[0:11]Mình niệm Phật chút nha. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:28]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:41]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:53]Mời quý thầy, quý cô, quý Phật tử ngồi xuống.
[1:06]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay là nhân kỷ niệm ngày thành đạo của Phật, là một ngày lễ thiêng liêng trong đạo Phật. Chùa chúng ta thì có cái truyền thống là tổ chức lễ thành đạo quan trọng hơn lễ Phật Đản. Vì sao? Vì lễ thành đạo là tượng trưng cho một sự mặc khải và định mệnh. Khi một vị thánh nó ra đời sẽ định mệnh buộc sẽ trở thành một vị giáo tổ, thì lúc đó mình ca ngợi cái việc người đó đản sinh. Còn ở trong đạo Phật thì chú trọng ca ngợi cái công lao tu tập để rồi mới đạt được cái kết quả giải thoát, giác ngộ. Cho nên cái lễ thành đạo là chú trọng cho cái công lao đó, cho cái kết quả sau cái công phu tu tập dày dạn đó.
[2:01]Nên chúng ta khi mà chúng ta ca ngợi, chúng ta chú trọng vào lễ thành đạo có nghĩa là chúng ta chú trọng vào sự tu tập chứ không có chú trọng vào sự cầu nguyện. Là như vậy. Nên chúng ta hôm nay cùng nhau thức một đêm ở trên núi, ở trong rừng để tưởng nhớ lại ngày xưa, hơn 2.600 năm trước, Đức Phật cũng cô độc một mình một bóng trong rừng hoang
[2:35]để mà đi tìm lẽ phải, đi tìm sự giác ngộ. Cái vinh quang nhất lúc cuối cùng mà Ngài ngồi dưới gốc cây bồ đề, nhập định 49 ngày và thành tựu được vô thượng chánh đẳng chánh giác. Từ đó, ánh sáng mở ra, chân lý đã đến với chúng sinh. Và ngày hôm nay chúng ta ngồi đây, chúng ta được hiểu biết nhiều về lẽ phải, chúng ta biết giữ thân mình trong cái đạo đức để mình không bị đọa vào ác đạo, để mình sống được một đời an vui và còn có thể làm lợi ích được cho vô số chúng sinh khác. Thì từ tất cả đều bắt đầu từ cái đêm giác ngộ huy hoàng đó. Nên hằng đêm, chúng ta đều tụ tập lại với nhau để tưởng nhớ lại cái giây phút thiêng liêng đó.
[3:26]Chúng ta tưởng nhớ có nghĩa là chúng ta ca ngợi cái công trình tu tập vĩ đại của Đức Phật từ trong vô lượng kiếp và kết thúc ở 49 ngày cuối cùng. Chúng ta ca ngợi ngày thành đạo cũng có nghĩa là chúng ta biết tự nhắc mình phải nỗ lực tinh tấn suốt một đời để tu tập, chứ không được thờ ơ, lơi lỏng, hời hợt. Vì không có điều gì tốt đẹp mà không có cái giá xứng đáng của nó cả. Từ chuyện đời cho đến chuyện đạo, huống hồ chuyện đạo cái giá trị của nó vượt vô số lần với chuyện đời nữa. Cho nên chúng ta có khổ công bao nhiêu lần đối với chuyện đạo đều không có gì phải hối tiếc. Cho nên chúng ta ca ngợi đêm thành đạo của Phật
[4:19]cũng có nghĩa là chúng ta tự răn nhắc mình, tự khuyến khích chính mình phải nỗ lực tu tập. Hồi nãy chúng ta có cùng nhau tọa thiền, đó là một cái cái công lao nho nhỏ như vậy. Chúng ta nếu duy trì được cái công phu đó suốt đời, có nghĩa là chúng ta xứng đáng là đệ tử Phật.
[4:42]Hôm nay thì chúng tôi, thường thì khi giảng pháp trên chùa chúng tôi hay xưng là thầy với cái tính cách là thầy trò thân mật trong chùa. Nhưng vì hôm nay đông quá, không dám xưng thầy, sợ nhiều người cự. Cho nên xưng, xưng khách sáo một chút là chúng tôi. Vì cũng có quý thầy, quý cô đến, không dám làm thầy nữa. Hôm nay nhân ngày thành đạo, chúng tôi trình bày cái đề tài là những kinh nghiệm chia sẻ giáo lý. Là thường thì người đệ tử Phật khi mình đã hiểu đạo, mình đã quá thích thú được với chân lý mà mình nhận được từ nơi Đức Phật thì không ai nỡ mà giữ cho riêng mình cái chân lý đó. Có những cái niềm vui nào đó đó, khi mình được thì mình sẽ
[5:32]giấu không cho ai biết để hưởng một mình trong thế gian. Có những niềm vui loại đó. Ví dụ như là,
[5:40]ví dụ như là mình lượm được tiền. Thì thường mình giấu mình mình xài, phải không? Àm, thì tôi cũng không có rành chuyện đời lắm, nhưng đại khái như vậy. Có những niềm vui trên cuộc đời mà thường là mình thích giấu hưởng mình để mà cho cho sướng. Nhưng mà đặc biệt là đối với chân lý của đạo, vì đạo dạy cho chúng ta cái vị tha, vượt qua cái ích kỷ. Thì chân lý của đạo Phật dạy cho chúng ta cái vị tha, không ngờ là khi chúng ta sống cuộc đời vị tha, bỗng nhiên chúng ta tìm thấy hạnh phúc, không ngờ. Chúng ta cứ tưởng là mình tận tụy, cực khổ, làm lợi ích cho người khác thì chắc mình cực lắm, chắc là vậy.
[6:24]Nhưng không ngờ, khi tâm mình vừa mở ra thương yêu con người, khi mình vừa bắt tay vào để làm một điều gì có lợi cho con người, bỗng niềm vui tràn ngập. Lúc đó mình mới thấy, thấy lời Phật dạy thật là tuyệt vời. Và khi hiểu điều đó thì mình không còn có ý muốn giữ riêng cho mình cái cái lẽ phải, cái chân lý cao cả này nữa. Cho nên thường thì người Phật tử nào hiểu đạo rồi cũng đều muốn đem đạo lý san sẻ với người khác. Đó là tâm lý chung như vậy. Ở đây có ai hiểu đạo lý rồi muốn chỉ một mình mình hiểu không? Có không? Không, phải không? Còn ai là người hiểu đạo lý rồi nhiệt tình muốn đem cho người khác, giơ tay lên.
[7:11]Thấy rần ngón tay, thôi được rồi. Vậy là đúng, đúng là đệ tử Phật rồi đó. Mấy người sau lưng không biết nãy có giơ tay không ta? Có. Vậy đúng là đệ tử Phật, vậy là đúng là hiểu được đạo thì tự nhiên mình bị thúc đẩy bởi điều đó. Là không bao giờ mình không muốn hưởng đạo lý này một mình nữa, là muốn cho người khác cũng được cái đạo lý này để họ được có niềm vui. Vì cái này không mất tiền. Hễ mình có số tiền mình chia thì mình bị mất, còn cái công đức này càng chia thì nó càng lớn lao lên. Nên không ai tiếc về đạo lý. Tuy nhiên, tuy nhiên, đem đạo lý cho người khác là cả một vấn đề lớn. Không phải ai mình cũng có thể độ được cả. Rất là khó.
[7:52]Quý Phật tử, quý thầy, quý cô có đồng ý điều này không? Khó không? Có những người mình nói nhẹ cái họ theo mình đi chùa, nghe pháp. Có những người nói muốn gãy lưỡi, lưỡi khó gãy lắm mà muốn gãy lưỡi luôn, cũng không nghe, không nhúc nhích, không ăn chay được một bữa. Có những trường hợp như vậy. Mặc dù là khi hiểu đạo rồi mình cũng siêng năng độ như vậy. Nên hôm nay thì chúng tôi tạm thời phân loại, nói qua những cái trường hợp mà chúng ta muốn giáo hóa thì tùy đối tượng mà chúng ta có cái phương pháp thích hợp. Đồng thời ở đây chúng tôi cũng có lắng nghe một số các Phật tử mà hay đem đạo lý cho người khác.
[8:31]Những Phật tử đó cũng đã gặp những khó khăn như thế nào, những thuận lợi như thế nào nên chúng ta cùng nhau chia sẻ. Còn ở đây có ai có ý kiến gì hay thì cứ mạnh dạn mà nói lên để chúng ta cùng nhau học hỏi. Thì dĩ nhiên là vì đền ơn Phật thì chúng ta nguyện đem ánh sáng thành đạo của Phật để xây dựng lại thế giới này. Chúng ta biết thế giới này còn, còn tối tăm, còn tội lỗi lắm. Thế giới này 6 tỷ người. Từ cái lúc mà được 6 tỷ người hôm nay đã lẻ rồi, lẻ thêm được không biết bao nhiêu người nữa rồi, cứ tăng dần lên. Mà số người biết đạo đức, biết Phật pháp còn, còn ít lắm, còn ít lắm. Cho nên một người khi đầu thai vào thế giới này
[9:13]là bước vào một cuộc phiêu lưu bấp bênh, nguy hiểm. Vì sao vậy? Vì trong cái thế giới này cái ác nhiều hơn cái thiện. Cho nên khi chúng ta có mặt ở thế giới này, chúng ta sẽ dễ tiếp cận với cái ác nhiều hơn là gần gũi được với cái thiện. Mà khi mình tiếp cận nhiều với cái ác thì tâm hồn mình dễ bị nhóm bẩn bởi cái ác của cuộc đời này. Chỉ có một số ít người may mắn đi trong cái cuộc đời xấu ác này mà lại gần gũi được những điều thiện, những người tốt, gần gũi được Phật pháp để rồi tâm hồn mình càng lúc càng trở nên trong sáng. Hiếm điều đó. Còn bây giờ chúng ta nhìn lại cái số đông của 6 tỷ người trên trái đất này thì
[10:01]chúng ta phải thấy rằng thường xuyên họ bị va chạm, tiếp cận với cái ác. Nên cứ xuất hiện ở cõi người thì chúng ta cứ yên tâm rằng người đó rất khó trở thành người tốt, rất khó. Có chứ không phải không, nhưng rất khó. Cái điều này làm chúng ta đau lòng. Chúng ta đau lòng. Vì nếu cái thế giới 6 tỷ người này mà có 5 tỷ người tốt, một tỷ người xấu thì như vậy cái số người tốt nhiều, cái số người xấu ít thì lần lần người xấu sẽ được chuyển hóa để trở thành tốt. Thì lúc đó có chúng sinh nào đầu thai vào cõi người thì chúng ta vui mừng vì biết họ sẽ được đi vào cái con đường tươi sáng vì chung quanh họ là người tốt nhiều hơn người xấu.
[10:48]Nếu mà thế giới này 5 tỷ người tốt và một tỷ người xấu. Nhưng điều đáng buồn là không phải như vậy. Thế giới 6 tỷ này, 6 tỷ người này thì chỉ chừng 2, 300 triệu người tốt thôi, còn đa phần xấu nhiều lắm. Do đó, có mặt trên cuộc đời này thật là một điều bấp bênh, chúng ta khó giữ được tâm hồn mình lắm. Tôi có cái mơ ước. Vì mình biết sao? Vì biết rằng thế giới này hết người này đầu thai lên rồi loài kia đầu thai xuống. Có khi những vị trời đầu thai xuống thành người. Có khi đó một loài ngạ quỷ đầu thai lên làm người. Có khi đó là loài súc sinh đầu thai lên làm người. Cái người ở cõi trời đầu thai xuống kiếp người
[11:31]còn cái chủng tử tốt mình không lo, nhưng số đó ít quá. Còn cái số mà ngạ quỷ đầu thai lên làm người hay súc sinh đầu thai lên làm người á thì thường là người xấu. Mà trong cái thế giới xấu nữa thì mình chắc chắn họ cứ tiếp tục xấu mãi. Nên tôi mơ ước cái thế giới này đông người tốt lên để trở thành một cái trường học, một cái trường học cho điều thiện. Thì khi một chúng sinh dù họ có cái nguồn gốc xấu ở địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, nhưng nếu họ đầu thai lên cõi người thì tức là họ bước vào được môi trường tốt, họ sẽ từ từ trở thành tốt. Còn nếu, ví dụ như đời trước họ là một con chó, kiếp này vừa lên làm người thì cái cái xấu còn nhiều trong tâm hồn họ.
