Transcript: Ngũ Uẩn 07 - Hành Ấm 2

[0:01]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:13]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:25]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam

[0:39]Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nay ta nghe tiếp bài hành uẩn. Bài hành uẩn mà nghe nửa chừng như vậy hơi bị khó hiểu ạ. Có nhiều người thì thấy mới đến nghe à phải không? Không nghe được liên tục khó, bởi vì cái những loạt bài mà thầy giảng trong khóa thiền á nó liên tục từ bài này đến bài kia nó nối tiếp nó có cái logic. Cho nên a những người mới không biết sao. Ai mà mới đến thì cố gắng a lấy những cái đĩa bài giảng cũ nghe lại nha. Rồi vì nó đang đi từ thấp lên cao dần dần á. Cái a những loạt bài thầy giảng về cái tâm lý học Phật giáo, về cấu trúc năm uẩn nó hơi khó. Thôi thầy nhắc sơ sơ lại một chút.

[1:22]Tức là theo Phật thì à thân tâm con người được cấu tạo bởi năm thành phần là:

[1:32]sắc, thọ, tưởng, hành, thức. Mấy này phải nhớ nằm lòng nha. Nhiều người nhìn thầy còn ngơ ngơ không biết. Làm lại nào: sắc, thọ, tưởng, hành, thức, nhớ thuộc cho kỹ. Sắc là gì? Hình hài có hình dáng đàng hoàng. Hình dáng, ví dụ như ở cõi người chúng ta thì cái hình hài này được cấu tạo bởi gì? Bởi vật chất. Vật chất tức là thịt, xương, gân, da, máu mủ này kia nọ, nội tạng, tế bào, dịch truyền, vân vân. Rồi và ẩn trong cái cái thân vật chất này nó còn có một cái thân sinh học nằm ngấm ngầm trong đó nữa, nó có một cấu trúc điện sinh học ngấm ngầm đi theo. Chứ cái thân này không phải chỉ là vật chất không, nhớ giùm thầy cái đó.

[2:29]Cho nên vì vậy, nhiều khi ta, ví dụ cái người nào bệnh mà ta mình tu thiền mình có cái nội lực mình để tay qua, cái điện sinh học mình nó truyền qua cái điện sinh học người ta, nó bổ sung lại cái cấu trúc sinh học đó cái làm người ta cũng bớt bệnh. Chớ còn nếu mà không có cái cấu trúc điện sinh học thì không có cái chuyện mà truyền nhân điện chữa bệnh. Nên ta ngoài cái thân vật chất này còn cái thân mà cái cấu trúc sinh học ngấm ngầm đi theo, và cái cấu trúc sinh học đó cũng hết sức là phức tạp. À ngày nay thì khoa học vẫn chưa nhìn ra hết, người xưa thì nhìn thấy được một phần. Bài trước thầy cũng nói về cái phần của hành uẩn á.

[3:08]Khi các bậc mà đạo sư, các bậc đạo sĩ mà họ có cái sức định sâu xa mà đến mức độ có thần thông thì tự họ biết rõ về cơ thể của họ. Ví dụ như chúng ta, chúng ta chỉ nhìn lên thấy mình da ha, thấy hình hài thôi. Chứ còn bên trong nội tạng ta đang hoạt động thế nào ta hoàn toàn không biết. Nhưng mà khi một người họ đắc được thiền á, họ ngồi như thế này, họ biết bên trong cơ thể đang hoạt động thế nào. Từng nội tạng ra sao luôn á, thấy giống như một bác sĩ giải phẫu cầm lên á. Cầm trái tim, cầm ruột lên á. Mà bác sĩ giải phẫu cầm cái tim, cầm ruột lên là máu mủ còn bầy nhầy, chứ còn cái người mà trong thiền định mà họ nhìn cái

[3:55]thân thể của họ tự họ biết thân thể của họ rõ ràng, nó không bị máu mủ lầy nhầy, phần nào hoạt động ra phần đó. Đống ruột bầy nhầy, cái tim co bóp sao, phổi thế nào, gân, cơ, xương thế nào biết hết. Đó là mức độ mà chứng thiền à thấp thấp, còn khi họ chứng sâu rồi cái họ thấy luôn cái cấu trúc sinh học của cơ thể luôn, tức là thấy cấu trúc điện sinh học sâu xa cơ thể mình. Và cái điện đó vì nó là cấu trúc sinh học nó mềm, nó không cứng như thân nên nó không bị giới hạn bởi cái hình hài này mà nó tỏa ra một cái vùng chung quanh ta. Khi mà nó tỏa ra khỏi thân vậy, người nào nhìn thấy được thì thấy là cái gì?

[4:35]Thấy hào quang. Còn nơi cái ta thì nó một cái vùng xoáy động đậm đặc đó, đó là cái điện sinh học nó là như thế. Người ta thấy tới mức độ đó và thấy được cấu trúc của nó luôn, mà không phải nó chỉ là một cái vùng đồng đều mà nó là một cấu trúc phức tạp. Cấu trúc phức tạp đó nó có những đường kinh, những luồng sinh học, luồng điện sinh học nó chạy theo những đường kinh đó. Và nơi những cái đường kinh đó nó có những điểm quan trọng. Cái điểm quan trọng đó bây giờ ta gọi là gì? Huyệt đạo, đúng như vậy. Cho nên ví dụ người ta bệnh, họ mới châm kim vào những vị trí quan trọng đó là những cái huyệt đạo, cái nó điều chỉnh cái hệ thống cấu trúc sinh học của họ.

[5:14]Và cái cấu trúc sinh học được điều chỉnh, cái nó điều chỉnh ra luôn tới cái cái cơ thể vật chất bao tử, gan, phèo, phổi luôn. Đó là lý do tại sao mà ta châm cứu nó tác động vào điện sinh học mà lại tác động vào cái cái cơ thể vật lý này. Cái sự sâu xa là như vậy. À cho nên cái sắc uẩn đã là hết sức là phức tạp. Ví dụ khi ta chết đi thì cái sắc uẩn này cái thân vật lý này mất, nhưng không có nghĩa là sắc uẩn mất mà sắc uẩn vẫn tồn tại dưới hình dạng gì? Một giống như ta gọi là một linh hồn, hay ta gọi là một thần thức, hay là một hương ấm, à hương linh, vong linh, đại khái là như vậy. Nhưng mà cái linh hồn đó, cái vong linh đó khi mà nó

[6:06]ra khỏi thân thì tùy theo con người mà nó mang một hình dáng khác nhau rất là nhiều. Thì cái linh hồn này vẫn gây một sự tranh cãi trong đạo Phật. Ở đây thầy nói sơ sơ một chút xíu để thầy lát để thầy đi tới cái hành uẩn nó liên quan tới cái linh hồn, cái bài hành uẩn nó liên quan tới linh hồn. Cái tiếng Ấn Độ á nó có cái chữ là Atman. Cái chữ Atman đó nó mang hai nghĩa: một là linh hồn, hai là bản ngã. Thầy nhắc lại đây là cái chỗ tranh cãi lớn trong đạo Phật nè, nên Phật tử mình phải biết chỗ này để sau này mình nghe hai tông phái, ba tông phái nói chuyện khác nhau thì mình hiểu tại sao. Thầy nhắc lại trong cái từ Ấn Độ cổ có cái chữ

[6:55]Atman nghĩa là linh hồn hay là bản ngã. Nên khi Đức Phật nói là vô ngã thì Ngài cũng nói là cái gì? Không có Atman, phải không ạ? Nhưng mà có người nghe thì lại hiểu là không có gì? Không có linh hồn. À chính vì hai cái nghĩa đó nằm trong một từ cho nên gây sự hiểu lầm lớn. Đức Phật nói không có bản ngã, nghĩa là giống như một cái cây chuối vậy đó, một cái thân cây chuối ta lột hết từng lớp vỏ ra tìm cái lõi cứng, lột lần lột lần cho đến khi không còn gì nữa vẫn không tìm thấy gì? Không tìm thấy lõi cứng. Đức Phật nói không có cái bản ngã là như vậy. Ta có cảm giác ta có một cái ta khác biệt với mọi người ta gọi là bản ngã, là tôi là ta.

[7:47]Nhưng bây giờ bóc từng lớp đi, bỏ cái thân này, thân này nó nó vô thường mà tạm bợ mà có gì đâu là bản ngã, thì phải sâu, nói như vậy là tư tưởng của tôi. Nhưng mà cái tư tưởng nó biến dịch mà, nó thay đổi từng, hết tư tưởng này tư tưởng kia, thì tư tưởng đó đâu phải là cái lõi cứng ổn định của bản ngã, bỏ tư tưởng đi. Thì tình cảm, yêu thương, thương ghét có phải là cái lõi cứng không ạ? Có không? Không. Vì sao vậy? Vì nó vì nó thay đổi. Nó thay đổi sao? Hỏi mấy cậu con trai biết ngay. Nay thương cô này, mai thương cô kia. Nó nó đâu có ổn định đâu, phải không ạ? Đó. Cho nên vì vậy, nó không có ổn định thì làm sao nó là cái lõi bản ngã cứng được?

[8:30]Thầy nói đúng tim đen tụi con không? Mà sao con cười hoài vậy mấy đứa? Rồi bây giờ nói a à tính tình, giang sơn dễ đổi bản tính khó dời, nhưng mà bản tính đổi được không? Cũng đổi được, nếu ta quyết tâm tu tập cũng mất luôn. Cho nên cứ lột từng lớp từng lớp ra rồi, không có cái lõi cứng, cho nên không có bản ngã. Nhưng mà tất cả những cái khối đó nó kết hợp lại với nhau làm cho ta có cảm giác có một cái ta thật sự khác với mọi người. Đây là cái Đức Phật giải thích không có bản ngã, không có Atman. Nhưng mà vì nó trùng với cái chữ linh hồn cho nên hầu hết các sư Nam Tông đều hiểu rằng Đức Phật nói không có linh hồn, chết rồi không có linh hồn.

[9:17]Đây thành ra một cái sai biệt rất là lớn. Chết không có linh hồn rồi thì chúng sinh đi đâu? Mà Đức Phật thì nói tới sáu cõi, phải không ạ? À. Súc sinh, địa ngục, ngạ quỷ, con người, A Tu La, trời, sáu cõi. Cho nên vì vậy bên Nam Tông đành phải xuất hiện một cái lý thuyết để bổ sung cho chỗ đó, là chết đầu thai liền lập tức, không có cái giai đoạn trung gian. Đó là lý do sự khác biệt giữa Nam Tông và Bắc Tông. Còn Bắc Tông thì nhìn theo thực tế. Thực tế là rõ ràng người chết rồi không có biến mất, chết rồi còn về báo mộng, chết rồi còn hiện hồn về, chết về còn về lây nắm chân người ta kéo tùm lum mà, phải không?

[10:01]Mình có bị ai nắm chân trong lúc ngủ chưa? Có chưa? Có bị bóng đè chưa? Rồi đêm ngủ có bị ai kêu chưa? Có nằm mộng thấy người thân mất về thăm chưa? Nhiều phải không ạ? Vô số những hiện tượng đó. Và bên Bắc Tông họ nhìn theo thực tế, họ thấy rõ ràng là người chết không hề mất. Cho nên cái linh hồn, cái thần thức, cái hương ấm đó vẫn tồn tại, chưa có một cái chỗ đầu thai. Nên đây là cái chỗ khác nhau giữa Nam Tông và Bắc Tông, ta phải biết rồi nha. Sau này ta đi gặp các sư Nam Tông nói thế ta cười, vì ta hiểu là các sư hiểu thế đó. Ta gặp các thầy Bắc Tông nói thế, ta cũng vui vì ta biết là các thầy theo quan điểm như thế.

[10:42]Đó. Thì ở đây chỗ này, về cái giai đoạn mà khi chưa đầu thai vào năm cõi kia, không đọa xuống địa ngục, không đọa thành súc sinh, không tái sinh lại cõi người, không sinh lên cõi A Tu La, không sinh lên cõi trời, thì cái chính cái cõi mà lấp lửng không đi đâu đó, chính cái cõi lấp lửng không đi đâu đó, ta thường gọi là gì? Ngạ quỷ. Cái ngạ quỷ, nhưng mà chữ ngạ quỷ nó là quỷ đói. Nên ta tưởng nó là một cái cõi riêng biệt chứ không. Vì sao gọi là quỷ đói? Vì hầu hết trên thế giới này, hầu hết trên thế giới này, không ai cúng cho người đã chết ăn. Hầu hết. Trừ trong đạo Phật. Mà đạo Phật cũng không phải là tất cả mọi người

[11:32]đều siêng cúng cho người đã chết ăn, trừ gì? Trừ chùa Phật Quang.

[11:42]Tất cả các nước, ta đi hết thế giới ta biết, người chết đều đói hết. Ví dụ ở Á Đông ta có cái giỗ, một năm còn ăn được một lần. Còn suốt năm nhịn đói à. Còn qua các nước khác là nghỉ chơi luôn. Ở các nước là cho ngửi hoa cho vui thôi. Nhớ người chết thì sao? Mua một bó hoa tới quăng trước mộ á, đứng đó khóc lâm râm lâm râm rồi đi về. Ăn được ăn, ăn được ráng ăn bó hoa đó thôi. Hết. Cho nên vì vậy là tất cả những chúng sinh mà chưa đầu thai vào năm cõi kia đều đói. Cho nên cái chữ ngạ quỷ nghĩa là như vậy. Chỉ riêng những chúng sinh nào chết rồi vẫn chưa đi vào năm cõi kia, vẫn còn lẩn quẩn mà được ở gần chùa Phật Quang thì không là quỷ đói, là quỷ no.

[12:28]Vậy thôi. Vì ta hiểu điều đó rất kỹ nên ta thường cúng cho họ ăn. Đó. Cho nên người nào mà thường hay cúng thí thực, phước lớn lắm. Phước lớn lắm. Đời đời kiếp kiếp đi đâu cũng no đủ hết. Như vậy, vì ta ta hiểu được cái đói của người mất. Đây là một cái cái công đức từ thiện rất là lớn mà ít ai để ý. Chúng ta cố gắng như vậy. Ừ. Thầy cũng vậy, tính thầy thảo ăn. Nay thầy hơi khoe một chút xíu, tính thầy thảo ăn, có gì cũng muốn cho người khác ăn, có gì cũng chia. Từ nhỏ vậy. Thì và thầy nghĩ chuyện đó bình thường, ai cũng vậy. Cũng có một lần thầy thấy có trường hợp này thầy cứ thắc mắc hoài. Hồi đó thầy đi học ở ký túc xá,

[13:08]bữa đó cái thầy hết tiền, mà thầy tính về nhà, mà thầy cũng làm biếng về, cho nên thầy đã không đăng ký cơm trường. Nhớ nha, hồi xưa đi học là được nhà nước nuôi nha. Còn bây giờ đi học đóng tiền á. Bây giờ đi học đóng tiền thầy hơi lạ, hồi xưa như thầy đi học được nhà nước nuôi. Cho nên mới có câu mới bao giờ cho đến tháng mười, hay bao giờ cho đến ngày xưa á. Cái thời kêu bao cấp thấy nghèo khổ chứ sự thật cũng có cái hạnh phúc của nó. Giữa nhà nước với nhân dân á. Đi học người là mình không cần tới, hễ lọt vào trường học được là không đói nữa, vì nhà nước nuôi. Còn bây giờ mà lọt vào trường học được rồi thì sao?

