Transcript: Một Xã Hội Tương Trợ

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 54:08

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:04]Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch trên chư tôn Hòa thượng, thượng tọa, đại đức tăng ni, kính thưa quý Phật tử, hôm nay là ngày húy kỵ của sư cô Thích Nữ Liễu Nguyện, cũng là đệ tử của Phật Quang, cũng là người khai sơn cái thiền viện Quang Minh Liễu này. Trước hết thì chúng con xin thành kính cảm niệm công đức trên Hòa thượng

[0:40]đó là Thích Giải Thiện, mình nói theo cái lễ nghĩa là Thượng Giải Hạ Thiện, Hòa thượng Thích Giải Thiện là Trưởng Ban Trị sự Phật giáo huyện Tân Thành của chúng ta. Hòa thượng đã đến để niệm hương, chứng minh, chú nguyện cho giác linh của sư cô được cao đăng Phật quốc. Xin cho một tràng pháo tay...

[1:06]Chúng con cũng thành kính tri ân công đức trên Thượng tọa Thích Minh Hòa, Phó Ban Trị sự Phật giáo huyện Tân Thành;

[1:20]Thượng tọa Thích Nhuận Trí, Phó Ban Trị sự Phật giáo tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu; Thượng tọa Thích Minh Trí coi như sư huynh của thầy. Rồi chư tôn đức tăng ni và các vị ni sư, sư cô ở Phật giáo xã Sông Xoài cũng về đây thắp nén hương, tụng thời kinh để thứ nhất là tưởng niệm cho sư cô Thích Nữ Liễu Nguyện; thứ hai, cũng nói lên một lời ước nguyện, chú nguyện dâng lên chư Phật, cầu cho sư cô siêu sinh Phật quốc. Và lúc nào cái đó đủ duyên là sư cô trở lại với cái thế giới Ta bà này mà tu tập và giáo hóa chúng sinh. Bởi vì chúng ta biết rằng là khi là một người đệ tử Phật mà tu theo Phật thì cái sự giải thoát giác ngộ cho chính

[2:23]mình nó không phải là dành cho chính mình mà chỉ là

[2:29]đủ đạo lực để mà giáo hóa chúng sinh. Cái người tu nào cũng đau đáu, cũng khắc khoải về việc đem cái ánh sáng giác ngộ đến cho tất cả chúng sinh trên cuộc đời này. Đó là cái lý tưởng của những người đệ tử Phật. Mà chúng ta ngồi đây cũng vậy, khi chúng ta chưa có giác ngộ, ta còn vô minh thì mình thích sống cho mình, mình thích giàu sang chính mình, vinh quang chính mình, ăn sung mặc sướng, xây nhà cao cửa đẹp cho chính mình. Nhưng một ngày nào đó khi mình đã giác ngộ được đạo lý của Phật thì tự nhiên cái tâm hồn của mình, cái ước nguyện của mình hướng về cho tất cả mọi người, chỉ mong cho mọi người được hạnh

[3:19]phúc, được an lành, được giác ngộ, được giải thoát. Đó là hai cái tâm trạng nó khác nhau giữa cái người mê và người ngộ. Nói thì chỉ trong vài giây, ta nói xong hết cái ý này. Nói chỉ trong vài giây, ví dụ như trong cái vài giây thứ nhất là ta nói rằng cái người mê là người sống ích kỷ và giây sau ta nói cái người ngộ là người sống vị tha. Trong vài giây ta nói xong. Nhưng mà để thay đổi tâm hồn của mình từ cái trạng thái mà ích kỷ, si mê sang cái trạng thái vị tha, giác ngộ thì nó cách xa như trời với đất. Cái khoảng cách đi cho con đường đó là không biết bao nhiêu kiếp mới thành tựu, không phải là dễ.

[4:09]Cho nên nếu bây giờ vậy khi ta ngồi đây mà ta trải lòng mình ra với đất trời, với chúng sinh, yêu thương được mọi người, nghĩ đến, lo lắng cho Phật pháp thì cái tâm mà khởi lên được điều đó nó không phải mới do vừa mới hiểu mà có được. Không phải là vừa mới nghe thầy nói là: "À, cái người ngộ là người yêu thương được mọi người, nghĩ đến mọi người". Nghe xong cái mình: "À à tôi hiểu rồi, tôi tự đổi cái tâm liền, bỏ cái tâm ích kỷ lo cho mình mà nghĩ đến mọi người". Không bao giờ có! Không bao giờ chỉ nghe một câu nói mà có được cái tâm đó liền. Để mà có được cái tâm mà lo lắng cho mọi người, yêu thương được mọi người thì người này tu cũng phải vài chục kiếp rồi, nhớ điều đó.

[5:02]Vài chục kiếp rồi mới có cái tâm đó. Ví dụ bây giờ nghe thầy nói: "Cái người ngộ là người trải lòng thương được mọi người, lo cho mọi người". Nghe xong mình có cái tâm đó liền thì không phải tại cái câu nói của thầy mà cái câu nói của thầy chỉ là vừa nhắc lại thôi. Chớ còn mọi người chúng ta ở đây đã tu cái tâm này cũng phải ba chục kiếp trở lên rồi. Thì ngày hôm nay vừa nghe một câu kinh nó lặp lại cái nó hiện ra trong tâm mình liền và từ đó mình sống được với cái tâm đó liền, cũng phải tu ba chục kiếp ít nhất trở lên, không phải dễ. Cho nên ta nói từ cái tâm vị kỷ, si mê đến cái tâm vị tha, giác ngộ, nói giác ngộ là nói giác ngộ sơ sơ này thôi chứ chưa phải là triệt để.

[5:46]Để được có cái tâm đó, ta phải đi mất qua vài ba chục kiếp chứ không phải là dễ. Cho nên cứ vậy, cứ mỗi một bước chân ta đến chùa, mỗi một lễ Phật mà ta cúi lạy, lễ lạy, mỗi một câu kinh mà ta tụng là như một giọt nước góp vào một cái hồ to từ từ, từ từ cho nó đầy, chứ không phải là dễ. Đến cái ngày mà cái hồ nó đầy nước, đến cái ngày mà tâm ta tràn đầy tình yêu thương với chúng sinh thì vài chục kiếp chứ không phải là dễ. Cho nên là nhiều khi ta thấy một người gặp được Phật pháp, họ vui mừng, họ nói: "Ồ, đạo lý này hay ghê!". Họ thích thú rồi cái: "Ồ, nói trời thầy giảng hay quá! Thấy tăng ni nào nấy đẹp quá!

[6:32]Thôi, con cũng thích tu, thôi con ráng làm cư sĩ tu tại gia". Mình nghe mình tưởng chừng như người đó đã đạt được một cái đạo lý, từ nay có thể bước sang một đời sống cao thượng. Nhưng ba năm sau mình nghe mấy người đó quậy lên đùng đùng, làm bậy làm bạ không à! Mình nói: "Sao kỳ vậy? Ủa, ba năm trước tôi gặp cái người này họ nói hay lắm mà, mà sao bây giờ họ quậy vậy?". Đấy chỉ bởi vì cái cảm xúc, cái thích thú mà ở buổi đầu mà nghe đạo lý đó, nó là cái tâm tâm bồng bột, nông nổi chứ là cái gì cả. Nó chưa có cái bề dày của mấy chục kiếp tu hành. Nó khác cái điều đó. Nhưng bây giờ ta nghe một câu chuyện vui, ta rất là thích.

[7:14]Ta nghe một câu chuyện hay, ta rất là cảm động. Nhưng mà để ta làm được điều tốt: ba chục kiếp. Chứ còn ngay giây phút mà ta cảm động, ta thích thú thì một phút giây đó thôi, có liền. Một phút giây là có liền. Ta nghe kể chuyện cái người đó nghèo mà vẫn giúp người khác, ta nghe ta cảm động, cảm động thì cảm động lúc đó thôi chứ ta không bắt chước được. Về quay ra đi, vài tiếng đồng hồ sau ta trở lại cuộc sống ích kỷ như cũ của mình. Cho nên là bây giờ ta nghe thấy một người họ cảm động vì giáo lý, đi theo giáo lý thì ta đừng tưởng người đó đã thay đổi tâm hồn, đã thay đổi cuộc sống. Khó lắm! Con người mà thật sự đã thay đổi được tâm hồn thì thường người này

[8:02]cũng phải ba chục kiếp đã tu, ba chục kiếp đã theo Phật rồi. Rồi kiếp này cũng là một kiếp nối tiếp, chứ không phải là dễ đâu. Kính thưa quý vị, hôm nay nhân lễ giỗ của sư cô Liễu Nguyện, chúng ta nói với nhau về đề tài đạo lý này là: "Một xã hội tương trợ".

