tôi ở quận 10", "Ồ, tôi cũng ở quận 10". "Nhưng tại sao ta không gặp nhau?"
[14:32]Vì khác thời gian.
[14:35]Nói chỉ nên hai người gặp nhau vì hai người vô tình run across the street, vô tình đi trên đường gặp nhau là bởi vì sao? Thời gian và không gian cùng tụ hội lại. Đúng thời điểm đó, ta và người kia cùng có mặt tại cùng một địa điểm thì gặp nhau. Nên trong cái cuộc đời này như vậy, để có thể gặp nhau thì phải hội đủ cả hai yếu tố: thời gian và và không gian. Nhưng mà dễ không? Còn cái gì nữa? Còn một yếu tố chi phối bí mật nữa là là nhân duyên từ nhiều nhiều đời nhiều kiếp nữa, không phải dễ. Chúng ta ngồi đây với nhau vậy cũng không phải là chỉ vì chúng ta vô tình trùng vào địa điểm Từ Tân và trùng vào cái thời gian là sáng
[15:30]Chủ Nhật ngày hôm nay, mà để chúng ta cùng ngồi đây với nhau, mà ở đây là cái gì? Nhân duyên từ từ nhiều kiếp trước, chứ không phải là dễ. Mọi người ngồi đây cùng ở trong pháp hội này, cùng lắng nghe bài pháp này vì kiếp xưa ta đã từng là là huynh đệ với nhau rồi, chứ không phải là dễ. Vì vậy, bước vào trong cái không gian này, xin hãy yêu quý nhau vì chắc chắn chúng ta đã có cái mối duyên lành từ nhiều kiếp mới ngồi đây trong pháp hội này. Ví dụ như gặp nhau trên chiến trường thì cũng là nhân duyên nhưng mà để giết nhau, để căm thù nhau vì những oan trái đời xưa. Còn hôm nay, ta ngồi đây trong không gian này bởi vì ta có kết duyên
[16:19]lành với nhau lúc nào đó, cùng nhau tu tập, cùng nhau làm những điều thiện, cùng nhau phát những lời nguyện cao thượng nên ngày hôm nay ta gặp lại nhau và đừng có cô phụ cái nhân duyên đó, đừng để vì bất cứ một lý do gì mà rồi ta lại xa nhau. Nhớ như vậy. À ví dụ như là nói:
[16:47]"Anh sanh năm nào?" À "Tôi sanh năm..." Ví dụ sanh năm là 80. "Ủa, tôi cũng sanh năm 80, sao tôi không gặp anh?" Gặp sao được gặp. Vì vì ví dụ như là nói: "Tôi với anh sanh cùng năm mà sao không biết nhau cà?" Nói: "Tại anh sanh ở Hà Nội, tôi sanh Sài Gòn, lấy gì gặp nhau?" Thấy không? Đâu phải sanh mà ngồi sanh cùng một bệnh viện, hai giường khác nhau cũng chưa nói chuyện nhau được nữa mà, khóc không biết gì. Cho nên là ta không gặp nhau bởi vì không gian và thời gian không không tụ hội. Ta chỉ có cùng thời gian nhưng mà không cùng không gian. Thấy không? Cùng thời gian là hai người à...
[17:31]"Năm đó ờ năm bảy tuổi tôi đi học." "Năm bảy tuổi tôi cũng đi học, sao không gặp nhau?" Hai trường khác nhau, lấy gì học nhau. Tức là cùng thời gian mà không cùng không gian. Hoặc là cùng không gian mà không cùng thời gian. "Anh học ở đâu?" Nói: "Học Lê Hồng Phong." "Anh học đâu?" "Tôi học Lê Hồng Phong. Ủa, sao không biết nhau?" Tại học khác năm. Anh học 5 năm trước, tôi học 5 năm sau, lấy gì mà gặp nhau. Nha, không gian và thời gian không tụ hội. Nên để có thể gặp nhau trong một không gian thời gian cũng là có một sự chi phối bí mật của của nhân duyên, chứ không phải là dễ, phải không? Ví dụ bây giờ ta nhìn sao trời,
[18:12]nhìn sao trời ban đêm, nhìn sao trời lấp lánh à thì ta hiểu điều gì? Những ngôi sao đó cũng là gì? Là những ánh mặt trời giống như mặt trời của ta vậy. Và có những ngôi sao lớn gấp ngàn lần, có những ngôi sao lớn gấp triệu lần mặt trời của ta. Nhưng cái mà ta nhìn thấy đã thuộc về quá khứ vì ánh sáng từ ngôi sao đó đi đến mắt ta, nó mất vài trăm năm, vài ngàn năm, vài triệu năm. Nên cái mà ta thấy hiện nay, nhiều khi ngôi sao đã biến mất rồi hoặc ngôi sao đã dời chỗ rồi. Đó là ta đã thấy cái cái quá khứ chứ không phải là thấy cái hiện tại của ngôi sao đó đang xảy ra chuyện gì. Vì hiện nay người ta đang chế cái kính thiên văn để người ta có thể nhìn
[19:00]xa hơn, xa hơn, đuổi theo về đuổi ngược về cái quá khứ của một ngôi sao, ý muốn như là nhìn thấy được cái hiện tại của một ngôi sao. Nhưng khoa học cũng đang theo đuổi thôi chứ ta cũng chưa biết là cái kỹ thuật nó đã tới đâu. Ừm. Nói về cái không gian và thời gian
[19:22]vừa hữu hạn mà vừa vô hạn. Ví dụ bây giờ ta đóng khung trong một cái chùa Từ Tân thì không gian của chùa Từ Tân là hữu hạn, chỉ chừng ấy thôi. Nếu ta nói tới cái khóa thiền thì khóa thiền là hữu hạn vì hai ba ngày thôi, hai ngày thôi. À. Nhưng mà nếu ta nói đến cái tính chất của không gian thì nó là làm sao? Vô hạn, không có giới hạn. Nếu ta nói tới tính chất của thời gian thì nó làm sao? Vô hạn. Khóa thiền mất rồi, con người chết hết rồi, thời gian vẫn tiếp tục trôi chảy. Đó là cái vô hạn. Và cái vô hạn này nó như thế nào? Đầu óc chúng ta không bao giờ hình dung hết được, nhớ như vậy. Có à...
[20:18]Từ ngày xưa trong cái kinh điển của đạo Phật đã nói đến cái vô hạn của không gian và thời gian. Ví dụ ta mở cuốn kinh Hoa Nghiêm ra, ta đọc về những thế giới diễn tả trong đó, ta không hiểu nổi. Đầu óc ta không đủ dung lượng để chứa hết cái độ lớn lao của các thế giới của vũ trụ. Mà nếu cố gắng hiểu, ta vỡ đầu chết liền hoặc điên liền, căng thẳng liền. Hoặc các kinh như Pháp Hoa cũng vậy. Có Phật có nói câu này: Dọc theo sông Hằng từ trên nguồn mà đi ra tới biển, hai bên bờ đầy cát, số cát đó đếm được không? Mình đếm không được. Và Đức Phật lại nói ví dụ một hạt cát lại là một con sông Hằng. Và cộng lại tất cả số cát của tất cả các con sông Hằng đó, ta đếm được không?
[21:08]Đếm không được và không hình dung được và nếu cố hình dung, đầu ta vỡ liền. Vì cái dung lượng cái lượng mà data gigabyte ở trong não ta nó không đủ để hình dung được cái cái số lượng số cát của những con sông Hằng như vậy. Nếu mỗi một hạt cát sông Hằng lại biến thành một con sông Hằng thì lũy thừa lên của những cái số cát đó, đầu ta không đủ gigabyte để chứa nó, ta vỡ đầu liền. Vậy mà ngày hôm nay, khoa học cũng đã mơ hồ đếm các sao cũng giống như vậy, cũng giống hệt như vậy. Ta mới ngạc nhiên là mãi tới ngày hôm nay, mấy ngàn năm, khoa học mới mới đến được gần được cái khái niệm về cái sự vô hạn của không
[21:56]gian, của thế giới, của vũ trụ mà kinh Phật đã nói từ rất là lâu, ta ngạc nhiên vô cùng, ngạc nhiên vô cùng. Cái thời gian cũng vậy, cái sự vô hạn, sự lâu xa mà ví dụ trong kinh Pháp Hoa nói là: "Qua 3 tỷ ức na-do-tha kỳ kiếp ông sẽ được thành Phật." Cái con số đó mình đếm cũng không hết nữa. Mà dường như là nó giống như là không bao giờ thành Phật chứ, nói xa quá đi, nó lâu quá đi. Ví dụ nay thọ ký cho ông Xá Lợi Phất đến năm đó, kiếp đó, bao nhiêu a-tăng-kỳ kiếp, do na-do-tha kiếp gì đó. Cái số đó mình không biết hồi xưa là định nghĩa thế nào so với bây giờ. Mà giống như thôi, yên tâm ngài chẳng bao giờ thành Phật đâu, đừng lo nữa.
[22:37]Ta cứ sốt ruột, trời ơi, sao tội nghiệp ngài, lâu quá không thành Phật, với này lâu quá vậy nè. Mà thực sự các ngài có thấy lâu không? Không. Lý do tại sao? Đó, chỗ này vậy.
[22:51]Bởi vì chỉ có cái sự chứng ngộ
[22:57]trong Phật pháp mới đạt đến cái vô hạn của không gian và thời gian. Đây là điều cái điều mà tuyệt vời của của Phật pháp, ta không tìm thấy ở đâu có nữa. Các a nhà khoa học có làm cái clip để ta hình dung được cái sự nhỏ bé của con người. So với cái thế giới này, trái đất này, con người chúng ta chưa làm hạt bụi phải không ạ? Không phải hạt bụi. Nhưng mà trái đất này so với cái a
[23:34]cái thiên hà chưa bằng một hạt bụi. Chưa bằng, hạt bụi lớn hơn nhiều. À. Hoặc là cái thiên hà này mình so với cả vũ trụ cũng chưa là một hạt bụi. Hiểu như vậy rồi ta thấy mình vô nghĩa, không có đáng. Nhưng mà nếu kh- nói vì ta vô nghĩa rồi muốn chết chết, muốn sống sống là không được. Tại vì sao? Tại vì ẩn chứa nơi mỗi một con người một khả năng giác ngộ. Mà nếu ta giác ngộ rồi thì cái vô tận của vũ trụ đó nằm trong bàn tay. À. Một đấng giác ngộ trở thành tuyệt đối, trở thành vô hạn, trở thành vô biên bằng như cả vũ trụ. Nên ta mới thấy cái sự giác ngộ là vĩ đại đến như vậy. Ta mới thấy là bây giờ ta có tôn kính Đức Phật
[24:22]triệu triệu lần cũng không bao giờ đủ, không bao giờ đủ, vì cái sự giác ngộ của Đức Phật là tuyệt đối, là vô hạn đến như vậy, mà cái tâm ta tôn kính Ngài thật là rất là nhỏ bé, không đáng gì cả. Nên mỗi ngày vậy, chúng ta cố gắng khởi tâm tôn kính Phật tuyệt đối, ta thêm hai chữ tuyệt đối phía sau, ta cũng không hình dung cái tuyệt đối nó như thế nào, nhưng mà thôi cứ gắn theo đó, cứ gắn theo cái cái tâm của mình thì nhờ cái công đức đó mà sau này ta cũng sẽ đạt được sự giác ngộ tuyệt đối, bởi vì ta tôn kính Phật tuyệt đối. Đây cái cái nền tảng của sự tu hành bắt đầu từ chỗ đó như vậy. Mà nếu ta hiểu được vì sao ta phải tôn kính Phật tuyệt đối, vì sao?