[13:40]Thì đói, vì phải đi làm kiếm cơm. Hồi xưa không có. Cái lần đó cái thầy tính về nhà nên thầy cắt cơm ở trường không ăn. Nhưng mà rồi thầy cũng hết tiền và cũng làm biếng về, cái thầy đóng cửa phòng thầy ở một mình và thầy quyết nhịn đói luôn tới chiều, tính gì tính. Rồi ở phòng rồi cái thầy học bài rồi nghỉ. Thì đúng cái đúng cái giờ ăn đáng lẽ là thầy phải nhịn đói, tự nhiên có một người rất lạ tới gõ cửa, cúc cúc. Mở ra đem cho thầy một một tô thức ăn ngon chưa từng thấy trên đời. Thầy thầy vừa ăn mà thầy cứ ngồi suy nghĩ hoài, nói tại sao mình không bị đói? Mình đã quyết tâm phải đói mà tại sao không đói?

[14:15]Rồi sau này thầy nghiệm nhân quả thầy nghĩ chắc đời trước thầy hay cúng thí thực chứ không gì hết trơn á. Giờ trở lại thế này.

[14:27]Cái sắc, thọ, tưởng, hành, thức thì cái linh hồn là nếu mà nói linh hồn thì là uẩn nào?

[14:36]Sắc uẩn phải không ạ? Sắc ấm. Nhưng mà sự thật, linh hồn cũng là gì? Cũng là hành ấm. Đây là điều rất là lạ. Cái cấu trúc của linh hồn chính là cấu trúc của hành ấm. Mặc dù nó có hình hài. Hình thi ví dụ người ta nhìn thấy một cái vong, ta thấy cái vong nó có hình hài. Nên gọi là sắc ấm. Nhưng cái cấu trúc, cái cấu tạo, cái vật liệu mà để cấu tạo nên cái linh hồn thì vật liệu đó chính là vật liệu của hành ấm. Nhớ giùm thầy điều này, trên các ấm hoàn toàn không tách rời đâu, nó vẫn kết hợp với nhau hết. Nên trên thế giới có rất nhiều trường hợp người ta chụp hình cho vui, tự nhiên rửa hình ra thấy có cái bóng người lờ mờ lờ mờ ở trong.

[15:21]Hôm qua có ai hỏi thầy đó phải không ạ? Bóng người. Trên thế giới chuyện đó nhiều lắm, không tin thì vào mạng xem, sưu tập được rất nhiều trường hợp đó. Mà thầy cũng có nhiều cái trường hợp những người Phật tử của mình cũng chụp hình vậy, chụp hình gia đình chơi cho vui, rửa ra có cái ông già ổng đã chết mấy năm rồi ổng đứng trong đó ổng chụp hình với các con cho vui. Mọi người ngạc nhiên hoài. Nói không có gì ngạc nhiên hết. Cái ống kính nó nhạy quá nó lấy được cái hình của linh hồn vào. Mắt mình không thấy nhưng cái thấu kính á người ta chế những cái thấu kính sau này nó tối tân quá, nó nhạy quá nó lấy được, nó lấy được hình ảnh đó về.

[15:57]Thì ở đây nè, thầy nhắc lại một lần nữa, sắc ấm à là một cái có hình hài. Nhưng mà với người sống thì cái vật liệu của sắc ấm này là gì? Là tứ đại, đất, nước, gió, lửa phải không? Là thịt, gân, xương, tế bào, máu, mủ, gen này kia đó, đại khái vậy. Nhưng mà cái sắc ấm của linh hồn, vật liệu của nó là gì? Là chính là chất liệu của của hành ấm. Nhớ giùm thầy cái đó nha. Nhớ vậy. Cho nên là linh hồn có thần thông. Vì sao? Vì hành ấm là nơi xuất phát thần thông. Ừ. Thần thông là sao? Thần thông là những hoạt động mà chỉ bằng ý muốn thôi, chứ không cần phải gì nhiều. Ví dụ như khi một người có thần thông họ muốn bay

[16:50]thì tự nhiên người cất lên bay, chỉ bằng ý muốn thôi. Ở đây có ai đã từng nằm mơ thấy mình bay chưa? Có chưa? Đúng rồi. Trong giấc mơ là mình có phải là vất vả không? Khi mình thấy bay mình có phải vất vả không? Chỉ sao? Chỉ muốn thôi phải không ạ? Chỉ muốn là bay đó. Vậy có nhiều người chưa nằm mơ thấy mình bay hả? Nằm mơ thấy mình bay rồi thích lắm. Ừ, lúc đó mình cứ bay vượt lên trên thế giới ở dưới này á, mình cứ bay vòng vòng trên, muốn cái gì cứ bay vòng vòng đấy. Cứ đi hết cảnh giới này qua cảnh giới kia, cõi này qua cõi kia như vậy bằng cái bay của mình. Thì nó chỉ bằng ý muốn thôi, hoặc là một lát nữa ta sẽ nói tới phân thân,

[17:35]một người biến thành nhiều người, đó là trường hợp như thế nào. Còn ví dụ bây giờ họ muốn dời một cái gì đi, họ chỉ muốn này cái vật liệu, cái thùng nó dời đi qua chỗ khác, họ muốn biến mất chỗ này hiện ra chỗ kia bằng ý muốn thôi và được. Nhưng mà phải cái sức định rất sâu thì mới hành ấm mới phát huy được cái tác dụng thần thông của nó. Sức định rất sâu, tức là sức định rất sâu thì hành ấm trở thành nguồn thần thông phép lạ. Thầy lặp lại câu này. Sức định rất sâu thì hành ấm mới phát huy được cái thần lực của nó. Nó trở thành là cái nguồn thần thông phép lạ. Thầy nhắc lại câu này một lần nữa.

[18:18]Sức định rất sâu thì hành ấm phát huy được gì? Thần lực. Nhớ như vậy nha. Thuộc chưa? Thuộc rồi. Lý do tại sao? Tại sao sức định sâu thì hành ấm trở thành thần lực? Lý do tại sao? Bởi vì cái tâm dao động của ta, cái tâm vọng động của ta là cái rào cản không cho hành ấm phát huy thần lực. Nhắc lại một lần nữa nha, đây là công thức đó. Cái tâm vọng tưởng, cái tâm vọng động, cái tâm dao động của ta chính là rào cản không cho hành ấm phát huy đại thần lực.

[19:02]Do đó, khi mà ta không còn cái vọng động thì những cái rào cản nó mất dần, mất dần, mất dần thì hành ấm bắt đầu tỏa sức mạnh ra, ra dần dần rất là xa. Hành ấm tỏa sức mạnh ra rất là xa nghĩa là sao? Nghĩa là thế này, nghĩa là hành ấm không phải nằm nơi thân chúng ta, mà hành ấm, cái trường của hành ấm á, cái môi trường của hành ấm nó chính là không gian vô tận bên ngoài. Chính là không gian vô tận bên ngoài. Khi cái ta vọng động, đầu mình còn vọng tưởng á, thì hành ấm nó thu nhỏ lại nơi đâu chính mình á, thành những hoạt động tâm lý mà ta đang nghiên cứu đây. Ta đang nghiên cứu những hoạt động tâm lý của hành ấm đây.

[19:47]Nhưng mà khi tâm ta định, những cái vọng động nó mất dần mất dần thì cái hành ấm nó tỏa ra. Ví dụ như một người đang ngồi đây, nhưng mà sự thực cái tâm người đó, hành ấm người đó cũng đang ở đầy hết trong tâm của những người khác. Lạ như vậy. Đó là cái hành ấm, cái trường nó tỏa ra. Bởi vậy có một người mới hỏi ngài Trần Nhân Tông: Thế nào là đại ý Phật pháp? Ngài trả lời: Cầm gậy khều mặt trời, mặt trăng. Mình tưởng có cái ẩn ý gì sâu xa? Không có. Tại ngài thấy mặt trời mặt trăng nằm trong tay ngài, ngài cầm cái gậy ngài đang chống khiều khiều là tới. Mà cái đó nó không phải là ảo tưởng, mà ngài thấy thật như vậy.

[20:28]Vì cái trường hành uẩn của ngài sao? Nó đã tràn ngập trong không gian như vậy, ngài thấy nó như thế. Nên các thiền sư khi mà trả lời, hỏi đáp các câu thiền ngữ là hỏi đáp theo cái mình thấy, tự nhiên không suy nghĩ. Còn ta ngồi ta "Ủa, ông nói khều mặt trời mặt trăng là gì?" Mình phải nghĩ, vì mình không thấy. Cho nên cái nghĩ khác, cái hiểu khác, cái thấy khác. Cái thấy là trực tiếp thấy, còn cái hiểu, cái nghĩ phải suy luận, mất thời gian, nó khác nhau như vậy. Cho nên các thiền sư họ đối đáp nhau chớp nhoáng liền. Cho nên, những cái vị thánh mà đắc đạo, hoặc là có những người chỉ chứng thiền mà chưa chứng thánh, họ cũng có thể có thần thông như vậy.

[21:08]Như có một lần đó ngoại đạo mới thách Đức Phật là thi triển thần thông. Vì người quần chúng họ đi theo các đạo giáo nhưng cuối cùng họ vẫn đánh giá rằng: Anh tu gì tu, anh giỏi gì giỏi nhưng anh phải có thần thông thì anh mới là giỏi thật sự. Nên đã có những cái cuộc thi tài thi triển thần thông. Cho đến khi một lần đó ngài Pindola Bharadvaja, người ta hay gọi là Tân-đầu-lư-phả-la-đoạ, ngài bay lên giữa cái thành Vương Xá, ngài lấy cái bát treo trên cây cao, thế là nó xáo động hết trơn luôn. Thế là lần đầu tiên một ngài A La Hán mở mặt thi hiện thần thông, sau đó là các ngoại đạo thách, thách Phật thi triển thần thông.

[21:52]Thì các đệ tử của Phật mới nói rằng: "Cái chuyện thách đó có đáng gì mà Thế Tôn phải bận lòng, để cho tụi con." Đệ tử Đức Phật thường nói như vậy, đến nỗi là có những cư sĩ thôi, chưa xuất gia nhưng mà chứng được tới tam quả A-na-hàm cũng nói với Phật: "Chuyện ngoại đạo mà nó nói bậy nói bạ thách này kia là chuyện của bọn tiểu nhân lặt vặt, không đáng bận tâm Thế Tôn. Thế Tôn để con làm, con dời cái núi này đi ra ngoài biển liền." Mà chỉ là một cư sĩ chứng A-na-hàm thôi. Tức là chỉ lên ngọn núi nói: "Thế Tôn cho phép con thi triển thần thông, con bưng cái núi này con để ra ngoài biển liền." Đến như vậy đó, cái thần lực của họ đến như vậy mà mới

[22:30]chỉ là A-na-hàm thì ta biết là A La Hán còn đến mức độ nào nữa. Nên cái, nó là năng lực của hành uẩn mà khi nó được lắng định, cái hành uẩn nó buông cái trường của nó tỏa ra tràn ngập hết trơn. Rồi bây giờ ví dụ như một cái người mà họ học võ công, họ có thể đánh được cái đòn chưởng từ xa. Ví dụ thường mình phải đánh người ta, mình phải chạm trúng người ta, người ta mới tổn thương. Còn ở đây đứng phất tay từ xa, cái người đằng kia bị tổn thương. Vậy cái gì từ nơi mình chạy lại người ta vậy? Cái đó là cái gì? Nó phải có cái gì phải không? Nó phải chạy từ đằng này nó tới đụng tới đằng kia người ta mới bị tổn thương. Đó.

[23:08]Hoặc là ví dụ phim Như Lai Thần Chưởng phải không, đánh một cái đằng xa vậy cái in được năm cái ngón, cái bàn tay vô ngực người ta như vậy, thì nó phải có cái gì nó chạy đằng này chạy đằng kia? Thì cái đó là cái gì? Cũng là một trường, một trường sinh học. Ta gọi, bây giờ ta né né gọi là trường sinh học, chứ sự thực nó là trường của cái tâm, tâm linh, tâm lực á, cái trường của tâm gọi là tâm lực. Mà mình nói thẳng là trường của tâm linh. Nó với ra tới cách không, khoảng cách xa, nó đánh vào người ta. Mà bây giờ mình học tới bài này, mình nói thẳng luôn, đó là hành uẩn. Cái trường của hành uẩn nó tỏa ra tới đó luôn.

[23:47]Nên cái vai trò của hành uẩn nó nó kỳ lạ, vi diệu, đặc biệt như vậy. Và nó cũng rắc rối lắm chứ không phải là không. Ta hiểu sơ sơ cái cấu trúc của hành uẩn nó rất đặc biệt như vậy. Rồi đó, nãy giờ mình đi trên mây, giờ mình xuống đất đi lại, nói tiếp hành uẩn lại. Hành uẩn có một cái chức năng như hôm trước ta nói là gì? Điều khiển cơ thể phải không ạ? Ví dụ như bây giờ thầy muốn đưa tay ra vậy thì phải gì? Có phải có cái ý muốn? Nên nhớ hành uẩn là ý muốn. Cái ý muốn đó nó tạo thành cái lệnh và những cái tín hiệu từ trên não lan truyền xuống cái tay thầy để thầy nhúng nhích. Cái việc mà từ cái muốn mà truyền xuống tay để nhúng nhích

[24:31]làm theo ý mình là cả một cái quá trình cực kỳ phức tạp. Ta phân tích, phân tích ai phân tích ra được lấy được giải Nobel đó, chứ không phải không, phức tạp đến như vậy. Nhưng mà nó nhanh, nó gọn gàng, nhanh như vậy. Đó là cái điều khiển. Mà cái điều khiển này nó thô vụng hay là khéo léo tùy vào cái gì? Tùy vào cái sự tinh tế trong, trong hành uẩn chứ không phải tùy cái tay. Ví dụ nói là để coi bói lật cái bàn tay người ta lên có mười cái hoa tay nơi đầu ngón tay đó là người gì, người khéo léo phải không ạ? Tưởng là đây là người có bàn tay tài hoa, không phải. Chính cái gì? Cái bộ não tài hoa, chính là hành uẩn tài hoa, họ tinh tế.

[25:15]Cái sức điều khiển nó tinh tế, nhanh nhạy. Cái sức điều khiển nó tinh tế nhanh nhạy nghĩa là sao? Nói ví dụ. Ví dụ ta vẽ một bức tranh quý vị, vẽ một bức tranh thì cái người mà khéo tay đó, họ để đạt được cái đường cong đó họ cầm cái cọ, họ điều khiển cái tay nó đi một đường cong rất là đẹp. Thì cái mà điều khiển cái tay đi một đường cong rất là đẹp, đó là chính là cái tinh tế của hành uẩn điều khiển xuống. Còn cái người mà vụng á, hành uẩn họ vụng, họ không tinh tế, họ vẽ một đường ra nó, nó xấu, nó không không đẹp. Cho nên để đạt đến cái mức độ mà nghệ sĩ khéo léo, như một người họ đánh một ngón đàn,

[25:54]đánh một ngón đàn nó nó nghe tiếng réo rắt réo rắt mà cái tiếng đàn nó đẹp, từng tiếng từng tiếng nó đẹp như vậy thì cũng là gì? Cái sự tinh tế của của hành uẩn. Vì nó cũng là từ dẫn truyền từ não điều khiển xuống tay, nhưng mà người khéo người vụng, người khéo thì thành gì? Thành nghệ sĩ, còn người vụng thì thành gì? Thì thành tu sĩ.