[12:16]Mà môi trường của thế giới này cũng xấu luôn thì chúng ta biết chắc chắn là cái ngày mà họ trở lại kiếp chó không xa, không xa. Vì không được nuôi dưỡng trong môi trường tốt. Nên tất cả chúng ta ngồi đây, tất cả chúng ta đều là con Phật, dù là người xuất gia hay tại gia, chúng ta phải cùng nhau có một cái mơ ước lớn là xây dựng thế giới này thành một cái trường học về đạo đức tốt cho cả nhân loại, thành một môi trường thánh thiện cho nhân loại để cho lỡ một chúng sinh nào có cái nguồn gốc nào mà hễ đầu thai lên làm người đều được gặp phải môi trường đạo đức tốt hết. Quý thầy, quý cô, quý Phật tử có chung với tôi cái ước mơ đó hay không?
[13:00]Có không? Mừng lắm, tôi mừng lắm. Và như vậy là chúng ta như vậy, vì chúng ta có cái ước mơ đó nên chúng ta nguyện đem ánh sáng thành đạo của Phật để xây dựng lại thế giới này thành một cái trường học đạo đức lớn. Tuy nhiên, cái việc mà đem đạo lý đến cho con người rất là khó, vì người đến với đạo có nhiều căn cơ, nhiều nguyên nhân khác nhau. Nên trước hết, chúng ta phải tạm đánh giá được những cái nhân duyên đó. Rồi chúng ta mới có cái phương pháp khéo léo để giúp họ tin hiểu Phật pháp. Ví dụ mình đi gặp ngay cái người bướng thì đừng có sân sân lại mà mà ca ngợi đạo Phật thế này thế kia, nhiều khi họ không tin họ cự lại á.
[13:47]Họ cự lại họ mang tội, họ đoạn mất hạt giống Phật, mai mốt gặp Phật pháp họ không theo nữa. Những người đó phải khéo một chút. Có những người căn cơ trung bình, mình chỉ kết bạn, kết tình thân, từ từ mình nói đạo họ nghe, nên có nhiều hạng. Và như vậy, người Phật tử mà muốn đem đạo lý đến cho người khác mình phải có cái nhận định ban đầu về người đó là cái thứ nhất. Cái thứ hai là không bao giờ ỷ sức mình, không bao giờ ỷ rằng à cái miệng tôi khéo nói, tôi độ người nào được người đó. Nếu mình nghĩ như vậy, mình sẽ thất bại, vì ý nghĩ đó là sự kiêu mạn. Lúc nào mình cũng phải khiêm tốn và luôn cầu nguyện sự gia hộ của chư Phật.
[14:29]Có một số các Phật tử khi mà muốn đưa băng cho người khác, hay đưa sách cho người khác đọc, đều đứng trước bàn thờ Phật cầu nguyện trước. Lạy Phật, ngày hôm nay con đi đến cái người đó để độ cho họ. Xin Phật gia hộ cho con để cho người đó tự nhiên tâm được mềm mại, nhu thuận mà đón nhận được Phật pháp.
[14:52]Khi cầu nguyện vậy rồi thì khi người đó cầm băng, cầm sách đến gặp đối tượng, tự nhiên cái đối tượng kia họ mềm lòng, họ hoan hỷ đón nhận cái băng, cái sách đó. Đó là một phương tiện. Mình nhận định được đối tượng là thứ nhất. Cái thứ hai là phải cầu nguyện Phật gia hộ trước khi mình đến gặp gỡ cái người mà mình muốn độ là cái thứ hai. Và cái thứ ba, cái thứ ba là chính bản thân mình phải ráng tu tập, phải ráng hoàn thiện đạo đức. Đó là ba điều khi mà chúng ta muốn độ người khác, muốn đem đạo lý đến cho người khác. Tôi nhắc lại, thứ nhất là, thứ nhất là gì? Phải biết nhận định, đánh giá cái người đó thuộc hạng người nào, thuộc căn cơ nào.
[15:40]Cái thứ hai là phải biết cầu nguyện Phật gia hộ cho mình để mình độ được cho họ. Và thứ ba là bản thân mình phải ráng tu tập, chứ đừng có nói suông. Chứ đừng có đến mà nói đạo Phật hay lắm, đem lợi ích lợi, giác ngộ, giải thoát. Mình ca ngợi xong bắt đầu mình quay ra đằng sau, cái mình chửi đổng thiên hạ một hồi cái quay vô bắt đầu nói chuyện đạo lát, cái đầu mình quay ra, đầu mình chạy đi kiếm vé số mua một lát cái quay vô mình nói chuyện đạo nữa thì chuyện đạo này không ai tin. Như vậy đạo này không được bảo hành tới 6 tháng, không được. Vì vậy là muốn độ người khác thì chính mình phải chịu khó tu tập một chút.
[16:20]Thì có thể là mình chưa phải là thánh, nhưng mà phải có một số chuẩn mực đạo đức nào đó làm người ta có thể tin được.
[16:30]Người ta thấy à, cái người này từ lúc đi chùa, hiểu đạo, thấy tâm hồn tốt lên, hay cười, hay lắng nghe người khác, lễ độ hơn, quan tâm người khác, hoặc là biết chia sẻ, giúp đỡ người khác thật tình. Họ thấy như vậy, họ nể, họ nói à, chùa đã làm nên những con người tốt. Nhờ vậy, qua trung gian mình mà họ kính được Phật, họ tin được quý thầy, quý cô thì công đức của mình rất là lớn. Cho nên tại sao mà có những người chỉ giữ giới, giữ gìn đạo đức mà phước vô lượng là vậy đó, dù họ chưa có nói lời đạo lý nào. Vì chính cái cuộc sống của họ đã khiến cho người khác kính tin Phật, phước vô cùng. Ví dụ như chúng tôi, chúng tôi phải giảng cái bài hiểu và
[17:18]tôn kính Phật, trình bày đạo lý mạch lạc thì mới có thể giúp cho người khác thêm một chút niềm kính tin Phật. Nhưng có những người không hề nói điều đó, không hề giảng cái băng đó mà chỉ sống một đời thánh thiện, mà khiến cho bao nhiêu người nhìn vào đó mà tin kính được Phật. Nên mình rất là có phước. Nên cái yếu tố thứ ba là mình phải tu để độ chúng sinh. Nên cái mà mình tinh tấn tu hành không phải vì mình, không phải vì mình. Từ cái việc mà mình đưa băng cho người ta nghe là đã vì người khác, là vì người. Rồi cái việc mình cầu nguyện Phật gia hộ để mình độ được người khác cũng là vị tha. Và ngay cả những lúc mà mình lạy Phật,
[18:00]mình ngồi thiền im lặng trong cái vắng vẻ, cô độc cũng không phải vì mình. Cũng hoàn toàn vì chúng sinh. Là suốt cuộc đời của mình từ việc lớn, việc nhỏ, từ cái việc mà ở ngoài chỗ bộc lộ hoặc là ở trong chỗ kín đáo cũng đều vì chúng sinh, không có vì mình. Tu cũng vì chúng sinh mà tu, chúng ta phải nhớ điều đó. Mà đây là điều mà quý thầy, quý cô càng phải thấm thía còn hơn Phật tử nữa. Quý thầy, quý cô thì thời gian tu nhiều hơn. Ví dụ có những lúc mà trong yên vắng, quý thầy, quý cô bắt chân lên ngồi thiền, lúc đó không ai biết hết. Mà khi mình nhiếp tâm cho thanh tịnh, cho được cái định thì mình nghĩ là đó là cái lợi của mình.
[18:41]Mình được định, được thanh tịnh, trí tuệ khai mở là cái lợi của mình, chứ đâu có liên quan tới ai. Nhưng mà không ngờ lúc đó quý thầy, quý cô cũng phải nghĩ rằng giờ, từng giờ, từng phút tu tập thế này là vì chúng sinh mà tu, không phải vì mình. Phải như vậy, phải như vậy. Bây giờ chúng ta nói qua một số căn cơ. Ví dụ như khi chúng ta gặp một người căn cơ sâu dày, là người này một đời nào đó họ cũng đã làm hòa thượng rồi. Nhưng mà không biết sao mình lại có duyên, mình là người mà dẫn dắt họ vào Phật pháp ban đầu trong kiếp này. Trong kiếp này thôi, chứ những kiếp khác thì không biết lý do gì họ đến với Phật pháp, nhưng mà cái duyên may trong kiếp
[19:24]này mình là người đầu tiên dẫn họ đến với Phật pháp. Nhưng mà không có ngờ họ là hòa thượng kiếp trước, một hòa thượng rất là đáng kính. Thì mình dắt, mình chỉ cần là dắt họ đi chùa một lần, chỉ cần gợi ý là họ đem cả cuộc đời đi theo Phật pháp, rồi mình ráng ở nhà mình chờ 5 năm sau họ trở về thuyết pháp cho mình nghe. Tại vì người này căn cơ họ lớn hơn mình. Tuy là mình có cái duyên dẫn dắt họ ban đầu nhưng mà sau này họ thuyết pháp lại cho mình nghe. Ở đây đã có rồi chưa? Mà như vậy phước mình rất là lớn, phước mình rất là lớn. Cho nên quý Phật tử cứ chịu khó siêng năng mà độ những người chưa biết
[20:06]Phật pháp, biết đâu trong số đó họ là những vị thánh tương lai. Họ làm lợi ích cho chúng sinh thì cái công của người ban đầu mà dẫn dắt, phước không thể tính kể được, phước rất là lớn.
[20:21]Mình chỉ cần nói về Phật tự nhiên họ bừng bừng niềm tin lên, không hiểu tại sao. Dắt họ đi chùa một lần họ không muốn về nữa. Thì nhớ những người như vậy mà mình dắt họ đi chùa thì sau đó mình trốn cha mẹ họ luôn nha, đừng cho cha mẹ họ gặp mặt, nhiều khi cha mẹ họ mắng mình. Vì mình con họ bỏ đi chùa mất, bỏ đi tu luôn. Trốn luôn. Những người đó là căn cơ sâu dày, họ tự họ, chỉ cần khai mở một cánh cửa ban đầu rồi họ đi suốt cuộc đời luôn, suốt con đường mình rượt theo không kịp nữa. Mình đâm đầu chạy theo họ mất tiêu rồi. Thôi ngồi đó chờ họ quay lại họ kéo mình đi. Còn trường hợp những người mà căn cơ trung bình.
[21:03]Này, người này những đời trước không có gieo duyên lớn với Phật pháp. Tu cũng vừa vừa. Ví dụ như đời xưa cũng có đi chùa, nghe pháp mà chưa có xuất gia, chưa xuất gia lần nào. Hoặc là có cúng chùa nhưng mà chưa có một lần nào mà cúng quyết liệt. Hoặc là có cứu giúp chúng sinh mà hơi hơi thôi, thì gọi là căn cơ vừa vừa. Chưa quyết liệt là sao? Chưa quyết liệt, nói câu này thì có khi có những người hiểu lầm, nhưng mà vì nhân quả thì chúng tôi nói khách quan, quý Phật tử đừng hiểu lầm tôi tội nghiệp, đừng nói là tôi dụ cúng chùa nha, vì nhân quả. Ví dụ như có một người thời Đức Phật vậy, chúng ta nghe kể câu chuyện mà mình không biết có thật hay không.
[21:47]Câu chuyện là có hai vợ chồng đó nghèo, chỉ có một cái manh áo quấn thôi. Mà chúng ta biết cái áo của người Ấn Độ mà quấn vòng vòng như các sư quấn á, tốn vải lắm, tốn vải hơn cái bộ đồ mình mặc như thế này. Và để có được một cái số vải mười mấy thước mà quấn vòng vòng vòng như thế này cho giống với người ta là không phải dễ, với người nghèo không có. Nên hai vợ chồng có một cái miếng, có miếng một. Hễ mà ông chồng đi thì bà vợ ở nhà đóng cửa lại. Hễ bà vợ đi thì ông chồng ở nhà đóng cửa lại thì có có một cái áo rồi mặc rồi quấn quấn nhau. Thì mình không nghe kể là lúc mà đem giặt phơi thì chuyện gì xảy ra, mình không nghe kể chuyện đó.