[25:12]Bởi vì sự giác ngộ của Phật là là tuyệt đối. Mà tại sao sự giác ngộ của Phật là tuyệt đối? Chỉ bởi vì cái vũ trụ này là tuyệt đối, là vô hạn, mà cái sự giác ngộ của Đức Phật là nhiếp hết trong đó luôn, vào trong đó luôn. Đây mới, hiểu được như vậy rồi ta mới thấy là mình có tôn kính Phật bao nhiêu cũng chưa bao giờ là chưa bao giờ là đủ.
[25:44]Nếu ta cứ cố gắng để hình dung ra cái vô hạn của không gian bao la đến cỡ nào, ta cố gắng hình dung với sự vô hạn của thời gian lâu xa như cỡ nào, thì ta sẽ chết trước khi ta hình dung ra được một phần nhỏ. Không kịp hình dung ra là chết rồi, vì cái tâm ta, cái đầu ta không đủ sức, không đủ trí tuệ và cũng không đủ sự thanh tịnh để có thể hiểu được những điều vô hạn đó. Nên vì vậy, đừng cố mà tìm hiểu. Đây là lý do mà có lần có một cái tỳ-kheo tu một thời gian cái ổng ổng thắc mắc nhiều thứ quá. Ổng thắc mắc nhiều thứ quá: con người ở đâu sanh ra? Nói: "Do cha mẹ." Cha mẹ do ông bà nội, ông bà ngoại. Ông bà nội, ngoại do ai sanh ra?
[26:36]Và cái người đầu tiên có mặt để mà sanh ra mọi người là ai? Rồi ai đẻ ra cái người đầu tiên đó? Thế giới này từ đâu mà có? Ổng mới lại ổng ngồi ổng thắc mắc không à, ổng không có tu nữa. Thì câu đó thì những vị giác ngộ trả lời được. Nhưng mà để chúng ta có thể hiểu được mọi cái tinh vi của nó thì thời đó khoa học cũng chưa đủ lý luận và ta cũng không hình dung được cái đầu ta cũng vỡ mà chết. Nên ổng nói bây giờ nếu không ai trả lời, ổng không tu nữa. Thì mấy vị huynh đệ tỳ-kheo bạn mới lên mét Phật. Thì Phật mới kêu ổng lên. Phật nói: "Nghe nói ta nghe nói là ông thắc mắc chuyện này chuyện kia rồi đòi bỏ tu phải không?" Ông nói: "Dạ, thật.
[27:17]Dạ, Thưa Như Lai thật như vậy, con thắc mắc như vậy: Thế giới này từ đâu mà có? Rồi khi nào bắt đầu rồi tan hoại ra sao?" Ngồi hỏi đủ thứ chuyện. Và Đức Phật mới nói thế này: "Này kẻ ngu si kia." Này kẻ ngu si kia. Đức Phật mới kể chuyện giống như một người bị trúng mũi tên độc á, rồi người ta đem đi chữa, "Khoan, khoan nhổ mũi tên ra, hỏi ai bắn tui? Mà cái tên độc này là làm từ bao nhiêu thành phần, từ cái độc tố nào? À cái gia cảnh người đó ra sao?" Hỏi nói thì, chưa tìm hiểu được để trả lời thì chết vì cái mũi tên độc. "Làm ơn nhổ mũi tên ra cái đã, rồi cái chuyện kia tính sau, điều tra sau." Cũng vậy, để có thể trả lời cho ông
[28:02]nghe về sự khởi nguồn của thế giới, của con người, của mọi thứ thì khi ông nghe chưa xong đã chết rồi, lại chìm trong luân hồi sinh tử tiếp tục nữa. Chi bằng tu trước đi, tâm thanh tịnh, đắc quả, tất cả những thắc mắc đó tự hiện ra hết, đều có câu trả lời ngay trong tâm linh của ông. Này kẻ ngu si kia. Có nhiều người cũng vậy, nhắn tin hỏi sư phụ chuyện này chuyện kia. Bắt đầu hỏi tới chỗ đó đó, hỏi chuyện này chuyện kia, sư phụ nói: "Thôi con tu đi." Không nói nữa. Thì bắt đầu giống cái ông tỳ-kheo kia rồi. Tu không lo tu, hỏi tùm lum hết trơn. Hỏi đủ thứ chuyện. Hỏi trên trời á, thí dụ như chư thiên thì như thế
[28:43]nào, chư thiên này thì như thế kia ra làm sao. Thì thôi thì cứ lên trời mà biết đi, tu ráng tu lên trời biết đi. Giờ hỏi tào lao không à. Hỏi nhiều chuyện cao siêu không à. Thầy còn chưa lên trời nữa làm sao thầy biết chuyện đó mà cứ hỏi. Vô duyên. Cũng giống như là cái hồi đó có người đệ tử hỏi Khổng Tử vậy đó: "Cái người chết rồi cái cái tình trạng sẽ ra sao?" Khổng Tử trả lời: "Ta chưa chết nên ta không biết." Khổng Tử nói một câu gọn bâng: "Ta chưa chết nên ta không biết." Mà nếu Khổng Tử chết rồi thì cũng không làm sao mà trả lời được. Nhưng mà có những cái cái vấn đề là như vậy: Cái không gian bao la, thời gian vô tận
[29:23]có rất nhiều điều mà đầu óc của ta không thể hiểu hết được. Ta chỉ hiểu một phần đủ để cho mình trở thành một con người tu hành đàng hoàng, thánh thiện, đạo đức. Ví dụ ta chỉ cần hiểu điều này: Trong cái không gian bao la và thời gian vô tận đó, có một cái yếu tố là tái sinh. Tái sinh, chết rồi tái sinh.
[29:49]Chỉ cần hiểu như vậy thôi. Chứ còn hiểu, bắt đầu hỏi thêm vậy: "Ủa mình đã tái sinh, con tái sinh bao nhiêu kiếp rồi? Rồi con tái sinh bao nhiêu kiếp nữa? Đếm thử coi." thì lúc đó là mày hư chuyện đó. Đừng có kéo dài nữa, đừng có
[30:04]cường điệu, đừng có khuếch đại và đừng có làm lớn chuyện ra. Cứ làm ơn hiểu cái căn bản là tất cả chúng ta đều có tái sinh luân hồi. Hiểu cái đó cái đã. Mà cái nói: "Dạ, tái sinh luân hồi này khoa học chưa chứng minh." Nói: "Ủa, cái gì khoa học chứng minh mới là sự thật hay sao?" Không có. Khoa học bắt đầu bằng chứng kiến chứ không phải chứng minh.
[30:34]Bây giờ nói rằng hãy chứng minh giùm có con người, khoa học chưa bao giờ chứng minh có con người, chưa có môn nào chứng minh có con người. Mà chỉ vì khoa học chứng kiến con người tràn ngập nè, đây con người con người, và kết luận liền có con người hiện hữu trên Trái Đất này, vì chứng kiến.
[30:53]Quan sát thấy nước sôi ở 100 độ dưới cái áp lực của không khí là 1 atmosphere, 76 mi... xăng... centimet cột thủy ngân, mi... thì biết rằng là dưới cái áp lực không khí như vậy thì nước tinh khiết sôi 100 độ. Và kết luận, à nước tinh khiết sẽ dưới cái áp lực, áp suất 1 atmosphere này thì sẽ sôi ở 100 độ. Chứng kiến và kết luận, không có chứng minh. "Nói chứng minh cho tui đi, tại sao là ở nước tinh khiết lại sôi ở cái 100 độ dưới cái áp lực không khí này?" Không có chứng minh, đó chứng kiến thôi. Đó là quy luật tự nhiên và ta tiếp nhận chứ không có chứng minh. Luân hồi cũng vậy, không có chứng minh, chứng kiến thôi.
[31:40]Tìm bằng cớ là được, cũng giống như là những người mà họ điều tra cái hình vụ án hình sự vậy, họ đi tìm chứng cứ và họ kết luận, không cần chứng minh nữa. Và cái chứng cứ về luân hồi ở đâu? Đầy cả thế giới này. Nổi tiếng nhất là mới có cái vụ có đứa bé gì đó nó bị giết, khi mà nó tái sinh rồi nó chỉ trở lại đúng thủ phạm của nó và cái người kia công nhận là đã từng giết người. Đó là nghĩa là liên quan tới luật pháp, liên quan tới những sự có thật ở kiếp trước của đứa bé đó. Và những chuyện như vậy nó nhan nhản khắp cả thế giới này. Và vì ta đã chứng kiến nhiều quá những việc tái sinh rồi, cho nên yêu cầu ta kết luận, đủ để kết luận là thực sự có tái sinh luân hồi.
[32:27]Trong cái dòng thời gian vô tận này, ta có tái sinh. Ta chỉ cần hiểu vậy thôi, chứ đừng hỏi: "Ủa vậy tui đã tái sinh mấy triệu kiếp rồi? Tôi sẽ tái sinh bao lâu nữa?", đừng hỏi nữa. Vì bắt đầu ta đi đào sâu vào cái vô tận của không gian và thời gian, ta đang bắt đầu làm cho não mình quá tải, rất là nguy hiểm. Đừng đừng có làm não mình quá tải, vô ích. Giống như một vị tỳ kheo mà đòi Đức Phật phải trả lời cái khởi nguồn của mọi thứ, khởi nguồn và sự kết thúc của mọi thứ, Đức Phật mắng là: "Hỡi kẻ ngu si kia!" Mình cũng vậy, đừng để Phật mắng mình cái đồ ngu si nha. Vừa đủ thôi, có tái sinh luân hồi, có nhân quả là được rồi.
[33:09]Vậy để đủ để ta tu, đủ để ta sống một đời đạo đức, đủ để ta sống tử tế, giúp đỡ, yêu thương nhau. Được rồi. Đó. Còn cái tuyệt đối, cái vô hạn thì hãy để cho cái tâm chứng ngộ của ta nó trả lời tất cả. Như vậy. Thì bây giờ ngày hôm nay vậy, ai mà
[33:37]nói thấy chưa thấy khoa học chứng minh về luân hồi, thì người đó là người người gì? "Kẻ ngu si kia! Ngu quá đi à! Giờ này mà còn đòi chứng minh, đồ ngu!" Nhưng mà sư nói vậy thôi, ra gặp người ta đừng nói câu đó, người ta oánh chết này nha! Oánh chết á! Nó hiển nhiên rồi. Nó làm sự chứng kiến rồi, nó không phải chứng minh nữa. Đó, đó là chứng kiến. Ta cần bằng cớ và bằng cớ có hết rồi, và yêu cầu kết luận. Rồi ta kết luận một điều có thật, ta có lợi cho cuộc sống của mình. Ta có lợi cho cuộc sống của mình, có lợi gì? Biết mình có tái sinh luân hồi thì bây giờ ta chuẩn bị cho sự tái sinh đó. Ta vừa sống với cuộc đời này, nhưng chuẩn bị cho cuộc sự tái sinh đó nghĩa là gì?
