[0:15]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính mời quý thầy, quý
[0:22]Phật tử ngồi xuống.
[0:28]Nay chúng ta nói về ôn về ngữ pháp chút. Thì cái ngữ pháp chúng ta nói đây thì nó thuộc về chương trình văn hóa phổ thông rồi, nên chúng ta không đi lại cặn kẽ, chúng ta chỉ dợt qua tổng quát mà thôi. Thì ngữ pháp chúng ta sẽ học có hai phần, một phần là từ, một phần là ngữ. Từ là gì? Từ là một cái chữ độc lập khi mà nó chưa ráp vào câu thì nó là danh từ, tính từ, động từ gì đó ha, liên từ, giới từ. Nhưng khi ráp vào câu rồi thì nó có cái nhiệm vụ trong câu thì nó gọi là ngữ, ví dụ: chủ ngữ, động ngữ, đối ngữ, túc ngữ vân vân, trạng ngữ gì đó. Ví dụ như nói là con mèo nó tát con chó thì con mèo và con chó
[1:11]là cái gì, nếu đứng rời ra thì nó là cái gì? Danh từ. Nhưng mà con mèo vào trong câu thì là cái gì? Chủ ngữ, phải không? Con chó là đối ngữ, nó chịu cái hành động tát. Bây giờ lật ngược lại: con chó cắn con mèo. Thì lúc này con chó trở thành cái gì? Chủ ngữ, mà con mèo là đối ngữ, không phải vị, đừng dùng chữ vị ngữ, chữ vị ngữ nó mơ hồ lắm, bởi vì chữ vị ngữ nó dùng nó kéo cả động ngữ đi vô trổng. Thì đó, chúng ta thấy tỉ như ở bên ngoài nó là danh từ, nhưng vô bên trong nó thành cái ngữ, có khi nó là là gì, chủ ngữ, khi là là đối ngữ, vân vân. Ví dụ như động từ, động từ thường là chúng ta tưởng là nó
[1:50]vô trong câu nó là động ngữ, ví dụ như cắn thì vô câu cũng là là động ngữ, động từ vào trong câu là động ngữ. Nhưng có khi động từ vào trong câu cũng là chủ ngữ nữa. Ví dụ như câu gì? Ví dụ như câu gì? Ví dụ như yêu là cái gì, là đứng bên ngoài là động từ, phải không? Nhưng bây giờ vào câu nó thành chủ ngữ này nha. Yêu là tốn ở trong nhà một mớ. Thì rõ ràng cái chữ "yêu" biến thành chủ ngữ rồi đó. Yêu là tốn trong nhà một mớ. Quý Phật tử thấy có đúng không? Phật tử, Phật tử đúng rồi, gật đầu là nó vậy. Rồi bây giờ chúng ta phân tích chút xíu. Ví dụ cái câu đầu tiên: thầy quỳ xuống lễ sư phụ một cách thành kính.
[2:34]Bây giờ chữ "thầy" này đứng rời ra là loại từ gì? Danh từ, đúng. Vào câu này biến thành cái ngữ gì? Chủ ngữ, nha, làm chủ cái hành hành động này. Ở đây cái động ngữ trong đây là những chữ nào?
[2:55]Nó cả cụm, ha. Tách rời ra chữ "quỳ" không là động từ, "lễ" là động từ, "xuống" là trạng từ, nhưng bây giờ gom ở trong câu này nó thành ra một cụm. Thành thử nó có những động tác nối tiếp nối tiếp nhau mà nó gom thành một chung một động ngữ. Đây là đặc điểm của ngôn ngữ Việt Nam, chứ ở nước khác thì có thể không có cái này. Thầy quỳ xuống lễ, à, thì đây là động ngữ. Sư phụ đứng bên ngoài là gì? Là danh từ, có khi là đại danh từ, nhưng vào trong đây làm nhiệm vụ là đối ngữ, vì nhận cái hành động này, phải không? Đó, một cái danh từ vào trong câu mà nhận cái hành động thì nó gọi là đối ngữ ở trong câu.
[3:34]Một cách thành kính là gì?
[3:38]Trạng ngữ, đúng rồi. Nó là nó nói lên tính chất của hành động, nên nó là trạng ngữ. Trạng từ, cái nhiệm vụ của trạng từ là gì? Nói lên tính chất của động từ hoặc tính từ, đây là định nghĩa của quốc tế nha. Thành thử ở đây, một cách thành kính nè, là nó diễn tả cái hành động này, cho nên nó được định nghĩa là trạng ngữ. Bởi vì gom nó thành một nhóm chữ rồi, chúng ta dùng chữ là ngữ, không còn là từ nữa. Từ, loại từ là khi nào đứng riêng ra. Ví dụ một đứng riêng ra là cái gì? Đó, từ về số đếm, rồi thành kính là cái thái độ gì đó vân vân nha. Nhưng mà một cách thành kính là một cụm trạng ngữ ở trong câu.
[4:18]Thôi bây giờ, bây giờ cũng câu này mình suy ngược lại, bây giờ mình đảo lại đi, mình đảo lại. Giờ đây là sư phụ là là đối ngữ, bây giờ đảo ngược lại: sư phụ nhìn thầy với vẻ ưu ái. Thì lúc này sư phụ làm cái gì? Chủ ngữ. Thầy đã biến thành gì? Đối ngữ, phải không? Mà động ngữ là: nhìn, đúng. Với vẻ ưu ái là gì? Trạng ngữ, đúng rồi đó, đó, cái câu cái công thức của nó câu là vậy. Đây mình cũng học hết rồi phải không? Hồi sáng có mấy cô này giỏi ngữ pháp ghê nha, hỏi đâu biết đúng và nói hầu hết là đúng. Hồi sáng các cô phân tích ngữ pháp rất là giỏi. Bây giờ chúng ta xem câu này. Nếu không biết gây tạo nhiều công đức,
[4:58]ta sẽ phải đối diện với những điều làm ta bất an, khổ sở. Bây giờ ta phân tích cái câu này. Cái chủ ngữ ở đây là ở đâu? Ta, phải không? À, còn chủ ngữ câu trước này? Về cái vế trước này, vế trước này là gì?
[5:19]Đó, thực ra đó, ở đây nó có chữ "ta" ngầm ở đây nè. Phải không? Nếu ta không biết gây tạo nhiều công đức, ta sẽ phải đối diện. Đúng không? Có chữ "ta" nằm đây nè. Đó, nhưng mà nguyên tắc là khi mà hai cái câu trong một câu phức hợp, cái này là câu phức hợp, cái câu trên là câu đơn, câu dưới này là nhiều câu ghép lại. Khi hai câu mà nó có cùng chủ ngữ giống nhau, ý tưởng nó liên kết với nhau thì ta có quyền lược bớt cái chủ ngữ ở câu đầu. Nguyên tắc và cái lối nói này rất là hay, lối nói này rất là trí thức, rất là là hàn lâm, nên ta thường sử dụng cách này. Nhưng trong văn nói ta hay bị quên. Trong văn nói thế nào ta cũng bị lặp hai cái chủ ngữ.
[6:03]Mình sẽ giảng, lúc mình đứng lên mình giảng mình sẽ nói thế này: "Nếu ta không biết gây tạo nhiều công đức, ta sẽ phải đối diện..." Lúc giảng thế nào mình cũng bị quên. Nhưng mà do chúng ta tập rèn luyện trước nên lúc đó ta sẽ lược bớt liền, ta biết liền: "Nếu không biết gây tạo nhiều công đức, ta sẽ phải đối diện." Nên những cái này là chúng ta chuẩn bị trước, để khi mà chúng ta diễn giảng, chúng ta rất gần với ngữ pháp viết, với văn viết. Nên bài giảng ta nghe rất là hàn lâm, rất là trí thức. Vì sao vậy? Bởi vì những bài giảng của ta sau này không phải ta chỉ nói với những người bình dân không đâu, mà sẽ rất nhiều người trí thức đến nghe ta giảng.
[6:40]Thì họ nghe bài giảng họ thấy câu cú mình chặt chẽ, ngữ pháp mình hoàn chỉnh thì họ cảm thấy kính phục và bài giảng của ta cũng có thêm nhiều giá trị. Có một lần tôi nghe đồn một giảng sư cũng nổi tiếng, thì tôi mới hôm đó có ai đưa tới cái băng thì tôi mở ra tôi nghe thử. Tôi nghe vài câu tôi cười quá, tắt luôn, hết nghe nổi. Tại vì ông giảng bằng cái giọng văn miền Tây đặc sệt mà ở tuốt trong trắc cà đao mà không ai bước bước tới đó. Hoàn toàn không ngữ pháp, không câu cú, từ vựng thì trật tới trật lui. Mà nói thì thao thao, nói thao thao, nói nghe vui vẻ cười hà hà hề hề, nhưng mà ngữ pháp trật, từ vựng không chính xác.
[7:17]À, không biết một thời gian rồi cũng được nhiều người thích bởi vì thấy ông nói thao thao, nhưng mà nó sẽ không tồn tại lâu. Bởi vì sao? Bởi vì không có cái giá trị của của cái học vấn, không có được đào tạo kỹ lưỡng, nên chúng ta tránh cái điều đó. Chúng ta khi đứng ra giảng một bài thì câu cú phải hoàn chỉnh về ngữ pháp, từ vựng dùng phải chính chính xác. Thì ở đây nè, đây là lược bớt một chủ ngữ rồi. Rồi chúng ta thấy, thật ra cái câu này, câu sau nè: "Ta sẽ phải đối diện với những điều làm ta bất an, khổ sở" lại là hai câu chứ không phải một câu. Phải không? Những điều làm ta bất an, khổ sở, rõ ràng cái chữ này "làm" là gì? Động ngữ.
[7:54]Rõ ràng đây là một câu, có động từ là có câu. Phải không? Động ngữ nằm đây nữa, là "những điều làm ta bất an, khổ sở", chữ "ta" ở đây trở thành cái gì? Chữ này đối trở thành cái gì, ngữ gì? Đối ngữ, nè, nó chịu cái hành động làm nè, phải không? Hai chữ "ta" trước là chủ ngữ, nhưng mà chữ "ta" đây là đối ngữ. À. Cái chữ "không biết gây tạo" này là gì? Động ngữ nha. Mà động từ chính là "gây tạo" phải không? Đúng. Rồi cái chữ "không biết" này là trợ trợ động từ cho nguyên cái cụm động ngữ này. Tiếng Việt Nam ta có cái đặc tính chữ "biết", sau chữ "biết" này là một động từ rất là lạ. Mấy nước khác không có, riêng tiếng Việt Nam thì có chữ "không biết gây tạo".
[8:41]Cho nên là "không biết gây tạo", chữ này là trợ động từ, "gây tạo" này là động từ chính, mà nguyên cụm này là động ngữ, động ngữ chính của câu của vế thứ nhất. "Ta sẽ phải đối diện" thì cái động ngữ chính là ở đâu? Đối diện, phải không? Là động từ chính, trợ động từ là "sẽ" và "phải". "Sẽ" là nói lên tính chất của tương lai, "phải" là nói lên tính chất tất yếu, chắc chắn phải. Phải không? Trong tương lai chắc chắn ta phải đối diện, thì chữ "sẽ" và chữ "phải" là hai cái trợ động từ và nguyên cái này cụm này làm thành cái động ngữ của của cái câu này. Nhưng mà khi xuống đây thì cái chữ nè: "Ta sẽ phải đối diện với những điều",
[9:22]ngắt ngang đây được thì chữ "những điều" này là cái ngữ gì? Chủ hay sao đừng chủ? Nó nhận cái hành động đối diện mà. Thấy không? Ta là chủ ngữ nè. Đây là hành động nè, và chữ "những điều" này là đón nhận cái hành động này. Thì như vậy "những điều" là ngữ gì? Đối ngữ. À, nhưng mà từ cái "những điều" qua đây thì cái "những điều" lại là lại là gì? Chủ ngữ. À, cái chữ "những điều" này rất là lạ. Nó nằm ở vị trí nó nối tiếp hai câu mà ở câu trước nó là đối ngữ và câu kế sau nó là chủ ngữ. Cái câu phức hợp nó vậy. Quý thầy nắm ra chưa? Nói lại nha? Cần nói lại không? Cái câu trước này thì yên rồi phải không?
[10:10]Nó chỉ thiếu chủ ngữ "ta" hiểu ngầm. Câu này yên ha? Câu sau này là hai câu nè. "Ta sẽ phải đối diện với những điều", một câu. Câu sau: "Những điều làm ta bất an, khổ sở." Hai cái chữ "những điều" lặp lại và họ ghép chung một lần lại để lại luôn: "Ta sẽ phải đối diện với những điều làm ta bất an, khổ sở." Đúng không? Đồng ý chưa? Cho nên chữ "những điều" này là lặp lại hai lần. Và lần thứ nhất thì nó là đối ngữ của của câu này, phải không? Lần sau thì nó lại là chủ ngữ của câu sau. Đồng ý chưa? Rõ chưa? Hết thắc mắc rồi ha? Đó, phân tích văn phạm phải biết đây là câu phức đó. Đây là trường hợp câu phức.
