[1:05]Hôm nay, cũng trong mùa An cư, rồi thôi trong cái nhân duyên đẹp đẽ thế này ta chia sẻ nhau một bài pháp thoại có cái tựa là: "Tu trong thời hiện đại" nhá. Tu trong thời hiện đại.
[1:23]Cái việc tu hành đó thì nó bắt nguồn từ cái thời xa xưa, của mấy nghìn năm trước, từ cái nhiều cái nguồn gốc tôn giáo khác nhau và từ nhiều vùng khác nhau trên thế giới. Có những cái khu vực mà hình thành nên những tôn giáo rất là lớn. Ví dụ như Ai Cập với những cái kim tự tháp kinh hoàng, để lại một cái dấu ấn lớn cho nhân loại về cái tôn giáo cổ xưa của họ. Và ta đừng nghĩ rằng cái tôn giáo của Ai Cập đã mất dấu ấn, không có đâu. Nó vẫn kéo dài đi trong dân gian đó. Sau này thì nó bị thay thế bởi Hồi giáo, một số tôn giáo khác nhưng nó vẫn còn ở trong dân gian. Rồi cái tư tưởng của Do Thái giáo
[2:10]vậy, thì được cộng đồng Do Thái cho đến ngày hôm nay họ giữ gìn rất là kỹ. Hoặc là cái hệ thống tôn giáo của Trung Hoa gồm có Đạo giáo với tư tưởng của Lão Tử đầy tính triết học cao siêu pha trộn với cái tâm linh bùa chú thần bí và những phương pháp luyện trường sinh. Rồi cái tư tưởng của Khổng giáo là gồm những cái nền lý luận triết học, đạo học, đạo đức cực kỳ thực tế với cuộc đời này. Rồi cái hệ thống tư tưởng của Ấn Độ giáo từ 4, 5 nghìn năm trước kia, khi mà Đức Phật chưa xuất hiện. Rồi bàng bạc trên khắp thế giới này, trong rừng sâu, trên sa mạc, trên non cao có những cái bộ tộc. Mà bộ tộc ở đâu thì họ cũng đều có cái tâm linh của cái bộ tộc của họ.
[3:05]Và ta nhớ một điều, đây là điều rất là lạ. Khi các nhà nhân chủng học, xã hội học họ đi về nơi những cái vùng xa để tìm hiểu về các tộc người ít người, trong rừng trong núi, thì họ đều phát hiện một điều rất giống nhau đó là dù cái bộ tộc đơn sơ cách mấy, họ vẫn có cái quan điểm về tâm linh của họ. Là có một vị thần che chở, hỗ trợ cho họ là dù ít dù nhiều, ở đâu cũng có hết. Và cái khái niệm về tâm linh đó bàng bạc trên khắp thế giới này. Do đó, đôi lúc con người ta đã phản kháng lại thần thánh vì một lý do gì đó ta không biết. Nhưng mà đại đa số loài người cứ tiếp tục say mê, tin tưởng vào cái thế giới thần linh, ha.
[4:02]Và nơi cái thế giới thần linh đó hứa hẹn những điều tốt đẹp mà cái loài người ta không có. Ví dụ như ta nghèo thì thần linh hứa cho ta giàu. Ta xấu, thần linh hứa cho ta đẹp. Mà có ai trực tiếp nghe thần linh hứa hẹn không? Không. Vậy ai trực tiếp hứa với ta? Giáo sĩ. Người mà đứng đầu coi sóc về tâm linh á, họ là những người họ nói rằng họ được thần linh nói họ nghe và họ nói lại với loài người. Nên ta tin thần linh qua trung gian những giáo sĩ, những tu sĩ. Ví dụ như, như thầy đây vậy, quý thầy quý cô đây cũng vậy, cũng là những tu sĩ, những giáo sĩ đứng trung gian giữa con người với với Phật.
[4:49]Luôn luôn có cái lớp trung gian. Mà lớp trung gian này, nếu mà bây giờ mà ta nói theo cái danh từ hiện đại tức là một cái nghề chuyên môn. Ví dụ bây giờ thầy đi dạy học, thầy dạy không được tại thầy không biết dạy học. Nếu mà nói thầy làm kỹ sư, thầy không biết kỹ sư. Nói thầy làm bác sĩ, thầy chẳng biết chữa bệnh cho ai hết. Mà bây giờ kêu thầy đi tu cái tự nhiên thầy làm được rồi nha. Tự nhiên thầy nói làm được. Nó thành ra một cái nghề chuyên môn. Nhưng mà quan trọng thế này, nơi cái chuyên môn về tâm linh này đó, thứ nhất thầy thật hay thầy dối? Phải không ạ? Nếu thầy dối là thầy vẽ vời đủ thứ chuyện. Thầy nói:
[5:27]"À, Phật đã cho thầy cái này, Phật ban thầy cái kia. Bây giờ nghe lời thầy, thầy dẫn dắt mọi người thì được Phật tin." Thì thầy là người nói dối, thầy lợi dụng cái danh nghĩa của Phật để trục lợi, lấy niềm tin của người khác. Còn nếu ta may mắn có được những người tu sĩ tốt, tức là họ thật lòng, họ chân tu, họ đi tìm lỗi, họ sửa lỗi họ và họ cũng cố gắng để tìm được cái cái đạo lý của thần linh mà đem lại lợi ích cho con người, thì như vậy ta may mắn. Ta may mắn là có cái lớp người tu sĩ, cái lớp người giáo sĩ mà đứng trung gian thế, họ đóng góp thêm được cái điều thiện cho cuộc đời này. Họ không gây ra cái mê tín, không giả dối,
[6:12]không trục lợi, thì đây là điều may mắn của của chúng sinh. Và và vì sao con người ta lại gắn bó với tu sĩ? Bởi vì ai cũng muốn tu tập về tâm linh. Cái thế giới vật lý này coi vậy chớ đến lúc nào đó nó đứng lại. Đến lúc nào đó nó có cái giới hạn cuối cùng. Ngay cả cái người mà giàu nhất đi, đến lúc nào đó tiền bạc không làm họ vui nữa. Rồi ví dụ cái người mà đào hoa đi, thích vợ nọ con kia, đến lúc nào đó nó cũng không làm cho họ vui nữa, hết rồi. Hoặc là có người mà nói là quyền uy tuyệt đỉnh, đến lúc nào đó cũng cảm thấy dừng lại, không còn thỏa mãn với những điều trên thế gian này nữa. Và lúc đó con người ta muốn đi tìm một cái gì đó vượt khỏi những giới hạn đó.
[7:02]Mà cái điều vượt khỏi những giới hạn đó chính là gì? Là? Tâm linh. Tâm linh. Giống như có một lần gặp một cái anh, anh tập võ Vịnh Xuân. Mà Vịnh Xuân trong miền Nam nó cũng hơi khác với miền Bắc một chút. Được một ông chú ruột dạy suốt 9, 10 năm võ Vịnh Xuân. Và được ông chú chân truyền gì đó không biết, thì cũng gần như là đạt được là cao đệ của ông chú của mình, là ông thầy của mình. Rồi khi gặp Phật pháp, gặp thầy thì anh mới nói thế này, anh nói: "Con tập mãi mà con thấy nó đã đến cái giới hạn cuối cùng của võ thuật và không thỏa mãn. Nếu chỉ là như vậy, nếu chỉ là những đòn thế mềm mại, uốn nắn, đoán đòn, niêm thủ rồi như vậy hết, thì hết rồi.
[7:47]Hết rồi, con cũng thấy không đi đâu xa nữa." Thì thầy mới nói: "Thôi bây giờ theo đạo Phật tu thiền coi nó có gợi mở ra hay không." Thế là từ đó anh theo Phật pháp, anh ngồi thiền, anh tập cái những cái khí công dưỡng sinh, học về đạo lý vô ngã, vân vân. Cái đến khi mà quay trở lại gặp cái ông chú, tức là ông thầy dạy mình đó, thì ảnh đánh võ xuất chiêu, bỗng nhiên cái chiêu ảnh nó biến hóa, nó linh hoạt kỳ lạ. Ông chú ngạc nhiên, ông chú nói: "Ờ, cháu tập đúng rồi đó, tiến bộ rồi đó, giữ vậy mà đi tiếp." Thì anh mới thấy rằng là Phật pháp đã mở cho anh một con đường tiến lên thêm một chút nữa trong cái võ thuật của anh. Thì đây là nói về võ thuật thôi.
[8:24]Và mọi điều trong cuộc sống này cũng vậy. Ta đi mãi trên cái cuộc đời này, trên cái đường đời này dù có khi vui, có khi khổ, có khi giàu sang, có khi nghèo hèn, nhưng lúc nào đó rồi nó đứng lại, nó có cái giới hạn cuối cùng không làm ta thỏa mãn. Mà những người càng có trí tuệ chừng nào thì càng khát khao vượt khỏi cái giới hạn đó. Những người mà ít trí tuệ thì họ thôi chấp nhận. Chấp nhận không? Nghĩ: "Ờ, đời sống vợ chồng khổ quá nhưng mà thôi lỡ lấy chồng lấy vợ thì thôi ráng chịu cho tới chết, rồi tới già con mình nuôi mình rồi chết, vô hòm, xong không nghĩ ngợi gì nữa." Hoặc là cái người mà nói:
[9:04]"Ờ, thôi đời tôi vậy được rồi." Thì những người đó là cái trí tuệ ta ở chừng mực nào đó. Nhưng mà những người mà có trí tuệ thật sự á, cao á, họ cứ bứt phá, day dứt và đi tìm một cái gì nó vượt khỏi cái điều tầm thường của cuộc đời này. Và cuối cùng họ hướng về tâm linh, đời sống tâm linh, không còn cái gì khác nữa. Mà những người đó ở đâu? Những người mà day dứt, bứt phá, đi tìm một cái gì vượt khỏi giới hạn của đời sống tầm thường này, những người đó đang ở đâu? Đang ở đâu? Đang ở chùa Tương Mai đây chứ đâu.
[9:46]Vì nếu họ không ray rứt, họ không ở đây. Trời nóng thế này ở nhà máy lạnh sướng hơn nhiều, phải không ạ? Hưởng thụ đời sống vật chất sướng hơn. Đi chơi vào đó, vào những siêu thị có máy lạnh họ vui vẻ, không về đây chịu cái nóng như thế này để mà thấy Phật, thấy Pháp, thấy Tăng như thế này. Cho nên những người mà ray rứt với cái sự tầm thường, giới hạn của cuộc sống con người, muốn bứt phá đi tìm cái gì vượt khỏi đang kéo về đây cả rồi nha. Giờ này ta nói chuyện với những người đó, những người bứt phá điều đó. Và cái mà để muốn vượt khỏi cái đời sống tầm thường, kết nối được với đời sống tâm linh,
[10:25]với thần thánh, với Phật, ta gọi là, ta gọi là tu. Ta gọi là tu. Nhưng mà cái khái niệm tu đó thì nó mênh mông, từ xưa tới nay nó có nhiều cái thay đổi. Có những cái ý nghĩa về sự tu hành ngày xưa làm sao, bây giờ vẫn như vậy, không khác. Nhưng có những khái niệm về sự tu hành thì ngày xưa khác, bây giờ khác rồi. Nên hôm nay ta nói với nhau chút xíu giữa cái tu của ngày xưa và cái tu của ngày nay khác thế nào để ta biết mà ta không lẫn. Ta không lẫn để làm chi? Để giữa cái đời sống xô bồ thế này, đông đúc nè, chen chúc thế này, vật chất thế này, ta giữ được cái bản sắc tu hành từ ngàn xưa không để mất.
[11:12]Nhưng mà cũng không chống lại cái thời hiện đại. Không có nghĩa là nói à tôi tu theo cái của cái tâm linh mấy nghìn năm trước nên tôi tôi ghét cái thời đại này, không có. Ta vẫn sống phù hợp, hòa hợp với cái thời đại này mà vẫn giữ được cái bản lĩnh tu hành của các bậc Thánh từ mấy nghìn năm trước. Đó là điều mà ta ta nói với nhau hôm nay. Bây giờ ta định nghĩa những cái căn bản. Tu nghĩa là gì? Thì ta định nghĩa với nhau gồm bốn điều. Lát thầy hỏi lại à. Ai quên bắt quỳ nhang à nha. Thứ nhất là sửa tâm mình. Thời nào cũng vậy, đúng không ạ? Hồi xưa tu cũng là gì? Phải sửa tâm mình cho tốt lên.
[11:53]Thấy từ xấu thành tốt. Thời nay tu là gì? Cũng sửa tâm mình cho tốt lên. Cái định nghĩa này không bao giờ sai nha, từ ngàn xưa tới ngàn sau như vậy. Nhớ nha, lát thầy hỏi lại á. Cái thứ hai là tu nghĩa là gì? Là sống đời đơn giản lại, bớt lệ thuộc vào những điều kiện của cuộc sống vật chất. Đúng không ạ? Thời nào cũng vậy á. Bây giờ ví dụ, ví dụ như cái thời đại của ta ai cũng phải giàu, ai cũng phải có ít nhất chiếc xe máy. Thời xưa, cái người mà không có xe gì cả, đi bộ là điều hết sức bình thường. Nhưng ngày nay một người mà hỏi ra không có cái xe gì hết, chỉ đi bộ, hỏi: "Anh đi xe gì không? Anh có chiếc xe gì không?" - "Không."