[8:24]Cái chữ "tương" này á, nó có nhiều ý. Ví dụ như trong cái đạo học Đông phương có cái Ngũ hành tương sinh, tương khắc. Con người thì có tương tàn, tương trợ,

[8:41]có tương thân, tương ái.

[8:45]Bây giờ ta nói cái âm dương Ngũ hành có tương sinh, tương khắc, tức là mọi vật trên đời nó tồn tại được bởi vì nó có sinh, nó có khắc. Đó là lý thuyết của các nhà đạo học Đông phương theo cái Dịch lý. Ví dụ như là Kim thì khắc cái gì? Kim khắc gì? Kim khắc gì? Khắc Mộc. Không biết làm sao làm thầy bói trời!

[9:15]Rồi Mộc khắc gì? Mộc sinh Hỏa, nghĩa là lấy cây mới đốt lên lửa, nhưng mà Mộc khắc cái gì? Mộc khắc Thổ, phải cây trồng riết nó lấn đất? Thổ khắc gì?

[9:34]Thổ khắc Thủy rồi, Thủy khắc gì? Thủy khắc Hỏa, lấy nước dập tắt lửa. Rồi Hỏa khắc gì? Hỏa khắc Kim. Rồi bây giờ Kim sinh gì? Kim sinh Thủy, Thủy sinh gì? Thủy sinh Mộc, Mộc sinh gì? Mộc sinh Hỏa, Hỏa sinh gì? Hỏa sinh Thổ, đốt ra thành tro đất lại, ý là vậy. Tức là trong cái cuộc sống này nó thường cái một vật này nó sinh nên cái này mà nó khắc cái kia. À cái vật nào cũng vậy, sinh cái này khắc cái kia. Mà trong cái sinh khắc nó kềm nhau mà nó giúp nhau, nó kềm nhau nó giúp nhau, nó phá nhau mà nó trợ giúp với nhau vậy, nó tạo thành cái sự biến hóa vô vàn của cái trời đất này, ý là như vậy. Thì còn à trong cái trong cộng đồng con người,

[10:27]thì ta cũng nói chắc là con người cũng cần phải như vậy. Nghĩa là cũng cần phải mình phải ghét người này, mình phải thương người kia thì cái xã hội này mới sinh hóa, mới phát triển được, đúng không ạ? Mình mình lấy bên kia qua mình áp dụng vào cuộc sống xã hội có đúng không ạ? Nói ngũ hành nó có tương sinh tương khắc. Cái này nó nó có một cái để nó phá và có một cái để nó sinh ra. Có một cái sinh, cái nó khắc. Và tất cả nó kềm nhau, giữ nhau, giúp nhau, phá nhau thì trời đất này biến hóa. Mọi vật sinh hóa, vạn vật sinh hóa. Cây mọc lên, nước chảy, mưa rơi, rồi lửa cháy, vân vân, nhờ có cái sinh cái khắc.

[11:09]Giờ trong cuộc sống này, con người cũng cần phải có ai đó để mình mình mình ghét và có ai đó để mình thương thì cái thế giới này mới phát triển. Đúng không ạ? Đúng không?

[11:24]Vỗ tay nghĩa là đúng hay sai? Vỗ tay khó hiểu quá.

[11:32]Không, mình nói về đạo đức nó trật à. Đạo đức nó trật, tại vì nói trong đạo đức thì mình không được quyền ghét ai hết. Không được quyền ghét ai. Cho nên cái tương sinh tương khắc trong ngũ hành đưa vào trong cái đời sống đạo đức xã hội không thích hợp. Trong cái xã hội ta cần yêu thương được mọi người. Nó khác nhau như vậy. Nên ở đây đây, ta nhớ ta so sánh nè. Ví dụ như trong một bầy thú thì nó sống với nhau như thế nào?

[12:04]Nghĩa là khi mà người ta quan sát đời sống hoang dã, người ta thấy có những điều rất là lạ. Ví dụ như có một lần người ta chứng kiến một bầy cọp, một bầy cọp con với một con cọp cái, nó xông lại nó tấn công nó giết một con cọp cái khác nữa. Giết, giết chết luôn, không biết nó có ăn hay không mà giết chết luôn. Thành thử ra nói đồng loại nó nó cũng giết luôn, cũng lạ. Rồi lần cái qua Lào thầy mới đến một cái trại nuôi hổ, thì cái người chủ trại mới đi mới thuyết minh về cái tập tính của hổ, về đời sống của hổ. Thì họ nói về lúc mà cọp mẹ nó sinh ra cọp con á, đó là những giây phút quan trọng, phải để nước cho nó uống cho đủ.

[12:50]Vì thiếu nước cái là nó ăn hết mấy con con của nó liền, nó đẻ ra nó ăn liền. Nên cái câu mà nghĩa là "hùm dữ không nỡ ăn thịt con", câu đó sai, vì người ta không chứng kiến cái cảnh mà cọp mẹ nó ăn cọp con khi nó thiếu nước uống, lạ lùng như vậy. Cho nên nó chỉ là sống theo tập tính theo cái bản năng chứ không có cái suy nghĩ, không có đạo lý trong cái thế giới đó. Hoặc là nói sói, khi mà nó đói rồi đó mà một con đổ máu rồi á thì nó xúm lại nó ăn con đó liền để nó đỡ đói, chứ nó không phải là nó đi kiếm con khác nó ăn. Lúc đó nếu không kiếm được các con khác để ăn thì nó quay lại nó ăn thịt lẫn nhau liền, đó là sói.

[13:32]Thì trong cái thế giới của súc sinh nó không có tình yêu thương. À nó chỉ có mạnh được yếu thua, chỉ có bản năng thôi, chống lại sự đói khát của bản thân mà giết sạch hết những gì có thể giết được, ăn hết những gì có thể ăn được. Nó nó là điều khắc nghiệt. Bây giờ lên tới cõi trời thì chư thiên trên cõi trời thì sao? Tuyệt đối không có sự ganh ghét, trừ cái cõi ma thôi. Còn trên cõi trời, tất cả chư thiên tử đều yêu thương, quý mến nhau, hỗ trợ nhau, là một thế giới của sự tương trợ tuyệt đối, hoàn toàn. Còn cái thế giới của súc sinh là thế giới của sự tương tàn tuyệt đối, hở một cái giết nhau liền.

[14:24]Còn loài người thì sao? Loài người là tương tàn hay tương trợ?

[14:32]Loài người thì tương tàn hay tương trợ? Không biết tương tàn hay tương trợ, nhưng mà có tương bầm. Có một cuốn phim thế này. Cuốn phim nói về ngày tận thế, chết gần hết, còn sót một vài nhóm người. Thì một vài nhóm người đó nhưng mà họ họ cảnh giác với nhau. Thì bây giờ họ tụ nghĩa là năm bảy người đó họ sống dựa với nhau thành một nhóm, nhưng mà họ phát hiện có một cái người nào mà đi đơn lẻ chỗ khác là họ giết liền. Vì họ sợ đó là kẻ thù, hoặc họ giết để họ chiếm một vài cái vật dụng mà người kia còn sót được. Tức là mà cái tâm trạng đó ta thấy có thể có lúc cái ngày tận thế xảy ra, nghĩa là sao?

[15:16]Nghĩa là đến lúc mà cái loài người gần như không còn nữa mà người ta vẫn tiếp tục giết nhau. Cái tâm tàn hại, sát hại vẫn tiếp tục tồn tại. Chứ đáng lẽ là lúc loài người chỉ còn có mấy người thì phải lo mà quý mến, yêu thương, bảo vệ nhau. Nhưng mà không, lúc đó vẫn hăng máu, vẫn cảnh giác, vẫn sợ hãi, vẫn thù hận như thường. Rồi cái thế giới con người nghĩa là mà chính vì cái tâm mà hăng máu, thù hận, sát hại đó làm cho gì? Làm cho thế giới này trở nên tận thế chứ không có gì lạ hết trơn. Chính cái tâm tàn hại, tương tàn làm cho thế giới này tận thế, chớ chẳng có gì lạ. Còn thế giới của cõi trời là thế giới của sự tương trợ tuyệt đối.