[10:55]Mà trong một bài giảng, khi ta dùng nhiều câu phức như thế này, bài giảng của ta rất sang. Nghe rất là hay, nhưng rất là khó hiểu. À. Rất là khó hiểu đối với người bình dân. Cho nên Bác Hồ khi viết văn hay khi thuyết trình Bác Hồ thường hay dùng câu đơn kiểu này. Vào thời những năm 45, 54, dân ta cái trình độ tri thức chưa nhiều nên Bác Hồ ngại dùng những câu phức, Bác hay dùng câu đơn. Nhưng bây giờ do cái mặt bằng dân trí ta nâng cao, nên bây giờ một giảng sư Phật học có quyền dùng nhiều câu phức hơn ngày xưa, ta có quyền dùng nhiều hơn. Nhưng ta phải khôn ngoan, ta phải xem khán giả ta một chút.
[11:34]Tức là những thính chúng của ta là những người mà nếu chúng ta cảm thấy cái vùng nó bình dân quá thì chúng ta bớt dùng những câu câu phức như thế này, nên nên dùng những câu đơn như ở trên. Còn nếu chúng ta thấy thính chúng của ta nhiều người có trình độ thì ta cứ thoải mái dùng những câu phức thế này, bài giảng nghe sang hơn. Đấy. Bây giờ câu này: "Có vài người dường như thánh thiện từ khi mới sinh ra, chỉ vì họ đã có thiện căn tu hành từ nhiều kiếp trước." Cái chữ "có" này là cái gì?
[12:11]Đây nè, "họ đã có" nè, rõ ràng chữ "có" này là cái gì? Động từ, phải không? Và trong câu này thì chữ "đã có" này là động ngữ, phải không? Và "đã" này là trợ động từ để cho biết đây là thuộc về quá khứ. "Có" này là động từ. Đứng ra từ loại một mình thì chữ "có" là động từ. Nhưng mà cái động từ gì kỳ khôi nằm ngay đầu: "Có vài người", thấy không? Ở nước ngoài cái tiếng Anh á không bị cái này. Cái chữ "có" đầu câu tiếng Anh là chữ gì? Chữ "có" đầu đầu câu tiếng Anh là chữ gì? Hả? There be, phải không? À, và trong cái chữ "there be" này thì chữ "there" là gì? Coi như là được là thay thế chủ từ, chủ ngữ, và "be" là là động ngữ.
[13:02]Thành thử ra cái câu của họ, ví dụ như là có cái bàn hay là có 50 người trong lớp, đó: "There are 50 people in the class.", "There are 50 people", thì như vậy câu đó nó vẫn có chủ ngữ, động ngữ đầy đủ hết trơn. Nhưng mà họ không thắc mắc, họ không thắc mắc, nhưng riêng Việt Nam lại có cái trường hợp xảy ra cái này: cái động từ nhưng rớt vào đầu câu mà không biết mình xếp nó vào loại nào. "Có vài người dường như đã thánh thiện." Tại cái cấu trúc của mình nó không có chữ "there", chữ "be". Nên ở đây là chỗ này chúng ta tiếng Việt Nam thì có nhưng phân tích thì mình chưa xếp loại hẳn, nhưng mình sử dụng vẫn được.
[13:35]Nhưng riêng câu này chúng ta bỏ chữ "có" này được không? Phải không? Nhưng mà nó không mạnh, nó yếu câu đi một chút xíu. Yếu câu đi một chút xíu, nhưng mà vẫn câu này vẫn đủ nghĩa: "Vài người dường như đã thánh thiện từ khi mới sinh ra bởi vì họ có thiện căn tu hành từ nhiều kiếp trước." Ở trong tiếng Anh cũng vậy, trong tiếng Anh nhiều khi họ không có dùng chữ "there are people" gì hết trơn á, some people, à vâng, dùng chữ "some" luôn nè, "vài người" luôn nè. Đó. "Some people seem to be", mọi người dường như đã thánh thiện được. "Some people seem to be bornly sainted", là người dường như đã bẩm sinh là thánh thiện.
[14:11]Bornly, bornly là bẩm sinh. Bây giờ câu này, nếu chúng ta bỏ cái chữ "có" ra thì chủ ngữ đây là chữ nào?
[14:21]Đúng rồi, "vài vài người". Động ngữ ở đâu?
[14:31]"Thánh thiện" này là tính từ, không không phải là động ngữ đâu. Nó chỉ là túc túc ngữ.
[14:40]Nó có một cái động từ ẩn chỗ này mà Việt Nam ta khi nói thường hay bỏ, nhưng mà lại rất là quan trọng.
[14:51]Cái động từ này là tạo thành cấu trúc của câu mà là động từ chính nè. Nhưng mà ở trong tiếng Việt Nam thì thường hay bị ẩn giấu qua, nhưng mà lại là rất quan trọng: Có vài người dường như là thánh thiện. Nhưng mà chữ "là" làm cho câu văn mình nặng, cho nên người ta lược bỏ, hiểu ngầm. Nhưng mà vì tất cả đều hiểu ngầm cái người ta tưởng không có, không cần, nhưng sự thực nó có hiện diện ở đây đó: "dường như là". Và chữ "dường như" này là trợ động từ. Chữ "là" mới động từ chính, nhưng mà không ngờ cái động từ chính lại bỏ mất. Trong tiếng Việt Nam như vậy, nhưng ta phải hiểu, ta phải hiểu là nó có mặt,
[15:24]là khi giảng ta cũng bỏ, nhưng trong tâm ta phải hiểu nó có mặt. Là "Vài người dường như là thánh thiện", "thánh thiện" là là tính từ, trong câu nó có tính chất là túc ngữ, à túc ngữ luôn đứng sau động từ "là". "Từ khi mới sinh ra" là cái gì? Là trạng ngữ chỉ chỉ thời gian, phải không? Trạng ngữ chỉ thời gian, đó. Đây là một câu, bắt đầu qua câu thứ hai là câu này: "chỉ bởi vì họ đã có thiện căn tu hành từ nhiều kiếp trước." Thì "chỉ bởi vì" này là liên liên từ, nối câu. Câu sau này chủ ngữ ở đâu? Họ, họ thay thế cho ai? Cho chữ nào? Đúng, chữ "họ" này là thay thế cho cho "vài người" phía trước này.
[16:06]"Đã có" là là động ngữ. Đã có cái gì? Thiện căn tu hành. Như vậy bốn chữ "thiện căn tu hành" này là cái gì? Đối ngữ, đúng như vậy. Nó nằm sau động từ thì nó thường là đối ngữ, chừng nào sau động từ "là" đó thì có thể là tính từ hay danh từ gì khác, nhưng mà còn đây là đối ngữ đây. "Từ nhiều kiếp trước" là gì? Trạng ngữ chỉ cái gì? Thời gian, đúng, đúng, đó, vậy quý thầy cũng biết hết rồi. Đọc một câu mình phải phân tích được cái ngữ pháp của nó. Đó mình đánh giá ngữ pháp. Sau khi bắt đầu qua bên đây bắt đầu mới sửa những câu sai sao. Bên đây là đang câu đúng chúng ta phân tích. Giờ câu này: "Trước khi nói, hãy suy nghĩ sau lời nói này
[16:50]con người sẽ thương nhau hay ghét nhau." Chủ ngữ đâu?
[16:56]Không, câu này là câu chuẩn đó. Câu này là câu đúng á, nhưng mà không thấy chủ ngữ.
[17:09]Đúng rồi, nó có chữ "ta". Tùy cái cách nói, à. Ở đây là động ngữ, phải không? Như vậy trước đây có quyền có một một chủ ngữ ở đây. "Hãy suy nghĩ" là trước cái suy nghĩ này ở đây có quyền có một một chủ ngữ. Nhưng bây giờ ta chọn chữ "ta" đi, phải không? Thì có thể nói "Trước khi ta nói, ta hãy suy nghĩ sau lời nói này con người sẽ thương nhau hay hay ghét nhau." Như vậy nó có chữ "ta" ngầm là tùy theo cái mình nói. Ví dụ cái câu này chúng ta tự nói lẫn nhau thì dùng chữ "ta". Nhưng mà nếu một người lớn mà nói với người nhỏ thì dùng cái chữ khác, nói: "Trước khi các con nói, các con hãy suy nghĩ."
[17:52]Đó, thành thử cái chữ chủ ngữ ở đây nó chưa xác định và tùy theo cái ngữ cảnh, tùy theo cái khung cảnh lúc đó ai nói với ai thì ta sẽ ta sẽ hiểu ngầm cái chủ ngữ này, phải không? Đó. Ví dụ như mình bạn bè mình nói với nhau thì mình nói: "Trước khi chúng ta nói, chúng ta hãy suy nghĩ." À, nhưng mà ví dụ ông sư phụ trên cao ổng nói như vậy thì phải hiểu là sao? "Trước khi các con nói, các con hãy suy nghĩ." Đó. "Các con hãy suy nghĩ", rồi. Suy nghĩ cái gì? "Sau lời nói này", vậy "sau lời nói này" là cái gì?
[18:29]Rồi nó có mấy từ ẩn á, nó có mấy cái từ ẩn.
[18:35]Nên mấy câu trên bảng quý thầy nên ghi vở hết. Tại khi mình ẩn mà mình nói vô cái mình đánh dấu vô vở mình mình biết liền. À. "Sau lời nói này" là cái gì, ngữ gì?
[18:51]Trạng ngữ, đúng. Trạng ngữ chỉ thời gian. Nhưng mà nó có một chữ "rằng" ngậm đây nè. Ha. Biết, thấy, nói, nhận xét, suy nghĩ, cảm thấy, nó hay có chữ "rằng" phía sau lắm. Trước khi ta nói, ta hãy suy nghĩ rằng sau lời nói này là trạng ngữ chỉ thời gian nè, phải không? "Con người sẽ thương nhau hay ghét nhau", con người đây là là ám chỉ ai?
[19:20]Con người này là là ai?
[19:27]Nói ra thì ai cũng hiểu, nhưng mà bây giờ hỏi lại từng chữ mà không biết nữa, không phải dễ.
[19:37]Mà ám chỉ ai đây? "Con người sẽ thương nhau hay ghét nhau" thì đúng là cái câu này con người là chủ ngữ đó, phải không? Rõ ràng nó làm chủ động từ là sẽ thương hay sẽ ghét mà. Nhưng mà con người này là ai?
[19:56]Ai ai ai nhận ra chữ con người là nói đối tượng nào, giơ tay lên, cầm micro lên, nói chuyện nè. Hả? Con người này là Nè, con người là chỉ cho những người được
[20:15]nghe ta nói, đúng không? Đó. Một một danh từ, con người là danh từ, nhưng mà áp dụng cho nghe nhiều người. Con người sẽ thương nhau hay ghét nhau, tức là khi ta nói cho nhiều người nghe nhưng mình phải lường trước cái lời nói của mình làm cho người ta ghét nhau hay thương nhau. Tức là mình ngồi mình cứ công kích thiên hạ thế là người ta ghét nhau, còn mình nói những lời giãi bày thương yêu thì người ta sẽ thương yêu nhau. Như vậy chứ con người này là những người nghe ta nói, đúng không? Đồng ý chưa? Đồng ý chưa? Đồng ý chưa? Trời ơi, sao mà lạnh lùng băng giá vậy trời! Mình nói là nói với ai? Nói với những con người này, phải không?
[20:56]Mình tác động lên những con người này. Và như vậy con người này bắt đầu bị lời nói ta tác động nên sẽ thương hay sẽ ghét nhau. Đó, cái con người này là bị ta nói nè, nghe ta nói nè, rồi bắt đầu con người này mới có chuyển biến là sẽ thương nhau hay ghét nhau. Như vậy, động từ trong đây là gì?
[21:16]Sẽ thương và ghét, phải không? Đó, thương và ghét là động từ. Nhau? "Nhau" là gì?
[21:28]"Nhau" là gì?
[21:33]Vậy mình nghe chữ "nhau" nhiều không? Cả ngày nghe hoài: đánh nhau, chửi nhau, thương nhau, ghét nhau, dụ khỉ nhau... Đó, chữ "nhau" mình nghe nhiều lắm. Như vậy, chữ "nhau" là từ loại gì?
