[0:33]Xin mời toàn thể đại chúng niệm Phật cầu gia bị. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:53]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:08]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:22]Chúng con xin cung thỉnh hòa thượng pháp sư an tọa. Xin mời toàn thể đại chúng an tọa.
[1:30]Cảm ơn thầy. Hôm nào thầy hát một bài nghe thử. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:43]Nay ta nghe tiếp về cái pháp số là hai số. Vì có hai số cho nên nó dễ trùng với cái loạt bài về những cặp phạm trù đối lập, đại khái cũng giống như vậy. Hôm nay chúng ta học cái hai cái khái niệm đời và đạo hay gọi là thế gian và đạo pháp.
[2:06]Thì chúng ta hay nghe cái câu nói tốt đời đẹp đạo, là chúng ta sống ở đời cũng rất là tốt đẹp, mà là một cái người tín đồ trong đạo cũng rất là thiện lành. Nghĩa là cả hai phương diện thì ta đều hoàn thành cái trách nhiệm của mình, ta nghe như vậy. Như vậy, đời và đạo là hai cái gì đó ngược nhau, trái nhau và đã từng làm cho chúng ta bị giằng xé mâu thuẫn giữa hai cái cuộc sống đó. Mà chính vì có khi ta... ta... ta... ta chỉ tốt đời mà không đẹp đạo, có khi ta chỉ đẹp đạo mà không tốt đời.
[3:01]Đem lại những cái điều, cuối cùng đem lại là những kết quả cũng không có hay gì cho cuộc sống của mình, nên mới có cái phương châm đưa ra là sống làm sao, tu làm sao cho tốt đời đẹp đạo.
[3:15]Ở một số... ở một số nơi, ở một số khu vực, ở một số vùng, đôi khi người ta không chọn cái con đường dung hòa như Việt Nam, mà nhiều khi người ta lấy một cái làm chuẩn để áp đặt lên cái khác. Ví dụ như ở một số quốc gia họ lấy tôn giáo là cái định chế chính mà mọi cái quy luật xã hội phải đi theo nó hết. Chỉ có tôn giáo thôi, còn cuộc sống là phải theo tôn giáo, không có phân làm hai, không có chuyện tốt đời đẹp đạo, chỉ có cái đẹp đạo thôi. Nên sống làm sao đó sống, chỉ đẹp đạo thôi. Mà ai mà không có cái tín ngưỡng giống như họ thì họ xem là kẻ thù. Những kẻ mà nonbeliever, những kẻ vô thần,
[4:07]vô đạo, không tín ngưỡng, họ xem như kẻ thù. Thì ban đầu họ dẫn dụ để đi theo, mà dẫn dụ không được coi chừng họ giết chết á. Rồi có những cái... cái... cái khu vực như vậy. Và ngược lại cũng có những cái khu vực thì họ xem cái chuyện đạo là cái chuyện tào lao, chuyện mê tín, chuyện huyễn hoặc, không có thật.
[4:30]Và họ cứ theo những quy luật của cuộc sống thực tế để cư xử, mà ai có vẻ theo đạo thì bị họ kỳ thị, cho rằng cái người lạc hậu, mê tín. Thì trên thế giới có nhiều khu vực như vậy. Nhưng mà riêng ở Việt Nam ta có cái phương châm là sống tốt đời đẹp đạo, đó là ta dung hòa, ta có một cái chủ trương khéo léo dung hòa giữa hai cái khái niệm này. Và vì ta có cái chủ trương là dung hòa hai cái khái niệm này, cho nên rõ ràng nó bộc lộ ra một điều là đời và đạo có vẻ như trái ngược và mâu thuẫn nhau. Và có những cái giải pháp đã chọn thiên một bên cho nó khỏe, nhưng Việt Nam ta thì hay chọn cái dung hòa, cái trung dung, cái ở giữa.
