[0:00]Khi ta đảo ngược lại, ta muốn hưởng quả trước có nhân sau thì ta nhớ phải gieo nhân ở đằng sau, đừng có mà trốn cái trách nhiệm của mình. Nhưng để có thể hưởng được quả trước gieo nhân sau, ta phải có một số điều kiện. Trường hợp mà người hưởng quả trước, không chịu gieo nhân sau để trả lại thì sao?
[0:38]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay ta nói về luật nhân quả một chút nha. Luật nhân quả là một cái quy luật cơ bản của vũ trụ nhưng mà có tính tâm linh. Trong vũ trụ thì có nhiều quy luật, có một cái quy luật rất là lớn mà Newton
[1:03]khám phá, tuyên bố là luật hấp dẫn nha. Cái gì có khối lượng thì sẽ có cái sức hút với nhau, một quy luật rất là lớn. Từ cái quy luật về cái cái lực hấp dẫn này thì ta có tìm thêm vô số những quy luật vật lý khác. Tất cả những cái đó đều là quy luật vật lý, còn trong cái tâm linh, cái thế giới tâm linh lại có những cái quy luật khác. Ví dụ như là luật về tái sinh luân hồi. Ta sống kiếp này không phải là một kiếp duy nhất, ta phải tái sinh một kiếp khác và trước đây ta cũng đã từng sống ở nhiều kiếp sống khác, ý là như vậy. Và có một quy luật nữa là luật nhân quả. Nếu ta đã làm một việc thiện thì thế nào sau này ta cũng
[1:56]sẽ được một điều hoặc là nhiều điều hạnh phúc. Nếu ta đã làm một điều ác thì thế nào sau này ta cũng phải chịu những cái khổ đau. Đó là cái luật nhân quả. Và có một cái luật mà vật lý hay tâm linh gì cũng giống nhau là luật về sự vô thường thay đổi. Mọi cái đều thay đổi. Vật lý cũng vậy, phải thay đổi, sinh học cũng vậy, toán học cũng vậy và tâm linh cũng vậy. Mọi thứ đều vô thường, mọi thứ đều thay đổi. Có những quy luật như vậy. Thì cái người mà đến với đạo Phật ta đi tìm cái chân lý, đi tìm lẽ phải rồi đi tìm đạo đức và tìm hạnh phúc thì ta phải biết về luật nhân quả, nhớ như vậy. Đầu tiên là thế này, nhắc lại:
[2:48]ta đi tìm chân lý, ta đi tìm lẽ phải, đó là cái tiền đề đầu tiên. Có được chân lý, có được lẽ phải rồi ta mới phải có đạo đức. Có đạo đức rồi ta mới có hạnh phúc, nhớ cái quy trình này giùm sư phụ. Vì nếu ta không tìm ra được chân lý, không tìm ra được lẽ phải thì ta không có đạo đức, ta sống sai lầm liền, nhớ như vậy. Mà ta đã sống sai lầm không đạo đức rồi ta sẽ không có hạnh phúc. Đó là quy luật. Đầu tiên ta phải tìm ra cái chân lý, lẽ phải là gì cái đã. Thì thế nào là chân lý, thế nào là lẽ phải? Đó là bài toán của muôn đời, ai cũng cố gắng đi tìm và các tôn giáo nào cũng cố gắng đi tìm. Thì mỗi tôn giáo đều có cái cách tìm gọi là tìm chân lý, lẽ phải của mình.
[3:44]Và có những tôn giáo lại giông giống nhau, có những cái tôn giáo khác nhau. Riêng đạo Phật có một con đường đi độc lập, không giống, không giống các tôn giáo khác lắm, không giống lắm. Nên vì vậy, đạo Phật có một nét rất là riêng. Nét rất là riêng đến nỗi nhiều người đã nói đạo Phật không phải tôn giáo, chắc là chỉ là triết học. Tại sao vậy? Tại cách nhìn về chân lý không giống họ. Nhưng sự thật đạo Phật là một tôn giáo hẳn hoi, có đầy đủ tâm linh, nghi lễ, tu sĩ, tín đồ đầy đủ hết, không có... Nhưng chỉ có cái cách tiếp cận chân lý của đạo Phật là một con đường hết sức độc đáo. Cái chân lý mà đạo Phật tìm ra, nó không lệ thuộc vào giáo chủ, à.
[4:31]Mà giáo chủ cũng chỉ là người tìm ra chứ giáo chủ không phải là người chế ra. Giáo chủ không phải là người chế tạo những điều này mà giáo chủ là người tìm ra và nói lại cho muôn người sau được nghe. Nên cái giáo chủ trong đạo Phật rất giống một nhà khoa học, tìm ra và nói lại, à vậy thôi. Nhưng mà cái hay, cái tìm ra trong đạo Phật tìm ra rồi làm thay đổi tâm hồn và cuộc sống của mình, làm cho mình trở nên đạo đức, hạnh phúc và tột cùng của đạo đức và hạnh phúc đó ta gọi là sự giác ngộ. Tột cùng của đạo đức và hạnh phúc là sự giác ngộ như vậy.
[5:22]Thì trong những cái điều mà cốt lõi mà Đức Phật tìm ra được thì có cái gọi là luật nhân quả, ta gieo nhân gì, ta gặt quả nấy. Thì cái gieo nhân gì gặt quả nấy á, ta nghe một cái ta thấy rất là mãn nguyện, rất là hài lòng, rất là hợp lý. Đúng rồi, người nào gieo hạt ớt thì ra trái ớt, người nào gieo hạt xoài ra trái xoài, đúng rồi. Ai làm điều ác thì phải chịu khổ, ai làm điều thiện thì phải được sung sướng, hợp lý rồi, đúng rồi. Đó ta mới nghe ra ta thấy rất là dễ chịu. Nhưng mà khi đi sâu vào thì luật nhân quả càng lúc càng phức tạp, càng lúc càng rắc rối mà không bao giờ có điểm dừng, không bao giờ có điểm dừng.
[6:11]Không ai có thể tự hào rằng mình đã hiểu hết về luật nhân quả. Mặc dù ban đầu thì nghe rất đơn giản, rất đơn giản, nhưng mà càng đi sâu vào rồi thì luật nhân quả quá phức tạp. Phức tạp đến nỗi mà thầy nói cái hệ thống của luật nhân quả mà nghiên cứu có thể trải dài từ cái lớp một cho tới tiến sĩ luôn. Phức tạp đến như vậy, khó đến như vậy, không phải dễ hiểu. Nhưng mà khi ta càng hiểu dần dần thì ta thấy rất thú vị, thú vị và ta nhìn cuộc đời ta hiểu rõ hết mọi điều của cuộc sống này, không có gì ta nghi ngờ nữa. Ta có thể lý giải hết tất cả mọi điều phức tạp. Ví dụ cái mà, cái phức tạp thứ nhất là người ta hay nói thế này:
[6:53]"Nếu nói là luật nhân quả đúng, sao tôi thấy ông đó ác mà ổng vẫn giàu? Tôi thấy cái người kia hiền mà sao vẫn khổ, nghèo?" Đó, cái đây là cái câu mà người ta phản biện lại luật nhân quả. Thì ta lại có cách giải thích làm sao? Nói: "Ổng ác nhưng mà ổng giàu bởi vì kiếp xưa coi vậy chứ ổng còn phước, ổng làm phước nên bây giờ cái phước vẫn còn hưởng. Còn cái ác hiện nay, ổng sẽ trả vào một lúc khác sau này." Đó là cái cách ta giải thích. "Còn cái người kia hiền mà nghèo khổ là bởi vì coi vậy, hiền hiền chứ trước đây đã lỡ phạm sai lầm làm một điều bậy bạ gì rồi, bây giờ phải trả quả. Còn cái hiền lành này thì chắc là sẽ được một cái phước
[7:32]lành nào đó mai sau." Người ta cũng chỉ nói như vậy. Nhưng mà rồi sao? Còn nhiều cái phức tạp hơn nữa về luật nhân quả. Bây giờ ví dụ nói câu này: nói đi đường cái a có thằng ăn cướp lại cái nó giật cái sợi dây chuyền. Đang đeo dây chuyền nó giật ra cái làm cho cô đó té xuống, đập đầu xuống đường, bị chấn thương sọ não, rồi không biết chết sống ra sao. Rồi giờ ta hỏi là: "Vậy nếu nói theo luật nhân quả là cái cô này là trả cái quả báo, đúng không ạ?" Thì cổ trả quả báo nên bây giờ cổ chịu quả báo. Tức là ngày xưa cho rằng cổ cứ đập đầu cá lóc đi nha, cứ đập đầu cá hay gì đó để kho. Ở đây có ai đập đầu cá không nhờ? Có hay đập đầu cá không?
[8:22]khi chưa biết đạo mình cũng đập hơi bị nhiều nhờ, đập thì cũng đập cốp cốp hơi bị nhiều đó. Sẽ có ngày nha! Đó, tức là ngày xưa cô này cũng đã làm một cái lỗi gì nên bây giờ cái bị quả báo là giật cái dây chuyền té đập đầu xuống đường. Nhưng còn cái thằng ăn cướp, như vậy là nó mới gieo nhân, phải không ạ? Vậy là nó mới gieo nhân. Mà tại sao lại nó gieo nhân mà lại trùng với cái người mà chịu trả quả báo này?
[8:53]Thấy không? Ta thấy đi sâu vào bắt đầu luật nhân quả có nhiều, nhiều cái phức tạp hơn là ta hiểu đơn giản. Không phải như vậy. Vậy thầy có cần phải trả lời câu này không? Hả? Thôi, không trả lời, về suy nghĩ đi, tháng sau trả lời. Vì cái câu này vẫn là phần khó nhất trong luật nhân quả. Để trả lời được cái câu của thằng ăn cướp với cái người bị giật dây chuyền té đập đầu là cái câu hỏi tế nhị khó nhất trong luật nhân quả này, đó.