[12:39]Họ nhìn mình ngạc nhiên như là ở đâu tới, phải không? Nhưng hồi xưa đó là bình thường. Và ngày nay ví dụ bây giờ hồi đó cách đây chừng 10 năm mà ai có chiếc xe ô tô thì mình thấy là hơi hơi khá khá trọng thị. Bây giờ hỏi mua chiếc xe ô tô là sao, bắt đầu bình thường rồi, phải không ạ? Nhưng mà cái điều hiểu như thế này: trong cái thời đại mà cái vật chất nhiều như thế này thì cái ý nghĩa của sự tu hành vẫn buộc ta phải sống đơn giản, bớt lệ thuộc vào những điều ta có. Ví dụ như hoàn cảnh cho ta mười chiếc xe ô tô, ví dụ hoàn cảnh vậy, nhưng trong tâm ta vẫn không nghĩ rằng ta phải lệ thuộc vào mười chiếc xe này.
[13:21]Nghĩa là vẫn cố gắng không phải là cứ phải lên xe xuống ngựa, hễ bước ra ngoài đầu ngõ phải đi xe máy, không có. Cứ cố gắng sống đời sống đơn giản, càng đơn giản càng càng tốt, như vậy. Đó là lý do như hôm nay ta đến chùa ta nghe pháp vậy, thầy nhìn thấy nhiều người ăn mặc rất là đơn giản. Mà thầy biết là nhiều người cũng giàu có lắm á, điệu đà lắm chứ không phải, thời trang, model lắm á. Nhưng mà khi bước vào chùa, thầy nhìn thấy mặc đồ đơn giản và thầy hiểu rằng những người này hiểu được tu là gì. Họ không cần phải bày tỏ, không cần phải khoe đẹp, không cần phải thời trang, model gì cả. Cứ đến chùa rồi, cứ như mọi người.
[14:00]Dù nhà mình rất giàu nhưng đến chùa vẫn sống hòa đồng, đơn giản như mọi người. Và vậy người này đúng là người biết tu. Tại vì tu tức là gì? Sống đời đơn giản. Vì đời sống đơn giản thì tâm hồn mới mới đơn giản được nha. Thầy hỏi lại: Thứ nhất, tu nghĩa là gì? Sửa tâm mình, giỏi. Thứ hai? Sống đời đơn giản, rồi, vậy thuộc rồi. Vì cái thứ ba. Người tu là người làm việc thiện hay làm việc ác? Rồi vậy. Vì vậy, cái định nghĩa thứ ba, tu nghĩa là gì? Thường hay làm nhiều việc thiện, phải không ạ? Thường hay làm, không có làm việc ác à, và đây gọi là giới cấm nha. Không làm điều ác, tức là giới cấm, mà không phải không làm điều ác là
[14:46]đủ mà phải làm nhiều điều, nhiều điều thiện suốt cuộc đời của mình. Giúp ai được là giúp, giúp con vật nào được là giúp, giúp điều gì được đối với dân, với làng, với nước, quốc gia, nhân loại, giúp gì được là giúp, gọi là làm làm điều thiện. Do đó, trên cái ý nghĩa này, người tu là những người siêng hay lười? Coi vậy rất là siêng. Những người lười coi vậy tu sai. Cái người nói tu rồi thấy không làm gì, im ỉm đóng cửa hoài chả tiếp xúc với ai, coi chừng người đó tu sai. Tại vì cái người mà biết tu thật sự rồi, lúc nào cũng sẵn sàng yêu thích cái việc giúp đời, giúp người, làm những điều thiện. Đó là cái thứ ba. Cái thứ tư: Tu là gì?
[15:27]Là tịnh hóa nội tâm mình, làm cho tâm mình trở nên yên tĩnh, lặng lẽ, thanh tịnh, nhiếp được vào trong trong định. Cái đỉnh cao, rất cao thì chưa gọi là đỉnh, nhưng mà một trạng thái rất cao của người tu là tâm phải đạt được gì? Định lực, dứt bặt suy nghĩ, đó là cái trạng thái rất cao. Rất cao thôi chưa phải đỉnh cao, tại vì đỉnh cao phải là cái định chứng được Thánh quả và đạt được vô ngã hoàn toàn của A-la-hán, tức là tột cùng của cái định cho đến mức vượt khỏi tâm thức, vượt khỏi bản ngã để đạt được cái vô ngã thì đó mới là thực sự là đỉnh cao của trạng thái tu hành. Nhưng ở đây ta chưa đạt được tới mức độ đó,
[16:13]ở mức độ thấp hơn, ta vẫn phải hướng về sự tịnh hóa nội tâm nha, giữ tâm thanh tịnh, rất ít suy nghĩ, dứt bặt suy nghĩ, lặng lẽ, hư vô, đó là đúng. Giờ thầy hỏi lại, bốn cái. Một, nghĩa tu nghĩa là gì? Giỏi, được một điểm rồi đó. Hai? Sống đời đơn giản, giỏi. Ba?
[16:42]Nhiều người, nhiều người tới đây bắt đầu quên rồi đó nha. Đúng vậy, làm nhiều việc thiện. Thứ tư? Tịnh hóa nội tâm. Bốn ý nghĩa này nếu ta suy luận ra thì là bốn năm chưa hết, nhưng mà hôm nay ta chỉ liệt kê bốn điều đơn giản để định hướng thôi nha. Cái thời đại ngày hôm nay ta gồm có những điều gì? Bây giờ ta phân tích coi cái thời đại ngày hôm nay so với người xưa ta có những điều gì, những tính chất gì của cái gọi là thời đại hôm nay mà có thể ảnh hưởng vào việc tu hành của ta? Chưa biết ảnh hưởng tốt hay ảnh hưởng xấu nhưng có ảnh hưởng. Thứ nhất là kỹ thuật cao hơn. Phải không? Kỹ thuật cao hơn.
[17:26]Ví dụ ta có thể ngồi đằng sau không cần nhìn đã xem được màn hình rồi, và thầy không cần phải nói to, cái hệ thống máy móc này đã hỗ trợ cho thầy nói mọi người. Và thậm chí có những nơi người ta thuyết pháp nói một nơi về cả thế giới vẫn đang xem, người ta chiếu trực tiếp đưa lên mạng đưa lên luôn là ngay lúc ngay lúc đó mọi người vẫn được theo dõi bài giảng luôn, thì đây là kỹ thuật cao. Rồi hoặc là nóng quá ta có những cái quạt gió, ánh sáng đồ hỗ trợ mọi thứ như vậy, vân vân gọi là kỹ thuật cao. Cái thứ hai là cái ngày hôm nay đời sống ta tiện nghi hơn, phải không ạ? Tiện nghi hơn. Nhiều thứ trong cuộc sống, hồi xưa ăn cơm mà đi muốn nấu được
[18:08]cái nồi cơm là phải ngồi mà thổi lửa phù phù phù đó, không nó tắt lửa vì đốt bằng đun bằng rơm đó mà, phải không ạ? Ngày nay bây giờ không còn cái từ là nấu cơm, đun cơm nữa, thổi lửa, mà cái từ gì? Cắm cơm. Cắm cạch vô, đi mất tiêu luôn, không cần biết trời trăng, không cần canh, không ngó gì hết, điện xử lý giùm mình, phải không ạ? Những cái tiện nghi như vậy. Và cái tiện nghi như vậy có tốt cho người tu không? Cũng tốt, thì cứ ngồi thiền đi, chừng nào nó chín thì chín, rồi ngồi thiền xong xuống ăn, phải không ạ? Ta tụng kinh xong xuống ăn, không phải lo. Còn ngày xưa mà như vậy là lên tụng mấy keng keng keng bài kệ,
[18:42]bọt xuống chạy xuống thổi lửa một cái rồi chạy lên tung keng keng nữa thì cũng rất là bất tiện, đại khái là như vậy, đời nó tiện hơn. Cái yếu tố thứ ba của cái thời nay là ta giao tiếp với nhau dễ dàng hơn ngày xưa. Hồi ngày xưa muốn gặp nhau, ta phải vượt một khoảng không gian nào đó, đi bộ, đi xe, đi đò vất vả. Ngày hôm nay thì sao? Nhấc điện thoại lên nói, bật video điện thoại vừa nói vừa nhìn nhau luôn, phải không ạ? Lên mạng chat chit đủ thứ trò hết trơn, nên bây giờ ta không bao giờ nghe được những cái bài nhạc, bài thơ "Anh nhớ em như là trời nhớ đất, như gió nhớ mây" nữa, không nhớ nữa.
[19:23]Hễ như mới hơi gần gần nghĩ tới bấm điện thoại gọi: "Anh đang làm gì đấy? Anh ở với con nào đấy?" vân vân, cái là xong chuyện rồi. Thế là hết nhớ hết thương. Ông kia ổng đang nhớ mình, tự nhiên mình mắng một câu ổng cũng hết nhớ nổi, hết thương nổi. Con người ta giao tiếp với nhau dễ dàng nên có những cái tình cảm đẹp của con người lần lần nó cũng xa vắng, nó cũng xa cách, nó không hiện diện trong trong thơ, trong văn, trong nghệ thuật nữa. Ta sẽ thấy một lát ta còn mất nhiều thứ nữa, ta mất nhiều thứ nữa cái việc giao tiếp dễ dàng. Thứ tư là giao thông tiện lợi. Ngày xưa khó có một cái pháp hội nào được bao nhiêu đây con người vì đi đến khó quá.
[20:01]Nhưng bây giờ thì dù tắc đường ta vẫn tới được pháp hội này. Thì ta chỉ nói bốn điều đó thôi, chứ còn nhiều lắm. Nhưng mà thôi tạm thời cái cái thời đại ngày hôm nay cho ta ít nhất bốn yếu tố nó hơi khác hơn ngày xưa: một là kỹ thuật cao, hai là tiện nghi về đời sống hơn, ba là giao tiếp với nhau dễ dàng hơn, và thứ tư là giao thông tới lui tiện lợi hơn. Và trong cái thời đại nó như vậy á thì có cái thế này: ai muốn làm điều ác sẽ dễ làm điều ác hơn, và ai muốn làm điều thiện sẽ làm được nhiều điều thiện hơn. Do đó, hễ gây tội, tội nặng hơn ngày xưa, và nếu làm điều thiện thì thiện lớn hơn điều xưa rất nhiều.
[20:44]Do đó, ta sẽ thấy là bỗng nhiên địa ngục rất nhiều chúng sinh đọa vào, và cõi trời cũng rất đông chư thiên lên đó. Vì sao vậy? Vì một điều thiện dễ được phát huy, truyền bá, kêu gọi, rủ rê. Và điều ác cũng vậy, lây lan rất nhanh trong cái hệ thống phương tiện thông tin lên mạng đồ như như vậy. Nó ví dụ như có cái câu lạc bộ vậy. Mấy người này họ không có tiền. Họ chỉ lên mạng họ kêu gọi thôi. Họ nói bây giờ họ muốn làm xây cái nhà tình thương cho những người nghèo, những mái ấm tình thương và họ dựa vào một cái đơn vị là một cái cái hội Chữ Thập Đỏ của nhà nước ở một đơn vị nào đó. Họ đứng lên trên mạng họ kêu.
[21:29]Và nếu đủ cứ đủ 70 70 triệu thì họ xây một cái nhà tình thương cho một người nào đó ở cái vùng nào đó và họ làm mọi việc rất công khai. Chi phí rõ ràng, minh bạch. Họ không lấy bất cứ cái thù lao nào trong đó. Nhà xây xong ai là biên bản đâu đó là minh bạch. Thế là mọi người thấy như vậy cái góp tiền vào. Rồi họ đến họ phỏng vấn thầy, họ nói: "Thầy có ý kiến gì về việc tụi con làm?" Thầy nói: "Tốt vô cùng." Và thầy kêu gọi những người nào mà không có nhà thì lại chính là những người đầu tiên phải góp tiền vào việc xây nhà tình thương cho người khác. Ví dụ mình là công nhân đang ở thuê, sinh viên đang trọ học thì có đồng nào cứ bỏ vào.
[22:11]500.000, 200.000 cứ bỏ vào cho thầy. Nói: "Chi vậy?" Sau này mình mới có nhà. Mình lo cho người ta trước chứ không phải nói: "Đợi khi nào con có nhà rồi thì con mới bắt đầu lo có nhà cho người khác." Không. Cái luật nhân quả của đạo Phật nó ngược lại. Chính khi mình không có mà mình lo cho người khác mình mới sẽ có. Và có cái may mắn là trong cái môi trường mà làm việc thiện mà kiểu trên trên mạng như vậy, công khai như vậy ta không đợi ta phải đủ 70 triệu ta mới xây cái nhà tình thương. Ta 100.000, 200.000 ta cũng góp vào công đức đó được. Và như vậy cái điều thiện nó sao? Nó lan ra rất là mạnh, rất là nhanh,
[22:43]rất là dễ dàng cho mọi người, ai cũng góp tay làm thiện hết. Mà nếu không có cái môi trường đó, nhiều khi mình có 100.000 mình sàng qua sàng lại mình vô chơi game cái mất tiêu hết 100.000. Còn bây giờ có cái môi trường đó cái 100.000 đó mình gửi vào đó để góp vào một cái nhà tình thương cho ai đó, nó cũng gieo nhân cho ta, sau này mình có nhà cửa đàng hoàng, ít thôi nhưng mà cái phúc nó đã gieo được. Cho nên là trong cái thời đại mà khi một người mà muốn làm điều thiện tự nhiên cũng là rất dễ làm, điều thiện nó dễ lây lan với nhau hơn. Và ví dụ như các thanh niên, các Phật tử muốn tu tập, ta cứ lên mạng lên Facebook kết nối với nhau cũng rất là rất là dễ.