[21:53]Chữ "nhau" là từ loại gì? Mình nói hoài chứ mà hỏi lại không biết. Bây giờ, chúng ta coi chữ này. Ví dụ như nói: Nghĩa là sao? Chúng ta thương yêu chúng ta. Phải không? "We love us", chúng ta thương yêu chúng ta, đúng chưa? Bây giờ, tôi sửa chúng ta sau thành chữ "nhau" được không? Chúng ta thương yêu nhau. Như vậy chữ "nhau" này nó tương đương với chữ "us", nhưng mà nó ở đối từ chứ nó không phải chủ ngữ, đúng không? Luôn luôn nằm phía sau, chữ "nhau" luôn luôn nằm phía sau. Nghĩa là ta đánh nhau thì được chứ không có chuyện mà nhau đánh ta. Phải không? Nghĩa là chữ "nhau" luôn luôn nằm phía sau động từ
[22:43]nên nó là đối ngữ và là đại danh từ đối ngữ. Ở ngôi thứ nhất số số nhiều. Nó là ngôi thứ nhất số nhiều mà là đại danh từ đối từ, đại danh từ đối ngữ, phải không? Nghĩa là ta đánh nhau chứ không bao giờ có nhau đánh ta. Đó là đánh nhau. Ông Phạm Duy ổng có cái bài nhạc mà trong suốt bài nhạc á cái đại từ danh xưng chỉ là một chữ "nhau" duy nhất thôi. Cái bài rất là lạ, lạ nhất thế giới á. Thường thường á trong bài nhạc nó phải có cái chữ anh hay em hay tôi, hay nhạc đạo thì con, ha. Nhưng mà riêng ông này ổng dùng chữ "nhau" là cái chữ mà đại danh từ nhân xưng ở ngôi thứ nhất số nhiều đối từ. Đó là bài "Đừng xa nhau" của Phạm Duy, có một chữ "nhau" một. Mấy thầy nghe chưa?
[23:29]Chưa. Dụ khỉ nhau đấy nhá. Mấy người đang dụ khỉ nhau.
[23:37]Đừng xa nhau, đừng quên nhau, đừng ghé khúc tình nghèo. Đừng chia hơi ấm xa lìa nhau. Đừng đi mau, để mãi mãi là chiếc bóng đậm màu, còn theo nhau tới muôn đời sau.
[24:01]Đời phai mau, người quên nhau, miệng vẫn cứ ngọt ngào, trót cho nhau những ân tình sâu. Cứ chữ "nhau" thôi, cứ một chữ "nhau" thôi, cái bài lạ lùng thiệt. Cái bài lạ nhất thế giới á, có một chữ "nhau" một làm đại từ trong suốt câu. Thì mình nghe mình mới đầu mình nghe mình tưởng nhạc tình, nhưng mà ngồi nghe lại hình như không phải nhạc tình. Tại cái chữ "nhau" này nó nó đâu có ám chỉ rõ ràng, phải không? Hay, cái bài đó rất là lạ. Có nghe không? Mấy chắc có nghe hoài gì hả, mấy phật tử chắc nghe hoài cái gì? Lắc đầu hả? Rồi, mai mốt tôi kiếm cho nghe nữa: "We love us". Như vậy, đó, cái câu này cái chữ "nhau" khó rất là đầy đó.
[24:41]Bây giờ câu dưới này: "Trong thời đại ngày nay, nếu muốn Phật pháp phát triển hay tiến triển được, ta phải biết sử dụng khoa học kỹ thuật." Chủ ngữ ở đâu?
[24:53]Chủ ngữ ở đâu? "Ta", đúng. Đâu nữa? Sau chữ "nếu", nếu ta, phải không? Đó, nếu ta muốn Phật pháp phát triển, ta phải biết sử dụng khoa học kỹ thuật. Đây ẩn nè, câu này giống câu này, câu này giống câu này. Đó, hai cái giống này. Thì cái "Trong thời đại ngày nay" là gì? Trạng ngữ chỉ thời gian, đúng rồi. Nếu ta muốn, cái này là câu điều kiện nè, có chữ "nếu" là câu điều kiện. Nếu ta muốn Phật pháp phát triển, ta phải biết sử dụng. Động ngữ ở đâu?
[25:23]Phải biết sử dụng, bốn chữ. Trong đó, chữ động từ chính là đâu? Sử dụng. Trợ động từ là: phải và biết. À, ngộ ghê, chữ "biết" đứng một mình nó nó làm động từ chính được á, nhưng mà trong tiếng Việt Nam có cái lạ là sau chữ "biết" lại có động từ thì chữ "biết" này lại biến thành trợ động từ đó. Ví dụ như "tôi biết cô ấy" thì chữ "biết" đó là động từ chính, nhưng "tôi biết hát" thì chữ "biết" biến thành trợ động từ. Sau chữ "biết" mà có động từ á thì chữ "biết" này là trợ động từ. Ngộ ghê, trong tiếng Việt Nam nó có trường hợp này mà không thấy ở nước khác. Dạ. Thì câu này nói mà về văn phạm hay về ý tứ thì có gì sai không? Có gì sai không?
[26:05]Không. Câu này rất là chuẩn, ý rất là hay. Ngữ pháp hay cái gì cũng chuẩn hết trơn á. Giờ mình nêu ra để làm cái gì? Quý thầy nhận xét câu này chút xíu coi, câu này nêu ra làm cái gì?
[26:23]Quý thầy có cái nhận xét gì về câu này? "Trong thời đại ngày nay, nếu muốn Phật pháp phát triển, ta phải biết sử dụng khoa học kỹ thuật." Không, câu này không cần chữ "thì", phớt cái là mất chữ "thì" được rồi. Câu này đúng hết á, đừng phê phán về ngữ pháp. Ý cũng không bàn. Nhưng quý thầy đọc vô mình có nhận ra một cái gì nơi câu này không? Lạ lạ nơi câu này? Hả? Có nhận xét gì câu này?
[26:58]Ai đứng lên nói đi, đứng lên. Có nhận xét gì đứng lên nói.
[27:06]Có những điều mà nó mong manh như sợi tơ mà ta phải nhìn ra. Đó là cái tinh tế của người giảng sư. Mà thần thông cũng là vậy á, thần thông là ta nhìn ra được những điều tinh tế mà người khác khó nhìn thấy mà ta nhìn ra được. Ví dụ tự nhiên mình gặp mặt người mới lần đầu, mình nhìn mình cảm nhận được cái tâm người đó tốt hay xấu, cuộc đời người đó suôn sẻ hay không, vân vân. Là cái đó người khác nhìn không thấy mà mình nhìn mình thấy liền. Nó mơ hồ, nó tinh tế sâu thẳm Nam Mô A Di Đà Phật, kính bạch sư phụ! Dạ, theo con thì câu này hơi thiếu ở cái ở cuối câu. Phải biết là sử dụng khoa học kỹ thuật vào cái gì, làm cái gì.
[27:45]Không, không phải, không phải. Nó không thiếu đâu. Câu này về ý là chuẩn, chỉ có cái là mình giải thích thêm á thì mình giải thích thêm vài câu cho rõ nghĩa, đó là bài học kế tiếp. Hôm nay chúng ta học bài "Chuẩn bị ngôn ngữ", bài kế tiếp chúng ta sẽ học cái bài là "Diễn đạt ý tưởng", ha. Từ một câu, chúng ta nói thêm nhiều câu nữa để sáng cái nghĩa nó ra, đó là bài sau chúng ta sẽ học. Và bài sau là chúng ta học mà ta nói vào trong máy để chấm điểm, không còn viết trên giấy nữa. Nhưng riêng bài này chúng ta học từng câu để chỉnh cái ngữ pháp một chút. Và từ vựng, nói về ngữ pháp câu này chuẩn, về ý câu này tốt.
[28:21]Nhưng nó có một cái cái gì đó, à tôi muốn quý thầy nhìn ra.
[28:29]Nó mơ như một sợi tơ vậy đó, nó không rõ hả? Dạ theo con con thì thêm một ý mà Thêm là nó sẽ lọt qua bài kế tiếp là chúng ta một câu mà nghe chưa đã, mình nói thêm nhiều câu nữa là bài sau nha. Cố gắng để dành bài sau cứ nói thêm. Còn bài này cứ nhận xét câu này thôi, nó là cái gì có cái gì ở đây? Nhìn coi thấy cái gì ở câu này? Dạ, xin nhường huynh đệ khác ạ. Đó, câu này hay nhất trong ngày á. Có ai có thấy gì không?
[29:08]Thôi nói luôn này, câu này hơi khó nha, sáng cũng không ai nhìn ra, chịu ảnh. Câu này đọc nghe nó cứng cứng, phải không? Đọc nghe cứng cứng. Bởi những cái từ gì? Phát triển nè, sử dụng nè, khoa học kỹ thuật nè. Nghe nó cứng cứng, những cái từ đó, những cái từ mà nó thuộc về kinh tế, thuộc về kỹ thuật, khi chúng ta đưa vào văn chương, văn học, bỗng nhiên nó hơi cứng cứng. Nhất là những từ mà Hán-Việt à và nó có tính kỹ thuật, có tính kinh tế hoặc là có tính xã hội quá thì bỗng nhiên cái bài văn học nó sẽ hơi cứng cứng. Thì khi mà ta giảng pháp, ta nói một câu mà nghe cứng cứng như vậy, đôi lúc cần thiết cũng phải nói.
[29:50]Tuy nhiên, để ý đừng để cái bài giảng của mình nó nhiều cái loại câu này quá thì tự nhiên người ta nghe nó cứng, tự nhiên bài giảng cứng cứng không có mềm mại. Nên có những cái câu bớt những cái câu, có một câu này nhưng mà đừng dùng nhiều, dùng nhiều những câu khác để cho nó mềm mại cái bài giảng, nghe nó mượt mà, nó dễ chịu hơn. Cái này chút xíu đó thôi, phải nhìn cho ra. Giờ chúng ta qua câu này. Đây là câu này ở trong đâu? Đêm thật là dài đối với người mất ngủ. Đường thật là xa đối với kẻ lữ hành mệt mỏi, cũng vậy, luân hồi là vô tận đối với người không thông đạt chánh pháp. Câu này ở đâu?
[30:25]Đúng, trong Pháp Cú, câu này của Phật nói. Văn chương tuyệt vời, cực kỳ hay. À chúng ta phân tích chúng ta phân tích cái văn chương này chút. Câu này là mấy câu? Thứ nhất là: "Đêm rất dài đối với người mất ngủ", "Đường thật là xa đối với kẻ lữ hành mệt mỏi" là câu thứ hai. "Cũng vậy, luân hồi là vô tận đối với người không thông đạt chánh pháp" là câu thứ ba, ba câu. Câu này nó có tính song song ha, từng câu nó song song nó tương đương với nhau để nó dồn ý qua câu thứ ba. Kỳ tới chúng ta sẽ học về lại câu song song này, học về câu tương đương này, kì tới sẽ nói rất rõ hôm nay không nói. Thì ở đây nó có chữ chữ "là" đây nè, động từ nó nằm đây nè.
[31:10]Đây là cái lối nói đảo ngữ, cái lối nói đảo ngữ.
[31:16]Chứ cái câu chuẩn nó như thế này, cái câu mà đúng á, nó sẽ nói như thế này, sẽ đúng hơn này. Người mất ngủ sẽ cảm thấy đêm rất là dài. Kẻ lữ hành mệt mỏi sẽ cảm thấy con đường còn rất là xa. Và người không thông đạt chánh pháp thì sẽ không biết chừng nào mới chấm dứt luân hồi. Đó là cái câu chuẩn á, phải nói nói nó đảo lại bởi vì chủ ngữ nằm đây nè, con người ta nằm ở đây. Đưa cái cái cái nhân vật chính nè, những con người ra trước làm chủ ngữ thì phải nói như vậy. Nhưng mà cái ý muốn nhấn mạnh á thì lại là những ý này, cho nên Phật đã đưa cái chữ này ra phía trước. Là "Đêm thật là dài" để nhấn mạnh đưa làm chủ ngữ.
[32:02]Đêm thật là dài, đêm, đường, những cái đó nhấn mạnh. À thì cái chữ động từ chính là ở đâu? Là, là. Ừ đêm thật là dài. "Đối với người mất ngủ" là gì?
[32:23]Trạng ngữ, đúng đúng đúng, trạng ngữ. "Đêm" là đêm là gì? Chủ ngữ. "Thật là" là động ngữ. "Dài" là Ở ngoài cái chữ "dài" là gì? Nếu để rời ra nó là gì? Tính từ, đúng. Lọt vô câu mà nằm sau động từ "là" thì nó là túc ngữ. Nhớ, sau "là" thường là túc ngữ. Mà là tính từ, cái tính từ nằm sau động từ "là" trong câu thì nó là túc ngữ, nghe không? Đêm thật là dài, mà "đối với người mất ngủ" thì cái chữ "đối với người mất ngủ", nguyên một cụm này là trạng ngữ, trạng ngữ. Tuy nhiên đây chúng ta phân tích ra, trong cái câu mà người mất ngủ, thì "người" là gì? Danh từ, nếu mà phân ra đó. Danh từ, "mất ngủ" là gì? Tính từ. Nha, cái người đó làm sao?