[34:30]Nghĩa là kiếp trước mình không có chuẩn bị, nên bây giờ mình xuất hiện ở trong cái thời gian này, kiếp sống này, trong cái không gian này có nhiều điều bất như ý. À. Thôi bây giờ biết rồi, biết có cái luân hồi tái sinh, có nhân quả, thôi kiếp này ta chuẩn bị cho kiếp sau ngon lành hơn. Kiếp này có những điều bất như ý, nghĩa là ví dụ cái gì là bất như ý? Ví dụ cái gì? Tại sao mình không thể đi thi hoa hậu? Người ta đi thi được, mình đi thi không được? Bất như ý, phải không ạ? Tại sao người ta có nhà đất người ta cả sổ đất cả ký, thấy không, quá chừng biệt thự, mình có cái nhà ống lèo tèo, nhà cấp bốn, không có như ý. À.
[35:18]Rồi tại sao người ta giỏi giắn mà mình ngu si? Tại sao người ta đánh piano ngon lành mà mình nghĩa là mình đánh đâu hàng xóm chửi tới đó, ví dụ vậy? Đó là nhiều cái bất như ý. Bây giờ bắt đầu làm lại, ta chuẩn bị nhân, chuẩn bị quả mọi thứ để xây dựng lại một cái kiếp sau ta hoàn hảo hơn. À ví dụ bây giờ ta ngồi đây, bao nhiêu người ta ngồi đây hầu hết ta đều bị cái gì? Bất như ý, đúng không ạ? Có ai hoàn toàn hài lòng hết mọi thứ của mình chưa? Chưa, không ai hoàn toàn hài lòng hết. Người được cái này mất kia, người được kia mất cái nọ à. Bây giờ biết rồi thì ta hôm nay ta xây dựng những cái nhân lành để kiếp sau ta hoàn hảo hơn.
[36:07]Kiếp sau nếu có gặp lại nhau trong một pháp hội thì tất cả mọi người sẽ thấy nhau đẹp như mơ nha, đẹp như mơ, vì mọi cái đều đã như ý. Còn kiếp xưa ta chuẩn bị không kỹ, nên bây giờ lại nhìn nhau
[36:25]ngỡ ngàng, ngạc nhiên, kỳ lạ, và
[36:33]khó chịu.
[36:45]Cái điều gì đã làm cho ta trở thành hữu hạn
[36:52]giữa cái không gian vô hạn và thời gian vô hạn? Cái gì làm cho ta trở thành hữu hạn? Mà nếu ta cố gắng để vươn tới cái vô hạn, ta vỡ não chết liền, hoang phí thời gian. Cái gì? Cái cái bản ngã của ta, cái bản ngã nhỏ bé của ta, cái chấp ngã, cái vô minh của ta làm cho ta trở thành hữu hạn, hẹp hòi, nhỏ bé, tầm thường, chính vì cái điều đó. Nên ta muốn tìm tới cái vô hạn không phải là ráng học cho nhiều, không phải đâu. Học trong một chừng mực thôi chứ không phải, cái học trên cuộc đời này không đủ đưa ta tới cái tuyệt đối vô hạn. Mà chỉ có cái gì? Cái tu làm sao để đạt được vô vô ngã thì cái đó mới giúp cho ta đạt đến cái vô hạn.
[37:49]Chứ còn cái kiến thức, cái học có tới đâu mãi mãi cũng chỉ là hữu hạn mà thôi. Cũng phải học. Cũng giống như ta phải biết cái luân hồi tái sinh nhưng đừng cần biết đến cái bao nhiêu kiếp. Cứ biết có cái điều đó thôi, đủ rồi. Cũng giống như ta phải học trong một chừng mực nào đó đủ rồi thì thôi, chứ đừng có dùng cái học để đi tìm đến cái vô hạn vì không bao giờ ta biết hết.
[38:21]À bây giờ ta nói, nói như vậy là khi một vị họ chứng ngộ được vô ngã thì họ đạt được tuyệt đối, đúng không? Đúng. Nhưng mà tại sao Phật và các vị A-la-hán khác nhau về trí tuệ, về thần lực? Đây, cái chỗ này ta phải hiểu cho ra lần nữa nè.
[38:46]Cái này khúc sau thì mới nói nhưng mà nói trước một chút. Là khi một vị họ chứng ngộ hoàn toàn, đạt được vô ngã hoàn toàn, thì lúc đó cái vị đó giống như cái tâm của vị đó
[39:08]rất nhỏ, nhỏ đến
[39:13]tuyệt đối của cái nhỏ, nhưng bởi vì là tuyệt đối của cái nhỏ, cho nên trở thành tuyệt đối của cái lớn. Đây là điều rất là lạ, đây là điều rất là lạ. Khi nhỏ tuyệt đối rồi thì ta trở thành lớn tuyệt đối. Lúc đó cái vị đó có cảm giác là mình bao hàm hết cả không gian và thời gian của vũ trụ vào trong tâm mình. Sư phụ nói nghe cho vui thôi đừng có cố hiểu, hồi hiểu điên cái đầu bây giờ, nha. Cái đó chừng chứng ngộ thì sẽ thấy. Sư phụ cũng chưa có ngộ nên sư phụ không biết, nói lý thuyết thôi, nha. Chứ nghe sư phụ nói rồi ra ngoài đồn nói ổng chắc ngộ rồi, quỷ sứ cắt lưỡi chết á, nha, không có được nói á, thì sư phụ nói vậy thôi.
[40:00]Lúc đó cái vị đó khi mà họ đạt đến cái cái tuyệt đối nhỏ của tâm, thì giống như đạt luôn được cái tuyệt đối lớn của thế của không gian vũ trụ. Cái cảm giác như mình nhiếp hết cả không gian và thời gian vào trong một nơi. Có cảm giác như vậy và thấy rõ như vậy, nhưng những sự tình trong không gian, trong thời gian, trong vũ trụ đó là gì, chưa thấy hết. Chỉ có Phật mới thấy hết. À, đây là chỗ khác nhau giữa Phật và A La Hán. Cả hai đều giống nhau ở chỗ thấy như toàn bộ vũ trụ, không gian và thời gian đã nhiếp lại hết một chỗ này. Nhưng mà còn cái gì trong đó cụ thể thì Phật mới thấy từng chi tiết, còn các vị A La Hán thì thấy một phần ít mà thôi.
[40:48]À, đây là chỗ khác nhau. Về cái sự giải thoát, cái cảm nhận tuyệt đối Phật và A La Hán giống nhau, nhưng mà để đi vào chi tiết thì Phật mới thật sự là đầy đủ, ý như vậy. Hiểu chưa ạ? Lý thuyết cứ hiểu giùm vậy thôi, nha, chứ đừng có hình dung tưởng tượng, hình dung tưởng tượng bể đầu chết bây giờ, vậy thôi.
[41:13]Khi mà cảm nhận như tâm mình nhiếp hết cả không gian và thời gian của vũ trụ vào trong đó, thì ta gọi được gọi là gì? Là cái Thể, cái bản thể. Mà biết được cái chi tiết ở trong không gian và thời gian đó có cái gì, thì ta gọi là Dụng. Cho nên về Thể, bản chất của sự giải thoát thì Phật và A La Hán giống như nhau, nhưng về cái Dụng thì A La Hán còn cách rất xa so với Phật, như vậy đó. Thế thì tại sao cái điểm gì đã tạo nên sự khác biệt giữa Phật và A La Hán? Vì cái nhân quả đời... đời xưa, mà đầu tiên cũng là ba cái tâm hạnh căn bản. Khi ta tôn kính Phật tuyệt đối, ta yêu thương chúng sinh vô hạn,
[42:02]ta khiêm hạ tới tột cùng, thì sau này ta đạt mọi thứ cũng sẽ tuyệt đối.
[42:11]Ví dụ ta, sư phụ vừa nói câu này: tôn kính Phật tuyệt đối, yêu thương chúng sinh vô hạn, khiêm hạ tới tột cùng, mình nghe mình hiểu không? Hiểu liền phải không ạ? Hiểu liền, nhưng hiểu sơ sơ à, không kỹ đâu, không kỹ đâu.
[42:33]Tuy nhiên cứ yên tâm nghe lời sư phụ nói như vậy rồi thực hành, từ từ ta thấm dần, thấm dần vậy đó. Ví dụ nói cái câu là yêu thương chúng sinh vô hạn, thì thương chúng sinh vô hạn là làm sao? Thì đầu mình nghĩ cái câu đó, miệng mình nói câu đó, thì nó mới nằm ở trong ý nghĩ và nằm trong cái lời nói, chứ chưa biến thành bản chất của cái tâm hồn của mình, chưa biến thành. Mà muốn để cho cái câu đó, cái câu mà gọi là yêu thương chúng sinh vô hạn đó trở thành cái bản chất của tâm hồn của mình á là đòi hỏi cái gì? Đòi hỏi trong cuộc sống thực tế.
[43:17]Đòi hỏi trong cuộc sống thực tế bao nhiêu điều thương ghét, bao nhiêu cái trách nhiệm, bao nhiêu nghĩa vụ mình có, cái tâm mình có thể mở lòng đến vô hạn được hay không?
[43:33]Nói ví dụ thế này thôi. Ví dụ người cư sĩ sống đời sống gia đình có hai vợ chồng, vài đứa con, đó là cái trách nhiệm bắt buộc của mình, phải không? Mình phải lo cho gia đình mình, phải lo cho những đứa con mình, thì đó là trách nhiệm bắt buộc của bản năng, của máu thịt, của luân lý và của xã hội bắt buộc mình. Còn ngoài ra thôi, không có những cái bên ngoài nữa thì ta không có trách nhiệm. Đó chính là cái giới hạn của phàm phu khác với bậc thánh. Nếu là một bậc thánh thì ngoài cái trách nhiệm đối với cái gia đình của mình, cái tâm họ mở cái trách nhiệm không còn giới hạn với bên ngoài. Mới nói:
[44:20]"Ủa, thầy nói bên ngoài là sao, hổng lẽ con đi nuôi hết hàng xóm à?" Nuôi hết thì nuôi không nổi, nhưng mà cái tâm mình phải nổi ý cái đã. Tiền thì mình không nuôi nổi hết cả hàng cái xóm này đâu, tiền mình cũng không nuôi nổi cả cái thế giới này đâu, nhưng tâm phải nổi trước. Gặp một người khó khăn, trong đầu không bao giờ có cái ý từ chối giúp đỡ, cần cái ý trước cái đã.
[44:50]Nó khác nhau giữa cái người mà đi tìm cái tuyệt đối của từ bi với cái người không đi tìm tuyệt đối từ bi là chỗ này. Thấy một người khổ, thì một người mà không đi tìm cái từ bi tuyệt đối đó, tự trong trong tâm mình khởi lên một lý luận để mình khước từ cái sự trách nhiệm với họ. Nào là chắc này có người khác lo rồi, chắc có gia đình họ lo rồi, vì lý do gì mình không quan tâm, mình có lý do để không cần phải lo nữa, mình tự khởi lên một lý do. Đó là con người không đi tìm cái từ bi tuyệt đối. Còn cái người mà đi tìm cái từ bi tuyệt đối đó, người đó chả liên quan gì tới mình nhưng mình chứng kiến
[45:31]họ, trong tâm tự nhiên có thấy phải có trách nhiệm. Mặc dù thực tế có khi mình lo cũng không nổi, có khi mình cũng không đủ sức để lo, nhưng trong lòng rất muốn lo, rất muốn gánh vác, rất muốn gánh vác cái trách nhiệm với người dưng nước lã, bất cứ mọi cái mảnh đời nào trên cuộc đời này, không bao giờ mình để tâm mình có một cái niệm mà vô trách nhiệm với ai cả.