[22:23]Nhưng câu chuyện kể là như vậy. Thì cái nhân duyên gì đó, một lần hai vợ chồng ở trong nhà nhìn ra cửa, nhìn hí hí ra cửa tại không dám mở cửa lớn. Kép khép nó mở vậy, ló hai mắt ra thôi. Thì thấy tự nhiên thấy Đức Phật và chư tăng đi khất thực ngang. Không hiểu duyên đời xưa gì đó trỗi dậy, hai vợ chồng khởi tâm cung kính mãnh liệt. Và nói sao mình không có cái gì để cúng, quá nghèo. Thì nói thôi bây giờ mình chỉ có một tài sản duy nhất là cái cái áo để đi sinh, thôi mình cúng dường chư tăng luôn. Hai người hoan hỷ thì một người ở trong nhà, nấp trong góc, còn người mới à, hai người đứng kêu chư tăng lại và xếp cái y hò ra đưa.
[23:09]Chư tăng cũng ngạc nhiên là không biết sao, vì cứ ra nói chuyện đàng hoàng chứ sao thò có cái tay với hai mắt ra đưa cái y, cũng không biết chuyện gì xảy ra. Rồi thì nhận, nhận thì dĩ nhiên là những sau đó chuyện vỡ lở vì hai vợ chồng không đi ra được thì đói. Thì người ta lần lần người ta phát hiện, cho đến khi chuyện đó tới tay toàn thể chúng tăng, tới tay Phật, tới tay vua luôn, gọi là vua Ba Tư Nặc. Ông mới nói rằng cái phước này, cái người mà phát tâm như vậy quá, quá, quá vĩ đại. Chỉ có tài sản duy nhất mà dám cúng dường chúng tăng. Nên ông vua Ba Tư Nặc ông nói ổng xin ổng mua lại cái phước đó của hai vợ chồng đó.
[23:48]Ông mua bằng cách là ổng cho luôn một đống vải luôn, tặng hai vợ chồng nó một đống vải để ông mua cái phước đó, vì ông biết cái phước này rất là lớn. Rồi sau đó là hai vợ chồng nhờ được cái vua thương như vậy rồi lần lần trở nên giàu có, chỉ một lần quyết tâm làm một cái liều mạng làm một lần mà bỗng nhiên phước phát ra rất là mạnh. Đó là cái người thượng căn đó. Gặp chư tăng, gặp chùa bỗng nhiên phát tâm mạnh tu hành. Chứ nói câu này đừng có nghĩ rằng tôi dụ quý Phật tử cúng chùa bao nhiêu móc đem ra hết, không phải. Nhưng mình nói cái quyết tâm. Cũng giống như là mình cứu giúp người khác vậy.
[24:21]Có khi trong đời mình đang có một cái số tiền không lớn, mình định làm việc gì đó, nhưng chợt mình gặp một người gặp tai nạn nặng, mình nghĩ rằng cái việc mình làm nó không quan trọng bằng cái việc mà cứu người kia. Cái mình đem hết số tiền cho người ta luôn. Thì đó là một lần quyết tâm, thì những người như vậy, một lần như vậy, tự nhiên căn cơ của mình được nhảy lên một bậc cao. Một lần mà quyết liệt liều mạng như vậy, căn cơ mình nhảy lên một bậc rất là cao. Còn mà mình cứ tự nhiên mình có 10 đồng cúng đồng, 10 đồng cúng đồng thì kiếp sau mình cũng giàu nhưng căn cơ mình thuộc loại trung bình, trung bình thôi.
[24:59]Vì mình không bao giờ mà quyết liệt hay liều mạng làm một điều vượt bực, khó khăn, làm một điều khó làm. Thì ở đây những người trung bình là như vậy đó, là đời xưa cũng có biết Phật pháp, cũng có tu hành, cũng có đi chùa, nhưng làm những cái công đức gì đó làm vừa chừng, vừa chừng thông thả chứ không có bao giờ làm một điều quyết liệt, cho nên kiếp này được gọi là căn cơ trung bình. Thì khi gặp một người căn cơ trung bình như vậy, mình cũng dễ độ chứ không có khó lắm, không có khó. Mình chỉ cần đến kết bạn,
[25:34]kết bạn cho có cái tình thân, rồi mình khuyến khích họ nghe băng, đọc sách là họ nghe à, họ nghe. Dù có thể họ hiểu không sâu, dù có thể họ thực hành không mạnh lắm, nhưng họ hoan hỷ chấp nhận. Thì biết đây là người căn cơ trung bình. Nhưng mà như vậy rồi là đã xong bổn phận mình chưa? Chưa xong. Vì mình biết rằng người hiểu đạo như vậy, rồi nghe băng, đọc sách như vậy, lâu lâu đi chùa như vậy, căn cơ của họ cứ tiếp tục là căn cơ trung bình. Mình thương họ, phải đưa họ lên một mức nữa. Tức là mỗi khi có một việc thiện nào cần phải làm, mình rủ họ đi làm việc thiện. Rủ họ làm việc thiện, tức là nâng cái căn cơ của họ lên dần dần.
[26:19]Mỗi khi mà ở trên chùa có lễ thành đạo, mình rủ họ leo núi lên dự. Mỗi khi mà nói sang năm chắc bớt rủ đông quá. Nó lỗi. Rồi mình khuyến khích họ lạy Phật, sám hối, vân vân. Đó, những người như vậy cũng dễ độ, dễ nghe lắm. Chỉ lâu lâu buồn giận đời thì bỏ đi chùa ít bữa vậy thôi, mình lại nhắc nhắc cái tu lại liền, không có gì hết. Lâu lâu lại thấy mặt chù ụ mà không nghe băng đọc sách là mình biết là giận đời chút, hờn đời chút thôi, hai ba bữa thôi, không sao. Nhưng cái phước còn, căn cơ còn là mình cứ nhắc nhở thì người này sẽ tu tập trở lại bình thường, không có gì khó. Cho đến chừng nửa năm, năm, hai năm gì đó, khi mình thấy người này nghe băng,
[27:06]đọc sách, đi chùa, lễ Phật, làm việc thiện thuần thì mình khuyến khích họ ngồi thiền. Vì ngồi thiền khó. Ngồi thiền phải phước hơi lớn lớn một chút ngồi mới mới mới được, chứ phước ít ngồi thiền không nổi. Giống như hồi nãy chúng ta ngồi nửa tiếng, có người ngồi thiền thấy, thấy an lạc, thích. Nghe xả thiền thấy tiếc, muốn ngồi thêm. Có không? Nhưng có người trời ơi, sao không cho nghỉ cho rồi, gần chết rồi. Nghe tiếng lắc linh là cái tiếng chuông giải thoát mừng quá. Vì vừa đau chân vừa khó chịu. Là chúng ta thấy căn cơ sai biệt nhau như vậy. Là cái cái sai biệt nó nằm chỗ nào? Là ở chỗ phước đủ hay chưa, phước đủ hay chưa.
[27:24]Chứ chúng ta đừng nghĩ là hễ tu là mới tu, cứ cứ bắt người ta ngồi thiền, không được. Nên mình thương huynh đệ mình, mình độ cho họ tu. Mặc dù là mình tu thiền được rồi đó, mỗi đêm mình đều ngồi thiền đều đặn. Nhưng mà mình mới độ ai đừng khoan nói tới ngồi thiền, giúp người ta làm phước lạy Phật trước, làm việc thiện, thì thấy đầu làng cuối xóm ai khó khăn, súm nhau giúp đỡ, vân vân. Thì lần lần họ
[27:50]có cái
[27:56]phước rồi
[28:01]lúc ngồi thiền tâm mới thanh
[28:09]tịnh được. Cho
[28:17]nên hồi nãy chúng tôi có nói chính cái tâm từ bi làm cho chúng ta trở nên thanh tịnh.
[28:29]Là khi mình ngồi thiền, mình trải lòng thương yêu tất cả chúng sinh, đó là cái nhân lớn để được vào định đó. Mà khi tâm mình thường nhắc nhở trải lòng thương yêu chúng sinh thì tự nhiên là trong đời sống mình thường xuyên giúp đỡ người khác. Nó tự nhiên như vậy. Hễ thương người là tự nhiên sẽ giúp đỡ. Chứ không có ai mà thương người mà không giúp đỡ hết. Chỉ có mới ban đầu thì có thể. Mới ban đầu là ví dụ như chừng 3 tháng đầu, mỗi khi mình lạy Phật, mình nguyện lòng là xin Phật gia hộ cho con để con trải lòng thương yêu tất cả chúng sinh. Con nguyện suốt đời con không ghét ai nữa. Nguyện thương yêu được tất cả.
[29:12]Khi mình nguyện như vậy 3 tháng, bắt đầu mình đi ra đường mình gặp thiên hạ, mình mới bớt ghét. Chứ hồi xưa mình ra đường gặp thiên hạ, thấy chạy xe gì thấy ghét, đi thế nữa ngoặt mình, cái mặt bà đó sao thiệt, hắc ám. Ừm. Nghĩa là mình gặp ai mình cũng hay chê chê, không vừa bụng mình, mình dễ chê người. Nhưng mà khi mỗi ngày mình lạy Phật, mình cầu nguyện thương yêu chúng sinh, bỗng nhiên cái con người mà ngày xưa mỗi lần mà ra đầu ngõ mình gặp, nói cái bà sành sẹ, bữa nay hết rồi, bữa nay bỗng nhiên mình thấy thương. Mình thấy thôi, chúng sinh như vậy, ai cũng muốn đẹp, ai cũng muốn nổi bật.
[29:48]Ngày xưa mình đã không biết, mình đã thiếu lòng thương yêu nên mình có cái lời chê nó thốt lên trong tâm mình, nhưng ngày hôm nay mình bao dung, à người ta cũng làm cái điều đó, nhưng mà nói thôi kệ, con người người ta có cái vui chút chút. Ai cũng khoái là tô mắt, tô môi một chút kệ, mình không chê nữa, thương thương hết, vậy. Rồi từ từ mình cứ mỗi ngày mình cầu nguyện thương yêu như vậy, cho được 6 tháng một năm, bỗng nhiên tự nhiên mình bị thúc đẩy phải làm một điều gì đó cho con người chứ không có còn chỉ nguyện trong tâm nữa. Chứ không có là mỗi ngày nguyện thương yêu chúng sinh rồi để đó nữa.
[30:23]Phải làm một cái gì đó thực tế giúp đỡ con người chung quanh mình, ở trong gia đình mình, hàng xóm mình, bạn bè, huynh đệ, đồng đạo mình vân vân, tự nhiên mình bị thúc đẩy phải làm là lúc đó là cái căn cơ đã lên rồi đó. Nên mình khi mình độ một người huynh đệ, người Phật tử khác cũng vậy, mình nhắc nhở họ tu tập đủ thứ hết, mà đến một ngày nào đó mình thấy họ tự khởi tâm làm điều thiện là mình biết người này đã chín muồi, căn cơ đã lên, chuẩn bị mình khuyến khích họ tu thiền được rồi. Đó, người mà tự giác nghĩ đến chuyện làm điều từ thiện là người đó có thể bắt chân ngồi thiền được rồi. Còn cái người mà mình kêu họ đi làm từ thiện,
[31:06]họ cứ ẹo qua ẹo lại thì thôi khoan, khoan rủ họ ngồi thiền, nhớ. Đó là người, vì người đó căn cơ chưa tới. Rồi khi mà cái người huynh đệ của mình, họ có những bước tiến. Thứ nhất là tự họ phát tâm làm việc thiện. Thứ hai, họ bắt đầu thích ngồi thiền được rồi thì bắt đầu mình nhắc họ đến cái giai đoạn thứ ba là kêu họ cũng tự nguyện trở thành một sứ giả của Phật để đem đạo lý đến cho người khác. Đến giai đoạn thứ ba này thì cái người Phật tử này đã căn cơ đã lên cao rồi, không còn căn cơ trung bình nữa. Đó, đó là mình độ một người từ trung bình mà lên cao. Còn cái người mà cao thì khỏi, mình nhắc họ một cái rồi họ đi mất luôn, mình rượt theo không kịp.