[9:25]Rồi bây giờ nói thế này: À nếu nói là luật nhân quả thì ta gieo nhân gì, ta gặt quả nấy. Đó là căn bản là như vậy. Thì như vậy cái cuộc đời của chúng ta ở đây nó đã được làm sao? Được sắp xếp, an bài cả rồi. Đúng không ạ? Được sắp xếp, an bài cả rồi. Vì do cái nhân đời trước ta đã gây nên bây giờ là mọi chuyện nó cứ theo quả báo mà nó nó hiện ra. Đúng không ạ? Vậy cái mà đã được sắp xếp, an bài như vậy nó có giống với một cái định mệnh cố định hay không? À nếu nó gọi là giống với định mệnh cố định thì nó có giống với các tôn giáo khác hay không? Rằng mỗi người sinh ra đã có một số phận. Hoặc nó có giống như với là tử vi bói toán hay không?
[10:16]Thì người ta có thể xem cái ngày giờ sinh của một người mà người ta luận ra cả cái cuộc đời của người đó nó đã lên chương trình từ lúc mới sinh ra. Với giờ sinh, ngày đó, tháng đó, năm đó thì cuộc đời phải đi theo cái hướng này. Nó đã có số phận rồi. Thì như vậy liệu cái luật nhân quả có giống với thầy bói tử vi hay là giống các tôn giáo khác rằng là ta sinh ra cuộc đời này ta có một định mệnh rồi hay không? Đó. Ta thấy đi sâu vào bắt đầu luật nhân quả không còn đơn giản nữa, bắt đầu phức tạp từ từ đó chứ không phải vậy. Vậy nếu mà đây thế này:
[10:55]Cái à nếu mà nói tới cái luật nhân quả rằng vì luật nhân quả mà cuộc đời của ta đã được an bài, sắp xếp thì như vậy luật nhân quả nó có tính gì? Tất nhiên, phải không ạ? Tất nhiên. Mà trong cuộc đời này thì ta thấy nhiều việc nó giống như là ngẫu nhiên, có những cái giống như nó vô tình. Nhưng mà ta lý giải theo luật nhân quả: Không có cái gì vô tình, ngẫu nhiên cả, tất cả đều có lý do sâu xa phía trước, có cái nhân duyên phía trước, không có ngẫu nhiên. Trong cái ngẫu nhiên coi vậy chứ nó giấu cái gì? Cái tất nhiên. Cái cặp phạm trù tất nhiên và ngẫu nhiên này ai là người nói nhiều nhất trong triết học?
[11:40]Cái cặp phạm trù tất nhiên và ngẫu nhiên này ai là người nói luận về nó nhiều trong trong triết học? Ở đây có ai nhớ không? Ráng rồi, ráng coi coi ai nhớ không. Coi ai là cán bộ cao cấp ở đây? Lênin, nhớ giùm. Trong Lênin Toàn tập nhá là Lênin đã bàn về cái cặp phạm trù này, tất nhiên và ngẫu nhiên, rất thú vị. Cho nên nói là Lênin là một người mà phát triển lý luận của Mác, Mác-Ăngghen lên một tầm rất là cao. Bởi vì từ cái lý thuyết đơn giản của Mác-Ăngghen nhưng mà không có thành tựu được cuộc đấu tranh nào cho khi mà lọt vào tay của Lênin, bổ sung thêm rất nhiều lý luận mới đủ để trở thành một tổ chức hùng mạnh.
[12:27]Lúc đó lý luận mới nâng lên thì cái việc mà tất nhiên, ngẫu nhiên này Lênin lý luận rất là thú vị. Tuy nhiên thì Lênin không có lý luận trên cái phương diện tôn giáo, luật nhân quả được. Còn luật nhân quả chúng ta cũng nói về tất nhiên và ngẫu nhiên một góc cạnh khác. Nhưng bây giờ ta ngồi đây với nhau là tất nhiên hay ngẫu nhiên? Tất nhiên hay ngẫu nhiên? Có người sợ nói một câu nó sai nói: "Cả hai." Chắc ăn, nói gì cũng trúng hết trơn.
[13:01]Nó có cái tính tất nhiên ở trong đó, tất nhiên là chính, ngẫu nhiên là phụ. Tất nhiên là chính nghĩa là sao? Tất nhiên là chính nghĩa là giữa cái thính chúng ngồi đây với thầy chắc chắn phải có duyên ở kiếp trước. Chắc chắn có duyên ở kiếp trước. Kiếp trước á những người ngồi đây cũng là người của miền Bắc, kinh đô Hà Nội trong một cái thời mà vua chúa phong kiến ngày xưa. À và lúc đó thầy là một cái người cầm cái đàn đứng hát bên đường xin ăn. À vậy, nên mọi người cho thầy một ít tiền á, cái vì thầy mắc nợ mọi người nha, thế giờ thầy phải thuyết pháp trả nợ, đó là như vậy. Thấy nhớ chưa ạ?
[13:59]Thầy nhắc rồi có nhớ chưa? Thấy mặt quen quen chưa? Thấy mặt quen quen, được rồi. Đó là lý do mà kiếp này thầy có thể biết đàn, biết hát nha. À nên có duyên với nhau cách gì đó nên bây giờ nghe nói có thầy thuyết pháp tự nhiên mọi người bị động tâm muốn đi nghe. À. Chứ rất nhiều người cũng nghe rủ à nói là hôm nay có Thầy Chân Quang đến thuyết pháp ở chùa Tương Mai, nhưng mà nhiều người họ một là thôi: "Hôm nay sao thấy mệt quá, nay hơi ốm bệnh quá, hôm nay có tiệc, hôm nay mắc lo chuyện này chuyện kia." Bỏ không nghe, không có động tâm. Còn nhiều người ở đây nghe tới tên thầy cái động tâm muốn đi và gác việc khác lại để đi. Vì sao?
[14:45]Vì đi để đòi cái nợ cũ ngày xưa bố thí mấy cái đồng tiền hào xuống cái nón ở bên lề đường cho một cái người người ăn xin à ca hát bên lề đường nha, vì á. Nên động tâm cái đi, vậy. Còn nhiều người khác thì họ không thèm đi tại họ đi ngang họ nghe họ đi luôn họ không cho tôi đồng nào hết. Cho nên kiếp này không có duyên với nhau. Đó là yếu tố tất nhiên. Còn yếu tố ngẫu nhiên là gì? Có một số người đến đây không có duyên với thầy. Kiếp xưa không có duyên với thầy, cũng không có cái động tâm muốn đi nghe pháp. Nhưng mà vô tình vô tình người đó có duyên với một người trong này, bạn mình hay người yêu mình hay là thế nào đó người kia rủ đi.
[15:30]Thì đi là không phải vì thầy mà đi, mà vì cái người bạn rủ mình mà đi, nể tình mà đi, chứ không phải vì thầy. Thì yếu tố này ta gọi là ngẫu nhiên, ngẫu nhiên. Nên ta có một số đông là tất nhiên mà đi nghe pháp, một số ít là ngẫu nhiên. Ở Canada là một cái xứ lạnh quanh năm, mùa hè cũng chỉ mát mát, mà bây giờ đang 52 độ. 52 độ chỉ thua Ấn Độ thôi. Nóng. Châu Âu là bốn mươi mấy độ. Mà bây giờ là nóng từng ngày, Trái Đất nóng lên từng ngày. Lát nữa ta nói tiếp vấn đề này. Nên ta đừng có buồn vì mưa rơi nha, đừng buồn vì mưa rơi, mà ít ra cơn mưa này là ta thấy ta hạnh phúc khi mà Trái Đất nhiều nơi đang
[16:20]nóng sôi thì ta được hưởng cái không khí mát dịu, mát lạnh của một cái hoàn lưu của một cơn bão vừa đi qua, ta hạnh phúc vô cùng. Hãy như vậy, hãy nhớ như vậy nha. Là có phước lắm à, chứ ngoài kia nóng 52 độ bển.
[16:37]Trong cái nhân quả nó có yếu tố tất nhiên và ngẫu nhiên là như vậy. Rồi bây giờ đây thầy nói: Đời xưa à ta có bố thí, à ta có đắp một đoạn đường, à ta có phụ cất cái ngôi chùa trong làng thì đời này ta có một chút của ăn của để. Tức là tương đối khá, mình không giàu lắm, nhưng mà thấy thôi, đời sống mình cũng có của ăn của để. Vậy thì cái này gọi là tất nhiên. Tất nhiên, vì nhân như thế nên quả như thế. Nhưng mà trong cái tất nhiên này trong cái tất nhiên đều đều này thì ta lại được học đạo. Ta được học đạo, ta lại tin tiếp tục tu hành, tin sâu nhân quả nghiệp báo. Thì cuộc sống ta đang tất nhiên như vậy,
[17:29]đang ổn định như vậy, đang thụ hưởng như vậy ta không hưởng, ta lấy bớt cái tiền của mình ra, lấy bớt thời gian của mình ra, lấy bớt công lao của mình ra, ta đi làm phước tiếp. À. Ta đi trồng cây trên rừng, ta nhặt rác dưới đường, thăm những người nghèo, già neo đơn, à ta đến chỗ thăm những người trẻ mồ côi, à ta lại rủ nhau đi đắp đường. Thì cái mà tự ta phát tâm lên này nó là tất nhiên hay ngẫu nhiên? Ngẫu nhiên, vì cái này là cái mới hoàn toàn nha. Mới này là do ta học đạo lý. Rất nhiều người cùng học đạo lý với ta nhưng mà không phải ai cũng phát tâm giống ta, đúng không ạ? Cùng nghe một bài giảng giống nhau sau đó mọi người đi về ngủ.
[18:22]Nhưng có người về trăn trở, đêm đó ngồi mới lấy sổ tiền bạc tính toán và nghĩ rằng: "À, mình có thể trích ra một số tiền này để mai đi làm phúc." Thì cái đó gọi là ngẫu nhiên. Nó không nằm trong cái dòng tất nhiên của nghiệp báo. Nghiệp báo cho ta một đời sống ấm no, đầy đủ. Nhưng cái đạo lý ngẫu nhiên hôm nay cho ta một sự phát tâm. Thế là ngày mai ta quyết là ta đi làm phúc. Thì cái làm phúc này là một cái thêm bất ngờ, cái ngẫu nhiên bất ngờ và nó làm thay đổi cái dòng nghiệp của ta. À. Cái dòng nghiệp của chúng ta đáng lẽ đi một đường như thế này, nhưng mà do ngang nửa chừng này ta lại làm phúc,
[19:14]thế là dòng nghiệp đáng lẽ đi thẳng này bỗng nhiên nó chuyển hướng đi nhích lên một chút, nhích lên một chút. Đó, là bởi vì cái ngẫu nhiên này. Cho nên vì có yếu tố ngẫu nhiên nên luật nhân quả còn cố định nữa không? Còn không? Không, không cố định mà linh động, luật nhân quả rất linh động, rất uyển chuyển và cho ta một cái khe, một cánh cửa để ta thay đổi số phận của mình.