[23:19]Tức là khi điều tốt mà đã được đưa lên rồi thì nhân đi rất là rất là lẹ, rất là rộng. Đây là cái lợi. Nhưng mà khi một điều ác mà đưa lên rồi nó lan đi rồi, không kềm chế nổi. Ví dụ ví dụ như hiện nay là có hai cái điều ác nhất: Một là khơi gợi về cái tình dục dễ dãi, lây lan những người tò mò họ cứ vào mạng, dễ kiếm vô cùng và làm họ loạn tâm lên hết. Lát nữa ta sẽ trở lại vấn đề này. Cái thứ hai là những tư tưởng mà cực đoan bạo lực mà truyền lên mạng rồi nó lan đi cũng rất là lẹ và kích động cái tâm hồn của con người ta vốn đã có cái mầm mống của sự sân si hận thù bây giờ được cái ai đó kích động tư tưởng bạo lực cực đoan
[24:05]thế là nổi lên ầm ầm đi, nên điều ác cũng sẽ lây lan rất là nhanh. Cho nên trong cái thời đại này, ta phải cẩn thận với những điều ác và điều thiện là vậy. Vì tiếp tay cho nó một cái là nó lan đi ầm ầm, tội mình nhân lên gấp vạn lần. Còn gặp điều thiện cũng vậy, ta tiếp tay cho điều thiện một cái là điều thiện cũng lây lan gấp vạn lần và phước ta lên bội lần. Nên nhờ cái kỹ thuật của thời đại mới mà phúc hay tội của một con người cũng dễ nhân lên bội lần. Nên vì vậy, ta hết sức là cẩn thận. Ta hết sức là cẩn thận, sơ sẩy một cái thành phúc rất lớn hay tội rất là rất là lớn mà ta không hề kiểm soát được.
[24:46]Cũng giống như cái chuyện giống chuyện trong Pháp Cú có cái câu chuyện vậy. Là hai cô đó là bạn với nhau. Rồi một cô đi tu. Cô đi tu cái cô chứng Tu-đà-hoàn. Mà cái người chứng Tu-đà-hoàn rồi thì nhìn giống như mình chứ chả có gì khác biệt, nhìn không biết. Tuy họ là thánh rồi nhưng mà nhìn khó biết lắm. Thì cô này mới về thăm lại cái người bạn của mình, thì người bạn kia cũng là người giàu có. Thì lúc đi vào cửa thăm thì cô này cô đang trang điểm, cô đang chải lược, cô đang trang điểm này kia nọ. Thì lúc đó cũng mới đang trang điểm thì cô cần lấy cái lược hay cái khăn thì cô quay sang thì cái người
[25:23]làm giúp việc đi đâu vắng, quay lại thấy cô bạn mình thôi, cô bạn mình là một tỳ-kheo-ni bước vào, thì cô mới kêu: "Chị chị, lấy giùm em cái khăn." Cổ không đang ngồi không tiện, lấy giùm cái khăn. Trong tích tắc cái câu nói đó thôi mà thành tội phúc muôn trùng. Lý do tại sao? Tại cô sai nhầm một vị Tu-đà-hoàn.
[25:46]Thì cái cô mà Tu-đà-hoàn cô thấy nhân quả liền. Cô nói nếu mà cô sợ cô kia có tội, cô không lấy thì cô kia sẽ sân, giận. Giận nói: "Tao bạn bè với nhau nhờ với tay lấy có cái khăn mà cũng làm chảnh người tu gì đâu mà kênh kiệu quá." Trong lòng cô cứ mắng, tự mắng cái người bạn mình thì cô xuống địa ngục luôn. Nhưng mà nếu bây giờ để cô kia đừng có sân, cô lấy giùm cái khăn, cái lược cô đưa thì cô làm một công việc của một người hầu và cô kia hai ba mươi kiếp chỉ đi làm hầu người ta thôi. Cái nhân quả như vậy. Cứ làm ô-sin thôi, bị vì lỡ sai nhầm một bậc Tu-đà-hoàn. Trên đời này có không? Nhiều lắm. Ta nhìn thấy những người rất sang,
[26:31]rất đẹp nhưng chỉ đi bưng bê phục vụ người khác thôi. Bởi vì ngày xưa có khi họ lỡ lời, họ sai nhầm một bậc Tu-đà-hoàn. Mà không biết lỗi và cái nghiệp ô-sin này phải trải qua mấy chục kiếp chưa hết, chưa đền tội xong. Thì cũng vậy, trong cái thời đại này với cái kỹ thuật này ta nói lỡ một lời nó lên một mạng một cái rồi có khi ta đọa trăm kiếp chưa lấy lại được cái lời nói đó. Mà nếu ta nói đúng một lời, nó lan đi rồi thì phúc ta lên cõi trời ở mấy trăm nghìn năm ta cũng chẳng biết tại sao. Một lời một thôi, cái phước tội rất là rất là lớn nha. Giống như cái chuyện mà có một ông già chồn, ổng là một vị cao tăng nói một lời là mọi người đều nghe.
[27:15]Thấy có người đến hỏi ổng một câu: "Cái người mà tu hành chứng đạo rồi còn bị nhân quả chi phối không?" Ổng nói: "Không." 500 kiếp đọa làm chồn liền. Tại vì cái câu nói ổng nhiều người nghe quá, người ta bị ảnh hưởng. Chứ nếu lúc đó ổng nói đúng câu, ổng đắc đạo luôn. Do đó, trong cái thời đại này với thời đại hiện đại kỹ thuật cao này cái điều thiện hay điều ác nó dễ lây lan nhanh quá, ta cẩn thận cái miệng của mình. Cẩn thận cái quan điểm tu hành của mình. Đừng bao giờ vội vàng bênh vực cái điều gì rất đúng hay rất sai vì ta lỡ sẩy một cái rồi lấy lại không kịp. Cho nên trước khi mà ta bảo vệ một đạo lý đúng cũng
[27:57]phải hết sức là cẩn thận, cân nhắc, tu tập. Mà nhớ một điều, có những cái giáo lý nó đúng cho ta 10 năm đầu, sau đó nó mới bắt đầu bộc lộ cái hậu quả tệ hại, sai lầm. Nên nhiều người vậy, tham gia một cái pháp môn tu hành 1 năm nói: "Ồ, pháp này hay quá." Thầy nói: "Chết." Cứ đi, 10 năm sau bắt đầu mới đổ nợ, bắt đầu mới là tai họa xảy ra, bắt đầu mới điên loạn. Khiếp như vậy. Mà sao? Mình trong suốt 9 năm qua mình đã ca ngợi tưng bừng hết. Và biết bao nhiêu chúng sinh cũng vì cái sự ca ngợi của mình cũng đi nhầm đường như mình luôn. Giống như vậy, giống như có nghe người đó họ truyền bá cái pháp môn ăn, ăn một loại gạo gì đó chữa bệnh.
[28:41]Thế là họ xúm nhau ăn, ăn rồi họ lên họ nói lên quay phim truyền đi tùm lum là: "Tôi ăn được gạo này tôi khỏe mạnh." Và biết bao nhiêu người bắt chước. Sau khi lên đài quay phim truyền đi xong, cái người đó về đổ bệnh sụp luôn và chết, xém chết luôn. Thì cái phần sau này không ai nói nữa, còn cái sai trước đó đã được truyền đi, băng đĩa truyền đi hết rồi. Nên ta thấy có những điều đúng như đúng mười mươi, đúng như chắc lắm rồi, vậy chứ 10 năm sau nó mới bắt đầu bộc lộ cái sai lầm của nó. Nên ta hết sức cẩn thận là vậy. Trong cái thời đại ngày hôm nay, đừng nhẹ dạ, đừng dễ tin. Những người mà càng nói hay chừng nào ta càng cẩn thận người đó chừng đấy.
[29:19]Nhất là ai? Nhất là nhất là cái người này. Thấy
[29:27]thấy thầy nói lanh lanh vậy thì thầy mới chính là đối tượng mà đáng ngờ nhất trên đời này. Người mà phải ráng mà truy nã thấy đáng ngờ nhất trên đời này, đừng có tin vội. Ai nói càng hay ta càng phải xét lại. Vì cái chân lý nó không nằm trong lời nói, mà cái chân lý nó nằm nơi sự thực hành của chính ta. Mà sự thực hành đó nó không phải trong 1 năm hay 3 năm, 5 năm, phải qua khỏi 10 năm. Cứ từng ngày từng ngày ta tiến đạo dần dần, đạo đức ta tăng trưởng dần dần, hạnh phúc đến với ta lần lần. Ta sống đúng rồi, những người chung quanh ta đều được lợi ích, được an vui, được hạnh phúc mà cái kết quả nó phải trên 10 năm
[30:04]thì cái chân lý này mới tương đối là được khẳng định. Còn một cái đạo tràng nào đó mọc lên, pháp môn nào đó được tuyên dương vân vân, ta phải hết sức cẩn thận nha, đừng vội vàng. Vì sẩy một lời ta không hiểu tại sao mình xuống địa ngục. Ta không hiểu tại sao. Ví dụ khi ta chết tự nhiên ta xuống địa ngục. Ta mới lạy Diêm Vương nói: "Lạy ngài, con ở trên trần gian con tu dữ lắm. Mà sao nói tu thì được lên trời về Phật mà sao bây giờ con xuống địa ngục?" Nói: "Bị ngươi có một cái lỗi là ngươi mê mạng quá." Nói: "Con mê mạng nhưng mà đâu có lỗi gì đâu?" Không phải, ngươi mê mạng thì không có lỗi nhưng mà ngươi
[30:40]nói một điều sai rớt lên trên mạng rồi. Và tính lên cái số người mà đã vào để xem cái lời của ngươi nói và họ bấm like, họ comment status gì đó rồi lên được mấy chục ngàn con người, mấy trăm ngàn con người và cái tội này đủ ngươi ở đây nghìn năm." Vì cái mạng. Cho nên ai lên bấm like, liếc gì đó coi chừng á nha, xuống theo địa ngục cả đám. Có ai vô mạng bấm like không? Lắc lắc lắc. Coi chừng. Phải cẩn thận như vậy. Bây giờ ta sẽ phân tích là những điều mà thời hiện đại gây trở ngại cho sự tu hành, cũng như những điều mà của thời hiện đại hỗ trợ cho sự tu hành và cuối cùng là ta tu trong cái thời hiện
[31:21]đại, ta giữ điều gì và cẩn thận với điều gì nha. Bây giờ những điều mà thời hiện đại gây trở ngại cho sự tu hành, nhất là ta mất dần cái sự yên tĩnh. Phải không ạ? Trong cái thời đại này ta mất dần cái sự yên tĩnh. Người thì đông, nhà thì sát, ti vi hàng xóm thì kêu ầm xèo, máy móc của các công trường, điện thoại, nhà xưởng, xe cộ, đủ thứ xung quanh ta đầy tiếng động. Và cái tiếng động đó đánh vô não ta. Nó kích hoạt não ta. Nhớ như vậy, âm thanh nào cũng kích hoạt vào não hết. Và nó kích hoạt thành cái gì thì đó là tùy loại âm thanh, nhưng luôn luôn kích hoạt vào não ta. Ví dụ như nói như Thầy có ông bố,
[32:12]bố ruột của Thầy, ông cũng xuất gia rất là lâu rồi. Giờ ổng già yếu thì ổng không thích ở thất thì Thầy đưa ổng về ở trên đây. Mà cái cốc ông ở, cái thất ông ở thì nó gần ngay chỗ mà Thầy đang làm cái công trường để đang làm cái mái che phía trước chùa. Cắt sắt, cưa, khoan, hàn, đục đủ thứ, ồn. Mà Thầy thấy ông vẫn khỏe, nhưng đâu có ngờ là nó vẫn kích hoạt não ông. Cho đến ngày ông phát tai biến luôn. Thầy mới phát hiện ra là ông chịu đựng cái tiếng công trường lâu quá, nên lật đật sau đó dời ổng vào trong cái phòng xa cách âm để ổng bớt nghe thì ổng hơi bớt. Nhưng mà nó mấy tháng trời nó kích hoạt cái não, nó làm tai biến.
