[0:00]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:15]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:33]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:50]Đỉnh cao của thiền là gì?
[0:55]Tức là mình tu thiền để làm gì?
[0:59]Tu thì phải biết mình tu để làm gì, đi tới đâu chứ. Và khi mình hiểu được cái mục tiêu của mình như thế mình mới cố gắng mà mà tu tập. Còn nếu không hiểu cái mục đích của mình đi tới chỗ nào thì mình đâu có sức mạnh, đâu có động cơ, không có đủ quyết tâm để đi. Vì ngồi thiền cực khổ lắm á. Đó. Vậy cái mục đích cuối cùng của thiền là gì?
[1:30]Tu thiền để làm gì? Để tìm sự giác ngộ, giải thoát, chấm dứt vô minh, chấm dứt bản ngã, chứng đạo, đắc đạo, chứng A La Hán hay là thành Phật. Đó là mục đích tu thiền là như vậy. Ai hỏi mình tu thiền để làm gì thì mình phải xem cái tâm của người hỏi, họ đủ sức tiếp nhận được cái kết quả nào thì mình nói kết quả đó. Nhớ giùm như vậy. Ví dụ bây giờ quý thầy, quý quý sư cô, quý Phật tử mình đến đây mình tu thiền, rồi người ta có người quen hỏi, "Ủa anh tu thiền anh lại chùa Phật Ngọc Xá Lợi anh tu thiền, tu thiền để làm gì?" Thì nhớ đừng vội trả lời theo cái câu mà hồi nãy mà thầy nói là tu để mà đắc đạo, hết vô minh,
[2:26]hết chấp ngã, được giác ngộ, được giải thoát, chứng A La Hán, thành Phật. Nói câu đó họ không hiểu nha. Nên cái câu mà nãy thầy vừa nói là tu thiền để thành Phật, để chứng A La Hán, đắc đạo, giải thoát, giác ngộ, hết vô minh, hết bản ngã, cái câu trả lời đó chỉ để dành cho những bậc thiện căn, những bậc mà thuần thục trong Phật pháp, bậc có trí tuệ trong Phật pháp thì mới được quyền nghe câu trả lời đó, được quyền nói tới cái mục đích đó. Còn người khác không được nói. Nhớ giùm như vậy, không phải là mình phân biệt, nhưng mà tâm người ta không không tiếp nhận nổi. Còn ở đây những người mà gọi là thiền sinh của khóa
[3:10]thiền, ta quyết tâm tu tập thiền định, chịu cực, chịu khổ, chịu đau, chịu mỏi để ngồi thiền thì ta được quyền nghe cái câu trả lời này. Ta được quyền nghe cái câu là tu thiền để được đắc đạo, chứng ngộ cao siêu, chứng A La Hán, thành Phật, diệt trừ bản ngã, vô minh. Chỉ có ta mới được quyền nghe câu trả lời đó, còn ở người ngoài mà người ta hỏi đừng vội trả lời câu đó, mà hỏi sao mình phải tùy gương mặt người ta. Ví dụ như có người họ hỏi mình, "Anh tu thiền để làm gì?" Nhìn mặt cái ông này là mình biết cái con người mà nặng lòng về sức khỏe, mình nói, "Tu thiền cho nó đỡ bệnh." Trúng ngay tim đen của ổng liền.
[4:03]Còn có ông thì ổng lo công việc mệt quá, lo tất bật vừa làm ăn vừa đủ thứ chuyện, cái mình nói, "Tu thiền để cho tâm hồn được thanh thản, giải tỏa stress, bớt nặng đầu, nặng óc, làm việc cực quá", là đúng tim đen của ổng. Còn có ông nào nghĩa là thích về cái tâm linh huyền bí, coi bói coi toán, thì mình nói, "Tu thiền để mở, khai mở tâm linh, bước vào thế giới mầu nhiệm, biết được quá khứ, vị lai." Đó, cái câu đó cũng không sai, nhưng mà trúng tim đen cái của ổng thích, vậy đó. Đại khái là tùy người mà ta trả lời cái mục đích thiền định là gì. Nhưng mục đích thực sự của thiền định là chấm dứt nghĩa là vô minh, diệt trừ chấp ngã,
[4:46]đắc A La Hán quả cao siêu, thì chỉ có những người con Phật thực sự mới được nghe điều này mà thôi. Đó là đỉnh cao của thiền. Thế cái bước ban đầu của thiền là gì?
[5:04]Cái đỉnh cuối cùng của thiền là chứng đạo cao siêu.
[5:12]Thế còn cái bước ban đầu tiên của thiền là gì?
[5:18]Thật ra cái bước ban đầu của thiền là gì, chúng ta cũng khó nói. Ví dụ người ta nói có ba cái điều nền tảng của thiền là: đạo đức, công đức, khí công, phải không ạ? Ba cái đó. Nghĩa là mới tu thiền ta phải có cái nền là ba cái chân, gồm có đạo đức, công đức, khí công. Nhưng sự thực đó cũng không phải là cái buổi đầu của thiền. Không phải. Vì đâu mà ta thực hành ba cái điều đó? Vì đâu mà ta trau dồi đạo đức? Vì đâu mà ta chịu cực tác thành, gây tạo những công đức? Vì đâu mà ta rèn luyện công phu khí công? Trước đó nó còn có cái cái cái tâm khác nữa, một cái bước trước đó nữa là cái gì?
[6:05]Cái khó đây. Cái buổi ban đầu đây nè, mà không biết kiếp này hay là ở kiếp nào đó. Có thể cách đây năm kiếp, cũng có thể cách đây 500 kiếp. Trong một cái cơ duyên nào đó, ta gặp một bậc Thánh cao siêu, giác ngộ. Ta hiểu được một phần cái sự cao siêu của ngài, ta xúc động, kính ngưỡng, đó là bước đầu. Đó, đó là cái tâm niệm đầu tiên khởi lên trong cái dòng luân hồi vô tận của ta mà kéo dài kéo dài cho tới ngày hôm nay ta ngồi đây, trước Phật đài trang nghiêm để ta tĩnh tọa, tu thiền. Đó. Mà cái việc mà ta bất ngờ gặp một bậc Thánh đâu hồi mấy chục kiếp trước hay mấy trăm kiếp trước á, cái đó thật sự giống như là một điều ngẫu nhiên,
[6:57]hên xui, may rủi, bất ngờ, vô tình, trong cái dòng luân hồi vô tận, trên cái đường đời sóng gió, phong ba, ta bất ngờ gặp một vị Thánh, ta chứng kiến được cái công hạnh của ngài, ta xúc động, đó là giây phút đầu tiên, đó mới thực sự là giây phút đầu tiên của ta. Và từ cái giây phút đầu tiên đó, cái đạo tâm của ta lớn dần, lớn dần cho tới ngày hôm nay. Vậy ngày hôm nay mình đắc được cái gì rồi? Chưa. Nha, chưa gì cả. Từ lúc mà ta xúc động trước một bậc Thánh cho tới ngày hôm nay ta ngồi đây, chưa chứng gì cả. Vậy mới biết cái sự tu hành là cực kỳ khó khăn. Nhưng mà hôm nay ngồi được ở đây tu thiền là
[7:46]ta đã bước đi một bước rất là rất là dài. Còn những vị mà ngồi đây mà với cái hình tướng của người xuất gia thì các vị đó tinh tấn hơn ta, tinh tấn hơn ta. Nên các vị đó từ bỏ cuộc sống thế tục, bước vào mặc áo cà sa, sống cuộc đời sống mẫu phạm, giới hạnh để làm gương, dạy dỗ cho cho cho mọi người là các vị bước nhanh hơn ta. Cho nên từ cái lúc mà ta xúc động trước một bậc Thánh cho tới cái ngày ta chứng bằng như bậc Thánh đó, thầy không biết mấy ngàn kiếp á, không biết á. Nhưng mà trong chặng giữa đó ta ngồi đây, chịu cực, chịu khổ ngồi đây, tĩnh tọa tu tập thiền định cũng là một bước tiến rất là rất là dài.
[8:40]Nhưng mà ta ngồi đây tĩnh tọa tu tập thiền định,
[8:47]Rồi chừng nào ta mới trở thành người xuất gia để mà tinh tấn nhiều hơn nữa? Chừng nào? Ăn thua là ta dự khóa thiền đều hay không? Mỗi tháng đều đến đây dự, ở nhà mỗi ngày đều tinh tấn ngồi thiền, không bao giờ gián đoạn một ngày nào. Thì như vậy cái thời gian nó sẽ đi ngắn lại, ta tiến nhanh lên. Còn khi những ai mà đi tới khóa thiền mới đi dự, còn về nhà mỗi ngày không tu thiền thì con đường đi còn rất là rất là xa. Ta sẽ thấy những người mà xuất gia á, ngoài những lúc đến chùa họ tu tập, về nhà mỗi ngày đều ngồi thiền, nhưng trong từng phút giây cuộc sống những người đó đều thúc liễm tâm. Đó, đó là những người đã tới cái bờ mé của sự xuất gia rồi.
[9:40]Vì những người xuất gia phải là những người tinh tấn dữ lắm. Như ta bước vào ngôi chùa, ta đi đâu ta cũng gặp Phật. Nhìn bên đây thấy Thánh, nhìn bên kia thấy Phật. Đi trước, đi sau đều thấy những lời kinh. Ta sống trong cái không gian của Phật. Vì sao mà ta bước vào cõi Phật như thế này? Phải nói rằng ta vào chùa là vào cõi Phật, đúng không ạ? Nhìn đâu cũng thấy Phật, thấy không? Thấy các vị A La Hán, thấy Bồ Tát. Đi đâu gặp quý Thầy, ở đâu cũng là thanh tịnh, trang nghiêm, thiêng liêng. Rõ ràng bước vào chùa là bước vào cõi Phật. Thì phải có cái nhân mới có cái cái quả. Cái người nào mà trong tâm thường huân tập
[10:26]Phật pháp, tư duy Phật pháp, thực hành Phật pháp, tức là thiền định, nhiếp tâm á, thì người đó cái nhân như vậy sẽ hiện ra một cái quả là vào trong cõi Phật mà sống. Đó là quý Thầy mình. Đó là quý Thầy, quý Cô mình. Quý Phật tử cũng vậy, mỗi tháng về đây là về với cõi Phật. Mà nếu cái lòng mình cứ yêu thích cái cõi Phật này, xem cái chùa mới là cái nhà của mình, về chùa rồi không muốn rời đi, nhưng mà vì gia duyên còn ràng buộc, nghiệp đời còn lôi kéo, nên xong cái buổi khóa tu đành phải về, đành phải rời khỏi chùa mà lòng cứ tiếc nuối, thì người đó cái nhân, cái tâm đã sao? Đã thuộc về cõi Phật rồi.