[16:04]Nên thế giới của súc sinh là tương tàn tuyệt đối, nhưng mà thế giới của loài người là gì? Nó nằm lững lơ phải không ạ? Giữa cái tương tàn và tương tương trợ. Thì con người là lững lơ giữa cái tương tàn và tương trợ, cho nên nếu sẩy một cái, con người sẽ rơi về thế giới của những loài tương tương tàn. Mà nếu biết tu một cái, con người sinh về thế giới của những người tương tương trợ. Như vậy ta chọn đi con đường nào? À ta chọn đi con đường về thế giới của những người tương tương trợ nhau. Thế giới đó hạnh phúc, vì con người là sống để yêu thương nhau, hỗ trợ nhau, giúp đỡ nhau. Cái thế giới của loài của cõi trời là như vậy,

[16:51]mà thế giới đó an bình, hạnh phúc và tin cậy. Cái chữ tin cậy á, nghe thì nó đơn giản, nhưng nó có ý nghĩa lớn với với mọi người lắm. Tin cậy là sao? Ví dụ thế này. Ví dụ như mình ở một vùng tuyệt đối không có trộm cắp thì mình cần phải khóa cửa không? Không, đỡ tốn cái tiền khóa cửa. Mình cần lắp chuông báo động, camera chống trộm không? Không, đỡ bớt cái tiền phí đó. Mình cần bỏ tiền ra mua két sắt không? Không, bỏ luôn. Cần đem gửi ngân hàng nhiều không? Không, trừ có lý do khác, không cần. Đồ đạc để không sợ mất. À và tâm hồn mình có phải lo lắng, hồi hộp không? Không. Nghĩa là tâm thì yên, chi phí thì đỡ tốn, đó là từ cái sự tin cậy.

[17:43]Nên con người mà sống tin cậy được, ta đỡ nhiều mặt lắm. Về tâm lý ta ổn định, về tài vật, tiền bạc, vật chất ta đỡ tốn kém. Cái sự tin cậy lẫn nhau. Hoặc là bây giờ mình làm ăn với nhau, làm ăn với nhau cái "Ớ, anh ơi, tôi tôi tôi... nay tôi tôi chưa lấy tiền được, anh cho tôi mượn đỡ nói là 100 triệu, tôi tôi mua cái này cái, rồi mấy bữa tôi trả anh." Người nào người nấy nói giữ đúng lời thì người kia đưa luôn 100 triệu cũng chả cần viết giấy, mà lòng cũng chẳng lo. Ít bữa sau ông kia ổng có tiền ổng đem lại ổng trả. Nghĩa là sống với nhau bằng cái cái giữ cái cái đạo đức giữ lời hứa rất là kỹ.

[18:23]Và mọi người tin yêu nhau một cách trọn vẹn, cái cuộc sống nó hạnh phúc không? Hạnh phúc, bình an, đỡ tốn kém, đỡ lo lắng. Cho nên là để mà ta tặng cho đời được cái sự tin cậy, cái phước ta rất là lớn là như vậy. Ta tặng đời cái sự tin cậy thì cái phước ta rất là lớn. Nên tại sao mà nói rằng cái người mà giữ lời hứa, phước rất là lớn. Những người mà tu theo Đạo Nho của Khổng Tử á, thường khi chết là biết trước ngày chết. Nghĩa là cái phước họ rất lớn. Vì sao vậy? Vì họ có cái chữ tín, nhân lễ nghĩa trí tín. Họ nói một lời rồi là giữ luôn. Giữ chắc luôn. Làm cho mọi người khác yên tâm. Chính vì làm cho mười người khác yên tâm nên tâm họ trở lại rất dễ vào vào định.

[19:15]Nhớ như vậy. Ta làm cho người khác yên tâm, tâm ta rất dễ vào định. Đó là quả báo, là cái phước. Những người đó khi mà họ sống được nhân lễ nghĩa trí tín, chết biết trước ngày chết. Họ chỉ là Đạo Nho, không phải Đạo Phật. Cái chữ tín. Còn trong Đạo Phật cũng vậy. Đức Phật ngoài những giới luật Phật đã dạy không được nói dối, không được thất hứa. Trong Tăng Chi Bộ Kinh, trong Trung Bộ Kinh, trong Tương Ưng Bộ Kinh, Phật dạy rất nhiều về cái việc mà giữ lời hứa cho kỹ. Đã không hứa thì thôi, hứa thì ráng mà giữ lời. Để cho người khác họ yên tâm. Họ tin cậy tức là họ yên tâm. Đó một cái thế giới mà người ta tin cậy nhau được, đó là thế giới hạnh phúc.

[20:02]Còn khi mà cái thế giới của sự lừa lọc, gian dối, tráo trở thì không ai yên tâm cả. Mọi người cứ phải nghi ngờ, cứ phải thủ thế và bỏ ra rất nhiều tiền để mà đề phòng mà bảo vệ. Cái chi phí mà bỏ ra rất nhiều tiền để đề phòng, để bảo vệ, nó tốn cho thế giới này nói gần phân nửa chi phí của cuộc sống. Thầy nói này nghe thì lạ, nhưng mà ta sẽ thấy rất kỹ điều đó. Nó làm hao tốn thế giới này, mà cái đó là gì? Đó là cái tội chung của cả cái thế giới này. Vì con người lừa lọc, tráo trở, gian dối, nên người ta làm cái gì cũng phải đề phòng, phải cảnh giác, phải tốn bao nhiêu chi phí tiền bạc để mà lắp đặt thiết bị, để bảo hiểm,

[20:54]để cảnh giác, để đề phòng, để dự phòng đủ thứ chuyện hết trơn. Làm cho thế giới này tốn kém rất nhiều, cộng với cái tâm bất an và ta tổn phước. Cái tổn phước là cái cả cái loài người này đều cùng bị. Vì sao? Vì ta không gây được niềm tin với nhau. Vì sao không gây được niềm tin với nhau? Vì ta gian dối, ta ác độc. Ta không sống được với cái tâm tương trợ mà hễ lợi dụng được ta lợi dụng, lừa gạt nhau được ta lừa gạt, lợi dụng nhau được ta lợi dụng. Vì cái tâm đó mà loài người sống với nhau không vui, không hạnh phúc, không không tin cậy được. Nhưng mà bây giờ nói mình là người đệ tử Phật, mình lúc nào cũng giữ cái uy tín, giữ cái lời hứa,

[21:42]lúc nào cũng cố gắng giúp người, không làm hại người để tặng cho đời cái sự tin cậy. Nhưng mà ngược lại người Phật tử không tin ai hết. Vì sao vậy? Vì phải thực tế. Thầy hay dặn: người đệ tử Phật thương thì phải thương hết mọi người, nhưng không được tin. Không được tin. Vì sao vậy? Vì cái thế giới này người ta chưa phải là thánh. Đợi lên cõi trời rồi hãy tin, còn thế giới này thì không tin. Thương thì cứ thương. Đây là cái điều lạ của một người đệ tử Phật. Ở thế gian á, hễ mà không tin thì có thương không? Không. Cái người nào mà ta không tin thì ta cũng nghỉ chơi luôn, ta hết thương luôn. Đó là người đời phải không ạ?