[5:21]Và cái trung dung, cái ở giữa đó mới là cái khó, chứ còn cái thiên một bên dễ lắm. Giống như ta đi một con đường ở một bờ ruộng vậy đó, nhỏ nhỏ, đi bộ trên bờ ruộng. Nếu té xuống bờ ruộng bên trái, lội nước mà đi dễ, té xuống bờ ruộng bên phải thì dễ, nhưng mà cứ giữ cho đi ngay trên cái đường trên bờ ruộng bé bé đi cho tới thì khó, phải tỉnh táo, phải thăng bằng. Giống như một người nghệ sĩ xiếc đi trên dây vậy, đi cho thăng bằng trên cái dây đó mới là khó chứ còn cứ té một bên thấy dễ, cứ đâm đầu ngã cho té một bên, nhưng mà té rồi thì là một sự thất bại. Mà Việt Nam ta rất là lạ, các nhà lãnh đạo cũng rất đặc biệt,
[6:09]là dựa vào tình hình thực tế, ta hay chọn con đường trung đạo, dung hòa đi ở giữa, mà con đường đó là con đường khó khăn. À, ví dụ như ta nghe chữ mà kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đó cũng là một loại dung hòa mà con đường đó khó đi mà con đường đó thành công. Thì có một lần thầy nói chuyện với một cái người nước ngoài thì họ mới phân tích, có một cái bài viết gần đây nó theo cái thống kê gần đây, cái... cái số quốc gia mà có cái tính cách dân chủ á có vẻ nó giảm, giảm vì trào lưu của thế giới là phải dân chủ, nhưng mà khi họ thống kê những hoạt động quan sát thì họ cho rằng cái khuynh hướng dân chủ đang giảm trên toàn cầu.
[7:00]Thì trong cái cuộc nói chuyện họ khảo sát ý kiến mình thì họ hỏi: "Thế quốc gia bạn thì sao?". Tôi nói: "Quốc gia tôi chọn con đường trung đạo ở giữa mà chúng tôi thấy an toàn, mà ổn định, à chúng tôi không độc tài, chúng tôi cũng không thả lỏng. À chúng tôi cứ đi trung đạo mà đất nước chúng tôi rất là bình yên, rất là dễ chịu." Cái... cái ông nước ngoài đó ông gật gù, ông nói cái ý này hay à, ý này hay. Chứ thường thường người ta cứ nghĩ rằng cứ phải dân chủ thoải mái, buông lỏng hết mới là tốt, mới gọi là tiến bộ. Nói: "Không, chúng tôi không thích chuyện đó, chúng tôi thích cái gì nó trung dung,
[7:37]mà đây là con đường chúng tôi chọn, nó an toàn." Nên khi ta nói về cái tốt đời đẹp đạo là ta đang chọn con đường trung dung ở giữa, giữa hai cái khái niệm mà có vẻ như nó trái ngược nhau. Một số nơi họ chọn một bên nó dễ, nhưng dễ rồi bắt đầu mới sinh chuyện. Cái gì dễ thường là không đưa đến tốt đẹp lắm, còn cái trung dung khó đi vậy chứ mà về... về sau kết quả nó tốt đẹp, nó vậy. Bây giờ hỏi đời hay là thế gian nghĩa là gì? Nghĩa là những điều những cuộc sống thực tế bình thường gọi là đời, gọi là thế gian. Khi chúng ta vừa mở mắt chào, chào đời chứ không có ai mở mắt chào đạo cả. Thấy không? Cái câu nói rõ ràng:
[8:29]"Em vừa mở mắt chào đời", chứ đâu có "Em vừa mở mắt chào đạo". Rồi ít bữa sau mới đem vô nhà thờ rửa tội hay là gì đó, quy y rồi đó tính sau, chứ mở mắt thì chào đời cái đã. Vậy đời là cái cái thực tế có sẵn, có trước chúng ta với vô số gì? Vô số cái hình thái, vô số điều kiện, vô số hoàn cảnh, ừ vô số nhu cầu thực tế trong cuộc sống này. Ví dụ như ở đời ta phải ăn, ta phải mặc, ta phải có gia đình, ta được nuôi dưỡng, ta được giáo dục, rồi ta phải có công ăn việc làm, bắt đầu ta lại chăm sóc lại người thân của ta, ta có bạn bè, có đồng nghiệp, ta có trong một cộng đồng, ta có trong quốc gia, ta có cái luật pháp quốc
[9:15]gia, rồi có hệ thống chính trị, đủ thứ chuyện hết trơn. Là nếu nói chỉ nói một chữ "đời" hay nói một chữ "thế gian" là mấy triệu cái vấn đề, cả tỷ cái vấn đề ở chung quanh ta, bao vây lấy ta.