[11:24]Còn người nào ráng: "Trời ơi, tu lâu quá ráng khóa thiền cho xong, nay còn mấy thời nữa rồi lật đật đi về nhà", thì người đó cái tâm họ thuộc về cõi nào? Về cõi thế tục, cõi của trầm luân sinh tử, thì họ rất khó mà có thể xuất gia về chùa được. Còn cái người mà đến chùa rồi quyến luyến cái cõi Phật này, không thích rời đi, thì người đó cái nhân dường như đã đủ để về với cõi Phật luôn. Mà quý Thầy, quý Cô mình là như vậy. Những con người từ những kiếp trước đã yêu, đã thích, đã say, đã phát nguyện, nên ngày hôm nay mới có cái cõi Phật như vậy mà mà về. Cái chùa và cái nhà nó khác nhau như vậy. Còn trên cái con đường mà tu tập từ lúc ta gặp một bậc Thánh
[12:15]cho tới cái lúc mà ta đắc đạo cao siêu, thì trên khoảng đó ta phải đi qua cái con đường thiền định rất là gian nan, vất vả.
[12:28]Mà nhớ là không phải chỉ ngồi thiền mới đắc đạo. Vì thiền chúng ta nói tới nói lui là cốt lõi. Đúng không ạ? Nhớ vậy, thiền là cốt lõi. Nhưng có cái gì mà chỉ có cái cốt, cái lõi mà thành tựu được không? Không. Cái cốt là cái ở giữa thôi, bao quanh phải rất là nhiều thứ. Cũng giống như ta nói thiền là xương sống của đạo Phật, thì có cái cơ thể nào chỉ có cái cọng xương sống đó mà mà sống được không? Ví dụ mình nhìn người nào mà chỉ có cái xương sống thôi thì mình nói người đó là ai? Hả? Người nào đi tới đi lui có cái xương sống không à, mình nói người đó là ai? Phải con người không? Không. Có xương sống là phải có sọ, phải không ạ? Có tay, có chân, có thịt,
[13:19]có y, có áo, có gương mặt, có lông mày, có ánh mắt, có nụ cười, thì mới là con người đầy đủ, mặc dầu phải có cái xương sống nằm ở trong. Thì trên con đường tu tập cũng vậy, thiền định là cái xương sống, nhưng mà bao quanh cái xương sống nó còn rất nhiều cái xương, cái thịt khác nữa. Đó là vô số những cái công hạnh mà ta phải tu tập song song với việc thiện, với việc thiền định. Nhớ là như vậy. Nhưng không có xương sống thì không có chuyện gì xảy ra cả. Ví dụ bây giờ con người có đủ hết, tay chân, mặt mũi có đủ hết, đủ thứ xương thịt nhưng chỉ không có cái xương sống thôi thì đó là gì? Còn mà có xương sống không không có gì hết thì đó là cái gì?
[14:05]Cho nên phải có đầy đủ, vừa có xương sống vừa đủ thứ hết trơn á. Nên mấy bữa vậy, ông sư huynh của thầy ổng ra Bắc chơi. Bữa đó cái thầy mời đến cái buổi giảng. Lên thầy ổng tụng một bài thôi, trời ơi, dưới Phật tử ngồi rưng rưng nước mắt khóc liền. Đó, ta nhớ như vậy. Nên cái việc mà tụng kinh hay, nghi thức giỏi cũng là một trong những công hạnh của đạo Phật, của sự tu tập. Nhiều nữa, nhiều nữa như vậy. Nhưng mà cái thiền định vẫn là cái xương sống, nên khi ta đến với thiền định thì ta biết rằng đây là cái pháp tu cốt lõi, nhưng đừng khờ dại, đừng cực đoan mà bài bác hết tất cả những cái hạnh tu khác trong đạo Phật.
[14:52]Nhớ như vậy nha! Nhớ như vậy! Bởi vì phải tròn đầy. Có những người cực đoan sợ lắm. Hồi trước đây có một thời gian có một cái ông thầy đó ổng người Tàu, ổng dạy thiền một thời gian cũng nổi dữ lắm, ổng cực đoan trời sợ luôn á. Ổng nói ổng bác sạch không còn một thứ gì, Tam Tạng kinh điển bác hết, cái gì cũng bác, chỉ có cái thiền của ổng thôi. Thời gian đó cũng gây rối loạn trong đạo Phật, nhiều người tu theo phát điên luôn, tại vì cực đoan quá. Rồi cũng có ông thầy khác cũng cực đoan: "Chỉ có niệm Phật thôi! Trên đời này chỉ có niệm Phật thôi, ngoài ra không có gì hết trơn á, không biết cái gì nữa,
[15:30]dẹp hết kinh điển rồi gì tu tập dẹp hết chỉ niệm Phật", cũng là một loại cực đoan. Cho nên vì vậy ta tỉnh táo, ta tu theo Phật, ta là con Phật thì ta giống như một viên kim cương phải được mài giũa trên nhiều góc cạnh. Thiền là cái lõi đành rồi, nhưng mặt nào cũng đẹp, mặt nào cũng cần phải đẹp. Nên cái người mà tu đúng á, ta thấy họ đẹp trong từng giây phút của cuộc sống này. Cái gì cũng đẹp, cái gì cũng đúng, cái gì cũng hay.
[16:07]Ta trở lại ta thấy giá trị của thiền. Vậy ví dụ như nào giờ quý Phật tử đến với đạo Phật ở lâu năm mà chưa tu thiền, tức là mình xây đắp đủ thứ hết trơn mà thiếu cái xương xương sống. Ngày hôm nay ta có xương sống nữa thì ta đúng là con người hoàn chỉnh. Đây chính là điều mà Sư phụ Phật Ngọc trăn trở,
[16:31]ước ao, vì đó, tâm nguyện, thì chúng ta cũng chung tay với Thầy để thực hiện cái ước nguyện cao siêu, thiêng liêng đó là xây dựng cái thiền định cho cho Phật giáo miền Tây.
[16:49]Tuy nhiên,
[16:54]hễ nói tới thiền thì ta phải nghĩ là tâm không vọng tưởng, phải không ạ? Tâm thanh thanh tịnh. Hễ nói thiền là phải như vậy: tâm không suy nghĩ, tâm trống không, tâm thanh tịnh, và thậm chí nó sâu đến nỗi người ta gọi là nhập nhập định đến như vậy. Ví dụ Đức Phật của ta trong 49 ngày ngài ngồi dưới cội bồ đề là ngài làm gì? Là ngài làm gì? Ngài nhập nhập định. Nếu ta trả lời một cách càn cợt thì ta nói là ngài ngồi đó không có suy nghĩ gì hết. Tức là trả lời cũng đúng không phải sai, nhưng mà nó cạn. Còn trả lời đúng là 49 ngày nhập nhập định sâu xa, rồi đi hết cái con đường định đó, vượt hết tất cả mọi tâm thức,
[17:46]vượt hết bản ngã rồi mới trở thành cả vũ trụ pháp giới này. Nên nói tới tu thiền là nói tới tâm thanh tịnh, không vọng niệm, không xao động, không suy nghĩ. Ta hiểu thiền là như vậy. Tu gì tu không biết, nhưng mà hễ tâm loạn quá thì không phải thiền. Như vậy. Và vì vậy, người tu thiền phải biết cách diệt trừ vọng tưởng. Đó là bí quyết, đó là yếu chỉ, đó là cái chìa khóa. Hễ nói tu thiền là phải biết nhiếp tâm, diệt trừ vọng tưởng, làm cho tâm không vọng tưởng. Vậy thôi. Nhưng mà làm sao để cho tâm không vọng tưởng thì đây là một bài toán cực khó. Bài toán cực khó.
[18:44]Nhiều người, mỗi người, mỗi tông phái đều đưa ra một cái phương pháp dạy cho rằng giúp người ta nhiếp được tâm. Nhiều phương pháp lắm. Mỗi một bậc thầy, mỗi một bậc tông sư, mỗi một tông phái trong Đạo Phật đều có cái cách để dạy người ta nhiếp tâm. Rồi thậm chí yoga của Ấn Độ cũng nói tới vấn đề nhiếp tâm thanh tịnh, thậm chí những vị tu tiên họ cũng nói tới nội tâm thanh tịnh, ngay cả những người tập khí công của võ thuật cũng yêu cầu người đệ tử mình, người môn đồ của mình cũng phải lắng tâm thanh tịnh không suy nghĩ. Nên cái tâm mà thanh tịnh, không suy nghĩ, không loạn tưởng, không vọng động, nó là cái giá trị của thiền.
[19:41]Nhớ như vậy, cái giá trị của thiền. Nhớ giùm thầy, cái giá trị của thiền. Khi mà mọi người biết ta đi tu thiền thì trong đầu mọi người họ nghĩ, họ nhìn ta coi không biết cái ông này còn vọng tưởng không, cái cô này còn suy nghĩ lăng xăng không. Đúng không ạ? Ví dụ bây giờ mình gặp người khác cũng vậy, mình nghe nói kìa cái ông đó ông tu thiền dữ lắm nha, ngày nào ổng cũng ngồi thiền á thì mình nhìn ổng mình nhìn cái mặt ổng, nhìn đôi mắt của ổng, nhìn cái dáng dấp oai nghi của ổng để đánh giá coi ông này còn động tâm không. Đúng không ạ? Đó, bởi vì sao? Bởi vì ai cũng hiểu rằng giá trị của thiền chính là tâm không suy nghĩ, vọng động.
[20:28]Nên người tu thiền phải giỏi cái cách mà diệt trừ vọng tưởng.