[22:30]Và thế gian này rất nhiều người để cho ta không tin. Cho nên hầu như ta không không thương ai hết. Và khi mà ta không thương ai hết thì ta không thể khởi được tâm từ bi như Phật dạy. Đó là điều thiệt thòi cho ta. Tu tập mà không thương ai được thì coi như tâm ta sai rồi. Ta phải thương được mọi người. Đó là đạo đức, đó là đạo lý của Phật. Nhưng mà hễ ta cứ tưởng thương là phải tin, ở đây không, ta tách ra. Thương thì thương, nhưng mà tin thì thì không. Giống như có cái bài nhạc vậy đó: Giận thì giận mà thương thì thương á. Còn mình thương thì thương mà tin thì hổng tin. Nói: "Ủa, chơi kì vậy?" Nói:

[23:12]"Hả không kì kì hết trơn á, nó vậy đó. Đời này nó vậy á, cho nên là thương thì thương mà tin không tin." Là là đó là cái hành trang, là bản lĩnh của người Phật tử đi trong cuộc đời này, tu trong cuộc đời này. Nhớ như vậy. Ta phải tập cái tâm đó, yêu thương được mọi người. Nhưng mà đụng tới tin, không. Lúc nào cũng đề phòng, cũng cảnh giác, vì cõi này người ta chưa chứng thánh. Rồi chư tăng, tại sao mà chư tăng ni mà lại có phước như vậy? Ví dụ nói tại sao ta phải kính trọng Tăng bảo? Tại sao ta phải kính trọng chư tăng ni? Chỉ bởi vì chư tăng ni cho ta cái niềm tin trong cuộc sống vậy thôi. Có đúng không ạ?

[23:59]Nói tại sao chư tăng ni cho ta niềm tin trong cuộc sống? Bởi vì á, người đời ta không biết làm sao, không bảo đảm. Tại người đời không có thọ giới. Còn chư tăng ni họ thọ giới, họ giữ nguyên tắc của giới luật. Rồi họ mỗi ngày tụng kinh, đọc cái lời của Phật. Thì cũng có thể họ chưa chứng thánh, có thể chư tăng ni cũng chưa chứng thánh, cũng có thể còn sai lầm. Nhưng mà đó là những người mà đang từng ngày chiến đấu với lỗi lầm của mình để đạt đến sự hoàn hảo, hoàn thiện. Nên khi mà nhìn thấy chư tăng ni thường ta có niềm tin hơn. Trừ một vài cá nhân mà đăng báo làm cho ta hơi thất vọng. Nhưng mà số đó coi vậy chứ không nhiều.

[24:44]Ví dụ lâu lâu ta thấy nổi lên tờ báo cái ông sư ổng gì đó, ổng đủ thứ chuyện lùm xùm đại khái vậy, nhưng lâu lâu vài ông người báo đăng chơi. Nhưng mà đa phần thì tăng ni cho ta được niềm tin. Mà ai cho chúng sinh được cái niềm tin, người đó có phước. Nhớ như vậy. Nhớ như vậy. Đây là cái cái nhân quả rất là lạ, hôm nay ta mới nghe phải không ạ? Ví như làm sao có phước? Nói: "Dạ, phải đi bố thí tiền bạc, cúng dường mới có phước." Làm sao có phước? Nói: "Dạ, phải đi đắp đường mới có phước." Làm sao có phước? Bây giờ đem cúng gạo cho người đói, xây nhà cho người rách rồi mới có phước, thang thuốc cho người bị bệnh là mới có phước phải không ạ?

[25:24]Cúng dường chùa mới có phước. Hôm nay thực sự thầy nói một điều cái có phước là gì? Cho người ta niềm tin. Cho người ta một sự tin cậy, cho người ta sự yên lòng trong cuộc sống. Đó mới là gốc của cái phước. Tất cả mọi điều đó đều là cái phước cả. Nha, mọi điều đó để quy lại để thành được niềm tin trong cuộc sống với nhau, đó là cái phước. Nói ví dụ như ta nói một câu rất chua chát là người đệ tử Phật thương được tất cả chúng sinh nhưng không tin được. Cái câu đó nó chua chát lắm chứ không phải không. Cay đắng lắm ta mới nói câu đó. Chớ cái thực ra ta thương thì ta tin. Khi ta thương, ta muốn tin.

[26:06]Ta thương ai, ta cũng muốn đặt niềm tin cậy vào người đó. Cho nên cái tình yêu thương nó đi chung với sự tin tưởng thường là như vậy. Nhưng mà ngày hôm nay, giữa cái thế gian tráo trở, lừa lọc này, ta buộc lòng phải cắt ra làm đôi. À thương thì thương nhưng không tin. Thành thử do đó, cái hạnh phúc của ta có trọn vẹn không? Có không? Thương mà không dám tin thì hạnh phúc có trọn vẹn không ạ? Không. Còn khi ta thương ai mà ta hoàn toàn tin tưởng thì hạnh phúc đó mới trọn vẹn. Còn bây giờ vậy, những người tốt trên cuộc đời là những người gì? Cho người khác niềm niềm tin. Cho nên cái phước lớn là như vậy.

[26:48]Ví dụ như ta bố thí, nói: "Thưa thầy, bố thí có gì đâu niềm tin?" Không. Khi ta bố thí, ta cho mọi người một cái niềm tin là trên đời này vẫn còn người tốt. Đó cái niềm tin mới là cái phước. Và ví dụ như chư quý thầy quý cô giữ giới hạnh thanh tịnh, tức là cho chúng sinh cái niềm tin phải không ạ? Cho niềm tin rằng cái sự trong sạch là điều có thật trên cuộc đời này. Đó chính là cho người khác niềm tin. Nhớ như vậy. Nha, có cái câu chuyện ta nghe một câu chuyện chắc là một câu chuyện vui, không biết có thật không mà thấy nó đăng lên clip, và một câu chuyện có thật. Ta nghe hai câu chuyện này rồi so sánh một chút.

[27:29]Có cái ông ăn xin ổng ngồi ở trên giữa cầu, quần áo rách rưới, tóc tai bù xù.

[27:37]Rồi một ông nhà giàu đi ngang, không biết có gì đó ổng đi bộ ngang. Cái ông ăn xin ổng chụp chân ổng lại ổng níu lại: "Xin cho tôi 1 đồng." Cái ông nhà giàu ổng khựng cái chân lại ổng giũ giũ cái chân ra, cái ổng mới ngồi xuống ổng nói: "Anh xin tôi 1 đồng hả?" Nói: "Dạ." Nói: "Ngài cho tôi 1 đồng." Cái nói là: "Vậy anh có biết tôi là ai không?" Nói: "Dạ không." Nói: "Tôi là giám đốc một doanh nghiệp. Vậy mà anh dám xin tôi 1 đồng." Cái ông ăn mày ổng ngớ ngẩn ra. Nói: "Tôi là giám đốc một doanh nghiệp, nha. Dưới tay tôi là khoảng hơn 100 nhân viên, nha. Và mỗi tháng tôi phải trả lương cho hơn 100 nhân viên đó.

[28:13]Mà để có tiền mỗi tháng tôi trả lương cho hơn trăm nhân viên đó, ngày tôi không dám ăn, đêm tôi không dám ngủ. 24 tiếng đồng hồ lúc nào cũng căng thẳng mà lo đủ thứ chuyện tính toán hết để mà nuôi được sống cuộc sống của hơn 100 con người này. Mà tôi làm hết sức là cực khổ, cả tháng như vậy không có lúc nào nghỉ mà còn phải lo sợ cảnh sát vô bắt vì một cái sai phạm nào mà tôi cũng không biết nữa, mà tôi phải sợ và phải kiếm tiền để đóng thuế nữa. Còn anh anh có một cái lon, anh có một cái nón là anh không có lo sợ cảnh sát. Cảnh sát chả thèm bắt anh mà chẳng bao giờ ai, sở thuế nào tới kêu anh đóng thuế.

[28:47]Còn tôi là cảnh sát canh tôi, sở thuế tới chụp tôi, nhân viên réo tôi tiền lương. Không có tháng nào mà tôi có thể ngủ yên được hết trơn. Mà tôi làm quần quật như vậy một tháng tôi chỉ được có 5.000 nhân dân tệ." Cái clip này của Trung Quốc. "5.000 nhân dân tệ. Như vậy đó, một giây vừa trước đây anh xin tôi 1 đồng phải không?" Nói: "Dạ." "Anh biết là để kiếm được 1 đồng là tôi phải tốn bao nhiêu giây không? Tôi phải tốn 538 giây tôi mới lấy ra được 1 đồng. Còn anh anh ngỏ anh nói có một tiếng anh xin tôi 1 đồng. Hả?" Cái ông ăn mày ổng khóc, ổng nắm tay: "Thôi, anh đừng nói nữa." Cái ổng vén áo lên ổng lấy được cái xấp

[29:20]tiền mà ổng xin từ sáng tới giờ ổng cho cái ông giám đốc luôn. Nói: "Thôi anh lấy đi đi, ráng anh cố lên." Câu chuyện...