[46:02]Đây là điều dễ làm không? Khó vô cùng. Đây là sự thử thách của cuộc sống đối với đạo lý. Ví dụ ta tác ý từ bi vô hạn, tác ý thì được rồi đó, nhưng mà đụng tới cái chỗ đó cái thử thách khởi lên liền. Tâm mình có đón nhận trách nhiệm hay là mình tìm một lý do để khước từ trách nhiệm? Mà ta có lý do để khước từ trách nhiệm cực kỳ hợp lý, không ai bắt bẻ ta cả. Họ có phải ruột thịt tôi đâu, họ bị té xe tôi có làm họ té đâu, họ bệnh là ở đâu lây, Covid đâu lây đâu phải tôi lây đâu. Tức là ta có một triệu lý do để ta khước từ trách nhiệm với cảnh khổ của mọi người chung quanh ta, vì không phải gia đình ta và cũng không ai bắt buộc,
[46:49]luân lý không bắt buộc, luật pháp không bắt buộc, bản năng ruột thịt không bắt buộc. Nhưng nếu ta là người đi tìm cái từ bi vô hạn tuyệt đối thì trong tâm đừng viện ra một lý do gì để khước từ trách nhiệm với mọi người, dù người đó là không phải ruột thịt của ta. Dễ làm không? Không dễ làm. Nhưng đó chính là điều khác biệt giữa phàm phu và một bậc thánh hiền, khác nhau ở chỗ này. Sư phụ nói điều này rồi, mỗi ngày mỗi người nghiệm lại trong nội tâm của mình giùm, thay đổi điều này giùm, giùm sư phụ, nha. Hễ thấy mình lòng mình sẵn sàng muốn gánh vác trách nhiệm với cuộc đời, dù cho: "Đôi tay tôi nhỏ bé mà đau khổ giăng đầy, biết làm sao san sẻ giữa trần thế
[47:36]mưa bay." Mình không làm nổi nhưng tâm mình phải gánh, tâm phải gánh. Cái chỗ khác nhau á mà khi tâm mình gánh hết cả cái cuộc đời rồi, từ từ Phật cho mình khả năng để gánh tới từ từ. Còn mình tâm mình khởi khước từ trách nhiệm rồi, Phật cũng lấy lại: "Mày không chịu gánh thôi cho mày ngồi góc này, làm việc nho nhỏ cho vui, tu ít ít cho vui thôi, đừng có làm bậy được rồi, nằm góc đó." Nhưng mà nếu tâm mình gánh hết trách nhiệm với cuộc đời, Phật sẽ giao cho mình trách nhiệm, giao mình năng lực, giao cho mình cơ hội để mình chăm sóc được cho mọi người. Quan trọng về chút cái nội tâm này, gỡ ra được chút xíu đó thôi để cho ta đi tìm về cái vô hạn tuyệt đối.
[48:23]Rồi sau này khi ta đắc được đạo quả, thì trong cái Thể của cái mà nhiếp hết cả không gian và thời gian thì tự nhiên cái trí tuệ của ta nó cũng đi lùng vào sâu trong từng chi tiết trong không gian và thời gian đó luôn. Ví dụ như Đức Phật ngày xưa vậy, Ngài ngồi ở cõi này nhưng Ngài biết ở cõi Phật khác đang có vị Phật nào, giáo hóa ra sao, có những thị giả tên gì, biết chính xác luôn. Chớ những vị A La Hán khác không thể biết, không thể biết chi tiết trong các không gian, trong thời gian ở khắp nơi trong vũ trụ được, lớn quá, quá sức lớn, nhưng Phật biết hết. Bởi vì từ nhiều kiếp Đức Phật tu tập cái từ bi vô hạn, chúng ta cũng phải như vậy.
[49:04]Nhưng mà cái từ bi vô hạn là gì? Là cái điểm mà sư phụ vừa nói, cái tâm mình có sẵn sàng gánh cái trách nhiệm với tất cả mọi người hay không, hay là ta viện một lý do để khước từ trách nhiệm với với mọi người, là như vậy. Thì sư phụ làm cái luận án tiến sĩ cũng vậy, là nghĩa vụ con người trong luật pháp quốc tế và luật pháp Việt Nam. Chữ nghĩa vụ chính là trách nhiệm, đó chính là cái đạo lý đó. Nói là làm luận án về luật pháp nhưng thực sự đó cũng là là đạo lý, đạo lý rất nền tảng, rất cơ bản, rất sâu sắc.
[49:47]À gần đây ta hay nghe hay nghe nói về cái hiện tượng xuyên không. À có một người ở thời gian này nhưng lại xuất hiện ở một thời gian, thời điểm khác. Ví dụ họ chụp cái hình, nói ở trong cái thời điểm đó người ta mặc đồ này, tự nhiên có cái ông này ổng lại mang cái kiếng đó và ổng mặc cái áo đó đứng lọt trong cái đám đông. Vậy ông này không phải của thời điểm đó mà ổng là thời điểm đi bị đi ngược lại. Cái thời của ông là cái thời năm là sáu mấy, tại sao ông lại xuất hiện ở năm một ngàn tám trăm chín mươi mấy trong cái đám đông này? Như vậy ông này là người xuyên không. Người ta nhìn cái trang phục và đoán là như vậy.
[50:26]Hoặc là đôi khi người ta kể một câu chuyện, có một ông đi ngơ ngơ ngoài phố, công cảnh sát lại hỏi, ổng trình giấy ra thì cái giấy này nó cách đó là khoảng 60 năm. Thì ổng nói ổng mới trong nhà ổng đi ra, tự nhiên ổng đứng đây ổng cũng không hiểu tại sao. Ít bữa sau ổng bị xe tông chết. Thì ta cho rằng cái ông này bỗng nhiên lọt vào một cái thời gian khác. Người ta kể, những câu chuyện kể cũng không được kiểm chứng. Hoặc là máy bay bay lên rồi biến mất luôn, tới khi đáp xuống thì nó lại đã cách đó mấy chục năm. Người ta hay kể những câu chuyện trên mạng nhưng mà cũng tào lao. Đừng tin mấy câu chuyện đó. Vì sao vậy?
[51:00]Vì nó sai với nhân quả. Ta chỉ có thể quay ngược lại quá khứ bằng gì? Bằng trí tuệ, chứ không bao giờ quay ngược lại quá khứ bằng cái thân xác này, vì nó sai với nhân quả. Cái nhân ta đã gieo, cái duyên ta đã gieo nó đã định hình trong tương lai, ta không bao giờ quay ngược lại để thay đổi được nữa. Tại vì một điều, một cái nhân của ta nó ảnh hưởng rất nhiều người chung quanh ta, chứ nó không phải là một cái nhân ta gieo chỉ một mình ta hưởng, không có đâu. Ta gieo một cái nhân thì ảnh hưởng tràn lan tùm lum ra những người chung quanh mình. Nên không phải là ta quay ngược lại quá khứ, ta thay đổi cái nhân rồi mọi chuyện tương lai thay đổi,
[51:46]mọi chuyện nó xáo trộn thay đổi ngược lại, không có. Nhưng mà nhiều cái phim khoa học giả tưởng đang đi theo cái hướng này và thấy rất là lý thú, nhưng điều đó không đúng, không đúng với nhân quả. Cho nên ta chỉ quay về quá khứ hoặc đi đến tương lai bằng trí tuệ mà thôi nha.
[52:16]Ta có cái không gian kỹ thuật, ta có thời gian kỹ thuật, ta có cái không gian tâm lý và thời gian tâm lý. Không gian kỹ thuật là làm sao? Ví dụ thế này, ví dụ cái nhà đó 100 mét vuông rồi có 10 người ở. Cái con số 10 người là con số của kỹ thuật, đếm được. Cái diện tích nhà 100 mét vuông thuộc về kỹ thuật, đo được. Nhưng mà như vậy là chật hay rộng? 10 người ở trong một căn nhà 100 mét vuông là chật hay rộng, Đạt? Kiến trúc sư, theo tiêu chuẩn con là chật hay rộng? Hơi chật phải không? Sư nhớ hồi xưa Sài Gòn á, nhà bé bé mấy chục mét vuông mà ở mười mấy hai chục người á, chen chúc nhau mà ở mà rất thoải mái, rất vui.
[53:06]Bà con hàng xóm dưới quê lên làm đi học nghề gì cũng vô đó, dồn qua đó ở hết, mà vẫn vui như thường, vẫn rộng rãi như thường. Mà bây giờ con thì nói chật. Vì sao? Vì ta còn cái không gian tâm lý nữa. Như Đạt nó là kiến trúc sư thì nói theo tiêu chuẩn của kiến trúc, à 100 người 100 mét vuông ở 10 người là chật. Nhưng ta còn cái không gian bên cạnh là không gian tâm lý. 10 người đó mà rất yêu thương nhau, bản ngã bản ngã của ai nhỏ xíu à, đi ra đi vô không đụng, lúc nào cũng cũng thương nhau và thích có mặt bên cạnh nhau thì 10 người ở trong cái nhà rất là rộng, thấy rất thoải mái. Nhưng mà chỉ cần hai người thôi, trong 100 mét vuông thôi,
[53:55]ra vô liếc, lườm, cự, cãi, ai cũng ganh tị, cũng ngờ, cũng ghét, đủ thứ chuyện thì bản ngã ai nấy nó phình. Mỗi người cái bản ngã nó tới 120 mét vuông, dồn hai cái người đó vô trong 100 mét vuông đụng liền, chật. Ra đi vô chật chội, khó chịu. Ra vô dòm mặt nhau là ứa gan thì rất là chật. Ta còn bị cái không gian tâm lý nữa. Và bây giờ có nhiều người người nói cái thế giới này không đủ để nuôi 20 tỷ người, mà cái việc mà tăng dân số lên tới 20 tỷ người không còn xa nữa đâu. Hiện nay là mấy tỷ rồi? Tám tỷ hả con? Tám chín tỷ không? Tám chín tỷ gì đó, hiện nay vậy đó, thì thời gian mà nó nhảy lên tới 20 tỷ là không có xa.
[54:40]Và người ta ước tính nếu thế giới này có 20 tỷ người thì cái mức độ tiêu thụ về xăng dầu, về năng lượng, về lương thực và phá rừng gây ô nhiễm, trái đất gánh không nổi, nghĩa là trái đất gánh không nổi. Thú vật thì nổi, thú vật nó có tăng nhiêu tăng vì thú vật có vẻ không không tiêu thụ nhiều, không phá hoại môi trường và sống hòa hợp với rừng, nhưng con người thì không. Con người không chịu đựng ai hết trơn á. Mình ở trong nhà có muỗi bay vô cũng không chịu nổi. Cho nên ta ta rất là chật chội, con người rất là chật chội, khác với con thú ở trong rừng. Và thậm chí có những cái âm mưu giết bớt loài người để cho trái đất đừng quá tải.
[55:24]Có những âm mưu chính trị như vậy, mà nó mệnh danh là gì? Lương tâm của của của thế giới. Vì nếu để đông người quá thế giới gánh không nổi, hành tinh gánh không nổi thì cực kỳ nguy hiểm, sẽ dễ tận thế nên giết bớt đi để cho con người ít thôi thì không bị tận thế. Đó là tính theo kỹ thuật, phải không ạ? Đếm con số, đếm số nhiên liệu tiêu thụ, đếm cái số rừng bị chặt phá, con sông bị ô nhiễm, nghĩa là hải sản, cá bị đánh bắt, họ tính như vậy á. 20 tỷ người thế giới chịu không nổi, tận thế. Nhưng nếu 20 tỷ người đó mà đều biết mỗi tháng đi chùa Từ Tân nghe pháp, dự khóa thiền thì vẫn trái đất này vẫn còn rất là rộng, không sao hết.