[19:47]Để ta thay đổi số phận của mình. Ví dụ như thế này: Có người đó là không có con, hai vợ chồng không có con. Mà đứa con ta hay nói là kết quả của cái gì?
[20:06]Kết quả của tình yêu, phải không ạ? Yêu nhau quá chừng, là vợ chồng với nhau rồi mà không có đẻ ra tí con nào rất là buồn. Chứ nhà nào cũng mong con, ông bà mong có cháu bế, ba mẹ mong có đứa con mà nối dòng, mà càng giàu chừng nào thì lại làm sao? Càng mong có con chừng nấy. Tại vì tài sản lớn quá không biết để cho ai, không lẽ đem cho người ngoài? Cần có một đứa con mang dòng máu của mình để nó kế thừa tài sản của mình. Nên cái ước ao có con mà gặp người không có con mà bị một cái nghiệp gì đó không có con, đi khám bệnh: Chồng vô sinh. Vợ vô sinh thì không sao, ông chồng lấy vợ khác liền. Nhưng ông chồng vô sinh một cái rồi là sao?
[20:45]Hết đường. Rồi đi b... bà vợ bả có lấy người khác bả đẻ ra đẻ con của ai đâu phải con mình đâu. Nên sợ nhất chồng bị vô sinh. Mà ngày xưa không có khám được cái bệnh này, cho nên không có con là ổng chồng ổng đi lấy hết bà này tới bà kia. Mà bà nào mà hễ có con thì không phải con của ổng mà cứ đem khoe với ổng. Thật ra bị lừa hết. Còn bây giờ là người ta khám người ta biết ngay mà chồng vô sinh không có con. Coi như số phận rồi đó. Đã bệnh rồi mà. Số phận. Nhưng sao? Chạy chữa không ăn thua. Mà không ngờ chỉ cần làm phúc thôi. Nha. Tu hành, làm phúc, quỳ trước Phật, à con sẽ làm những điều phúc này, điều phúc kia.
[21:27]Nếu con sinh ra được đứa con thì xin cho đứa con đó sau này lớn lên sẽ làm những điều lợi ích cho cuộc đời. Có những cái lời nguyện mà làm cảm động cả trời đất như vậy. Thì đúng thời gian sau chừng nửa năm sau thì bà vợ bả cấn thai. Cấn thai nhưng ổng cũng rất hồi hộp, không biết cấn thai của ai. Sinh đứa con ra bí mật đi thử gen liền, đúng của ổng luôn. Hạnh phúc vỡ òa. Số phận đã được thay đổi. Vì sao? Vì cái tính linh động của luật nhân quả. Luật nhân quả không cố định mà rất là uyển chuyển, rất là là linh động là như vậy. Cho ta cái cơ hội, cho ta nhiều cơ hội để thay đổi số phận của mình. Đúng rồi.
[22:13]Ví dụ ta thấy gương mặt mình chưa đẹp lắm và ta muốn đẹp hơn thì làm cách nào?
[22:22]Đi sửa. Plastic surgery là đi phẫu thuật thẩm mỹ. Nhưng mà thật sự là giải phẫu thẩm mỹ nó cũng hên xui. Có người giải phẫu thành công thì họ đẹp hơn và có người giải phẫu không thành công thì họ làm sao? Xấu hơn, xấu hơn. Đời đó cũng hên xui. Nhưng mà nếu ta chịu khó làm phúc, ta tu dưỡng đạo đức, à ta hay cười với mọi người, ta hay khen mọi người thật lòng, vài năm sau gương mặt ta bắt đầu xinh xắn lên từ từ. Đây là điều có thật nha, đây là điều có thật. Cứ sống như vậy đi và nó không bị biến chứng, à không bị xì cái silicon ra, không bị lở mặt, không bị méo mũi. An toàn vô cùng vì ta gieo cái nhân lành là như vậy.
[23:11]Nhưng tất cả nãy giờ ta nói thì ta đều nói theo cái chiều thuận của luật nhân quả là nhân gieo trước rồi quả đến sau. Ta trồng hạt xoài rồi 5, 10 năm sau ta mới có trái xoài. Hôm nay ta sẽ nói lật ngược lại: hưởng quả trước, gieo nhân sau.
[23:39]Hưởng quả trước, gieo nhân sau là làm sao mà mà vỗ tay?
[23:46]Ta cứ tưởng là hễ đi đúng luật nhân quả thì phải gieo nhân rồi thời gian sau mới mới gặt quả. Thời gian sau có khi lọt qua tới kiếp sau và có khi phải tới 10 kiếp sau. Nhưng thật ra luật nhân quả rất linh động. Luật nhân quả cũng cho ta một số trường hợp nào đó được phép hưởng quả trước và gieo nhân sau. Đố ai biết là cái gì?
[24:14]Dễ hiểu không? Sao ngồi khó, khó hiểu? Bây giờ ta muốn ăn xoài thì ta phải làm sao? Trồng xoài, phải không ạ? Nhưng bây giờ mình ăn xoài trước mình trồng sau được không? Thì cứ qua nhà hàng xóm mình xin rồi hứa nè: "Anh cho tôi ăn xoài đi nha. Giờ tôi đem trái xoài tôi trồng đây. 10 năm sau nó có thì tôi sẽ làm sao? Trả lại anh." Thì đúng rồi, phải là ăn quả trước mà gieo nhân sau không? Đúng không? Mà chuyện đó có hợp lý không? Có thực tế không? Có, sao không có! Đó là hưởng quả trước mà gieo nhân sau đó. Còn bây giờ mình à... Thầy cũng không rành kinh doanh lắm, thầy không không không không rành này lắm.
[24:59]Là ta muốn vay tiền để mở một công ty à mà ta không đủ tiền. Cái ta mới đến ngân hàng ta vay thì ngân hàng họ cho vay. Rõ ràng là ta hưởng cái tiền trước rồi sau này ta từ từ ta trả lãi, trả vốn lại cho ngân hàng. Đó cũng là gì? Hưởng quả trước mà gieo nhân sau. Đó là nói ngân hàng, nó khắt khe lắm. Bây giờ với bạn mình, như nãy mình mượn trái xoài rồi mình hẹn 10 năm sau xoài có trái mình sẽ trả lại thì bây giờ nó không không đến nỗi là nó lâu đến như vậy. Mà bây giờ mình đến mình mượn: "Nè, anh có tiền cho tôi mượn 100 triệu. Tháng sau tôi trả." Tức là bây giờ mình chưa có, đúng không ạ? Rồi bạn mình cái nó nghĩ sao nó lại cho mượn
[25:46]100 triệu, rồi tháng sau mình đem mình trả. Thì đúng là hưởng quả trước mà gieo nhân sau. Cái này có thực tế không? Quá thực tế gì nữa!
[26:00]Nên cái chuyện mà hưởng quả trước gieo nhân sau là một điều rất thực tế trong cuộc sống thực tế. Nói: "Ủa, cái này thực tế chứ đâu có tâm linh tâm liếc gì đâu." Đâu có tâm linh gì đâu, phải không ạ? Hưởng quả trước gieo nhân sau là chuyện thực tế trong cuộc sống mà, đâu có tâm linh. Mà không biết có tâm linh hay không mà như thế này. Ví dụ như bây giờ mình sang cái nhà ông bạn ổng có trái xoài. Mình nói: "Anh cho tôi ăn xoài, cho tôi 10 trái đi. Nha, bây giờ tôi đây đây nè tôi trồng cây xoài đây. Tôi có hột ở đây. Tôi lấy cái hột của anh đó anh cho tôi đó, tôi lấy hột tôi sẽ gieo. 10 năm sau nó có trái rồi tôi sẽ đem tôi cho lại anh nha."
[26:38]Cái câu cái nói của mình nghe nó có
[26:43]có hợp lý không? Hợp lý không? Hợp lý, sao không hợp lý! Thì lấy ăn trái xoài xong lấy hột trồng, nữa có trái xoài đem cho lại người ta thì nó hợp lý chứ gì đâu không hợp lý. Nhưng mà mình nghe mình có thấy nó tin được không thôi. Hợp lý thì đúng rồi đó, nhưng mà tin được không? Thằng bé nó lắc đầu tức là nói là khó tin, nghe cái chuyện gì nó xa vời quá ha. Nhưng mà người ta cho. Tại sao người ta cho? Mấu chốt nhân quả nằm ở chỗ này. Tại sao người ta cho? Nghe mình thuyết phục cái câu nói vô lý hết sức: "Đợi cho anh cho tôi ăn trái xoài rồi tôi lấy cái hột xoài của anh cho tôi đó ăn đó, tôi đem trồng 10 năm sau tôi sẽ có trái tôi trả lại anh." Nghe nó rất kỳ cục.
[27:25]Về nguyên tắc nông nghiệp, sinh học, đúng. Phải không? Tôi đưa anh trái xoài anh lấy hột anh trồng, 10 năm sau có trái. Nguyên tắc đúng. Nhưng mà về cái phương diện giao tiếp xã hội, có ai mà cho ăn một trái xoài, mượn trái xoài lấy hột trồng đem trả trái xoài lại không? Nghe nó kỳ khôi vô cùng! Nhưng ông bạn cho, tại sao ổng cho?
[27:48]Ổng nghe nói vậy mình nghe mình rất là kỳ, kỳ quái, khôi hài, nhưng mà ông kia ổng đem ổng cho 20... 10 trái thật, cho ông này ăn để ổng lấy hột xoài ổng trồng mà mai mốt ổng cho xoài lại mình. Nghe rất khó tin, cái này là hưởng quả trước mà gieo nhân sau. Nhưng mà ông kia ổng cho à. Gặp mình là làm sao? "Cút ngay!" Ha, mình là mình cút ngay, nói cái chuyện khôi hài. Nhưng mà nhưng mà cái ông kia ổng cho, ổng trân trọng ổng gói 10 trái xoài đàng hoàng, ổng đem cho đàng hoàng. Vì ổng tin rằng ông này sẽ lấy hạt xoài gieo để sau này có xoài cho lại ổng. Lý do? Lý do.