[31:51]Còn cái người căn cơ trung bình thì có ba cái bước để mình thấy họ đã trở thành căn cơ cao hay chưa. Đó, thứ nhất là bắt đầu họ, họ làm sao? Làm việc thiện. Thứ hai là thích ngồi thiền, ngồi thiền an lạc được. Thứ ba là
[32:12]là trở thành sứ giả đó, là đem đạo lý đến cho người khác được. Đó, người như vậy rồi xong mình buông rồi, bắt đầu đi kiếm người khác dụ nữa.
[32:27]Bây giờ mình nói qua cái người căn cơ kém, cái người ít duyên với Phật pháp. Cái người này mà mình kể chuyện về ông Phật, họ ngơ ngơ ra, họ nói ông Phật này ông ở đâu vậy? Ông mấy tuổi rồi? Lý lịch ông sao? Gia đình có thân nhân có tốt không? Thì họ không biết. Mà nghe Phật là chứng đạo cao siêu họ không biết, chứng đạo cao siêu là cái gì không biết. Tức là người ít duyên với Phật pháp, mà họ chưa buông lời nghĩa là mắng Phật, mạ tổ là may rồi đó, chứ có khi họ còn nói bậy, nói bạ nữa. Đó là những người mà cái căn cơ kém. Thì bây giờ mình đừng nói gì tới Phật hết. Nói Phật nhiều khi họ nói bậy, họ mang tội. Nói bậy họ mang tội.
[33:08]Nên mình đừng nói gì tới Phật. Mà trước hết, chính mình phải gieo duyên giúp đỡ họ trước. Vậy thôi. Vì mình biết người này ít duyên với Phật pháp. Nên chính mình là phải trở thành cái cầu nối. Còn cái người mà ví dụ cái người căn cơ cao đó, mình chỉ nối họ với Phật rồi họ chạy theo Phật, họ bỏ mình luôn. Còn cái người căn cơ trung bình á, mình vừa giữ cái quan hệ với mình mà vừa nối họ với Phật thì từ từ cái họ đi thẳng với Phật luôn, trở thành người đồng hành với mình. Còn cái người căn cơ kém á thì mình chỉ nối họ với mình thôi, chứ đừng có nối họ với Phật, họ không có, không có duyên. Vì những kiếp xưa họ cũng chưa từng gặp Phật hết.
[33:53]Những kiếp xưa lúc mà Phật xuất hiện ở thế gian thì họ sinh đâu ở ở cái nước khác, hoặc có khi họ còn là súc sinh. Nên họ họ không có duyên nhiều, không có mến Phật. Nhưng mà họ có duyên với mình thì lúc đó mình phải kết duyên với họ một cách bền chặt một chút là phải thường là giúp đỡ họ nhiều để họ thương mình cái đã. Nên đây là cái chỗ mà nói giống như mấy cái tôn giáo khác là cho ăn để dụ. Thì ở đây cái hành động mình giống, nhưng mà cái tâm mình khác. Tâm mình khác vì mình biết đây là nhân quả. Chúng sinh là chỉ nghe lời cái người nào mà họ mắc nợ thôi. Nghe lời người nào họ mắc nợ thôi. Không mắc nợ họ không nghe lời.
[34:48]Là ví dụ như là quý Phật tử với chúng tôi vậy, là đời xưa chúng ta có kết duyên với nhau đó, chúng ta có kết duyên với nhau. Là kiếp xưa chúng tôi có mắc nợ quý Phật tử, mà có khi quý Phật tử cũng mắc nợ tôi. Nhưng ngày hôm nay mình gặp nhau mình thương mến nên mình nói nghe được, mình nói nhau nghe. À tôi nói quý Phật tử nghe, quý Phật tử nói tôi cũng nghe.
[35:15]Thì là do kiếp xưa mình đã kết duyên lành. Thì bây giờ cũng vậy, khi mình muốn độ người khác, mình cũng phải kết duyên lành với họ. Gặp cái người căn cơ kém là cứ phải giúp đỡ trước, phải chấp nhận thiệt thòi, tốn kém. Độ những người khác mình đỡ tốn, độ cái người căn cơ kém là hơi, hơi hao, hơi hao. Nhưng mà phải chấp nhận, vì mình lỡ là mình nguyện thương yêu chúng sinh rồi thì mình thấy cái người đó không biết Phật pháp, họ hay làm việc tội, mình thương họ, sợ rằng cứ như vậy rồi cuộc đời họ sẽ đọa mất. Vì vậy mình ráng độ mà mình có duyên với họ gần gũi. Mà như vậy là phải chịu hao. Lúc nào họ đói mình phải hao gạo,
[35:55]họ than quá là phải hao tiền, quần áo họ thiếu là mình phải lấy tủ ra cho là thường giúp đỡ việc này, giúp đỡ việc kia. Cho đến khi họ thương mình rồi á thì mới rủ họ đi chùa nè, rủ họ làm phước nè, rồi rủ họ lạy Phật nè, vân vân. Đó vì họ cũng chả biết Phật là ai, chùa là ai, nhưng vì họ thương mình, họ mắc nợ mình nên mình nói họ nghe lời. Đó, đó là cái con đường của Bồ Tát đi. Tất cả các Bồ Tát muốn độ chúng sinh đều phải như vậy, không có cách nào khác. Nhưng ở đây có những người làm giống Bồ Tát, nhưng mà lại không dùng để để độ chúng sinh, mà lại lại dùng với cái cầu phước riêng tư là như thế này.
[36:44]Ví dụ như khi chúng ta nghe ngoài miền Trung bão lụt, chúng ta đem tiền ra giúp đỡ, đem mì, đem gạo ra giúp đỡ. Thì nếu mà mình có cái tâm Bồ Tát á, thì mình nguyện là à, hôm nay mình đem vật thực này để mình gieo duyên lành với đồng bào ngoài đó và nguyện sau này cho đồng bào đó gặp mình, mình sẽ nói chuyện Phật pháp cho họ nghe. Đó là cái hạnh Bồ Tát. Còn có người thì cũng đem tiền, đem gạo, đem mì gói ra như vậy, nhưng mà trong lòng thì ý nghĩ rằng là nhờ cái phước này kiếp sau mình sẽ giàu có. Hai cái tâm khác nhau. Hai cái tâm khác nhau thì kiếp sau thì nó sẽ thành những cái hoàn cảnh khác nhau như thế này.
[37:29]Cái người mà khi cứu trợ đó mà nghĩ rằng là do kết duyên như vậy đời sau mình sẽ nói chuyện Phật pháp cho những người này thì cái người đó đời sau sẽ làm giảng sư. Giảng sư. Giảng sư giỏi hơn ông Chân Quang nhiều lắm.
[37:48]Có khi làm thầy tu và làm giảng sư. Còn cái người mà, à quên, mà lúc mà làm giảng sư như vậy thì những chúng sinh mà mình đã cứu trợ đó thì mến mình và nghe mình. Đó là nhân quả.
[38:04]Còn cái người mà lúc cứu trợ đồng bào bị nạn đó mà khởi tâm là cầu phước cho kiếp sau giàu thì kiếp sau sẽ giàu mà giàu như thế này. Là những người mà ngày xưa mình đem mì gói, đem gạo mình cho người ta đó, kiếp sau họ gặp lại mình, tự nhiên họ làm công cho mình. Lúc đó mình mở được một cái xưởng lớn, rồi những công nhân đó là mấy người mình đem cho mì, cho gạo. Rồi họ làm cho mình, họ làm giàu cho mình. Nhưng mà vì mình có tâm ích kỷ nên mình hơi bóc lột họ một chút, bắt họ làm thêm giờ một chút, rồi nó bóc lột họ để được giàu. Là vì sao? Vì cái tâm ích kỷ lúc đời trước mình làm phước, mình cầu phước nên ích kỷ.
[38:44]Đời này thì khi mà họ đến họ trả nợ mình thì cũng vì cái ích kỷ đó mình sẽ bóc lột họ và tạo nghiệp. Hai nó khác nhau. Như vậy, từ đây khi mà quý Phật tử đem tiền, đem gạo cứu trợ bão lụt thì mình mong kiếp sau mình làm giảng sư hay làm ông chủ bóc lột? Hả? Nói ngay tim đen quá nên ngại, không muốn làm ông chủ bóc lột phải không? Thôi thì đành phải mong làm giảng sư cũng được, cũng được. Lúc đó thì mình sẽ có duyên nói Phật pháp cho người ta nghe, mà nói rất hay, nói rất là hay. Mà bây giờ trong cái nhân duyên của một đời ngắn ngắn thì mình chưa làm giảng sư đi, mình thường hay giúp người này,
[39:28]giúp người kia chút chút thì mình đã nói chuyện đạo được rồi. Bắt đầu khuyên người khác đi chùa, khuyên người khác làm việc thiện, khuyên người khác làm lạy Phật rồi được rồi. Đó, đó là cái người mà căn cơ kém.
[39:44]Rồi cái người mà hễ căn cơ kém á thì ví dụ như cái lúc họ đang thương mình cái mình nói thôi bây giờ anh nghe cái băng này, họ nghe. Nghe cái qua ngày hôm sau mình trở lại hỏi anh nghe anh thấy băng làm sao? nói, à, băng nói gì Phật Phật, phước phước quên rồi. Tại họ nghe họ nghĩ chuyện khác, họ không có nhớ, căn cơ họ kém. Vậy, nhiều lúc họ lơ lơ là họ sao lãng thì mình cũng phải khéo nhắc. Nó thôi anh ráng nghe nha. Hôm qua lạy Phật chưa? Cái họ nói quên rồi quên, thôi tối nhác nha, ráng. Nhưng mà có những lúc mình đừng có nhắc rác quá, họ bực, họ bực họ chống. Nó vừa thôi chứ làm gì bắt người ta tu dữ vậy.
[40:28]Họ bực họ nói lại cái mất cái duyên. Cho nên gặp cái người mà căn cơ kém mình cực, vừa giúp đỡ vừa họ làm để họ mắc nợ mình, mà vừa phải ngọt, phải dịu nữa, khổ vậy. Còn gặp người căn cơ cao á, nhiều khi mình nạt họ để thử cái nhẫn nhục của họ mà họ cũng không bỏ mình nữa. Tại biết cái người này có căn lành, không sợ. Mà khen hoài không được. Mấy cái người mà có căn cơ cao thì không được khen. Tại vì khen họ căn cơ họ bị giảm. Cho nên những người mà họ căn cơ cao rồi, cứ lâu lâu phải chê, lâu lâu phải rầy, lâu lâu phải mắng để cho họ tập cái tánh nhẫn nhục mà họ tiến lên. Chứ còn cái người căn cơ kém là không dám chê một câu nữa.
[41:07]Cứ khen hoài, khen hoài nó ngọt nó dịu hoài rồi tốn tiền móc túi ra cho hoài. Nên độ người căn cơ kém cực. Mà Bồ Tát là như vậy.
[41:19]Rồi có những trường hợp mình gặp người họ đã từng theo đạo, họ biết rồi, họ bất mãn họ bỏ đạo luôn. Bây giờ bắt đầu mình muốn cứu họ, mình muốn họ trở lại có niềm tin với đạo thì phải làm sao? Đây là những trường hợp thế này, hoặc là người này đã từng là người xuất gia rồi do bất mãn gì trong chùa đó, cái hoàn tục, hoàn tục rồi không bao giờ đặt chân tới chùa nữa. Thấy thầy tu là ghét. Họ bị cái hận gì mình chẳng biết. Không biết ngày xưa là họ vô chùa họ bị đánh đòn nhiều quá hay bị quỳ nhang nhiều quá hay sao mình không hiểu. Mình không hiểu. Nhưng mà ngày khi họ bỏ đạo rồi, họ lơ luôn. Đó. Hoặc có những người này họ là cư sĩ thôi, họ chưa phải là người xuất gia.