[26:21]Nhưng hầu hết hơn 90% những hành động của cơ thể ta được điều khiển bởi hành uẩn một cách không chú ý, lơ đễnh, không quan tâm. Ví dụ bây giờ mọi người đang ngồi nghe thầy giảng thì toàn bộ cơ thể ta đang làm gì? Nãy giờ có ngồi yên không? Không, phải không? Đâu phải là chỉ ngồi yên nghe như bất động đâu. Nhúc nhích phải không, đưa tay gãi này nọ, đủ thứ trơn á. Mà mắt thì vẫn nhìn thầy, tai nghe và cứ thấy rằng mình ngồi nghe. Ai hỏi "Làm gì?", nói "Tôi nghe pháp." Như vậy lúc đó cái hành động mà mình có chú ý nhất là gì? Là nghe phải không? Nghe pháp, tai nghe, mắt nhìn thầy rồi vân vân, nhưng mà lúc đó cơ thể mình nó nó cả thật ra là nó cả mấy trăm

[27:10]cái cái hành động nè, nhúc nhích nhúc nhích khắp người đó, phải không ạ? Thấy và bây giờ đó mà đang ngồi yên á, còn nếu không phải ngồi yên mà bước đi thì sao? Vô số những hành động nhúc nhích đầy khắp thân, nhưng mà ta chú ý cái gì? Ta chỉ chú ý có một cái nào đó thôi. Và như vậy ta kết luận điều gì? Ta kết luận được rằng trong cùng một thời điểm, hành uẩn luôn luôn điều khiển cơ thể ta rất nhiều hành động. Luôn luôn điều khiển cơ thể ta rất nhiều hành động nhưng mà trong những hành động đó chỉ là một vài hành động chính được ta chú ý, còn hầu hết những hành động khác đều rơi vào gì? Không được chú ý, nghĩa là gì?

[27:56]Nghĩa là vô tình mà làm, phải không? Tự động mà làm, lơ đễnh mà làm, đúng không ạ?

[28:04]Rồi tương tự như vậy, cùng một thời điểm, hành uẩn ta tuôn ra bao nhiêu ý nghĩ? Tuôn ra bao nhiêu? Nếu với những ý nghĩ mà ta để ý lại ta thấy á thì khoảng chừng hai ý nghĩ, ha. Hai ý nghĩ ta thấy. Nhưng nếu mà tâm ta định sâu thì ta thấy khoảng 100 ý nghĩ đang cùng lúc tồn tại. Nhưng với như bậc thánh, các ngài nói thế này: "Trong một sát-na, chúng sinh có khoảng một triệu ý nghĩ cùng khởi lên." Mà ông thánh ông nói mới đúng. Cùng một lúc ta như vậy, bộ não ta tất cả đều đang hoạt động sôi trào, vô số ý nghĩ. Nhưng trong vô số ý nghĩ đó thì có khi do nghiệp, có khi do ngẫu nhiên, một ý nghĩ nó vượt trội lên,

[28:52]nó làm ta chú ý và nó biến thành vọng tưởng rõ trong đầu ta. À ví dụ ta đang ngồi ta không bận tâm, tự nhiên một cái người bạn năm xưa hiện lên trong đầu ta nói một câu gì đó. Rồi thôi ta tắt, hoặc có khi câu nói lại dẫn ta sang một ý nghĩ khác, vân vân. Mà trước đó ta không hề để ý thì bởi vì nó là một trong cả triệu cái ý nghĩ đang nghĩ trong đầu ta, nhưng chợt một cái, khởi lên một cái nó nổi bật làm ta nhìn thấy. Nãy giờ nghe như vậy ngủ được chưa? Ta học tới bài này nó khó như vậy đó. Bởi thầy nói học đây là học trình độ đại học á, nha. Cho nên bây giờ mà ai hỏi mình tới chùa khóa tu thiền ông thầy Chân Quang ổng dạy cái gì, nói:

[29:35]"Dạ, tôi đang đi học đại học nha." Nó khó đến như vậy không phải dễ.

[29:43]Ờ bây giờ thế này, à hồi nãy ta nói là cái hành ấm nó điều khiển cử động của cơ thể ta, mà trong nhiều cái cử động đó, cái sự chú ý ta chỉ chú ý được một ít thôi, còn hầu hết là gì? Là tự động, là gì? Là vô tình, là không chú ý, là lơ đễnh mà làm, phải không ạ? Đồng ý hết chưa? Ví dụ người ta đi xe đạp, bây giờ ít người đi xe đạp rồi, toàn đi xe máy không, đi xe đạp mới thú vị. Ta đi xe đạp thì lúc đó ta đang có bao nhiêu hành động, liệt kê ra giùm thầy. Chân, chân đạp, tay lái, gì nữa? Mắt nhìn, tai nghe, còn gì nữa? Còn cái nữa là giữ thăng bằng, phải không ạ? Cái giữ thăng bằng nó tự động đến nỗi mà khi

[30:33]ta quen rồi ta không cần nữa, phải không? Gì nữa? Gì nữa? Mấy em trai, thanh niên, gì nữa con? Lúc đang đi xe đạp còn chuyện gì xảy ra nữa? Miệng hát, miệng hát nhạc gì?

[30:51]Nếu em không yêu anh thì anh nhảy xuống Cầu Thanh Trì.

[30:56]Rồi khi đang chạy đi như vậy, nhìn thấy một cô gái thì sao? Liếc, còn cô gái kia cũng đang đi xe đạp thấy người liếc mình thì sao? Trừng mắt lại nhìn. Thế là vô số cái... cái hành động lúc đó xảy ra phải không? Mà mình có cần phải cố gắng không? Không, nó tự động hết, phải không? Tất cả tự động, tự động, tự động hết như vậy. Mà ta chỉ chú ý một vài hành động, còn những hành động khác, những cử động khác nó trở thành như là tự động và tất cả đều do hành ấm điều khiển hết, nên hành ấm của ta tinh vi như vậy. Nên cùng lúc ta đang làm nhiều việc, có việc ta chú ý và có việc ta không chú ý. Mà tại sao không chú ý mà vẫn làm được?

[31:37]Tại sao không chú ý mà vẫn làm được? Bởi vì ta quen rồi. Và đây, cái mấu chốt, cái vấn đề tu nằm ở chỗ này nữa, mọi người nghe cho kỹ giùm thầy chỗ này. Trong kinh Phật có nói đoạn này: khi một Tỳ-kheo đắp y, mang bát đều biết rõ mình đắp y, mang bát; khi vị Tỳ-kheo đi tới, đi lui đều biết rõ; khi vị Tỳ-kheo ăn, nhai, nuốt đều biết rõ; khi vị Tỳ-kheo bưng cái bát nước lên uống đều biết rõ. À đó là chánh niệm. Thì có nhiều người nghe như vậy mới bắt chước tu theo, là làm gì cũng cũng biết, làm gì cũng biết, làm gì cũng biết, cái tối đến ngồi thiền không được. Vì sao? Những cái hành động mà mình chú ý á,

[32:25]nó in vào bộ nhớ, tại vì cái gì mình chú ý thì nó in vào bộ nhớ, tối nó hiện ra lại, ngồi thiền không được, động tâm quá. Thầy nhớ hồi đó vậy, có một lần cái... có một ông thầy, ông thầy cũng còn trẻ, tu trong cái chùa miền quê, mới đến gặp thầy. Thì lúc đó thì ông thì ông chuyên tu ở cái chùa bên Mật Tông, rồi ông biết thầy là bên tu bên thiền, vì thầy lúc đó thầy còn cư sĩ, thầy cũng chưa xuất gia, nhưng mà ông biết thầy là người tu thiền cũng tinh tấn, cái ông mới gặp thầy ổng tâm sự. Ông nói a, tôi nè, ổng nói sư hay ổng xưng cái gì đó thầy quên rồi, ban ngày cuốc đất trồng rau trong vườn chùa thì theo lời Phật dạy trong nhà thiền là

[33:06]làm gì biết cái nấy, nên tôi cũng cố gắng như vậy, nhưng tối đến ngồi thiền, bắt đầu tập ngồi thiền không được, vì tất cả những hành động nó hiện lại hết trong tâm, thành là vụ... vọng tưởng, không định tâm được. Hỏi như vậy chú... chú có có ý kiến gì không? Lúc thầy còn cư sĩ mà, thầy còn... còn nhỏ. Thầy mới nói là, sư, thầy đừng có chú ý vào hành động mà thầy làm gì cũng chỉ kiểm soát tâm thôi. Tức là lúc nào làm để cho cái nó tự động nó làm theo công việc, tự công việc nó bắt mình phải làm cái này, phải cuốc đất cái này, phải nhổ cỏ cái kia, phải xới cái nọ, phải gieo hạt giống, cái đó để nó tự động vì cái đó thầy thuộc rồi.

[33:44]Giờ thầy chỉ lúc nào làm thầy cũng chỉ kiểm soát coi tâm mình có định hay không có định thôi. Rồi sau đó thầy cũng không gặp lại rồi thầy cũng không biết chuyện ra sao rồi thầy cũng đi xuất gia luôn. Thì sau này thầy mới biết là cái lời Phật nói ở một ý nghĩa khác, mà chúng sinh hiểu ở một ý nghĩa khác, thành ra tu không được. Nó có ba cái cấp độ đối với hành động. Nhớ giùm kỹ giùm thầy điều này, những cái điều ở đây nó thuộc về kinh điển, về sự tu tập chuyên sâu hết, mà chúng ta ngồi ở đây là những người mà dự khóa thiền thì mình là người chịu cực tu tập chuyên sâu nên ráng để ý giùm thầy, đây ba cấp độ.

[34:21]Cấp độ thứ nhất, là người tu á làm gì biết cái đó. Ví dụ thầy cầm cái kiếng lên cái thầy chú ý cái tay thầy cầm kiếng lên, thầy uống nước cái thầy cầm, chú ý cái tay thầy cầm uống nước lên, đó là làm gì biết nấy. Và với cái hành động này thì tất cả những việc làm này nó in vào trong... trong tiềm thức, trong bộ nhớ thầy hết, tối khi ngồi thiền nó sẽ hiện lại hết, động tâm không ngồi được. Mức độ thứ nhất, Phật không nói ý này, ta hiểu nhầm, Phật không nói ý này. Cái mức độ thứ hai, là mức độ mà thầy nói với ông thầy đó mà đó là mức độ mà hầu hết tất cả những người tu chúng ta ứng dụng, là làm gì đều kiểm soát tâm.

[35:01]Mà cái kiểm soát tâm đó thầy đã cụ thể nó hơn, biến thành cái gì? Biết thân này vô thường trong bài kệ xả thiền, làm gì cũng nhớ thân này vô thường, cũng đừng để tâm này rời khỏi thân này, đó cũng là an trú chánh niệm. Đó cũng là kiểm soát tâm, đó cũng là chánh niệm, đừng để tâm này rời khỏi thân này. Đó ví dụ vì đi, đứng, nằm, ngồi, thì bước chân nó đi tự nhiên nhưng mà lúc nào mình cũng an trú nơi thân mình, lúc nào cũng an trú nơi thân mình, à biết rõ thân này vô thường. Thì như vậy thì tâm mình an trú trong chánh niệm thì ngồi thiền rất là dễ. Đó là mức thứ hai, mức căn bản mà ai cũng có thể tu được.

[35:46]Còn Phật nói, khi Tỳ-kheo làm gì biết nấy: duỗi tay, co tay, đắp y, ôm bát đều biết rõ, thì Phật không nói như cái ta hiểu ở ban đầu, mà Phật nói dành cho cái người mà đã định sâu thấy được hành ấm. Thì cái người đó, ví dụ bây giờ nè, thầy co tay, thầy muốn cái là tay thầy nó co ra liền, và thầy không biết tại sao nó co, thầy không hề biết, đúng không ạ? Vì thầy muốn đi là ừ đi liền, thầy không hề biết rằng cái tâm thầy nó đã điều khiển từ não xuống tới chân như thế nào, thầy không biết, không hề biết. Cũng giống như là tất cả chúng ta không biết trong tim, phèo, phổi mình đang hoạt động như thế nào, không biết, chỉ thấy cái da thôi.

[36:32]Còn bây giờ thầy muốn làm gì thì cái đó làm liền, cử chỉ làm liền, nhưng mà thầy không biết tại sao là từ khi thầy muốn cho tới khi cái chân nó dội... duỗi ra bước đi, cái tay nó co đi co lại, tại sao được như vậy thầy không biết à. Nó như là một cái tự động, phải không ạ? Nó như một tự động. Nhưng khi một người đã đắc định sâu, từ lúc họ muốn cất tay, họ biết rõ cái khởi động của hành ấm tới cái tay mình nó như thế nào, biết rõ luôn, giống như là một người mà trong định thấy mạch máu mình nó chảy á. Thì cái người mới cất chân bước, thấy rõ từ cái muốn của mình trong não cho tới cái... cái điều khiển tay chân nó như thế nào,

[37:16]biết rõ cả cái hoạt động đó luôn, biết rất rõ luôn, không có tự động. Còn ở đây mình... mình muốn đi là nó tự động nó đi. Còn một vị mà họ đắc đạo rồi, họ làm biết rất rõ và luôn luôn biết, mà biết tại sao từ cái nguồn khởi động trong não điều khiển tay chân như thế nào. Bởi vậy, cái đó họ mới gọi là thần thông diệu dụng, tất cả đều từ hành ấm phát ra hết. Cho nên cái co tay, duỗi chân cũng là thần thông, chứ không phải là vô tình nữa. Còn ta, co tay, duỗi chân chỉ là những hoạt động vô ý, tự động, ta không... hoàn toàn không biết rõ về nó. Còn một bậc Thánh, co tay, duỗi chân biết rõ nó hết, cho nên ngài...

[37:58]ngài Bàng Long Uẩn là một cư sĩ có một bài kệ đó là ông mới nói rằng là: dù gánh nước hay bửa củi cũng đều là thần thông diệu dụng. Cái câu này nghe mình thấy ủa, ai thì không thấy gánh nước, bửa củi là cái chuyện tầm thường của phàm phu, ai chẳng làm được mà gọi là thần thông? Nhưng mà khác nhau ở chỗ là cái người phàm phu đó, cầm cái búa mà chẻ cái củi á thì chỉ muốn chẻ là tự động tay cầm nó đập, còn một bậc Thánh á, cầm cái búa lên đập xuống cái củi á, biết rất rõ từ cái nguồn hành ấm nó phát ra thế nào. Và từng cái tay đưa lên đưa xuống nó đều là thanh tịnh, là hạnh phúc, là an lạc. Nó khác với ta, mình đưa tay đưa chân vậy mình không biết nó

[38:40]tự động, còn các bậc Thánh duỗi chân ra là hạnh phúc, duỗi tay ra là hạnh phúc, kéo tay lại là hạnh phúc, bước chân đi là an lạc, bước chân đi là hạnh phúc, cho nên một bậc Thánh ngập tràn hạnh phúc trong khắp cả cuộc sống của họ. Đây là cái đặc biệt, cho nên khi mà ta đọc kinh Phật tới đoạn này, thầy nhắc lại nha: Phật dạy rằng khi một vị Tỳ-kheo co tay, duỗi chân, đắp y, mang bát đều biết rõ; một vị Tỳ-kheo khi ăn, khi nhai, khi nuốt đều biết rõ; một vị Tỳ-kheo bước tới, bước lui, nhìn lên, nhìn xuống đều biết rõ; thì cái biết rõ của cái cử động đó nó không phải giống như ta là cứ chăm chăm chú ý theo từng hành động rồi cái nặng cái tâm hồn mình.