[28:27]Lý do là tại vì cái ông mà ổng xin xoài á, trước giờ nói cái gì là đúng cái đó, không bao giờ nói đùa. Nha. Cái gì hứa là làm, không bao giờ nói đùa. Và giữa ông này với hai bên hàng xóm với nhau có rất nhiều mối liên hệ thân, thân thiện từ xưa tới giờ. Cho nên một cái lời mà đề nghị xin và trả một cách rất khôi hài, ổng đồng ý. Thì thưa, cái đồng ý này thật ra nó có cái nhân quả ở trước đó là ông này là một người sống rất là có uy tín, hứa là làm, và từng có ân nghĩa giúp với nhau. Nên ta nghe thì khôi hài, nhưng ông kia ổng nghe ổng thấy không khôi hài tí nào. Ổng nói: "Ông này ờ có lý. Tôi cho anh ăn trái xoài anh lấy hột anh trồng, mai mốt anh cho lại tôi.
[29:23]Hoàn toàn có lý." Mà mình nghe câu chuyện này mình kể ra thì nghe thấy tức cười, nhưng mà ông kia ổng không thấy tức cười. Bởi vì sao? Vì ông này rất có uy tín. Ta nhớ như vậy. Để có thể đảo ngược cái quá trình nhân quả hưởng quả trước gieo nhân sau thì đòi hỏi trước đó ta phải có gì? Có cái phẩm chất đạo đức, công đức gì trước đó để làm bảo đảm cho điều này. Cũng giống như ta đến ngân hàng ta mượn tiền thì ngân hàng sau khi xem hồ sơ ta hết rồi, rồi mới xem tài sản ta: "Anh ở cái nhà đó đánh giá bao nhiêu?" Nha. "Nếu anh không trả được thì tôi lại tôi siết cái nhà anh liền." Tức là phải có cái bảo đảm người ta mới cho cho vay.
[30:03]Chứ còn cái về cái nhân quả trong ngân hàng là gì? Anh vay tôi 500 triệu, à mỗi tháng anh trả vừa vốn vừa lãi là nhiêu đó nhiêu đó, thì trong bao nhiêu năm, hết. Đại khái là như vậy là xong, nhân quả nó không đụng gì tới căn nhà hết. Không đụng gì tới căn nhà hết nha, hoàn toàn. Tức là cái tiền anh vay ngân hàng và cái tiền anh trả lãi, trả vốn cho ngân hàng nó không dính gì tới cái nhà đang ở hết, nhưng mà làm sao? Nếu không có cái nhà thì người ta có cho vay không? Không. Nhớ như vậy. Cho nên vì vậy, trong cái trường hợp mà hưởng quả trước gieo nhân sau thì nó có một cái điều kiện ngấm ngầm nó bảo đảm điều đó đâu đó.
[30:41]Ở trường hợp trái xoài là do cái uy tín của ông hàng xóm, nào giờ nói cái gì có cái nấy. Ở trường hợp vay ngân hàng là bởi vì cái gì? Có cái nhà nằm bí mật ở đâu đó. Và trường hợp bây giờ ta gặp người bạn ta hỏi mượn 100 triệu, à nói: "Tôi kẹt quá, rồi tới đám cưới con gái tôi rồi mà nó bất ngờ bây giờ nó có bầu tôi phải làm đám cưới. Phải không? Thì nhà trai lo, nhưng mà nhà trai mà để nhà trai lo hết nó khinh thường con gái mình. Cho nên trong một số khâu mình cũng phải lo, chứng tỏ mình cũng không nghèo. Mà thật sự anh là tôi nghèo thiệt. Nên thôi anh cho tôi mượn 100 triệu đó lo đám cưới con gái,
[31:16]rồi tôi ráng tôi canh tôi mời khách, thế nào khách đi đám cưới đủ 100 triệu tôi trả anh." Rõ ràng là hưởng quả trước mà gieo nhân sau. Nhưng ông bạn ổng cho mượn, lý do?
[31:31]Lý do vì hai người này có tình cảm bạn bè thân thiết nào giờ, à và ai cũng biết mình là người biết nhau là người kia là người đàng hoàng, không có cái chuyện quỵt, giật. Cho nên khi mà đến mượn tiền, ta vạch một kế hoạch trả nợ rất là cụ thể, ha: "Tôi làm đám cưới, khách đi tiền đám cưới, tôi trả lại cho anh." Hừm, tin liền, đó. Và như vậy, trong trường hợp mà để hưởng quả trước gieo nhân sau, nó đều có một cái bí mật ngầm ngầm ở phía sau nó bảo đảm là gì? Là cái tình cảm giữa hai người bạn với nhau, đúng không ạ? Nếu ta không có một cái quá trình mà đối xử bạn bè tốt đẹp, bây giờ đụng chuyện mình không mượn được một trăm triệu này.
[32:21]Như không vay được ngân hàng để làm ăn nếu không có cái cái nhà, cũng giống như không thể xin được 10 trái xoài để ăn nếu mà ta không có cái uy tín xưa giờ là nói gì là thực hiện đúng việc đó. Bây giờ vậy, hôm nay ta nói cái điều này là vậy. À thường thì luật nhân quả là nhân trước, quả sau. Nhưng mà trong luật nhân quả có những trường hợp đảo ngược lại: quả trước, nhân sau. Nhưng mà để có thể đảo ngược lại được, ta cũng cần một số điều kiện, điều kiện. Còn mà gieo nhân trước, gặt quả sau thì không cần điều kiện, cứ gieo nhân thôi rồi từ từ tới chừng nào đó nó gặt quả. Còn cái mà quả trước nhân sau thì đòi thêm một điều kiện, nhớ như vậy.
[33:11]Điều kiện ở mượn trái xoài là gì? Uy tín. Điều kiện vay ngân hàng là cái gì? Căn nhà. Điều kiện để mượn một trăm triệu lo đám cưới con gái là cái gì? Tình cảm bạn bè bền lâu trước giờ. Đó như vậy, nó cứ đều có điều kiện nào đó. Và bây giờ chúng ta...
[33:33]Chúng ta có đang là hưởng quả trước gieo nhân sau không? Có không? Nói có có chứ không biết mình có cái gì, tại em thấy mình đâu mắc nợ ai đâu. Nhưng mà bây giờ ta nói bây giờ có những trường hợp đây nè: ta hưởng quả trước nhưng không chịu gieo nhân sau để bù lại thì cái gì xảy ra? À! Ví dụ như ông này ổng đến nói câu này: "Cho tôi 10 trái xoài, tôi lấy hột tôi đem tôi trồng, mai mốt có xoài cho anh." Thì nếu ổng làm đúng như vậy thì không có gì, mà không phải ổng cho lại 10 trái, nhiều khi ổng cho rất nhiều trái, mùa nào có trái ổng cũng đem ổng cho phân nửa ví dụ vậy, phải không? Nhưng bây giờ ổng không trồng, ổng ăn xoài xong ổng vất hạt luôn, không trồng,
[34:24]chuyện gì xảy ra? Rồi bây giờ ông này ổng đi vay ngân hàng nè, ổng không trả tiền, chuyện gì xảy ra? Siết mất cái nhà. Ông này mượn một trăm triệu lo đám cưới con gái, không trả, chuyện gì xảy ra? Một là tình cảm bạn bè mất, hai là có thể bị sao? Kiện thưa, đúng không ạ? Kiện thưa. Tức là nếu theo luật nhân quả, ta gieo nhân thì chắc chắn ta sẽ có quả báo,
[35:03]đó là nhân trước quả sau. Khi ta đảo ngược lại, ta muốn hưởng quả trước có nhân sau thì ta nhớ phải gieo nhân ở đằng sau, đừng có mà trốn cái trách nhiệm của mình, nhớ như vậy. Trường hợp mà người hưởng quả trước không chịu gieo nhân sau để trả lại thì sao? Về sau sẽ lãnh một cái hậu quả gì đó, một cái hậu quả gì đó rất là, rất là khó chịu.
[35:35]Chúng ta vẫn thường như vậy mà ta không biết.
[35:40]Ta thường như vậy mà không biết là làm sao? Là khi ta đi đền, chùa, miếu, phủ gì đó, ta cầu nguyện,
[35:51]ta cầu nguyện những điều mà ta không làm được trong cuộc sống này, ta không có khả năng để làm.
[36:00]Ví dụ bây giờ mình muốn xây cái nhà mà tiền chỉ được hai phần ba cái kinh phí thôi, thiếu một phần ba. Mình đến chùa mình cầu xin, nói: "Nào giờ nhà con cũng đã hư, xuống cấp, con muốn xây một cái nhà mới đàng hoàng và có cái phòng để thờ Phật trang nghiêm tu tập." Nhớ có lý do đó nha, nó phải có cái lý do đó đó để bảo đảm đó, để mới là hưởng quả trước mà gieo nhân sau là phải có một lý do đặc biệt. Ở đây mình gài ông Phật cái là: "Con muốn thờ Ngài nên cần có cái nhà cho đẹp, nên Ngài phù hộ cho con đủ kinh phí để con xây luôn." Thế là ổng phù hộ, thì khi mình xây nhà, bỗng nhiên có cái lộc này lộc kia tới xây đủ luôn.
[36:40]Có người nào đã được vậy chưa? Có không? Có những người như vậy đó. Mới đầu xây không đủ tiền, xây xong riết nhau rồi cứ cầu xin riết cái đủ tiền xây luôn căn nhà đúng như ý, đúng như bản vẽ, và nhớ ơn Phật cái mình thờ Phật đàng hoàng, đó. Đó là cái người mà hưởng quả trước mà có gieo nhân sau, có thờ Phật, có tu hành rồi có làm phúc đúng như vậy. Nhưng có những người à cầu xong, xây được cái nhà xong cái bà vợ mới nói: "Nhà mình thiếu phòng nha, bây giờ tạm thời khoan khoan thờ Phật nha, hai vợ chồng mình lên đó ở, tầng này mấy đứa con ở, tầng dưới mình cho thuê để người ta thuê người ta mở gian hàng buôn bán.
[37:30]Thì thôi, bây giờ trong thời gian này đang khó khăn, khoan thờ Phật." Thì cái này nghĩa là gì? Hưởng quả mà không chịu gieo nhân để bù lại thì ta sẽ bị một cái hậu quả liền. Hậu quả đó là gì?