[9:34]Thầy thấy giống như Thầy vậy, đây buổi sáng thức dậy cho tới khi Thầy xong hết công việc của Thầy, mà rồi sau đó mới chuẩn bị để làm việc bình thường Thầy thấy Thầy đi qua rất nhiều khâu. Từng chút lắt nhắt lắt nhắt vậy đó. Nội cái cuối cùng mà đeo cái đồng hồ vô tay rồi bắt đầu mới đi lên lễ Phật là đã đi qua rất nhiều khâu từ lúc mở mắt cho tới cái lúc đó. Ngồi một Thầy thì có có chút xíu mình thôi mà đã nhiều chuyện, nên cuộc sống không hề đơn giản. Mà nếu mình sống đơn giản tí nữa là mình là thứ ở dơ, không làm đầy đủ những cái cái cái cái thủ tục của một cuộc sống của một con người là mình đang là bê bối.
[10:14]Nên phải phải đầy đủ hết mọi thủ tục, rồi phải tập luyện, rồi phải ngồi thiền, rồi phải thay đổi trang phục cho đâu đó hết trơn rồi đó. Vậy nhưng mà còn phải có thị giả phụ là mở cửa xong rồi thị giả đem cho sư phụ miếng trà con. Rồi thị giả lên bưng vô miếng trà rồi thì phụ thị giả phải vô dọn giường, dọn chiếu rồi sắp đồ lại cho nó ngay ngắn lại. Mà sư phụ ngủ là ít có quậy đó. Chỉ nằm im lặng rồi kéo cái mền qua đắp xíu, thấy nóng bỏ ra đắp lại thôi, chứ không có quậy lung tung đó. Nhưng mà mà cũng phải xếp gọn lại. Mình thấy cái nhu cầu đó là chuyện nhỏ thôi, chứ còn trong thực tế cuộc sống vô số điều vô số điều.
[10:52]Ví dụ ta chỉ cần thiết lập một mối quan hệ với một con người, ồ quá nhiều điều phải phân tích. Người đó tốt hay xấu, người đó giàu hay nghèo, cùng đẳng cấp hay không đẳng cấp, chơi với ta có lợi hay có hại, hay người đó cần ta giúp, hay là ta hay là người đó có thể giúp ta. Quá chừng một vấn đề chỉ là một con người. Hoặc là ta muốn đi tìm một việc làm, một công ăn việc làm quá nhiều vấn đề, ờ xã hội có cần công việc đó hay không, cơ quan nào cần, trình độ ta có đáp ứng được hay không, à rồi làm cái lương hướng bao nhiêu, làm được tính lâu dài hay không, ông chủ có tốt không, quá chừng chuyện thấy muốn xỉu.
[11:27]Mà thế gian là như vậy, cuộc đời là như vậy. Ta sống giữa cuộc đời này ta đầu ta phải xử lý vô số việc trong từng giây, từng phút, từng ngày, từng giờ. Và có nhiều người xử lý thất bại, đâm ra căng thẳng và thấy cuộc đời là rất là khổ. Còn người nào xử lý thành công thì cái thành công đó đem lại cho ta một chút vui vẻ, cái là ta có cái sức mạnh để đi tới tiếp trong cuộc sống này. À ta nói ví dụ về nói chuyện tình yêu nam nữ thôi, cái hai người lớn lên gặp nhau cái thương nhau. Thương nhau, người này thương qua, người kia thương lại cái thấy hạnh phúc. Rồi bất chợt cái tụi nó giận nhau, cái hết hạnh phúc, là đau khổ.