[29:32]Mình nghe cái câu chuyện rồi mình không biết ai mới là người sung sướng. Mình cứ thấy cái hình thức thì cái ông ăn xin là cái người khổ sở ha, thì không còn cách gì để làm kiếm tiền, đành phải xin. Nhưng mà cuối cùng hỏi ra mà cái ông mà cái ông mà ổng có cái cách kiếm tiền á, sự thật coi chừng ổng khổ hơn cái ông ăn mày, phải không à? Rồi cái cuộc đời nó lật ra một cái nghịch lý rất là kỳ lạ. Té ra cái ông mà ổng là giám đốc, ổng làm ra được tiền thì coi chừng ổng cực hơn cái ông ăn mày. Cái ông ăn mày ổng không lo gì hết, ổng chỉ xin thôi, ổng ngửa tay ổng xin. Bữa nào xin được nhiều thì sống sung sướng,

[30:03]bữa nào xin được ít thì sống cực cực một chút, không phải lo. Còn cái ông kia ổng quá sức lo. Cho nên khi mà ổng ngồi xuống nói chuyện với ông ăn mày, chúng ta mới vỡ ra một cái bi hài kịch của cuộc đời mà không biết clip đó có thật không, mà rất có lý. Ở đây có ai làm giám đốc không? Cho thầy một đồng.

[30:22]Thầy cũng thú thật thầy là chủ tịch hội đồng quản trị một công ty mà công ty cứ chờ phá sản là công ty Pháp Quang á. Tại lúc này đĩa không ai mua hết trơn, người ta lên mạng người ta nghe hết trơn rồi cho nên công ty cứ chờ phá sản. Cho nên thầy còn khổ hơn cái ông ăn mày đó nữa. Nhưng mà khổ hơn hơn cái ông giám đốc mà ổng ngồi trong đó nói chuyện với ông ăn mày nữa, nha, ổng còn được một tháng được 5.000 nhân dân tệ, chứ thầy không có được một tệ nào, thầy hết sức tệ luôn á, không có tệ nào. Đó là một câu chuyện trong clip không biết thật hay giả, còn đây là chuyện có thật. Là cái chuyện mà cái chiếc xe mà bị

[30:57]xuống xuống dốc mà đổ đèo mất thắng ta nghe không ạ? Hôm nay báo nói rất là nhiều phải không ạ? Làm cho ai cũng hết sức là cảm động. Là anh tài xế xe tải, anh Phan Văn Bắc, Phan Văn Bắc nào. Ổng qua mặt chiếc xe khách, qua một lúc cái ổng ổng ổng thấy nhao nhao nhao phía sau, ổng nhìn kiếng chiếu hậu thấy người ta thò tay khoát mà xe lao xuống nhanh quá thì rất thông minh, ổng hiểu ngay xe mất thắng. Cái người tài xế lâu năm đi xuống đèo mà với tốc độ đó thì mất thắng, mà người ta la la, người ta quơ quơ tay thì là hiểu rồi, hiểu mất thắng liền. Và ổng quay sang ổng hỏi cái người chủ hàng ngồi bên cạnh,

[31:33]tại vì xe chở nhiều, cái người kia cũng đồng ý liền. Trong nhớ ta không có thời gian, ở đó mà chần chừ là chết liền mấy chục mạng người trên xe liền, người kia gật đầu liền, thì ổng kè cái xe lại. Ổng nối cái xe ổng với cái cái cái đuôi xe và ổng ra hiệu cho đâm vào. Xe kia tán vô cái đuôi và ổng ghìm thắng lại, ổng kềm, thì cái vết kềm đó nó ghìm ghìm ghìm ghìm vì cái xe kia đang chạy nhanh mà xe kia nó lớn hơn cái xe xe tải. Ghìm ghìm mà nó qua những cái cung đoạn lắt léo lắt léo mà may là cũng gần hết đèo rồi, còn 500 thước. Ổng ghìm ghìm, ổng cố gắng ghìm ghìm được cái xe kia, xe kia đẩy đủn đủn đủn xuống ghìm hết đèo rồi tới bãi trống

[32:08]ổng chạy qua đất trống và thoát được, chỉ có người bị thương. Và cả nước này tôn xưng cái anh anh tài xế như là một anh hùng. Thì cái chuyện nó như thế này: Ảnh quyết định mà cứu chiếc xe đó trong mấy giây?

[32:26]Chưa được một giây, phải quyết định trong đầu liền. Mà gặp một việc mà ta quyết định làm một việc thiện liền thì cái tâm mình lúc đó nó có phải đấu tranh gì không? Có phải tính toán hơn thua không? Không. Vì sao vậy? Vì nó tốt sẵn rồi, nó có cái khuynh hướng giúp người sẵn ở trỏng rồi, thì đụng chuyện một cái là mình ứng xử kiểu đó liền, đúng không ạ? Chớ còn nếu mà con người mà ích kỷ, không có cái tâm cứu giúp, không có tâm cứu trợ thì lúc đó ngồi tính á: "Trời, bây giờ mình đỡ một cái rủi nó xe nó đủn mình văng luôn xuống đèo rồi chết luôn cả hai à, rồi thấy xe hư", tức là tính toán. Còn ở đây trong lúc tích tắc đó nghĩ đến cái mạng sống của mấy chục con người

[33:08]mới là quan trọng, không nghĩ đến cái cái lợi, cái hại cho bản thân nữa. Nên quyết định và cái quyết định rất là nhanh, nhưng mà vì lịch sự phải hỏi người chủ hàng một chút xíu tại dù sao còn cái người người chủ mà họ đi theo cái hàng. Chắc cái xe là của ai khác mình không biết, không biết là xe của ảnh hay của ai khác không biết. Nhưng mà cái người hàng trên xe là của cái người ngồi bên cạnh, ảnh cũng hỏi vì sợ nó thế nào nó cũng hư tới cái hàng của họ, mà người kia cũng tốt, đúng là, cũng chấp nhận luôn. Nên ở đây thì thôi cái việc đó thì cả nước cũng biết rồi, thì ảnh cũng được khen ngợi rồi.

[33:39]Nhưng mà cái ở đây chúng ta phân tích là cái tâm á, cái tâm chúng ta huân tập điều thiện thì cơ hội đến ta làm được một điều công đức. Còn nếu ta không có huân tập điều thiện, cơ hội tới rồi ta làm sao? Ta ta buột tay cho nó đi qua, đúng không ạ? Ta buột tay liền. Thì chúng ta cũng vậy, những ngày tháng ta đi chùa, ta lễ Phật, ta tụng kinh, những ngày tháng ta suy nghĩ những điều lành, những ngày tháng ta tập yêu thương để chi vậy? Để khi có cái cơ hội đến ta ta chộp lấy, ta làm được một việc thiện gì đó. Chứ còn thực sự những cơ hội để làm điều thiện đi qua hằng ngày, đi qua hằng ngày nhưng hầu như tất cả chúng

[34:26]ta đều buột tay, hầu như chúng ta đều buột tay. Còn nếu chúng ta có tâm thiện, chúng ta mới phát hiện ra là từng ngày cuộc sống trôi qua như vậy chứ cái cơ hội để làm điều thiện vẫn luôn luôn có, vẫn luôn luôn có chứ không phải là không. Cho nên là ta sống trong cuộc đời này,

[34:52]ta sống vì cái gì?

[34:57]Bây giờ bất ngờ hỏi cái líu quíu không biết đường trả lời à. Nói: "Tại mẹ đẻ con ra rồi bắt con sống thì con ráng sống." Có không?

[35:08]Thì đúng là ba mẹ đẻ mình ra bất ngờ đó, nhưng mà sự thật là nếu mình không có cái tâm mà cầu tìm cuộc sống, mình đã không vào thai. Nhớ như vậy. Sở dĩ mình nhập thai bởi vì mình lúc mà còn là cái hương linh á, mình khát khao một cuộc sống cho nên mình mới nhập thai, nhớ như vậy. Thì khi nó là nhân quả, rồi đến khi ta vào thai ta sinh ra rồi, ta bắt đầu được sống là vì tâm khát khao cuộc sống lúc mà ở trong cõi chết á. Bây giờ ta phải sống, nhưng mà sống vì cái gì?