[20:35]Tất cả mọi pháp môn đều nhắm vào cái mục tiêu đó, diệt trừ vọng tưởng cái đã rồi mới tính tới chuyện nhập định, đắc đạo cao siêu. Thì quý Phật tử nghĩ là mình bao lâu thì sẽ diệt trừ được vọng tưởng? Tu như vậy, bao lâu?
[20:56]Nếu ta tu sai, tu không đúng hoặc không đủ, đúng mà chưa đủ thì thầy không bảo đảm, có khi 300 kiếp sau mới bắt đầu tâm yên, mà nhiều khi chưa kịp yên là mình đã làm bậy rồi đọa mất rồi. Nhưng nếu ở ngay kiếp này mình tu đúng và đủ thì thầy bảo đảm một điều, thầy bảo đảm một điều ít nhất trong cuối đời này, trong kiếp này chúng ta hưởng được sự an lạc của nội tâm thanh tịnh ngay trong kiếp này. Chứng thì thầy không bảo đảm ạ, bởi vì quả Thánh thì đòi hỏi cái công đức lớn lắm mới có thể chứng quả Thánh được. Còn cái mà thiền đó đạt được sự an lạc, cái an lạc này ở cấp độ nào thầy cũng không bảo đảm.
[21:52]Nhưng nếu từ bây giờ ta tu đúng, đủ thì lúc chưa chết, ngay trong kiếp này ta đã bắt đầu nếm được cái mùi vị của một nội tâm an lạc. Vì có người mới nói thầy nói như vậy ví dụ bây giờ như con già rồi sao, con 70 tuổi sao? Thầy cũng bảo đảm luôn. Thầy cũng bảo đảm, miễn đừng quậy giùm thầy, đừng gây ác nghiệp, tại vì nếu gây ác nghiệp thì nó phá sạch hết công đức nha. Cứ ổn định đều đều mà tu, đúng, đủ cái phương pháp, cái kỹ thuật mà ta được hướng dẫn cộng với một cái đời sống ta tốt lành. Sống tốt lành là đừng quậy, đừng phá, đừng mưu sâu kế hiểm, đừng hại người, đừng gian dối, nghĩa là giữ giới cho kỹ, rồi lại biết làm phước tùy khả năng mình.
[22:44]Mình khả năng nhiều làm nhiều, khả năng ít thì làm ít. Còn cái, cái kỹ thuật ngồi thiền cứ đúng như được hướng dẫn thì thầy nói dù bảy mươi mấy tuổi ráng tu cho thầy vài năm là ngay trong kiếp này, lúc chưa chết đã bắt đầu nếm được cái mùi vị của sự an lạc nội tâm. Tuy nhiên, nãy ta nói nãy giờ tu thiền là phải biết diệt trừ vọng tưởng nha. Như vậy vọng tưởng là cái gì và người diệt trừ là ai?
[23:21]Có phải là có một cái số vọng tưởng nó đứng trước mặt mình, mình là người cầm cái gươm, cái dao mình chạy vô mình đâm vọng tưởng, đâm nè, nó chết từng thằng từng thằng, nó ló ra mình đâm nữa đâm nữa. Đúng không ạ? Đâm tới khi nào mà vọng tưởng nó chết hết cái mình thanh tịnh. Đúng không? Đúng không? Không, vì sao?
[23:44]Vì báo cáo các đồng chí, cái thằng mà nó cầm cái gươm để nó đâm vọng tưởng đó, nó chính là vọng tưởng.
[23:57]Thì nó đâm được vọng tưởng không? Không. Ví dụ như ta nói tu thiền là diệt trừ bản ngã, tức là ta biết ta có một cái chấp ngã, như vậy sẽ có một cái người cầm cái gươm mà tiêu diệt cái bản, bản ngã, đúng không ạ? Đúng không? Không, vì cái thằng mà nó cầm gươm á, nó mới chính là bản ngã. Ủa, như vậy rồi lấy cái gì để tu? Lấy cái gì để diệt vọng tưởng? Khi cái diệt vọng tưởng cũng chính là vọng tưởng, cái mà cái trừ chấp ngã nó cũng chính là bản ngã thì ai trừ ai, ai diệt ai? Đúng không ạ? Đó. Ví dụ một người rớt xuống cái vũng sình và nói phải quét cho sạch cái vũng sình đó đi để cho được thanh tịnh, nhưng xin thưa cái lý luận đó sai. Vì sao?
[24:58]Vì sự thật cái người mà rớt xuống vũng sình đó không có ai rớt á, người đó cũng chính là sình, người đó chính là lầy, làm gì có một cái người khác với sình để diệt sình. Tâm của ta chính là như vậy. Nghe thầy nói điều này xong mà thấy hoang mang: ủa bây giờ lấy cái gì để diệt vọng tưởng, lấy cái gì để diệt chấp ngã? Vì cái người mà diệt chấp ngã chính là bản ngã, cái người mà diệt vọng tưởng chính là vọng tưởng thì lấy cái gì để diệt cái gì? Ai hoang mang là đúng vì bản chất nó là như vậy. Mà khi hoang mang như vậy rồi ta tu đúng phương pháp, tu đủ phương pháp, đến khi ta được thanh tịnh, ta mới hiểu cái câu nói của Tổ Bồ Đề Đạt Ma hay là Tổ Huệ Năng:
[25:51]"Phiền não tức bồ đề".
[25:55]Cái tốt cũng là cái tâm đó, cái xấu cũng là cái, cái tâm đó, không có cái tâm khác. Hoặc như là một ông tăng trong một cái pháp hội, không biết đêm đó ông ngồi thiền cái gì không biết, ổng la lên: "Tôi ngộ rồi! Tôi ngộ rồi!" Vì trong đêm thôi không ai hỏi ổng, sáng ra gặp ổng mới hỏi: "Hôm qua anh ngộ cái gì vậy?" "Ni cô cũng tức là người nữ." Đúng không ạ? Thì ni cô là người nữ! Thì cái câu đó nói lên trình lên ông thiền sư, ông thầy, ông thầy gật đầu, nói: "Đúng rồi, thằng đó nó ngộ thiệt rồi." Vì hiểu ra được một điều:
[26:35]cái người diệt vọng tưởng cũng chính là vọng tưởng. Vậy làm sao để diệt vọng tưởng? Đó! Cái khó khăn là cái chỗ này, cái phức tạp là cái chỗ này. Chính vì vậy mà ta loay hoay tu hành để diệt trừ vọng tưởng thường là thất bại vì chính ta, ta mới chính là vọng tưởng. Bao nhiêu pháp môn đưa ra, bao nhiêu kiếp tu hành, đến hôm nay ta vẫn chưa diệt xong vọng tưởng. Bởi vì cái gì? Bởi vì ta chính là vọng tưởng. Đó là lý do mà khi vào thiền ta có bài kệ vào thiền: "Thân này không phải ta, tâm này không phải ta, chẳng có gì là ta." Nhớ giùm điều đó. Cho nên cái người tu cũng chính là bản ngã, cái người diệt vọng tưởng cũng chính là vọng tưởng.
[27:36]Vậy làm sao để tâm thanh tịnh?
[27:43]Này dễ hay khó? Rất khó nha, phải hiểu là rất khó. Ai phải hiểu cái được yếu chỉ này thì người đó mới gọi là người hiểu về thiền.
[27:59]Cái giá trị của thiền là tâm thanh tịnh, không vọng tưởng, không suy nghĩ, không loạn động. Cho nên ta tu gì tu, không biết pháp môn gì không pháp môn biết, nhưng mà cái hiện ra để báo cho ta cái kết quả đúng là tâm ta phải thanh tịnh, không suy nghĩ, không vọng tưởng. Kết quả phải vậy. Nhưng mà ta vừa nghe được một điều: cái diệt vọng tưởng nó cũng là vọng tưởng, cái ta mà đang muốn diệt trừ vọng tưởng nó cũng là vọng tưởng, thì có bao giờ mà giống như ta
[28:37]lấy phân để rửa sạch phân thì có hết phân được không? Không. Lấy sình để tẩy rửa sình có hết sình được không? Không. Lấy vọng tưởng để diệt vọng tưởng hết vọng tưởng không? Không. Đây, cái bí mật nằm ở chỗ này, cái chìa khóa nằm ở chỗ này. Đó là lý do mà rất nhiều kiếp qua ta mãi tu tập vẫn không có kết quả. Cái người mà bắt chân được ngồi giống Phật không bao giờ là mới lần đầu ở kiếp này cả, nhiều kiếp ta cũng ngồi thiền rồi nhưng mà vẫn chưa thành công, chỉ bởi vì cái gì? Dùng vọng tưởng diệt vọng tưởng thì không hết vọng tưởng. Như lấy phân mà rửa phân không hết phân, lấy sình tẩy sình không hết sình.
[29:30]Đó là lý do. Đây, hôm nay ta mới hiểu tại sao mà ta tu mà tâm không thanh tịnh vì bí quyết chỗ này, bí mật chỗ này.
[29:47]Khi mà ta hiểu cái điều này rồi thì bây giờ ta thấy một người họ tu thiền 30 năm mà họ không hết vọng tưởng á, đừng thắc mắc. Vì dùng vọng tưởng diệt vọng tưởng không bao giờ hết. Nhớ hồi còn nhỏ, thầy cũng đi tới chùa Vĩnh Nghiêm ở Sài Gòn á, vô lễ Phật xong cái thấy cái ông râu ria bạc trắng ổng ngồi ổng ngồi thiền trước chánh điện. Mà lúc đó ít người ta đi đi chùa lắm, nên chánh điện cũng thanh tịnh, giống hổng giống như bây giờ nó ồn ào. Cái thầy cũng tới sau lưng ổng, thầy cũng bắt chân lên ngồi thiền. Thì ngồi một chút, thầy thấy ổng xả thiền, ổng ra ngoài hiên. Cái cái thầy cũng xả thiền ra ngồi hiên ngồi
[30:26]chắp tay chào ổng và hỏi ổng cái yếu chỉ phương pháp của tu thiền. Ổng nói một câu này làm cho thầy cũng hơi thất vọng. Ổng nói: "Bây giờ cậu kiếm cái gì để cậu nghĩ một điều một thôi. Tại vì vọng tưởng đó là tùm lum mà. Bây giờ tập trung nghĩ một điều thôi để cho tâm gom lại một chỗ. Cậu có người yêu chưa? Nếu có thì cứ nghĩ người yêu mình thôi, nó cũng thanh tịnh." Rồi thầy cũng vĩnh biệt ông đó luôn, không có xin địa chỉ gì hết, trốn luôn. Sau này khi thầy xuất gia rồi, cái ổng lọt tọt ổng quay lại ổng làm sư đệ mình, ổng cũng xuất gia theo. Cười nhưng thầy không có nhắc lại. Thầy không nhắc lại cái chuyện đó sợ ổng quê.