[12:12]Rồi à mà nếu đâu lúc mà đau ta đang đau khổ vì tình đó mà ta được gặp được Sư Bác Từ Tân thì rất là đỡ, nên ta còn có nỗi an ủi. Còn mà không gặp Sư Bác Từ Tân mà mà đi ngang cầu Bình Lợi gặp nước sông cuồn cuộn nữa thì không biết chuyện gì xảy ra. Tức là cái cái là đủ thứ chuyện xảy ra. Hoặc là ta đi làm, vô trong cơ quan cái đồng nghiệp thương ta, rồi ông chủ cũng thương ta, công việc suôn sẻ, giải quyết thành công các hợp đồng thì ta được khen ngợi, gọi là ta xử lý thành công cái ta phấn khởi, thấy cuộc đời đáng sống để đi tới. Nhưng mà vô trong cơ quan cái đồng nghiệp bắt đầu ganh tỵ, ông chủ thì ổng nghi ngờ, ký mấy cái hợp đồng thất
[12:50]bại, rồi ai cũng chê bai, ta căng thẳng đầu óc liền. Mà nếu cứ thêm một vài lần thất bại nữa thì bắt đầu cả cái gia đình ta cũng bắt đầu quay lưng với ta. Thấy cái thằng này có vẻ không làm nên chuyện tích sự gì, đó cái cái gia đình là cái thành lũy cuối cùng, là chỗ trú ẩn cuối cùng của ta mà đến khi ta thất bại quá rồi chính gia đình ta cũng quay lưng với ta luôn. Thấy cuộc sống cực kỳ mệt mỏi và căng thẳng, không phải dễ chút nào.
[13:22]Và có những người sau khi quan sát thấy cuộc đời mệt mỏi quá, mới quyết định là giải thoát, trốn vào một cái nơi non cao, rừng sâu, một cái mảnh ruộng, mảnh vườn vắng vẻ ở cho nó đỡ phải à đối phó với cuộc đời. Cái giải pháp đó đúng không ạ? Có người lắc đầu, mấy người lắc đầu mấy người giỏi lắm á, mới dám lắc đầu.
[14:02]Nếu ta còn ít phước
[14:05]thì ta sống một mình được. Phước sẽ bảo vệ ta sống một mình không ai đụng chạm tới mình. Rồi còn có một ít tiền còm để mua gạo mà ăn qua ngày cho đến cái ngày ta hết phước. Cái ngày hết phước cái đầu tiên ăn trộm vô nhà cái đã. Nó lấy đồ ta, nó đập ta một trận. Lúc đó ta mới cảm giác là cái việc ở một mình nơi vắng vẻ gọi là thanh tịnh giải thoát không bận tâm về chuyện đời thực sự đầy rủi ro, chả có cái gì an toàn cả. Nhiều người trốn qua hoang đảo, trốn hoang đảo, mưa bão qua một cơn, bệnh sốt rét nằm ở đó, không ai chăm sóc, rên hừ hừ rồi cũng mới thèm khát một bàn tay chăm sóc. Chúng ta thấy cuộc đời như vậy đó.