[39:28]Tự nhiên mình thấy mình rất là dằn ép, rất là áp lực: "Ủa, sao con áp dụng lời Phật dạy làm gì cũng biết cái đó con mệt quá, mệt quá!" Có không ạ? Có. Còn Phật nói câu đó không phải nghĩa đó, Phật nói câu đó là cái chánh niệm của một vị Tỳ-kheo đã an trú trong định, mỗi cái nhúc nhích tay chân các ngài thấu rõ nó từ trong hành ấm đi ra như thế nào, không giống như ta là nó làm, thấy làm cái không biết tại sao tay mình đưa ra. Như bây giờ thầy đưa tay ra, thầy không biết tại sao ạ. Nhưng một bậc Thánh đưa tay ra, biết nó tại sao, ở đâu ra, cái gì làm cho nó đưa ra đưa vô và an lạc trong từng hành động của mình, an lạc trong từng hành động của mình.

[40:05]Cũng ngộ ở chỗ này mà ngài Trương Tam Phong ổng chế ra được Thái Cực quyền. Ngài Trương Tam Phong ổng có cái sức định, ổng chế được Thái Cực quyền nên đó là một bài quyền mà hưởng cái hạnh phúc trong từng động tác, nên không cần làm nhanh. Ở đây ta có học Thái Cực quyền không ạ? Có không? Đánh chầm chậm, thay vì đánh võ thật nhanh, ngài đi ngài hưởng hạnh phúc trong từng trong từng cái... cái cử chỉ của mình. Vì mỗi cái cử chỉ đưa ra hạnh phúc quá, hạnh phúc quá. Như vậy nha. Mà phải có được cái sức định rồi mới tới cái ngày đó, còn từ đây tới ngày đó thì vẫn còn rất là xa, vẫn còn phải dự cái khóa thiền ở đây dài, dài dài. Nhớ như vậy. Ừ.

[40:47]Bây giờ, ta có mấy giác quan? Năm. Mà Phật thì nói sáu. Tìm hoài không ra cái thứ sáu. Tìm được cái thứ sáu rồi mới thấy là Phật thông minh hơn các nhà khoa học á. Năm giác quan nghĩa là năm giác quan để ta tiếp xúc với ngoại cảnh. Thứ nhất là gì? Mắt, phải không? Nhìn thấy hình ảnh. Tai để nghe tiếng, mũi ngửi mùi, lưỡi để nếm cái vị thức ăn và gì? Da, nha. Và da này là cả hệ thống từ trên xuống dưới như vậy đó, đại khái như vậy. Mà Phật thì cứ nói lục căn, tức là sáu giác quan. Mà cái giác quan thứ sáu này mới là tranh cãi. Thật ra rồi mới thấy là Phật hay. Là ta có một cái giác quan nằm ở bên trong á, để cho mình biết được tâm của mình.

[41:41]Phải không à? Mình đang nghĩ gì mình có biết không? Biết không? Biết sao không biết. Rồi mình thương ai mình có biết không? Mình ghét ai mình có biết không? Bỗng nhiên mình khởi thèm ăn cái bún chả gì có biết không? Hải Quân, biết không? Đâu mất rồi? Đó, ừ. Thế là ta ta biết tâm mình, nhưng dĩ nhiên biết ít thôi. Thì ví dụ như bây giờ nói là cái giác quan mắt thì ta có cái con mắt. Nói tai, ta có cái tai. Nói tai, sự thực nó không phải vành tai này mà nó là cái màng nhĩ rung động ở trong. Nói mũi thì nó không phải là cái mũi mà mình mới sửa đây, mà nó là những cái điểm gai trong đó. Nói lưỡi là những cái cái gai lưỡi,

[42:25]và nói da, toàn bộ hệ thống cái xúc giác của mình. Vậy chứ cái ý căn, cái căn thứ sáu, giác quan thứ sáu, nó nằm ở đâu? Nó nằm ngay lẫn trong não luôn. Tức là nó lẫn kèm theo hết tất cả những hoạt động, nhưng mà có điều là nó biết rất ít vì cái sức định nó cạn, ta biết được một ít hoạt động của tâm mình. Mình nghĩ cái gì mình biết cái đó, thì đó là ý căn á. Biết rất ít thôi. À. Rồi bây giờ thế này. Bây giờ, cái hành uẩn của ta nó điều khiển cái giác quan của ta như thế nào? Ví dụ bây giờ quý Phật tử là đang dùng mấy giác quan khi nghe Pháp? Bốn hả? Người nào dùng tới bốn là hơi bị siêu à. Thế sự thật chỉ có gì? Hai.

[43:11]Mắt nhìn và tai tai nghe. Và có những khi là không cần mắt nhìn, phải không ạ? Có khi nằm lim dim đó, ông thầy ổng nói gì nói, mình cứ nghe thôi phải không? Rồi từ từ cái mình không cần nghe luôn, là lúc đó mình đã sao rồi? Mình đã cao siêu rồi nha. Nó là bị đó. Cho nên cái nghe là chính là chỉ là tai thôi, nhưng mà có ông thầy ổng nói nói, nhìn thấy mặt ổng thì thêm mắt nữa, vậy đó. Rồi khi nào thì mới cần tới một cái cái giác quan khác? Thường hai thôi, mà có người nói tới bốn là vì sao mà tới dùng thêm hai giác quan nữa, thầy không hiểu ạ. Chỉ trong trường hợp gì? Chỉ trong trường hợp mình trong ngồi đang đám đông như vậy,

[43:50]có một người mắc một cái bệnh mà ai cũng biết, chỉ một người không biết thì thì thôi nha, thì ta dùng thêm vài cái giác quan đó nữa. Vậy. Biết không? Biết cái bệnh đó không? Ai cũng biết, chỉ một người không biết. Thì bây giờ rồi cái thì lúc này là hành uẩn của ta nó nó nó tập trung đưa cái chú ý vào mắt, vào tai. Mắt, vào tai. Cái chú ý ta sẽ nhìn cái đối tượng, tai ta nghe cái tiếng. Đó, ta tiếp nhận hai cái nguồn đó vào. Nhưng mà khi ta tiếp nhận cái nguồn đó vào, ví dụ cái tai á, ta nghe đạo lý vào, rồi hết chuyện hả?

[44:34]Còn gì nữa không? Còn gì nữa không? Phía sau cái đó mới rắc rối. Khi đạo lý vào tai ta rồi thì chuyện gì xảy ra? Ta phải xử lý nó, phải không ạ? Nhận thức về nó, hiểu về nó, đối chiếu nó, so sánh nó. Chứ đâu phải là là là nghe như là nghe âm thanh gió thổi mây bay. Phải không? Ví dụ tiếng gió thổi xào xào mình nghe, biết là gió thổi, nhưng mà không phải phân tích, không phải động não. Còn mình nghe đạo lý thì không phải như vậy. Đi vô rồi hành uẩn xử lý tiếp trong đó đó. Để ta coi coi cái câu này mình hiểu chưa, cái câu này nghe có giống với câu mình đã nghe trước kia chưa, cái câu này có giống như mình đã nghe ông thầy khác giảng chưa, phải không ạ?

[45:19]Cái đó nó diễn ra rất là nhanh. Mà ở trên đây thầy nói liên tiếp liên tiếp thì dưới kia cái đầu mình cũng việc cứ xử lý liên tiếp liên tiếp liên tiếp tất cả những đạo lý đó như vậy. Cho nên thấy ngồi yên như vậy chứ sự thực phức tạp lắm. Và cái mức độ xử lý mỗi người mỗi khác nhau. Ví dụ cái người thông minh nghe thầy giảng một câu, hiểu ra ba bốn câu, đối chiếu lại hết tất cả những điều mình đã học. Còn cái người ít thông minh thì nghe thầy nói nhiêu thấy cũng được, gật gật đầu, gật gật đầu, từ từ cái nhắm mắt cũng gật, cũng gật hoài, gật hoài, gật hoài. Rồi.

[45:55]Rồi bỗng nhiên bây giờ đang dùng hai cái giác quan mắt, tai nè, bỗng nhiên cái mình chuyển cái giác quan đó vào trong xúc giác, đổi qua da, vì sao vậy? Vì sao vậy? Bỗng nhiên chuyển cái chuyển cái chú ý vào cái xúc giác, qua da liền, tại sao? Vì có một con kiến vừa cắn. Khổ vậy. À, là nó gợi lên một sự chú ý, cái ta đưa cái hành uẩn ta chuyển cái chú ý vào xúc giác liền. Như vậy. Đó. Cho nên cái mà hành uẩn á, nó điều khiển điều khiển các giác quan của ta, đưa cái chú ý vào khi vào giác quan này, khi vào giác quan kia. Vậy lúc ta ngồi thiền ta đưa vào giác quan nào?

[46:40]Lúc ngồi thiền đưa vào giác quan nào? Biết hơi thở là giác quan nào?

[46:48]Biết hơi thở là giác quan nào? Cảm giác toàn thân là giác quan nào? Cảm giác toàn thân thì gần như là xúc giác, phải không ạ? Hơi thở ra vào là giác quan nào?

[47:06]Đây là cái vi diệu, gần như là xúc giác, phải không ạ? Vì hơi thở vào nhưng mà cái hơi thở thì nó kỳ lạ lắm. Bởi vì đây là một cái biết, một cái biết mà giống như không phải của một giác quan nào. Và lúc đó cái hơi thở ở đâu? Ta chú ý hơi thở tại đâu? Ở đâu? Không phải lòng bàn tay. Lòng bàn tay là khí công chứ không phải thiền. Ta chú ý hơi thở ở đâu? Tới đây thầy phân biệt cái, hôm nay thầy mở ra một bí mật nữa nha, tu cho mau chứng.

[47:46]Ví dụ khí công á thì thường họ an trú hơi thở tại một cái huyệt nào đó ở bên phía ngoài da. Ví dụ như là có nhiều sư thì để ở đây, có nhiều sư để ở đây, và có nhiều khí công họ để dưới đan điền và để ngoài da. Có những khí công họ để ngoài lưng nhưng cũng ở ngoài da nha. Đó đều là khí công. Còn cái hơi thở thiền của Phật nó nằm ở trong sâu á, trong cái ống mũi sâu mình nằm ở trong á. Nằm nó chỉ là một sợi chỉ mà nằm từ mũi xuống tới bụng mà nằm ở trong. Khi nào mà ai thấy được cái hơi thở đó là người đó bước được một bước tiến rất dài trong cái công phu hơi thở. Một cái sợi chỉ nhỏ từ mũi xuống tới dưới bụng,

[48:32]một sợi chỉ nhỏ nằm sâu ở trong, không phải nằm ngoài da. Đó là thiền của Phật. Mà cái biết đó không thuộc giác quan nào lắm, không rõ ràng giác quan nào, không phải xúc giác lắm. Lạ như vậy. Cho nên thôi ta đừng định nghĩa. Nhưng mà ngày nào mình thấy được cái hơi thở đó, tâm mình sẽ cực kỳ an lạc. Lúc đó lạ một cái là biết rõ toàn thân luôn. Vừa biết rõ cảm giác toàn thân, vừa biết rõ cái sợi hơi thở rất là kỹ. Đó, cái đó là cái hơi thở của thiền đó. Cho nên bây giờ, vậy chứ lúc đó mình ngồi mình quán thân này vô thường là giác quan nào? Cái quán thân vô thường nó không thuộc về giác quan mà nó thuộc về cái gì?

[49:17]Một nhận thức nha, một nhận thức không thuộc về giác quan. Rồi lúc đó trong cái cái cố gắng tĩnh tâm đó, ta thấy vọng tưởng mình khởi lên, khởi xuống, đó là giác quan nào? Giác quan nào? Đó là ý căn nha, gọi là giác quan ý đó, ý căn hay là ý thức, là lúc đó ta thấy vọng tưởng mình khởi lên, thấy mình khởi xuống, đó là ý căn. Và như vậy, cái người ngồi thiền là người quen quan sát tâm mình hơn những người khác. Nhớ giùm thầy câu này, đây là điểm quan trọng. Cái người mà thường tập ngồi thiền là người quen quan sát nội tâm mình hơn những người khác. Và quen quan sát nội tâm mình, cho nên cái người ngồi thiền tiến

[50:03]là người dễ thấy lỗi lầm của mình hơn những người khác. Nên do đó, thầy có nói cái câu trong thanh quy thế này: "Người có trí là người thấy được lỗi mình." Thấy từ trong nội tâm sâu kín đó. Chúng sinh phàm phu si mê vì không chịu thấy lỗi mình, cứ lo bắt lỗi người khác. Thấy ai nhúc nhích gì cứ chỉ trích người này, chê bai người kia, nhưng không bao giờ nhìn lại để thấy những cái động vọng trong nội tâm của mình. Còn người ngồi thiền nhiều, lúc an trú trong thiền là dùng ý căn rất nhiều, thấy tâm mình khởi lên như thế nào, diệt xuống như thế nào. Cho nên, người ngồi thiền là người quen quan sát tâm mình.

[50:45]Thầy nhắc đi nhắc lại câu đó. Cho nên, cái người ngồi thiền nhiều là người hay thấy lỗi mình nhiều, và đó chính là trí tuệ, công đức của sự tu hành. Người thường hay thấy lỗi mình thì công đức tăng trưởng. Từng ngày bước tới vị trí của thánh. Thánh là gì? Thánh là thấy lỗi mình. Phàm là gì? Phàm là không chịu thấy lỗi mình. Chỉ vậy thôi, chỉ vậy thôi. Ví dụ như thầy là nh- Thầy là người thế nào? Thầy cũng chỉ là một người cố gắng thấy lỗi mình thôi. Thầy cố gắng thấy lỗi mình thôi chứ không, thầy cũng không hay gì. Và nếu mà thầy còn sống ba mươi năm sau nữa thì lúc đó thầy làm gì? Thầy cũng chỉ thấy lỗi mình tiếp, chẳng gì lạ cả.

[51:29]Nhưng mà thầy càng thấy lỗi thầy càng thấy tinh vi thì thầy có thể giáo hóa chúng sinh được á, độ được người khác, làm lợi ích cho chúng sinh. Còn nếu thầy không chịu thấy lỗi của thầy thì thầy không thể thuyết pháp được. Và nếu thầy không chịu thấy lỗi của thầy, mọi người khác không nhìn thầy như là một người người tu hành đàng hoàng. Họ sẽ thấy thầy là một người tu hành bê bối. Nhưng mà nếu thầy cứ chịu thấy lỗi của thầy, lúc nào cũng thấy lỗi thầy, tự nhiên mọi người nhìn thấy thầy sao? Thấy ông này ổng tu coi bộ cũng được rồi nha. Nó vậy, phải không? Nên cái quan trọng, cái khác nhau là thấy lỗi hay là không thấy lỗi.

[52:06]Mà có những chúng sinh lạ lắm nha, không bao giờ chịu thấy lỗi. Có những người rất lạ, thầy không biết họ bị cái nghiệp gì, không bao giờ chịu thấy lỗi, thà xuống địa ngục. Thà xuống địa ngục, không bao giờ nhận mình là có lỗi, và đúng là những người đó sẽ phải xuống địa ngục. Nhớ như vậy. Cái khác nhau giữa chúng sinh mà đọa địa ngục và không đọa địa ngục khi cùng có lỗi là gì? Có người có lỗi nặng lắm nhưng mà không đọa địa ngục vì lúc đó họ thấy đó là lỗi, nên không đọa, họ sẽ đọa vào chỗ khác. Còn cái người cũng làm lỗi giống như vậy mà cương quyết không nhận lỗi thì phải xuống địa ngục. Vì sao vậy?