[31:03]Tại vì ổng cách sai. Đúng là đó là dùng phân tẩy phân không bao giờ hết phân, dùng sình rửa sình không bao giờ hết sình. Nên ta mới nói là yếu chỉ tu thiền là đúng và đủ. Đúng và đủ. Rất nhiều cái phương pháp bao vây, hỗ trợ, không bao giờ chỉ có một phương pháp mà làm người ta nhiếp tâm được. Nhớ giùm thầy điều này nha. Nên ai đưa ra một cái phương pháp nào nói: "Chỉ một cái này là nhiếp tâm" thì biết ngay rằng người đó đã nhầm. Nhớ như vậy. Ngay cả như Đức Phật của chúng ta, Ngài ca ngợi cái pháp môn hơi thở, Ngài nói là cái ai tu cái quán niệm hơi thở này được nhiều lợi ích lớn. Tức là Ngài ca ngợi, nhưng mà không phải là Ngài chỉ dạy một hơi thở.
[31:54]Ngài dạy rất nhiều cái pháp môn mà ta đến nỗi ta gọi là tám vạn bốn ngàn pháp môn để bao vây cái nội tâm của mình, mới mà đủ sức chuyển hóa cái nội tâm trở thành thanh tịnh, không dễ chút nào. Trong rất nhiều cái cái phương pháp ta phải thực hành đồng bộ để bao vây cái sình vọng tưởng của ta đó, thì nó cần có một cái phương pháp đầu tiên là
[32:26]trồng sen, đúng không ạ? Trồng sen, gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn. Trong cái sình tanh hôi đó, nhưng ta đem hạt giống sen ta trồng thì cái sình đó đang trở thành cái gì? Trở thành sen, lá sen, cọng sen và cuối cùng là hoa hoa sen. Ta trồng trong cái cái đám sình vọng tưởng đó. Vậy đó là cái tượng trưng cho điều gì? Tâm tôn kính Phật là cái nhân ban đầu để chuyển hóa sình thành hoa sen.
[33:08]Ta gieo cái củ sen ghim xuống, gieo trong cái cái đầm lầy của nội tâm mình thì sen bắt đầu mọc. Đây là một trong những cái pháp môn để mà khống chế vọng tưởng, hóa giải vọng tưởng. Cho nên thường ta hay dùng cái chữ là hóa giải vọng tưởng chứ không có ai mà dám diệt trừ vọng tưởng. Vì diệt trừ vọng tưởng cũng chính là vọng tưởng.
[33:41]Nên tôn kính Phật là một phương pháp. Nên vì vậy mà mỗi ngày ta thường phải lễ Phật là như vậy đó. Khi ta lễ Phật với lòng tôn kính thì bùn bắt đầu thành sen.
[33:59]Mà sen nhiều thì bùn bớt. Sen nhiều thì mùi hôi hết. Đó là một phương pháp đầu tiên. Nên ta đề cao lòng tôn kính Phật là như vậy đó. Nên ví dụ cái người họ chất phác, họ không biết gì, họ cứ niệm Phật thôi, vậy chớ sen cũng đang mọc trong tâm người đó. Nhưng mà phải chất phác à. Còn cái người niệm Phật mà mưu tính đủ thứ thì bắt đầu lại sai. Cho nên ta cũng vậy, ta ta không có chủ trương niệm Phật thường xuyên, nhưng ta chủ trương phải có một thời lễ Phật nghiêm túc mỗi ngày. Bận gì bận cũng phải dành thời gian để lễ Phật. Vì nếu không có lễ Phật tức là bùn không hóa thành sen, nhớ như vậy. Rồi cũng vậy, cái sình đó, tanh hôi đó,
[35:02]cái tâm vọng tưởng đó,
[35:07]ta tưởng là vất đi đó, nhưng nó là gì?
[35:14]Như miền Tây ta gọi cái đó là cái gì? Phù phù sa màu mỡ phải không ạ? Mỗi năm khi mà cái cái lũ về thì bao nhiêu cái đất màu mỡ từ ở Trung Quốc, Thái Lan, Lào, Campuchia đổ về miền Tây và ta ở đây ta rất là ngây thơ, vô tư hứng hết cái phù sa đó về đây. Vì cái sình đó cũng chính là nguồn sống của ta.
[35:46]Cái tham là xấu, nhưng mà nếu ta tham tu là tốt à. Cái tham đó là xấu, mà nếu ta tham làm phước là tốt à.
[36:01]Thì sình lại bắt đầu cái gì? Thành là phù sa màu mỡ để mà nuôi sống cuộc đời. Phiền não tức là bồ đề. Cái sân là xấu, nhưng mà nếu cái sân đó ta xoay lại, ta giận chính mình, ta hối hận với những lầm lỗi của mình, thì cái sân đó là tốt vô cùng. Là phiền não đã trở thành bồ đề. Phù sa sình lầy đã trở thành sự sự sống. Cũng cái tâm đó thôi, không có tâm nào khác cả. Cũng cái tâm vọng tưởng đó thôi, nhưng mà cái tâm vọng tưởng đó biến thành đạo đức trong nội tâm ta thì đó là sình mà trở thành sự sống, không còn cái hôi tanh, dơ bẩn nữa. Cũng cái tâm đó thôi, cũng một đám sình lầy đó thôi, nhưng đã trở thành điều tốt đẹp.
[36:59]Cũng cái tâm đó thôi, ngày trước là những điều xấu xa, bỉ ổi. Ngày hôm nay cũng cái tâm đó thôi, trở thành tâm đạo đạo đức. Cho nên đạo đức là bước kế tiếp để chuyển hóa nội tâm ta và đưa ta đến gần chỗ mà nội tâm thanh tịnh nha. Cũng cái suy nghĩ đó thôi. Trước mình suy nghĩ hại người, bây giờ mình suy nghĩ giúp người. Cũng cái suy nghĩ đó, không có cái suy nghĩ không phải là một cái khác ở đâu đưa tới cả. Vậy thôi. Cũng cái suy nghĩ đó thôi, cũng cái tình cảm đó thôi. Trước đây mình ghét người, bây giờ cũng cái tình cảm đó thôi, bây giờ mình thương người. Cũng cái tâm đó thôi, cũng cái tình cảm đó thôi, chứ không phải cái nào khác cả.
[37:44]À trước đây mình chỉ yêu thương một vài người, bây giờ cũng cái yêu thương đó thôi, mình trải rộng ra cho vô số chúng sinh. Không có cái tâm nào khác cả, chỉ cái tâm đó thôi. Nên sình lầy hôi tanh ngày hôm nay đã trở thành sự sống màu mỡ tốt đẹp. Cái sình lầy hôi tanh mình đi xuống đạp lút chân, rút cái chân lên nó đen thui thì cái sình nó dơ lắm, rửa sạch. Nhưng mà sao? Nếu mình gieo nơi cái sình lầy đó cái tình yêu thương đại đồng, cái sự vị tha, cái nhẫn nhục, ừ cái khiêm cung thì nó trở thành cánh đồng lúa xanh mơn mởn, thành cây măng cụt, cây sầu riêng, cây cam, cây chanh, cây ổi, thành tất cả những cái điều tươi đẹp cho cuộc sống này.
[38:36]Nhưng mà như vậy phải là hết vọng tưởng chưa? Chưa, nha. Nó mới chuyển hóa thôi, chuyển hóa cái tâm dơ bẩn trở thành cái tâm tốt đẹp thôi, chớ vọng tưởng vẫn vẫn còn. Cho nên ta thấy rằng cái bước mà nó đi từ cái tâm xao động cho tới cái tâm thanh tịnh dày công lắm, chứ không phải một sớm một chiều, không phải vài ba buổi ngồi thiền mà ta đạt được tâm thanh tịnh. Và cái bước đi rất là là dày, công lao cực lắm. Từ cái tâm từ cái tâm tôn kính Phật đầu tiên, rồi cái thành ra cái tâm đạo đức, vô số tâm hạnh đạo đức ẩn sâu bên trong. Dày công lắm. Rồi cái gì nữa? Ví dụ bây giờ ta có phù sa rồi đó, ta trồng sen rồi đó, ta phải cày, phải cuốc.
[39:33]Chớ có tự nhiên mà cái phù sa nó biến thành ruộng lúa xanh tươi, biến thành cây trái tốt lành ngon ngọt không? Không. Phải cuốc, phải cày ở trên đó, phải gieo hạt, phải nhổ cỏ, nghĩa là gì? Nghĩa là cái tâm đó phải biến thành hành động. Cái đạo đức đó phải biến thành cái tác động vào cuộc sống chung quanh ta, chứ không phải chỉ nằm im trong nội tâm ta.
[40:06]Nhưng phải nói là ờ thôi đúng rồi, phiền não tức là bồ đề. Chứ hồi trước đây tôi ích kỷ, bây giờ tôi đã biến nó thành vị tha. Hồi trước đây tôi ganh ghét, bây giờ tôi đã biến thành yêu thương, bao dung. Vẫn chưa đủ, bởi vì những điều đó chỉ mới nằm trong nội tâm mình. Nó phải đi vào cuộc sống, tỏa vào cuộc sống, lan vào cuộc sống, tác động lên mọi người thì nó mới là sao? Nó mới khẳng định được cái nội tâm của mình. Tu là việc của tâm, thanh tịnh hay loạn động là việc của tâm, tốt hay xấu là việc của tâm, nhưng để khẳng định cái tốt của tâm nó lại nhờ vào cái gì? Nhờ vào cái dấu ấn, cái thể hiện nơi ta
[41:05]sống với mọi người bên ngoài, chứ không phải trong nội tâm. Ta phải đối xử với mọi người làm sao, ta phải góp sức xây dựng cuộc đời làm sao thì nó mới thể hiện được, nó mới khẳng định được, nó mới đóng khuôn được cái nội tâm tốt đẹp của ta. Còn nếu nói tôi tốt lắm, tôi thương người lắm, tôi vị tha lắm, mà chưa bao giờ làm được điều gì thì cái tâm tốt đó cũng tốt đó, nhưng rất dễ sụp đổ, rất dễ tan vỡ. Mà phải bằng cái hành động, phải giúp người thật sự, thương người thật sự, làm cái gì đó cho đem lại lợi ích cho cuộc đời thật sự thì nó mới thành cái dấu ấn đánh ngược lại vào nội tâm ta, đóng khuôn nội tâm ta, đóng dấu nội tâm ta, xác định nội tâm ta là người đạo đức.