[32:51]Bây giờ cũng rất khó phục hồi. Bây giờ ổng rất dễ nhớm nhớm cái bị tai biến trở lại. Và Thầy rất là hối hận. Rất hối hận là bởi vì đã để cho ổng chịu đựng cái tiếng ồn nó kéo dài, nó kích hoạt não ta. Cho nên những cái công trường mà ầm ầm xe cộ đi vậy, sự thật đều đánh vào não ta hết. Mà cái kích hoạt đó đó nó làm căng thẳng vô cớ, trong khi ta muốn cái gì? Ta muốn não ta trong trạng thái yên tĩnh. Nhưng mà dòng đời như thế, cái thời đại như thế, cái hoàn cảnh như thế, ta không có chỗ để trốn. Ta không có chỗ trốn. Có một lần Thầy mới về miền Tây xa để Thầy trốn trong một đêm đó, thì về cái miền mà cái cù lao á, cái là con sông Hậu nó đổ xuống,
[33:31]mênh mông nước vậy đó, ở giữa nó có cái cù lao trống. Ừ Thầy đến Thầy thăm một nhà Phật tử, Thầy ở đêm lại mà cái nhà đó sát bên bờ sông. Thơ mộng không ạ? Thơ mộng lắm. Nước sông mênh mông, ánh trăng lấp loáng, nghĩa là ánh trăng chiếu xuống dưới dòng sông lấp loáng lấp loáng. Những cái cỏ bên bờ sóng nước nó nhấp nhô nhấp nhô, những cây cỏ mọc bên bờ nó rung rinh nó đong đưa theo, nha. Khói chiều trên con đường làng thì bây giờ ta ít thấy trâu bò, lâu lâu có vài cái, nhưng mà người dân thưa thưa cái nhà, sống với nhau hiền lành. Thấy đồng ruộng xa xa, con tàu xa xa. Con tàu xa xa thì thơ mộng, nhưng nó đến gần thì mới phát hỏa ra.
[34:06]Ồ máy nó kêu còn hơn cả cái nhà máy nổ hạt nhân nữa! Ầm ầm ầm ầm. Vì sao? Hỏi vì sao tàu to vậy? "Dạ, họ đi trên sông nên họ nghĩ là không có gây gì, cho nên họ bỏ ống bô hết cho kêu cho to, cho máy nó khỏe." Mình hai bên bờ muốn chết luôn, đêm ngủ không được. Đêm mình đang tưởng là được hưởng được một cái đêm thanh bình bên cái bờ sông Hậu giữa một cái cù lao mà ngăn cách được với thế gian này, không ngờ nơi đó cũng là địa ngục. Cái tiếng tàu nó làm ầm ầm ầm ầm cái máy nó dội, chịu không nổi. Thì Thầy mới hiểu ra một điều là bây giờ thôi ở đâu cũng đành chịu thôi. Về thôi đừng có mơ ước thiên đường nữa, mà ráng làm sao
[34:44]cố gắng để tìm được cái yên tĩnh nội tâm mình thôi, chứ đi tìm khung cảnh không ra. Nên mỗi khi Thầy đi giảng, Thầy đi ra Nam vô Bắc, cứ mỗi khi đến rừng núi nào Thầy cứ hay nói đệ tử Thầy, Thầy nói chắc mình vô đây ở không ai tìm thấy mình đâu nhở. Thầy cứ nghĩ như vậy. Mình chui trong cái hốc núi kia chắc không ai tìm thấy mình. Đi ngang chỗ Hòa Bình, đi ngang qua chỗ Lạng Sơn có những cái vùng núi sâu sâu á, Thầy nói chắc Thầy vô đây Thầy trốn là không ai tìm thấy mình. Nhưng mà rồi sao? Công an khu vực ít bữa ổng đứng trước mặt, đứng trước cửa liền, trước cốc liền: "Mời Thầy xuất trình giấy tờ ra liền." Không đâu trốn được
[35:17]nữa trên trên cuộc đời này không trốn đâu được nữa hết. Cho nên vì vậy, chỗ nào là chỗ yên ổn nhất?
[35:26]Giữa Hà Nội này thôi chứ không còn đi đâu được nữa hết trơn á. Không còn chỗ nào. Nên cái mà cái cái sự yên tĩnh của ta đã mất dần, mất với cái thời đại. Một cái ta thiệt thòi lớn lắm. Ta thiệt thòi lớn lắm, quý vị. Cái thứ hai là tu nghĩa là sống đời đơn giản, nhưng mà cái thời đại không cho ta đơn giản. Cái thời đại không cho ta đơn giản. Ta ta lệ thuộc vào kỹ thuật rồi. Nhưng lúc nào đó nhà ta mất điện ta sẽ hiểu nó, phải không ạ? Ông bà mình không có điện, không đóm gì hết, sống rất thanh bình. Nhưng hôm nay ta mất điện một cái là ta thấy sao? Ta chết hơn nửa cuộc đời. Phải không ạ? Tắm không được, đi không thấy gì, cái đèn pin mò mò không ra,
[36:16]nóng quá không có máy lạnh, rồi mọi thứ mất hết, cuộc đời ta tan vỡ hết.
[36:23]Mất điện cái ta thấy là ta lệ thuộc rồi. Mà để có một dòng điện, nó không phải ngay nơi nhà mình, nó nằm đâu trên Hòa Bình, Sơn La ha, đi qua bao nhiêu trạm biến thế, đi qua bao nhiêu đường dây, rồi xuống tới chi nhánh điện, phân phối điện đường dây, vâng, mọi cái như vậy. Cho nên phức tạp vô cùng và ta ta sống trong cái thế giới này như vậy. Ví dụ bây giờ nói là đi xe máy rất khỏe, phải không ạ? Ngồi trên xe máy đỡ hơn đi bộ nhiều. Nhưng mà để ta ngồi trên xe máy khỏe như vậy, cái chi tiết máy nó khoảng mấy ngàn chi tiết á, từng cái ốc, cái vít nho nhỏ ráp lại. Ta sử dụng ta thấy bình thường,
[36:56]nhưng để duy trì bảo quản và chế tạo nó cực kỳ phức tạp. Lỡ rớt ra một con ốc thôi thì sao? Ta phải chui luôn xuống gầm xe buýt ngay. Phức tạp như vậy. Cho nên vì mọi thứ phức tạp, bỗng nhiên ta phức tạp tâm hồn mình lên từ từ ta không hay. Ta phức tạp lên từ từ ta không hay. Cho nên ta không còn cái đơn sơ, bình dị như thời cha ông ta nữa. Nên có một lần vậy, có một lần có một cái nhà triết học ổng đi về cái miền quê cái ổng thấy một cái ông lão xách nước đi tưới cây. Mà trong khi chung quanh đó, người ta làm cái guồng người ta quay nước sông lên, người ta chế vào những cái rãnh tràn vào đồng ruộng và dẫn nước về vườn, về ruộng mình.
[37:40]Còn ông lão cứ lặng lẽ ổng gánh từng cái gánh ổng đi tưới. Cái ông triết học mới hỏi ông lão nè: "Ông làm việc cực quá vậy? Không có nhúp bắt chước người ta là ta chế mấy cái máy người ta dẫn nước về cho nó khỏe?" Thì ông lão ổng trả lời thế này, ổng nói thì: "Làm cái máy móc đó thì nó khỏe cái cơ bắp, nhưng mà tâm tôi nó phức tạp theo. Cho nên tôi tôi thà cực cái cơ bắp nhưng mà tâm tôi đơn giản như đất trời, như gió như bụi." Ông ngồi nói tới ông kia gật gù bỏ đi. Thấy cái ông nông dân mà ổng cao siêu quá. Tức là ông nông dân ổng giữ chặt cái đơn giản, mà chính cái giữ chặt đơn giản á thì thì ra mới là một nhà thông thái.
[38:18]Còn ổng là một nhà triết học, ổng nghĩ không ra điều này. Ổng không ngờ rằng một trong những cái định nghĩa của tu hành là gì? Là sống đơn giản. Cái ông nông dân ổng biết, ông nông dân ổng biết cái lõi của sự tu hành đó là sống đơn giản, còn ông triết học này quên mất cái đó nên ổng ổng ngờ ngợ. Đến chừng ông nông dân cho một bài học rồi thì ổng mới gật gù ra đi và viết câu chuyện nó lại để cảnh tỉnh hậu thế. Bây giờ chúng ta cũng vậy. Chúng ta bây giờ chung quanh chúng ta tràn ngập tất cả những điều phức tạp kỹ thuật cao, cho nên tâm mình đã đã phức tạp hơn mà mình không hay. Mà cái phức tạp đó nó cũng là gì?
[38:56]Nó cũng tương ứng với sự động loạn. Tâm ta càng phức tạp có nghĩa là ta càng càng loạn động chứ không phải là ta yên tĩnh. Vì sự đơn giản nó mới là phù hợp với sự yên tĩnh, còn sự phức tạp luôn luôn là phù hợp với sự động loạn. Cho nên vì vậy, dù ta không muốn gì, nhưng mà sự phức tạp của thời đại luôn luôn làm tâm ta động loạn. Đây là một điều thiệt thòi mà ta không thoát ra được nữa, hết thoát ra được rồi. Giờ không thể bỏ lên rừng lên núi mà sống đơn giản cũng không được. Vì sao vậy? Thì ở đó không có hộ khẩu. Rồi người ta nghi ngờ mới lên, "Ủa anh tính làm cái gì? Âm mưu gì anh lên anh buôn bán thuốc phiện vậy anh núp đây anh làm cái chòi đây
[39:38]phải không?" "Không không không, tôi chỉ muốn tu đơn giản thôi." Không tin. "Thôi anh lên đây anh cất cái chòi đây là rõ ràng anh làm trung chuyển ma túy." Mình cũng lại rất phức tạp thêm. Nên thôi về Hà Nội ở cho nó rồi, rồi chấp nhận. Nên cái thời thế nó làm ta như vậy cũng là một cái thiệt thòi. Rồi một cái làm trở ngại ta tu hành nữa là gì? Là thông tin vào tâm ta dày đặc dù ta không muốn nha. Nay nghe chuyện này, mai nghe chuyện kia, ta nghe đủ thứ chuyện trên đời. Mà ta nghe ta có bận tâm không? Có, sao không có. Ví dụ thế này nó đơn giản thôi: cái chiếc máy bay MH17 của hãng Malaysia bay ngang
[40:18]qua bầu trời Ukraina bị bắn rớt chết sạch. Giờ ta nghe thông tin đó xong rồi, ta nghe xong rồi ta cười cười bỏ đi không nghĩ gì, được không? Ta phải nghĩ cái gì? Ai bắn, phải không? Bắn để làm gì? Bao nhiêu người vô tội đã chết? Máy bay rớt rồi hãng Mã Lai sẽ ra sao? Bây giờ thi thể nạn nhân ở đâu? Rồi bây giờ đi tìm thêm tờ báo nữa đọc nữa coi nó ra sao, phần hai nó như thế nào phải không? Phần đầu mình nghe ở quán cà phê, nhưng phần hai ở trên báo đọc thấy gì nữa. Cho nên ta luôn luôn bận tâm vì cái thông tin nó cứ tràn ngập vào vào tâm ta. Tại sao Brazil thua Đức 7-1? Phải không? Nên tại sao?
[40:59]Mắc mớ gì cứ ngồi phải suy nghĩ. Nói đáng lẽ nó phải vô địch chứ tại sao mà nó thua thê thảm làm mình mất đứt một chiếc xe? Xe bây giờ xe gì tốt vậy Thầy cũng không biết nữa. SH, à ví dụ, tại sao Brazil thua Đức 7-1 làm ta mất đứt một chiếc xe SH, tại sao? Cứ như vậy ta cứ bận tâm đủ thứ chuyện trên đời. Cái thông tin tới kéo tới ta dày đặc. Và có nhiều chuyện như vậy, có những thông tin cần và có những thông tin thật ra chẳng cần. Nhưng mà thế giới này, thời đại này thời đại buôn bán thông tin, cho nên họ cứ cố gắng cung cấp thông tin vào tâm ta thật nhiều để hy vọng lấy lại ta một cái gì đó.
[41:37]Nhưng mà họ chưa lấy được tiền ta thì họ đã lấy gần hết tâm hồn của ta rồi. Ta đã mệt mỏi, loạn động, căng thẳng vì quá nhiều thông tin như vậy. Nên ta khó mà đơn sơ, hồn nhiên như mây, như gió, như buổi chiều hoàng hôn, như là ngọn sóng lấp lánh ở biển khơi được, không có nữa. Hết rồi. Thời đó đã vắng rồi nha. Đây cũng là một cái thiệt thòi của ta. Một cái một cái rất là tai hại của thời đại này nữa là những quan niệm tự do, dễ dãi tình dục làm loạn tâm nhiều người hơn. Cái thời đại ví dụ cái mà ngày xưa ông bà mình á, cái vấn đề mà tình dục á là vấn đề phải giấu kín. Nó ràng buộc người ta rất nhiều trách nhiệm trong cái đời sống
[42:22]hôn nhân, vợ chồng, đạo đức, lễ giáo, tôn ti trật tự. Nhưng mà thời nay á thả xả láng ra hết, ở trên mạng trên đồ đủ thứ chuyện biểu diễn trò, hình ảnh phim ảnh đồ tùm lum và nó phá vỡ hết những sự ràng buộc của con người đối với vấn đề tình dục. Và con người càng lúc càng cởi mở như là như là như là thú! Bởi vì thú là như vậy, thú nó không có ràng buộc vấn đề tính dục, nó chỉ có bản năng và sự thỏa mãn. Còn con người không có à, con người đối với vấn đề tình dục không có chuyện thỏa mãn, thoải mái mà là ràng buộc đầy trách nhiệm trong đó. Con người ta đối với vấn đề tình dục, con người ta đặt trách nhiệm đối với nó rất nặng.