[52:43]Vì chỉ xuống địa ngục đó, quỷ sứ mới đánh mình đau đớn, thê thảm ngày này qua ngày kia cho tới khi nào thấy lỗi thì thôi không đánh nữa. Nhớ như vậy. Như vậy, chúng ta đừng sợ xuống địa ngục nha. Vì sao vậy? Mình nói: "Tại ông thầy Chân Quang ổng nói là nếu mà thấy lỗi là không xuống địa ngục, cho nên tôi đi cướp của giết người là tôi không xuống địa ngục vì tôi thấy lỗi liền." Được không à? Thì đúng không xuống địa ngục nhưng mà xuống đâu? Súc sinh nha. Không xuống địa ngục, xuống súc sinh thì cũng vậy. Nhớ cái đó. Nên cái mà biết lỗi mình đó là mấu chốt của sự tu hành. Mà vì sao vậy? Vì đó là sở trường của người tu tập thiền định.

[53:25]Cho nên, cái người tu tập thiền định họ sống sâu sắc, chỉ bởi vì họ quen gì? Quan sát nội tâm, đó là ý căn ha, giác quan ý, quan sát nội tâm mình rất là kỹ. Vậy bây giờ thầy hỏi câu này: Ngoài đời hay có nói nè, nói: "Dạ, dạ em hay sống nội tâm lắm." Vậy phải em đó hay ngồi thiền không? Vậy em đó làm gì á? Ta có nghe không? Nói: "Em hay sống nội tâm lắm." Có người mục mà tìm bạn bốn phương trên Facebook á: Đây là một người nữ đã ba mươi sáu tuổi, qua khỏi tuổi ba lăm rồi nên các anh đừng lo, cần một người nam chưa có vợ hay vợ chết rồi cũng được, gia tài kha khá, có cái xe Audi để kết bạn, còn em là một người xinh xắn,

[54:09]cũng vừa mới đi thẩm mỹ Cát Tường về và sống nội tâm lắm, phải không? Có, có cái câu kết bạn bốn phương có nói câu đó. Sống nội- Vậy sống nội tâm đó là nghĩa là gì? Có phải là người mà giống như trong thiền mà thường quan sát nội tâm mình không? Không, mà người đó là gì? Người đó là ngồi suy nghĩ nhiều quá, sống bằng cái trí tưởng tượng nhiều quá, phải không ạ? Mơ mộng điều này, tưởng tượng điều kia, và những điều nó không có thật trong cuộc sống, mà chỉ sống bằng trí tưởng của mình, và tưởng rằng mình là sống nội tâm. Mà trong đạo Phật gọi người đó là gì? Người đó là si mê, điên đảo, sống với cái không có thật.

[54:48]Trong khi đạo Phật là gì? Là thấy rõ sự thật. Ví dụ như, cái người mà ngồi trên cái khung cửa sổ, chống tay cằm, giống như con á, con đang ngồi chống tay cằm, nha, nhìn ra ngoài khung cửa sổ đi qua đi lại, và tưởng tượng có một chàng hoàng tử cỡi ngựa bạch tới, dừng trước nhà mình, bước vào quỳ xuống: "Anh cầu hôn em", nha. Thì cái đó là sống nội tâm á. Mà đạo Phật gọi người đó là gì? Điên đảo, si mê. Nha.

[55:22]Ông Mendeleev là một nhà khoa học, nhà hóa học vĩ đại. Ông lập ra cái bảng tuần hoàn á, những bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học mà ta phải học hồi mà cấp hai á. Thì ông tìm ra được cái bảng đó là ở ở đâu? Đúng rồi, trong giấc mơ. Thấy không? Giỏi ghê chưa? Thấy không? Đó, người ta lớn lớn tuổi như vậy mà người ta còn giỏi như vậy, trong giấc mơ. Tức là ông tin rằng giữa các nguyên tố hóa học nó có một cái quy luật gì đó chứ nó không phải ngẫu nhiên. Không phải ngẫu nhiên là hydro là thế này, oxy là thế kia, cacbon là thế nọ, mà nó có cái quy luật nào đó giữa các nguyên tố hóa học. Ông cứ dò dẫm, suy tìm hoài không ra.

[56:05]Nhưng trong đêm ngủ, bỗng nhiên giấc mơ nó hiện ra là các nguyên tố được sắp theo cái cái tuần hoàn. Nó lặp lại, lặp lại những tính chất lặp lại như vậy. Sáng ra, ông viết lại vào, thấy cực kỳ hợp lý, và tới bây giờ cái giấc mơ của ông cả thế giới phải học. Như vậy, cái giấc mơ ở đâu ra vậy? Giấc mơ đó đâu ra? Giấc mơ đó là do do hành ấm tạo nên. Do hành ấm tạo nên. Và tại sao hành ấm lại tạo ra cái giấc mơ đó, một phát minh khoa học như vậy? Tại sao? Tại vì: Thứ nhất là ông có tấm lòng đối với con người. Là lúc đó ông muốn đi tìm một cái à một cái nguyên lý của khoa học để phục vụ cho loài người mà trong đó không

[56:57]đầu ông không có nghĩ tới mình lấy tiền. Chính vì không có nghĩ tới việc lấy tiền, cho nên nó xuất hiện một cái phước, chỉ là nghĩ tới tâm phục vụ thôi, nên nó xuất hiện cái phước, và cái phước đó tác động vào hành ấm, và hành ấm hoàn thành công việc trong giấc mơ. Nhớ giùm thầy: Hành ấm hoàn thành công việc trong giấc mơ, vì có yếu tố phước nó đi ngầm ngầm nó hỗ trợ phía sau. Chúng ta cũng như vậy. Chúng ta cũng như vậy. Có những bài toán khó lúc nhỏ mình giải không ra, mình leo lên giường ngủ, khi mà nửa đêm thức dậy bỗng nhiên nhớ lại bài toán đó và tìm ra cách giải, có không ạ? Đây là dân đi học không mới trả lời câu này,

[57:41]còn người ngơ ngơ nhìn thầy đây là dân trốn học. Nha. Tức là có rất nhiều vấn đề mà ta xử lý lúc mà ta quên nó rồi. Có những bản văn ta viết, tới đó tự nhiên ta bị mất ý tưởng, không viết được nữa, đúng không ạ? Thế là ta bỏ bút xuống ta đi, đi chơi, đi ra ngoài vườn khuây khỏa rồi gọi điện thoại bạn bè rồi thậm chí xem phim, nha. Nhưng một lát quay lại, bỗng nhiên sao? Ý tưởng tuôn trào ra, viết tiếp được liền, đúng không ạ? Như vậy, lúc mà ta không nghĩ tới bản văn đó nữa, à ta mải mê lo việc khác, không chú ý nữa, thì rõ ràng vẫn có một cái gì đang tiếp tục tìm ý cho ta. Nên khi ta trở lại ngồi lại viết, ý tưởng tuôn ra liền, phải không?

[58:29]Chớ hồi nãy là bế tắc ý. Tại sao bây giờ ý tưởng tuôn ra? Như vậy, cái khoảng giữa đó có một cái gì vẫn đi đi tìm ý tưởng. Mặc dù lúc đó ta không chú ý nữa, lúc đó ta mải mê làm những việc khác, giống như khuây khỏa đầu óc á, nhưng mà ý tưởng lại tuôn ra, đúng không ạ? Có mọi người ngơ ngơ giống như không ai viết văn hết trơn vậy nè trời. Hồi nhỏ học văn có giỏi không mà giờ thầy hỏi ngơ ngơ nè. Tức là ai làm văn cũng phải hiểu, hoặc là có ai làm thơ chưa? Cũng bị bí chưa? Bí rồi phải không? Rồi sau đó thì sao? Cũng bỏ đi phải không? Lát quay lại lại viết được bài thơ tiếp. Ừ. Ví dụ như thầy, thầy cũng hay viết nhạc, cái đó nó rõ lắm. Cái đó nó rõ lắm.

[59:14]Ví dụ thầy có một cái điều muốn viết, trước hết là một ý tưởng thầy muốn viết về gì đó. Ừ. Ví dụ thầy muốn viết một bài về ca ngợi cảnh cảnh nhà quê. Á. Thầy để đó, cái thầy mở máy lên, thầy đặt tên, thầy chọn cái cái tông, cái gam chủ, thầy chọn cái cái nhịp. Chọn xong cái nhiều khi thầy không viết liền, cái thầy để đó thầy đi chơi, xuống thầy đi xem công việc khác. Gì đó, rồi thầy trở lên lại bắt đầu bắt đầu thầy mới đi tìm cái giai điệu. Thầy thả từng nốt, tìm khi thầy leo lên cái đàn thầy đánh, tìm cái giai điệu. Lúc đó bắt đầu tự nhiên sự sáng tạo nó tuôn trào, là vì sao? Từ lúc thầy nuôi ý định rồi cái lúc mà thầy bỏ đi đó, thực sự lúc đó là gì?

[59:59]Hành ấm đang đang hoạt động không có ngưng. Nhưng mà mình thanh thản, càng thanh thản chừng nào thì hành ấm lại dễ sáng tạo chừng nấy. Nhớ cho thầy điều này, đây là nguyên tắc của những nhà khoa học thiên tài. Giữ tâm thanh thản chừng nào thì hành ấm lại càng sáng tạo mạnh chừng nấy. Nên có những người mà cứ làm cái gì mà vò đầu bứt tai thì làm sao? Càng bí và càng mau điên. Nhớ như vậy. Hành ấm chỉ chịu làm trong một cái môi trường thanh thản. Cho nên ta tu cũng vậy, ta học cũng vậy, hễ ta thanh thản là ta đang đi đúng đường. Còn mà ta căng thẳng thì ta sai, ta làm cho hành ấm bị tê liệt, bị bế tắc luôn.

[1:00:43]Đây là cái bí quyết của những thiên tài, tất cả thiên tài đều như vậy. Thầy đi gặp nhiều người giỏi, thầy gặp nhiều người giỏi lắm. Ví dụ thầy trước mặt thầy là một cái vị đó là một giống như một bác học. Thầy bằng con mắt của đạo mà, thầy cứ quan sát con người đó thì thầy thấy hiểu một điều cái ông này ổng ổng rất thanh thản. Cái đôi mắt đó rất hiền lành, khiêm tốn mà sức sáng tạo tác phẩm thì tràn ngập, chỉ bởi vì cái thanh thản của ông này. Nói đúng rồi, đó là nguyên tắc. Thầy gặp nhiều người lắm. Có một hồi, thầy nhớ cái hồi còn nhỏ, cái hôm đó là ở trường thầy mới mời một ông một ông thuyết trình

[1:01:21]về chính trị, hôm đó ông về ông giảng về lịch sử Bác Hồ á, giảng về à giảng gì về cái ý nghĩa của của của của Quân đội Nhân dân á. Ừ. Thầy mời đến lên cái hội trường đó, cái nhà văn hoá họ thông báo, mà ổng nổi tiếng lắm, nên mà tới chừng mà nghe cái tên ổng là người ta kéo rần rần tới người ta người ta nghe, tại ổng nói hay lắm, ai cũng mê. Cái thầy lúc á lúc mà trước khi vào, cái thầy lại có dịp thầy với ông đứng với nhau bên cạnh nhau, thì ông hơi cao to hơn thầy, lúc đó thầy cũng còn bé, hơi cao to, thì đứng nói chuyện qua lại và thầy quan sát ông thì thầy cũng nhìn thấy một điều: ông rất thanh thản, người rất thanh thản, dịu dàng, hiền lành mà khiêm tốn.

[1:01:58]Nên và nhiều người, ví dụ thầy gặp như Giáo sư Trần Văn Khê vậy, à thầy gặp những tiến sĩ giỏi á, thầy cứ đứng thầy cứ quan sát và thầy thấy một điều rất rõ là họ rất thanh thản. Và càng thanh thản chừng nào thì những người đó đầu óc kinh khủng chừng nấy. Còn người lờ đờ khác à nha. Lờ đờ thì không có gì để suy nghĩ, không có gì để làm cái lờ đờ, nhưng mà còn cái người mà họ giỏi thật sự rồi họ thanh thản, thanh thản vậy. Và đặc biệt thế này, Lão Tử là một người, một bậc thánh thì ổng có dặn hậu thế một câu này: Có trí thì hãy làm như là ngu. Có khéo thì hãy làm như là vụng.

[1:02:47]Có biết thì làm như là không biết. Cái câu đó là không phải là một cái mánh. Sau này có ai học Lão Tử tới cái đoạn đó tưởng là ổng dạy cái mánh để sống, biết thì thôi giấu đi, có tài thì giấu đi để sống đừng có ai ganh tị mình, mấy người đó hiểu sai Lão Tử. Mà Lão Tử nói đó là gì? Nói cái cảnh giới của người tu chứng. Cái người tu chứng là cái người mà mình nhìn vô không thấy họ giỏi nữa. Mà tự họ họ không thấy họ giỏi nữa, mất tiêu cái giỏi luôn. Chính họ cũng không thấy họ giỏi nữa, mất luôn, tâm họ định đến như vậy. Tâm họ định đến cái chỗ mà trở thành ngu, trở thành như ngờ nghệch, nhưng mà ở trong là một trời trí tuệ.

[1:03:28]Tu đến mức độ chính mình cũng hết thấy mình giỏi luôn, mà trước đó thì thấy mình giỏi à, thấy mình biết chuyện này, mình tính chuyện kia, mà định sâu đến mức độ rồi thấy chính mình ngu luôn. Mình mà còn thấy mình ngu nữa thì ở ngoài nhìn vô thấy làm sao? Thấy mình đần thiệt, nhưng đó là thánh đó. Nhưng mà cái chỗ đó còn thua các thiền sư. Các thiền sư như Bàng Long Uẩn á, Bàng Long Uẩn nói câu này mới sợ: như là thạch nữ mà đứng múa, gái đá, tượng đá mà đứng múa. Ví dụ con gái ông cũng ngộ đạo, ví dụ cái cô Linh Chiếu là một cô múa thì ổng nói như là con gái đá, bằng đá mà đứng múa chứ không phải người đứng múa.

[1:04:09]Và khi ổng đứng ổng nhìn bức tranh và ổng nói rằng ông là một người gỗ để xem bức tranh. Nghĩa là sao? Thực sự thấy chính mình là gì? Là gỗ đá luôn. Còn cái thấy mình ngu mới chỉ là bước đầu thôi, mà sâu hơn nữa thấy mình đã trở thành gỗ đá thật sự. Nhìn thầy nên thấy thầy ngu hay khôn? Nếu mà thấy thầy khôn thì thầy chưa giỏi, thầy tu chưa giỏi. Mà nhìn lên thấy thầy khờ thì thầy tu mới giỏi, không biết giờ thầy ngu hay khôn nữa.

[1:04:49]Nghe này dễ hiểu không? Hành ấm đó, ta nói chuyện hành ấm thấy thấy không? Thấy phức tạp phải không? Khó lắm á. Dễ ngủ không?