[42:04]Thì cũng một thời gian họ đi chùa, nhưng rồi không biết họ thấy cái lỗi gì của người xuất gia trong chùa đó, họ thấy thầy với cô mà nó bị cái lỗi gì thì mình không hiểu, họ ghét đạo, họ bỏ đạo luôn. Đó, có những trường hợp như vậy. Nhưng bây giờ thì mình thấy mình thương, mình nói không nỡ để họ chỉ vì một cái lỗi của ai đó mà rồi họ mất cái hạt giống Phật. Nên mình, mình phát tâm mình độ họ. Thì với trường hợp cái người này thì sao?
[42:34]Với trường hợp người này thì mình hiểu cái nguyên nhân của họ là thường là do họ mất niềm tin với con người. Với con người nào đó đã đại diện cho đạo mà làm mất niềm tin của họ, nên họ bỏ luôn nguyên cái đạo luôn. Vì một cá nhân mà họ bỏ nguyên cái đạo thì bây giờ mình phải khéo léo để họ dựng lại niềm tin mình dần dần. Đó là cái người mất niềm tin. Rồi đồng thời mình có lý luận mình giải thích. Như có một lần tôi gặp một cái chú đó, chú tu một thời gian trong chùa rồi chú bỏ ra. Chú bỏ ra thì tôi mới hỏi, tôi mới hỏi chứ tại sao con không tu nữa? Chú mới trả lời là con thấy là có những người lớn tu trước con
[43:21]mà còn sai lầm nên nghĩ con nghĩ con tu không được, thôi con đi ra. Câu nói đau, chúng ta thấy đau. Đau không? Rất là đau. Thì tôi trả lời thế này, con không được nghĩ như vậy. Con phải nghĩ rằng nếu có người đã làm điều không đúng đối với đạo thì con phải phát nguyện con làm cho đúng với đạo để giữ gìn đạo. Chứ con đừng vì cái sai người khác mà con thối tâm. Cái câu tôi nói như vậy, quý Phật tử đồng ý không? Đồng ý phải không? Đó. Cho nên đây là cái điều mà chúng ta trao đổi với nhau. Nếu sau này chúng ta gặp những người mà họ mất niềm tin với đạo, chúng ta cũng nên dùng cái lý luận đó. Là mỗi người mình phải ráng tự làm tốt, đừng có trông đợi người khác,
[44:11]đừng dựa cuộc đời mình vào người khác, lỡ người ta sai mình ngã theo, không. Người ta có thể sai, có thể đúng. Người ta đúng mình học, người ta sai mình tránh, nhưng mình phải phát nguyện làm đúng hơn để giữ gìn đạo pháp cho những người khác. Đó, đó là trường hợp mà những người họ hiểu đạo rồi bỏ đạo. Bây giờ trường hợp mình độ những người thân quyến, độ người thân quyến có nhiều khi lại khó, mà có khi lại dễ. Vì sao? Vì sinh trong một gia đình thì có khi là cái duyên đã thuận với nhau trong đạo rồi. Cho nên mình tu rồi mình rủ người khác tu, cái anh chị em tu với nhau hết trơn, đó là trường hợp thuận duyên.
[44:48]Nhưng lại có những trường hợp nghịch duyên gì kỳ lạ đó, là ở trong nhà Phật nhà không thiêng, nói không nghe. Có những trường hợp đó nữa. Hoặc là có khi là vì ỷ tình thân rồi nói ủa, ông nhỏ, cái ông này ổng nhỏ lớn sống với mình thì ổng cũng bình thường mà sao hôm nay tự nhiên làm thầy người ta tin quá. cũng không có cái sự tôn trọng, như cái tâm lý chung là Phật nhà không thiêng. Hoặc là như bên Thánh kinh của Thiên Chúa nói không ai có thể làm một vị tiên tri ở quê hương của mình là vậy, như Chúa Giêsu cũng vậy. Ổng là người do thái nhưng mà người do thái đã giết ngài. Là như vậy. Cả thế giới theo mà người do thái chống.
[45:33]Tới bây giờ người do thái vẫn không theo đạo của Chúa Giêsu, cho tới ngày hôm nay. Đây là điều thì trường hợp mà đối với người thân quyến của mình, nếu mà người họ có duyên với Phật pháp, mình rủ đi chùa cái rồi thôi tu luôn, anh chị em tu luôn, đó là đơn giản. Nhưng có người vì lý do gì mình không hiểu, vì mình không đủ đạo nhãn để nhìn mà không phải dễ độ thì thôi, thứ nhất là mình cứ giúp đỡ trước, giống y như mình giúp đỡ cái người mà căn cơ kém. Cứ bình thường giúp đỡ trước, không nói gì hết. Để họ, họ nhìn mình họ có thiện cảm cái đã. Vì sao? Vì có những vị thánh nhiều khi thuở nhỏ bình thường,
[46:14]sống một đời bình thường, tới chừng lớn lên một lúc phát tâm bừng bừng bừng lên rồi tu tập tinh tấn, võng mạnh, họ thành thánh luôn. Nên nó là bình thường, anh em trong nhà với nhau cũng vậy. Nhưng có những trường hợp mình cứ giúp đỡ trước cho họ mến cái cái cái duyên cá nhân rồi từ từ họ qua trung gian mình rồi họ tin đạo và mến đạo. Đó, nên anh em trong nhà khó độ thì mình cứ xếp vào loại giống như là căn cơ kém mà mình cũng phải vậy, phải giúp đỡ, phải nhỏ nhẹ từ từ dần dần và kiên nhẫn. Đó. Bây giờ trường hợp với người khác đạo, họ có một đạo khác rồi. Ví dụ như mình đạo Phật, người này đạo Thiên Chúa,
[46:54]họ đạo Hồi hoặc Cao Đài, vân vân, hoặc là người đạo Nho thì muốn độ những người này, trước hết mình phải hiểu được cái giáo lý của tôn giáo của họ và tìm ra được cái chỗ tương đồng, tìm ra được chỗ tương đồng thì khi mình nói chuyện thì người ta mới mới hoan hỷ, mới hoan hỷ. Cho nên quý Phật tử mà nếu có nghe băng thầy giảng, nhiều khi là hay nghe thầy dẫn lời Chúa trong Thánh kinh, phải không? Có không? Có phải không? Đó, đó là lúc đó là thầy không có giảng cho người Thiên Chúa nghe, chỉ giảng cho người đạo Phật. Mà tại sao tôi vẫn dẫn, vẫn dẫn cái lời của Chúa là vì muốn cho quý Phật tử biết được chỗ tương đồng của đạo Phật và Thiên Chúa.
[47:43]Sau này quý Phật tử gặp những người đạo Thiên Chúa, mình dẫn câu đó ra, nói chuyện cái người ta mến mình vì chân lý đã gặp nhau một chỗ nào đó là như vậy. Hoặc là mình gặp người đạo Cao Đài thì mình cũng biết được những bài kinh tụng, những bài sám hối như thế nào và mình thấy giống với đạo Phật, có thể dẫn ra được. Hoặc mình gặp người đạo Nho, gặp một người đạo Nho thì mình sẽ thấy được những cái cái nhân nghĩa, cái tư cách quân tử trong đạo Nho nó cũng rất với những tiêu chuẩn đạo đức trong đạo Phật, rất là phù hợp. Thì mình có thể dẫn ra để nói chuyện, khiến người ta cảm thấy mến mình rồi mến đạo Phật.
[48:20]Đó, người ta thấy à, như vậy trong đạo Phật cũng có nói được điều giống như Khổng tử nói, như Chúa nói.
[48:30]Nó giống như vậy nên người ta có thiện cảm với đạo Phật và từ đó dần dần thì người ta sẽ tìm hiểu đạo Phật từ từ. Đó là mình tìm cái chỗ tương đồng. Và thêm những trường hợp nữa là mình kết thân, mình tặng, biếu, vân vân thì thêm được cái duyên nữa.
[48:48]Trường hợp đối với đạo Hồi thì hơi khó. Đạo Hồi á, trước hết giống như đạo Thiên Chúa, tin có một Thượng đế tạo ra tất cả. Và ai làm vừa lòng Thượng đế thì sẽ được sinh về cõi trời với Thượng đế A-la. Chỗ này hơi khó. Và ông giáo sĩ ổng nói rằng làm cái này là vừa lòng Thượng đế, làm cái kia là vui lòng Thượng đế thì người tín đồ nghe liền, không cần biết, không cần biết phải trái. Mà có khi ông giáo sĩ đó ông nói bậy, ổng vì cái hận thù cá nhân, ổng kích động bậy thì người giáo dân cũng nghe lời làm bậy theo luôn. Mà không biết rằng điều đó có thật là làm vui lòng Thượng đế A-la hay không. Nên cái người Hồi giáo hay dùng cái bạo lực.
[49:31]Quá nhiều giáo sĩ của Hồi giáo đã nói rằng giết người ngoại đạo là điều làm vui lòng Thánh A-la. Cho nên họ gặp Thiên Chúa họ giết, gặp đạo Phật họ giết. Nếu mà luật pháp lỏng lẻo họ làm liền. Mà nếu cái xứ sở đó là Hồi giáo cai trị thì họ mạnh tay họ giết các đạo khác liền, họ không sợ. Vì luật lệ của họ sẽ binh vực họ và Thượng đế A-la sẽ đưa họ lên trời, họ sẵn sàng giết người. Như hiện nay bên Indonesia bắt đầu nổ ra cuộc chiến tranh giữa hai tôn giáo, giữa Thiên Chúa giáo và Hồi giáo. Chúng ta đang lo sợ là cuộc chiến đó sẽ lan rộng lớn ra, lớn ra khắp thế giới. Như ngày xưa Hồi giáo và Thiên Chúa giáo cũng đánh nhau
[50:13]tưng bừng cả năm thế kỷ, tàn sát nhau khủng khiếp. Bây giờ cái mầm mống đang xuất hiện ở Indonesia trở lại. Ở cái làng Am-bon gì đó, giết nhau cũng mấy ngàn người chết rồi, đốt qua đốt lại giết. Chúng ta đang sợ là nó sẽ lan rộng từ từ và nó đang lan đó, nó đang lan ra khỏi cái tỉnh đó rồi đó, cũng tiếp tục giết nhau như vậy. Thì Hồi giáo họ có cái giáo lý như vậy. Cho nên nếu mình gặp người Hồi giáo, mình sẽ nói thế này, trong giáo lý của đạo Hồi, trong kinh Koran có nói rằng Thượng đế rất mực khoan dung. Trong kinh Koran có nói câu đó. Thượng đế rất mực khoan dung. Và mình nói tiếp, nếu Thượng đế là người khoan dung
[50:53]thì Ngài không ghét ai hết và không muốn cho ai đau khổ hết, dù người đó chưa tin ngài. Phải không? Vì nếu người đó chưa tin Thượng đế A-la thì Ngài là người nhân từ khoan dung mà thì Ngài đâu có ghét. Và nếu Ngài đã không ghét thì tín đồ của Ngài không được quyền ghét, không được quyền làm hại người khác. Nếu muốn cho người ta tin đạo Hồi thì phải làm cái điều gì để người ta phục chứ không được tiêu diệt người ta bằng bạo lực. Đó là cái câu lý luận của mình khi mình gặp người đạo Hồi. Mình phải phê phán cái bạo lực của họ, phê phán cái thái độ, cái thói quen mà sử dụng bạo lực nơi họ. Hiện nay ở Việt Nam thì chưa có xảy ra mâu thuẫn.
[51:33]Với được là nhà nước kiểm soát an ninh kỹ nên chưa có xảy ra tình trạng mà họ đem bom vào đánh. Nhưng chúng ta phải biết chặn từ bây giờ. Là nếu mình gặp người đạo Hồi, mình kết tình thân với họ, mình phải đem cái lý luận đó ra mà nói. Trong kinh Koran có nói rõ ràng, Thượng đế rất mực nhân từ và khoan dung. Như vậy nếu Thượng đế nhân từ và khoan dung thì Ngài cũng thương cả những người chưa theo đạo Hồi và không muốn ai khổ hết, như vậy những người tín đồ đạo Hồi không được quyền hại người khác, giết người khác vì người đó chưa tin đạo Hồi. Nên việc mà dùng bạo lực bất đắc người khác là một điều đi ngược với với đạo lý của Thượng đế A-la.