[37:49]Tự suy nghĩ nha, hôm nay thầy không nói. Rồi có một người như thế này, cũng hoàn cảnh khó khăn đi vay tiền
[38:01]và nói với ông ông chủ nợ thế này: "Anh cứ cho tôi vay, ha! Tôi hứa với anh rằng thế nào tôi cũng phải trả anh." Cái ông chủ nợ ổng nhìn ông này không có không có cơ hội để trả. Đưa bao nhiêu là tiêu sạch thôi, không có cơ hội tái sinh và tái sinh nhiều gấp đôi để trả lại. Nhưng mà ổng thấy tội quá, ổng thì cũng có lòng, thì ổng đưa đưa chứ không hy vọng. Còn cái người mà nhận á thì miệng nói rất là tha thiết, hứa hứa hứa hứa, thẳm sâu trong tâm hồn mình cũng biết rằng sao? Mình không có cơ hội để trả, nhưng vẫn phải quyết tâm vay vì lúc đó hoàn cảnh bị cần cái gì đó không biết. Thế là vay, vay xong rồi sao?
[38:46]Không trả, tức là hưởng quả mà không chịu gieo nhân và không có khả năng gieo nhân.
[38:55]Còn cái ông chủ nợ tại sao ổng cho mượn? Ổng biết ông này ổng không thể gieo nhân lại được, nhưng mà vì ổng này ổng từ bi, ổng có cái độ lượng, ổng thấy bí quá mà ổng không nỡ, thôi ổng cho chứ ổng không hy vọng gì. Nhưng mà vì cái người mượn có nói câu này, nói là: "Kiếp này mà tôi không trả anh, kiếp sau tôi nguyện làm thân trâu ngựa tôi trả cho anh." Có cái câu thề, thì cái ông mà ổng cho mượn ổng chẳng để ý câu thề đâu, nhưng mà ổng thấy cái hoàn cảnh bức bách quá rồi thôi ổng cũng thương tình ổng cho mượn. Và ông kia đúng là không trả nổi, nên hưởng quả mà không gieo nhân thì cái hậu quả ở kiếp sau sao?
[39:39]Thường là làm thân trâu ngựa trở lại, chính xác đúng như lời mình nói nha. Mỗi một lời mình nói ra rồi, nó thành nhân quả. Đó là lý do vào trong cái thời đại mà chưa có cơ khí, chưa có cơ giới thì con người ta vẫn phải dùng tới sức gì? Sức trâu, sức ngựa, sức bò. Như con bò vậy, nhờ nó cày ruộng tới khi mà nhắm nó cày không nổi nữa thì làm sao? Hả? Thì sao? Thịt luôn. Tức là lấy sạch luôn cả xương thịt nó luôn. Đó là lấy cái gì đó? Trả đòi nợ lại từ kiếp trước. Khi nó còn sống thì lấy hết sức lao động của nó, mà đến khi không thể dùng sức lao động được nữa, giết thịt luôn, lấy cả từng miếng xương miếng thịt
[40:28]lại luôn, tức là lấy sạch nợ lại đó. Con bò làm cả một đời vất vả, hưởng được cái gì? Ăn cỏ thôi, không có ăn cái gì ngon cả, chỉ được ăn cỏ thôi. Mà khi chết rồi, cả thịt cả xương của mình cũng phải đem ra mà trả tiếp cho cái người chủ đó luôn. Đó là vì đời trước làm sao? Hưởng quả mà không không thể gieo nhân, không muốn gieo nhân thì bây giờ phải có một cái hậu quả phía sau khốc liệt hơn rất nhiều. Đó là lý do như vậy. Bây giờ câu trả lời nói: Trong trường hợp tương tự như vậy, nhưng mà giờ đâu có trâu bò ngựa nữa đâu mà đọa? Thì có thể là không đọa làm trâu bò ngựa để trả nữa, ta vẫn sẽ trở lại thân phận con người để trả. Nhưng mà trả gì đó?
[41:17]Trả trong một thân phận nô lệ. Ta phải làm cực khổ để trả nợ cho ông chủ mà không được hưởng gì. Được bao nhiêu thành quả lao động ổng lấy sạch, lấy không thương tiếc mà ta không thưa kiện với ai được. Lọt vào trong hoàn cảnh không có luật pháp ở đó, ta phải làm trong cái hầm mỏ sâu trong rừng vắng gì đó, lao động rất lao động còn hơn trâu hơn ngựa cũng phải gì? Để trả lại, luật pháp không biết để can thiệp. Sự thực đều có nhân quả cả, đều có nhân quả cả. Mà đây là những trường hợp khó chịu là hưởng quả trước mà không thể gieo nhân lại sau để bù đắp, không muốn gieo nhân để bù đắp. Dù không muốn hay không thể
[42:06]đều phải có một cái hậu quả phía sau khốc liệt, khó chịu cả. Đó là ta nói những người cầu nguyện nè. Cầu nguyện Phật xin đủ thứ điều, lúc xin Phật thì hứa đủ thứ, được rồi không tu hành, không làm phúc bù lại thì những người đó về sau làm sao? Cuộc đời cũng rất là bất hạnh. Nhớ nha! Cầu không còn điều gì linh ứng cả, luôn luôn gặp xui xẻo. Những người mà cứ thích cầu nguyện rồi không chịu làm phúc. Nên có nhiều người nghĩa là đi chùa chỉ để cầu xin, đâu có ngờ rằng đó là đang mình đang đi vào một cái công thức hưởng quả trước mà không gieo nhân sau. Đó, cái lời tai hại của lời cầu nguyện là như vậy.
[42:53]Mà tất cả chúng ta ở đây thì làm sao? Đều là tín đồ của những sự cầu nguyện. Đi chùa, đi đền gì rất là thích cầu nguyện và cầu nguyện nó trở thành cái gì? Một công nghệ chuyên nghiệp. Có bài, có bản, có soạn, đọc rất là to. To vì sợ thần thánh nhiều quá nghe không rõ, nghe nhiều người gõ nên mình phải đọc to nhất để cho thần thánh mà nghe. Đó đều là những chuyên gia cầu nguyện và ta đi lọt đúng vào cái quy trình của cái việc mà hưởng quả trước, không gieo nhân sau. Hậu quả sau này rất là khốc liệt. Nên những cái người mà như vậy ta thấy họ lớn tuổi chút xíu, hơi già già chút đều lọt vào cái trạng thái đau khổ, lọt vào hoàn cảnh đau khổ.
[43:38]Ta cứ quan sát đi, những người về già ai trước đây hay đi đền, đi chùa, miếu, mạo, phủ nhưng lớn tuổi lên thấy họ rất là khổ thì bởi vì họ lọt đúng cái quy trình hưởng quả trước mà không gieo nhân sau. Cầu nguyện quá chừng cầu mà không gieo nhân bù lại thì hậu quả lãnh là tới cuối đời rất là khổ. Còn những người nào đi chùa, đi đền cầu nguyện không biết nhưng về già mình thấy họ sung sướng, họ bình an, họ an lạc, họ thanh thản là vì họ cầu chừng chừng thôi và họ thường làm phúc. Cái làm phúc nó nhiều hơn cả cái lời cầu nguyện. Mà nếu họ cầu nguyện, họ cũng không cầu cho cá nhân họ. Họ đều cầu cho gì?
[44:21]Cho cho nhiều người, cho bá gia, bá tánh, những lời cầu nguyện cao thượng cho nên nó không thành cái gọi là hưởng quả của cá nhân. Nên cái lời cầu nguyện là như vậy. Nhớ, ai lọt đúng vào cái con đường này phải mà tránh đi. Rồi còn có những cái là ta hưởng quả
[44:41]mà rất khó lòng gieo nhân cho mai sau. Thí dụ như ta phá rừng.
[44:50]Cái cây đó nó mọc trong rừng mấy trăm năm, có những cây mấy nghìn năm, nó đi qua chiều dài dằng dặc của lịch sử loài người, nó vẫn tồn tại. Nhưng tới ngày hôm nay ta có cơ giới, có cưa máy, cưa những cái cây mà mười mấy người ôm ta hạ được hết. Ta ta đánh gãy cả một lịch sử mấy ngàn năm tồn tại nơi một cái thân cây.
[45:18]Đó là gì? Đó là gì? Đó là ta sử dụng, ta cướp hết, ta lấy hết cả cái công lao của mấy nghìn năm sinh học nơi cái cây đó. Đủ chưa?
[45:37]Chưa, ta cướp luôn của thế hệ tương lai. Tại vì nếu ta không cưa thì con cháu ta vẫn còn hưởng được cái bóng cây đó, hưởng được những cái lợi ích tương tác sinh học giữa cái cây đó với với môi trường. Nhưng vì ta cưa mất nên ta đã cướp mất 5000 năm lịch sử cây đó mọc và ta cũng cướp luôn của những con cháu mình rồi. Đáng lẽ nó được hưởng những điều tốt đẹp đó. Đáng lẽ dưới cái bóng cây mười mấy người ôm cái tàn nó mọc ra gần một hecta, nó là nơi mà mọi người ghé tới ghé lui nha. Những đứa trẻ nô đùa trong thôn xóm, những người già chiều chiều mát dắt ra người ngồi, những đôi lứa hẹn hò với nhau vân vân.
[46:21]Ta cưa cây đó rồi tất cả mất hết không còn, chim không còn tổ nha, ong không còn tổ, lá không còn rơi, bóng không còn mát, người không còn đến để hẹn hò, để yêu thương, để trò chuyện. Ta cướp luôn của cả cái tương lai đó luôn. Và ta có làm gì để bù lại không? No, nothing. We do nothing to repay.
[46:52]Đáng lẽ mình cưa một cây đó thì mình phải tìm một hecta đất mình trồng lại 1000 cây khác thì đó là ta mượn của quá khứ nhưng ta sẽ trả lại cho tương lai. Nhưng mình cưa một cái rồi mình mượn của quá khứ và không trả lại cho tương lai. Đó. Điều này chúng ta có bị không? Tất cả chúng ta đều bị. Rừng trên thế giới bị mất dần, mất dần. Tất cả chúng ta đều có trách nhiệm cả. Như bây giờ thầy đang bị, tại thầy đang sử dụng cái ghế gỗ, bàn gỗ. Có mấy người này không bị, ngồi ghế nhựa nè rất hạnh phúc, không bị đây. Hễ chúng ta có sử dụng đồ gỗ thì ta đều cướp của quá khứ và ta có trồng cây không? Không, ta không trả lại cho tương lai.