[35:41]Hôm nay thầy không muốn trả lời câu này nha. Mọi người về tự tìm câu trả lời rồi đưa lên Facebook cho mọi người đọc chơi. Hôm nay là ngày 9 tháng 9 dương lịch, cũng là ngày 9 tháng 8 âm lịch, nơi cái chùa Quang Minh Liễu, lễ giỗ của Liễu Nguyện. Lúc giảng thầy có hỏi câu: "Chúng ta sống vì cái gì?" Thì hôm nay tui tui trả lời vầy đưa lên Facebook cho mọi người đọc chơi. Thì biết đâu có ý này ý kia hay cũng là điều mà ta trao đổi, chia sẻ với nhau cái đạo lý cũng hay. Ta sống vì cái gì? Ta sống vì gì mọi người tự trả lời. Nhưng hôm nay thầy muốn chia sẻ cái đạo lý là ta được sống trong một xã hội tương trợ. Cái bài đạo lý hôm nay là vậy:

[36:25]ta được sống trong một xã hội tương trợ, sống trong một xã hội mà tâm của tất cả mọi người đều chỉ muốn giúp nhau.

[36:35]Ta đi tìm cái xã hội đó, ta xây dựng cái cộng đồng đó. Ta đi tìm một cái cộng đồng, ta xây dựng một cái cộng đồng, một cái xã hội, một cái thế giới mà con người có mặt trên này lúc nào cũng chỉ muốn giúp nhau, lúc nào cũng chỉ muốn tương trợ nhau. Ta đi tìm cái xã hội đó. Và muốn đi tìm cái xã hội đó, muốn xây dựng một cái xã hội đó thì ta phải làm gì?

[37:05]Ta phải làm gì?

[37:11]Trước hết ta phải chuẩn bị tâm hồn mình, đúng không ạ? Ta phải chuẩn bị tâm hồn mình. Giống như cái anh tài xế á, không biết ổng có nghe giảng không, không biết ổng có nghe giáo lý Phật Quang hay ổng nghe ở đâu không biết hay không, nhưng tâm hồn ổng có chuẩn bị rồi. Thì trong cái giây phút đó ổng quyết định cứu người liền, không có tính toán, không có sợ cho chiếc xe mình, không sợ lỡ mình đỡ một cái nó ủi mình cái bay luôn xuống vực, không có sợ chết. Cho nên cái ổng cứu chiếc xe đó mà nhiều người muốn phong ảnh làm anh hùng, điều đó hoàn toàn hợp lý. Khi nào ta phong một người làm anh hùng?

[37:42]Vì người đó làm một điều gì đó trong một cái hoàn cảnh có thể nguy hiểm đến tính mạng. Nói: "Tại sao trong chiến tranh mà ta phong anh hùng?" Bởi vì những người chiến sĩ trong lúc chiến đấu làm sao? Đều đều trong hoàn cảnh có thể hy sinh tính mạng cả, nhưng mà không sợ thì ta mới phong anh hùng. Thì trường hợp anh lái xe này cũng vậy. Nếu mà ảnh sợ mà ảnh đỡ xe đó mà xe đó ủi một cái mà lỡ mà đỡ không nổi, lỡ cái xe đó nặng quá, lỡ trớn không bằng ủi cả hai xe bay xuống vực ảnh chết liền. Nhớ như vậy. Nên cái tâm đó lúc đó không sợ chết mới dám đỡ chiếc xe, thì đáng để phong anh hùng. Nhớ nha, trong hoàn cảnh nguy hiểm mà không sợ hãi mà vẫn làm

[38:21]nên được điều gì có lợi cho cộng đồng thì đáng là anh hùng. Định nghĩa anh hùng là như vậy. Đó là lý do tại sao trong chiến tranh ta có rất nhiều anh hùng là như vậy, vì chẳng hề sợ chết. Khi mà cầm súng chiến đấu giành độc lập, thống nhất, hòa bình cho đất nước này. Bây giờ trong thời bình có người không sợ chết cứu được ba chục mạng người, đáng để cho ta phong anh hùng. Nhưng mà để làm được điều đó, chuẩn bị cái tâm này cũng hơi bị lâu rồi nha. Thì ta không biết, có thể đó là một người tài xế bình thường như bao nhiêu con người, nhưng mà những cái suy nghĩ lâu rồi thường chất chứa điều điều thiện, thường chất chứa cái ý niệm cứu cứu

[38:58]giúp người nên trong khoảnh khắc đó làm được liền. Chúng ta cũng vậy. Chúng ta muốn đi tìm một cái xã hội tương trợ, một cái thế giới, một cộng đồng mà con người lúc nào cũng muốn giúp nhau, thì tâm hồn chúng ta phải làm sao? Cũng phải chuẩn bị nha, chuẩn bị. Mỗi ngày ta lễ Phật để phát nguyện: Xin Phật cho con cái tâm hồn mà yêu thương được mọi loài nha. Xin Phật cho chúng con một trái tim sẵn sàng để giúp đỡ mọi mọi người. Xin Phật cho con một cái bản lĩnh, sự gan dạ để có thể dám giúp người dù trong hoàn cảnh nguy hiểm. Mỗi ngày ta nói cái lời đó, ta tích lũy điều đó, ta huân tập cái ý niệm đó, thì khi chuyện xảy ra, ta thò tay ta làm được liền.

[39:52]Còn nếu ta không chuẩn bị được cái tâm hồn của mình, đến khi đụng chuyện bắt đầu mình tính á, tính á tính á, giống như thầy bữa hôm trước ở sông Hồng thầy cũng đứng thầy tính rồi nó chết luôn. Xe thì lên cầu Thanh Trì, mà cái mặt cầu cách mặt nước sông Hồng trăm thước. Cái con nhỏ nó nhảy xuống một cái nó gãy xương sống chết liền. Cái thằng bồ nó nhảy theo, mà thằng bồ nó nhảy đúng, nhảy thẳng, nhảy xuống một cái có vẻ xuống quá sâu, nó nổi lên một cái cách cái cái cái cầu 500 thước liền. Thầy dừng xe lại thầy leo lan can, mấy người đằng sau tưởng thầy nhảy, lật đật tấp xe vô hết. Cái họ thấy không, họ đứng họ thấy thầy chỉ

[40:26]chỉ dưới sông cái họ đứng họ nhìn theo. Đúng là nó vừa nổi lên cái đầu, nó quơ tay nó cầu cứu. Mà cái sông Hồng thì quá lớn, nước thì chảy quá xiết, từ cầu xuống dưới mặt nước quá xa. Mà nhảy xuống chết, nhảy thêm người nào là chết người đó. Trong bờ thì có thuyền, mà thầy quơ tay không có ai hết. Thuyền vắng người, mà bơi ra cũng không kịp. Thì cái người thanh niên hụp lên quơ tay lần thứ nhất, lần thứ hai, lần thứ ba, được lần thứ ba rồi chìm mất chết luôn. Nghĩa là hai đứa trong chớp mắt chết hai đứa. Mà lúc đó thầy cũng không dám nhảy xuống, vì lúc đó thầy sợ. Nhảy xuống chết rồi mai không ai giảng.

[40:58]Mai không đi về giảng, lúc đó thầy tính toán á. Lúc đó thầy tính toán: chứ mình nhảy xuống lỡ chết cái mai không ai giảng nữa. Chứ nếu lúc đó mà thầy đã chuẩn bị được, thầy dám nhảy xuống thì bữa nay cũng không ngồi đây giảng nữa đâu. Nay chắc cúng giỗ gì rồi, mấy ngày nay.

[41:16]Ta nhớ cái mặt nước mà nó xa quá mà rớt xuống với vận tốc mạnh á, thì thể nước nó lỏng lúc đó nó biến thành thể rắn đi. Đó, giống như là một nhảy xuống đất, y như nhảy đất. Nhảy cái rốp gãy xương sống chết liền. Mà đứa con gái nó nhảy xuống trước. Thế nhưng lúc đó thì cái cảnh thảm lắm, nhìn trên mặt sông ta thấy một cái dù rất là đẹp. Nó ngửa lên nó trôi bồng bềnh lững lơ lững lơ trôi theo nước. Còn nước phía dưới nó cuộn trào ào ào nước đục ngầu. Mà anh chàng nhảy xuống không thể tìm thấy được cô kia. Tại nước quá đục, mở mắt cũng không thấy, cô kia thì chìm, gãy xương sống chìm đi. Rồi anh cũng chết luôn. Mà lúc đó gặp phải người anh hùng Chân Quang bó tay luôn.