[43:06]Vì con người tình dục không phải là sự hưởng thụ, mà là tình yêu thương, là sự thiêng liêng, là trách nhiệm, là tổ ấm, là hạnh phúc chứ nó không phải là sự hưởng thụ của khoái cảm. Nhưng ngày hôm nay, cái thông tin của thời hôm nay thảy cái tính dục đó ra tràn ngập ra như con thú, chỉ là khoái cảm và hưởng thụ thoải mái. Do đó nó làm loạn tâm người, nhất là các em trẻ. Tiếp nhận với những thông tin đó rồi phá vỡ hết những cái lễ giáo, cái trách nhiệm, cái đạo đức của con người mà cha ông ta ngày xưa xây dựng, giữ gìn rất kỹ, bây giờ phá vỡ hết. Mà nhớ, cái quan niệm dễ dãi tính dục buông tuồng rồi,
[43:48]tâm con người loạn bừng lên liền, như con thú liền, vì nó là hỗ tương với nhau, hỗ tương với nhau. Nhưng ngày xưa ta nói là ví dụ cái người mà lỡ bị dụ dỗ không thể làm đám cưới mà có bầu thì bị làm sao? Bị coi như là một một cái gì đó đau khổ phải không, mất danh giá của mình và của gia đình. Nhưng ngày hôm nay thì chuyện đó làm sao? Chuyện đó phải khoe, phải đưa lên mạng. Không biết chồng là ai mà đã có bầu cười rất tươi, đẻ ra rần rần lên báo, phá vỡ hết mọi cái truyền thống, mọi trách nhiệm của con người. Đây là điều rất là thiệt thòi, nhất cho lớp trẻ sau này, chứ còn lớp già thì đã qua rồi, hết hơi rồi không lo nữa.
[44:30]Nhưng mà lớp trẻ còn hơi mà mất rồi rất là đáng sợ cái điều này, ta bị mất mát nhiều về điều này. Tưởng là tự do, nó không phải, nó là sự thiệt thòi lớn của lớp trẻ bây giờ. Đây là một cái nữa ta mất nữa nè. Hôm nay thì ta không khai thác đề tài này, nhưng mà vì nói về cái tu thời hiện đại thầy nói một chút. Chúng ta sống trên đời này luôn luôn ta có nhiều cái loại tình cảm xuất hiện trong tâm mình. Ví dụ ta yêu điều này, ta ghét điều kia, ta khinh điều nọ, ta chán điều đó, ta kính một điều khác. Những cái mà ưa, thương, ghét, chán, thèm, mong muốn gọi là tình cảm, nha, tình cảm. Trong các loại hình tình cảm đó, có một loại tình cảm
[45:18]rất khó có, là đỉnh cao, là đạo đức, là sự kính trọng, cái tình cảm kính trọng.
[45:28]Những tình cảm khác rất dễ có. Ai nói ngọt mình, ai đãi mình bữa ăn là mình có cảm tình với người ta, mình thích người ta, phải không? Dạ. Ai mắng mình cái là mình ghét người ta, mình giận người ta. Những tình cảm đó rất dễ. Nhưng mà cái tình cảm kính trọng là điều rất khó có. Ta nể phục ai, ta kính phục ai vì cái tài năng, vì cái đạo đức của người đó, vì cái tuổi tác của người đó, vì đẳng cấp người đó, vì nhiệm vụ người đó, vì địa vị người đó. Cái sự kính trọng đó rất khó có. Mà có được cái tình cảm kính trọng này, nó giữ gìn tâm hồn của ta rất là đẹp. Mà ngày xưa á, thì con người ta xây dựng với
[46:14]nhau cái tình cảm kính trọng này rất kỹ. Con phải kính trọng bố mẹ, học trò phải kính trọng thầy cô giáo, người dân phải kính trọng vua. Xây dựng đó là tín đồ phải kính trọng thần thánh. Cái sự kính trọng đó được nhắc đi nhắc lại, bắt buộc, o ép đủ thứ và nó trở thành điều tự nhiên trong tâm hồn con người. Và con người ta biết yêu, biết kính. Người ta biết yêu đất nước của mình, người ta biết kính trọng tổ tiên của mình, gần hơn là hiếu kính với bố mẹ mình, tôn trọng thầy cô giáo mình. Đối với những người lãnh đạo đất nước của họ, họ biết phủ phục, họ biết vâng, họ biết kính. Ví dụ như thầy nói thế này,
[47:02]có thể là người khác cho thầy lạc hậu, cổ hủ, nhưng mà thầy yêu cái điều này. Vì thầy thích là thầy muốn trong tâm hồn thầy có sự kính trọng. Ví dụ bây giờ ta gặp người lãnh đạo đất nước, như ông Chủ tịch, Bí thư, ông Thủ tướng gì đó, thầy cứ nhìn lên bức hình, thầy thấy hôm nay ông Chủ tịch đến thăm cái đơn vị đó, tiếp xúc với cử tri, phát biểu điều này. Thì trên báo đăng như vậy thấy hay, nhưng mà thầy nhìn vô cái hình thầy rất là buồn. Vì thời nay ông Chủ tịch với ông cử tri giống hệt nhau, đứng đứng mặc đồ cũng giống nhau, đứng ngang ngang nhau, mà may ông Chủ tịch mình ổng cao thì cũng ấy.
[47:36]Rồi cứ dòm sao cũng ai như ai, trong cái bức hình đó thầy thấy ai như ai thì khó chịu quá. Thầy nói bây giờ thầy ước gì thầy cho ổng mặc cái áo gì đẹp đẹp chút, đội cái mão rồi mọi người xung quanh phải biết quỳ xuống như vậy thì vẫn thích hơn. Nói thầy nghe có vẻ là thầy cổ hủ phong kiến, nhưng thầy vẫn muốn là nó phải có tôn ti trật tự, người dưới biết kính trọng người trên và cái tình cảm kính trọng đó nhiều, đất nước ta có sức mạnh. Vì cái tình cảm kính trọng nó hiếm có lắm và nó tạo thành sức mạnh của tâm hồn người đó và tạo thành sức mạnh của tập thể đó. Còn trong cái thời đại mà không ai kính ai nữa thì ta biết xã hội đó suy đồi rồi.
[48:11]Suy đồi rồi. Cái tình cảm kính trọng mà nó ít xuất hiện trong lòng ta quá, ta cũng là con người suy đồi rồi. Cho nên phải làm sao xây dựng trong tâm hồn ta cái sự kính trọng đối với những người đáng kính. Giữ gìn cái sự kính trọng đó đừng để mất, đừng để giảm sút. Vì vậy mà thầy cứ nói đi nói lại: Trước hết, ta phải tôn kính tuyệt đối ai? Ai? Phật. Nhớ như vậy nha. Trước hết, cái tình cảm này là thiêng liêng, bất khả xâm phạm và mỗi ngày ta phải phải trau dồi. Mỗi ngày quỳ xuống lạy Phật, buộc lòng mình, bắt lòng mình phải tôn kính Phật tuyệt đối. Vì nếu ta không có cái tình cảm này, tâm hồn ta tan vỡ. Là cái thứ nhất.
[48:58]Cái thứ hai, dưới Đức Phật có những vị tôn giả A-la-hán, những vị Bồ Tát, ta phải hết lòng kính trọng. Nhưng mà những vị đó đều là thuộc về lịch sử. Những vị đó có thật, cái sự linh thiêng cảm ứng của vị đó vẫn tồn tại cho đến ngày hôm nay, chỉ có cái là mắt ta không thể nhìn thấy con người sống, các vị thật nữa vì đã thuộc về quá khứ, mặc dầu sự linh thiêng là không thể thay đổi. Còn những người mà sống trong hiện đời này với ta, mắt ta nhìn thấy được thì hãy cố gắng, hãy cố gắng kính trọng ai, ráng kính trọng nha. Đừng để cho cái cái tình cảm kính trọng của ta nó nó nó lụi tàn, nó không khởi lên được thì tâm hồn ta ta ta tệ lắm.
[49:46]Cố gắng hằng ngày ta phải kính trọng ai đó. Vì trong cuộc đời hiện tại này, những người nào ta phải kính trọng? Ai? Bố mẹ mình. Đúng không nào? Bố mẹ mình thì chưa phải là người tu, có khi bố mẹ mình tu dở hơn mình nữa. Nhiều khi mình còn biết đi chùa chứ bố mẹ mình còn không biết đi chùa, mình đi chùa bố mẹ mình còn mắng nữa. Nhưng cứ kính trọng nha, vì đó là người đã cho ta cuộc đời, đã bồng ẵm lúc ta chưa thể tự đi được, đã mớm cho ta từng dòng sữa, từng muỗng cơm lúc ta chưa thể tự ăn được. Cho nên ta cứ mãi kính trọng, không điều kiện. Nhớ như vậy. Ai nữa? Ai? Thầy cô giáo ta nha. Những người cho ta những tri thức đầu đời mà để ngày hôm
[50:32]nay ta nhận thức được xã hội, nhận thức được thế giới, nhận thức được vũ trụ, nhận thức được đạo lý, cũng chính từ những cái tri thức đầu đời của những thầy cô giáo trường làng nghèo nàn và cái trình độ học cũng đơn giản, nhưng ta biết ơn mãi mãi, mãi mãi. Rồi ai nữa? Nhiều người trong cuộc sống này lắm nha. Có những người có tên và những người hoàn toàn không tên tuổi. Ví dụ trong đất nước mình cũng vậy, có tên là sao? Là những người ta biết rõ chức vụ của họ, nhiệm vụ của họ, công việc làm của họ đã đem lại được cái thành tựu gì cho đất nước này. Như bố mẹ ta cho ta một cuộc đời này, nuôi ta bốn năm người trong gia đình này.
[51:17]Nhưng mà những người ví dụ họ có trách nhiệm đối với đất nước, cái tâm của họ lo lo cho tám chục triệu con người. Những việc làm của họ mà thành công một cái là cả tám chín chục triệu con người này được hưởng lợi. Cái công ơn đó hơn bố mẹ ta gấp vạn lần. Nếu họ là người quan chức chân chính, họ đáng cho ta quỳ xuống kính trọng. Đó là lý do tại sao mà ngày xưa nguyên người dân phải kính trọng ông vua, vì đó không phải là ép bức đâu, mà đó là sự công bằng. Ta hiếu kính được cha mẹ ta, nhưng sự thực cha mẹ ta chỉ nuôi được bốn năm người con, lo được một mái gia đình, rồi ngược lại lo cho ông bà nội, ông bà ngoại.
[51:54]Nhưng mà nếu một vị vua tốt, họ lo được bao nhiêu triệu con người, nên cái công ơn đó, cái công sức đó hơn cha mẹ ta gấp mấy triệu lần. Vì vậy, người dân đối trước cái người lãnh đạo quỳ xuống là điều công bằng. Chứ đừng có nói là dân chủ ai cũng như ai, không có chuyện đó đâu. Cho nên, ta phải nuôi dưỡng cái lòng kính trọng này đối với những người đáng kính. Rồi ai nữa? Trên cuộc đời này ai là người đáng cho ta kính trọng nữa? Như Bác Hồ là thầy nói rồi, cũng là lãnh đạo rồi. Liệt sĩ thì những người không tên. Hồi nãy thầy vừa nói là những người có tên. Thật sự trong đất nước này cũng như nhiều đất nước khác,
[52:36]có những người họ trách nhiệm rất lớn, họ lo cho dân tộc ta rất nhiều, nhưng mà không bao giờ ai biết được tên tuổi họ. Công họ còn lớn hơn bao nhiêu người khác cộng lại, nhưng không bao giờ có ai biết được tên của họ. Họ mới thực sự là cha, là mẹ của dân tộc này. Không ai biết được. Ví dụ ta nghe bên đó có một đất nước xâm phạm ta, rồi ta nghe bỗng nhiên đất nước đó, cái cái nước đó vội vàng tháo lui ra khỏi đất nước ta, mà ta cũng chẳng nghe ai bắn viên đạn nào, nhưng ta đâu biết rằng cái công sức mà để nó phải tháo chạy đó biết bao nhiêu là công lao vĩ đại của những người tính toán, cân nhắc, hơn thiệt,
[53:17]lực lượng cân đối, đấu tranh đủ thứ mặt hết, mới là đánh giặc bật khỏi bờ cõi ta mà không nổ một viên đạn. Không bao giờ ta biết được sự thật đó. Mà những người đó thực sự công họ lớn. Gặp họ ta quỳ ta lạy là đúng. Họ mới thật là cha, là mẹ của cái Tổ quốc này mà không bao giờ ta biết được tên tuổi. Cho tới khi họ nhắm mắt họ cũng không có cái tên đặt cho một con đường nào đâu. Nhưng mà có khi họ vĩ đại hơn tất cả những người có tên trên con đường nữa. Thực sự trong đất nước nào cũng hay có những nhân vật như vậy. Ta không biết được. Mà muôn ngàn lần ta có kính trọng họ không đủ để đền đáp cái công ơn đó đâu.
[53:54]Không đủ. Ai nữa? Để cho ta kính trọng nữa?
[54:01]Những người mà cho ta một con đường kết nối cái tâm linh cao siêu, phải không ạ? Vượt khỏi cái trần gian tạm bợ này. Những người đó. Nha. Từ đó mắt đầu mới là cánh cửa mở ra cái thế giới của sự tu hành cho ta vượt lên, bay cao. Nha. Những người đó ta phải kính trọng. Vì vậy, trong cái thời đại mà họ cứ muốn đánh đồng ai cũng như ai, dân chủ, bình đẳng à? Không. Ta không thể. Vì ta những cái điều đó nó làm, làm khô cằn tâm hồn ta. Không, tâm hồn ta phải là một cái gì? Bãi cỏ xanh mơn mởn, một làm khu rừng cao mênh mông, những đỉnh núi cao, những dòng sông chảy, những sóng rì rào, những cánh hoa tươi đẹp, những trái trĩu quả.