[42:00]Nên vì vậy, khi mà ta chuyển hóa nội tâm ta gọi là đạo đức, khi ta giúp ích cho cuộc đời, đem lại cái lợi cho chúng sinh thì gọi là công công đức. Nhớ như vậy nha. Nên cái đạo đức, cái công đức là những cái bước đầu tiên ta bao vây dần dần, chuyển hóa dần dần cái nội tâm của mình trên con đường mà đi tới diệt trừ vọng tưởng. Chớ không bao giờ có cái chuyện mà chỉ ngồi thiền nắm hơi thở mà tâm được tắt vọng tưởng liền, không bao giờ có chuyện đó. Vì sao? Vì không đủ công thức. Theo hơi thở là đúng nhưng không đủ. Đủ là gì? Cả một quá trình rất là dài từ khi ta lễ Phật mỗi ngày, ta tư duy để chuyển hóa nội tâm mình mỗi ngày, rồi ta hành động
[43:01]tạo nên những công đức, nghĩa là giúp đời giúp người một cách thực tế. Nhớ như vậy. Nên ở cái khía cạnh này, đạo Phật bỗng trở nên rất thực tiễn, rất thực tế, chứ đạo Phật không còn là một lý thuyết suông. Trên con đường mà ta tu tập thiền định diệt trừ vọng tưởng thì nhớ là cái công đức, cái công hạnh, cái công lao mà làm điều thiện, làm điều lợi cho đời là phải được hiện ra, phải được bày tỏ, phải được vun đắp, không thể thiếu điều đó. Không bao giờ có cái chuyện có một người tu chứng đạo gì đó mà chưa bao giờ làm việc thiện, nhớ như vậy, không bao giờ có chuyện đó. Nên cái người mà tu chứng đạo là người phải làm việc thiện tràn ngập.
[44:01]Đó là nguyên tắc bắt buộc, không bao giờ khác được. Và khi mà ta thấy một cái người họ làm việc thiện tràn ngập, sống trên đời này lúc nào cũng tỏa ra được cái lợi ích cho mọi người thì ta gọi người đó là gì? Ví dụ ta không biết gì nội tâm người đó cả, ta không biết gì nội tâm người đó cả, mà ta chỉ thấy người đó thôi, làm việc tốt, làm từ thiện quá chừng, gặp ai cũng giúp, ai cũng thương, rồi có ít làm ít, có nhiều làm nhiều, lúc nào cũng sống vì mọi người, thì ta gọi người đó là gì?
[44:37]Người ta gọi là Bồ Tát, phải không? Ta gọi là thánh, ví dụ như vậy. Mà sự thật người đó đã là Bồ Tát chưa, đã là thánh chưa? Chưa. Nhưng mà ta công nhận trước. Mà ta công nhận trước rồi thì từ từ người đó làm Bồ Tát thiệt, làm thánh thiệt á.
[44:59]Trong cái lịch sử của nhân loại, cũng như của quốc gia ta, nhiều người đã được tôn xưng là thánh, nhưng mà chưa chắc vị đó là thật sự là thánh theo tiêu chuẩn của đạo Phật. Nhưng được cuộc đời, được con người, được đất nước công nhận, vậy coi chừng người đó cũng đang đang đi tới cái thánh quả đấy, không phải là tầm thường đâu. Cũng như ta vậy, trên con đường mà ta tu tập thiền định, tâm ta chưa thanh tịnh mà, tâm chưa thanh tịnh thì làm gì chứng được quả thánh. Nhưng trên con đường mà đi tới cái nội tâm thanh tịnh, ta đi qua hai cái bước quan trọng vừa nói, một là đạo đức, hai là công công đức.
[45:53]Mà đi qua hai điều này rất là dày, rất là nhiều. Đạo đức là chuyển hóa nội tâm ta trở thành tốt đẹp. Công đức là từ cái nội tâm tốt đẹp đó ta đem đến những điều ích lợi vô số cho mọi người, cho mọi chúng sinh chung quanh ta. Thì lúc đó trong và ngoài tương ưng khế hợp. Tâm ta tốt như thế nào thì hành động bên ngoài của ta tốt như thế ấy. Hành động bên ngoài của ta tốt như thế nào thì tâm của ta bên trong tốt như thế ấy. Đó là người tâm và hành động sao, tương ưng khế hợp, đồng nhất với nhau, không có cái chuyện giả dối, không có chuyện mà ở ngoài làm điều tốt mà bên trong còn ẩn chứa những cái điều xấu bí mật, không có chuyện đó.
[46:45]Đó là ta nhìn những người như vậy họ sống, hành động tốt, nội tâm tốt, ta đã rất là nể phục, ta gọi là thánh, nhưng mà trong đạo Phật vẫn chưa là chưa là thánh, nhưng mà người đó đi đúng đường rồi đó, đang đủ dần, đang đúng dần, chứ chưa xong.
[47:08]Là từ cái bãi sình đang trở thành sen, từ bãi sình đang trở thành lúa, thành cây trái ngọt ngào, nhưng mà vẫn còn, vẫn còn sình, vẫn còn sình.
[47:30]Ta cần một cái sức mạnh của nội tâm và cơ thể,
[47:40]nên ta phải sao, luyện tập. Gọi là luyện tập khí công. Đức Phật của chúng ta khi còn là thái tử đã là một nhà một nhà võ công siêu quần bạt tụy, vô địch không ai đánh lại. Có nghĩa là gì? Có nghĩa là cho ta một bài học: cái nội lực rất quan trọng trong việc tu tập thiền định. Mà cái nội lực là gì? Nội lực là một cái cái sức mạnh ở bên trong. Nó khác với cái sức mạnh cơ bắp. Khi ta sinh ra ta có cơ bắp. Khi ta lao động thì cái cơ bắp cái gân đó nó gồng cứng lên, ta có thể khiêng nặng, ta có thể cày cuốc hay bưng dọn vậy là có cái sức mạnh của mình, ta có thể gánh vác. Đây gọi là ngoại lực. Cái lực này nó do cái sức căng của cơ và gân, sức mạnh vậy.
[48:40]Và ta cần cái sức này để ta lao động, để ta sống, ta bớt bệnh tật. Tuy nhiên, cái sức mạnh cơ bắp đó đó, nó cũng chưa đủ để ta tạo thành cái sức mạnh của của bộ não. Vì sao vậy? Vì cái bộ não của ta á, nó mềm.
[49:05]Nó mềm như vậy nó gồng được không? Ví dụ cái tay mình nè, mình cái cơ mình vậy mình gồng cho nó cứng lên thì cái não mình gồng được không? Được không? Không. Mình gồng não lên mình vỡ não điên liền. Nhớ nguyên tắc như vậy. Cho nên trong cái cơ cấu của sức khỏe, tối kỵ lực chạy lên não. Lực lúc nào cũng phải gì? Lắng xuống dưới bụng, nhớ nha. Bởi vì cái cơ chế, cái cấu tạo của não và của cơ bắp nó ngược nhau. Ví dụ ở dưới này ta mạnh cái chân là nhờ cái chân ta cứng, cái tay ta cứng gọi là mạnh, nhưng mà cái não ta nó mạnh á bởi vì nó mềm, càng mềm nó càng sáng suốt, thông minh, trí tuệ. Ta nhớ cái cứng cái mềm nó ngược nhau giữa bộ óc và tay chân, nhớ như vậy.
[49:57]Cho nên cái lực là phải thả lỏng xuống dưới hết để cho tay chân nó hưởng, còn ở trên bộ não nó phải trống không, càng trống lực càng tốt. Mình không nói trống vọng tưởng, chỉ nói cái lực thôi, lực trên đó càng trống càng tốt, càng mềm càng tốt. Bộ não của ta nó ngược với cái tay chân của ta, ngược với cơ bắp. Bắp thịt á thì càng cứng tức là người đó càng khỏe, càng mạnh. Nhưng bộ não của ta thì nó càng mềm thì nó càng thông minh, sáng suốt. Nhớ. Đồng ý không ạ? Hiểu không ạ? Đó. Và để nuôi dưỡng cái bộ não đó,
[50:37]thì ta cần một loại lực khác, chứ không phải lực cơ bắp này. Cái lực khác đó ta gọi là nội lực. Và để tạo ra được nội lực, thì ta có cái cách tập nó cũng khác với cái cách tập mà cơ bắp tay chân, nha. Cái tay chân ta muốn khỏe thì sao? Ta phải khiêng tạ ha, ta phải khiêng nặng tạ lên, khiêng tạ hoặc là cái người nông dân ta lao động, ta hoạt động cơ bắp thì ta cũng khỏe cái cơ bắp, đó gọi là ngoại lực, là ngạnh công hay là ngoại lực khỏe cơ bắp. Nhưng mà để có nội lực thì lạ một điều chỉ cần thở thôi. Chỉ cần thở đúng cách thì từ từ ta xuất hiện nội lực. À lạ như vậy. Ta mới thấy rằng ví dụ như cái người mà họ có ngoại công
[51:25]đó, họ cũng không thể nằm để mà cho xe tải cán qua. Đó, vì ta mạnh vì cách mấy vậy chớ xe tải cán qua rồi thì ta cũng ta cũng
[51:38]dẹp lép đại khái thế. Nhưng mà cái người có nội công á, có nhiều người họ đã biểu diễn cho xe tải cán qua không sao. Cho nên cái nội công tự nhiên là cái hiệu quả nó lớn hơn gấp nhiều lần ngoại công mà cái cách tập của nó thì lại nhẹ nhàng. Ví dụ như bây giờ ta muốn mạnh ngoại công thì ta phải khiêng rất là nặng, ta phải đánh đấm rồi rất là nặng để có ngoại công. Nhưng mà muốn có nội công thì ta cử động êm, hơi thở êm, hít vào êm, ít, nhẹ, thở ra chậm chậm, dài gấp năm lần hít vào.