[56:16]Nhưng mà tiếc rằng có mấy ngàn người dự khóa thiền à, cho nên trái đất này vẫn còn rất là chật.
[56:24]Nên đây là cái không gian tâm lý. À nếu ai cũng biết tu thì trái đất này vẫn rộng mà ta mong là loài người cứ tăng dân số lên.
[56:42]Thầy rất mong loài người tăng dân số lên.
[56:47]Thầy nói câu này mấy ông khoa học nghe ổng chửi chết á, thì ngược với cái sự tính toán của mấy ổng. Nhưng mà thầy mong như vậy là vì sao vậy? Loài người đông lên nghĩa là thú vật đầu thai lên nhiều hơn. Còn ta ghìm lại thì cái số chúng sinh kia họ còn nằm trong cõi chết, hoặc là cõi ma làm ngạ quỷ, hoặc vẫn còn nằm trong thú vật, tại vì ta kìm cái con số loài người lại mà. Nhưng nếu ta cho đầu thai lên hết, rất nhiều người được lên làm người. Và được lên làm người với cái cấu trúc bộ não đó thì họ có cơ hội học được đạo lý giải thoát hơn, có nhiều cơ hội để họ giác ngộ hơn. Nhưng với điều kiện họ phải có đạo đức,
[57:33]họ biết tu hành để không làm thế giới này trở nên chật chội và thiếu thốn. Vậy thôi, cần như vậy. Ta cần loài người rất đông nhưng phải biết tu thì thế giới này vẫn thoải mái để sống với nhau. Đó là tâm linh, nghĩa là không gian kỹ thuật và cái không gian tâm lý nó khác nhau như vậy. Thời gian cũng vậy, ta có cái thời gian kỹ thuật và có cái thời gian tâm lý. Mỗi lần mà sư giảng như vậy là khoảng tiếng rưỡi, à có người ngồi nói, "Trời ơi, sao nói hoài, mệt quá à." Nói, "Giờ ổng nghỉ cho rồi." Có không? Có, phải không? Đó, có những người nghĩ vậy. Nhưng mà có người thì tự nhiên nói, "Trời ơi, sao chưa chi hết trơn thầy nghỉ rồi?" Có không? Cũng có.
[58:20]Nịnh lớn quá đi à.
[58:26]Nhưng mà có một trường hợp này sư phụ không giải thích được, mà nghĩ tới bây giờ vẫn không giải thích được. Lần đó sư phụ giảng ngoài Hà Nội, ở chùa Tương Mai. Một cái đề tài gì đó sư phụ cũng quên mất rồi. Sư phụ giảng xong cái nhìn đồng hồ thấy một tiếng rưỡi, mà cái nội dung bài giảng mình cũng đã xong thì thôi đi xuống. Xuống rồi sư phụ cứ ngớ ngẩn hoài, cái cảm giác của mình ủa mới có 5 phút hà, chưa bao giờ bị cảm giác đó. Ngồi ngoài mới hỏi là mới hỏi mọi người sư phụ giảng bao lâu rồi? Nói dạ, thì máy đo là được một tiếng rưỡi rồi. Sư phụ hỏi còn sư phụ giảng như vậy là lâu hay mau? Nói dạ, sư phụ giảng cũng đủ thời gian.
[59:07]Nhưng mà tâm sư phụ lúc đó thật sự là mới vừa bước lên rồi lại bước xuống, có 5 phút hà. Nghĩ hoài nghĩ mãi cảm giác... Lúc mới nhớ trong kinh Pháp Hoa có lần Đức Phật mới nói là trong hội chúng đó, quý vị nghe qua một thời giảng rồi mới cảm giác như vừa mới ăn một thời cơm vừa xong, mà thật ra nó đã trải qua bao nhiêu tiểu kiếp. Là cái cái khái niệm rất kỳ lạ của thời gian. Mà lần đó sư phụ trải nghiệm đến bây giờ vẫn không hiểu, đến giờ mỗi lần nhớ lại cái đó cũng không hiểu. Như vừa rồi đêm giao thừa sư phụ giảng cái bài Tứ Niệm Xứ 4, bài đó giảng cũng gần 2 tiếng rồi hà, gần 2 tiếng, gần 2 tiếng.
[59:51]Thì có người mới nói ủa, con nghe giống như mới 15 phút, thấy cảm giác mới 15 phút hà. Nói trời! Sư phụ giảng gần 2 tiếng mệt muốn chết mà nói 15 phút gì nữa. Đó gọi là cái thời gian tâm lý, thời gian tâm lý. Còn khi ta ngồi thiền cũng vậy. Khi ta ngồi thiền mà khi tâm ta chưa yên, ngồi cứ liếc liếc đồng hồ hoài. Trời sao lâu quá! Sao lâu quá nãy giờ mới có 20 phút rồi.
[1:00:18]Nhưng mà khi ta tâm ta yên thì cứ cầu mong đừng có tới giờ. Cầu mong thôi đồng hồ đi chầm chậm lại giùm, cho ngồi nữa. Sao mà đi mau quá mới đó mà muốn gần hết giờ xả thiền rồi. Đó, mình cứ cầu mong cho đồng hồ đi chầm chậm lại giùm để được ngồi được thêm, vì tâm mình yên. Cái đó là thời gian tâm lý. Rồi có nhiều người đi tới hết tới giờ xả thiền rồi mà
[1:00:43]tiếc tiếc muốn ngồi thêm. Nhưng mà thôi vì lúc đó cái tiếng chuông báo xả thiền đại chúng xả là mình phải xả. Đó là gọi là thời gian, thời gian tâm lý là vậy. Mà cái thời gian tâm lý này thì nhiều cái nhà toán học cũng có nói tới. Nói ví dụ như mình bị phạt, mình thấy thời gian rất là dài. Nhưng mà hai người, hai người yêu ngồi cạnh với nhau trong ghế đố, ghế đá công viên, ngồi 3 tiếng đồng hồ rồi mà chưa chịu đi, nói mới ngồi đây mà. Nó là cái thời gian tâm lý là vậy. Và nên ở đây ta để ý điều này chút. Ví dụ cái người bị đọa địa ngục,
[1:01:26]họ đọa chừng ngày thôi
[1:01:30]là họ đã cảm thấy sao? Một ngày dài hơn thế kỷ. Tại bị đánh, bị cắt, bị đập, bị đau, bị nung trong một cái thứ hôi hám, tối tăm. Thấy cái gì cũng mờ mờ và toàn là đau khổ, khổ đói khát. Thì chỉ cần một ngày thôi là muốn chết rồi, mà chết cũng không được vì hết chết rồi, chết rồi đâu chết nữa. Nên cái thời gian của chúng sinh dưới địa ngục là dài vô tận vì đau quá. Ngược lại lên cõi trời thì sao? Mọi thứ thơ thới, cảm giác nhẹ nhàng, an lạc, hạnh phúc. Ánh sáng, mây, âm nhạc, thậm chí có thức ăn. Mọi điều nó quá sung sướng. Nên 100 năm trôi qua rồi, trời ơi mới đây 100 năm rồi cái họ thấy rất là nhanh.
[1:02:15]Nên cái khái niệm thời gian ở địa ngục và cõi trời nó khác nhau là vậy. Chúng ta hay nghe kể câu chuyện, ồ ngài mới ở có 3 ngày dưới đây tụi con đi mất 300 năm. Là cái cái cái ngày ngắn là vì sao? Vì hạnh phúc quá. Còn nói ông đọa Vô Gián địa ngục, thấy thật ra chừng năm thôi là muốn chết rồi. Một năm thôi là đã thấy cái nỗi đau nó vô tận, chịu không nổi. Ở đây ta có cái gọi là thời gian, không gian của tâm lý. Nó khác với cái thời gian, không gian kỹ thuật, có con số để đo, khác nhau như vậy.
[1:02:52]Rồi ví dụ bây giờ,
[1:02:58]cái người ở
[1:03:02]trái đất này, người cao lắm là chừng 2 thước,
[1:03:09]rồi ta cân nặng cỡ đó hơn 100 ký. Sống vậy là thôi cũng đã đuối rồi đó ha. Chứ thường thường là là là là sáu mấy, bảy mấy thôi, người gọn gọn thì bốn mấy, năm mấy thôi. Như vậy là vừa để sống. Nếu to hơn nữa mình chịu không nổi vì cái sức nặng của vật lý, sức nặng của xương, của thịt. Là mình chịu không nổi. Nên trong cái phim mà King Kong nó bự như cả một tòa nhà, mà nó nhảy từ ngọn núi này qua ngọn núi kia, sau này các nhà khoa học mới tính toán mấy ông làm phim ổng không biết về vật lý. Vì với cái sức nặng của một con King Kong mà nó bự bằng cả tòa nhà mà nó nhảy nó đạp một cái như vậy, thì cái lực mà xương nó phải chịu
[1:03:49]gánh cái khối lượng rớt xuống đất nó gãy xương nó rồi. Nó không thích hợp. Giống như khủng long vậy, khủng long ta tìm được những bộ xương rất là to. Vào cái thời đại 60 triệu năm trước cái thế giới này đang bị cai trị bởi khủng long, những loài nó rất là to. Vì trong cái thời đó đó cây cũng rất là lớn. Thức ăn rất là nhiều và nó thích hợp cho cái loài khủng long to lớn để xuất hiện. Nhưng vì nó to quá, tự nó phải diệt vong, nó không tồn tại được. Không thích hợp với cái môi trường sống của trái đất như thế này. Cho nên để có thể tồn tại thôi cỡ con người mình. Voi là quá sức rồi, voi là bây giờ cũng bắt đầu diệt chủng từ từ vì cũng to quá.
[1:04:31]Cho nên ta vừa vừa thôi cỡ này, nhiêu đây để sống, lao động, học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại được rồi chứ đừng đừng có nhiều quá. Nhưng ở chư Thiên thì sao ạ? Chư Thiên cái thân của mỗi người, có những vị như ở Phạm Thiên thân họ bằng cái núi. Thì họ ở cõi nào?