[41:53]Ngồi thầy cũng không làm anh hùng nổi. Thầy dòm, dòm thấy khiếp đảm mà tất cả bao nhiêu người đứng nhìn không ai dám làm gì. Mà đúng là nhảy xuống chết liền. Nước, cái cầu Thanh Trì nó dài quá, cho nên cái mặt cầu cách cái mặt nước sông rất là xa. Cho nên ta phải gặp anh hùng Phan Văn Bắc ổng dám nhảy xuống, mà lần này ổng nhảy ổng cũng chết luôn. Đó, tình cảnh đó nó không không khôn ngoan. Không biết sao vậy, thôi mọi người đại xá cho thầy thôi. Tuy nhiên vậy, có những tình huống đó thì cũng không ai dám trách. Vì nó thật sự nhảy xuống không cứu được mà chết luôn. Còn cái anh Phan Văn Bắc á, đúng là cái ảnh cứu xe đó là ảnh

[42:31]cũng có thể nguy hiểm, mà ảnh cũng không thể làm khác. Ảnh nói cái câu là ảnh gặp tài xế khác ai cũng làm như vậy. Cái câu đó là cái câu khiêm tốn, chứ sự thực không dễ gì có người khác dám đưa cái lưng ra cứu người khác trong cái tình huống đó đâu, như vậy. Thì chúng ta hôm nay chúng ta có cái cảm hứng từ cái câu chuyện của anh tài xế đó, và ta chúng ta soi rọi lại cuộc đời của mình và tâm hồn mình. Liệu trong tình huống đó ta có giúp người không? Bây giờ không nói tới tình huống nguy hiểm đó, tình huống nó thấp hơn chút xíu. Tình huống nó thấp hơn chút xíu, đỡ nguy hiểm hơn. À ví dụ ta thấy cái người đó họ

[43:12]ta thấy cái tình huống một người đó bệnh mà có vẻ khó khăn tiền bạc. Lúc đó là ta cũng không phải dư dả, số tiền ta có ta cũng đã tính toán dùng việc gì rồi, nhưng mà thấy người đó bí quá, ta có dám san sẻ không? Phải không ạ? Đó. Đây là lúc đó là lúc ngã rẽ cuộc đời của ta đó. Lúc mà anh Phan Văn Bắc á ảnh quyết định cứu là cuộc đời ảnh bước sang một ngã rẽ. Từ đây ảnh nổi tiếng luôn, ha. Từ đây xã hội quý trọng và có thể là cuộc đời ảnh có nhiều cơ hội khác. Đó, tiếng nói ảnh bắt đầu có cái người ta lắng nghe. Trước đó chỉ là một tài xế bình thường, phải không ạ? Nhưng mà ngay phút đó cuộc đời ảnh qua ngã rẽ

[43:48]khác, nhân quả đã đi một con đường khác. Và chúng ta cũng vậy, ngay lúc chúng ta tiền không phải dư, mà gặp cái người khó khăn hơn ta họ cần bức bách, ta có dám san sẻ không? Thì lúc đó là lúc cuộc đời ta bước vào ngã rẽ đó. Nếu ta không san sẻ thì ta rẽ qua một cái hướng đi xuống, nha, là tâm hồn ta chai đá lại, vô cảm lại, và từ đó ta tập một cách sống vô cảm. Ai khổ kệ người ta. Tại ta làm được một lần, ta sẽ làm được nhiều lần. Ta vô cảm được một lần, ta sẽ vô cảm được nhiều lần. Ta bỏ qua một lần, ta sẽ bỏ qua được nhiều lần. Là lúc đó ta đi rẽ theo một hướng khác, ta trở thành đi về một cái cõi

[44:31]giới, đi về một cái giống loài sống với nhau mà vô cảm với nhau. Còn nếu lúc đó ta cắn răng chấp nhận cái mình hư cái kế hoạch của mình mà san sẻ một ít, là ta rẽ qua một hướng khác, ta đi về một cõi giới khác, ta đi vào một giống loài khác. Là giống loài này sống với nhau không có vô cảm, sống với nhau không có cái lãnh nhạt, mà lúc nào cũng sẵn sàng tương trợ với nhau. Ta đi qua hướng đó. Ngay cái giây phút ta bị thử thách đó, ngay giây phút ta bị thử thách đó là ta quyết định cuộc đời mình đi về cái ngã rẽ nào. Mà để chọn cái đường nào thì mỗi ngày phải tới chùa mà mà tu. Ta gần chùa nào cũng vậy, mỗi ngày ta tới chùa đó ta tụng

[45:19]kinh với quý thầy, với quý cô, cùng tu một chút. Nói: Con tới ông thầy đó ổng không có vui thầy ơi, ổng lạnh lạnh nhạt nhạt hà. Kệ thầy, thầy lạnh thầy nhạt kệ thầy, nha. Mình tới riết cái ổng hết lạnh hết nhạt ổng vui luôn à, không sao hết. Nói: Cái cô đó cô khó tánh lắm, con vô mà con lỡ mà mà mà để cái dép không ngay cái lại là cổ mắng con ba bữa. Nói: Cổ càng mắng mình càng ráng tới cho cổ hết mắng luôn. Cho tới ngày nào mình ráng tới ngày nào mà mình không có mặt mình bắt đầu cổ cổ tới nhà cổ kiếm là mình thành công, nha. Vậy đó. Chứ đừng có sợ, đừng có vì nói à thấy ông thầy sao ổng lạnh

[45:52]nhạt, thấy cô đó cô hay la mình không tới chùa là cái dở. Đó. Thầy lạnh nhạt hay cô hay la, kệ thầy kệ cô, mình tới mình ráng tụng kinh mình tu tập, mình quý mến cho tới cái ngày mà thầy, cô phải thương nhớ mình tha thiết, mình mà không tới là phải tới nhà hỏi đó: Sao con có bệnh gì không, sao hôm nay không thấy tới chùa nữa? Là mình thành công. Nhớ nha, mình phải phải tu vậy đó. Mình phải có cái hạnh đi chùa đến mức độ như vậy. Mà nhớ là đi đâu có thể một mình, đi chùa thì phải nhiều mình cùng đi, nhớ như vậy.

[46:31]Chúng ta xây dựng muốn xây dựng một cái xã hội, một cộng đồng, một thế giới tương trợ thì để ý thế này: Thứ nhất, ta chuẩn bị tâm hồn mình lúc nào cũng: Xin Phật cho con một cái cơ hội, cho con một trái tim, cho con một bản lĩnh, cho con sự gan dạ để sẵn sàng mà giúp đời, giúp người. Ngày nào cũng phải nói điều đó với Phật. Đó, thì bắt đầu Phật cho. Rồi sau đó Phật sẽ cho mình những việc nhỏ nhỏ từ từ. Nha, ta xin rồi Phật đưa tới. Ngày nào giờ mình không xin Phật câu đó thì mình không thấy ai khổ hết trơn á. Nhưng bắt đầu mà mình xin rồi là bắt đầu thấy à, tự nhiên người này khổ tới, người kia khổ réo, người nọ gọi điện thoại tới than.

[47:14]Người kia nghĩa là đau khổ cần một lời an ủi, người nọ thiếu thốn cần ít tiền, nghĩa là tự nhiên ta thấy sao đủ thứ chuyện. Rồi người nào đó kêu mình tới: Trời ơi, bây giờ em phải đi công chuyện, bây giờ ba em bây giờ không ai lo, chị tới chị coi ba em giùm chút, em phải đi vì gấp rút rồi. Thế là mình không phải tốn tiền nhưng phải tốn công, thế phải chạy tới lo giùm cho cái ông bà, ông ông ông bố của người bạn, còn người bạn họ chạy công chuyện gấp họ chạy mất. Đó, những tức là khi ta không xin Phật thì thôi, ta xin rồi là bắt đầu Phật đưa người tới. Ủa, lúc đó mình than hả, Phật mới nói: Ủa, con xin ta, ta cho rồi bây giờ là con chối là làm sao? Thôi ráng mà làm đi!