[14:52]Nên nếu cái người có phước ta tìm được một ít thành công thì giữa cái cuộc đời rối rắm phức tạp này ta còn có niềm vui, còn có động lực, còn có sức mạnh bước tới. Còn nếu thực sự ta không có phước thì thế gian này là một nơi nguy hiểm để sống. Thầy có xem bộ phim á ở một bên nước Đông Âu nọ, ai đó viết chữ trên cái bức tường to: \"The world is a dangerous place to live.\" Thế giới này là một nơi nguy hiểm để sống, nếu ta thiếu phước. Nên cuộc đời là những điều thực tế nhưng cũng cay đắng, cũng nghiệt ngã mà ta không trốn được. Tại vì ta lỡ đầu thai vào đây rồi, cái số phận của ta, cái nghiệp duyên của ta đã gieo
[15:45]vào cuộc đời này rồi, ta không có trốn được, không có trốn được. Giống như một người mà đã ở tù thì nằm trong đó đừng hòng trốn, mà trốn ra bị lính bắn chết liền. Vậy. Cuộc đời là như vậy. Và trong cái cuộc đời mà nhiều cái rủi ro, nhiều cái nguy hiểm, nhiều cái bất toàn đó thì lại xuất hiện Đạo.
[16:12]Đạo là cái gì?
[16:16]Đầu tiên vào thuở xa xưa con người ta không lý giải được nhiều chuyện trên đời. Cái này sư phụ nói hoài mà, bây giờ nói lại chút. Ta không lý giải được nhiều chuyện trên cuộc đời, thế nên người ta đổ thừa cho thần thánh, nên thần thánh là một lối giải thích về cuộc đời như một dạng khoa học của ngày nay vậy. Ví dụ như mưa trên trời rơi xuống, hồi đó là gì có chuyện biết mà do cái hơi lạnh làm ngưng tụ mây, hơi nước mà thành giọt nước rơi xuống đâu. Biết ở trển ai làm gì ở trển á, mà tự nhiên nước rơi xuống chắc có cái ông nào ở trển ổng ổng đổ nước xuống. Nắng chói chang rồi mặt trời chói sáng,
[16:56]ánh trăng dịu dàng, những vì sao lấp lánh rồi phong ba, bão tố, cuồng nộ. Nước sông cứ cuồn cuộn chảy mà nguồn thì ta không bao giờ đi tới tận nguồn của nó được. Hồi đó phương tiện không có, đi lên chưa tới nguồn thì cọp nó ăn mình mất rồi, tại rừng dày đặc mà. Còn nhìn biển khơi mênh mông, có cá có lội cũng chưa bao giờ dám giong thuyền đi ra quá xa. Không biết gì và nghĩ rằng ở dưới đáy biển sâu thẳm là một thế giới của long vương khác nữa. Là con người ta cứ giải thích mọi điều bằng cái suy nghĩ tưởng tượng của mình và thường gán cho thần thánh. Nên trong thuở đó, thần thánh đóng một vai trò
[17:32]rất quan trọng trong tâm tưởng con người. Rồi cái hiện tượng những người chết nằm mơ thấy họ trở về báo mộng, hoặc là có những cuộc tiếp xúc với cái vong linh, đó là những điều có thật thôi, chứ chẳng có gì là mê tín đâu. Chuyện mà người chết có linh hồn là chuyện bình thường mà. Thì nó lại càng củng cố thêm cho con người về cái khái niệm thần thánh siêu hình. Chỉ có cái người chết thì bình thường nhưng mà thần thánh thì chắc là cao siêu. Và với cái trí óc thông minh của con người, người ta thêu dệt càng lúc càng nhiều về cái khái niệm thần thánh đó, xem như đó là một lối giải thích cho những điều mà con người chưa hiểu.