[47:45]Tất cả chúng ta đều bị cái nợ này cả. Và cái hậu quả phía sau là gì?
[47:54]Hậu quả phía sau đó là gì? Là trái đất nóng lên từng mới ban đầu là từng năm, cứ năm sau sẽ nóng hơn năm trước. Nhưng mà năm nay thì các nhà khoa học mới nói không, nóng lên từng tháng. Ngày hôm nay thì xin lỗi sorry, I am sorry, nóng lên từng ngày. Chắc ngày mai sorry, không có, nóng lên từng giờ và sự sống bị đe dọa. Như vừa rồi ta nghe cái tin vậy, có hai người Ấn Độ đi trên chiếc xe lửa, ngồi cái hạng ghế bình dân không có máy lạnh thì xe lửa đi qua một cái vùng cái tỉnh đó nhiệt độ 45 độ. Khi đi qua xong cái tỉnh đó rồi, người ta thấy hai người đó chết gục vì chịu không nổi cái nhiệt độ 45 độ.
[48:43]Ở đây một số vùng của ta, miền Trung vừa rồi cũng leo tới cái ngưỡng đó. Nhưng ta còn có bóng cây, ta chịu nóng quá ta chạy vào bóng cây hay ta nhảy xuống hồ, xuống đầm, hay đôi khi vào nhà máy lạnh có máy quạt. Còn hai người kia chịu một cái đi xuyên qua một cái tỉnh không có nơi nào để núp, không thể nhảy xuống xe lửa mà kiếm bóng cây nên cứ chịu luôn mấy tiếng đồng hồ đi xuyên qua cái tỉnh đó rồi là chết luôn. Còn ta nóng, ta tìm nơi mát, ta tránh được. Vùng như Mỹ, Canada 42 độ, châu Âu, Đức 43 độ, nóng hơn ta, ta 38 độ thôi. Nóng rất là nhiều. Siberi là băng tan chảy, rừng cháy úa luôn chứ không phải chưa cháy, úa luôn.
[49:27]Băng ở Greenland, ở Greenland là cái vùng băng giá vĩnh cửu mà cứ mỗi một giờ ngày hôm nay là mấy tỷ tấn băng tan chảy. Trái đất đang nóng lên tới mức độ khủng khiếp. Vậy hậu quả này là do cái gì? Ta cứ nhìn trên bản đồ rừng của thế giới và ta biết cái hậu quả của nó. Ta cưa là cướp của quá khứ nhưng ta không trồng để trả lại cho tương lai thì hậu quả là nóng lên từng ngày từng giờ. Mà cái nóng lên này ta đừng đổ thừa là tại vì hiệu ứng nhà kính do thải khí carbon nha. Thải khí carbon là một phần thôi, mà cái này là do mặt trời nổi giận, bỗng nhiên mặt trời cháy mạnh lên. Tại trước giờ ta đo cái tốc độ cháy của mặt
[50:11]trời, mà cờ cháy là bằng cái gì ai biết? Khí hidro. Hidro cháy nghĩa là cái gì? Là những phân tử hidro nó ép lại với nhau, ép lại nó bùng nổ ra, nó giải phóng ra năng lượng, sức nóng và nó làm cho cái cái cái cái các nguyên tử hidro bị nén dồn lại, có khi nén dồn lại thành heli, có khi nó nén chặt quá thành những nguyên tố nặng hơn, thậm chí nó nén chặt quá những nơi mà áp lực nó nặng quá nó thành những nguyên tố vàng, kim cương, sắt đồ nằm trong đó lẫn lẫn trong mặt trời. Và cái tốc độ cháy nó cứ đều đều đều đều như vậy và người ta tính toán khoảng là 10 tỷ năm nữa nó sẽ tắt. Nhưng bỗng hôm nay nói:
[50:55]Ủa, nó cháy mạnh vậy còn 3 tỷ? Nhưng hôm nay mặt trời cháy mạnh hơn nữa thì có lẽ là không ba 3 tỷ đâu, mà nó chưa kịp 3 tỷ, 1 tỷ gì hết thì ở đây ta đã làm sao? Tất cả chúng ta đã biến thành barbecue. Là gì? Barbecue là cái gì? Thịt bò nướng, đúng vậy.
[51:21]Nghe thịt bò nướng mừng quá vỗ tay.
[51:28]Đó là cái hậu quả là ta vay của quá khứ mà không trả cho tương lai. Nên vì vậy, tất cả chúng ta hôm nay hiểu được cái luật nhân quả mà hưởng quả trước gieo nhân sau, và ta biết rằng ta đã mắc nợ quá khứ, ta đã hưởng quả trước, ta xài đồ gỗ quá nhiều thì nếu ta không chịu gieo nhân sau trả lại cho tương lai, ta không trồng lại những cánh rừng bạt ngàn thì hậu quả là cả trái đất này sẽ bị thiêu rụi. Đây là cái hậu quả như vậy. Do đó, để cứu cái thế giới này, để chuộc lại cái lỗi lầm của chúng ta, mỗi người chúng ta phải làm điều gì?
[52:12]"Em sẽ trồng lại rừng cây xanh, đón ban mai mộng ước hiền lành."
[52:23]Lát con mở bài nhạc này ra cho cho chúng nghe nha. Mỗi người chúng ta phải trồng lại cây xanh cho tương lai, để chuộc lại cái lỗi lầm của mình. Mỗi người trồng mấy cây? Hai cây? Trời, dữ vậy? Hai cây!
[52:45]Ở bên Philippines á, mỗi học sinh nó bắt phải trồng 10 cây mới cho tốt nghiệp. Đó, một đất nước coi vậy thông minh hơn mình nữa nha. Rồi nước Ethiopia trong một ngày mà toàn dân họ trồng 320 triệu cây. Đó là những đất nước mà họ đang biết chuộc lại cái lỗi cho tương lai. Thì Việt Nam mình đâu có đâu có ngu hơn họ. Nhưng mà không lẽ mình người ta trồng mỗi người trồng được 10 cây mình không trồng được cây nào, phải không? Ethiopia là dân Phi Châu, thì thông minh của mình đâu có thua họ, phải không? Nhưng mà không lẽ một ngày toàn dân họ phát động một phong trào, họ chuẩn bị đâu bao nhiêu ngày đâu biết,
[53:22]nhưng một ngày đó họ trồng được 320 triệu cây, thì không lẽ người Việt Nam ta là bách chiến bách thắng nha, đế quốc nào cũng chiến thắng. Bây giờ đây là một cuộc chiến nè. Ví dụ đây là có một cuộc chiến: nước nào trồng cây nhiều, nước đó sẽ chiến thắng. Không lẽ ta thua Philippines? Không lẽ ta thua Ethiopia? Người Việt Nam mình thông minh, quật cường mà, đánh đâu thắng đó mà, phải không? Nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua,
[53:58]kẻ thù nào cũng chiến thắng. Ở đây không có kẻ thù, mà gọi là cái mục tiêu trồng rừng nào ta cũng phải phải chứng tỏ rằng cái tấm lòng và cái tài nghệ thông minh người Việt Nam trong cái việc mà bảo vệ màu xanh, môi trường sinh thái cho địa cầu này. Ta không thể thua các nước bạn được, phải không ạ? Nhìn mặt ai cũng đẹp trai mà, con gái cũng đẹp trai mà. Thì ta không được quyền thua về điều này, về vấn đề rừng, vấn đề cây, ta phải trồng lại rất nhiều cây xanh cho trái đất này. Từ đây tới chết ta trồng mấy cây? Nói một câu đi. Nói đây có Phật chứng minh đây.
[54:41]Nói đi, nói bụng đi. Mấy cây? Mấy cây đưa tay lên cũng được.
[54:51]Cái người mà đưa hai bàn tay lên thì mình hiểu là mấy cây? 10 cây. Người đưa một ngón tay lên là gì? Không có chuyện một nha, người mà đưa một ngón tay lên là phải 100 trở lên ạ. 100 trở lên ạ. Còn mỗi người ở đây mấy cây? Nhớ nha, Sư phụ không hề nói đùa. Sư phụ đang kêu mọi người hứa trồng cây, Sư phụ không hề nói đùa. Chuyện này đây là chuyện nghiêm túc nha, để ta chuộc lại cái lỗi mà ta đã sử dụng đồ gỗ là gián tiếp ta tiếp tay cái việc phá rừng, ta cướp của quá khứ và không đền lại cho tương lai. Nên phải đền lại cho tương lai để đừng để lãnh cái hậu quả khốc liệt hơn mà bây giờ cái hậu quả đang đang diễn ra!
[55:37]Nóng lên, trái đất nóng lên từng từng giờ, không được coi thường chuyện này. Mỗi người phải là một chiến sĩ trồng cây, nhớ như vậy. Cái nữa, dầu mỏ, fossil fuel, nhiên liệu hóa thạch là dầu mỏ.
[55:56]Tất cả chúng ta đều sử dụng gì? Dầu mỏ: chạy xe xăng, dầu; nhà máy nhiệt điện thắp đèn lấy từ than đá hay là dầu hỏa tạo thành năng lượng cho cuộc sống của chúng ta. Và để có được than đá, để có được dầu hỏa thì những cái khu rừng ngày xưa bị chôn vùi dưới lòng sâu, dưới lòng đất sâu, chịu một sức ép, sức nén dưới một cái sức nóng đúng mức, mấy triệu năm rồi nó biến thành nhiên liệu: than đá và dầu hỏa. Nên hôm nay cái rừng cây đó nhiều khi 300 năm hay 1.000 năm, nhưng mà ta xài dầu hỏa là ta xài của mấy triệu năm trước. Rồi ta có làm gì lại cho đời sau? Ta làm gì lại cho đời sau? Nothing, không làm gì cả.
[56:48]Ta để lại cái gì cho đời sau?
[56:54]Dioxide carbon, đioxit cacbon hay cacbonic, CO2. Mà cái thứ đó là thứ gì? Cái khí đó là để làm gì? Khí đó được dùng để tự tử.