[33:19]Người đó dễ ngủ, người đó mất ngủ, người đó tỉnh, người đó khôn, người đó ngu gì đó, thì cái chữ "mất ngủ" này là tính từ, "đối với" là liên từ, đó, giới từ, nhưng mà nguyên một cụm này làm làm trạng ngữ. Đến vậy, "Đường thật là xa", "đường" là đường là gì? Chủ ngữ. Động từ là "thật là", "xa" là túc ngữ. Ở ngoài thì là tính từ, nhưng vô nằm ở vị trí này là túc ngữ. "Đối với kẻ lữ hành mệt mỏi" là trạng ngữ, trong đó "mệt mỏi" là tính từ, "kẻ lữ hành" là danh từ, đúng. "Cũng vậy, luân hồi là vô tận", "luân hồi" là luân hồi là cái gì ngữ? Chủ ngữ, đúng rồi. "Là" là động ngữ, "vô tận" là túc ngữ, những câu song song này cấu trúc giống nhau à.
[34:14]Đứng ra bỏ ra bên ngoài chữ "vô tận" là tính từ, đó. "Đối với người không thông đạt chánh pháp", nguyên câu này, chữ "người" này là danh từ nè, "không thông đạt chánh pháp" nguyên cụm này làm tính từ. Nguyên một cụm đó làm tính từ luôn. Không thông đạt chánh pháp. Còn chữ "cũng vậy" này là gì?
[34:33]"Cũng vậy" là gì từ? "Cũng vậy" là trạng ngữ. Nếu nói này, ha: "Đêm thật là dài đối với người mất ngủ, đường rất xa với kẻ lữ hành mệt mỏi, luân hồi cũng là vô tận", chữ "cũng" sẽ để trong đây. Nhưng mà tiếng Việt Nam ta có cái hay là khi mà nhấn mạnh cái ý đó, cái chữ "cũng" đem ra để phía trước, thêm chữ "vậy" vô, câu rất là mạnh, rất là hay: "Cũng vậy, luân hồi là vô tận", đó. Tiếng Việt Nam ta có cái đó. Thì ở đây cái cách mà nói đảo ra phía trước, ví dụ: "Người mất ngủ sẽ cảm thấy đêm rất là dài", bây giờ nói mà để nhấn mạnh cái đêm dài, lật ngược nó lại: "Đêm thật là dài đối với người mất ngủ", là một loại mỹ từ pháp rất là hay.
[35:12]Khi ta muốn nhấn mạnh thì trong cuộc sống ta cũng vậy, ta cũng nói vậy. Ví dụ như ta gặp một người nào đó ta giận quá, cái người đó cứ hễ mà có bánh ta bước tới cái là nhét bánh vô túi hay là bỏ bánh vô tủ hoài, mình mới nói một câu xanh dờn, mình nói: "Tôi không bao giờ gặp mặt anh nữa", bản mặt nữa, phải không? Thì bây giờ mình muốn nhấn mạnh hơn, mình đảo cái chữ "không bao giờ" ra phía trước: "Không bao giờ tôi gặp cái bản mặt anh nữa", đảo ra phía trước thì nó nhấn mạnh hơn chút. Chỉ bởi vì tôi bước vô phòng là anh cất bánh vô tủ, anh chơi kỳ vậy? Thí dụ vậy. Đó, cái ngữ pháp là chúng ta chúng ta nói tổng quát như vậy.
[35:47]Bây giờ chúng ta qua tới cái phần phần những câu sai để sửa lại. "Mấy bức hình này vẽ xấu quá." Sai chỗ nào?
[36:02]Ở đây á là cái câu này sai, chúng ta sửa. Cái phần bài tập chúng ta sắp sửa làm thêm lại như thế này, là chúng ta sẽ sửa 100 câu sai, nhưng 100 câu sai đó lấy đâu ra? Lấy trong đời sống, là khi ta nói chuyện với mọi người, chúng ta nghe mọi người nói những câu sai, mình nhớ ghi nhớ, lát buột về phòng mình viết lại câu đó ra và mình sửa lại. Nhưng mà có khi ta không nhớ thì ta cầm theo cái máy, chúng ta thu, là khi chúng ta giả bộ ngồi nói chuyện, ta bấm máy ta thu mà người kia không biết, rồi về mình mở ra mình nghe lại là vô số những câu sai về ngữ pháp, tha hồ mà sửa. Nhưng mà chỉ có một điều là đừng để cho người đó biết mà đi tố công
[36:40]an, tại trong luật pháp không cho phép là thu tiếng nói lén người ta, trừ mình có chức năng đặc biệt của công an hay gì đó thôi. Còn ở đây nếu ai tố thì mình năn nỉ là vì tôi học cái bài nó nghiệt quá đó, phải thu thu đỡ.
[36:56]Thì mình lắng nghe trong đời sống á, rất nhiều người nói văn văn nói sai, lúc đó ta viết lại, sẽ có được 100 câu để ta phải sửa. Thì hôm nay chúng ta sửa câu thứ nhất là: "Mấy bức hình này vẽ xấu quá." Sửa lại làm sao?
[37:17]Cả đời ta phải sửa mấy ngàn câu mới chuẩn, ừ. Mô Phật, thưa thầy, câu này là thiếu chủ ngữ, những bức hình này phải có ai vẽ xấu như Không, đừng phân tích, sửa giùm luôn, đọc cái câu chuẩn lại đi. Dạ, mấy bức hình này họa sĩ vẽ xấu quá.
[37:39]Có đồng ý không? Đồng ý không? Chưa phải không? Rồi, rồi ngồi xuống đi. Thưa thầy, con xin sửa là: "Mấy bức tranh này ai vẽ xấu quá." Suýt đúng, vẫn còn thiếu. Sửa tiếp đi, sửa tiếp đi. Câu này người Việt Nam ta nói sai hoài, ai cũng nói sai câu này hết, cho nên chúng ta đưa câu đầu tiên này ra là để sửa là vậy đó. Bởi vì tất cả chúng ta hầu như đều đều bị nói sai câu này. Ừ. Việt Nam ta chuyên môn nói sai kiểu này, cho nên đã tới lúc chấm dứt cái tình trạng này, nên đưa câu này ra đầu tiên để sửa là vậy.
[38:18]Mô Phật, thưa thầy mấy bức tranh này bị vẽ xấu quá. Như có đáp án ai xì ra phải không ta? Có ai tiết lộ đáp án không? Không ai tiết lộ đáp án nha.
[38:33]Nè, nếu mà nhìn vào câu này đó, chúng ta sẽ thấy mấy bức hình này là chủ ngữ phải không? Nếu mà nhìn tổng quát, vẽ là động ngữ và xấu quá là trạng ngữ, và trạng ngữ là nó nói lên tính chất của động từ. Nhưng mà mấy bức hình này nó có tay nó có cầm cọ được không? Mấy bức hình này vẽ giống như mấy bức hình thò tay ra vẽ gì á, phải không? Mà trong khi nó là bị vẽ, được vẽ chứ đâu phải nó là người vẽ đâu. Cho nên cái câu này nó sai. Về ngữ nghĩa, về cấu trúc, về ngữ pháp, cho nên chúng ta đổi thành cái lối thụ động như ông thầy gì đã nói là đúng á, là mấy bức mà chữ hình nó trật, hình là hình chụp, còn vẽ là gì?
[39:10]Là tranh. Là mấy bức tranh này hay những bức tranh này bị vẽ xấu quá, là biến qua thụ động thì mới chấp nhận được. Tại vì cái cái câu thụ động á thì cái đối ngữ trở thành chủ ngữ nhưng mà động ngữ phải có chữ bị, đó. Nhưng trong tiếng Việt Nam ta á có cái lạ là thêm chữ ai được là mấy bức tranh này bị ai vẽ xấu quá, được. Phải không? Hoặc là chúng ta đảo lại cho nó bình thường, không đi bị động thì chúng ta sẽ nói thế này: Ai vẽ mấy bức tranh này rất là tệ. Ta mà đổi lại như vậy, là ai vẽ những bức tranh này, bởi vì chủ ngữ mình không biết thì mình dùng chữ ai, hoặc là mình nói họa sĩ nào vẽ những bức tranh này rất là dở.
[39:55]Đó đổi lại cái câu ngữ pháp. Chứ còn thằng này không có tay cầm cọ được đâu mà mà bức tranh này thò tay ra vẽ, phải không? Mà Việt Nam ta chuyên môn bị như vậy. Bị là cái đối ngữ bị đem lên làm chủ ngữ. Ta thường xuyên bị mà nơi động ngữ thiếu chữ bị hay chữ được. Ta thường xuyên bị nha. Ừ. Ví dụ nói, cuốn sách này đọc rất hay. Cuốn sách nó biết đọc không? Có mắt nó có miệng biết đọc không? Phải không? Ta thường xuyên bị, đúng không? Quý thầy để ý mình hay bị lắm đó, nhưng mà bây giờ bước vào diễn giảng rồi cái lỗi đó phải chấm dứt. Cái chữ cái lỗi đó phải chấm dứt cũng trật luôn. Cái lỗi đó phải được chấm dứt.
[40:34]Chúng ta thường xuyên bị, hiểu, nghe thì người Việt Nam hiểu ngầm hết nhưng mà cấu trúc ngữ pháp là trật. Cho nên từ đây những lỗi lầm đó phải được chấm dứt.
[40:45]Để ý lại chút, ừ. Giờ tới nè. Cuốn sách này nó hay lắm. Sai ở chỗ nào? Sai chỗ nào? Sửa lại làm sao?
[41:04]Đây cũng là lỗi mà người Việt Nam hay bị nè. Thưa thầy, con có hai cách: một là cuốn sách này {phẩy} nó hay lắm hoặc là cuốn sách này hay lắm. Cái câu sau mới đúng. Đây nó hai chủ ngữ nè, một là cuốn sách này là làm chủ ngữ được rồi phải không? Hay là nó là chủ ngữ được rồi. Hai chủ ngữ trong một câu là sai. Người Việt Nam ta thường xuyên bị cái lỗi này. Tại sao? Tại vì Tây. Pháp, Pháp bị lỗi này thường xuyên và Pháp xem cái sai này là một cái đặc trưng riêng của ngôn ngữ của họ nhưng nghe bên Việt Nam rất khó chịu. Người Pháp á họ nói một danh từ xong cái họ thêm chữ nó, bắt đầu hồi họ nói tiếp.
[41:52]Người Pháp thường hay bị như vậy, không biết tại sao. Một nước văn minh như vậy mà bị cái lỗi đó mà họ không sửa. Nó có cái câu nổi tiếng nè của tiếng Pháp nè. Câu này là gì? Câu này nghĩa là gì? L'amour, c'est pour rien. L'amour là tình yêu. C'est là nó là, pour là cho, rien là không, không có gì hết. Tức là tình cho không, tình là cho không. À, tình là cho không, nhưng mà chữ, chữ C này nè, nó là gồm chữ ce và chữ est viết lại. Chữ ce này tức là nó á.
[42:31]Tình, nó là cho không. L'amour, c'est pour rien. Tình nó là, nên người Pháp họ thường như vậy. Thường xuyên như vậy, tức họ nói chữ est họ nói không đã, họ thêm chữ ce vô cho nó hay phát âm. Nhưng vô tình nó bị cái lỗi là có hai chủ ngữ, hai chủ ngữ. Và cả gần trăm năm người Pháp đô hộ ta thế là rất nhiều người bị bị ảnh hưởng lối nói như vậy. Bây giờ người tri thức cũng bị, người bình dân cũng bị, giờ đã đến lúc cái lỗi này. Phải được chấm dứt. Giỏi! Vậy đó. Có cái bài nhạc hồi trước giải phóng á, nhớ có bài nhạc L'amour c'est pour rien, tình cho không biếu không. Quý thầy có nghe chưa? Chưa.
[43:10]Đúng, nên không nên nghe để đi tu, phải không? Cái gì á: Em như là trái táo chín ở như vườn hoa thắm, hồn mình như rơi tơ chiều và em như làn môi ấm, gì đó. Là la lá là la lá, là la lá là la lá. Là la lá là la lá, là la lá là la lá. Rồi cái câu nó điệp khúc nè. L'amour c'est pour rien gì đó. Quên hết, lâu quá quên hồi nhỏ rồi đó. Tình cho không biếu không, cái bài nó gạt vậy. Hồi đó bài này nổi tiếng lắm nhưng mà đó là cái lỗi về cái ngữ pháp của nó. Bây giờ tới cái câu này: Bà đó ăn nói ngược ngạo không ai chịu nổi. Giờ sửa giùm sửa lại câu này giùm.