[18:11]Nên thuở ban đầu, tôn giáo chính là một loại khoa học để giải thích mọi hiện tượng của xã hội. Nhưng mà khổ cái giải thích trật, cái nó thành đạo, đi đường khác luôn. Chứ nếu mà hồi đó giải thích đúng thì tôn giáo đã trở thành khoa học đồng hành tới bây giờ, nó không còn có cái chuyện đạo và đời trái nhau nữa. À nhưng mà vì giải thích trật, thế thôi là họ trở thành một thế giới khác. Thế giới là gì? Thế giới của thần thánh. Mà thần thánh có uy lực, có quyền lực, có quyền năng. Là mưa mà ổng còn tạo ra được thì chắc là nhiều thứ trên Trái Đất này ổng tạo ra được. À chắc là vậy là trời đất này ổng cũng tạo ra,
[18:52]con người ổng cũng tạo ra, sông núi ổng cũng tạo ra, trăng sao ổng cũng tạo ra, nên toàn những cái đó là những cái suy luận của con người. Chỉ vì sao? Chỉ vì nhìn cái cơn mưa trên trời rơi xuống mà suy luận dần suy luận dần ra tất cả đều do ông trời ổng tạo ra. Đó là một sự suy luận. Và nếu ông trời ổng có quyền năng đến mức độ như vậy thì mình ngu gì không nịnh ổng. Đúng không ạ? Ngu gì không nịnh ổng. Nên mà nịnh ổng cách nào? Rồi bắt đầu biến thành một nghi lễ của tôn giáo từ bây giờ. Đó, ta bắt đầu có những câu kinh, câu tụng, quỳ, lạy, ca ngợi thành nghi thức tôn giáo luôn. Nên ban đầu tôn giáo là một loại khoa học giải thích cuộc đời
[19:40]mà rồi giải thích dần dần rồi biến thành có cái cái khái niệm nịnh Thượng đế, gọi là ta gọi là tôn thờ Thượng đế, và cần có cái nghi thức cho cái việc tôn thờ đó, biến thành nghi lễ của tôn giáo. Và lúc đó người ta thấy rằng cái việc nghi lễ tôn giáo là một chuyện bình thường, nó là khoa học. Cho đến cái ngày cũng đổ thừa tại mấy cái ông toán học, vật lý học, mấy ông hóa học, mấy ông khoa học á. Cuộc đời rắc rối tại mấy ông đó. Ta làm bài toán hổng ra là tại mấy ông đó. Tại ổng nghĩ ra toán bây giờ ta mới học, chứ ổng đừng nghĩ ra toán thì đâu có ai bắt mình học đâu. Tự nhiên ổng lập ra cái món logarit,
[20:21]giờ mình phải học giải toán gần muốn khùng luôn. Ổng lập ra tích phân, rồi phương trình, bất phương trình. Ôi, đủ thứ chuyện trên cuộc đời là mình phải học, chứ nếu không có mấy ổng lập ra cái đó, mình không cần phải đi học. Sướng không à? Sướng vô cùng. Còn bây giờ tại mấy ông đó mà mình phải xách vở xách viết mỗi ngày mà lên trường đi học mà bị phê bình, điểm thấp điểm cao, đủ thứ chuyện. Tại mấy ông khoa học, cũng tại mấy ông khoa học tách cái đạo ra khỏi cuộc đời. Bắt đầu ổng giải thích được từ từ hết. Nước sông từ đâu mà có, nước mưa từ đâu xuống, nắng tại sao, tại sao có ngày, tại sao có đêm.
[20:58]Mấy ổng dần dần dần dần khám phá, dần dần khám phá và cái ngành vật lý thiên văn vũ trụ càng lúc nó càng tiến bộ. Càng tiến bộ, nhìn xa xa thâm thẳm vào trong vũ trụ cho tới những thiên hà, những cái tinh cầu mà nó cách mình đấy là mấy tỷ năm ánh sáng. Những cái khái niệm đó mình nó nó ngoài cái đầu óc của mình hình dung ra được cái khoảng cách xa xôi đó, ngoài cái cái cái cái ý thức của mình. Thì với cái mà những cái người mà họ học về cái ngành thiên văn vật lý vũ trụ, đố nói họ tin ông trời.