[54:48]Trong đó biết bao nhiêu muông thú tung tăng vui sống hạnh phúc. Tâm hồn ta phải là như vậy. Vì vậy, nó phải có đỉnh núi cao trong đó, đó là gì? Là tình cảm kính trọng. Đừng bao giờ để mất điều này. Và ta phải mãi mãi tìm ai đó để ta quỳ xuống để ta tôn kính. Để chi vậy? Để ta nuôi dưỡng chính tâm hồn ta. Nhớ nha! Đừng có bị đánh đồng bởi thời đại này.
[55:16]Một cái tai hại của thời đại nữa là rừng mất dần. Rừng mất dần, cứ mất dần, mất dần. Một cây mọc mấy nghìn năm, con người cưa chút xíu xong ngay, mất một cánh rừng. Mất từng ngấn, mà mất rừng là mất đi cái sự sống tâm linh. Khi ta tu, ta cần sự kết nối tâm linh với vũ trụ mà rừng là cái môi trường tâm linh tiềm tàng vô hình gợi vào cái tâm linh của cá nhân ta, nối kết với tâm linh của vũ trụ, của chư thánh. Nên không phải là không có lý do mà Đức Phật không sinh ra trong hoàng cung, ngài đợi đi giữa đường, mẹ ngài bước xuống xe đi vào rừng ngài mới đi ra khỏi bụng.
[56:03]Ngài ngồi tu cũng không ngồi tu trong cái tòa nhà mà ngồi trong rừng cây, đắc đạo dưới cội cây.
[56:12]Những bài thuyết pháp của ngài thường là rừng cây. Ngài nhập Niết bàn nơi nào? Nơi rừng cây. Và những điều gì đặc biệt trong cuộc đời ngài đều diễn ra trong rừng cây. Đó là bài pháp không lời. Rừng cây mới là tổ ấm của ta, cội nguồn tâm linh của ta. Nhưng mà ngày hôm nay ta không cưỡng được cái lòng tham con người, sự ham thích xài gỗ của con người và ta cứ thấy cứ rừng cây bị tàn phá. Rừng không trồng được bao nhiêu mà những cây mấy nghìn năm mất hết rồi.
[57:03]Ở trong Nghệ An thầy, thầy xây cái chùa, thầy đang hỗ trợ xây cái chùa Viên Quang Nghệ An từ nóc mái xuống tới móng không có một cái dăm gỗ nào cả. Đi vô cái chùa xây, công trình xây dựng không tìm ra được một cái dăm gỗ. Thiết kế không dùng gỗ là hết, một dăm nhỏ không có luôn. Và thầy hi vọng nếu khi khánh thành thầy sẽ giới thiệu cái đặc tính của nó. Chứ còn nhiều nơi thích gỗ quá, thầy bước vô căn nhà gỗ, gỗ, gỗ trên, gỗ dưới, thầy đau lòng chứ thầy chả hề thích. Thầy thấy thầy đau lòng, không hề thích tí nào. Phải hạn chế xài gỗ để bảo vệ cái cái môi trường tâm linh của thế giới loài người.
[57:42]Một cái thiệt thòi của ta trong ngày hôm nay nữa là vấn đề tu sĩ. Cái người tu sĩ với người cư sĩ bây giờ không còn giữ khoảng cách xa được nữa, gần quá. Gần quá nên đời sống của tu sĩ và đời sống của người thế tục sát một bên nhau luôn. Nhiều khi giống hệt nhau luôn. Mà thầy nghe chuyện khi bóng đá World Cup thầy cũng "dô dô" luôn. Giống hệt luôn. Cho nên nó không còn thiêng liêng nữa. Mà đáng lẽ, đáng lẽ người tu sĩ phải có một cái đời sống gì đó nó phải khác rất xa với người, người cư sĩ. Có những điều người cư sĩ làm được người tu sĩ không được quyền làm. Vì cái quy định, giới luật và bảo vệ cái đời sống tu sĩ thiêng liêng, thanh cao.
[58:32]Nhưng mà trong cái thời đại này nhà bên đây kêu nhà bên kia ới ới sát bên chùa. Ông thầy không muốn bên kia nó mở nhạc karaoke nó hát "Ngàn năm thương hoài một bóng hình thôi", ông thầy cũng phải ngồi ông phải ngẫm nghĩ không biết nó thương ai mà nó thương dữ vậy không biết nữa. Nó cười, ha. Nó có hát cái bài nhạc sến: "Tôi ca không hay, tôi đàn nghe cũng dở nhưng nàng khen rất nhiều", ông thầy nói: "Thì mình cũng đâu có ca hay, mình đàn cũng dở", thí dụ. Cứ bị nhiễm thế tục, nhà sát quá. Rồi cái người cư sĩ tới với chùa gần gũi, thầy cũng phải đến với nhà cư sĩ nhiều. Rồi những gì người cư sĩ xài, thầy cũng phải xài.
[59:11]Người cư sĩ đeo đồng hồ, thầy cũng bày đặt thầy đeo một cái cho biết giờ. Rồi rồi trời lạnh quá, như những lúc ngoài Bắc lạnh quá, thầy nói: "Đi ra ngoài Bắc mà mang dép này thầy chịu hết nổi", cái thầy phải mua cho thầy cái đôi giày. Thì đâu có giày này hiệu tu sĩ đâu, giày này cũng giống như người đời thôi. Thế thì mang vô cái thì cũng giống chẳng khác gì người thế gian. Nên có cái gì đó mà khiến cho cái đời sống tu sĩ và đời sống người thế gian nó giống nhau quá, nó mất đi cái sự thiêng liêng. Và người tu sĩ mà mất đi cái hình ảnh thiêng liêng, thanh cao thì khó dạy người khác được. Đúng không ạ?
[59:50]Thầy dạy làm sao được mà khi thầy sống giống hệt họ? Họ làm sao thầy cũng vậy, họ tham thầy cũng tham, họ sân thầy cũng sân, họ hưởng thụ thầy cũng hưởng thụ, thì thầy dạy cái gì? Mà trong khi người thầy dạy phải có khoảng cách xa. Họ đang đứng ở một cái chỗ nào đó mà người cư sĩ chưa với tới được thì mới dạy người ta nghe chứ. Còn cư sĩ họ làm mình cũng làm thì mắc mấy, mắc mớ gì dạy người ta, ai cần mình dạy? Đó, đây là một điều thiệt thòi của thời đại. Nên vừa rồi có một lần cái giới đàn ở Sóc Trăng, khi mà thầy xuống thầy giảng cho tăng ni thọ giới thầy chỉ nói câu này. Nói: "Giới luật là gì?
[1:00:31]Giới luật là để giữ cho đời sống của người tu sĩ khác xa đời sống của người cư sĩ thế tục, đó là giới luật, hiểu như vậy cái đã. Thấy người ta làm nó được thì khoan, cẩn thận coi mình làm được hay không, đừng bắt chước. Vì bắt chước mình trở thành giống họ là phạm giới." Như vậy thôi. Nên mà trong cái thời đại này thầy cũng không hiểu tại sao là đời sống người tu sĩ gần với người thế tục quá. Do đó, ta mơ ước, ta ao ước giáo hội ta, quý thầy ta cố gắng thoát khỏi cái cái cái cái quy luật khắc nghiệt này để tiếp tục giữ cái mái chùa, giữ cái hình ảnh tu sĩ là thiêng liêng, thanh cao, có khoảng cách rất xa với người thế tục.
[1:01:19]Ta mơ ước điều này, quý Phật tử. Một cái điều của thời hiện đại nữa gây trở ngại là có nhiều cái giới luật cũ từ đời xưa giờ không xài được, tuy không nói bỏ nhưng mà chả ai giữ nữa, rồi họ không giữ lây hết tất cả những điều giới khác. Ví dụ hồi xưa có những điều giới kỳ lắm. Ví dụ như có một điều giới là cấm à ăn rồi ăn nữa.
[1:01:48]Trong cái luật của Tỳ-kheo á, ví dụ như vào đã vào nhà người ta thọ thực, ăn xong rửa bát rồi, đứng lên có người khác: "Á lại đây, lại đây! Thầy thầy, thầy ngồi đây ăn nữa!", cái ngồi xuống ăn nữa, Phật cấm á, đó là phạm giới. Hồi xưa khắt khe lắm, ăn ăn một lần thôi, đứng lên xuống cho dứt khoát, chứ người tu không có ăn rồi lết qua đây ăn, lết qua kia ăn, nó không giống ai. Mấy cái chút chút chút chút đó mà đều là giới Tỳ-kheo, kỹ lắm, không phải đơn giản. Rồi ví dụ như bước vào nhà của cư sĩ, mà bước vào cửa nhà nhìn vô thấy người ta đang bày tiền ra người ta đếm, hoặc người ta đang bày nữ trang của người
[1:02:18]ta ra người ta đang làm, bước vô không được bước vào nữa, lui ra liền. Đó là luật, giới luật hồi xưa nó khắt khe như vậy. Mà đến bây giờ vẫn vậy, những cái giới điều ngày đó ngày nay vẫn còn ghi như vậy. Bước vào nhà người ta mà thấy người ta đang mở tiền mở vàng là phải xin phép lui ra ngoài, không được đứng gần đó. Chừng nào người ta cất sạch đi, mình mới vào mình nói chuyện với người ta, để giữ cái tư cách thầy tu không có cái hơi tiền ở trong á. Nhưng mà ngày nay thấy người ta đếm đếm mình ngồi chơi, "Phật tử với thầy thân, thầy cứ ngồi đây với con thầy, con mới lấy tiền đi mua bán về, con ngồi đếm chút xíu thầy
[1:02:49]ngồi chơi uống nước nha." Rồi mình cứ ngồi nói chuyện mà tiền người ta cứ đếm sặc sặc sặc sặc sặc sặc. Thấy bình thường nhưng đâu ngờ nó nó không đúng với giới. Lần lần ta bỏ hết, bỏ hết, không coi giới luật là thiêng liêng nữa. Rất nhiều điều giới quan trọng ta bỏ luôn. Thành thử ra cái người tu nó bớt đi cái sự mà mà mà nghiêm khắc, thanh cao. Rất là uổng vậy, mà cái thời đại này nó vậy. Ví dụ bây giờ ta gặp một vị sư bệnh quá cái phải uống miếng rượu thuốc, cái hỏi: "Ủa, sao thầy thầy tu lại uống rượu?" Nói: "Không, đây là rượu thuốc, uống chữa bệnh." Thì thôi vì có thuốc thì uống được. Mà căn ở trong luật thì nói:
[1:03:30]"Phật cấm uống rượu, nhưng không cấm uống rượu có thuốc." Trong đó lách được, cái này lách được. Rồi và sao nữa? "Ủa, con mấy năm trước con thấy thầy uống rượu thuốc, bây giờ uống hoài vậy?" Nói: "Cái này mà ngưng á, tái phát bệnh à con. Cho nên thầy phải uống suốt đời." Cũng không có giới nào cấm hết trơn, giới nào cũng cấm.
[1:03:51]Rồi bây giờ nữa nè, giờ thêm cái vấn đề tài sản của tu sĩ, tài sản của chùa nữa. Hồi xưa á, thời Đức Phật á, không cho giữ tiền. Cứ ôm bình bát ai cho ăn nhiêu ăn, người ta cho ăn không đủ đói ráng chịu, qua bữa sau xin ăn nữa. Mà các vị sống vậy các vị thấy khỏe. Các vị thời đó nói: "Ồ, cái giới này tiện ghê ra. Sống mà liều mạng như vậy mà lại thấy trong tâm hồn rất thư thái, không phải lo nghĩ gì nữa, cứ lo tu thôi, rồi giáo hóa." Qua một trăm năm sau bắt đầu thấy bất tiện quá, không giữ tiền bất tiện quá. Bây giờ ví dụ nửa đêm cái ở trong chùa có người bệnh, phải chạy ra mua thuốc, mà ông kia thì ổng không cúng dường,
[1:04:31]ông thầy thuốc ổng không cúng dường, ổng nói: "Mấy thầy cần thuốc thang gì? À, thang này ba ba ba xu, cho ba xu." Không có tiền, nói: "Bần tăng không có tiền." Nói: "Thầy không có tiền thôi thì con cũng không có cúng dường được, thầy thông cảm." Rất cần tiền. Bắt đầu mới cứ nhiều lần như vậy, hết chuyện này tới chuyện kia trong chùa mà đều đụng tới tiền, thế là các cư sĩ: "Thôi con đưa thầy nè, thầy giữ một ngàn tiền này để khi có chuyện thầy chi cho chùa, không có lỗi gì đâu." Thấy coi bộ tiện ha, có tiền muốn mua gì, bắt đầu nó dễ dãi, mà thấy tiện lợi. Đó, chính vì sự tiện lợi và nghĩ mình cũng đâu có tham gì đâu,
[1:05:06]tiền này giữ chung, làm những việc chính đáng, không có lỗi gì. Nhưng không ngờ là sao? Không ngờ là bắt đầu xa dần cái đời sống thanh cao ngày xưa. Và tới ngày hôm nay thì sao? Có phải một ông thầy tu giữ một ngàn đồng tiền không? Một ông thầy tu giữ nhiêu? Và bây giờ bắt đầu ta đặt vào một bài toán mới. Bây giờ mới nói bây giờ con hỏi thầy, chắc chắn con biết thầy có tiền trong tài khoản, con biết thầy có ít hũ ít vàng trong tủ nữa đó. Nha, con biết, con chắc, con thấy cái tủ tủ sắt thầy, thầy cất thầy khóa kỹ quá con biết chắc chắn. Nhưng bây giờ con hỏi thầy, thầy giữ vậy thầy có tham không?