[1:04:51]Mình với cái kích thước này mình ở trên trái đất này. Chư Thiên mỗi người cái thân họ bằng một quả núi thì họ ở cái trái nào? Nó thuộc về một khái niệm khác nữa. Mà ta đừng nghĩ chư Thiên mang cái thân vật lý này bự bằng con King Kong như một tòa nhà, không phải. Thân ngài còn lớn hơn nữa, lớn bằng cả một trái núi. Nhưng mà không có nặng, vì sao? Vì đó là sự hội tụ của một loại năng lượng. Nhiều khi người ta nói rằng đó là năng lượng tối. Dark matter, một năng lượng tối. Nhưng mà thôi, cái khái niệm đó khoa học muốn giải thích cũng không thích hợp, nhưng ta hiểu như nó một dạng tụ hội của năng
[1:05:28]lượng, chứ nó không phải là cái thân xác nặng nề này. Nên các ngài tự tại, to lớn hơn chúng ta. Còn chúng ta bị ràng buộc bởi cái thân vật chất, nên là nặng nề rồi bị bị ràng buộc, bị hạn chế. Còn chư Thiên thì rất là to lớn, lớn là bởi vì cái thân ngài chủ yếu bằng cái sự hội tụ của năng lượng, ta không ta không đo được cái cụ thể. Và với cái thân to như vậy, với cái thân to mà tụ hội bằng năng lượng như vậy thì khái niệm về không gian của các ngài cũng thay đổi. Khái niệm về thời gian của các ngài cũng thay đổi, khác với chúng ta. A! Bây giờ bắt đầu chúng ta mới thấy nè. Hồi nãy chúng ta nói có hai loại:
[1:06:14]không gian là không gian kỹ thuật và không gian tâm lý. Nãy ta cũng nói về cái kỹ thuật là cái thời gian, cái thời gian kỹ thuật và thời gian tâm lý. Bây giờ bắt đầu ta nghe tới một loại không gian của cõi giới khác, thời gian của cõi giới khác. Khác nữa, bắt đầu khác nữa. Ở cõi này thì mình nghe nói hai loại thôi: không gian kỹ thuật và không gian tâm lý, thời gian kỹ thuật và thời gian tâm lý. Nhưng bước qua cõi trời là cái không gian, thời gian khác nữa, vì sao? Vì thân của các ngài không phải giống như ta bằng vật chất, mà thân các ngài to lớn và là sự hội tụ của năng lượng. Khái niệm lớn nhỏ của các ngài khác với các chúng ta.
[1:06:55]Và khái niệm thời gian dài hay ngắn của các ngài đối với chúng ta cũng khác luôn, nên hai cõi rất khó tương tác. A! Nhớ giùm sư phụ một điều nha: cõi trời và cõi chúng ta rất khó tương tác. Không giống như ta là cứ lên mạng là tương tác nghe, bấm like, bấm dislike ì xèo, không có đâu. Vì khái niệm không gian các ngài khác, khái niệm thời gian các ngài khác với chúng ta, nên các ngài rất khó tương tác với chúng ta. Nên nhiều người mới hỏi ông trời đâu cho tôi thấy đi tôi tin. Rất khó thấy, vì ta với ngài không gian và thời gian nó khác nhau, đi theo hai cái dòng khác nhau, rất khó tương tác. Ngài muốn bấm like cho ta cũng rất khó chứ không phải dễ.
[1:07:36]Còn ta thì dĩ nhiên không bấm like cho ngài được rồi. Trên đó cũng có mạng internet, giờ này sư phụ nghĩ trên đó chắc cũng có rồi, mình không vô mạng các ngài được. Vì khái niệm không gian khác, thời gian khác và password cũng khác. Mạng mình là mạng Facebook, còn ngài face gì đó chứ không phải Facebook. Ngài Face Face hay sao đó, chứ không phải Facebook. Ta không tương tác được. Thì bây giờ nói trời sao không có thấy ai phù hộ, không thấy ai hiện ra? Rất khó tương tác. Nhưng sư phụ vừa nói cái chữ khó chứ không phải là hoàn toàn không có. Không phải là hai cõi hoàn toàn tách biệt, không tương tác, nhưng rất khó.
[1:08:14]Các ngài muốn tương tác với chúng ta cũng cực, vì khái niệm thời gian và không gian khác nhau hẳn luôn. Nên các ngài với ta rất khó tương tác. Các ngài muốn tương tác với chúng ta rất là khó. Nhớ giùm sư phụ điều này. Vậy thì khi nào các ngài tương tác với ta? Vậy thì khi nào các ngài mới chịu cực tương tác với ta, gia hộ chúng ta, phù hộ chúng ta? Khi nào? Khi nào chúng ta xứng đáng nha, khi nào chúng ta xứng đáng các ngài nhìn xuống: "Ờ, thấy con nhỏ này được à, khóa thiền Từ Tân nào cũng đi đàng hoàng, ngồi đủ giờ, không có trốn phải không, không có trốn đi đám cưới rồi cái nọ ví dụ vậy. À, không lý do, dự rất là đều, nghe pháp rất ngoan,
[1:09:05]về nhà tu hành làm phước là cái tâm sáng quá là các ngài bị thúc đẩy. Rồi các ngài vượt qua cái rào cản giữa hai cõi để theo dõi ta, gia hộ cho ta, dìu dắt cho ta." Các ngài vượt qua được cái đó, à. Chứ còn bình thường cái hai cõi rất khó tương tác nên đa số là các ngài bỏ qua và ta tự bơi với cuộc đời của mình. Nhớ ta tự bơi với cuộc đời của mình. Ta gieo nhân thì ráng mà gặt quả, đừng trách ai. Ta khổ hay sướng tự mình tạo lấy cho mình theo luật nhân quả. Luật nhân quả khách quan, công bằng và lạnh lùng chi phối tất cả. Ta ráng gieo nhân rồi tự mình nhận lấy quả, không ai lo cho ta cả. Nên cái việc mà ta cầu nguyện thần thánh nhiều khi ít khi linh nghiệm là như vậy.
[1:10:06]Ít khi linh nghiệm là vì sao? Vì hai lý do. Một, vì hai cõi rất khó tương tác do cái tính chất của không gian và thời gian khác nhau xa quá. Lý do thứ hai, ta không xứng đáng để cho các ngài quan tâm. Vì sao? Vì các ngài chỉ quan tâm những ai dự khóa thiền chùa Từ Tân đều đặn thôi, ngoài ra không quan tâm nhiều.
[1:10:41]Mấy người mà hôm không có không có dự khóa thiền từ thứ Sáu, thứ Bảy là có nhột không kìa? Nãy giờ nói hoài không biết có nhột không?
[1:10:53]Mệt chưa? Cái này thời gian này cũng hơi bị méo đấy. Để ý người bên cạnh mình nha, nếu ai cái đầu ngã ngã ngã mình đỡ giùm người ta nha. Vì cái bài này nó nguy hiểm, cái bài này nó làm đầu người ta quẹo từ từ hết à. Bây
[1:11:14]giờ bắt đầu đi tới khái niệm khó nữa, chỗ này mà cái đoạn sau này lại cực kỳ dễ ngủ nữa nè. Nha, ráng thì nếu mà không nghe được thì thôi cứ ngủ, tại cái đoạn sau này nó hơi khó. Tằng hắng lấy giọng đàng hoàng tại vì đoạn sau này bắt đầu khó á.
[1:11:36]Không gian trải rộng vô biên nhưng có một chỗ tụ hội.
[1:11:44]Thời gian trôi dần vô tận nhưng có một điểm tụ hội. Ngủ chưa? Chưa ngủ thì nghe tiếp nha, rồi.
[1:11:58]Cái chỗ mà không gian vô tận có một chỗ tụ hội, thời gian trải dài vô tận có một chỗ tụ hội, chỗ đó là ở đâu? Niết bàn. Niết bàn.
[1:12:15]Đó là lý do mà chư Thánh khi đắc đạo thì nhập Niết bàn đến nơi cái chỗ mà tụ hội của toàn bộ không gian và thời gian nên các ngài trở thành tất cả. Vì tất cả chúng sinh, tất cả cõi giới đều ở trong không gian và thời gian. Và nhiều cõi giới, cõi trời hay địa ngục, cõi người gì cũng đều trong không gian và thời gian. Và không gian vô tận có một chỗ tụ hội, thời gian vô tận có một chỗ tụ hội là Niết bàn. Nên các vị nhập Niết bàn rồi trở thành tất cả chúng sinh, tất cả pháp giới, vũ trụ. Ta nghe cái này thấy đẹp không? Và càng hiểu thêm một chút, ta càng thấy tôn kính những cái bậc giác ngộ nhiều hơn nữa.
[1:13:06]Và nhờ hiểu hơn, tôn kính hơn nên khi ta lễ lạy các ngài với tất cả cái lòng thành kính của mình và ta thêm được phước. Vì nếu ta lễ lạy hời hợt, phước ta ít. Nhưng khi ta lễ lạy với lòng thành kính cao tột, ta được phước rất nhiều. Mà vì sao ta lễ lạy các ngài với lòng thành kính cao tột? Vì ta hiểu được càng lúc càng nhiều ở những chỗ sâu xa, mầu nhiệm này. Đó. Thời gian vô tận có một chỗ tụ hội, không gian mênh mông vô tận có một chỗ tụ hội, đó là Niết bàn như vậy.
[1:13:48]Đường vào Niết bàn là gì, đường nào?
[1:13:57]Đường tứ thiền. Nhập từ sơ thiền, nhị thiền, tam thiền, tứ thiền, chứng được tam minh thì ta đến được chỗ Niết bàn. Đó là con đường để đi vào Niết bàn, tứ thiền. Nhưng mà muốn đi được cái con đường từ sơ thiền, nhị thiền, tam thiền, tứ thiền cho tới Niết bàn thì ta phải biết gì? Đầu đường. Vì nếu không biết đầu đường, mình đi lung tung. Đi lung tung không bao giờ mà đi đúng con đường để đến Niết bàn được vì mình không biết đầu đường nằm ở đâu. Đi hết kiếp này tới kiếp kia, vất vả tu hành bao nhiêu công sức, không có kết quả vì không biết được cái đầu đường ở chỗ nào.
[1:14:47]Nhưng cái quan trọng làm sao tìm được đầu đường để bắt đầu đặt chân chân trên cái đạo lộ thiền định. Đứng biết được con đường rồi, biết được đầu đường rồi, đặt chân được trên cái đạo lộ thiền định thì ta đi sẽ có ngày tới. Chỉ sợ ta đi lung tung. Mà cách Phật đã xa, cái người đi lung tung nhiều lắm. Vất vả cả một đời tu hành không có kết quả vì đi lung tung không tìm thấy đầu đường. Rất là đáng thương.
[1:15:26]Cái đầu đường nằm ở đâu?
[1:15:33]Đầu đường nằm ở đâu?
[1:15:45]Đầu đường nằm ở chính mình. Không phải ở bên ngoài, nằm ở chính mình. Chính mình nằm ở đâu? Chính mình còn hỏi ở đâu nữa, hỏi ăn ba gậy. Bởi các thiền sư ổng làm biếng trả lời, ổng cứ đập không à. Mà ổng đập thì mình lại càng không hiểu. Ừ. Cái người mà tu tập thiền định đúng phương pháp,
[1:16:19]có đủ công đức thì lần lần
[1:16:27]có cái trạng thái gọi là buông bỏ hay buông lỏng. Ví dụ như khi ta thường hay quán thân này là vô thường, thường hay quán vậy. Quán kỹ thân này là vô thường thì ta bỏ cái chấp thân. Đúng không à?
[1:16:49]Trả lời giùm cái đúng hay không nha. Cái này tôi cần phải trả lời cái chữ đúng hay không. Đừng vỗ tay. Đúng không? Đúng rồi. Thì bây giờ ta nói nè, thân này vô thường, ta quán thân này vô thường thường xuyên, nhiều ngày tháng thì ta bỏ được cái chấp thân.