[21:33]Đố kêu họ tin ông trời, bắt họ tin được, khen hay. Tại vì mọi chuyện đối với họ là gì? Là quan sát, là tính toán, chứ không có cái chuyện niềm tin. Mà cái niềm tin chỉ bắt nguồn từ một vài cuốn kinh mỏng và một vài trang giấy sơ sài. Thì làm sao bằng cái luận luận án tiến sĩ của họ nó dày một cọc thế này nè? Để họ làm những nhà thiên văn, chưa thành giáo sư, mới làm tiến sĩ là làm luận án, bao nhiêu là lý luận, bao nhiêu tính toán ở trong đó, cực kỳ phức tạp. Cái cái luận án của họ nó khó hơn, hay hơn cái cuốn kinh, cuốn kinh thánh nhiều, hay hơn nhiều. Còn cái luận án về cái sinh học của một tiến sĩ sinh học thì
[22:15]nó dày cộm, nghiên cứu biết bao nhiêu dữ liệu, tính toán biết bao nhiêu vấn đề, nó hay hơn cuốn kinh rất là nhiều. Cho nên những cái nhà khoa học tới mức độ đó bắt họ tin tôn giáo, họ không tin. Giờ kê súng vào đầu bắn thì thôi chứ không tin nữa, tại vì khoa học nó đã nhìn thấy hết, giải thích được hết và nhìn thấy nhiều vấn đề lớn hơn lớn hơn gấp vạn lần những điều trong kinh nói. Nên và họ giữ cái cái thế gian này lại ở trong một cái gì? Trong cái tinh thần khoa học thực tế, cụ thể, chứng minh được, thử nghiệm được, tái lập thử nghiệm, tái lập thí nghiệm nhiều lần được. Chứ còn tôn giáo là chỉ là niềm tin vì không giải thích được,
[22:56]không chứng minh được, ai tin theo, không tin thôi. Mà luật pháp thì sao? Bảo vệ niềm tin đó. Luật pháp không cấm niềm tin đó. Anh tin, thờ kính thì thôi, luật pháp tôn trọng. Nên cái hai cái đạo và đời nó song song. Nhưng mà tại sao đạo ảnh hưởng đến cuộc đời mạnh đến như vậy?
[23:19]Đến nỗi ta phải phân làm hai loại ngược nhau là đạo và đời, thế gian và đạo pháp. Tại sao ta phải phân biệt người đạo? Vì
[23:31]cái niềm tin về thần thánh rất là mãnh liệt. Mà khổ một nỗi, thần thánh cũng có thật, chứ không phải không có. À! Chỉ có cái điều là con người hiểu về thần thánh không chính xác, thành ra mê tín. Chứ nếu ta hiểu về thần thánh chính xác thì thần thánh cũng là một cái phạm trù của khoa học. À!
[24:05]Ví dụ ta biết chính xác là có cái ông thần nào ổng ở vị trí nào, ổng có cái nhiệm vụ gì. Ta hiểu rất rõ, ví dụ như bây giờ ta hiểu có cái ông Bộ trưởng Công an, ổng tên gì, ổng ngồi vị trí, chức năng ổng làm cái gì gì, ta biết rất rõ thì không phải là vấn đề mơ hồ. Thì ví dụ thần thánh cũng vậy, ta biết rõ vị thần nào xuất thân từ đâu, giữ chức vụ gì, chịu trách nhiệm gì trong trời đất vô hình đó thì nó không còn là mê tín nữa, mà thần thánh trở thành một cái ngành khoa học hay là xã hội học bình thường. Nhưng tiếc rằng ta không hiểu hết, ta đoán mò mò, và trong đúng có sai, trong sai có đúng.
[24:44]Chính vì có cái phần đúng ở trong cái tín ngưỡng, nên cái sức mạnh của tín ngưỡng cũng rất đáng kể trong tâm hồn của con người chúng ta. Ví dụ bây giờ ta thấy đi đâu nhà ai cũng thấy có cái góc thờ ông Thổ Địa để dưới đất á, thì tội nghiệp nhất là ông Địa. Ổng là một ông quan lớn ở trong cái thế giới đó, mà thờ ổng thờ dưới đất. À tại vì ổng làm đất nên là nằm dưới đất, nên oan tội nghiệp nhất vậy đó. Cho nên những đệ tử của Phật Quang không có chuyện mà thờ Thổ Công dưới đất. Nếu muốn thờ, người ta không bắt thờ, nhưng nếu muốn thờ, vui lòng làm cái khám thờ để trên cao đàng hoàng, tại ổng là một ông quan. À!