[52:16]Cứ vậy thôi, thời gian cho nhiều thì bỗng nhiên cái nội lực xuất hiện, lạ như vậy. Trời đất, cơ chế vũ trụ cho ta cái cái quy trình kỳ lạ như vậy. Là tập rất nhẹ chỉ bằng hơi thở đúng cách thì ta xuất hiện nội lực. Thì có người nói: "Con tập Âm Dương Khí Công thầy một năm rồi chả thấy nội lực gì hết". Hỏi: "Ngày tập mấy lần?". "Ngày tập hai lần". "Lần nhiêu?". "Năm phút". Thì đúng, năm phút thì chưa có nội công được. Cái người mà tập hơi thở mà để có nội công, một ngày phải bỏ ra vài tiếng đồng hồ tập, tập say sưa, nhịn ăn tập luôn thì họ mới có nội công. Người ta không đủ thời gian để tập nhưng miễn có tập thì đã là có nội lực rồi.
[53:03]Cái dấu hiệu có nội lực là sao? Bắt đầu nơi cái lưng ta đó là nội lực đã xuất hiện, nội lực bắt đầu nó thấm vào cơ thể, nó chạy vào hai cái đường gân hai bên xương sống và nó chỉnh cái xương sống lại, không cho chèn các dây thần kinh làm đau lưng nữa. Rồi mà nếu ta cứ tập đều tập đều thì nó thấm dần vào người ta nhiều cái hay hơn nữa. Còn nếu mà ta dày công tập được nhiều thời gian, nếu có nhiều thời gian mà tập thì thực sự ta sẽ xuất hiện nội lực. Thì cái nội lực nó tiềm tàng tiềm tàng trong cơ thể á nó mới hỗ trợ thiền định của ta. Hỗ trợ thiền định như thế nào thì ta sẽ nghe. Cái nội lực đó đó nó sẽ hỗ trợ cho cái thiền định của ta.
[53:48]Vì cái thiền định của ta á mục tiêu gần của ta là diệt trừ vọng tưởng, không có suy nghĩ nữa. Nhưng mà dù ta lễ kính Phật tha thiết, tâm vẫn còn vọng tưởng, dù ta chuyển hóa đạo đức mình thuần thiện, tâm vẫn còn vọng tưởng, dù ta cố gắng làm việc thiện rất nhiều, tâm vẫn còn vọng tưởng. Rồi tới khi ta bước vào khí công, ta tập khí công mà nhất là Âm Dương Khí Công. Chỉ có hai cái khí công mà làm cho tâm ta dễ nhiếp tâm thanh tịnh, tự nó thanh tịnh: một là cái Khí Công Nguyên Pháp thục dầu, hai là Âm Dương Khí Công. Còn cái thứ ba là cái Khí Công Tâm Pháp thì nó đã vào sát với thiền rồi, lúc khác ta sẽ nói lại.
[54:32]Nên cái mà có cái cử động á thì là một là cái thục dầu Khí Công Nguyên Pháp mình tập quen rồi vừa nhúng chân cái là tâm thanh tịnh liền, hoặc là cái Âm Dương Khí Công vừa hít hơi vào thả hơi ra một cái là tâm bắt đầu thanh tịnh liền. Là nó cái khí công nó đưa ta tới sát tới thiền, tâm bắt đầu thanh tịnh dần mặc dầu chưa phải thiền, chưa phải thiền. Nhưng mà nó chuẩn bị thôi, thì khi ta bắt đầu bắt chân lên ngồi thiền như thế này thì quý thầy hướng dẫn ta như thế nào?
[55:06]Khi ta bắt chân ngồi thiền á, nhớ quý thầy hướng dẫn ta cái gì? Ngồi đúng tư thế, phải không? Giữ thân mềm mại, bất động. Gì nữa? An trú, biết rõ toàn thân. Rồi gì nữa? Quán thân này vô thường. Rồi gì nữa? Bắt đầu hơi hơi thở. Biết hơi thở vào, biết hơi thở ra, biết mà không điều khiển, đúng không ạ? Đó là cái quy trình ngày xưa Phật dạy như vậy, hôm nay chúng ta thực hiện đúng như vậy không sai một chút nào. Tất cả những điều đó đều giúp cho ta bao vây vọng tưởng lại hết. Một cái nội tâm ta thuần thiện từ bao nhiêu năm tháng qua, một cái bề dày công đức ta làm cho cuộc đời này bao nhiêu năm tháng qua, rồi cái công phu rèn luyện khí công
[56:02]khiến cho tâm ta nó mềm dần, yên dần cho tới sát cái thiền thì ngày hôm nay những cái công phu nè: ngồi kiết già đúng tư thế, giữ thân mềm mại bất động, biết rõ an trú toàn thân, quán thân này là vô thường, rồi biết hơi thở ra vào. Năm cái bước này nó bó vọng tưởng lại luôn. Nhưng đã yên chưa? Chưa. Bằng chứng là hôm giờ ta tu đúng như vậy mà tâm đã hết vọng tưởng chưa? Chưa. Chưa là vì đâu? Vì ta thiếu ba điều. Chớ với năm cái bước này thì đáng lẽ tâm ta đã an lạc rồi, đã thanh tịnh rồi. Thầy nhắc lại, thứ nhất là ngồi đúng tư thế, thứ hai là giữ thân mềm mại mà bất động, thứ ba là an trú biết rõ toàn thân,
[56:59]thứ tư là quán thân vô thường và thứ năm là theo dõi hơi hơi thở. Với năm bước này đáng lẽ tâm ta đã phải vào định, phải vào thanh tịnh rồi, nhưng vẫn chưa, vì ta thiếu nha, thiếu cái gì? Thì năm cái bước này đều có công dụng là khóa vọng tưởng. Như vậy năm bước này có cái câu nào nói là diệt vọng tưởng không? Có không? Tuyệt đối không có câu nào cả. Vọng tưởng mình nó suy nghĩ lung tung đủ thứ chuyện trên đời, nó nghĩ chuyện này nó nghĩ chuyện kia, mà năm cái phương pháp này không có một cái nào mà nhắc một chữ nhỏ về vọng tưởng cả. Đúng không ạ? Không bao giờ đụng tới vọng tưởng cả. Vậy mà làm sao mà nó diệt được vọng tưởng?
[57:55]Đó đây là cái bí quyết của đạo Phật của ta. Cho nên cái ngày mà ông tú tài Trương Chiết ổng ngộ đạo rồi mới nói là: "Diệt trừ vọng tưởng trùng tăng bệnh. Thú hướng chân như tổng thị tà" là ở chỗ này. Phật cũng không đụng tới. Rõ ràng năm cái kỹ thuật này để ta ngồi thiền không có một cái nào mà nhắc nhỏ, liếc một mắt tới vọng tưởng cả.
[58:22]Mà ta thực hành đúng như vậy thì tâm bắt đầu nhiếp vào trong thanh tịnh. Đó là kỹ thuật á. Nên nói diệt trừ vọng tưởng vậy mà không bao giờ đụng tới vọng tưởng. Ta nhớ cái phương pháp này ứng dụng vào trong cuộc đời nhiều cái hay lắm, nhưng hôm nay không phải là để ta đi ra ngoài, hôm nay ta tập trung để nói về việc trừ vọng tưởng. Năm cái này không có cái nào nói tới vọng tưởng. Năm cái này nó đều có tác dụng làm lắng vọng tưởng, cả năm cái. Thứ nhất: ngồi đúng tư thế kiết già.
[59:01]Khi chúng ta chưa biết gì hết, thì cái ngồi cho đúng tư thế kiết già, giữ cho đúng thôi, cứ nhớ về thân mình giữ ngón tay ngón chân im thôi là vọng tưởng đã bắt đầu tự nhiên nó bớt lao xao. Nhưng mà ngồi yên được một, hai tháng là bắt đầu vọng tưởng trở lại, nó quen rồi cái là vọng tưởng trở lại, thì ta mới gì? Bước thứ hai là gì? Giữ thân mềm mại bất động, coi coi thân mình chỗ nào nó gồng cứng buông nó ra, chỗ nào muốn nhúng nhích giữ nó yên lại, chỉ vậy thôi mà vọng tưởng cũng bớt lại. Nó đều có giá trị làm lắng vọng tưởng mặc dầu không nói gì tới vọng tưởng. Rồi cái thứ ba này bắt đầu quan trọng nè:
[59:46]An trú biết rõ toàn thân. Sự thực á ví dụ trong cuộc sống như thế này. Ví dụ ta chuẩn bị bước vào nói chuyện với ai, cái mình buông lỏng toàn thân, giữ thân mềm mại, tự nhiên mình bớt động liền, bớt xao động khi mình bắt đầu gặp cái chuyện gì căng thẳng, khó khăn. Chỉ cái là buông lỏng toàn thân mềm mại thôi, là ta có một cái nội tâm bắt đầu bình tĩnh liền. Đúng không ạ? Đây cũng là một bí quyết. Còn lúc ngồi thiền thì ta dùng cái mềm mại, bất động đó để làm diệt bớt vọng tưởng mặc dù không nói tới vọng tưởng. Còn trong cuộc sống, mỗi khi ta sắp đương đầu với việc gì khó khăn, ta cứ buông lỏng toàn thân chút xíu rồi ta hãy bước tới.
[1:00:33]Ví dụ như hôm đó ta phải thuyết trình, mà mình đứng trước mọi người thuyết trình cái mình bị cái gì? Hồi... hồi hộp. Thế là trước khi bước lên, mình cứ buông lỏng toàn thân xuống, cộng thêm một chút cầu nguyện, rồi mình cứ buông lỏng toàn thân, nhìn biết rõ toàn thân buông lỏng toàn thân, rồi bước lên ta thuyết trình, tự nhiên ta sẽ bình tĩnh hơn. Vậy. Hoặc là có người nào đó họ kêu ta tới chất vấn một điều gì gay gắt, có thể gây xung đột, trước khi đối thoại ta cũng buông lỏng toàn thân, à niệm Phật chút, rồi đến khi bước vào cuộc đối thoại ta cũng bình tĩnh hơn. Thế là như vậy, nên cái bước thứ hai nó đã hỗ trợ cho việc lắng lắng nội tâm xuống.