[44:02]Bà đó ăn nói ngược ngạo không ai chịu nổi. Ta thường hay nói câu này không? Rất thường nói phải không? Mô Phật a thưa thầy, câu này con xin sửa như thế này à: Bà đó ngược ngạo ăn nói không ai chịu nổi. Nó có khác gì đâu? Mà nó trật. Bà đó ăn nói ngược ngạo, cái chữ ngược ngạo này là trạng ngữ của chữ ăn nói nè, phải không? Nó trạng ngữ đó. Câu này từ đây tới đây là đúng nè. Nhưng mà khi ghép vô chữ không ai chịu nổi đổi trật, thiếu tùm lum hết trơn. Ta cứ giơ tay lên ha, mạnh dạn nói cho nhiều. Học làm giảng sư phải nói cho nhiều.
[44:49]À Mô Phật, kính bạch thầy theo con sửa câu đó là bỏ chữ ăn chứ hồi đó giờ đâu ai ăn ngược mà chỉ có nói ngược thôi chứ. Dạ. Không, chữ ăn nói giờ nó thành một thành ngữ rồi, chấp nhận được phải không? Chữ ăn nói là có nghĩa là nói đó. À nhưng Việt Nam ta hai chữ đó là là chấp nhận được đó, không ấy đâu, là một thành ngữ đã được chấp nhận. Ăn nói tức là nói không á, chứ không phải vừa ăn vừa nói đâu.
[45:15]Nghe câu này thì ai cũng hiểu hết, bà đó ăn nói ngược ngạo không ai chịu nổi ai cũng hiểu, nhưng mà về ngữ pháp trật lất. Phật con a xin sửa là không ai chịu nổi những lời ăn nói ngược ngạo của bà ấy. Tốt, một điểm. Cũng là một cách, câu này được sửa nhiều cách lắm. Không ai chịu đựng nổi cái sự ăn nói ngược ngạo của bà đó, rất chuẩn về ngữ pháp. Một điểm, ngon lành liền. Rồi nhưng mà sửa được nữa, chưa hết, ai thêm câu nào nữa đi. Mô Phật con xin sửa câu đó là:
[45:49]Bà đó ăn nói ngược ngạo đến mức không ai chịu nổi. Thêm chữ đến mức làm nó rõ ra liền, chính xác một điểm. Ai sửa nữa?
[46:00]Dạ Mô Phật thưa thầy, con xin sửa làm không ai chịu nổi vì cách ăn nói của bà ấy. Mất chữ ngược ngạo của người ta đâu được, cái chữ hay là nhờ ở chữ ngược ngạo á. Suýt đúng mà mất chữ ngược ngạo.
[46:18]Mô Phật thưa thầy con xin sửa: Bà đó ăn nói ngược ngạo khiến không ai chịu nổi. Có có chữ khiến là được á. Nhưng mà có chữ khiến này như thế này. Cái chữ khiến là là cái từ gì? Khiến là loại từ gì? Khiến là động từ. Thành thử như vậy nếu nó rớt trong câu nó sẽ trở thành là động ngữ phải không? Và trước nó thì thì phải là cái gì? Trước động ngữ là cái gì? Là cái gì ngữ?
[46:51]Trước động ngữ là cái gì? Luôn luôn là cái gì?
[46:57]Trước động ngữ luôn luôn là chủ ngữ, phải không? Nếu nói câu này: Bà đó ăn nói ngược ngạo khiến không ai chịu nổi, thì chữ khiến này là động ngữ cho nên nguyên cái này: Bà đó ăn nói ngược ngạo là chủ ngữ. Nhưng mà cái cái cái mà nguyên một cái vế này: Bà đó ăn nói ngược ngạo biến thành chủ ngữ thì chưa ổn. Chúng ta thêm cái gì?
[47:21]Tình trạng bà đó ăn nói ngược ngạo, việc bà đó ăn nói ngược ngạo, cái sự ăn nói ngược ngạo của bà. Phải không? Để biến nó thành chủ ngữ cho nó ổn, chứ còn nguyên cái vế, nguyên một câu nguyên chỉnh này đổi thành chủ ngữ không ổn. Chúng ta phải biến cái cái vế này thành một cái giống như danh từ thì mới làm chủ ngữ được. Tình trạng cái bà đó ăn nói ngược ngạo, việc bà đó ăn nói ngược ngạo, sự ăn nói ngược ngạo của bà đó khiến đã mới là động ngữ nè. Thấy không? Không ai chịu nổi. Như vậy. Hoặc là đảo ngược lại hẳn. Hồi nãy như câu của trưởng lớp thấy không? Không ai chịu đựng nổi cái sự ăn nói ngược ngạo của cái bà nội đó, ví dụ vậy.
[48:05]Bây giờ, sóng thần ở Indo chết quá chừng. Indo là Indonesia đó, thôi coi mình viết tắt như vậy đi, khỏi mắc công phân tích ha. Câu này sửa lại làm sao?
[48:18]Giơ tay lên cứ sôi như hồi nãy đi nha, kiếm điểm. Còn ai mà sáng nghe rồi là không tiết lộ đáp án á. Sửa lại, giơ tay lên sửa lại nhanh lên. Rồi. Dạ Mô Phật con xin sửa câu này là: Cơn sóng thần vừa qua ở Indo làm người ta chết rất nhiều ạ. Làm người ta chết rất nhiều. Dạ. Cũng được. Một điểm. Cơn sóng thần vừa qua ở Indo làm, có chữ làm, phải không? Làm người ta. Chứ không chết quá chừng ai chết phải không? Nó thêm chữ làm người ta, rồi nó có thêm cái từ làm người ta chết quá chừng, nhưng chữ mọi người làm người ta chết quá chừng nghe vẫn còn rất bình dân, phải không? Chưa ổn lắm nhưng mà vẫn cho một điểm.
[48:56]Sửa tiếp đi. Nghe câu này thì người Việt Nam ta hiểu không? Hiểu liền, à nhưng mà nó trật lất á, thiếu tùm lum.
[49:08]Đi vào cái môn này là đi vào kỹ thuật diễn giảng bắt đầu có căn bản sâu. Không biết quý phật tử nghe ngủ nổi không ta? Nghe chán không? Hén? Cái này đâu có đạo lý gì đâu. Toàn là phân tích ngữ pháp câu cú, nhưng mà quý thầy phải tập, quý thầy phải rèn luyện từ căn bản trở lại, rồi sau này giảng mới mới chuẩn được. Sửa tiếp câu này giùm. Sửa tiếp đi. A Di Đà Phật, thưa thầy à theo con sửa thì: Cơn sóng thần ở Indonesia đã làm rất nhiều người chết. À. Tức là làm người làm người ta chết quá chừng thì bây giờ làm rất nhiều người chết. Sửa lại chút xíu cũng được, ha? Cũng được, à cũng tốt. Rồi cho một điểm.
[49:48]Đứng lên. Ờ tiếp tục sửa đi, câu này vẫn còn sửa được nhiều lắm.
[49:56]Kính thưa thầy à có thể sửa lại câu này như vậy: Sóng thần ở Indo mọi người bị chết quá chừng. Thiếu một cái động từ ở giữa. Thiếu một động ngữ. Nó giữa hai cái đó nó vẫn nó vẫn bị cái này, nó vẫn bị mọi người chết.
[50:17]Phải ráng sửa sao hay hơn mấy câu vừa nói. Rồi, ai có giơ tay kìa? Cầm micro. Mô Phật bạch thầy à con sửa câu đó là: Ở Indo, sóng thần à làm chết rất là nhiều người. Cũng được, cũng được. Cũng không sai, à làm chết rất nhiều người. Thôi, cũng được. Dạ, Mô Phật à. Làm chết rất nhiều người. Làm chết rất nhiều người, thôi cũng được, cái làm chết coi như là động từ, động ngữ đi, rồi rất nhiều người là đối ngữ, thôi cũng được, rồi một điểm. Dạ, Mô Phật à con xin a sửa câu này đưa cái a hàng à chục vạn người chết bởi cơn sóng thần ở Indo ạ.
[50:58]Cũng được, cấu trúc cũng được. Nhưng mà nãy cho điểm rồi, phải không? Cũng được. Đã có điểm rồi. Thưa thầy à con xin nói là người Indo chết quá nhiều vì sóng thần. Cũng được, về ngữ pháp cũng không sai, ha thiếu vài chữ thôi, vì cơn sóng thần vừa qua, cái gì vậy, thiếu vài chữ. Cũng được, cũng được. Có điểm chưa? Thôi có điểm rồi thì thôi. Ờ thưa thầy à con xin sửa ơ một chút. Ơ người ta chết quá chừng ở Indo do ngọn sóng thần gây nên. Cũng được, cũng được, cũng hay, cũng cũng cũng đạt, một điểm, ờ cũng được. Ờ cũng được, cũng được. Dưới kia giơ tay kìa. Ai đó giơ tay? Một điểm. Câu này coi bộ dễ ăn điểm ha?
[51:47]Mô Phật, thưa thầy con xin sửa lại câu này: Hàng vạn người chết ở Indo do cơn sóng thần gây ra. Hình như giống câu gì của ai vừa nói á. Ờ. Hình như cũng giống giống. Thôi cho một điểm á.
[52:05]Thôi thôi thôi được rồi, qua câu ai câu khác đi. Cái này là à có thể sửa lại: Số người chết là rất nhiều trong thảm họa sóng thần ở Indo. Câu này cũng là một cách sửa, ha? Rồi. Vậy ta qua câu khác. Phở này ăn ngon ghê. Rồi, sửa câu này giùm. Sửa giùm câu này, Việt Nam mình chuyên gia bị nha. Phở này ăn ngon ghê nà, áo này mặc rất đẹp nà, đầu này cạo rất ngọt nà. Chuyên môn bị.
[52:38]Rồi, sửa lại giơ tay lên, sửa đi, thử đi.
[52:44]Ai mà ăn phở nhiều á trả lời sửa liền đi nhanh lên.
[52:56]Tôi kể câu chuyện chút xíu. Hồi nhỏ tôi học lớp bảy, thì tôi nhớ là học với ông thầy à dạy toán, đại số, ư giờ còn tê nhớ tên là ổng là ông Lâm. Ổng là người như Quảng Nam. Và ổng là hung thần gây gió bão, dữ tàn canh gió lạnh. Lúc là ổng dạy theo tài liệu sách toán của ông Nguyễn Tái, Nguyễn Văn Phú. Thì cái sau mỗi bài học lý thuyết thì sách toán họ đều có cho những bài tập để về nhà làm và không có lời giải, bắt mình phải tự làm. Và những bài tập rất là khó từ dễ cho tới khó và rất khó luôn. Ờ từ dễ cho tới khó và rất khó bài tập sách toán của Nguyễn Tái, Nguyễn Văn Phú á. Ai mà mà hồi trước đi học hồi trước là đều biết cái loại sách đó.
[53:33]Thì ông thầy này á sau khi học xong lý thuyết cái lệnh của ổng là ra: Làm tất cả bài tập không sót bài nào. Và học sinh lớp bảy hồi đó mà giải những bài toán mà tới cái mức độ rất khó là không phải ai cũng làm được. Về nhà không phải ai cũng làm được. Mà một tuần sau là tới giờ ổng lại là ổng kiểm tra cái môn đại số. Thì ổng kiểm tra rất là tàn bạo. Vô lớp là ổng để tay không nhúc nhích trên bàn, lật vở bài tập ra và ổng cầm cái roi mây ổng đi từ trên xuống dưới, trong lớp 80 người ổng đánh tàn nhẫn không còn sót người nào kể có con gái không hung gì, 5 60 đứa con gái đánh bay không còn, đánh.
[54:07]Chỉ một người duy nhất không bị đánh là còn sót đứng đây thôi. Là do cái người đó làm bài tập nghiêm chỉnh, làm từ đầu tới cuối, mà học xong môn đó mặc dầu sợ mà làm, nhưng mà rồi cám ơn ổng, à vì ổng bắt làm bài tập nhiều quá cái đâm ra mình giỏi luôn, giỏi về đại số luôn. Thì cũng vậy, cái môn này á chúng ta sẽ sửa 100 câu như vậy, quý thầy tìm 100 câu sai và sửa thành 100 câu đúng để nộp bài. Nhưng 100 câu đó chỉ là làm bài thôi, còn để làm giảng sư ta phải âm thầm sửa vài ngàn câu cho chính mình nha, bài tập 100 câu không là gì đâu, phải ráng làm. Sửa câu này đi: Phở này ăn ngon ghê. Rồi. Nhanh lên.
[54:44]A Di Đà Phật, theo con thì à con sửa như thế này là: Phở chay này tôi ăn rất ngon. Ờ phở nó nhiều loại phở, hả?
[54:57]Tức là có thêm chữ "tôi" đây để làm để làm cái gì ngữ? Chủ ngữ. Chủ ngữ, phải không? Dạ. Chủ ngữ rồi tới động ngữ, phải không? Dạ, rất ngon. Cái đối ngữ là đem để đằng trước này vẫn chưa sửa được nè. Vẫn chưa sửa được nè. Hầu hết ta bị sai chỗ này. Cái câu này vậy chứ không dễ ăn.