[1:04:59]Nên ở đây thế này, à thầy nhắc lại cái đoạn này: là hành ấm tự động hoàn thành công việc trong giấc ngủ phải không? Hành ấm tự động hoàn thành công việc trong lúc ta không chú ý tới công việc đó. Hành ấm sẽ dễ sáng tạo, dễ xử lý công việc khi tâm ta thanh thản. Hiểu được điều này là ta thấy ngon lành chưa? Sống được rồi đó. Thấy bây giờ một bậc cha mẹ muốn con mình học giỏi, ép con mình phải: "Học đi con, học đi con, học để cho vẻ vang gia đình, cho xứng đáng với cơm áo bố mẹ", là nhỏ học càng học càng không được. Bây giờ rủ đi chơi hả? Thì nó hư luôn. Vậy phải làm sao? Bắt ngồi thiền, phải không?

[1:05:47]Bắt đi chùa, bắt làm những điều phúc, bắt sống vui với mọi người, bắt nó sống thanh thản, đừng cho nó căng thẳng. Hễ mà nó thấy nó căng thẳng, khuyên liền nói: "Con đừng căng thẳng". Hễ thấy thì xúc động nói: "Con đừng xúc động, đừng để căng thẳng". Nó sống điềm đạm, thanh thản được nó sẽ học rất giỏi. Đó là nguyên tắc, bởi vì hành ấm dễ bay bổng, dễ sáng tạo trong một môi trường nội tâm thanh thản, nhớ giùm thầy như vậy. Và đó là thanh thản thôi, chứ nếu mà người được định sâu nữa thì cái sức sáng tạo của hành ấm là là vô tận, là vô tận, nhớ như vậy nha. Như vậy, ở đây ai muốn làm thiên tài thì sao?

[1:06:30]Thì phải giữ tâm thanh thản, nhớ như vậy. Và ngồi thiền để lắng sâu trong thiền định thì sức sáng tạo mình tràn đầy, nhớ như vậy. Hôm trước thầy có giảng cái bài ở Tứ Kỳ là bài gì? Ngũ ấm xí thạnh khổ phải không? Mà điên là là khổ. Hôm nay thầy nhắc lại đây một chút xíu vì nó liên quan. Nếu ta bị một cái nghiệp gì đó mà hành ấm sôi trào, đó là đau khổ. Ừ. Vì sao?

[1:07:04]Vì hành ấm sôi trào không kiểm soát được, đó là dấu hiệu của bệnh gì? Bệnh điên, bệnh tâm thần. Đầu tiên làm căng não, mất ngủ, rồi sau đó ta không kềm được những ý nghĩ của mình cho đến khi cái sự sôi trào của hành ấm mà nó đánh luôn vào trong nhân cách, những cái vùng não mà chứa đựng cái nhân cách của ta thì ta vỡ luôn, bắt đầu thành người điên thật sự. Ta cư xử không còn bình thường, không đúng với cái thực tế cuộc đời nữa, ha. Là lúc nào cũng nghĩ mình rất là đẹp, lúc nào cũng nghĩ là cả thế giới này yêu mình, những ảo tưởng. Ảo tưởng của cái tham vọng, của kiêu mạn thầm kín bây giờ nó bộc lộ ra ra hết.

[1:07:47]Cho nên, ví dụ như ta nghĩ rằng ta giỏi quá nên nhiều người hại mình, cũng là một loại ảo tưởng. Ta nghĩ rằng ta dễ thương quá ai cũng yêu mình là ảo tưởng. Ảo tưởng nó có dấu hiệu của bệnh tâm thần cả. Mà cái cửa ngõ của bệnh tâm thần là gì? Là mất ngủ. Khi mà bệnh tâm thần đến, đầu tiên là ta mất ngủ, khó ngủ, nhớ như vậy. Rồi có người mới hỏi thầy: "Thưa thầy, mất ngủ sửa bằng thuốc gì?" Cái câu trả lời của thầy nè: mất ngủ là bệnh do nghiệp, thuốc chỉ là phụ thôi. Đã tới mất ngủ rồi đều là nghiệp hết. Cho nên ông bà mình nói là: "Ăn được ngủ được là là tiên". Tiên tức là phước đó. Cho nên cái người ăn ngon, ngủ ngon là phước, người ăn kém, ngủ kém là nghiệp.

[1:08:36]Đó, do đó, để ngủ ngon thì phải làm sao? Thực sự là cứ sám hối, cứ làm phúc, sống yêu thương con người, lễ Phật, ngồi thiền, giấc ngủ sẽ trở lại với chúng ta ngon lành, còn thuốc chỉ là phụ, tạm thời mà thôi, nhớ như vậy. Mà tại sao hành ấm ta sôi trào để trở thành điên loạn? Tại sao nó không bình thường như mọi người mà bỗng trở nên sôi trào? Mà nhiều người sôi trào lắm. Theo thống kê của thế giới thì 7 tới 8% nhân loại bị sôi trào hành ấm, tức là có dấu hiệu của bệnh tâm thần kinh. Con số đông không? Đông khiếp đảm lắm nha, cứ 100 người mà 7 8 người là đông lắm. Rồi sau này một cái thống kê bổ sung nói rằng là 7 8% con người bị

[1:09:27]bệnh tâm thần kinh là con số sai, con số thực là tới 25 tới 30%. Tức khoảng ba người ta gặp trên đời có một người bị tâm thần kinh, có trục trặc. Mà thầy thấy cái này nó mới đúng á, dường như ai cũng bị. Tới tuổi lớn dần lớn dần thì ngoài cái cơ thể suy hao, bệnh tật của cơ thể, não ta cũng hư, tâm ta cũng hư. Có không ạ? Đều có vấn đề về tâm thần kinh. Mà may mắn như người nào biết đi chùa, biết ngồi thiền, biết lễ Phật, biết yêu thương con người thì cái bệnh nó không phát nặng, từ từ nó lành và có khi nó yên, thậm chí có khi nó chứng đạo. Còn cái người mà không biết đi chùa, không biết phụng sự, đòi hỏi, gian tham,

[1:10:07]tham vọng, ích kỷ, hơn thua, hận thù thì cái tâm thần nó càng lúc càng càng đổ vỡ luôn, suy sụp luôn, có thể phát điên luôn. Như vậy đó. Cho nên là chúng ta được ngồi dưới mái chùa yêu thương nha, được tụng cái lời kinh Phật, được lạy Phật trong lòng tha thiết tôn kính, cùng với nhau ngồi một cái buổi thiền như thế này, hạnh phúc không gì bằng trên cuộc đời này. Hạnh phúc lắm. Ta bỏ xa ngoài thế gian đang mà trôi lăn, điên đảo như vậy. Đức Phật có nói mà: Hạnh phúc thay khi ta sống không hận thù giữa những người hận thù; khi ta sống là giác ngộ giữa những người không giác ngộ; khi ta sống không tham lam giữa những người tham lam;

[1:10:53]khi ta sống thanh tịnh giữa những người không thanh tịnh. Cũng như vậy, cả một thế gian như vậy, ngày chủ nhật này lo đi ăn đi chơi tào lao chuyện, ngày chủ nhật ta biết đi chùa nên hạnh phúc thay ta biết đi chùa giữa những người không biết đi chùa. Hạnh phúc nha.

[1:11:12]Theo khoa học thì cái hoạt động của các tế bào não nó dẫn truyền những cái tín hiệu, tức là những ý nghĩ, những tín hiệu, những mệnh lệnh là do hai cơ chế: điện học và hóa học. Là cái tín hiệu từ cái cái thần kinh này nó truyền qua cái thần kinh kia nó đi qua nối cái đầu đầu thần kinh, sợi dây đầu gọi là xi náp. Cái đầu thần kinh gọi là cái xi náp (synapse). Thì nó truyền điện qua, cái luồng điện nó nó là số nó rất là nhỏ, không phẩy không không không mấy milivon đó mà nó truyền điện qua từ cái cái cái tế bào này qua tế bào kia, và song song đó nó dẫn truyền cái ion hóa học đi qua. Cho nên cái cơ chế mà để dẫn truyền thần kinh

[1:11:58]não là điện học và hóa học, cơ chế như vậy. Mà truyền lan đi rất là rất là nhanh, cái tốc độ của điện á. Nhưng đó là cơ chế theo cái vật lý, còn ở tâm linh nó có một cái cái hoạt động riêng, cái trường của tâm linh nó hoạt động trong não vi. Và ta biết rằng hành ấm chứa đựng những tiềm năng phi thường. Hành ấm chứa đựng những tiềm năng phi thường thế này. Ví dụ như người bị bệnh mộng du. Người bị bệnh mộng du á thì có cấp độ thấp và mộng du ở cấp độ cao cấp. Những người đó họ ngủ họ không hề biết nhưng mà bỗng nhiên họ ngồi dậy họ đi, họ làm việc. Như vừa rồi trên Facebook có cái cô gái mà mặc đồ

[1:12:39]ngủ mà cầm dù đi trong đêm á có thấy không ạ? Thấy báo đăng cũng nhiều đó, ừ, tức là họ không biết. Nhưng mà khi mình đánh thức họ dậy cái gì đó thì họ bừng tỉnh, họ mới ngạc nhiên sao họ đứng giữa đường mặc đồ ngủ. Họ không biết, lúc làm họ không biết. Vậy cái gì đã điều khiển cái thân họ đi trong giấc ngủ? Cái gì? Hành ấm. Khi ngủ, cái ý thức ta chìm trong im lặng, không biết nữa để ngủ, chỉ còn một điểm trong não thức để canh chừng thôi. Mà cái điểm đó hễ ai động thì cái điểm đó nó báo động và nó nó đánh thức toàn bộ bộ não thức dậy hết. Đó là như vậy. Nhưng mà hành ấm vẫn không hề ngủ, vẫn hoạt động, vẫn tạo nên giấc mơ.

[1:13:21]Còn cái người mà mộng du á, hành ấm họ mạnh hơn người thường, cho nên họ cái hành ấm đó nó qua mặt ý thức, nó xách cái thân đứng lên đi hành động luôn. Cho nên cái người mộng du là người chứa một tiềm năng phi thường tiềm tàng, đừng coi thường họ. Hễ mà thấy cái người mộng du, biết rằng người này có năng lực tiềm tàng rất là mạnh. Cái hành ấm họ xách cái thân đi mà không cần qua ý thức, không cho ý thức biết nên người kia họ vẫn ngủ mà họ vẫn làm việc. Rồi còn thêm cái này nữa mới ghê nè. Nếu mà người mộng du đến mức độ cao cấp thì bắt đầu có thần thông. Thì hành ấm nó phát huy mà, hành ấm là ổ của thần thông

[1:14:02]mà, cho nên là họ trong cái cơn mộng du họ làm được những điều mà phi thường không ai làm được. Ví dụ họ đi trên dây điện, cái sợi dây điện mà cao thế đó, họ đi trên đó như người xiếc vậy đó. Mà họ đi ngững ta lững tững họ không biết mà họ đi được trên đó, mà lúc đó mình kêu họ tỉnh dậy họ rớt xuống chết liền. Cứ để cho họ đi hết cái cuộn dây họ đi xuống đất lại thì họ sống. Lúc đó mà thấy "Ê ê đừng nguy hiểm quá!", họ họ mà bừng tỉnh dậy cái là họ rớt xuống đất chết liền. Vì cái ý thức của họ không đủ khả năng để đi trên dây đó mà hành ấm thì dư sức, hành ấm lúc đó phát thần thông rồi. Hoặc là có những người mà họ mộng du đến cái trình

[1:14:41]độ họ đi cái thân của họ song song với mặt đất và thân của họ thẳng góc với bức tường. Ví dụ bức tường thế này thì cái thân họ đi thế này, họ đi từ dưới đi lên thế này. Và họ thấy bức tường giống như con đường mà họ đi. Lúc đó hành ấm nghĩ coi bức tường là con đường và họ đi thì họ không rớt. Và họ đi ngược lên la-phông luôn, đầu chúc xuống đất luôn, chân vẫn dính trên la-phông mà đi. Có những người mộng du đến mức độ cao như vậy. Là vì sao? Lúc đó hoàn toàn là thần thông rồi, không còn là cái nguyên tắc vật lý thông thường nữa. Tại sao vậy? Bởi vì hành ấm là hang ổ của thần thông, là nơi phát ra thần lực.

[1:15:24]Mà cái người mà mộng du, lúc đó cái ý thức á tắt và hành ấm họ mạnh quá, họ tràn qua ý thức để xách cái thân đi làm việc luôn. Vì vậy, cái người nào mà mộng du là người có năng lực tiềm tàng rất là rất là lớn. Tuy nhiên, tuy nhiên cũng có một vài trường hợp mộng du nguy hiểm. Như có một cái một cái số nhà nghiên cứu về trong cơn mộng du có người đã giết người mà không biết. À, giết người không biết tức là họ vẫn tạo nghiệp á. Vì không phải là thánh đạo, sống phàm phu nhưng mà năng lực vẫn rất là phi thường. Hoặc là khi mộng du như vậy, bất chừng nửa chừng tỉnh ra vì cái gì đó nửa chừng tỉnh ra mà lúc đó thân người đang chỗ

[1:16:06]nguy hiểm rớt xuống chết luôn, cũng có trường hợp đó. Nên để muốn chữa cái người mộng du thì nếu ta biết người đó mộng du thì luôn luôn phải có người ngủ ngủ kềm bên cạnh, bí mật cột cái dây từ cái người họ vào cái người bên cạnh. Khi họ lôi dậy đi thì cái sợi dây lôi cái người bên cạnh, người bên cạnh thức dậy, thấy người kia bắt đầu mộng du thì kêu liền. Thì cứ làm chừng ba lần như vậy cái nó tạo thành một cái phản xạ có điều kiện. Khi họ chuẩn bị mộng du thì họ thức, chuẩn bị mộng du họ thức, cái thôi hết luôn, tắt luôn. Tắt cái đó thì nó cũng uổng nhưng mà đỡ nguy hiểm. Đó là cái mộng du. Qua cái mộng du ta hiểu thêm cái sức mạnh của hành ấm tiềm

[1:16:44]tàng rất là rất là phi thường chứ không phải là không. Cho nên bây giờ hành ấm là nơi hang ổ của của cái gì? Bản ngã, đúng.

[1:16:57]Đó, bà già này là đậu rồi đó, thi đậu bằng rồi đó, đậu đại học rồi đó. Hành ấm là hang ổ của bản ngã nha. Hành ấm là hang ổ của cái gì? Ý chí, nghị lực. Cái sức mạnh nghị lực mà ta chịu đựng được gian khó, gian khổ, cái nghị lực tiềm tàng tiềm tàng vô hình đó nằm ở đâu? Cũng trong trong hành ấm luôn nha. Hành ấm cũng là hang ổ của cái gì? Của gì? Tài năng. Những cái tài năng của ta như người hát hay, đàn giỏi, làm toán khéo léo, sáng tạo, chỉ đạo, vân vân, mọi cái tài năng trên đời ta có được cũng đều nằm ở trong trong hành ấm cả. Và cuối cùng, hành ấm là hang ổ của cái gì?

[1:17:43]Của của thần thông lực nha, của thần thông, nhớ như vậy. Nên cái hành ấm lạ lùng như vậy, phức tạp như vậy. Trong hành ấm á nó có một cái khuynh hướng ta gọi là một bản năng là lúc nào cũng đi tìm sự tồn tại cho chính mình, không để cho mình bị hủy diệt, bị biến mất. Đó, cái khuynh hướng cứ thích cứ phải tồn tại, ta gọi là bản năng, ta gọi là bản năng sinh tồn. Thực sự cái bản năng sinh tồn á nó đưa ra tới toàn bộ cơ thể ta lận. Ta đói ta quyết tìm cái ăn, ta khát ta quyết tìm cái cái uống, vân vân, nhiều thứ trên đời, làm sao để ta phải sống, sống cái thân này. Đó là gọi là bản năng sinh tồn.