[1:01:23]Cái thứ ba là an trú biết rõ toàn thân. Thì cái này nó mạnh hơn nữa, nó là một liều thuốc, một kỹ thuật mạnh hơn để làm lắng tâm xuống. Lắng tâm làm cho vọng tưởng nó cứ xôn xao xôn xao vậy, bữa nay nó cứ bị chìm chìm chìm chìm xuống. Chứ ta không đụng tới vọng tưởng, không diệt trừ vọng tưởng, không nhắc gì tới vọng tưởng. Ta chỉ an trú biết rõ toàn thân, tự nhiên cái vọng tưởng nó đang nghĩ này nghĩ kia tự nhiên nó nó bị lắng lắng lắng, nó sôi sôi ít ít thôi. Chứ trước nó sôi cao thế này, thì bây giờ mình biết rõ toàn thân thì nó nó nó giảm bớt cái cường độ của nó như thế này. Nó giảm bớt cường độ chứ nó không tắt hẳn, nhưng giảm bớt cường độ tự nhiên.
[1:02:00]Và cái chỗ này là giá trị của nội công. Cái người mà có cái nội lực thì luôn luôn họ có cái cảm giác của cái khí lực toàn thân, giúp cho họ luôn nhớ toàn thân. Ta nhớ cái bài kệ xả thiền của mình không? Lúc nào cũng gì, đi, đứng, nằm, ngồi, làm việc, nói chuyện gì cũng gì? Nhớ... Nhớ: "Thân này vô thường" nha. Lúc nào cũng nhớ thân này vô thường, khi ăn, khi uống, khi nói chuyện, khi giao tiếp, khi làm việc, khi nghỉ ngơi, khi đi, khi đứng đều lúc nào cũng nhớ thân này vô thường. Nhưng mà ta rất thường bị quên, đúng không ạ? Ta bị rời khỏi thân. Vì sao vậy? Vì ta không được cái thân này nó nhắc.
[1:02:51]Mà vì sao ta không được cái thân này nó nhắc? Vì ta thiếu nội lực. Còn cái người mà có khí công nội lực, khí công nó lúc nào nó cũng tỏa ra khắp cả người, tỏa ra khắp con người cái nó nhắc ta. Nó nhắc ta là mình ta nương theo cái nội lực đó mà ta lúc nào cũng nhớ toàn thân, biết toàn thân. Trong một bộ phim của Trung Hoa, Swordsmen là Kiếm Sĩ, vai do Chung Tử Đơn đóng.
[1:03:22]Mình nghe phim chút xíu nha. Chung Tử Đơn đóng cái vai là ở một cái làng quê, ờ mỗi ngày thì đi cạo giấy, làm giấy cho một cái xưởng làm giấy nổi tiếng ở cái làng đó, làng đó sản xuất giấy. Thì à cái làng quê đó an bình, tức anh là người ở đâu tới đó rồi cái cô vợ của anh là người đã có một đời chồng trước, có một đứa con, rồi ông chồng đi đâu bỏ đi đâu mất, anh tới thôi anh gá nghĩa với người phụ nữ đó rồi đẻ thêm đứa con. Rồi nói chung là chấp nhận hai vợ chồng sống cũng hòa thuận, vui vẻ. Mỗi ngày là ảnh xách những cái đồ làm gỗ đeo cái túi lên rồi ảnh ảnh từ giã vợ con ảnh đi đến chỗ xưởng giấy ảnh làm rồi ảnh đi về.
[1:04:00]Hôm đó khiến có mấy thằng cướp độc ở đâu nó tới ăn cướp. Vì tìm mỗi cái vùng thị trấn nó có một cái nơi để mà chuyển đổi tiền, nó vô nó khống chế ông chủ đó mà nó cướp, thì không ngờ ảnh có cái chuyện gì ảnh vô trong đó. Thế là ảnh đánh nhau giết chết hai thằng đó. Giết chết hai thằng đó thì cái trên nha quan á mới cử người về điều tra sự tình, tại vì có án mạng mà. Khi mà điều tra án mạng, sự tình á thì ảnh được tôn vinh anh hùng. Thì người ta nói: "Ủa, thằng này sao mà nó nào giờ thấy nó hiền lành mà sao nó oánh chết hai tên cướp?" Thì cái ông nha quan này lại là một người cực kỳ giỏi về cái võ thuật và y lý, ảnh bắt đầu ảnh nghi. Hỏi anh này là ai? Nói:
[1:04:42]"Ông này chỉ là một nông dân bình thường, mà sao oánh chết hai tên cướp?" Cái hỏi ảnh, ảnh mới diễn tả. Ảnh nói: "Dạ, tui hổng có oánh. Nó oánh tui mà nó quật qua quật lại rồi tự nó oánh nhau chết." Nói: "Đâu, anh diễn tả coi." Ảnh mới diễn tả. Ảnh nói: "Ờ, nó quăng tui cái này, cái tui quýnh quá tui chụp cái tủ, tui kéo cái tủ lại tui giữ thì nó nhào tới cái cạnh tủ đâm vô mặt nó, cái nó chết một thằng." Đúng không ạ? "Rồi cái thằng kia, nó lôi tui ra ngoài cái ao nước nó nhận xuống. Tui quýnh quá tui tui cấu lên tới tui leo lên tui chụp vô không biết sao chụp trúng màng tang nó cái nó chết luôn." Đúng đem cái xác nó
[1:05:12]lên mắt đỏ hết trơn là bởi vì đánh vô đàng mang tai... à, đánh đúng vô đây cái là mắt đỏ lên chết liền. Ông này ổng nói ổng nghĩ nó nói giỡn chơi, nói gì mà tự nhiên hai cao thủ, hai thằng cướp cao thủ. Ổng bắt đầu ổng mới đi ổng xem các dấu vết trong cái nhà đó, từ cái dấu vết bàn gãy, chân gãy, những vết chân đạp, ổng nói đây là một trận chiến của những cao thủ siêu quần bạt tụy. Những cái cú đá bay lên, những cú thân pháp nhảy qua đạp chỗ này nhảy qua chỗ kia thì đây là một trận đấu rất lâu mà những cái đòn thế cực kỳ cao siêu chứ không phải kiểu như ông này ổng té xuống ổng ôm cái cái cái tủ mà thằng kia nhào vô cái
[1:05:47]đập cái tủ đâm vô nhằm cái cọng tủ chết liền, không có chuyện đó. Đây là một trận... nhưng mà nó là ai? Mà tại sao nó giấu thân mình ẩn thân về làng này? Hỏi nó, nó nói bâng quơ gì già nó ở đâu đâu đâu. Ổng cho đi tìm điều tra, không có, cái làng đó không có, cái thân thế nhà đó không có. Vậy tay này là ai mà mà về đây? Một cái thân phận như thế nào mà trốn về làng quê này sống ẩn mật mà cái thân thủ như thế này? Thì ổng mới đi theo dõi, ổng lặng lẽ á thì nó có cái cảnh là lúc cái hội chợ gì mọi người đông vui lắm. Mọi người đông vui thì anh này ảnh cũng bồng con ảnh đi chơi đông vui. Thì lúc đó ruồi, cái mùa đó mùa nắng nó có ruồi nó bay,
[1:06:26]anh này đứng lặng lẽ liếc liếc quan sát không một con ruồi nào bám được lên người của cái anh chàng của Chung Tử Đơn đó, hiệp sĩ đó, không một con ruồi. Ai thì nó bu bu mặt, bu này kia mà riêng cái cái anh chàng mà làm nghề giấy, cạo giấy đó thì không có một con ruồi nào bu. Thì anh này với cái nghề của ảnh ảnh biết, nói cái nội lực của người này nó tỏa ra khắp thân, nó bảo vệ, ruồi không bám vô được. Thì thôi câu chuyện nó còn dài. Ai muốn coi thì về kiếm phim mà coi, còn mình nói về thiền, mình ngang đây mình nói về thiền. Khi một người có nội lực thì cái nội lực đó nó cứ ừng rực, ừng ừng, ửng ửng khắp cả cơ thể, nó làm cho người ta rất
[1:07:07]dễ nhớ thân của mình, rất dễ nhớ toàn thân của mình. Còn chúng ta không có cái nội lực, ta hay bị quên thân mình. Đây cái giá trị của khí công mà hỗ trợ thiền định là cái chỗ này. Cái giá trị của khí công nó làm cho ta có một cái nội lực chạy, thân của ta nó cứ làm cho thân ta cứ có cảm giác, cứ có cảm giác của một cái khí lực ửng ửng ra làm cho ta dễ nhớ thân của mình. Mà trong cái kỹ thuật mà nhớ thân của mình, nhớ toàn thân của mình thì làm cho vọng tưởng sao? Lắng xuống. Chưa nói là dứt, nhưng mà lắng. Vọng tưởng đang ví dụ nó sôi trào ở độ cao thế này nhưng mà khi ta biết toàn thân thì nó nó giảm xuống nó chỉ còn lăn tăn lăn tăn ở mức độ thấp hơn.
[1:07:54]Mà chính cái chỗ này là nhờ cái kỹ thuật an trú toàn thân, biết rõ toàn thân. Mà để cho ta có thể thường an trú toàn thân, biết rõ toàn thân thì vai trò của nội lực khí công là cực kỳ quan trọng.
[1:08:11]Đến cái mức độ mà ta an trú toàn thân, biết rõ toàn thân làm cho vọng tưởng nó sôi trào nhiều nhiều nhiều bỗng nhiên nó xuống thấp dần, thấp dần, thấp dần. Rồi cái thứ tư của ta là gì? Bước thứ tư là gì? Quán thân vô thường, đúng như vậy. Vì sao vậy? Vì sao ta phải có bước này? Vì khi ta biết toàn thân thì nó tạo ra một cái chấp thân. Lúc đó thân ta an ổn, nội lực ta sung mãn, rồi tự nhiên ta sẽ xuất hiện một cái chấp thân, mà chấp thân cũng là chấp ngã. Cho nên ta cần phải có cái bước thứ tư là quán thân vô thường để đừng mà chấp thân, để mà đặt cái nền tảng đầu tiên của việc diệt trừ chấp ngã, nên phải có bước thứ tư.