[52:15]Mình phải thường xuyên nhắc họ câu đó để xóa trong tâm họ cái khuynh hướng thích dùng bạo lực. Mình phải độ đạo Hồi điều này. Con người không được nhân danh Thượng đế để sát hại nhau vì Thượng đế là nhân từ. Chúng ta phải lý luận câu này. Chúng ta phải nói nhiều thêm câu này. Quý Phật tử nhớ nha, nhớ không? Nhớ để gặp người đạo Hồi nói câu này. Rồi tôi có nghe kể câu chuyện, có một lần có cái cái cô đó, bà của mất. Cô nằm mơ, cô thấy rằng bà của sinh về một cái gia đình đó ở Hồng Kông, nơi cái căn nhà đó, số đó, đường đó. Thế là cổ từ bên Pháp cổ về Hồng Kông, cổ đến đúng căn nhà đó, cổ gặp đứa bé đó.
[53:01]Mà đứa bé đó gặp cổ là ôm lấy cổ liền. Vì đời xưa là cha con mới đây thôi. Tức là giấc mơ báo rõ như vậy. Thì cổ mới gặp một cái người mà tu theo cái đạo, đạo này một cái nhánh mới của đạo Kitô gọi là Nhân chứng của Jehovah. Cái cô này ở bên nước ngoài lén về Việt Nam đi truyền đạo từng nhà vậy. Cái đạo Nhân chứng Jehovah mà như nhà nước mình như chưa biết việc này sao. Cứ gõ cửa từng người để mà truyền cái đạo Nhân chứng Jehovah. Thì cô Phật tử này cũng mới kể cái cái trường hợp mà cổ đã thấy cái giấc mơ, việc mà ba cổ đầu thai như vậy, rồi cổ đã đến gặp để cho cô mà đi truyền đạo cô biết rằng là luân hồi là có thật.
[53:44]Vì bên cái đạo Cơ đốc họ không tin có luân hồi, họ không tin có tái sinh. Thì khi mà cô này không tin có tái sinh, thì cái cô Phật tử mới kể câu chuyện chính bản thân cô có để chứng minh rằng luân hồi là có. Thì cái cô mà đạo Jehovah mới nói rằng cái giấc mơ mà cô thấy là do quỷ Satan nó tạo ra. Đó, bởi vì quỷ Satan cũng có quyền lực, cũng có quyền phép, nó tạo ra như vậy, chứ không hẳn là có luân hồi. Mình nghe như vậy thì mình làm sao mình cãi?
[54:18]Họ cứ khư khư không tin có luân hồi. Và mình kể một cái giấc mơ về luân hồi thì họ nói là giấc mơ đó do quỷ Satan tạo ra. Bây giờ mình gặp trường hợp đó mình cãi làm sao đây? Ai giơ tay lên cãi. Mấy người nào giỏi hay cãi, giơ tay lên.
[54:40]Mà đây đây là cái câu mà tôi cãi. Đây là cái câu cãi nè. Bây giờ mình sẽ hỏi cái người của đạo Cơ đốc, quỷ Satan do ai tạo ra?
[54:58]Vì trong cái giáo lý của họ, họ nói rằng Thượng đế tạo ra tất cả, phải không? Như vậy quỷ Satan do ai tạo ra để rồi quỷ Satan cứ chống lại Thượng đế riết? Mình nói câu đó họ bí liền. Phải không? Nếu mà nói thật sự có quỷ Satan thì rõ ràng quỷ Satan cũng do Thượng đế tạo ra. Vì giáo lý của Cơ đốc đã tuyên bố rằng tất cả là do Thượng đế tạo mà thì quỷ Satan cũng do Thượng đế tạo. Thì như vậy Thượng đế đã tạo ra cái tội lỗi của con người, cái
[55:17]đau khổ của con người rồi chưa đã,
[55:29]Thượng đế tạo thêm quỷ Satan để phá phách đủ thứ chuyện thôi người tu luôn. Lúc đó họ sẽ, sẽ bí. Nên thật sự không có quỷ Satan. Cho nên chuyện luân hồi là có thật. Giấc mơ đó không phải quỷ Satan tạo ra mà luân hồi là có thật.
[55:47]Nên trường hợp mà gặp những người khác đạo thì ngoài cái việc mà mình tìm ra được những cái điểm tương đồng để mình giúp cho họ có cái cầu thông cảm, mình còn phải có cái lý luận rất cứng về mọi cái giáo lý. Lý luận về đạo Phật rất cứng và sẵn sàng hiểu được cái chỗ hở của các giáo lý khác. Mình không muốn cãi thì thôi, mà hễ cãi là họ phải bí liền. Đó, nhưng mà trong cái tình thân ái, nói chuyện để không mất đoàn kết, mình không có nói cái chỗ hở của giáo lý họ ra. Mình chỉ nói điều tương đồng thôi. Nhưng mà nếu họ bướng bỉnh tới cùng để chống đạo Phật thì mình chỉ cần nói vài câu là bẻ gãy giáo lý của họ liền.
[56:34]Vì giáo lý của họ nhiều điều hở lắm, nhiều điều hở. Đó là trường hợp người khác đạo. Bây giờ mình gặp trường hợp cái người không tin tín ngưỡng, họ chỉ tin khoa học thôi. Vậy làm sao mình độ họ? Làm sao?
[56:53]Thì trước hết mình phải có kiến thức khoa học, phải có kiến thức khoa học. Mình phải nói lên được một số kiến thức để họ biết rằng à, cái người này cũng hiểu khoa học mà cũng tin đạo, như vậy đạo không phải mê tín.
[57:11]Chứ còn mà họ nói về khoa học, mình không hiểu gì hết mà mình tin đạo mà không hiểu gì về khoa học thì họ nói à, chỉ có những người không hiểu khoa học mới có tín ngưỡng. Như vậy tín ngưỡng là thuộc loại mê tín và lạc hậu, dốt nát. Họ kết luận như vậy liền. Nhưng mà trường hợp nếu mà họ gặp mình nói chuyện, họ thấy mình có kiến thức khoa học vững vàng, không thua họ và có khi hơn họ luôn mà mình tin đạo một cách vững chắc luôn, tin nhân quả, luân hồi thì họ nói coi chừng đạo lý đúng á. Vì cái người mà nói chuyện đạo là người cũng có kiến thức khoa học.
[57:49]Nên quý Phật tử có nghe những cái băng mà tôi giảng cho các học sinh, sinh viên không? Cái ranh giới buộc câu tình thương rồi đó, lễ độ tín ngưỡng rồi đó, nghe chưa? Cũng chưa luôn. Giỏi. Trong những cái băng đó thì tôi dẫn kiến thức khoa học nhiều lắm. Vì nói chuyện với sinh viên. Những em đó chưa có tín ngưỡng mà chỉ tin khoa học cho nên tôi chỉ dẫn kiến thức khoa học rồi sau đó mới nói đạo lý. Đó, đó là cái cách để mình độ người khác đó. Nên vì vậy là người Phật tử mình phải có kiến thức. Có một lần tôi giảng trong cái bài là người cư sĩ cuộc sống có ý nghĩa. Quý Phật tử nghe băng đó chưa cà? Cũng chưa luôn.
[58:31]Giỏi.
[58:36]Trong cái băng đó tôi có nói rằng người Phật tử phải tích lũy kiến thức, phải mở mang kiến thức, không được gò bó mình lại. Phải biết đọc báo, đọc sách, đọc tạp chí để mở mang ra. Nó cũng thành cái sức mạnh cho việc tu tập của mình cũng như cái sức mạnh mình cho việc giáo hóa. Nên quý Phật tử nhiều khi già rồi, mệt rồi, nhưng mà cũng chịu khó đọc báo, đọc tạp chí một chút, ha? Mà dễ nhất là coi TV, chương trình mà thế giới thu qua vệ tinh đó, thế giới đó đây rồi đó, bớt coi cải lương. Tới giờ cải lương mình đi ngồi thiền, nhưng mà giờ tin tức thì mình coi một chút, mở mang kiến thức. Và nhờ mình có kiến thức thì mình có thể
[59:23]nói chuyện với những người chỉ tin khoa học mà chưa tin tín ngưỡng thì mình mới độ họ được. Là như vậy. Bây giờ mình nói qua trường hợp khác. Trường hợp là mình độ một cái gia đình đó thì độ được một người, có hai người vợ chồng, độ được một người, còn người kia bắt đầu ganh tị. Nói sao cứ rủ vợ tôi đi chùa riết vậy. Coi chừng. Hoặc là mình độ được ông chồng, bà vợ nói sao ông độ dụ chồng tôi đi đâu vậy? Quý Phật tử có gặp trường hợp này chưa? Có chưa? Cũng có hơi ít phải không? Nhưng mà có đó, đã có đó. Đã có những trường hợp mà độ được vợ không độ được chồng, độ được chồng không độ được vợ. Và chính cái người vợ, người chồng đó cũng khổ tâm.
[1:00:05]Chứ mình biết đạo rồi, cái người bạn đời của mình không biết đạo, cứ cản trở, nói dèm, nói xiểm hoài rất là khổ tâm. Đó, nên trong trường hợp này là chính cái người vợ hoặc chồng đã biết đạo đó có trách nhiệm độ cái người còn lại bằng cái lòng thương yêu, bằng cái độ lượng của mình mà độ người còn lại. Có nhiều người quan niệm hơi lật lạc là hễ mình biết đạo rồi thì phải lật đật mà bỏ cái người kia đi. Đừng có dính líu, đừng có luyến ái nữa. Quay lưng đi, đừng có ở gần ổng. Ổng lại gần gần mình né qua một bên để mình lo tu cho thanh tịnh. Quan niệm như vậy là cái người bạn đời kia họ càng lúc họ càng ghét đạo dữ dội luôn.
[1:00:45]Nói chưa biết đạo thì dễ thương, biết đạo rồi cái bả bỏ mình bả hất hủi vậy, cái đạo này tai hại. Nó nói. Cho nên chỗ này là chỗ phải khéo là càng biết đạo, càng phải săn sóc người bạn đời mình nhiều hơn nữa để cho mình sớm trả hết nợ, sớm làm cho người kia mắc nợ mình. Họ mắc nợ mình, mình nói họ mới nghe, rủ đi chùa mới nghe. Nó khi họ thương mình quá thấy trời ơi từ lúc mà bả đi chùa bả tốt với mình quá, như vậy đạo này có bộ tốt à, có lý à, cứ đi chùa được không sao. Thế là mai mốt bà vợ rủ đi chùa, ờ đi luôn coi bộ đạo này hay à. Đi, đi chùa rồi có bộ về nấu ăn rồi ngon hơn, rồi tối ngủ rồi biết bóp tay, bóp chân giùm tôi rồi nữa. Ồ được à.
[1:01:24]Cái đạo này hay. Đó, cho nên đối với vợ chồng mà chưa biết đạo, mình phải kiên nhẫn, tốt, đối xử cho tốt hơn nữa để mà độ chứ đừng có quay lưng tu một mình cho thanh tịnh nha. Đó là làm cho cái người bạn đời của mình oán đạo thì mình cũng mang tội. Đó. Rồi bây giờ mình gặp người chủ trương làm giàu, kinh doanh, lo làm ăn à, không nghĩ tới chuyện tu hành đạo đức gì hết trơn. Giờ mình làm sao mình độ? Rủ đi chùa nữa không? Bận công chuyện làm ăn, lo làm giàu cái đã. Mình đã gặp những người này chưa? Đó. Thì bây giờ đó thì mình lấy ngay cái cái tâm của họ mà mình nói chuyện. Mình ngồi mình nói chuyện có cái ông đó hồi xưa ổng làm ăn khó khăn.