[1:05:43]Ai dám trả lời: "Thầy giữ tiền cho Tam Bảo, lòng thầy sạch như gương, không một hạt bụi tham lam", ai dám trả lời câu này? Phải không ạ? Khó vô cùng! Vì sao? Vì tài sản luôn luôn gợi lòng gợi lòng tham. Nó ở trong túi người ta mình còn tham, huống hồ nó nằm luôn trong túi mình rồi thì rất là tham. Và đây cái thử thách lớn đối với người tu sĩ của thời đại ngày hôm nay. Trong cái thời đại mà việc giữ tài sản không hề bị cấm nữa, trong cái thời đại mà việc giữ gìn tài sản gọi là của chùa, của Tam Bảo được luật pháp ủng hộ luôn, giáo hội ủng hộ, cư sĩ Phật tử ủng hộ luôn: "Con cúng cho thầy và con muốn thầy giữ."
[1:06:27]Phật tử ủng hộ, luật pháp ủng hộ, giáo hội ủng hộ, thì ta có tham không? Rất khó mà không tham. Rất khó mà không tham. Nhưng vì vậy, trong thời đại ngày hôm nay, cái người tu sĩ tu khó gấp ngàn lần ngày xưa. Vì sao? Vì đối diện với lòng tham của chính mình. Nên trong ngày hôm nay, người tu sĩ nào trước tài sản như vậy, có sở hữu tài sản như vậy mà lòng không một mảy may tham lam thì người đó là thánh. Người đó là thánh, người đó ta nên kính trọng. Vì khó chứ không phải dễ, mà tu phải được điều này. Tu phải được điều này, quý thầy quý cô đây cũng vậy. Quý thầy quý cô nhớ suốt đời mình chắc chắn là mình phải giữ tài
[1:07:10]sản cho chùa, cho Tam Bảo, nhưng mà diệt sạch lòng tham. Một đồng cũng không tham, một tỷ không tham, mười tỷ ha, một trăm tỷ cũng dứt khoát không động lòng. Tất cả coi như gió như bụi mà thôi, không động lòng. Hễ cầm đồng tiền là biết đây là trách nhiệm, đây là tội là phúc, chứ tiền không phải là sự hạnh phúc, tiền không phải là sự hưởng thụ, mà tiền là tội, tiền là trách nhiệm, phải hiểu như vậy. Một đồng nhỏ cũng là tội, cũng là trách nhiệm, mà một trăm tỷ cũng là tội, cũng là trách nhiệm. Lòng sạch như gương! Phải như vậy mới tu được trong cái thời đại này. Trong cái thời đại mà ta được quyền giữ tài
[1:07:50]sản riêng, rất là nguy hiểm như vậy, ha. Giống như thầy á, thầy nói: "Hồi mà thầy còn làm điệu, thầy chỉ có một bộ đồ rưỡi để mặc à, được hai cái quần và một cái áo lúc mới đi tu mà áo thì vá chằng chịt, nha. Sau này xin thêm được cái áo nữa thì được hai bộ đồ, vá trước vá sau để mặc để tu. Xin được cái áo tràng để làm lễ kia. Thọ giới Sa-di thì thêm được một cái y, không có cái mền để đắp ban đêm. Đêm mùa đông lạnh quá, lạnh không chịu nổi, ngồi dậy lấy cái y Sa-di quấn ngồi chịu rét thôi, vì cái am mình ở không có cửa, gió nó lùa thẳng vô đó. May lúc đó còn trẻ, chứ không giờ này là bệnh chết rồi."
[1:08:36]Vào cái thời không có gì, cho đến ngày mà thầy có miếng đất để ở làm cái chùa, có nhà, có đất và thậm chí thầy có thêm những ngôi nhà khác để làm thiền đường, làm công ty, thì những điều đó gợi cái lòng tham nơi thầy rất là dễ. Nên thầy mỗi ngày thầy phải nhắc chính mình: "Tất cả những điều này của Phật. Con chỉ là gì? Con chỉ là tôi tớ của Phật, là con của Phật, là hạt bụi của Phật, là công cụ của Phật để giữ những điều này cho bao nhiêu người khác được tu, không có gì của con cả." Mỗi ngày thầy phải nhắc như vậy để thầy không dính gì với tất cả những tài sản mà thầy đứng tên. Và sau này tới khi mà thầy những đệ tử thầy ai có thể giữ gìn được,
[1:09:20]thầy truyền cái di chúc thừa kế lại cho họ, thầy nhẹ lòng. Vì không phải gì của thầy cả, cứ của Phật, truyền đời này qua đời kia là của Phật, không phải của mình. Còn nếu không nhắc được điều này, thầy cứ nói: "Ồ, cái này của tôi, kia của tôi", tâm hồn thầy tan vỡ liền, đen tối hoen ố liền, và thầy không có miệng mồm nào để có thể dạy bảo ai được nữa hết, vì tâm hồn mình đã hư rồi. Nên cái thời đại này nó nguy hiểm như vậy. Còn một điều của thời đại nữa là thông tin nhiều quá, đạo sư nhiều quá, phải không ạ? Nay nghe đạo tràng này dạy môn kia, ông thầy kia dạy môn nọ, ta không biết môn nào đúng,
[1:09:54]môn nào ta cũng nghe cũng hay, môn nào nghe cũng khen trên mây xanh. Rồi sao? Ta lầm đường lạc lối, bị nhiễu hết, không phân biệt đúng sai, nên cũng cái nhược điểm của thời đại. Đã nhiều khi ta gặp được người đúng rồi, rồi lại gặp được người sai, họ quảng cáo nói hay quá cái ta ngả lòng một chút. Thành thử ta ngả một chút thôi, cũng làm ta loãng đi cái chánh pháp trong lòng mình đã có. Nên rất là khó biết đúng sai trong thời đại này, cẩn thận! Vì những điều mà cái thời hiện đại cho ta, hỗ trợ ta trong sự tu hành: Điều thứ nhất là ta dễ tìm kinh sách. Tức là những cái kinh sách mà ngày xưa người ta phải đi từ Trung
[1:10:35]Hoa, lặn lội qua tới Ấn Độ, vượt qua 81 khổ nạn, qua không biết bao nhiêu yêu tinh quỷ quái mới đem được kinh điển về cho cái xứ Trung Quốc, thì ngày nay mình ngồi mình bấm cạch cạch cạch cạch hiện ra kinh gì, bấm hiện kinh này không thích, dẹp, qua trang khác tìm kinh khác, chớp nhoáng có hết phải không ạ? Không cần phải 81 nạn gì hết trơn. Ha, không cần nạn nào ta cũng để có đầy đủ kinh điển, cũng là một cái cơ hội cho ta để ta dễ tìm được đạo lý hơn. Điều thứ hai là nhà cửa ta tiện nghi hơn. Ví dụ bây giờ ta ngồi thiền, ngồi mà ở trong rừng á muỗi cắn nó động tâm liền, hoặc đang ngồi con rắn nó bò ngang người mình cái nên mình chết điếng
[1:11:13]liền, và có thể ta sợ quá ta sản xuất thêm một vài phụ kiện nữa.
[1:11:28]Rất là đáng sợ nữa chứ không biết chừng. Nhưng mà ngày nay thì nhà kín cửa ha, có lưới có đồ hết rồi ta không sợ. Chứ hồi xưa ngồi trên rừng á, trên rừng mà ngồi thiền rắn bò ngang người là chuyện thường. Thiệt đó, mà người bình tĩnh mới ngồi, còn không là một là ta vung ta chạy ta la, hai là ta ngồi tại chỗ, bất động và sản xuất đủ thứ ngay cái quần ngay đó luôn. Rất là đó, nhưng mà hôm nay nhà cửa tiện nghi, kín đáo, thậm chí nếu trời nóng quá ta có máy điều hoà, rồi đó cứ thanh thản mà nhiếp tâm, đó, nó cũng là cái tiện lợi. Cái thứ ba nữa là ta cũng có cơ hội tìm hiểu nhiều vị thầy để đối chiếu, để so sánh trước khi ta chọn vị nào mà ta cảm thấy phù hợp nhất.
[1:12:07]Nhưng mà đừng để loãng, đừng để nhầm thì thôi, vì ai cũng nói mình hay cả. Cái điều nữa trong thời đại ngày hôm nay nữa là cái điều thiện lan nhanh, giáo lý lan nhanh, đó do đó ờ cơ hội để cho mọi người tiếp xúc với Phật pháp cũng dễ hơn. Một điều nữa là những kiến thức của khoa học, của y học, của sinh học bổ sung cho cái đạo học của ta rất nhiều. Bổ sung rất nhiều, ví dụ ta tu pháp môn đó, đến lúc nào ta phải đối chiếu cái cách dụng công đó nó tác động vô bộ não như thế nào trong cái tính cách của tính chất của y học, sinh học, khoa học. Rồi khi nghe một hiện tượng tâm linh nó hiện ra, ta cũng phải đối chiếu với cái kiến thức của khoa học,
[1:12:54]y học như thế nào để mình chấp nhận hay không. Luôn luôn là phải đối chiếu với khoa học. Có một lần thầy xem một cái clip, trong đó có một cái nhóm đạo họ tu. Cái thời cái đoạn ban đầu thì họ nói về sự linh thiêng của vị thần. Cái đoạn cuối thì họ nói đã tới giờ thần hiện phát hào quang, thì tới giờ đó bỗng nhiên cái bức tượng đó phát hào quang sáng ra và mọi người quỳ xuống lạy, ôm cái chân của tượng thần đó hung quá chừng. Thầy nhìn thì thầy mắc cười, tại thầy thấy rõ ràng cái đó là cái đèn LED của Trung Quốc á, nó gài dưới chân á, bấm lên tới giờ nó bấm lên. Vì có một dấu hiệu rõ ràng là thế này,
[1:13:31]là cái cảnh nhiều người thấy hào quang phát ra cái quỳ xuống chạy lại ôm, riêng cái ông quay phim ổng giữ cái máy quay rất đứng, rất kỹ, ổng hổng chạy. Ổng rất bình tĩnh tại vì ổng biết trước cái kịch bản. Cái ống kính rất là nghiêm chỉnh, vẫn yên tĩnh. Chớ còn nếu mà thật sự ổng là người xúc động thì ổng cái máy quay làm sao? Cầm chạy lung lắc á để chạy tới luôn, ổng cũng được rờ một cái, hào quang. Còn đây ai làm gì làm, ai xao xao, ổng cầm máy quay rất là yên tĩnh. Thì phải hiểu rằng kịch bản, kịch bản đã được lên trước rồi. Đó, nên ta phải có kiến thức khoa học thì ta đối chiếu với cái đạo học đó và ta biết đây là sự lừa đảo, gian dối, nên vậy.
[1:14:09]Rồi cái mọi người tu, ví dụ bây giờ người ta ngồi thiền để tâm ngay chỗ này để khai mở cái thần nhãn chỗ này. Cái thần nhãn chỗ này thì ta chả biết có hay không. Nhưng mà nếu mà tâm mà để phía trên đầu thì theo cái y học của Đông phương, cái tiềm lực dưới chân âm của ta nó bốc lên đầu từ từ từ từ từ từ, nó trống ở dưới gốc, mà khi trống dưới gốc rồi bộ não vỡ liền, ta sẽ bị loạn thần. Đó là y học, cái kiến thức đó ta phải biết, vân vân. Còn nhiều thứ nữa, nhiều thứ nữa ha. Cho nên do đó trong cái thời đại này, do kiến thức khoa học, y học, sinh học tiến bộ nên ta được quyền đối chiếu với đạo học của
[1:14:45]ta để ta bớt nhầm, chứ không phải ai nói gì ta cũng, ta cũng tin. Nhớ như vậy, đây là cái điều tiện lợi. Bây giờ ta tận dụng ưu điểm của thời đại, khắc phục nhược điểm của thời đại để mà, mà tiến tu. Điều thứ nhất là dù thời đại tiến tới đâu, ta vẫn giữ chặt lòng tôn kính Phật, tôn kính các bậc Thánh. Nha, mỗi ngày lễ Phật với tất cả lòng tôn kính tuyệt đối. Thời đại có tiến tới đâu kệ, con người ta có lên Cung trăng, lên Sao hoả kệ, nhà chung cư có thể xây lên bốn năm trăm tầng kệ,
[1:15:23]người ta có thể đi tên lửa, biến hình đâu kệ. Có một điều không bao giờ thay đổi, đó là lòng tôn kính Phật tuyệt đối. Cái thứ nhất nha, đây là điều để ta khắc phục cái thời đại này. Cái điều thứ hai là cái thời đại này thì tài sản nó đến với ta sẽ nhiều hơn. Ngay cả người cư sĩ hay người tu sĩ thì đều sở hữu tài sản nhiều hơn và luật pháp bảo vệ cái quyền sở hữu đó của ta, nhưng lòng ta phải quyết diệt cái tâm tham đối với tài sản. Dù có khi ta là người nắm giữ nhiều tài sản, nhưng mà trong lòng phải tâm tâm niệm niệm là dứt trừ lòng tham. Đó, thời đại có tiến tới đâu, sau này ví dụ nhà nước có phát giàu
[1:16:09]lên quá, ví dụ đến lúc nào đó nhà nước ta khai được mỏ là sản xuất ra khắp thế giới, là người dân ta đi học được trả tiền, là đi làm gì, làm ít thì được trả tiền nhiều, ai cũng sống cuộc đời sung sướng hết thì cũng nhớ là phải diệt lòng tham. Chứ không được là dựa vào cái vật chất, dựa vào tài sản để sống, mà phải dựa vào cái tâm không tham để tu, để sống. Nhớ như vậy. Cái điều nữa là ta phải chặt lòng trước những thông tin về tính dục, về những hình ảnh hở hang. Vì thời nay con người ta cứ khoe cái điều đó quá, gợi dục nhiều quá và gợi dục nó làm loạn tâm người, nó làm con người đi về gần với cái cõi thú.