[1:09:08]Mà cái bước thứ tư này, Đức Phật dạy tới dạy lui trong rất nhiều bộ kinh. Trong đó có cả nguyên bộ kinh là Thân Hành Niệm, chuyên quán thân vô thường, mà quán rất kỹ. Hồi đó khi mà thầy mới vào đạo, cứ nghe giảng về thiền trên mây, đọc cái bài kinh mà nói về quán thân: đây là xương, là da, là tóc, là gân, là gan, thận, tụy, rồi ngày nào già nó sẽ như thế này, tới chừng chết rồi nó như thế này, khi chết rồi nó mục hoại như thế này, sình trương như thế này cho tới khi nó tan rồi còn xương, xương rồi mục thành bụi mất luôn. Nói: "Trời, sao ông Phật nói chi kỹ dữ vậy trời? Trên thế giới không ai nói tới cái đó, mà ông Phật nói chi?
[1:09:45]Chuyện thân nó sình đương nhiên, chi Phật nói chi tỉ mỉ, tủn mủn, kỳ vậy?" Cho đến khi tu rồi mới biết là Phật đại từ bi. Nếu ta không quán tới cái mức độ mà xương nó thành bụi bay mất luôn thì cái chấp thân của chúng ta vẫn còn sót một chút, khiếp như vậy. Phật bắt mình phải quán cho tới mức độ cái xương mình nó thành bụi bay mất luôn thì cái tiềm thức chấp thân của ta nó mới diệt tận gốc luôn. Lúc đó mới biết là lòng từ bi của Phật là vô lượng, cái trí tuệ của Phật là không ai sánh bằng. Còn ta chưa thấy được cái bản chất của thân vô thường cho tới cái xương mà thành bụi, cái chấp thân vẫn còn một chút nào đó. Ví dụ có người nói:
[1:10:30]"Ôi, ngày nào cũng chết mà." thì ta còn nguyên cái thân lúc mới vừa chết, ta sẽ ôm ngang cái đó, cái chấp thân chỗ đó đi suốt cuộc đời, vẫn còn là chấp thân. Thậm chí có người đòi nói, nói: "Dạ, bệnh chết con không sợ, con sợ xấu à. Chết nhưng phải đẹp. Chết phải được trang điểm đồ này nọ, mặc áo đồ cho đẹp." thì đó là cái chấp thân. Phật bắt ta phải quán cái thân nó sình trương ra, mục rã ra, còn xương thôi. Da thịt nó lóc nó bay hết rồi, còn xương, mà xương cho tới khi nó mục hết luôn, tới cái đó luôn, nhổ bứng sạch luôn cái gốc chấp thân của ta, là cái bước thứ tư. Mà chỉ có Phật mới tỉ mỉ, cặn kẽ đến mức độ này.
[1:11:10]Từ xưa tới nay, chưa ai có thể dạy ta được điều đó. Mà sau này nếu có ai dạy ta, cũng vì họ bắt chước Phật mà nói lại, mà nói cũng không chu đáo, nói không hết lòng, nói không có thấy được tận tới chỗ sâu kín của nó như là Phật. Chỉ khi nào ta mới hiểu rằng vì Phật muốn ta diệt cái chấp thân tới tận gốc tận ổ mà Phật bắt ta phải quán cái thân vô thường cho tới triệt để như vậy, ta mới mang ơn Phật đậm sâu. Mình hiểu tới đó rồi mới thấy cái trí tuệ và lòng từ bi của Phật. Hiểu tới đó rồi, lúc đó mình mới lễ Phật mới thiết tha, tôn kính là như vậy, là bước thứ tư. Mà bớt được cái chấp thân, tự nhiên ta thấy vọng tưởng lại lắng sâu thêm nữa.
[1:11:58]Đó, không đụng gì tới vọng tưởng nha. Bốn cái bước, đi qua bốn bước rồi không đụng gì tới vọng tưởng, nhưng lúc đó vọng tưởng đã bắt đầu yên rất nhiều, yên rất nhiều. Rồi tới bước thứ năm, dứt điểm luôn, là theo dõi hơi thở. Nói: "Thầy nói sao chứ hôm giờ con theo dõi hơi thở hoài, con thấy tâm dứt vọng tưởng đâu?" Thực ra chúng ta đi tới cái bước thứ năm nghĩa là theo dõi hơi thở rồi mà tâm vẫn chưa yên hoàn toàn, bởi vì ta chưa đủ. Chưa đủ cái gì?
[1:12:34]Chưa đủ cái đạo đức và công đức, ta chưa đủ. Cũng như chưa đủ cái gì? Khí công, nha. Cho nên trong khi ta tu năm bước này, năm kỹ thuật này của thiền thì ta vẫn phải tiếp tục trau dồi ba cái gì? Ba cái nền tảng là đạo đức, công đức và khí công, nhớ như vậy. Cho nó đầy, nó đủ luôn. Ta đi đúng rồi đó, nhưng đúng rồi mà chưa? Chưa đủ. Nhưng yên tâm là mình đã đúng rồi, nhưng mà chưa đủ. Đủ rồi, đủ đạo đức, đủ công đức, đủ khí công, rồi khi bắt đầu ngồi thiền đúng năm kỹ thuật này rồi, ta sẽ thấy làm sao? Ta dứt bặt vọng tưởng.
[1:13:23]Ngồi thiền tâm lắng... trống không, tỉnh giác, an lạc. Đó là điều bảo đảm, nhưng chưa phải nhập sơ thiền, cũng chưa nhập nhị thiền, nha. Vì khi nhập được sơ thiền, ta tương đương với quả Thánh A-na-hàm, Tam quả. Cái giai đoạn mà ta bắt đầu tâm an lạc gọi là giai đoạn gì? Chánh niệm, tỉnh giác. Chưa nhập sơ thiền. Cái giai đoạn chánh niệm, tỉnh giác này ta phải đi qua ba chục kiếp thuần thục rồi mới nhập được sơ thiền ở kiếp thứ ba mươi mốt. Không phải dễ. Bởi vì nhập sơ thiền rồi tương đương với Thánh quả A-na-hàm, tương đương thôi chứ chưa phải Thánh quả. Tương đương. Nên cái mà giai đoạn mà ta thực hiện được cái đủ năm
[1:14:13]cái kỹ thuật này, khi bắt chân lên ngồi thiền tâm mình trống rỗng, tỉnh giác, an lạc, hạnh phúc thì chỉ mới là giai đoạn chánh niệm, tỉnh giác mà thôi. Ta phải an trú trong cái chánh niệm, tỉnh giác này trong từng giây phút của cuộc sống. Đi, đứng, nằm, ngồi gì cũng phải tỉnh giác thanh tịnh. Như vậy thì không biết bao nhiêu năm nó mới lần lượt diệt trừ năm triền cái. Hôm nay ta nói cái bài diệt trừ vọng tưởng thì ta nói cái đầu tiên, cái người diệt trừ vọng tưởng cũng chính là vọng tưởng. Thì không thể lấy sình mà rửa sình, không thể lấy phân mà tẩy phân. Do đó ta cứ loay hoay, loay hoay rồi vọng tưởng
[1:15:05]cứ chập chùng, tràn ngập suốt bao nhiêu kiếp.
[1:15:12]Cho đến khi ta biết cách chuyển hóa, đầu tiên là phải trồng sen, lấy gốc sen về trồng dưới sình. Tức là đầu tiên ta phải biết cái hạnh là tôn kính Phật, lễ kính Phật, nha. Rồi bắt đầu chuyển hóa cái sình đó thành cái chất phù sa màu mỡ. Tức là từ cái nội tâm xao động đó biến thành cái tâm đạo... đạo đức. Nhưng mà để cái tâm đạo đức đó được khẳng định, được đóng dấu, được bất thoái chuyển thì nó phải biến thành những cái gì? Hành động ra bên ngoài cuộc đời này. Thành những điều từ thiện, ích lợi, vị tha, yêu thương, phụng sự, cống hiến. Nên cái người mà tu thiền đúng thì bắt buộc cái người đó phải có
[1:16:05]một cuộc sống cực khổ, vất vả để mà phụng sự cho cuộc đời. Không có cái chuyện mà một người tu thiền đúng mà lại nép mình lặng lẽ rời xa thế gian. Vì sao? Vì chính nơi chúng sinh này mới là nơi mà ta gieo trồng cội... cội lành, mới là nơi ta gieo trồng phước đức. Không có chúng sinh, không có cuộc đời, không có xã hội, không có đất nước, không có thế giới thì ta không có chỗ để ta gieo trồng cái công đức, nhớ như vậy. Mà phải vất vả gieo trồng công đức mới khẳng định ngược lại cái đạo đức trong nội tâm ta. Để ta đạt được cái nội tâm tốt đẹp và một cái đời sống tốt đẹp, cả hai cái điều đó là tương ưng, khế hợp với nhau.
[1:16:59]Trong làm sao thì ngoài như vậy, ngoài làm sao thì trong như vậy. Đó. Rồi ta phải tập luyện gì? Khí công để đi tìm nội lực, chuẩn bị cho một cái chặng đường rất là dài. Ta cần sức khỏe để đi một chặng đường tu tập thiền định rất là dài. Và cái nội lực đó tập đúng thôi chứ không cần cực, chỉ cần hơi thở thôi. Vài tư thế nhẹ nhàng đã thành cái nội lực hỗ trợ cho... cho ta, nhất là những người đã lớn tuổi. Và chính cái nội lực đó cũng là cái một trong những kỹ thuật giúp cho ta lắng... lắng vọng tưởng xuống. Cho nên trong cái bài diệt trừ vọng tưởng này, ta sẽ thấy tất cả những cái bước ta đi, bước ta đi cho tới năm cái kỹ thuật đó, không có một câu nào nhắc tới vọng tưởng.
[1:17:52]Nhưng mà khi thực hành đúng rồi thì vọng tưởng sao? Tự nó lắng dần, lắng dần, lắng dần rồi mất luôn. Đó, cái diệt trừ vọng tưởng không nói tới vọng tưởng mà đi đúng rồi, vọng tưởng sẽ tự tiêu, nhớ là như vậy. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, nha.