[57:11]Ngồi trong xe đóng kín cửa lại cho khí bơm vô rồi mình mê man chết liền. Nó độc đến như vậy. Và khi nó lẫn trong không khí, khí quyển như thế này thì nó tạo ra một hiệu ứng ta gọi là hiệu ứng nhà kính á, greenhouse. Thường thường á, khi ánh nắng của mặt trời chiếu vào trái đất, được trái đất hấp thu một phần qua cây lá, qua đất, qua đá, qua đại dương và một phần hắt ngược trở lại vũ trụ. Nhớ như vậy, có một phần hắt ngược lại vũ trụ. Nhờ hắt ngược lại vũ trụ mà trái đất ta không quá nóng, ta đạt được cái mức độ cân bằng. Rồi ta chuyển qua các mùa: xuân, hạ, thu, đông, phải không? Khi tới mùa xuân thì em đi hái hoa nha,
[57:59]tới mùa thu thì ta ngắm lá vàng rơi, con nai vàng ngơ ngác đạp trên lá vàng khô. "Em không nghe mùa thu,
[58:12]lá thu bay xào xạc, con nai vàng ngơ ngác,
[58:20]đạp trên lá vàng khô."
[58:27]Thơ của ai vậy? Thơ của ai? Lưu Trọng Lư.
[58:34]Tới mùa đông, à đó, nhưng mà nhờ cái gì? Nhờ ánh nắng mặt trời rọi vào và hắt một phần lại vũ trụ nên ta giữ được cái sự cân bằng của trái đất và trái đất đi qua bốn mùa xuân, hạ, thu, đông rất là thú vị. Mỗi mùa cho ta một cảm xúc, một tình yêu thương. Nhưng bây giờ cái cacbonic nó đầy trong không khí rồi thì nó tạo một hiệu ứng rất kỳ lạ là mặt trời rọi vào không hắt ra lại vũ trụ nữa. Cái sức nóng bị nhốt lại chứ không được giải nhiệt bởi cái lạnh của vũ trụ, tại vũ trụ bên ngoài rất là lạnh và cái lạnh của vũ trụ đó nó giải bớt cái nhiệt của trái đất mình, trong cái khí quyển của mình. Nhưng cái khí CO2 nó không giúp cho cái vũ trụ được giải nhiệt
[59:22]cho trái đất và trái đất nó giữ cái nhiệt của mặt trời lại, cái sức nóng đó được tụ lại, nó giữ lại luẩn quẩn trong không khí này hoài, cho nên nó góp phần làm cho địa cầu nóng lên. Nên ta nóng lên ngày hôm nay vừa là mặt trời đốt mạnh hơn mà vừa là cái khí CO2 đã nhiều hơn. Đây là cái vì vì ta sử dụng cái năng lượng tích tụ của quả đất trong mấy triệu năm trước nhưng ta không làm gì để bù lại cho tương lai về sau.
[59:54]Mọi người mới hỏi thầy câu này, nói: "Thưa thầy, giờ cưa cây thì ta có một cách để trả lại cho tương lai là bằng cách gì? Trồng cây. Nhưng bây giờ xài dầu hỏa và than đá thì làm sao mà tạo lại dầu hỏa, than đá?" Ví dụ bây giờ mình đang ngồi nghe pháp, trời lại đang oi bức phải không ạ? Thì chúng ta cần cái gì? Quạt. Nếu không có điện, nãy giờ mình tự mình mình phải tự lấy tay mình quạt. Và cái việc mình tự lấy tay mình quạt nó có mát không? Nó cũng mát nhưng mà sao? Nó cũng làm mình vận động và đổ mồ hôi. Còn cái quạt nó quạt rồi mình không làm gì cả, mình chỉ hưởng cái mát thôi, mình không cần phải lao động.
[1:00:38]Hoặc là bây giờ mình từ nhà mình muốn lại chùa đây để mình nghe pháp, nếu không có xe, không có máy thì mình phải đi đi bộ. Nhưng vì có xe nên ta xe đi, mình ngồi không không, chẳng làm gì nữa. Thì tất cả cái đó gọi là năng lượng. Ta không tốn năng lượng của cơm mình ăn, mà năng lượng đó là của gì? Của dầu hoả, của than đá cả. Nhớ ta lấy cái năng lượng của trời đất, của thiên nhiên để ta tiêu dùng cho cuộc sống của mình. Cái cuộc sống của mình là gì? Ta lao động nhờ máy lao động giùm. Ta di chuyển nhờ xe chở mình giùm, nhờ máy bay chở mình giùm. Ta ngồi trong máy lạnh, ngồi dưới quạt máy. Ta nói chuyện, thầy không phải la lớn mà nhờ cái máy nó la giùm.
[1:01:20]Cái năng lượng của trời đất, của của dầu hỏa nè, nó đang la giùm nè. Tức là ta sử dụng năng lượng cho cuộc sống của mình. Nhưng mà nếu ta sống một cuộc sống ích kỷ thì ta không tạo ra được cái gì bù lại cho tương lai. Ta sẽ chết liền. Càng xài nhiều năng lượng của trời đất chừng nào thì sau này quả báo càng thảm khốc chừng nấy. Chỉ trừ trường hợp ta sử dụng cái năng lượng của mấy triệu năm đó chỉ sống để sống một đời gì? Tu hành, đạo đức, vị tha, làm những điều công đức, cống hiến, phụng sự, làm những điều tốt đẹp để lại cho cuộc đời này cả ngàn năm sau thì ok, yes, good. Trái đất này sẽ không bị nóng lên.
[1:02:05]Trái đất này sẽ tự có một cái gì đó, mây che, nắng nhạt và mọi điều tốt lành với chúng ta hết. Nhưng mà nếu ta cứ sử dụng năng lượng cho cái cuộc sống ích kỷ, hưởng thụ cá nhân mình thì trái đống... trái đất nóng lên liền. Nhớ, lý do nằm bí mật ở chỗ này. Bí mật chỗ này. Ví dụ như thầy, thầy muốn đi giảng pháp Hà Nội, thầy đi bộ mấy ngày ra? Đi nửa chừng chết đâu Nha Trang rồi. Nhưng mà máy bay bay cái vèo hai tiếng đồng hồ ra tới đây, tức thầy đang sử dụng cái gì? Năng lượng của mấy triệu năm trước. Nhưng nếu thầy ra đây, thầy không phải đi giảng pháp mà thầy đi chơi, đi chơi cho sung sướng cuộc đời thì thầy mắc nợ lại cái nợ năng lượng của của đất
[1:02:46]trời, của mấy triệu năm quá khứ mà không trả cái gì lại cho tương lai thì làm sao? Lúc nào đó thầy sẽ bị bệnh liệt nằm một chỗ luôn, không làm gì được hết. Tức là cái hậu quả rất là thảm khốc. Nhưng may mắn là thầy ra đây thầy đi thuyết pháp. Còn các Phật tử đi từ nhà mình lại đây là để làm gì? Nghe pháp. Sau khi nghe pháp xong rồi đi về nhà mình, mình làm cái gì? Ngủ hả? Tu hành ha, làm những điều thiện cho những ngày sau. Thì đó là ta có thụ hưởng cái năng lượng của trời đất của mấy triệu năm trước nhưng ta sẽ cống hiến và đóng góp lại cho nhiều nghìn năm sau bằng cái đạo đức tu hành và những việc công đức của mình.
[1:03:27]Nhớ như vậy thì ta không có lỗi. Chỉ sợ nhất biết bao nhiêu con người trên trái đất này sử dụng cái năng lượng mấy triệu năm trước và không làm được một điều gì tốt đẹp cho cuộc đời này thì để lại cái hậu quả thảm khốc. Mà cái thảm hậu quả thảm khốc là gì? Trái đất nóng lên liền. Nóng lên bởi cái việc mà ta mắc nợ cái năng lượng của đất trời này, không chịu trả bằng những việc thiện, những điều công đức, tu hành giác ngộ. Nên những người đệ tử Phật tin nhân quả, hướng về sự giác ngộ vô ngã, suốt cả cuộc đời lúc nào cũng lo phụng sự, hy sinh, cống hiến, thì những người này có hưởng thụ năng lượng của trời
[1:04:14]đất nhưng mà thế nào cũng đã từng đóng góp lại cho cho cuộc đời một cách xứng đáng. Nên cái việc trái đất nóng lên, cái thủ phạm không phải là của đệ tử Phật. Tại vì người đệ tử Phật biết tu rồi lúc nào cũng cống hiến. Ăn miếng cơm để gì? Để sống để ích cho đời. Xài một lít xăng, một kilowatt điện gì cũng để lợi ích cho cuộc đời nên ta trả được cái nợ cho tương lai. Còn những người không biết tu hành, không giác ngộ, không làm công đức gì hết, mỗi ngày đều phải ăn cơm, đều tiêu thụ, tiêu xài năng lượng của đất trời, không làm gì được hết, ta yên trí rằng họ có một kết thúc không có hậu, not a happy ending.
[1:04:58]Một kết thúc không có hậu, sẽ đau khổ hết. Nên chỉ những người đệ tử Phật biết tu hành, những người cán bộ tốt đẹp liêm chính biết lo cho dân cho nước, những con người mà công dân mà tuân thủ luật pháp quốc gia, thực hiện đầy đủ những nghĩa vụ của mình, nhất là đừng bao giờ trốn thuế, vân vân, thì những người đó đều là gì? Đều sống một cuộc đời xứng đáng, mình hưởng thụ năng lượng của mấy triệu năm trước và mình trả lại cho tương lai bằng đạo đức và những điều tốt đẹp trong cuộc đời này nha.
[1:05:33]Có một cái nữa, rác nhựa, cái vỏ nhựa nha, chai nước uống nhựa, túi xách nhựa, nhiều thứ đồ bằng nhựa.
[1:05:47]Và bây giờ ta gọi là có một giống loài đang thống trị trái đất chính là đồ nhựa.
[1:05:56]Bây giờ ta đứng yên một chỗ, ta nhìn quanh một mét chung quanh mình thôi, đố tìm ra được không có nhựa xuất hiện. Bây giờ quý vị đang ngồi trên ghế: nhựa. Cái kiếng thầy có một phần làm bằng nhựa. Cái áo mặc trong đó có một thành phần cotton mà nó trộn với nhựa.