[1:02:11]Sau này ổng giàu quá chừng. Cái ông kia ổng lắng nghe liền á, tại vì ham cái chỗ giàu mà, lắng nghe liền. Cái nói nhờ ông biết làm phước. Vì nhân quả công bình, trong lúc khó khăn đó vậy mà ông dám bỏ ra 50 kg gạo ông cho cái người nghèo. Trong lúc đó ông còn nghèo ghê đó, mà ông thấy người kia ông dám cho chiếc xe đạp luôn. Nhờ cái nhân quả đó mà về sau ông làm ăn ông thành công, ông giàu quá chừng. Mình nói vậy thôi cái ông kia ông nghe ông dính rồi đó, ông tin nhân quả từ từ. Đó là cái cách mà mình lợi dụng cái ham muốn của họ để mình đưa đạo lý vào. Là thường với cái người đó mình nói nhiều về nhân quả,
[1:02:47]nghiệp báo là cái cách làm giàu bằng cái làm phước, đó từ từ như vậy.
[1:02:54]Được không? Dễ phải không? Đó, mấy người đó dễ. Có vậy chứ dễ. Mấy người ham làm giàu dễ. Đây có ai ham làm giàu không? Đó, ráng làm phước nha, ráng làm phước. Tin đi chùa nhiều.
[1:03:10]Bây giờ mình gặp trường hợp một người mà có khuynh hướng bất thiện, thích gây tội ác thì làm sao độ?
[1:03:20]Nói cho trắng ra là gặp dân xã hội đen, làm sao mà độ?
[1:03:27]Mình nói lạng quạng nó rút dao Thái Lan ra đó. Nên đáng sợ, những người này khó giáo hóa, khó giáo hóa. Mà ít bữa nửa tháng họ vô tù ở mất tiêu rồi. Trước sau thì công an cũng lượm. Những người mà gọi là có cái máu gây tội ác á thì trước sau thì cũng phải bị chịu tội. Tuy nhiên, cái lòng từ bi của người đệ tử Phật thì mình trong lòng mình mình không ghét ai. Hễ có duyên với ai mình đều ráng độ. Thì đây là trường hợp nè, là cái người này khó giáo hóa. Mà lúc họ đang còn cái thế lực, họ còn hung dữ, thường mình không nói chuyện đạo được, họ không tin, không thích tin, không muốn tin có tội phước, không muốn tin có quả báo vì họ làm tội không à.
[1:04:12]Mà nếu mà lỡ cuộc đời này có nhân quả, tội phước thiệt sự thì chắc chắn họ sẽ đau khổ nên họ không muốn tin chuyện đó. Mà họ chỉ thấy trong hiện tại bằng cái hung dữ của họ, họ thành công. Ví dụ họ đến một cái quán đó, họ họ làm mặt nộ, rút dao ra, họ đe dọa thì thấy người ta đưa tiền. Họ thấy cuộc đời ai mạnh người đó sẽ thắng. Chứ còn nói làm phước sẽ thắng họ không tin. Nên những người này mà nói nhân quả thiện ác không thành công. Trong trường hợp những người này như vậy thì trong lúc nào đó bất ngờ mình chỉ gieo duyên để dành một kiếp nào rồi độ tiếp thôi. Lúc nào họ thất thế mình độ thôi, chứ còn lúc đó khó độ lắm.
[1:04:52]Lúc mà họ đang thành công nhờ con dao và sức mạnh thì không có đạo lý nào có thể thuyết phục họ được. Thì trong lúc bất ngờ nào đó mình gieo duyên một cái chuyện gì nho nhỏ gieo duyên để đó. Một kiếp sau nào đó lúc mà họ nhiều khi họ gặp mình họ đang là con chó thôi, thì thôi nuôi nó, tiếp tục gieo duyên tiếp vậy thôi. Chứ khó độ lắm. Ở bên Ấn Độ có một tấm gương tốt là nhà nước Ấn Độ đã nhờ một thiền sư, thiền sư này của đạo của Yoga Ấn Độ giáo vào trong các nhà tù để dạy thiền cho các tù nhân. Và họ thấy rằng tù nhân đã chuyển biến rất là tốt. Ác tâm của họ được hóa giải rất nhiều. Khi ra tù họ ít có tái phạm, cố gắng tìm cuộc sống tốt để sống.
[1:05:40]Bên Ấn Độ đã làm được việc này rất thành công. Bên Mỹ hình như cũng có một ít, nhưng Việt Nam mình tuyệt đối chưa. Đây là điều hơi đáng buồn. Hi vọng một ngày nào đó nhà nước cũng như ngành tư pháp sẽ quan tâm đến chuyện này là đem được cái đạo lý nhân quả, đem được phương pháp thiền định vào trong nhà tù thì sẽ đỡ vất vả cho người công an là cứ phải bắt cái người tái phạm mãi. Còn nếu mình dạy được cái luật nhân quả, dạy được thiền định cho tù nhân thì sẽ đỡ vất vả cho cái ngành tư pháp, cho những lực lượng công an. Mình mong cầu ngày đó. Mong cầu nhà nước đến lúc nào đó sẽ cũng áp dụng được như vậy.
[1:06:21]Có cái trường hợp là cái người thích làm từ thiện mà không tin đạo Phật. Quý Phật tử đã gặp chưa? Cái người này mình mà đem đạo Phật đến nói chuyện với họ, họ nói rằng mình không bằng họ, phải không? Vì họ không biết đạo Phật nhưng họ làm việc thiện nhiều hơn mình. Còn mình biết đạo Phật, mình chỉ nói cái miệng chứ chưa làm được nhiều. Đúng không? Vậy làm sao? Thôi thì quay về ráng tu tiếp đi. Gặp mấy người đó chịu thua mình, thua họ, nói làm sao họ nghe. Cho nên thôi thì quay về mình ráng mình tích lũy công hạnh. Khi nào mà mình có cái gì để họ nể đó, thì lúc đó họ mới thấy rằng à, dù họ làm việc từ thiện rất nhiều vẫn thua cái đạo lý gì của đạo Phật.
[1:07:04]Lúc đó mình nói chuyện họ mới nghe. Còn bây giờ mình đến mình nói đạo Phật, họ nói họ mới có bố thí 10 tấn gạo, chưa? Mình bố thí được mấy? Mình nói mình mới bố thí được 5 ký cho bà hàng xóm. Thì nói không ăn thua gì. Cho nên nếu mình không đủ tiền để bố thí thì mình phải có những cái hạnh khác đặc biệt hơn. Vì lòng từ bi, sự nhẫn nhục, sự độ lượng, sự siêng năng giúp đỡ người này người kia bằng công việc, làm bằng công sức để cho họ nể thì họ mới tin đạo Phật. Cho nên trường hợp này hơi khó. Mình cái hạnh về cái điều thiện phải hơn họ mới nói cho họ nghe được. Rồi có trường hợp khi mình đưa băng, đưa sách cho người này,
[1:07:46]người kia nghe rồi gặp họ chống đối thì mình phải biết lý luận để vượt qua. Nên trong trường hợp mà chúng ta đưa băng, đưa sách cho người khác, mình phải nghe trước nha. Chứ đừng xách đi đưa làm phước mà mình không nghe bài nào hết trơn, người ta hỏi bí, không biết đường lý luận giải thích. Tại vì nhiều khi họ nghe chứ họ có chống chứ chưa tin liền, mình phải biết giải thích. Rồi có trường hợp là chúng ta phải giúp bổ sung thêm đạo lý cho những người đã là đệ tử Phật. Đây là trường hợp khác. Là người đó mình biết đã là đệ tử Phật rồi, thuần thành rồi. Là cũng là đệ tử của một vị thầy nào đó rồi.
[1:08:23]Họ cũng có đường lối tu tập rồi. Nói về mà đọa ác đạo thì không lo nữa. Người như vậy không có lo là họ sẽ đọa ác đạo vì họ đã quy y rồi. Có một vị thầy để nương tựa, họ thuần thành, thường đi chùa, thường lễ Phật. Nhưng mà ở đây trong trường hợp ví dụ như mình gặp một cái giáo lý hơi hay hơn một chút, mình muốn giúp họ bổ sung thêm. Ví dụ họ cũng đã học được nhiều giáo lý hay từ vị thầy của họ và bây giờ rồi mình mình muốn là họ bổ sung thêm một vài giáo lý để nâng thêm trình độ. Đó đây là trường hợp như vậy. Thì phải hiểu một điều là không phải ai cũng đầy đủ chánh kiến vững vàng, không phải ai cũng vậy.
[1:09:03]Vị thầy này hay mặt này, vị thầy khác hay mặt khác. Và chúng ta luôn luôn cần có cái trao đổi, bổ sung, chứ không được chủ quan. Vì nếu mình chủ quan thì có lúc mình lúng túng, mình thối tâm hoặc là mình không độ được người khác. Do đó người Phật tử mình phải có cái khiêm tốn. Mình học được vị thầy này có cái gì hay, đừng cho là đã hoàn mãn rồi. Biết phải biết rằng ở một nơi nào đó, một nơi một vị thầy nào khác nữa còn có một cái hay gì khác nữa. Đó là cái cái khiêm tốn mà lòng mình mở ra để sẵn sàng đón nhận, chứ không bao giờ được đóng khung lại. Không bao giờ được đóng khung. Chỉ có cái là mình gặp cái người mà chủ quan,
[1:09:47]kiêu mạn mà tự cho là đủ á, hơi khó độ. Hoặc cái người mà chấp một tông phái nào rồi cũng khó độ. Lúc đó là là mình đưa thêm một cái băng giảng nào hay một cuốn sách nào, thường họ hay từ chối. Tại vì họ nghĩ thầy họ nhất rồi, cái tông họ vậy là hoàn thiện rồi. Hoặc họ học đạo lâu năm rồi là vững rồi thì người như vậy khó độ lắm. Phật cũng chịu thua luôn. Như chúng ta nhớ trong bài kinh Pháp Hoa đó, có 500 người phải bỏ ra pháp hội ra đi, vì 500 người đó chủ quan cho những điều mình đã hiểu từ trước đến giờ đủ rồi. Và nếu nói có giáo lý nào cao hơn nữa thì không tin, bỏ đi. Phật cũng chịu thua luôn.
[1:10:30]Nhớ như vậy, người kiêu mạn thì không ai độ được hết. Chỉ đợi cho cái người đó vì cái kiêu mạn, mắc quả báo, đọa, thất thế, lúc đó họ mới lắng cái bản ngã họ xuống, tới chừng đó mới độ được. Chứ còn đang lúc họ kêu thì thôi chỉ nhìn nhau cười, không nói câu gì cả. Mà muốn độ, ví dụ mình muốn đưa băng, đưa sách cho thành công thì nhiều khi đòi hỏi cái tác giả phải có cái đức rất là lớn. Cái công người đưa là đã cực rồi, đã khéo rồi, khó rồi. Nhưng mà cái người mà thuyết cái băng đó hoặc cái người viết cuốn sách đó, cái đức phải lớn thì cái người đưa băng mới dễ đưa. Chứ cái người mà thuyết pháp hay viết sách mà cái đức kém thì cái
[1:11:22]người đưa băng cũng cực lắm, khó cho thuyết phục người khác. Đây là điều khó. Như có một lần vậy, thì tôi nghe một người Phật tử kể rằng là có một vài người khi nghe băng tôi giảng thì chống đối, nói rằng điều nào đó để công kích. Thì tôi nghe xong thì tôi mới kết luận rằng là vì đức của tôi chưa đủ. Tức là hằng ngày khi tôi quán từ bi, cái quán nó chưa đủ mạnh nên chưa đủ lòng phủ trùm, thương yêu chúng sinh. Cho nên cái đức đó nó không tỏa trong vô hình, nó còn bị sót. Nên đã có một số người nghe băng tôi giảng mà công kích. Nên đó là lỗi tại tôi trước. Đây là cái khó dữ lắm chứ không phải dễ đâu.
[1:12:02]Không phải dễ.
[1:12:06]Trường hợp như là cái băng giảng hay sách giảng có giá trị rồi thì cái khó còn lại là cái người đưa băng, đưa sách, khi mình đưa hóa độ người khác. Mình phải có duyên với cái đối tượng, mình phải nhẫn nhục, chịu đựng, chịu khó rồi mới đưa băng được. Ở đây chúng ta biết rằng đạo Phật hiện nay cần có thêm những quan niệm mới là chúng ta phải từ bỏ cái cố chấp tông phái để tìm đến cái sự chung đồng, hòa hợp. Cái người con Phật, người đệ tử Phật đến với nhau, như tôi nghe có cái câu thơ hay lắm là mỗi người mỗi nước mỗi non, vào trong cửa Phật như con một nhà, phải không? Quý Phật tử nghe câu đó chưa?