[1:17:09]Đó là ta đang nói trên lý luận nha, mà nói vậy là đúng chứ không sai. Nhưng nó phải hiện ra trong cái kết quả của sự dụng công thiền định. Chứ không phải nói à tôi quán vô thường bây giờ tôi không chấp thân nữa. Nghe nói nghe người nào nói câu đó, biết người này vẫn chỉ dừng trên lý luận mà không có thực hành. Vì sao vậy? Vì cái người mà có thực hành thì ngay khi không có chấp thân, bỗng nhiên họ xuất hiện một trạng thái buông lỏng toàn thân. Buông lỏng toàn thân. Buông lỏng toàn thân mà thân không hề rũ xuống như thế này, còng lưng. Vẫn ngồi ngay ngắn nhưng cảm giác buông lỏng rất là rõ, tự nhiên thân mình buông lỏng, mềm mại như là thư giãn
[1:17:59]nhưng mà ngồi rất là vững vàng vì nó có cái nội lực nó xuất hiện, nhưng mà cảm giác buông lỏng nó hiện ra rất là rõ. Nó là kết quả của cái mà không chấp thân. Nên khi ta nói, ta quán thân vô thường thì ta đạt được cái ý niệm không chấp thân. Nhưng nếu ta đạt được cái ý niệm không chấp thân thì nó phải hiện ra cái kết quả của sự dụng công trong nội tâm là cảm giác buông lỏng toàn thân.
[1:18:31]Nên khi chúng ta ngày đêm ta hay nhắc mình thân này là vô thường để ta đạt được cái không chấp thân. Mà người nào ngang chỗ không chấp thân dừng lại nói: "À dạ, tui quán thân vô thường nên tui không chấp thân." Mừng ngang đó, biết người này chưa thuần thục công phu. Quán vô thường cũng không kỹ, vì sao? Vì nó không hiện ra cái bước thứ ba là một cảm giác rỗng rang, buông lỏng toàn thân, thư giãn, buông xuống tự nhiên nhẹ nhàng chứ không phải mình cố ý. Rồi ta quán gì? Tâm này vô thường, thế giới này vô thường. Thì khi quán cái tâm vô thường, thế giới vô thường thì nó được cái bước thứ hai là gì?
[1:19:14]Không chấp, đúng không à? Không chấp tâm, không chấp ngoại cảnh thế giới. Được chưa? Đúng chưa? Trả lời đi. Đúng chưa?
[1:19:28]Đúng, nhưng nó phải có cái bước thứ ba là làm sao? Một cảm giác cũng buông lỏng toàn tâm.
[1:19:39]Mà cái buông lỏng toàn tâm là buông lỏng cái gì? Buông lỏng cái điều khiển hơi thở, buông lỏng cái cố biết hơi thở. Mà Phật gọi là hành uẩn là vô thường, thức cũng là vô thường. Sắc là vô thường, thọ là vô thường, tưởng là vô thường, hành là vô thường, thức là vô thường. Điều khiển hơi thở là thuộc về hành ấm, biết hơi thở thuộc về thức ấm. Thì khi ta mà buông lỏng cả tâm thì ta không điều khiển, mà cũng không cố biết, nhưng hơi thở rất là rõ ràng. Và nó phải hiện ra cái bước thứ ba là buông lỏng toàn tâm. Tâm cũng rớt xuống luôn. Ta biết thân là vô thường thì ta không chấp thân, nó hiện ra cái kết quả thứ ba là buông lỏng toàn thân.
[1:20:32]Ta biết tâm này vô thường, thế giới là vô thường thì ta không chấp tâm và không chấp thế giới, và nó phải được cái bước thứ ba: buông lỏng toàn tâm. Khi ta buông lỏng luôn cả thân cả tâm thì chính mình nó hiện ra. Nơi mình ở chỗ nào nó nó hiện ra. Và cái hiện ra được cái cái chính mình hiện ra, đó là đầu đường để mà nhập định. Đó là đầu đường.
[1:21:00]Nên để cái là tìm thấy được đầu đường này là cả một quá trình rất dài của công đức, của đạo đức, của công phu thiền định, gì đó. Và đây là một điều đặc biệt nữa: Mỗi ngày ta tu tập ta đều tác ý gì? Ba tâm hạnh căn bản. Một là gì? Tôn kính Phật tuyệt đối, yêu thương chúng sinh vô hạn và khiêm hạ tột cùng. Khiêm hạ tột cùng là gì? Thấy mình như cỏ rác cát bụi mà thôi. Chính cái thứ ba này là cái giúp cho ta tìm được chính mình. Vì sao vậy? Vì khi ta tìm được chính mình, ta thấy rõ điều thứ ba.
[1:21:46]Tìm được chính mình rồi, phát hiện rõ ràng: Mình chỉ là cát bụi cỏ rác mà thôi. Trước đây ta phải tác ý, ta phải tác ý, phải tự nhắc là do do cái rồi có cái ông đó ổng gầy gầy ốm ốm, ổng ép tui phải tự thấy tui là cát bụi cỏ rác, chứ tui là người ngon lành lắm chứ. Nhưng mà có cái ông gầy gầy ốm ốm xấu xấu, há, ổng cứ bắt tui là phải tự nghĩ mình là cát bụi cỏ rác, nghe lời ổng mà ráng ráng tác ý như vậy, ráng nghĩ như vậy. Đến một ngày ta tìm được chính mình thì mới thấy ông đó ổng nói đúng, mình đúng chỉ là cát bụi cỏ rác mà thôi.
[1:22:35]Vì vậy khi cái người tìm được chính mình rồi, họ rất khiêm hạ. Vì thấy rõ ràng, tìm được chính mình rồi, thấy mình chỉ là cát bụi cỏ rác. Thấy rõ. Giữ cái điều mà tự nó nó không cần phải tác ý mà phải cố gắng gắng gượng mà gọi là tác ý khiêm hạ, mà tự nó là khiêm hạ vì thấy rõ ràng mình chẳng là gì cả, chỉ là cát bụi cỏ rác mà thôi. Nhớ giùm nha. Ừm.
[1:23:07]Hôm nay ta học bài Pháp Số nói về hai cái cặp phạm trù cực kỳ quan trọng là không gian và thời gian. Thì ta đã đi qua nhiều cái định nghĩa, nhiều tính chất, nhiều quy luật, nhiều khái niệm, bây giờ còn sót lại một cái lời nguyện. Ta còn đi trong luân hồi sinh tử là thế nào ta cũng còn gắn với không gian và thời gian. Ta đang ở một nơi nào đó và ta đang ở tại một thời điểm nào nào đó. Và nguyện rằng nơi nào ta có mặt, lúc nào ta có mặt thì chỉ có tình yêu thương nha, chỉ có sự phụng sự, cống hiến cho tất cả chúng sinh.
[1:23:55]Nơi nào ta có mặt, lúc nào ta có mặt thì chỉ có một cái tâm nguyện là gì? Là hoằng dương Phật Pháp. Nơi nào ta có mặt, lúc nào ta có mặt chỉ có một tâm nguyện: xây dựng thế giới này thành một tinh cầu giác ngộ. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:24:23]Ngồi thiền hay bị khô cổ họng và mồ hôi chảy rất là nhiều, có cảm giác một luồng khí nóng từ cổ xuống sống lưng. Nhiều khi những khí lực nó chạy do ta cũng chưa có ổn định hết cái khí lực của mình nên hay có hiện tượng này hiện tượng kia. Và sau khi ngồi thiền một thời gian mà nếu giống như ta đắc được cái nội lực á, nó còn nhiều hiện tượng lạ nó xảy ra như vậy. Nó làm cho ta khỏe mạnh hơn, nhưng nhớ đừng quan tâm. Nó đều là những cái ngõ cụt, những cái nó dẫn mình đi ra khỏi chính mình, dẫn mình rời xa khỏi chính mình. Biết rồi thôi, không có. Chị gái con thường xuyên nằm mơ bị đỉa bám đầy người, trong cuộc sống hay nổi nóng.
[1:24:59]Đấy là cái nghiệp, nghiệp toàn thân và cái nghiệp này có thể đưa đến tâm thần nếu không biết sám hối kỹ á, không biết làm phước, sám hối.
[1:25:14]Ba con mất bốn năm, mẹ con muốn đi bước nữa, tụi con không chịu, nhưng mẹ con về ở với cha dượng. Giờ làm sao Sư phụ lôi lại giờ con? Trời ơi, hỏi vô duyên quá à. Mấy chuyện này cũng hỏi Sư phụ. Trời ơi trời.
[1:25:36]Hương linh mẹ con đã gửi ở chùa ở Bà Điểm, Tàu, nhưng con nằm mơ thấy mẹ con ở nơi nào đó chắc không phải chùa, mẹ con bị đói khổ, đòi ăn. Đoạ nghiệp ngạ quỷ rồi. Lúc chết mẹ con không đi được, nằm một chỗ. Đã từ lúc còn sống là đã phước đã cạn. Mấy sư phụ nói mà: 95% chúng sinh chết đều làm ngạ quỷ, ma đói. 95% chứ không không có ít. Vì lúc sống ta hưởng hết phước của mình, ít có ai mà khi chết vẫn còn phước dư. Đa số người ta hưởng, thậm chí có người tới 30 tuổi thấy mình làm được ít tỷ đã nghỉ hưu để tận hưởng cuộc sống, hết phước luôn. Và đến khi chưa chết phước đã hết rồi, bắt đầu mới khổ, bắt đầu mới hối hận:
[1:26:20]Phải chi về hưu trễ trễ chút, còn có thời gian cày kiếm tiền thêm, cũng chỉ biết kiếm tiền chứ không biết kiếm phước. Còn người Phật tử mình hiểu đạo, mình phải làm phước cho tới khi còn thở, hết thở thì qua kiếp kia làm phước tiếp, thì mới không bị nghiệp ngạ quỷ. Đa phần chúng ta hết phước sớm quá, lúc còn sống phước đã hết, chết là chắc chắn làm ngạ quỷ.
[1:26:45]Thấy tội, không biết sao giờ. Giờ mình có hồi hướng làm phước hồi hướng cũng chỉ được một phần nhỏ, không nhiều. Cái sợ nhất là chưa chết mà đã hết phước thì chắc chắn chết đọa luôn.
[1:27:05]Ngoài nhà ngoài quê con có thờ Phật, nhưng con đi vô Sài Gòn làm ăn không ai thắp hương được, bây giờ con phải làm sao? Thì con suy nghĩ giùm Sư phụ nha, đừng bắt Sư phụ suy nghĩ giùm mấy chuyện này. Nhiều người có những chuyện rất cá nhân, mình có thể tự suy nghĩ được, đừng bắt Sư phụ phải suy nghĩ mấy điều như thế này. Chuyện nó quá nhân quá đi. Làm sao ngoài nhà có ai thắp hương? Nha, làm sao mình có thờ Phật? Hỏi Sư phụ chi mấy chuyện đó. Có nhiều người hỏi Sư phụ không trả lời để tự suy nghĩ. Mấy điều đó không đáng để hỏi.
[1:27:44]Cái Địa Long á thì dùng cho thai nhi, bà bầu thai nhi rất là tốt, làm cho đứa bé sau này sinh ra ít có bị bệnh vặt. Nhưng mà Holy Wort á thì không. Tại trong Holy Wort nó có cái đương quy ở trỏng á, đương quy nó hơi nóng. Nên nên đừng dùng cho bà bầu. Dùng Địa Long khác thì được. Còn Holy Wort sau này thì Sư phụ có kêu điều chỉnh lại, hạ thấp cái đương quy xuống thì sẽ dùng được. Còn hiện nay, cái mà mấy cái Holy Wort cũ có cái lượng đương quy nó tới 10 g thì khoan, đừng dùng cho bà bầu.