[55:17]Nếu ta sửa ta sẽ sửa cái này. Hầu hết ta sửa là như thế này, và đây là một câu sai văn phạm nha. Hầu hết ta bị á. Câu này là một câu sai văn phạm, hồi sáng có sư cô hỏi: "Ủa câu này sai chỗ nào?" Sai chỗ này nè:
[55:33]"Tôi ăn phở này" thì tôi là chủ ngữ, ăn là, phở này là đối ngữ, phải không?
[55:44]Và "rất ngon" này là cái gì?
[55:50]Đúng nó là tính từ của của phở. Và khi mà ta thấy thế này: chủ ngữ ha, động ngữ ha, đối ngữ rồi có tính từ thì ta kết luận cái tính từ này là túc ngữ liền. Tại vì tính từ đi sau đối ngữ thì thường là túc ngữ. Nhưng xin thưa: trật.
[56:11]Tính từ này chỉ là túc ngữ khi nào động từ này nó tác động nó chế biến cái này, ví dụ như: Tôi chế ra món phở này rất ngon, thì câu này chấp nhận được. À: Tôi làm thành món phở này rất ngon, động từ đó đó, động từ làm thì cái này mới chấp nhận là túc ngữ. Còn cái "ngon" này là gì? Ngon này là do do ăn mà ngon, cảm giác ăn ngon. Câu này là một câu sai hoàn toàn về văn phạm mà ta thường hay nói. Câu này là sai hoàn toàn nên sửa câu này thành câu này cũng không được nữa. Đơn giản vậy chứ câu này khó nhai lắm. Phở thì dễ nhai nhưng câu này không dễ nhai. Ai ai sửa lại? Giơ tay lên. Mô Phật, thưa thầy:
[56:58]Bạn nấu phở này ăn rất ngon.
[57:02]Cái chữ ăn rất ngon cũng bị đó, cũng là cái phở này ăn rất ngon không mất nữa, y chang cái cấu trúc sai này, thêm chữ bạn nấu ở đây nữa thôi có gì đâu. Còn phở này ăn rất ngon. Nhìn vô câu này chúng ta thấy cái phở này là phải là chủ ngữ không? Phải không? Ăn là động ngữ, phải không? Như vậy phở này nó có miệng có răng hả? Phải không? Đúng không? Nhìn vô câu như vậy phải ta suy ra luận phở này nó có miệng mà có răng và biết nhai biết nuốt thì nó mới ăn được chứ, đúng không? Nhưng mà phở có răng có miệng không? Không. Ai có răng có miệng? Không biết, người nào đó, đó con người, đó. Thành thử cấu trúc này sai hoàn toàn về ngữ nghĩa, về ngữ pháp.
[57:46]Chỉ có ta ăn thôi, hoặc là nếu không thì không có chữ ăn, mà chỉ bỏ cái này là: Món phở này rất là ngon, xong ngay. Đơn giản vô cùng mà đúng hoàn toàn. Món phở này rất là ngon, tô phở này rất là ngon, không cần nói ai ăn. Thì hiểu ngầm là cái người nói câu đó là người đã ăn và người đó khen ngon, là hiểu ngầm người nói câu đó là người ăn thôi. Món phở này rất là ngon, tô phở này rất là ngon, xong ngay, rất là, chứ không được ăn. Ăn, phở có răng có miệng đâu mà ăn. Mà ta thường xuyên bị, giống như cái áo này mặc rất đẹp. Cái áo nó biết xỏ quần nó gài nút hả? Phải không? Cái áo này rất là đẹp, đủ rồi.
[58:25]Đầu này cạo rất là ngọt, ủa cái đầu biết cầm dao lam hả? Phải không? Cái đầu này dễ được cạo, nói câu bị động. Còn cái câu sai là câu này nè. Cái câu sai là câu này: Tôi ăn phở này rất là ngon. Câu này là câu sai hoàn toàn mà Việt Nam ta hay bị lắm. Câu này sửa lại làm sao? Đây là một, phở này rất là ngon là đúng với câu ta vừa sửa phải không? Có chữ là hiểu ngầm đây nè. Phở này là rất ngon hay rất là ngon đây nè, phải không? Ta hiểu ngầm ở đây, phở này rất là ngon. Câu này là một câu hoàn chỉnh, đúng. Phở này rất là ngon, câu này là câu hoàn chỉnh. Bây giờ có chữ tôi ăn, tôi ăn, ăn nguyên một câu này là trật.
[59:09]Tôi ăn nguyên câu này là trật. Vì này là một câu chuẩn rồi. Tôi ăn nguyên câu là trật, cho nên để cho tôi ăn mà dính với câu này nó phải thêm mấy chữ này ở đây. Mà nó dài dòng thế này nó mới không bị sai nè. Tôi ăn và cảm thấy rằng hay biết rằng, đó, có chữ rằng này nó sau động từ nhận thấy, biết gì đó, thì nó mới là một câu nghiêm chỉnh được chấp nhận: Tôi ăn và cảm thấy rằng phở này rất là ngon. Dài dòng như vậy đó là cái câu này mới trở thành chuẩn lại. Tại vì chữ phở này rất là ngon là một câu nguyên chỉnh, không được phá ra. Đó, muốn mà ghép một câu trước với một câu sau thì nó phải có chữ rằng, nó phải có chữ rằng, nhớ. Bây giờ câu này:
[59:51]Tu thì đông mà chở xuồng vông không đầy. Câu này của ai? Hình như của ông Bảy Măng Khoai phải không thầy Thiện Ngộ? Giáo Hảo hả? Hay của Huỳnh Phú Sổ hả? Tôi cũng biết là nghe nói nhiều quá. Cái câu này về nghĩa thì rất là hay và ta nghe ta hiểu liền phải không? À hiểu liền. Nhưng mà về ngữ pháp thì sao? Hoàn toàn... hoàn toàn trật. Mà đây là một cái phương ngữ của miền Nam, nghe rất là gọn, rất là dễ thương và ai nghe cũng hiểu. Nhưng mà về ngữ pháp thì sai hết. Do đó ta phải sửa lại. Câu này sửa thì phải lên bảng viết. Xung phong lên bảng viết giùm câu này lại: Tu thì đông chở xuồng vông không đầy.
[1:00:40]Tu thì đông mà chở xuồng vông không đầy, câu nghe rất là hay. Vì nó có cái vần á, chữ đông với vong nè, nghe vần rất là hay, nhưng mà về ngữ pháp thì trật lất hết trơn.
[1:00:58]Tu thì đông chở xuồng vông không đầy là phương ngữ miền Nam, còn giặc đến nhà đàn bà cũng phải đánh là phương ngữ miền Bắc. Cả hai câu đều thiếu sót về văn phạm, đều đã được chấp nhận từ rất lâu. Tuy nhiên khi ta học về diễn giảng, phân tích về ngữ pháp, ta lôi ra ta chỉnh sửa lại để... cho kĩ một chút. Ai lên, ai lên viết lại câu này?
[1:01:24]Rồi, Thiện Lực lên. Phải hăng hái lên nha.
[1:01:47]Rồi, cảm ơn.
[1:01:51]Câu này là biết thêm vài chữ phải không? Tu thì đông, tức là phải nói là người tu, thấy không? Này là nhưng người đạt kết quả, ờ thì được, có chữ nhưng là tốt. Sự thật thì mình dùng tới chữ đạt kết quả nó hơi cao, mình chỉ dùng chữ thật tu thôi. Đó, người tu thì, đạo thì rất đông, nhưng người thật tu thì... thì rất là ít. Cái ý nghĩa rất là ít á thì ở đây chúng ta dùng chữ là, cái câu vì nó dùng chữ là chở xuồng vông không đầy, thì đổi lại chở không đầy cái xuồng vông, sửa lại sửa lưng một chút xíu. Nhưng ai chở?
[1:02:24]Cái người này chở hay là người này là người được chở trên chiếc xuồng đó? Phải không? Nên... à đó, nên là về ngữ pháp vẫn chưa chuẩn, có rõ hơn chút nhưng mà rồi thì chưa đúng. Người khác lên bổ sung liền, nhanh lên.
[1:02:43]Cái chữ nhỏ nhỏ mà viết cao cao vậy cho đỡ choán bảng.
[1:03:04]Suýt tí nữa là được điểm ngon lành.
[1:03:11]Chở không đầy cái gì? Chở không đầy người thật tu. Phải đối ngữ thiếu nè, đó. Người tu thì đông nhưng xuồng vông chở không đầy những người thật tu, thiếu cái đối ngữ một chút. Nhưng mà nếu chúng ta thêm cái đối ngữ là những người thật tu thì câu này nghe hay không? Vẫn chưa hay. Mặc dù đúng nhưng vẫn chưa hay. Ai có ý kiến lên nữa? Câu này quan trọng. Ai lên sửa tiếp?
[1:03:46]Hết giờ rồi, thôi tôi đành phải sửa. Cái câu này vì nói ra cho hết cái ý nó luôn, tại vì ý này rất là lớn, nhưng mà các vị xưa nói súc tích quá. Có thể thêm chữ ngày nay cũng được, nếu mà có ý muốn than thở thì thêm chữ ngày nay, còn không thì thôi. Là: Ngày nay, người tu đạo thì rất là đông, nhưng người thật tu thì rất là ít, phẩy, ít đến nỗi nếu họ ngồi chung trên một chiếc xuồng vông, họ cũng không làm đầy chiếc xuồng đó. Nói câu ra dài ra là sáng hết luôn, không còn sót. Nhưng mà ai muốn rút lại thì... thì rút. Nhưng mà đó là một câu dài và đầy đủ á, nghĩa được trải ra hết không còn sót cái gì hết á.
[1:04:25]Ngày nay, những người tu đạo thì rất là đông, nhưng những người thật tu thì rất là ít, phẩy, ít đến nỗi nếu họ ngồi chung lại trên một chiếc xuồng vông cũng không làm đầy chiếc xuồng đó. Cái hình ảnh rất là đẹp, câu trải ra như vậy. Nhưng mà nhiều khi nếu ta sợ dài quá thì ta tìm chữ ta cắt bớt, thì có một cái giai thoại về cái sự mà cắt bớt chữ như thế này: Có bà đó, bả đưa ông chồng ba con heo lên tỉnh bán, và bả dặn là: Ông bán xong ba con heo ông đánh điện tín về cho tôi biết. Thì ổng tới tỉnh, ổng bán được ba con heo xong, ổng vào nhà dây thép ổng đánh điện. Hồi xưa là có đánh điện tín là một chữ là tính mấy đồng mấy đồng
[1:05:00]rất là đắt, nên họ tiết kiệm lắm, ổng mới đánh thế này: Tôi đã bán xong ba con heo, ngày mai tôi sẽ về. Ờ. Ổng đọc đi đọc lại ổng thấy dài, tốn tiền quá, ổng ổng tìm chữ để ổng cắt bớt. Ổng nói: Tôi đã bán xong ba con heo, thì ngày mai về chứ ở đây làm chi? Thì bỏ câu sau là: Ngày mai tôi sẽ về, gạch bỏ, phải không? Tự nhiên hiểu là ngày mai về chứ ở đây chơi làm chi, có quen ai đâu mà ở hoài. Như vậy là: Tôi đã bán xong ba con heo. Mà ổng nói: Đem ba con heo lên không lẽ bán ba con gà, thì bả phải hiểu. Như vậy ổng chỉ nói bỏ bớt ba con heo liền, là: Tôi đã bán xong, là bả đã phải hiểu bán heo, gạch bỏ bớt ba con heo. Cái:
[1:05:36]Tôi đã bán xong. Thì bả nhận được điện tín, mình có ký tên mình là biết là tôi rồi chứ không lẽ ông hàng xóm, phải không? Thì chỉ cần chữ: Đã bán xong, bỏ chữ tôi cho bớt bớt thêm tốn tiền, là bớt: Đã bán xong. Cái ổng nói: Chữ đã bán xong này nó còn dư chữ xong. Đã bán tức là xong, chứ xong chi nữa. Đánh còn chữ đã bán. Gạch bỏ chữ xong, còn chữ đã bán. Ổng tính đưa cái ổng ngồi ngẫm nghĩ, cái không viết về có hai chữ đã bán kì quá, thôi xé luôn, khỏi gởi gì hết.
[1:06:07]Thì đó, tiết kiệm từ từ hổng còn, cho nên cái câu này á là cái câu ngắn mà mình mình kéo ra dài, nghĩa là: Ngày nay, người tu đạo thì rất là đông, nhưng người thật tu thì rất là ít, phẩy, ít đến nỗi nếu họ ngồi chung lại một trên một chiếc xuồng vông họ cũng không làm đầy chiếc xuồng đó. Câu rất là dài. Còn quý thầy muốn cắt thiệt từ đó cắt từ từ, cắt từ từ, cắt nào mất hết luôn càng tốt, nghe không? Rồi cái câu này: Giặc đến nhà đàn bà cũng phải đánh. Là mà đánh ai? Đánh giặc. Nghe thì mình hiểu ngầm đánh giặc, nhưng mà câu này đã rõ đó chưa, xác định chưa? Chưa. Rủi người ta hiểu kiểu này: Nếu một ngày nào đó giặc đến nhà thì đàn bà sẽ thừa cơ đánh chồng mình được không?