[47:47]Đó, nhớ như vậy. Thì lúc đó lúc mà bắt đầu mình bắt tay vào mình làm thực sự mình tương trợ với nhau, mình giúp nhau, lúc đó mới cực không? Cực. Khổ không? Khổ. Khó không? Khó. Nhọc không? Nhọc. Mất thời gian không? Mất. Tốn tiền không? Tốn. Rồi mình than không? Đừng than. Đừng than, nhớ nha. Vì đây là cái ước nguyện của mình, đây là phát nguyện của mình, đây là lẽ sống của mình, đây là lý tưởng sống của mình. Mình thích sống một cuộc đời mà tương trợ, thích sống một cuộc đời mà yêu thương giúp đỡ mọi người, nha. Mình thích xây dựng một thế giới tương trợ, một cộng đồng tương trợ, một xã hội tương trợ,

[48:27]và bắt đầu từng cá nhân phải sống với với cái sự tương trợ này thì đừng than. Nha. Đừng than đừng khóc mà biệt ly người ơi đó, đừng than đừng khóc, nhớ như vậy. Giúp nhau từ những việc nhỏ nhặt, nha. Mà cuộc đời này thì nhiều cơ hội lắm. Vì sao vậy? Vì đời luôn luôn đầy bất trắc, khổ đau, nạn tai, tật bệnh, thiếu thốn, ai cũng vậy hết. Nên đời có nhiều cơ hội để giúp nhau lắm, chỉ vì ta ta ta ngoảnh mặt làm ngơ thôi, chứ sự thực cuộc đời này nhiều cơ hội để giúp nhau. Rồi ta tập giúp nhau từ những việc nhỏ nhặt. Lớn hơn nữa, ta giúp nhau cách làm ăn. Mình có cơ cách làm ăn, có nghề làm ăn, mà thấy người khác không có nghề làm ăn,

[49:11]công việc làm ăn mình kiếm giúp cho người ta một công việc làm ăn, giúp nhau sinh kế. Rồi mình giúp nhau trong láng giềng, mình bảo vệ cái an toàn hàng xóm của mình. Ví dụ, mình ở nhà mình, nhưng mà cũng để ý nhà hàng xóm họ có cái gì phải để ý, giúp giùm bảo vệ. Ví dụ như thấy hai ông bà ổng đi làm, biết là mấy đứa nhỏ ở nhà, nhưng lúc nào mình cũng ghé mắt nhìn nhìn rình rình, lỡ có cái gì nghe cái tiếng gì lạ đâm đầu chạy qua cứu liền, biết đâu mấy đứa nhỏ nó gặp cái gì. Hoặc là thấy bố mẹ đi làm còn mình biết là mấy đứa nhỏ ở nhà, tự nhiên mình thấy có cái người lạ họ tới gõ cửa, mình bước ra cửa mình đứng mình coi liền.

[49:44]Mình tới gần luôn, tới đứng sát họ mình hỏi liền, nói: Anh cần chuyện gì? Thì nếu là kẻ gian họ phải tránh liền, biết có hàng xóm tới canh là họ tránh đi liền. Còn nếu người tốt thì thôi. Đó, nghĩa là ý thức tương trợ bảo vệ an toàn, an ninh cho nhau trong làng xóm nhau. Việc gì cũng giúp hết. Rồi giúp nhau trong cái gì? Giúp nhau trong giữ vững tinh thần khi gặp những những biến cố. À ví dụ bây giờ vậy, có cái cái gia đình đó giống như là hai vợ chồng giận nhau rồi muốn ly dị, thì mình đến mình nói làm sao? Nói làm sao khen hay ạ? Nói đúng khen hay ạ. Nếu mình nói cái này, "Thôi ly dị đi nha!" thì người ta nói mình sao? Nói "Ác!

[50:30]Gia đình người ta đã đổ vỡ, mình không hàn gắn mà mình còn lại xúi người ta đổ vỡ nữa là ác." Nhưng mà mình nói "Thôi, đừng ly dị, ráng sống hạnh phúc lại với nhau" thì mình sao? Kiếp sau mình kẹt trong ái à. Đúng không ạ? Thấy cười lắm. Như có cái bà này, cái người con trai mới dắt cái người yêu về trình diện. Nhìn về xong rồi, bà không nói gì, bà cứ yên lặng không nói gì, không cười cũng không than không trách. Làm cho cả anh chàng con và cái người yêu cũng rất là hồi hộp. Tại vì hai mẹ con chỉ có một mẹ một con. Tới chừng cái lúc mà không có cái cô người yêu, cái anh chàng mới hỏi "Mẹ thấy bạn con sao?" Bả nói "Kệ mày chứ."

[51:15]Nói "Sao kì vậy?" Thì "Mày muốn làm gì mày làm kệ mày, tao không có cưới. Tại vì nếu tao cưới cho mày, kiếp sau tao phải lấy chồng." Bả nói vậy đó. Muốn làm gì làm.

[51:28]Tức là bà biết nhân quả rất kỹ và bà muốn tu, muốn tu trong sạch. Cho nên có nhiều người nói "Trời, con muốn vô tu với thầy ghê, mà tại mấy đứa con con nó chưa yên bề gia thất. Con phải ráng để lấy vợ cho con trai, gả chồng cho con gái rồi con sẽ vô chùa thầy con tu, con hứa với thầy vậy đó." Nhưng mà được không? Gả chồng cho con trai, ê ê quên, gả gả gả chồng cho con gái, cưới vợ cho con trai thì là mình đã gieo cái nhân ái dục ở kiếp sau. Cái bà đó thiệt là khôn. Cho nên bây giờ như hai vợ chồng mà họ họ muốn ly dị thì mình sao?

[52:03]Đó đó đó đó để anh Thiện Tâm ráng trả lời lên Facebook đi, rồi thầy nói chuyện khác. Ví dụ bây giờ một cái người họ bị oan ức nha, tự nhiên bị người ta chửi mắng rồi họ đau khổ, rồi họ cần cái sự an ủi, rồi mình tới mình nói làm sao? Nói làm sao? Đó, mình lựa lời đạo lý nói để cho người ta đi qua cái sốc của tâm lý, nói như vậy. Nói "Không biết chớ Đức Phật ngày xưa mà còn bị người ta chửi mắng mà. Giờ ai bằng Đức Phật đâu?" Thấy không? Cái chuyện đó bình thường. Mà nếu cái thế gian họ không tốn một cắc một xu nào hết, họ có thể chửi bậy mà ta lại đau khổ. Cho nên họ không tốn tiền mà họ gây một cái hại trong tâm hồn mình, vậy họ lời.

[52:47]Anh đừng có cho họ lời, nha. Anh không thèm đau khổ thì họ lỗ, họ tốn nước miếng rơi, còn mình tỉnh queo. Vậy cho họ lỗ. Còn anh khổ là họ lời, họ lãi to. Phải không ạ? Cho nên mình nói thiệt nói hơn, nói đủ đạo lý, nói nhân nói quả, nói đủ đạo lý hết để vượt qua. Đó cũng là sự tương trợ. Đó cũng là giúp nhau trong cái câu nói, cái tinh thần, vậy đó. Rồi giúp nhau trong học tập, đó, mình mong cho mọi người giỏi hơn hết, các em học sinh học giỏi lên, sinh viên học giỏi lên, có thêm người tài cho đất nước này. Giúp cách nào đó thì ta biết rồi nha, nhân quả rồi. Và quan trọng nhất là giúp nhau trong tu tập.

[53:30]Giúp nhau trên con đường Phật đạo, giúp cho mọi người cùng biết được Phật pháp, tin được nhân quả, thực tập được thiền định, rủ nhau những điều làm phước. Và cuối cùng cùng sống với nhau trong một thế giới tương trợ, ai ai cũng muốn giúp nhau. Tất cả mọi người đều muốn giúp nhau một điều gì đó, dù những điều rất nhỏ. Và cuối cùng là gì? Cuối cùng là ngày sau thế giới tìm đến bên nhau, ngồi thiền bên nhau, hạnh phúc vô bờ. Đó là cuối cùng, cuối cùng là như vậy ha.