[1:28:23]Ngồi thiền khí công con tác ý vào đốt xương cùng khoảng một tháng thì phần vùng lưng gần đốt xương đốt không... Không biết chữ gì đọc không ra: đau rát nóng. Bị sai là do con dằn ép quá, dằn ép quá. Nóng là chứ nó nhẹ nhàng lắm, nó tạo một cái nội lực nhẹ nhàng nhẹ nhàng lên. Bệnh lao phổi có điều trị được hay không? Uống thuốc Tây nhiều làm người mệt. Cứ giữ cái phác đồ đúng ấy nha, đúng với bên của Tây y, nhưng ta uống kèm thêm những cái khác, ví dụ như Địa Long trị lao phổi cực kỳ hay. Đây là mình rút ngắn cái phác đồ đó lại.
[1:29:03]Sau khi bị F0, người con cứ lờ đờ, cảm thấy bị mất phương hướng và không tìm thấy động lực sống. Nhờ Sư phụ la cho con vài câu để con tỉnh lại. Bó tay con luôn. Nó bị sương mù não á. Cái những cái khái niệm quá khứ của mình nó bị mất. Có nhiều người nói: Không biết mình trước đây mình có yêu ai không? Hình như quên mất rồi, không còn nhớ mình đã từng yêu ai không. Rồi có người nói đùa, đi vô ăn tiệm xong đứng lên đi về luôn tại quên trả tiền. Bà chủ quán bả kêu theo bả thối tiền lại thì bả cũng mới bị bệnh xong, bả cũng không nhớ mình trả tiền hay chưa nữa. Thế nên con bị mất cái động lực để sống là cũng do cái sương mù não.
[1:29:39]Thôi con cứ niệm niệm Phật nha, niệm Phật xin cho con lấy lại động lực sống, chứ Sư phụ la con vô ích à, cũng không có tỉnh lại đâu. Có đánh cho mấy cây thì may ra.
[1:29:58]Nếu mà mà trước đây đó, mình có tập cái khí công đều, rồi có dùng Địa Long, thì khi sau cái COVID, có khi mình cũng bị thoáng quên nhưng mà cũng không nặng, rồi sẽ phục hồi lại. Mà nhớ vậy, âm tính rồi vẫn chưa phải hết COVID, âm tính rồi virus nó còn trong nội tạng á, nó hành mình thêm cả năm nữa á. Nên cứ phải tiếp tục dùng thuốc thiên nhiên cả năm, một hai năm. Nhưng sau đó thì hết bệnh vặt, sau đó nó cải tạo cơ thể mình. Có người bị COVID xong lên 5 kg, sư phụ bị COVID xong xuống 6 kg, còn có người lên 5 kg, hay thiệt, không hiểu sao người ta ốm mà người ta lại lên, hay thiệt.
[1:30:40]Con ngồi thiền hơi thở nhẹ, tâm trống, vọng tưởng lắng, hơi thở con chỉ ở mũi, và con đang ở giữa không gian thênh thang rộng lớn vô định, con hòa vào không khí. Chết rồi!
[1:30:53]Cái mà thấy mình mênh mông trống không như không khí là đang đi vào ngõ cụt nha, lại không tìm thấy chính mình. Mà nhất là hơi thở ở mũi là sai, sau này bắt đầu não nó hư dần hư dần, cho đến khi tâm loạn trở lại. Rồi, nó phải ở dưới chứ không phải ở trên mũi. Trên mũi là một loại ngõ cụt. Mặc dầu lúc đó rất là thênh thang, rất dễ chịu, trống không, nhưng đó là một loại ngõ cụt, làm cho mình cứ hướng ra ngoài. Hôm qua sư phụ có nói có hai loại làm tâm ta hướng ra ngoài: một là mắt mình nhìn ngoại cảnh, cứ nhìn rõ rõ rõ ngoại cảnh là tâm mình chạy ra ngoài. Cái thứ hai là trong thiền định, tâm mình yên rồi tâm mình trống
[1:31:28]không, rồi mình cũng chiêm ngưỡng cái trống không đó, cũng là một loại hướng ra ngoài, cả hai đều làm cho não mình căng thẳng, và làm sau này bị bệnh hết, bị bệnh về não hết, hư não hết. Nhớ phải tìm được chính mình, nhớ tìm được chính mình, để thấy mình chỉ là cát bụi mà thôi. Rồi.
[1:31:53]Con ngồi thiền được khoảng thời gian 10 đến 45 phút thì con bị loạn hơi thở và thường bị căng dây thần kinh ở khu vực đầu. Đó là do dụng công còn sai. Chớ người ta ngồi càng lâu thì tâm càng yên, còn mình ngồi lâu cái bỗng nhiên tâm bị loạn là do cái dụng công có một cái gì sai trong đó đó. Nói khơi khơi vậy thì sư phụ không biết để mà chỉ, nên phải hỏi rất, phải nói rất kỹ. Nhiều khi những cái dụng công bí mật trong tâm mình không ai biết để chỉ, mình sai không ai biết để chỉ, đó là cái đáng thương của chúng sinh tu hành đó. Dụng công sai rồi mà ở bên trong nội tâm mình ai biết đường đâu mà nói mình sai.
[1:32:26]Mình làm bên ngoài người ta còn thấy người ta rầy, còn mình dụng công bí mật bên trong mà cái sai nó chỉ đường tơ kẽ tóc à, rất là nhỏ. Nên mới nói là con ngồi đến 40 phút 45 phút bắt đầu con bị căng đầu, vì trước đó dụng công sai, mà cái dụng sai công sai nó tế nhị vô cùng. Hỏi ra nói đúng là: "Dạ, con biết toàn thân, biết hơi thở, không điều khiển", nói y như sư phụ, nhưng nó có thêm chút sai kèm theo bên cạnh. Mình không thấy mình sai, bên ngoài không ai thấy mình sai để để sửa. Đó là cái đáng thương đó. Cho nên ta phải thường lễ Phật cầu nguyện dữ lắm, lễ Phật sám hối cầu nguyện. Vì những cái sai bí mật chỉ có tự mình biết mà gỡ ra,
[1:33:04]chỉ được sự gia hộ Phật biết mà gỡ ra, chứ sư phụ cũng không nói hết được.
[1:33:16]Cái này bị hoài: Ba con mất trong đại dịch COVID được đi hỏa táng, mà hũ tro cốt đó không biết có phải ba con không? Giờ làm sao? Sư phụ cũng không biết luôn ha, biết chết liền. Bảo đảm thế nào cũng lẫn lộn, nhiều quá. Rồi hốt tro ra rồi bỏ vô hũ này, người này hũ rồi bỏ kia, bảo đảm. Thôi kệ, ai chết mình cũng thờ giống như ba mình, thì ba mình chắc cũng có ai đang thờ giùm. Mà nhiều khi mình đang thờ phân nửa của ba mình, phân nửa của người khác cũng không biết. Hoặc thì mình nguyên đó vậy coi cái hũ đó cũng có bốn người trong trỏng, cũng không phải ba mình. Kệ, mình ai mình cũng thờ. Vậy đó mà có phước nha, cứ thành kính nha thì ba
[1:33:55]mình cũng sẽ được người ta thành kính lại, huề. Nha, còn mình phân vân thì chỗ ba mình cũng bị người ta phân vân. Thôi, mình cứ thành kính hết, rồi hiểu là thôi tất cả chúng sinh là một cho rồi.
[1:34:13]Chồng con lao tác là đổ mồ hôi rất nặng và rất hôi. Chồng con than mốt mà chết chắc đọa súc sanh quá vì người có tướng tốt không hôi như vậy đâu. Hôi mà người đối diện phải tránh xa. Đúng á, đúng á. Đây nghiệp của quá khứ.
[1:34:32]Như tại sao mình không sống tương thích với loài vật được? Dù con chó mình thương gì thương nha, ngưng tắm là nó bốc mùi hôi liền, tại mùi hôi của nó tự nó hôi. Con bò tự nó hôi, con heo tự nó hôi, có thương gì thương mình tắm được chút xíu thôi, chừng một nửa tiếng đồng hồ sau mồ hôi nó bốc ra nó hôi trở lại, vì đẳng cấp nó là như vậy. Con người mình cũng vậy. Con người mình đối với Chư Thiên mà trong kinh Niết Bàn Đức Phật nói đó, mùi hôi của con người bay xa một do tuần. Mình đâu có thấy đâu, nhưng mà Phật nói như vậy, với cái mũi nhạy của Phật hay cái mũi nhạy của Chư Thiên là cái mùi của mình nè là một do tuần.
[1:35:10]Lúc đó là Phật sắp Niết Bàn, vua trời Đế Thích xuống hầu Phật. Phật nói: "Thôi, ông xuống đây làm chi, cái cái con người với cái mùi hôi hôi cả do tuần." Nhưng ông kia thương Phật quá, nói: "Hôi gì hôi", cũng thu nhỏ cái thân mình lại bằng kích thước của con người để được hầu Phật trước cái giờ phút mà Phật sắp nhập Niết Bàn. Bởi vua trời Đế Thích vĩ đại là vậy đó, ta ta ta yêu quý cái tấm lòng của ngài, vì ngài kính Phật đến như vậy, ngài thương Phật đến như vậy.
[1:35:39]Rồi trở lại cái hôi, tất cả chúng ta đều hôi, người hôi ít, người hôi nhiều. Người hôi nhiều là nghiệp nặng, người hôi ít thì nghiệp nhẹ, chứ ai cũng hôi. Còn một rất ít người mùi hôi mồ hôi bốc mùi thơm, đó là người đâu từ cõi trời xuống, vậy thôi, còn đa phần chúng ta đều hôi. Mà người hôi quá thì rõ ràng là nghiệp rất là nặng và cái nghiệp giải cũng không phải dễ, không phải dễ. Làm phước nhiều lắm, sám hối nhiều lắm, tôn trọng mọi người nhiều lắm á, phải khiêm cung, lễ độ, kín đáo đủ thứ hết thì hy vọng 10 năm sau mới mồ hôi mới bớt hôi. Cũng không phải dễ. Biết lo là đúng đó, biết tự nghĩ mình nghiệp nặng là đúng đó, ừ.
[1:36:39]Cái người mà cứ đem tiền cá độ bóng đá rồi bị hết tiền làm khổ cả gia đình
[1:36:47]là gia đình này mắc nợ người này. Và người này hồi xưa khi mà làm được điều gì tốt thì khoe khoang quá. Cho đến khi lúc mình hưởng phước thì mình lại tiêu cho rất là nhanh và làm khổ lây những người trong gia đình mình, là cái tật khoe đó. Do đó, ta có một cái đạo đức là làm phước mà không chấp công. Làm phước rất nhiều nhưng cố gắng tận tận trong thẳm sâu tâm hồn mình không có chấp công, chứ đừng nói ra miệng nữa. Còn cái người mà khi có tiền rồi cá độ bóng đá làm cho tiêu sạch là bởi vì cái miệng. Lúc trước làm điều gì tốt là cứ khoe, tốt rồi khoe, rồi sau này tiêu cho hết cái phước của mình.
[1:37:31]Và còn ta vì miệng không nói mà trong tâm cũng cố gắng không chấp thì phước đó giữ được bền. Mà khi ta giữ được bền, ta đưa nó vào trong tâm linh, thiền định ha, chứ không có giữ để hưởng thụ cái phước bên ngoài của thế gian ha. Thôi ta nghỉ, nghỉ hồi. Ai đọc hồi hướng?
[1:38:02]Nguyện pháp giới chúng sinh cùng
[1:38:13]tinh tấn tu, hoàn thoát chướng ngại vô minh, đồng viên thành Phật đạo.