[1:06:46]Thấy không? Có thể hiểu lầm về cấu trúc ngữ pháp. Nhưng về hiểu ngầm á thì đúng là hiểu là đánh lại giặc. Vì vậy ta phải bổ sung câu này lại. Bổ sung giùm á, nói, đứng lên nói, ai nói giùm? Không, hiểu là thừa cơ giặc tới nhà đàn bà đánh lại chồng mình thì chết.
[1:07:03]Rồi vì ai sửa lại câu này? Đây là câu phương ngữ miền Bắc đã được chấp nhận qua nhiều ngàn năm và nói lên khí phách của dân tộc ta, nhưng mà về ngữ pháp thì vẫn vẫn thiếu.
[1:07:16]Dạ Mô Phật, thưa thầy sửa lại là: Khi khi giặc đến nhà, bà già cũng đánh. Bà già đánh ai? Bà già đánh ai? Đánh giặc. Đánh giặc hả? Coi chừng bà già đánh ông già: Khi giặc đến nhà, bà già đánh ông già.
[1:07:37]Mô Phật, thưa thầy con sửa câu là: Khi giặc đến nhà, đàn bà cũng phải đi đánh giặc. Để xác định cái chữ giặc, phải không? Là nó để không sai. Nhưng mà hai chữ giặc mà lặp lại vậy thì không khéo. Đúng thì đúng rồi đó, mà không khéo.
[1:07:56]Đúng, cái chữ nếu giặc đến nhà.
[1:08:04]Mô Phật thưa thầy, "nếu giặc đến nhà thì đàn bà cũng phải đánh." Đánh đánh giặc. Giặc thì giống lại bên kia rồi, giống lại câu này, hai chữ "giặc" trùng lại không khéo. Đánh nó, đánh giặc, đánh nó. Nó, tức là giặc mấy người? Giặc có một người hả? Dùng chữ nó? Đánh chúng. Chúng, bọn chúng. Nhưng mà ở đây nó có cái nhấn mạnh chữ gì? Đàn bà là người yếu đuối. Ý trong này là cái quan trọng, ta phải hiểu cái ý là đàn bà là người yếu đuối mà còn phải đánh, nên ta phải thêm cái chữ để nhấn cho nó hiện cái cái nghĩa đó ra: "Nếu giặc đến nhà, ngay cả đàn bà cũng phải đánh lại bọn chúng." Thì câu đó là hết trật luôn, hết hiểu lầm.
[1:08:46]Chứ không để hiểu lầm giặc đến nhà đàn bà đánh lại ông... ông chồng mình là chết. Rồi bây giờ câu "Giàu nghèo cũng vậy." Câu này nghe hiểu không? Hiểu, nghe hiểu liền, nhưng mà ngữ pháp trật lất. "Giàu nghèo cũng vậy." Giờ ta sửa câu này. Người nghèo, kẻ giàu...
[1:09:07]A Di Đà Phật, con xin trả lời là: "Người giàu, kẻ nghèo ai cũng chết." Trong đây có chết không? Không, nghe rùng rợn vậy. Người ta có "cũng vậy" là một cái gì đó. À, cũng vậy là biết đâu cái ý nó cao đẹp, tự bắt người ta chết, tàn nhẫn vậy, trời ơi!
[1:09:31]Ví dụ như là về cái giá trị con người, về cái quyền làm người ví dụ phải không? Về cái quyền được học hành nó cũng cũng vậy, đâu phải không bắt người ta chết hả? Ghê, tàn bạo quá.
[1:09:43]Thưa thầy, theo câu này con sửa là: "Người giàu hay nghèo cũng do phước báu đời trước." Trời đất ơi! Thầy à, lạc mất tiêu câu của người ta. Họ có nói cái gì giống nhau á, phải không? Nhưng mình cũng chưa hiểu ý lắm. Nhưng mà về ngữ pháp thì sai, nhưng mà mình đừng có làm cho nó xác định theo ý mình quá. Thưa thầy, con sửa là: "Người giàu hay người nghèo cũng bình đẳng như nhau." Có thể đúng, thêm cái chữ bình đẳng, lúc đó mình hơi lái cái ý tác giả một chút nhưng mà cũng chấp nhận được, phải không? Một điểm rồi. Câu này có thể sửa thế này là: "Dù giàu hay nghèo, con người vẫn là như nhau." Còn như
[1:10:24]nhau như cái gì đó mình không biết, tại vì mình chưa hiểu ý tác giả, mình cứ để nguyên cũng mờ mờ như vậy. Nhưng về ngữ pháp thì: "Dù giàu hay nghèo, phết, con người vẫn là như nhau." Còn như cái gì đó thì tính sau. Giờ qua câu tiếp. Để điều chỉnh sửa từ vựng nè. Ví dụ câu này: "Những người bạn gặp lại nhau sau nhiều năm tháng xa cách, bây giờ mỗi người một vị trí khác nhau." Cái câu này thì thiếu vài chữ nên cái câu nó hơi lủng củng. Nhưng tuy nhiên ta sửa cái từ vựng lại cho nó rõ hơn chút, thêm một vài chữ nào đó cho rõ nghĩa hơn. Thầm thì với nhau
[1:11:11]được chứ có gì đâu. Cái câu nó thiếu thiếu vài chữ nên nó nghe hơi kỳ kỳ, hơi lủng củng. Ta sửa lại cho chuẩn.
[1:11:24]Thôi, tôi sửa câu này đi, mấy thầy sửa câu khác nè. "Những người bạn đó đã gặp lại nhau sau nhiều năm tháng xa cách từ lúc ra trường, bây giờ mỗi người đã có một thân phận khác nhau trong cuộc đời." Chứ thân phận nghe nó hợp lý hơn chữ vị trí, phải không? Đó, dùng từ vựng, chúng ta lựa từ chính xác thì nghe nó rõ nghĩa, nó sáng nghĩa ra. Giờ câu kế tiếp: "Hạnh phúc hay đau khổ đều là do nghiệp quá khứ." Chúng ta chỉnh lại cho nó rõ hơn. Cái câu này nói hơi vắn tắt quá, hơi bị thiếu một vài chữ nào đó.
[1:12:06]Ai viết bảng giùm thầy mấy câu nữa cho xong cho rồi, còn thiếu mấy câu, cầm một cái bảng... Bé Thư ơi con, con lên đây con viết tiếp mấy câu giùm thầy. "Hạnh phúc hay đau khổ đều là do nghiệp quá khứ."
[1:12:26]Câu này thì không có sai lắm, nhưng mà thiếu một vài chữ nào đó. Dạ thưa thầy là theo con sửa là: "Người hạnh phúc hay đau khổ đều là do nghiệp của họ trong quá khứ đã gây ra, đã gây ra trong quá khứ." Cái chữ nghiệp nó hàm nghĩa gây ra rồi, chữ karma đó, nó là hành động nên không cần chữ gây ra. Nhưng mà những câu trước là đúng, bổ sung thêm vậy là tốt nha. Nếu chúng ta cần, chúng ta thêm chữ "riêng" cũng được, ha! Chữ nghiệp nó đã hàm cái ý làm rồi, á. "Bị hạnh phúc hay chịu đau khổ đều là do nghiệp riêng của mỗi người từ trong quá khứ." Chúng ta thêm vài chữ câu văn nó sáng liền. Và đó là bản lĩnh của giảng sư á. Bản lĩnh của giảng sư là vậy.
[1:13:06]Một cái câu tối tối như vậy chúng ta thêm vài chữ nó sáng cái câu ra, người ta nghe rất là dễ hiểu. Cái người nghe họ không phải động não thêm, tự nhiên họ đón nhận cái câu nói của mình một cách đầy đủ và là ta thành công. Hoặc là câu này: "Có đạo đức và trí tuệ mới có thể biết tôn kính Phật." Câu này nghe đúng chưa? Ý đúng, ngữ pháp đúng, nhưng mà nghe không đã, nghe hơi quê quê cái gì á. Sửa lại giùm.
[1:13:30]Cái này có một cái chủ từ ẩn phải không? Tại vì chữ "có" đầu tiên nè. Giống như là: người nào có đạo gì đó, à ẩn, thành thử nghe cái câu nó cũng mờ mờ là vì nó thiếu cái chủ ngữ. Nên là người nào có đạo đức và trí tuệ, người đó mới có thể biết tôn kính Phật, hai chủ ngữ nó xóa luôn, bị ẩn luôn nên câu này nó nó ẩn chủ ngữ nhiều quá, hai chủ ngữ bị ẩn, mà mờ mà nó thiếu vài chữ nào á. Chúng ta sửa lại cho rõ ràng, cho nó đẹp hơn, cái câu nói cho đẹp hơn. Dạ thưa thầy là: "Có đạo đức và trí tuệ thì người đó mới có thể biết tôn kính Phật." Thì thêm nữa cho nó rõ thêm phải không? Thì người đó mới có thể biết.
[1:14:04]Nhưng mà nó vẫn chưa thoát cái quê quê của câu này. Mình bổ sung thêm được cái chữ cho nó sáng hơn chút, nó rõ hơn chút, nhưng mà nó chưa thoát cái quê quê của câu này.
[1:14:19]Chúng ta có thể sửa lại một câu ngắn gọn, phải không? "Lòng tôn kính Phật là dấu hiệu của trí tuệ và đạo đức." Không cần chủ ngữ nữa. Lấy cái chữ "lòng tôn kính Phật" luôn làm chủ ngữ luôn. "Lòng tôn kính Phật là..." là chủ ngữ của động từ "là". "Lòng tôn kính Phật là dấu hiệu của trí tuệ và đạo đức." Nghĩa không hoàn toàn không khác, câu vẫn gọn và rất là đẹp. Đó, nếu chúng ta sử dụng được những câu loại như vậy, bài giảng của mình nghe rất là sang, đó. Hoặc câu này: "Ai cũng đi trên con đường đời như nhau nhưng họ đi theo những cách khác nhau và cuối cùng thì sẽ vào những ngôi nhà khác nhau."
[1:14:55]Câu này thì cái nghĩa ý nó lớn, mênh mông, nghĩa hay nhưng mà không rõ nghĩa. Và đôi khi ta không cần sửa câu này, ta chỉ cần giảng thêm vài câu nữa là để sáng câu này ra, nên câu này không cần sửa. Nhưng mà để sáng thì ta thêm vài câu, là nằm trong phạm vi bài sắp tới. Bài sắp tới là bài diễn đạt ý tưởng, là chúng ta phải nói một đoạn. Hôm nay chúng ta tập sửa những câu sai, bài sắp tới là chúng ta tập giảng khoảng hai phút, ba phút cho một một ý, vậy. "Nói gì thì nói, con người ai cũng thích tiền." Cái câu này văn nói quá, giờ ta sửa lại giùm cho nó nghe nó văn vẻ một chút, sang lên một chút.
[1:15:32]Nhanh lên, sửa liền.
[1:15:44]Câu này đúng tim đen của mọi người không? Đúng lắm á. Nói gì thì nói ai cũng thích tiền. Nhưng mà ta sửa câu này lại cho nghe nó văn vẻ, sang lên một chút, cái câu này nghe quê quá.
[1:16:06]Ai ai sửa nhanh lên, nhanh lên.
[1:16:13]Thôi, tôi sửa luôn, không có thời gian. "Dù đã có rất nhiều đạo lý để sống nhưng con người vẫn bị lôi cuốn bởi tiền bạc." Câu nghe văn vẻ nó dài ra hẳn luôn nhưng mà nghe nó sang. Đó cũng là những cách mà để ta sửa câu á, chứ không phải là cứ lệ thuộc vào bao nhiêu đây chữ, đôi khi nó dài ra hơn. Rồi câu này: "Thế giới đầy ắp đau khổ nhưng con người lại gây thêm đau khổ cho nhau." Câu này hay rồi đó, nhưng mà nghe chưa đã, nghe chưa mạnh. Thêm vài chữ vô cho mạnh coi.
[1:16:51]Kính thưa thầy, con sửa lại vầy: "Thế giới đã đầy ắp đau khổ, vậy mà con người lại gây thêm đau khổ cho nhau." Thêm chữ "vậy mà" nó mạnh thấy không? Đó, rất là tốt. Nhưng mà vẫn còn thêm được á, cho một điểm. Nãy có cho điểm chưa? Rồi, một điểm. Thêm chữ "vậy mà" là tốt, nhưng vẫn còn thêm chữ được nữa đó. Thêm đi, ai thêm được nữa thêm đi.