[1:16:54]Vì thú là như vậy, nhưng con người không được là như vậy, cho nên ta phải chặt lòng trước những cái thông tin về tình dục, về những hình ảnh hở hang, phải chặt lòng. Chặt lòng nghĩa là làm sao? Nghĩa là thế này, có một lần có những nhà họ đi khảo cứu, họ đi lên trên cái vùng núi của Tây Tạng, vào cái hang nghe nói có những bậc ẩn sĩ tu ở trong thì họ phát hiện những hình ảnh người nữ loã lồ ở trong hang. Họ mới té ra: Trời ơi, tưởng mấy anh cha này, mấy cha tu đàng hoàng, thì ra ở trong đây mấy anh chả mắc cái bệnh thị dâm. Tức là không có người nữ thì mấy họ tự vẽ ra những hình người nữ hở hang để họ hưởng thụ một cách tưởng tượng,
[1:17:39]và họ thất vọng ê chề, họ bỏ đi, họ không tin vào những cái người thầy tu đó nữa.
[1:17:47]Nhưng mà có một người trong đoàn, khi họ đi trở ra thì họ gặp những thầy tu ngồi im lìm, họ nói: Cái gương mặt của những người này không thể là những người dâm loạn. Những gương mặt thánh thiện như thế này không thể là những người mà dâm đãng mà thoả mãn dục tính tưởng tượng vẽ hình, không thể. Thì gương mặt thánh thiện thật bằng cái trực quan. Còn cái hình ở trong kia thì đúng là toàn là vẽ hình người nữ rồi không. Nhưng mà gương mặt của những người mà đang ngồi ngắm bình minh, hoàng hôn ở trước đây thì toàn những gương mặt của những bậc Thánh thanh tịnh, hư vô. Họ hiểu tại sao kỳ vậy ta? Cái đoàn về cứ về, ông này ổng ở lại, ổng xin học đạo.
[1:18:25]Thì mới ban đầu học thì các vị cứ dạy căn bản đàng hoàng, giữ giới, ngồi thiền, không có gì sai. Cho đến khi mà ổng tu được thời gian dài rồi mới cho ổng vô cái hang để dòm cái hình đó. Ổng tu khá khá rồi mới cho vô hang dòm mấy cái hình đó. Ở đây có ai tu khá không để thầy dắt vô hang rồi cho dòm mấy cái hình đó? Nghĩa là làm sao? Nghĩa là khi tu khá rồi, kiểm soát được tâm hồn được rồi thì các Lạt Ma mới bắt mình ngồi, mày nhìn mấy cái hình người nữ loã lồ để coi tâm mình nó động cái gì ở trong mà diệt nó đi. Tại không thấy cái hình đó thì nó không khởi lên, mà thấy mấy cái hình hởi hở hang cái dục nó mới khởi lên,
[1:19:06]mà nó khởi lên rồi mới thấy để mà chiến đấu với nó. Còn trước đó tưởng mình thánh thiện, cao siêu. Nói: Tôi đã ở núi này được 3 năm tu hành thanh tịnh, tôi ngon lành rồi, đó là chưa gặp người nữ hở hang. Anh tu núi 3 năm xuống đi giữa xuống làng gặp người nữ hở hang là theo đi mất tiêu, bỏ núi liền. Đi về nói: Đó là gì vậy? Có cái chú điệu á tu từ nhỏ với ông thầy, lớn lên đi vô làng gặp cô gái đó, nói ai vậy thưa sư phụ? Đừng dòm con, đó là cọp, cọp, đi, đi. Về nhà chú buồn: Con nhớ cọp quá. Bản năng tự nhiên mà, bản năng tự nhiên. Cho nên lần này mấy ông Lạt Ma ổng vẽ hình cọp ở trong hang. Còn chúng ta đang ngồi đây là ngồi đâu?
[1:19:50]Chung quanh đều là cọp.
[1:19:58]Thì cái là ông này ổng tu khá rồi là mới cho vô hang để nhìn, thì lúc này ông này ổng mới hiểu, ổng mới hiểu là các vị Lạt Ma luyện tập một pháp môn là chặt lòng với những điều về tình dục, gợi nó lên thấy để tâm không còn động. À và bây giờ ngày hôm nay, ta khỏi cần đi lên hang, mà ta chỉ cần vào đâu? Vào mạng, đầy trong đó. Và sao? Ta nhìn những hình đó để làm chi? Để diệt dục mình. Mà có diệt không hay là nhìn rồi bắt đầu ha, đi luôn vô trong đó, chui vô trong mạng luôn, cắm đầu trong đó luôn? Thấy không? Nhưng nhớ, đây là một cái trở ngại của thời đại và ta phải vượt qua, chặt lòng mình trước những thông tin về về tình dục.
[1:20:44]Nhưng vì những thông tin này mà bây giờ có những ông cụ 70 tuổi mà cưỡng hiếp mấy đứa nhỏ mười mấy tuổi, tám chín tuổi. Bây giờ chứ, cũng chỉ vì những thông tin nó gợi dục, chứ nếu ổng đừng có bị những thông tin có khi ổng giữ được đời sống đàng hoàng cho tới khi chết. Cho nên cái tai hại của những thông tin gợi dục là vậy, nó kích động bản năng người ta lên, mà lẽ ra người ta đã sống tốt, người ta không phạm tội nếu không có nó. Nên bây giờ thì nó tràn lan, cho nên ta phải tập sống chung với với quỷ,
[1:21:17]là chặt lòng lại, tu làm sao chặt lòng trước những cái hình ảnh đó, những thông tin về nó như vậy nha. Thấy rõ bản chất của nó là gì? Khổ đau, ô uế, hậu quả, tai họa, phải hiểu như vậy, thường chiêm nghiệm như vậy. Bây giờ, rừng đã hết rồi thì ta làm sao? Ráng mà ai có thể trồng được rừng cứ ráng trồng, phước lớn lắm. Còn nói: "Thưa thầy, con không có đất thì làm sao? Làm sao?" Từng cái chậu nha, từng cái luống, từng khoảnh đất nhỏ gieo thêm màu xanh cho cho trời đất này. Một cánh dây leo, một bụi cỏ, một bụi rau sạch trên góc nhà đâu cũng là điều ta làm phúc cho cho thế giới này nha vậy. Nói:
[1:22:05]"Hôm nay sao mà mà bác đi chùa trễ thế? Nay mới chăm lại luống rau ở bên lề sát trước cửa nhà." Đó là câu trả lời rất là đẹp. Người ta từng cọng lá xanh ta vun đắp thêm cho cho cuộc đời này nha. Rừng hết rồi, ta phải yêu quý từng chiếc lá xanh. Ráng tránh cái khung cảnh ồn náo. Vì ở những cái trung tâm vui chơi giải trí họ hay làm ồn để thu hút, ta tránh xa họ. Và nếu cần góp ý với họ: "Anh cứ càng mở nhạc ồn, tôi càng ghét anh. Tôi kêu gọi mọi người tẩy chay anh nha. Anh hãy để cho thế giới này được yên tĩnh" như vậy. Ta ráng cầu Phật giúp ta tìm được minh sư, đừng để ta phải phân vân, do dự trước quá nhiều thông
[1:22:54]tin, trước quá nhiều cái PR, cái quảng cáo của những đạo sư khắp nơi, vì ai cũng nói mình giỏi nha. Bây giờ hỏi thầy, thầy cũng phải nói thầy giỏi. Hỏi ông thầy khác cũng nói thầy giỏi. Mà nói hai ông đều giỏi mà hai ông khác nhau thì con theo ai? Theo Phật. Lạy Phật thôi. Xin Phật cho con được một người nào chân chính nhất để con nương tựa cuộc đời. Rồi mới nói: "Dạ thưa thầy, sau khi con lạy Phật như vậy thì con vẫn thương ông thầy này nhưng con kính ông thầy này nghĩa là làm sao?" Nói: "Con thương ông thầy này vì đời trước con có duyên với ổng. Nhưng con kính ông thầy này vì Phật bắt con phải theo ông thầy này tu.
[1:23:34]Nhưng mà con vẫn thương thầy kia vì nợ đời trước con còn, cứ phụng sự cả hai. Nhưng mà theo một người thôi, đường lối theo cho đúng một người thôi" nha vậy. Nhớ là đừng say sưa với những thông tin vô bổ, với những trò chơi, với những trang mạng ảo nha. Hãy để dành thời gian thực tế dành cho cho thiền định. Ta quý từng thời gian để thiền định, để lắng tâm, để tịnh hóa tâm hồn mình theo đúng như cái định nghĩa ban đầu là tu tức là tịnh hóa tâm hồn. Cho nên tránh những điều gì vô bổ. Thông tin nhiều không cần, sách nhiều cũng không cần đọc. Như thầy bây giờ rất ít đọc sách, không có thời gian. Xem báo chỉ lướt qua những đầu đề, thấy tin tức đầu đề nào cảm thấy cần
[1:24:20]cho đời sống, đề tu thì đọc kỹ chi tiết, còn không bỏ qua một bên. Không có thì giờ. Nên tệ nhất là ai vào mạng chơi game nha, mất hết thời gian cuộc đời thật của mình, cứ ảo. Ta cố gắng rủ nhau làm các điều phước thiện, vì thời đại này lại dễ làm phước thiện hơn ngày xưa. Làm nhiều nhưng đừng chấp công, đừng tự cao. Làm rồi quên công đi vì đó là đại thừa. Khoảng năm sau, cuối năm nay, năm sau bắt đầu thầy sẽ giảng thế nào là Phật giáo đại thừa để đối chiếu với thế nào là Phật giáo nguyên thủy nha. Phật giáo ta có hai cái hệ rất khác biệt: một là Phật giáo nguyên thủy, hai là Phật giáo đại thừa.
[1:25:04]Hai bên nhiều khi vẫn chưa chấp nhận nhau, nhưng ta sẽ tìm thấy những gạch nối, ta sẽ thấy cái vĩ đại, cái cần thiết của cả hai bên đối với với đạo Phật này. Rồi đừng tu một mình. Nhớ, đừng tu một mình. Ăn cơm có canh, tu hành có bạn. Chỉ những bậc mà có căn cơ thượng thừa, Độc giác Phật thì mới có thể tu một mình mà vẫn sừng sững tiến lên, rồi trở thành tiêu bản của cuộc đời, trở thành thầy của mọi người. Còn tất cả chúng ta đều phải nương tựa với thầy, nương tựa với huynh đệ để tu tập. Đừng có bao giờ có ý nghĩ tự cao tu một mình. Người nào nghĩ rằng: "Tôi tu một mình được rồi", người đó rớt vào cái bệnh kiêu mạn liền và sẽ đổ vỡ tất cả.
[1:25:51]Lúc nào cũng nghĩ mình là nhỏ bé, là thấp kém, lúc nào cũng phải nương tựa với thầy, với bạn, với huynh đệ nha. Trong thời đại này phải là như vậy. Và vượt hơn tất cả, vượt hơn tất cả như vậy, thiền định luôn luôn là cốt lõi. Luôn luôn cố gắng tìm cái đạo tràng tu tập thiền định, cái khung cảnh để tu tập thiền định, thời gian để để tu tập thiền định nha. Vì thế giới càng xô bồ, càng náo nhiệt thì ta càng phải giữ lòng mình yên tĩnh, ta càng phải cố gắng tịnh hóa nội tâm mình nha. Thế giới có tiến tới đâu, đi về đâu thì kệ, cái lõi cuối cùng của sự tu hành vẫn là gì? Là thiền định, tịnh hóa nội tâm mình nha.
[1:26:37]Thôi, thì hôm nay trong một buổi trời nóng bức đẹp đẽ,
[1:26:44]dưới sự gia hộ ở trên Đức Phật, nơi cái đạo tràng chùa Tương Mai này, chúng ta gặp nhau để yêu thương, quý mến, tôn trọng nhau, để chia sẻ nhau những đạo lý cũng rất là gay gắt trong những vấn đề sự tu hành của cái thời đại mới. Nên ta nguyện lòng vậy. Dù thời đại có thay đổi, có tiến bộ nhưng một lòng ta vẫn gì? Tôn kính Phật nha, đi theo con đường mà Phật đã dạy, mãi mãi giữ lòng mình tịnh hóa và yêu thương. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:27:39]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.