[1:06:22]Mấy dây điện này, ống bằng nhựa. Thầy nói cũng bắt đầu nhựa nhựa. Tất cả là nhựa. Nhựa là một giống loài đang xâm chiếm và đã xâm chiếm thành công. Chỉ tiếc một điều là cái sự tiện lợi của nhựa nó bền quá và cái sự tồn tại quá lâu dài của nó trở thành một điều hiểm họa cho thế giới này. Nhưng mà có những cái đồ nhựa ta để nó xài bền, cần, nhưng có những cái ta xài và ta vất nhanh quá, nó biến thành rác nhựa. Rác nhựa ta vất bừa bãi không tái chế lại được, trôi ra đại dương, trôi nổi đầy hết các đại dương và nó hủy diệt cuộc sống của các sinh vật ở đại dương từ từ, từ từ. Cá voi, cá heo, rùa, tôm, nhiều loài chết dần chết dần vì rác nhựa.
[1:07:22]Mà ta nghĩ rằng nếu đại dương không còn sự sống thì ở trên bờ này con người còn sự sống không? Chết theo rất là nhanh. Đó, nhựa là một món nợ của quá khứ, lấy từ dầu mỏ mà, nha, thì ta vất nó cho cái hậu quả cho tương lai. Tức là ta nói rằng ngày hôm nay ta xài đồ nhựa và ta để lại những rác nhựa rất nhiều cho con cháu mình. Con cháu mình phải chịu cái hậu quả của cái rác thải nhựa. Nhưng ai là con cháu mình?
[1:08:01]Ai là next generations, những thế hệ tương lai của chúng ta? Ai vậy?
[1:08:13]Ai là con cháu của mình? Ai là những thế hệ mai sau? Ai? Who? Who will be our descendants? Ai sẽ là những cái thế hệ tương lai của mình? Xin thưa: It's us, chính chúng ta. Nha, khi cái trái đất này đã đầy ngập hết rác nhựa rồi, ta là những người đầu thai lại trên cái đống rác nhựa đó. Và mọi cái sự đau khổ là do chính ta phải chịu đựng cả. Nên ta sẽ lãnh cái hậu quả là khi sử dụng đồ nhựa không tái chế, vất bừa bãi, không nghĩ tới hậu quả và để mặc cho con cháu đời sau, ai làm nấy làm, nhưng không, cái đời sau là chính ta, ta tái sinh lại chứ không có đi đâu cả, không đi đâu cả.
[1:09:12]Mình có cái người nói: "Tôi đi tìm địa lý phong thủy đặt cái mồ mả để cho con cháu tôi sau này làm quan." Còn một người nói: "Anh cứ đi tìm mồ mả, còn tôi đi chùa Tương Mai, tôi tu hành, tôi làm phước. Anh đặt mả được đúng rồi đó, tôi đầu thai vô làm cháu anh, tôi đi lên làm quan. Còn anh á, đặt mả xong đó, anh đi qua anh đọa qua cái nhà nghèo bên kia anh đầu thai nhà nghèo tại anh có làm phước đâu." Phải không? Thì ta cũng vậy, ta vất rác nhựa cho con cháu mình nhưng không ngờ con cháu mình là ai? Lại chính là mình. Nên cái việc mà dùng đồ nhựa rồi vất là một tội ác mà chính mình sau này sẽ lãnh cái hậu quả rất là thê thảm.
[1:09:58]Ngày hôm nay, bắt đầu nhiều nước đang cấm cái túi nhựa, rác nhựa, dùng đồ nhựa. Thành phố Hồ Chí Minh bắt đầu đang triển khai từ từ, đó. Và cái rác thải nhựa là một điều bức xúc của thế giới, của những người văn minh, của những người tri thức, những người tiến bộ. Thầy nói câu này rồi, thầy mong mọi người làm điều gì? Như khi nói về ghé ta cưa cây thì bây giờ thầy yêu cầu mọi người ở đây phải trồng cây. Khi thầy nói ta đã lạm dụng sử dụng rất nhiều cái dầu hỏa, than đá cho tiện nghi của đời sống thì thầy yêu cầu mọi người ở đây phải làm gì? Tu hành làm phước, phải không ha? Bây giờ thầy nói vấn đề ta sử dụng túi nhựa,
[1:10:39]đồ nhựa, rác nhựa thì thầy yêu cầu mọi người ở đây làm gì?
[1:10:46]Tái chế nha, tìm cách tái chế lại chứ đừng để nó trôi ra đại dương thành rác. Mà trước mắt là phải đi mà nhặt rác cái đã. Ta ngày mai là, ngày mai Chủ Nhật phải không ạ? Mai là buổi sáng mai lễ Vu Lan ở Linh Linh Quang. Chiều mai, nha, chiều mai ta mặc đồ đẹp, nha, mặc đồ đẹp và hơi đánh đánh đánh môi son chút xíu, tóc chải gọn gẽ nha, mặc đồ đẹp, đôi dép cũng phải là hàng hiệu, đeo sợi dây chuyền lấp lánh như hàng giả thôi đừng hàng thiệt nó giật mất uổng. Ta xách thêm cái giỏ và cầm cái gắp nha, đi xuống đường dài dài, gắp hết rác mà cho vào. Đừng để mà rác làm bẩn thành phố.
[1:11:37]Thấy một người đứng ngoài thành phố, đứng ở vỉa hè phố vậy đó, mặc đồ đẹp vài cọng rác chung quanh mình không hề cúi xuống nhặt. Nhưng người nước ngoài họ nhặt liền. Họ nhặt rác như nhặt vàng. Chừng nào tất cả chúng ta thấy rác, giành nhau nhặt như là nhặt vàng thì lúc đó cái ý thức, cái nền văn minh mình mới có một bước tiến cao. Hiện nay mình thấy rác
[1:12:04]như thấy phân vậy đó, tránh ra. Đó là trình độ mình rất là kém. Ta phải yêu được rác là vậy đó, phải giành nhau nhặt rác như là nhặt vàng. Chịu không? Chịu không?
[1:12:20]Còn nhiều thứ nữa mà thực sự ta đã hưởng quả trước mà không chịu gieo gieo nhân sau thì hậu quả về sau rất là khốc liệt. Hôm nay ta nói về luật nhân quả. Luật nhân quả có nhiều cái khía cạnh, nhiều điều tinh tế, nhiều điều thú vị. Càng hiểu sâu càng thấy rất là hay. Nhưng hôm nay ta nói về một khía cạnh là quả trước, nhân sau. Mà cái quả trước nhân sau này là một điều thực tế chứ không phải là không. Nhưng để có thể hưởng được quả trước gieo nhân sau, ta phải có một số điều kiện. Giống như ta phải có uy tín, ta có tài sản là một căn nhà, ta phải có cái tình cảm thân thiện với mọi người. Và sau khi phân tích ra vậy ta mới phát hiện ra bất ngờ,
[1:13:00]vô tình ta đã hưởng quả mà không chịu gieo nhân rất nhiều. Và ngày hôm nay, toàn nhân loại phải chịu cái hậu quả này. Trái đất nóng lên và ta sẽ bị tận thế rất là sớm nếu ta không làm gì để chuộc lại cái lỗi này. Và hôm nay mọi người đã ở đây đã hứa với thầy sẽ là trồng trồng cây, có hứa không? Ai hứa rồi đưa tay lên thầy coi để thầy điểm danh coi có có đủ chưa? Phải giơ tay lên hết nha, phải hứa trồng cây. Vậy nha. Rồi, cảm ơn, nhớ nha. Một người trồng ít nhất là 10 cây? 10 cây là vừa mới bằng mấy học sinh Philippines à. Mình phải làm sao? Người Việt Nam thì phải làm sao, trồng mỗi người mấy cây?
[1:13:44]Phải thắng người ta chứ, người ta 10 cây mình cũng 10 cây thì không lẽ mình theo đuôi người ta à? Phải làm cái gì hay hơn người ta, mấy cây? Trăm cây phải không? Rồi. Yes, very good! Thank you. Nhớ 100 cây nha. Ai mà trồng chỉ 99 cây thì sao?
[1:14:04]Trời mưa đừng ra đường nha, trời mưa đừng ra đường. Rất là cảm ơn. Thôi ta nghe bài hát đi, nghe bài hát có cái chạy chữ chạy á. Ta nghe bài rồi mọi người hát theo thử nha, bài Em Sẽ Trồng. Em sẽ trồng lại rừng cây xanh đón ban mai mộng ước yên lành.
[1:14:57]Em sẽ tìm lại muôn hương hoa, nghìn thông reo vi vu trời xa.
[1:15:09]Em sẽ gọi loài người thương nhau, bước bên nhau quên hết u sầu. Đời cần có
[1:15:22]bao bàn tay xinh, trồng lại những hoa hồng lung linh. Một ngày mới chim reo đồng ca. Bướm vờn quanh, cây say bóng vui, thú hoang về tung tăng khắp nơi, suối reo rồi êm ái dòng xuôi.
[1:15:51]Em sẽ trồng lại tình thiên thu, cõi nhân gian bỏ hết hận thù. Em sẽ làm nhịp
[1:16:03]cầu qua sông, bờ đôi bên yêu thương đợi mong.
[1:16:14]Em sẽ chờ một ngày mai kia, tiếng quê hương đưa lối câu thề. Đời cần có
[1:16:28]tâm hồn bao dung, vì trái đất hai mình mênh mông, cùng tìm những yêu thương về cho. Ánh dương hồng khi tan bóng đêm, có nhau rồi xin ai chớ quên, góp tiếng cười hạnh phúc bừng
[1:17:06]lên.
[1:17:16]Em sẽ trồng lại tình thiên thu, cõi nhân gian bỏ hết hận thù. Em sẽ làm nhịp cầu qua sông, bờ đôi bên yêu thương đợi mong.
[1:17:40]Em sẽ chờ một ngày mai kia, tiếng quê hương đưa lối câu thề.
[1:17:49]Đời cần có tâm hồn bao dung, vì trái đất hai mình mênh mông, cùng tìm những yêu thương về cho.
[1:18:07]Ánh dương hồng khi tan bóng đêm, có nhau rồi xin ai chớ quên, góp tiếng cười hạnh phúc bừng lên. Đời cần có tâm hồn bao dung, vì trái đất hai mình
[1:18:29]mênh mông, cùng tìm những yêu thương về cho. Ánh dương hồng khi tan bóng đêm, có nhau rồi xin ai chớ quên, góp tiếng cười
[1:18:53]hạnh phúc bừng lên.
[1:19:13]Góp tiếng cười hạnh phúc bừng lên.