[1:17:16]Đó, mình làm giảng sư khi giảng mình biết thêm những chữ đệm vô chút xíu nó sáng câu ra liền, nó rõ câu ra, nó nhấn mạnh được cái ý.
[1:17:29]Còn thêm được nữa đó. Trước đây thêm chữ gì được nè?
[1:17:40]"Mặc dù..." phải không? "... thế giới đã đầy ắp đau khổ..."
[1:17:47]Hoặc là chữ "vậy mà", hoặc là mình làm chữ: "... nhưng chưa đủ, vậy mà con người vẫn tiếp tục gây thêm nhiều đau khổ cho nhau." Phải thêm chữ "nhiều" nữa, tức là câu nó mạnh nó rõ nghĩa hơn, ha! Giờ câu cuối: "Thế nào là một vị Thánh? Đó là người biết rất rõ đúng sai thiện ác." Giờ ta nói câu này cho rõ thêm chút xíu coi.
[1:18:31]Câu này sửa thế này. Thế nào là một vị Thánh? Đó là người biết rất rõ cái gì là đúng hay sai, cái gì là thiện hay ác. Đếm thử mấy chữ? Nó rõ nè, phải không? À như vậy chúng ta kết thúc bài học này, thì quý thầy tìm một trăm câu sai sửa thành một trăm câu đúng cho bài tập này nha. Và phải thực hành rất nhiều nếu muốn làm một giảng sư có lợi ích cho chúng sinh, không được làm biếng. Vì làm biếng có thể bị có thể là tôi bắt chước cái ông thầy đó, tôi đánh đòn từ trên xuống dưới á. Này phải tàn bạo mới được, mới giỏi được. Và chuẩn bị mua máy ha, ai có tiền thì mua máy, còn ai không có tiền thì dụ Phật tử mua giùm, vân vân.
[1:19:13]Còn nếu không dụ được thì nhờ quý Phật tử dụ giùm.
[1:19:19]Đấy thế này. Đi vào cái chuyên môn diễn giảng cực lắm. Từng kỹ thuật từng chút chúng ta phải rèn luyện từng tí từng ly như vậy, sau này mới giỏi được. Thì đây cũng xin giới thiệu có số Phật tử từ ngoài cái tỉnh ở biên giới là tỉnh Quảng Ninh vào đây thăm thăm chùa ta. Thì và có hai bác ca sĩ, những người cũng sinh hoạt văn công đó, hát cái bài Xa quê nói về cái cái lòng của người đi xa đất nước quê hương và nhớ về quê hương của mình. Thì xin mời hai bác lên để trình diễn văn nghệ cho quý thầy thưởng thức một chút.
[1:19:59]Cứ mỗi lần
[1:20:07]nhớ tới quê
[1:20:19]hương, thời gian trôi mang theo nhiều nỗi nhớ.
[1:20:26]Cứ mỗi lần gió bấc heo may, gợi trong ta bao nhiêu điều kỷ niệm. Quê hương ơi, bao năm tháng cách xa, vẫn âm vang trong lòng ta tiếng chuông chùa ngân nga.
[1:20:49]Dù luỹ tre xanh ôm những hàng cau, tắm ánh trăng trong yên giấc ngủ thanh bình.
[1:21:00]Da diết thiết tha,
[1:21:05]tiếng cuốc kêu gọi nắng trưa hè, gợi lòng ta hướng về quê hương, quê hương
[1:21:32]ơi!
[1:21:39]Cứ mỗi lần nhớ tới quê hương, thời gian trôi mang theo nhiều nỗi nhớ.
[1:21:48]Cứ mỗi lần gió bấc heo may, gợi trong ta bao nhiêu điều kỷ niệm.
[1:21:57]Quê hương ơi, bao năm tháng cách xa, vẫn âm vang trong lòng ta tiếng chuông chùa ngân nga.
[1:22:11]Dù luỹ tre xanh ôm những hàng cau, tắm ánh trăng trong yên giấc ngủ thanh bình.
[1:22:23]Da diết thiết tha,
[1:22:28]tiếng cuốc kêu gọi nắng trưa hè, gợi lòng ta hướng về quê hương, quê hương ơi!
[1:22:42]Ở bất cứ nơi đâu, con vẫn mang theo hương đồng cỏ nội, cây đa, bến nước, dòng sông.
[1:22:56]Và không quên bao mái ấm nhà tranh, bao dáng lưng còng vất vả,
[1:23:05]đầm thấm mồ hôi dãi gió mưa nắng, để có
[1:23:12]hoa thơm trái ngọt nuôi sống đời con cho đến tận bây giờ.
[1:23:21]Dù ở đâu bao năm tháng xa quê, thì con vẫn nhớ,
[1:23:29]vẫn mong, vẫn đợi,
[1:23:36]vẫn chờ
[1:23:41]ngày về đất mẹ
[1:23:45]quê hương.
[1:23:54]Bây giờ nói dài dòng quá để thầy còn nghỉ, con xin hỏi hai câu. Bây giờ là con á, con lấy một cái thí dụ mà nó cũng gần như thiệt chứ không phải là thí dụ. Bởi vì á, thấy đóng thùng ngon lành ngon cơm vậy chứ bèo lắm thầy ơi, cũng khổ lắm. Rồi có một số Phật tử đó vì thương mến bạn đạo chuyện nọ muốn giúp đỡ, trong thời gian qua đại khái cũng là... Diệu Huệ, Phước Huệ đó. Ví dụ cho con là 500.000 với 50 ký gạo trong lúc con quá khổ, mà cái đó có thật rồi đó chứ không phải là không có đâu, có con có nhận rồi đó, chứ không phải thí dụ đâu. Rồi bây giờ á, một hai năm tới đó, khi mà con qua hết cái khốn khó này đó,
[1:24:39]con sẽ đem 500.000 và 50 ký gạo này đem vô một cái chùa nào đó và nói số gạo và số tiền này của một cái Phật tử Diệu Huệ, Phước Huệ gì đó chứ không phải của con. Ý con muốn hỏi thầy như vậy đó cái số này đó là của một cái Phật tử đó được hưởng trọn vẹn hay không? Còn riêng phần của con á, thì con đã trả xong cái này, chỉ thiếu là thiếu cái ơn nghĩa và cái công đức của người ta đã cho mình mượn. Đó là ý con muốn hỏi thầy là cái người đó đó con nói tên người đó cho thầy trụ trì nói là cái số gạo, số tiền này của Diệu Huệ gì đó chứ không phải của con. Như vậy có được hưởng cái phần công đức đó không? Ừ thế này thầy nói cho nghe.
[1:25:13]Cái trả ơn mà bằng cách làm phước giùm người ta là lối trả ơn tuyệt vời. Tại bây giờ mình đem lại 50 ký gạo mình trả cho người ta làm sao? Không khéo tiền người ta không cần, phải không? Cái người đó họ không cần 50 ký gạo, nhưng mình đem 50 ký gạo đó mình vào mình cúng chùa, coi như là nói của người kia, ý nghĩa là mình hồi hướng công đức hết á. Tức là công đức hồi hướng kia đó là cách trả ơn rất tuyệt vời, làm cho người kia được cái phước lớn hơn. Ví dụ họ có thể lúc họ giúp cho mình họ được phước năm, nhưng rồi mình chuyển cái 50 ký gạo mình đẩy qua chùa cái họ được phước hai ba chục lận. Nên đó là một lối trả ơn rất là hay,
[1:25:44]nhưng khi mình đem gạo mình đưa vô mình được hưởng một phần trong đó luôn. Tại vì chính mình có cái tâm đó, mình có cái hành động đó chứ người kia họ đâu trực tiếp đưa qua chùa. Mình mới làm chứ không phải người kia làm. Thì như vậy người kia được trả ơn, nhưng mà trong hai ba chục phần công đức đó bỗng nhiên mình hưởng được hơn phân nửa, gần phân nửa cái số công đức đó chứ không phải không đâu. Nên cứ yên tâm mà làm như thế nha, không sao hết. Dạ con xin hỏi câu chót. Dạ thưa thầy á, thầy thầy nói rằng cái đất nước của Việt Nam mình á nó nghèo á là tại vì cái chỗ người ta hay giấu nghề, cái giấu cái nghề hay.
[1:26:19]Mình phát minh, sáng kiến hay là mình mày mò nghiên cứu một cái vấn đề nào đó mình để làm gia bảo để mình làm, bởi vì mình chỉ người ta người ta cạnh tranh với mình thành ra rồi mình không khá, thành ra mình cứ như vậy, mình cứ giữ. Trong khi cái tụi châu Âu, tụi nước ngoài á thì nó khi mà nó nghiên cứu nào được một cái phát minh, một cái một cái gì mới mẻ đó, nó sẽ nghĩa là coi như là bung ra cho mọi người biết và thậm chí nó chuyển giao công nghệ cho những nước nó nó nó nghèo để mà người ta làm vậy, thành ra bởi vậy đất nước người ta giàu, còn đất nước mình thì nghèo. Như vậy đó là tại vì mình giấu nghề.
[1:26:51]Đó, từ cái thí dụ như vậy á, mình mới thấy là chẳng hạn như bây giờ thí dụ như con đây, con ngồi thiền bao nhiêu năm mà nghiên cứu để mà ngồi cho có cách nào mà trong vòng chỉ 3 tháng mà mà được sơ thiền, nhập định là thí dụ như vậy. Nếu mà con tìm được như vậy đã ra rồi đó, nhưng mà bây giờ á thầy nói rằng ngồi thiền á là phải kiếm chỗ nào khuất, hạn chế tối đa người ta thấy và không được nói cho người ta mình là ngồi thiền. Như vậy là mình giấu nghề rồi lỡ con chết bất tử rồi sao con truyền giao con cho người ta cái công nghệ ngồi thiền này thầy? Đó, như vậy mà trong khi đó con biết một khi thầy đã
[1:27:25]nói rồi là nó phải đúng, nó phải hay một cái gì đó. Vậy cái hay đó là cái gì và cái đúng đó là cái gì, xin thầy giảng giải. Đúng rồi. Cái người tu thiền á nó bị đặt giữa hai cái mâu thuẫn với nhau. Một á là lúc nào mình cũng muốn người khác cũng tu thiền, bởi vì tu thiền là con đường chính để tu hành mà, nên chúng ta bị cái thôi thúc một phía là muốn cho huynh đệ mình, người này người kia ai cũng tu thiền. Và một cái cái khuynh hướng thứ hai ngược lại là kín đáo để đừng bị tổn phước. Tại vì tu thiền là việc làm thánh, mà mình lộ ra mình nói: "Ờ, nay tôi làm thánh nha." Tu thiền tức là đi làm thánh,
[1:28:01]đang tập làm thánh, nay nói tôi tập làm thánh nha, tôi tập làm thánh nha. Như vậy làm cho mình bị mất phước do tổn, và vì cái chữ làm thánh nó cao siêu quá, ngồi thiền tức là tập làm thánh. Nên chúng ta luôn luôn bị giằng xé bởi hai cái: một là muốn cho nhiều người cùng tu, cùng tập làm thánh; và thứ hai là chúng ta kín đáo để đừng bị tổn phước. Còn cái chuyện khác thì có một chiều thôi phải không? Như chuyện làm kinh tế thì đừng giấu nghề gì đó, vân vân. Nhưng mà trong việc tu tập ta bị hai khuynh hướng đối ngược nhau. Và chúng ta phải xử lý cái sự mâu thuẫn này một cách khéo léo. Làm sao vẫn có được nhiều người tu thiền, mà làm sao ta vẫn tu một cách kín đáo?
[1:28:37]Thì xử lý cho khéo. Xử lý khéo bằng cách nào? Ví dụ như mình gặp một người nào đó mình muốn cho họ tu thiền, trước hết mình cho họ biết Phật pháp, biết đạo lý, biết nhân quả, à biết những cái giáo lý căn bản, và mình giới thiệu là ở Thiên Khánh quý thầy ngồi thiền nên quý thầy đẹp, tốt về tâm hồn thánh thiện, anh cố gắng anh đến đó anh học, người ta chỉ. Thì như vậy sẽ có được nhiều người học thiền, mà mình thì không bị lộ, mình không phải là: "Tôi nè, tôi học thiền ngồi như tôi ngồi thì vậy nè, hơi nóng ở đâu ở đâu hít thở anh ngồi tôi chỉ anh nha." Cái mình trở thành làm thầy là mình bị lộ ra liền, bị khoe.
[1:29:08]Còn đây mình đẩy cái đó qua cho một vị, người khác. Ai dính đạn dính, mình không dính. Còn hỏi: "Ủa, anh có tu không?" - "Tôi cũng tu sơ sơ." Như vậy là mình vẫn khuyến khích người ta tu được mà mình vẫn kín đáo được, tức là mình xử lý cái mâu thuẫn này lại cho nó khéo léo. Thôi ha, thôi.
[1:29:27]Thôi nghỉ, thôi nghỉ.