[1:18:26]Nhưng cái bản năng sinh tồn đó là nó phản ánh cái bản năng của chính hành ấm, là hành ấm lúc nào cũng muốn hoạt động, lúc nào cũng muốn tồn tại. Và để tồn tại, hành ấm luôn luôn hoạt động, nhớ như vậy. Hành ấm là một sự hoạt động liên tục. Hoạt động cực kỳ tinh vi, nhỏ nhiệm, liên tục liên tục liên tục. Và khi liên tục như vậy thì hành ấm tồn tại, chứ nếu ngưng hoạt động cái hành ấm biến mất liền, không còn nữa. Và không còn hành ấm nữa thì sao? Cuộc đời sẽ ra sao? Cuộc đời sẽ buồn không? Buồn không? Hành ấm ngưng một cái ta chứng ngộ liền, chứng đạo liền. Nhưng mà hành ấm không muốn điều đó. Cho nên trong hành ấm nó là bản ngã mà,

[1:19:10]nó là cái tôi mà, cái tôi chứa nó mà, cho nên hành ấm lúc nào cũng hoạt động liên tục liên tục liên tục. Lúc nào ta cũng nghĩ, suy nghĩ, lúc nào ta cũng sáng tạo, lúc nào cũng tìm tòi để có cái cảm giác rằng mình mình luôn luôn tồn tại. Và đó là nguyên tắc của hành ấm. Hành ấm cứ hoạt động liên tục để đi tìm sự tồn tại cho mình. Thầy nhắc lại: Hành ấm hoạt động liên tục để đi tìm sự tồn tại cho mình. Vì nếu ngưng là giống như mình không còn tồn tại. Và chúng sinh si mê thì lúc nào cũng muốn mình tồn tại theo cái cái kiểu đó, cái kiểu của sự vọng động của vô minh như vậy. Còn bậc thánh thì thấy mà ngừng, mừng thấy mồ, nhưng mà mình không hiểu điều đó.

[1:19:55]À do đó hành ấm hoạt động hoạt động liên tục, cả khi ta thức, cả khi ta cả khi ta ngủ. Và có khi ta bị chụp thuốc mê, ta mê man không biết gì, trong hành ấm vẫn hoạt động. Và khi ta chết thì sao? Khi ta chết thì sao, hành ấm chết không? Không. Hành ấm vẫn hoạt động bình thường nha, trong cái chết. Tức là khi ta chết, não dừng hoạt động luôn, não dừng hoạt động hoàn toàn, mà nếu lúc đó cái hồn ta chưa thoát ra khỏi xác, thì hành ấm do mà não dừng hoạt động, máu không cung cấp lên não nữa, cho nên cái hoạt động của não nó thu dần thu dần thu dần nhỏ lại theo cái vùng mà còn một ít máu. Hễ mà như ta thế này đang sống á,

[1:20:42]thì máu nó cung cấp não tràn đầy nên cả cái vùng não hoạt động mạnh. Nhưng mà khi tới lúc chết, thì cái não nó ngưng lần ngưng lần ngưng lần ngưng lần, theo cái sự cung cấp máu. Cho đến khi nó còn một điểm rất nhỏ, nó cần rất ít năng lượng, thì hành ấm trú ở trong đó, trú ở trong cái vùng mà vẫn còn hơi ấm rất nhỏ, một ít tế bào máu rất nhỏ, một ít oxy rất nhỏ nằm ở trong đó thì hành ấm núp ở trong đó để tồn tại và hoạt động trong đó. Còn nếu đến lúc nào mà cái vùng nhỏ xíu đó nó mất luôn thì sao? Linh hồn thoát ra khỏi xác liền. Và sao? Và lúc đó hành ấm hoạt động không bằng máu nữa, mà bằng cái gì?

[1:21:27]Bằng gì? Bằng cái cơ chế của trường tâm linh. Và lúc đó lại linh hơn nhiều. Đó là lý do tại sao mà người chết họ biết nhiều chuyện hơn người sống là vậy đó. Thầy nói người chết biết nhiều hơn người sống là vậy, mừng vỗ tay là sao? Là muốn chết hả? Người chết biết nhiều hơn người sống, cho nên nhiều khi người chết đau khổ hơn người sống là vậy. Đó hôm hôm trước thầy có nói đi nói lại cái này hoài, vì vậy thầy nói là đừng tự tử là vậy đó. Vì khi chết rồi ta biết nhiều chuyện éo le, đau lòng. Có những cái khi chết rồi ta biết nhiều chuyện cũng hay lắm chứ không phải không. Đó. Nhưng mà thường là khi chết rồi ta mới phát hiện

[1:22:10]cái thế gian này nó đen tối hơn là ta tưởng. Đen tối hơn ta tưởng, ví dụ: Ví dụ như khi chưa chết thì mình sống trong một gia đình hạnh phúc, khi chết rồi mới phát hiện ra: thì ra, bố ta có hai đứa con rơi ở phía bà hàng xóm bên kia, nào giờ không biết, bây giờ mới biết té ngửa ra, chết rồi biết liền. À. Còn lúc đó hai người yêu giận nhau chia tay, cái mình nhảy xuống sông ừ chết. Chết rồi tưởng là hết khổ, không. Thấy ông kia ổng lại ổng thắp nhang cho mình xong cái ổng nói, ổng mới nói với bà bồ mới của ổng á: "Thấy cô chết thì cũng tội nghiệp, nhưng cô chết thì anh cũng cảm thấy thôi vậy cho nó im.

[1:22:46]Yên chứ cô sống làm quấy anh quá anh cũng cực, làm anh không yêu em được. Cuộc đời anh, trái tim của anh là của em, cho nên bả chết cho rồi." Mình đứng bên cạnh, mình đang lúc đó mình đang đứng bên cạnh á, nghe câu đó làm sao? Không chỗ nào tự tử chết lần nữa được, chứ nếu tự tử chết lần nữa được cũng tự tử một lần nữa. Đau quá đi! Nhưng mà chết được có một lần à, cho nên nó đau hơn. Cho nên vì vậy, khi ta chết rồi, ta biết được nhiều chuyện hơn là do cái linh hồn đó nó không bị ràng buộc bởi não bộ, nó dao động bằng cái trường cái tâm linh, cho nên nó biết nhiều chuyện hết, gọi là có thần nhãn, biết nhiều chuyện.

[1:23:19]Nhưng biết nhiều rồi sao? Buồn nhiều. Đó là cái khác của chúng sinh và của bậc thánh đó. Bậc thánh thì biết nhiều, sao? Tỉnh bơ, tự tại, lòng không buồn. Còn ta biết càng nhiều thì càng càng buồn. Nó cái khác như vậy. Cho nên vì vậy tại sao mà ta không nên biết. Ta đầu thai vào xác người rồi thôi ta quên mọi chuyện, đừng biết gì nữa nha. Cứ biết những điều bình thường trong cuộc sống để mà sống, để mà tu, để mà yêu thương, vậy đủ rồi. Chỉ trừ những bậc thánh thì biết càng nhiều không sao, vì sao? Tâm các ngài đã đã bất động. Khác với ta là như vậy nha. Đó. Cho nên ta tu thiền để làm gì? Để ta thanh tịnh, bất động.

[1:24:04]Mà khi ta thanh tịnh, bất động, không phiền não rồi thì ta được quyền biết, được quyền biết nhiều chuyện. Biết con người đó rất xấu, không ghét nữa. Chứ lúc trước mà ta biết họ xấu như vậy là ta ta bằm họ ra liền. Bằm ra không còn miếng thịt nào, nhưng bây giờ ta thanh tịnh rồi, rồi ta mới thấy rõ bản chất người này rất xấu nhưng không ghét nữa. Có duyên thì độ, không duyên thì thôi, từ từ. Ha! Rồi ta biết nhiều chuyện éo le trên đời nữa, nhưng mà biết rồi sao? Lòng lòng thanh thản. Người ta mới phát hiện ra, khi mà ta ngồi thiền chứng rồi ta mới phát hiện ra: ta không hề là con ruột của bố mẹ ta mà lúc mới đẻ ra

[1:24:44]cái cô y tá cô trao nhầm mất tiêu mấy chục năm nay, không phải cha mẹ mình, cha mẹ mình chỗ khác. Có không? Báo mới đăng á. Một cái ông người Nhật tới năm ổng 60 tuổi rồi mới phát hiện ra là ổng không phải ba con ruột của người ba mẹ ổng. Mà lúc đó ba mẹ hai bên chết hết rồi. Cả ba mẹ ruột ổng cũng chết luôn. Nhưng mà có điều bất ngờ là cha mẹ ruột ổng cực giàu. Ổng còn người anh em, tìm lại được và bắt đầu bây giờ là sao? Ổng sống một cuộc đời khác rất giàu sang. Nhưng mà 60 năm sống vô cùng cực khổ trong cái nhà nghèo vì cái cái bà đỡ bà trao lộn. Khi mà tin đó đăng lên rồi, Việt Nam mình báo động hàng loạt luôn. Có bà nói:

[1:25:26]"Tôi đang nghi ngờ đứa con 27 năm của tôi không phải con tôi. Bởi vì nó không giống ai hết. Và lúc mà khi mà cô y tá trao lại thì cái vòng tên nó khác." Bả nói: "À lộn tên." Bả xé cái tên, bả đưa lại đứa kia, xé tên con tôi đưa lại cho bên đây. Thì ra nó đã lộn, đưa lộn rồi. Rồi một người khác nói: "Khi mà bà bả tắm xong đưa lại tôi, tôi dứt khoát không nhận. Bả quát lên: "Con bà sao bà không nhận?" Tôi nói: "Không, cảm nhận của tôi người mẹ tôi biết đứa này không phải con tôi. Cương quyết tôi không nhận." Bả dữ, bả quát, bả la kệ bả. Tôi đi tìm đứa con tôi nó còn nằm ở ngoài kia và tôi giữ được đứa con mình.

[1:25:59]Còn tôi nói nếu lúc đó tôi sợ bà y tá, sợ bả quát tôi nhận đại, tôi đã ôm đứa con của người khác tôi nuôi bao nhiêu năm nay rồi." Và cái chuyện nhầm con là chuyện rất là nhiều, nhưng mà sao? Mình không biết, vì mình không có đi tu thiền, không buồn. Mà khi mình tu thiền thanh tịnh rồi phát hiện ra mình không phải con của bà, cũng không buồn luôn, thấy không? Cho nên cái bậc thánh được quyền biết vì không còn buồn, phàm phu không được quyền biết vì sao? Vì còn còn buồn. Đó. Cho nên khi nào ta hết buồn, Phật sẽ cho ta biết nhiều chuyện rùng rợn trên đời này nữa nha, biết nhiều chuyện rùng rợn. Và bây giờ còn 5 phút nữa, cũng tới giờ.

[1:26:37]Chắc thầy cũng trả lời vài câu hỏi chút nha. Thôi thầy chúc cho quý Phật tử tinh tấn tu hành nha. Để chi? Lòng thanh thản thì hành ấm ta sáng tạo vô tận, lòng thanh thản thì ta được quyền biết nhiều chuyện trên đời của mình. Ha. Ai có câu hỏi gì dễ dễ đưa lên thầy trả lời. "Chị con ngày trước phá thai và mẹ chồng chị gần đây nằm mơ thấy cháu bé. Giờ chị ấy phải làm thế nào? Anh chị lấy nhau 3 năm gia đình thường hay cãi nhau không hòa thuận, không thể có con." Thì khi phá rồi như vậy cái nhân quả mình đã từ chối rồi cái tự nhiên mình không có con. Mà muốn có con thì phải đi xin con nuôi về nuôi,

[1:27:16]hoặc là cứ đến cô nhi viện mà chăm sóc các em thời gian dài thì mới có con được, như vậy.

[1:27:23]"Sau khi có duyên nhận ra giọng sư phụ..." "Nhận ra giọng sư phụ" nghĩa là sao vậy? "...thì con có quy y. Và sau khi quy y thì con mơ tới sư phụ và các quý thầy thì là sao ạ? Và liệu con có căn xuất gia theo sư phụ không ạ?" Thì cũng phải vô chùa nha! Vô chùa ở rồi mới biết nha, hỏi khơi khơi vậy thầy đâu biết. Phải dòm mặt mũi con từ đầu tới chân như thế nào nha, tóc con đã nhuộm chưa, mũi con đã sửa chưa rồi mới biết được chứ.

[1:27:54]Thật ra đó mà muốn mở cửa hàng băng đĩa sách không có dễ đâu, vì đâu ai mua đâu. Cho nên muốn mà mở cửa hàng băng đĩa sách á thì phải làm sao? Phải lấy băng đĩa đi cho, dụ người ta nghe trước, cho không trước. Cho không tới nào người ta ghiền rồi, mình bắt đầu bán lấy tiền. Giống như mấy người bán xì ke vậy đó. Dụ người ta ghiền rồi bắt đầu mới bán được lấy tiền nha, đó. Trước hết thì hầu hết là muốn độ cho mọi người là đều phải cho không, hầu hết là như vậy. Ngồi thiền hay bị ngủ gật thì thật ra vì bà già yếu quá đó, thầy cũng không trách được nha. Mà cứ cố ráng lễ Phật ngồi được nhiêu đó ngồi,

[1:28:32]kiếp sau nguyện là vừa mới sinh ra là đi tu ngay. Dứt khoát bỏ ổng luôn, không hẹn nữa. Trước tôi lỡ hẹn với ông kiếp sau gặp lại, bây giờ thôi cho tôi khất, cho tôi xóa cái lời hứa đó nha, cho ông kiếm bà khác á. Giờ để tôi đi tu, còn nếu mà ông giỏi, ông theo tôi tu luôn. Nha, vậy mới tu được. À người pháp môn Tịnh độ thì đi đứng nằm ngồi đều niệm Phật. Vậy người tu thiền thì sao? Thiền thì lúc nào cũng nhớ thân này vô thường nha. Lòng kính Phật thì không bao giờ vơi, ngày nào cũng phải lễ Phật. "Khi con tu tập ở tại gia có nên thỉnh mời các vong linh oan gia trái chủ của bản thân về cùng con tu tập để chuộc lại lỗi

[1:29:09]lầm con gây ra với họ không ạ?" Cái này coi bộ hay à nha. Tức là ngày xưa mình đã có lỗi gì với ai, giờ cũng muốn người ta về tu với mình ha, ý đó hay. "Con năm nay năm tuổi, đầu năm nhiều lần con đi xe máy bị đụng xe may mà con không bị sao. Đến tháng 4 con tập thể dục quá sức trong vòng một tuần thì con đi xe máy cảm thấy không vững và chỉ muốn ngã. Vào hai tuần sau con đi xe máy qua một đoạn đường thì tự nhiên thấy người mệt và không thể đi xe máy được nữa. Con đi bệnh viện kiểm tra thì bệnh viện nói thiếu canxi, con uống mãi mà không khỏi. Sau đó con đến đông y thì bảo là con giãn dây chằng,

[1:29:42]giãn dây thần kinh mà con uống vẫn không khỏi. Bây giờ các hoạt động khác con vẫn bình thường mà cứ đi xe máy là bị mệt và chân tay run. Xin sư phụ hỏi coi đó phải là do phần âm hay không?" Không phải phần âm đâu, mà là bị nghiệp thôi. Cái này bị nghiệp thôi, tạm ngưng đi xe nha. Tạm ngưng đi xe, cứ sám hối thôi. Lúc trước mình có cản trở ai trong việc giao thông á, chứ không gì đâu. Kẻo ai đi đâu, mình đi chùa hay đi đâu những điều đúng, chính đáng mà mình cản thì bây giờ bỗng nhiên cái việc đi đứng mình nó khó khăn. Vậy thôi, chứ không gì đâu. Sám hối cái đó rồi nếu để dành được tiền mình, hoặc là không có tiền mình lấy cuốc mình đi mình lấp mấy cái ổ gà trên đường á.