[1:12:48]Câu đó rất là hay. Tuy nhiên quên một câu nữa là mỗi người mỗi nước mỗi non mà mỗi tông phái nữa. Vào trong cửa đạo rồi mới như con một nhà. Vì quên cái câu mỗi tông phái nên những người trong đạo Phật nhiều khi còn bị chấp tông phái. Ví dụ chấp mình Bắc tông, không nghiên cứu Nam tông, chấp mình khất sĩ là muốn bảo vệ phát huy tông phái mình cho mạnh hơn tông phái khác. Đó điều là cái sai lầm, làm đạo Phật chia rẽ. Nên thời đại mới điều đó phải từ bỏ. Nên người đệ tử Phật là đi tìm lẽ phải chứ không đi tìm tông phái. Không đi tìm tông phái. Ở đâu phải mình học chứ không chấp tông phái. Đừng nghĩ hồi trước tôi lỡ quy y khất sĩ rồi bây giờ học chỗ khác ngại. Đó sai lầm.
[1:13:33]Lẽ phải là vượt qua mọi tông phái hết.
[1:13:38]Mà điều đáng mừng là thế này là qua thời gian vừa qua thì tôi được lắng nghe ý kiến thì thấy rằng đã có rất nhiều tăng ni có thái độ rất là tốt, luôn luôn sẵn lòng đón nhận lẽ phải mà không cần phân biệt tông phái, không cần phân biệt tác giả. Đã có rất nhiều tăng ni như vậy. Không biết những vị khác thì sao, như riêng tôi vậy thì tôi chưa phải là một người giỏi lắm thì mới giảng đây thôi. Giảng 8, 9 năm mà người biết thì cũng chỉ mới vài năm, mà tuổi đời, tuổi đạo đều còn nhỏ. Nghĩa là những bài giảng của tôi cũng không đặc biệt và cái bản thân tôi cũng không có gì đặc biệt. Vậy mà có nhiều vị thầy cô tuổi lớn hơn tôi,
[1:14:24]tu trước tôi, giỏi hơn tôi mà nghe băng tôi cũng hoan hỷ tán thán. Qua điều đó thì tôi biết rằng đã có rất nhiều tăng ni tốt, không có tự cao, không ngã mạn, khiêm tốn và sẵn sàng đón nhận lẽ phải. Và điều đó tôi rất là mừng. Có nhiều được tăng ni như vậy có nghĩa rằng đạo Phật đang hưng thịnh trở lại, đang phát triển trở lại. Còn nếu lúc nào mà chúng ta nghe có những người tăng ni cứ tiếp tục phân biệt tông phái, chấp tuổi đời, tuổi đạo, vân vân, chấp bằng cấp vân vân thì chúng ta biết đạo Phật đang suy tàn. Nhưng may mắn là không phải như vậy. Đang còn rất nhiều tăng ni tốt. Đó. Thường á, nhiều người tu lâu, lớn tuổi thì khó cải tiến, khó bổ sung.
[1:15:11]Vậy mà nhiều vị hàng thượng tọa, hòa thượng thì tôi chưa nghe, nhưng mà đã có nhiều vị hàng thượng tọa mà vẫn đón nghe được những tư tưởng mới, những tư tưởng mới. Thường những vị đó khó nghe điều mới lắm, vì chấp những cái mình đã học là đúng thôi, ai nói gì thêm không chấp nhận. Vậy mà trong đạo Phật đã có những vị không bảo thủ, dù mình thuộc hàng thượng tọa, dù có những vị đã từng là giảng sư, học qua nhiều trường lớp, vậy mà khi nghe tư tưởng mới lạ, xác thế hợp lý cũng đã hoan hỷ chấp nhận. Đây là những cái phước cho đạo Phật, phước cho đạo Phật. Thì người cư sĩ tại gia cũng vậy, phải bổ sung, phải học hỏi đạo lý suốt đời,
[1:15:53]đừng có cố chấp riêng một bài kinh, một vị thầy, một cái hệ phái nào hết. Đừng có nghĩ là bài kinh A Di Đà rồi thôi, không biết gì nữa, không nên. Đạo Phật còn nhiều bài kinh tuyệt vời lắm, mình phải tìm. Vị thầy mình đúng là hay thiệt á, có một thầy khác không hay bằng nhưng mà mình cũng nên tôn trọng và tham khảo thêm. Đó như vậy, không nên chấp. Chúng ta ngày hôm nay chúng ta nói chuyện, những cái kinh nghiệm mà chia sẻ đạo lý thì chúng ta biết có một cái trở ngại lớn trong việc mà chúng ta đem đạo lý đến với mọi người là hàng rào ngôn ngữ giữa các quốc gia trên thế giới. Nên chúng ta mong rằng đạo Phật phải được phổ cập trên nhiều ngôn ngữ,
[1:16:40]các văn bản hay các băng giảng phải được dịch qua lại giữa nhiều thứ tiếng. Như hiện nay vậy, hơn một tỷ người Trung Quốc, trước kia là theo đạo Phật nha. Ngày nay không biết gì về đạo Phật cả. Ngày nay không biết gì hết. Nên rất là đáng buồn. Ngày xưa Trung Quốc là quê hương của đạo Phật. Khi mà ở bên Ấn Độ, đạo Phật bị đạo Hồi tiêu diệt rồi thì cái quê hương đạo Phật lại là Trung Quốc đó. Nhiều vị vua, nhiều vị cao tăng, nhiều vị thiền sư xuất hiện làm rạng rỡ đạo Phật. Vậy mà ngày hôm nay chỉ còn những cái chùa to để làm du lịch, chứ tiếng thuyết pháp không còn được cất lên nữa. Đó là điều đáng buồn, đáng lo.
[1:17:21]Và Trung Quốc như vậy mà các nước khác cũng vậy, cũng rất nhiều người chưa biết được nhân quả, chưa tin được luân hồi, chưa có ý niệm về sự giác ngộ, giải thoát. Và đối với một thế giới như thế thì tất cả những Phật tử chúng ta đều phải đều phải có bổn phận làm một điều gì đó cho thế giới này biết Phật pháp. Có thể là chúng ta có khả năng lớn, dịch được những cuốn sách, những bài giảng ra các tiếng nước khác. Có thể chúng ta có khả năng nhỏ, chúng ta chỉ lân la qua hàng xóm quanh mình để độ cho họ đi theo Phật pháp. Thì dù bất cứ ai, dù là người có khả năng lớn, dù là người có khả năng nhỏ, đều phải cố gắng làm hết sức
[1:18:03]mình để làm cho đạo Phật được lan tỏa trên cuộc đời này. Hễ chúng ta mắc mở ra, tai lắng nghe mà còn thấy có người nào chưa tin hiểu được Phật pháp thì ngày đó mình phải nguyện lòng tận tụy, siêng năng làm một điều gì đó để cho những người đó đều cũng biết được Phật pháp. Cái chữ biết Phật pháp này không phải là một cái hình thức của đạo Phật, mà Phật pháp có nghĩa là đạo đức, có nghĩa là luật nhân quả, nghiệp báo công bình, có nghĩa là sự bình an của tâm hồn, có nghĩa là trí tuệ giác ngộ. Là những cái điều là những lẽ phải chung mà lương tâm con người đều phải chấp nhận. Chứ đạo Phật không phải là một tổ chức tôn giáo để rồi tranh
[1:18:46]hơn, tranh thua với các đạo khác, không phải như vậy. Mà chỉ vì chúng ta biết con người nếu không tin được nhân quả, họ khó có đạo đức. Con người nếu không biết ngồi thiền thì tâm hồn họ bất an, xao động. Con người mà nếu không có trí tuệ giác ngộ thì mãi mãi chìm trong u tối, si mê và đau khổ. Chính vì cái giá trị của giáo lý đạo Phật chỗ đó mà chúng ta cố gắng cả một đời mình tận tụy siêng năng mà đem Phật pháp giúp cho mọi người tin hiểu. Dù rằng chúng ta còn nhiều bổn phận đối với gia đình, với bản thân. Chúng ta còn phải vất vả đi tìm sinh kế để nuôi sống, nhưng bên cạnh đó, bên cạnh cái bổn phận bắt buộc do nghiệp, chúng ta có thêm cái nguyện bên cạnh là
[1:19:34]làm mọi điều trong mọi lúc, mọi thời, mọi cơ hội để mà đem Phật pháp đến cho người khác.
[1:19:44]Chúng ta cũng chưa có sách viết về đạo Phật nhắm vào các đối tượng Hồi giáo mà viết bằng tiếng Ả Rập, điều đó dường như cũng chưa có, chưa thấy. Sau này chúng ta còn cần rất nhiều như vậy, những kinh sách bằng tiếng Anh, băng giảng bằng tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Đức, tiếng Ả Rập, tiếng Trung Quốc, mình đang còn thiếu điều đó rất là nhiều. Bây giờ năm nay chúng ta cùng nhau lên đây ăn mừng lễ thành đạo. Qua sang năm thì những người nào mà chưa chán thì cũng sẽ lên đây để làm lễ thành đạo nữa. Còn ai chán rồi thì chắc không lên nữa. Có chán chưa? Thôi sáng mai mới biết. Chứ mai chán quá rồi, nằm ngủ trên rừng, trên núi đêm nay lạnh quá rồi.
[1:20:29]Ngủ đêm nay là chúng ta sẽ bị lạnh đó vì chùa không đủ, không đủ mùng, đủ mền đó. Mình sẽ mặc hai ba áo, hai ba quần vô, nằm bò lăng bò lóc ở đâu đó. Rồi để thử thách đạo tâm mình coi sang năm mình có bỏ chùa hay không. Rồi sang năm nếu là chúng ta chưa chán, chúng ta còn chan chứa thì sẽ lên đây một năm nữa. Nhưng mà từ đây cho tới một năm sau, chúng ta phải lập ra một chỉ tiêu. Khi mà quý Phật tử lên đây để ăn mừng lễ thành đạo một lần nữa, hãy tự lập ra chỉ tiêu cho mình là trong một năm mình độ được bao nhiêu người theo đạo Phật. Mấy người? Nói coi. Mấy người? 10 người được không? Được không? Thôi ráng lên 10 người coi.
[1:21:18]Sang năm, sang năm mình kể lại thành tích nha, lên báo cáo thành tích. Sang năm á, khi mỗi lần mình độ được một người đó, mình viết vào trong cái thẻ, ghi tên. Sang năm mình lên đây mình để trước tiền Phật, con cúng dường Phật người 10 người đó. Lên đây khỏi cần cúng đồng nào nữa, lên đây nuôi gạo cho quý Phật tử ăn, khỏi cúng đồng nào. Chỉ đưa 10 cái tên lên đó rồi xong bổn phận năm nay, năm tới tính khác. Làm được không?
[1:21:48]Àm, bây giờ thì thời thuyết pháp vậy là tạm xong. Giờ đến cái thời gì cà? Văn nghệ phải không? Văn nghệ. Chúng ta sẽ nghỉ vài phút. Rồi đến văn nghệ, văn nghệ thì chủ yếu là chúng ta sẽ đọc thơ, ai có cái cảm niệm gì về thành đạo đó, mình sẽ đọc. Thì bây giờ chúng ta sẽ mời quý thầy, quý cô sẽ chà, chật quá ha. Tôi bây giờ thỉnh, nghỉ một chút xíu rồi để sắp bàn ghế cho mời quý thầy, quý cô vào đây hết. Rồi quý Phật tử sẽ bất ngờ, không ngờ rằng trong quý thầy, quý cô ngồi đó sẽ có nhiều người có giọng ca hay.
[1:22:34]Đây là những câu hỏi, một lát nữa giờ tham vấn thì mới trả lời. À sau cái thời văn nghệ về thành đạo thì chúng ta nghỉ chút rồi tới cái thời tham vấn là quý Phật tử ai thắc mắc gì về đạo lý đó, tập trung lại, chúng tôi sẽ giải thích.