[1:30:19]Đường hư thiếu gì, mình cứ sửa sửa đường cho người ta đi. Sửa đường người ta đi được tự nhiên mình hết bị những cái bệnh đó nha. "Trước đây con chưa biết đến Phật pháp, đêm nào con cũng mơ thấy ác mộng. Con rất sợ nên đã lên chùa xin một cái bùa. Sau khi nghe pháp thầy, con hiểu ra nhưng không biết xử lý cái bùa như thế nào, con không dám tự ý vất đi." Con đến gặp thầy Tánh Khoan nha, nói thầy chú nguyện rồi thầy đốt cho. Thật ra kinh tụng thì rất là nhiều cái cái quyển kinh. Thì Kinh Phật Quang mình là một cuốn kinh hơi mới so với thời đại, vì thầy chuyển ngữ sang tiếng Việt và làm cho dễ hiểu,

[1:30:57]nên hợp với với những người trong thời đại mới. Thì ai có duyên thì tụng, chứ mình đừng ép người ta quá nên mất lòng ở những chùa khác. Ai có duyên mình cứ nói nhẹ nhàng thôi. "Như thế nào thì có thể biết được mình có căn duyên xuất gia ạ? Con rất thích đi chùa và thích cuộc sống ở trong chùa, như vậy con có xuất gia, có duyên xuất gia không?" Thế nào nè? Cái duyên xuất gia là thế này: Tự nhiên mình có cảm nhận rất điều mình không mình không thể sống ở đời được nữa. Mình thấy người xuất gia mình thấy thương, thấy kính, đó là dấu hiệu đó. Còn đối với Phật thì phải tôn kính là đương nhiên rồi. Mà nhìn thấy người xuất gia mình thương, mình quý lạ.

[1:31:34]Và có một điều là không còn muốn sống ở đời nữa là lúc đó là phải lên chùa rồi đó, đúng duyên rồi đó. Cái bàn thờ Thổ Công thì người ta cũng cúng bình thường như là cúng gia tiên nha, không sao hết. À có Ban điều hành nhờ nhắc mọi người là khóa thiền sau ráng đi cho đầy đủ nha, từ chiều thứ Sáu ha. Chớ tu đừng có lười quá, cứ đợi thầy giảng rồi mới đi nghe cho sướng, còn ngồi thiền cực đau chân thì trốn. Tu như vậy Phật không có chứng đâu nha. Nên cái người nào mà chịu đau mà ngồi thiền mới là con cưng của Phật, còn mấy người mà chỉ lúc nào giảng rồi mới đi nghe, còn ngồi thiền thì không đi là con gì của Phật? Con ghẻ nha.

[1:32:16]Phật thì không có con ghẻ, nhưng mà Phật không cưng lắm nha.

[1:32:23]"Khi ngồi thiền không được điều khiển hơi thở, nhưng khi con để cái biết đến phần bụng hay chân thì biết hơi thở vùng đó, quên kiểm soát toàn thân." Nếu mà ta để cái tâm ở một vùng nào đó thì đó là khí công, còn ta cảm giác toàn thân thì đó bắt đầu là thiền của Đạo Phật. Hai cái đó khác nhau. Khí công thì ta được cái lực nào đó, một cái tác động nào đó, còn ta biết toàn thân theo thiền thì ta đi về sự giải thoát. "Bố con mất cách đây hơn 3 năm, bố bị mất vì bệnh ung thư. Con muốn hỏi thì tầm bao lâu thì có thể bốc mộ được cho bố ạ?" Thật ra ở ngoài Bắc thì hay bốc mộ, ở trong Nam chôn luôn à. Thấy bốc mộ cái phong tục cũng lạ.

[1:33:04]"Trước đây bố con cũng chưa làm được nhiều việc thiện, giờ con muốn độ và gánh bớt nghiệp cho bố thì phải làm thế nào?" Bất cứ việc thiện gì mình làm mình chắp tay mình hồi hướng cho bố là được hết nha. "Đợt trước con theo anh chị Chúng Thanh Niên năng niệm Phật và thấy bố về trong mơ vui vẻ nói rằng bố hết bệnh ung thư rồi." Thì đúng như vậy đó. Bởi vì sao? Bởi vì thường là khi chết rồi bệnh vẫn chưa hết. Nhớ giùm thầy đó. Chết, chết chứ bệnh vẫn không hết. Vì cái người cụt chân chết vẫn còn cụt chân, người cụt tay chết vẫn còn, người đau đầu chết vẫn còn đau đầu, người ung thư chết vẫn còn ung thư.

[1:33:34]Thì phải sau một thời gian đó tự mình sám hối hoặc là người nhà cúng dường, làm phước giùm thì cái bệnh nó mới hết. Nhớ như vậy. "Khi ngồi thiền con bị căng tức ở vùng trán." Vì lực chạy lên để trên đầu nhiều quá, để tâm trên đầu nhiều quá không được. "Hoặc có khi khởi lên một ý niệm thì cảm thấy nhói ở não." Tức là cái não mình nó đã yếu rồi, nó không chịu đựng được nhiều. Phải buông lỏng, lúc nào mà nó nó nhói lên như vậy là buông lỏng toàn thân, biết rõ toàn thân thì từ từ nó dịu cái vùng đó lại nha. "Nhà con đã bốn đời đều nghèo và khổ và đã bị chết bốn người." Bốn người trong bốn đời mà chết thì quá ít á, đâu sao đâu.

[1:34:13]"Không biết nhà con bị nghiệp gì?" Thầy nói không cần nghiệp gì cũng từ từ chết hết mà nha, không sao đâu. Nếu mà chết trẻ quá thì thì mới lo, chứ còn chết thì ai cũng chết từ từ cũng chết mà. Có cái gia đình đó vậy, gia đình đó thì cái người chồng vừa chết cái thầy đến xem, đến thăm, đến thăm thôi chứ không phải xem bói tại thầy không biết coi bói. Cái thầy thấy là cái người chồng chết là do nghiệp và cái nghiệp này của nhiều đời tổ tiên để lại, tức là tổ tiên cũng rất nhiều người chết trẻ như vậy. Rồi thầy nhìn xuống mấy người con thì cái nghiệp đó vẫn còn rớt vào một đứa con, thì đứa con đó cũng sẽ tiếp tục chết trẻ,

[1:34:48]nhưng mà một đứa khác thì hết, bắt đầu cái nghiệp gia đình hết rồi. Tức là cái nghiệp của tổ tiên mà chết trẻ tới đứa thứ nhất thôi, chứ qua đứa thứ hai thì lại không bị, lạ vậy. Cho nên nó là nghiệp, người ta cứ sám hối thôi và đến lúc nào nghiệp hết, tự nhiên cái chuyện đó, những hiện tượng đó nó hết. Vậy. Quán thân vô thường thì vậy, đó là một sự nhận thức, từ từ mục rã hết, chết mục rã hết vậy thôi. Đơn giản vậy thôi chứ không có gì rắc rối lắm đâu ha. "Con quy y ở chùa sư phụ cách đây 6 năm rồi, con mới có duyên gặp lại. Con không biết con có được duyên vào chùa sư phụ không?" Con không biết, sư phụ cũng không biết luôn nha.

[1:35:25]Chứ sư phụ lúc nào cũng đón, chào nha. Vào được sư phụ mừng, không có gì đâu nha. "Biết mình thiếu chữ nhẫn, vậy phải làm sao để ngộ ra chữ nhẫn? Liệu có phải là làm mất đi cái bản ngã không, thưa thầy?" Đúng như vậy, khi ta tu á mà ta bớt đi cái tôi, tự nhiên mình biết kiềm chế. Đáng lẽ phải phải phiền, mình không phiền, đáng lẽ phải giận, mình không giận thì đó là nhẫn. Nhẫn không phải là một sự kiềm chế đâu mà đó là một sự buông xả. Thấy ha? Ở ngoài đời nhìn vô thì tưởng mình là kiềm chế dữ lắm, không. Chính cái người nhẫn lại không thấy mình nhẫn gì cả, chỉ là sự buông xả nhẹ nhàng thôi. "Bà ngoại con mất được 7 năm,

[1:36:07]khi sang cát," tức là bốc mộ, "mới biết mộ bà kết màu trắng đục. Gia đình con đã để bà sang áo quan mới và đặt tại huyệt cũ chứ không di chuyển. Như vậy gia đình con phải làm sao?" Bốc mộ đào lên mất tiêu rồi giờ hỏi thầy phải làm sao? Thật ra cái mộ mà kết quý lắm đó, nhiều khi bốc lên thì phá mất cái kết mộ của mình. Có những khi mà người ta bốc lên cái cái người như còn sống vậy đó, vẫn có một cái nước một lớp nước trong nó phủ lên, gió vào một lát nó tan đen hết trơn, rất là uổng. Cái mộ đang kết á, mà theo phong thủy, địa lý mộ mà kết như vậy con cháu phát dữ lắm, con cháu được nhiều may mắn.

[1:36:43]Lại đây mình đi đào mất tiêu. Nhiều khi nhằm cái mồ quý á, đi đào mất uổng ghê. Thôi ta chôn sang chôn ổn định luôn nha. "Thưa thầy, Đạo Phật nhân từ, từ bi mà Phật tử ngày càng ít, có cái đạo ác độc mà vẫn tồn tại, phát triển. Nhân quả đây là như thế nào?" Nghe thầy giảng cái bài "Cỏ và lúa" nha, thầy có giải thích trong đó. Ừ. Tại vì sao? Tại vì sao cỏ nó cứ phát triển mạnh? Bởi vì nó là gì? Nó có bản năng sống rất mạnh. Tại vì sao lúa ta phải trồng rất cực khổ mới có? Bởi vì cái bản năng sống nó ít hơn. Thì cũng vậy, có những tôn giáo mà nó phát triển cái bản năng ích kỷ con người thì nó là điều tự nhiên con người có sẵn, cứ khơi là nó phát triển thôi.

[1:37:30]Còn cái đạo mà làm cho ta phải tu tập, phải diệt cái bản năng đó đi thì dễ hay khó? Khó. Khó mà thiếu người giáo hóa, thiếu người nhắc nhở, thiếu người rủ rê thì cái đạo đó lại không phát triển. Ví dụ như bây giờ cứ ta bỏ không trồng gì hết thì lúa từ từ tiêu mà cỏ mọc mạnh liền, mọc tràn ngập liền. Cũng như vậy, thế giới này không cần giáo hóa thì những tôn giáo ác độc tự động phát triển liền vì nó phù hợp với bản năng ích kỷ tự nhiên của con người. Phải giáo hóa cực khổ thì những cái đạo tốt đẹp, từ bi mới mới phát triển được. Hiểu như vậy rồi ta càng phải cố gắng nhiều lắm nha, hiểu như vậy.

[1:38:08]"Người rối loạn đa nhân cách có phải là do hành ấm sôi trào và lấn át trí óc không ạ?" Đây là điều kỳ sau thầy sẽ giảng nha, vì nó cả hai trường hợp: Một là chính hành ấm mình tạo ra một nhân cách mới, hai là bị vong nhập. Hai trường hợp đó lận, cái trường hợp mà đa nhân cách á, như vậy. Bạch sư phụ, con có đứa cháu làm kỹ sư chăn nuôi, khi bị dịch tai xanh cháu phải đập rất nhiều lợn. Bởi làm súc sinh khổ như vậy đó. Hễ mà đừng có dịch gì á thì người ta đem mình ra thì người ta mổ, còn hễ có dịch thì người ta đập. Cái nào cũng chết, làm súc sinh. Bởi vậy ráng tu đừng làm súc sinh nha. Còn cái người mà đập á thì nó nó có thế này, nó có hai trường hợp.

[1:38:50]Một, là vì lệnh mà phải đập. Mà cái người ra lệnh đó là vì gì? Cũng vì môi trường, sức khỏe mà phải ra lệnh, cho nên giống như tình thế bắt buộc. Nên khi ta đập mà ta có cách nào cho nó đỡ bớt đau mà lòng ta xót thương thì ta đỡ nghiệp nha. Còn nếu lòng ta ác, thấy nó đau mà ta khoái, ta làm cho nó đau hơn thì sau này ta cũng bị đập giống như vậy. Khi con lễ Phật thấy hạnh phúc và xúc động nhưng chỉ có ít lần được như vậy là như thế nào ạ? Tức là khi mà tâm ta thanh tịnh á, tự nhiên lòng tôn kính Phật nó dâng lên. Lúc đó là cái sự tôn kính Phật nó là một đạo đức, mà đạo đức thì lúc nào cũng đem cho ta hạnh phúc, nhớ như vậy.

[1:39:29]Bản thân đạo đức đã là hạnh phúc, không cần quả báo đâu. Khi ta thương người, ta giúp người, đó đã là hạnh phúc, chứ không phải đợi tới khi giàu sang, sung sướng đâu. Thì lễ Phật cũng vậy, lễ Phật là một đạo đức, kính Phật là một đạo đức, mà đạo đức đem cho ta hạnh phúc, chứ không đợi tới khi mà ta được cái phước lành đâu nha. Còn lúc mà mình hơi kém đạo đức, tâm mình động, mình lễ Phật mà ít tôn kính, bỗng nhiên không có đạo đức thì không có hạnh phúc, nhớ như vậy. Giả sử như con lạy Phật sám hối, nếu con may mắn được Phật cho con biết lỗi thì con sẽ sửa từng lỗi dần dần hay là con sẽ phải sửa song song?

[1:40:05]Biết tới đâu thì sửa tới đó. Biết nhiều thì sửa cùng lúc, biết ít thì sửa từng cái nha. Nhưng Phật cho mình biết lỗi sẽ tùy theo sức của mình nha, tự nhiên như vậy. Có những khi con gặp một sự việc nhưng trong suy nghĩ của con con cảm giác thấy sự việc ấy đã từng xảy ra trước đây rồi, ở một thời gian rất xa và con có những cách xử lý y như cảm giác ấy. Vậy đấy có phải là do hành ấm không? Không, không. Đây là ký ức lặp lại ở kiếp trước. Kiếp trước cái sự việc này đã xảy ra, mà ta cũng đã làm giống như vậy, bây giờ hay lặp lại. Nhớ như vậy. Nhớ như vậy là cái nhân quả hay lặp lại, tiền kiếp hay lặp lại những điều na ná giống giống nhau. Như vậy nha.

[1:40:42]Thôi chúc quý Phật tử an vui. Chắc ăn cơm rồi mới về hả, hay về trước? Cũng về. Chúc ngon nha. Hẹn gặp lại. Ráng tinh tấn tu hành nha. Thôi ta đứng lên ta hồi hướng. Nguyện đem công đức này hướng về khắp tất cả,

[1:41:07]đệ tử và chúng sinh đều trọn thành Phật đạo.