[25:22]Nên cái việc mà ta ta tin rằng có một cái ông Thổ Địa,
[25:29]điều đó đúng à, nhưng mà không hiểu ổng làm sao thôi. Nói tại sao mà ta nhiều người Việt Nam tin có cái ông Thổ Địa? À từ thuở ban đầu đâu ta không biết, nhưng mà thường có cái chuyện này: để cái cái dây chuyền vàng ở đâu không tìm không thấy, đi mò mò tìm hoài không ra, không biết để đâu quên mất, thấy khấn: "Thổ Địa, cho con tìm cái sợi dây chuyền con cúng ông nải chuối", thì 5 phút sau tìm thấy. Có không? Nhiều lắm á. Cái người dân gian chuyện này nhiều lắm. Thì cứ có cái kết quả rõ ràng như vậy, nên bắt đầu cái niềm tin về Thổ Địa càng lúc càng hình thành vững chắc trong lòng người. Hễ khấn ổng là có cái cúng cho ổng nải chuối.
[26:14]Mà thật sự phải ông Thổ Địa giúp mình tìm không? Không phải. Trong nhà mình có những người khuất mặt ở trong đó, có những cái vong linh ở trong á, họ nghe lời mình khấn họ xúi họ tìm giúp, nhưng mình không hiểu điều đó cứ đổ thừa hết cho ông Thổ Địa. Mà nhưng ông Thổ Địa cũng là một nhân vật có thật. Nên nhiều khái niệm thần thánh nó cứ vừa đúng vừa sai, vừa vừa rõ mà vừa mờ, cứ lẩn lẩn lẩn lẩn nên cái thế giới tín ngưỡng bây giờ ta nói kết luận sai hết ta cũng sai, mà nếu ta nói đúng hết ta cũng sai. Tại sao đúng hết ta cũng sai? Vì ta chưa hiểu gì hết, toàn nghe truyền miệng người này nói người kia thôi, nên ta nói đúng hết là ta sai.
[26:58]Nhưng mà ta nói sai hết ta cũng sai, vì sao? Vì thế giới đó có thật, chỉ là ta chưa hiểu hết thôi. Chính vì cái thế giới thần thánh có thật, nên cái niềm tin của con người đối với thần thánh nó có cái sức mạnh kỳ lạ. Có cái sức mạnh đó mà không ai có thể cấm đoán được, chứ không phải là dễ đâu. Không ai. Nên các luật pháp trên tất cả quốc gia đều phải tôn trọng tự do tín ngưỡng là vì vậy. Chỉ có một cái là khoa học chúng ta chưa đủ bước vào cái thế giới đó, có những định nghĩa, có những định lý, có những nguyên tắc rõ ràng để cho ta hiểu kỹ, hiểu sâu và sống mà tu hành cho nó chuẩn mực. Ta chưa có làm được điều đó thôi, nhưng đừng phủ nhận
[27:47]cái sức mạnh kỳ lạ của cái thần thánh là điều không đùa được, không đùa được. Nhưng mà đừng dễ tin, đừng để cho ai nói gì cũng tin là chết. Ví dụ ta có một cái vùng á, cái người dân họ rất là mộ đạo, rất là tín ngưỡng, nhưng mà bởi vì không có một bậc thầy đàng hoàng hướng dẫn, thế là ai nói họ cũng tin, nói là ông cậu, ông năm, ông ba, ông đổng, hoàng gì đủ thứ gì họ tin hết, chỉ cần có một người nói nghe lọt lọt tai là họ tin, rồi cúng, rồi bái, rồi đốt vàng, đốt mã, úi chu cha, cái gì cũng tin hết trơn, thì cái điều đó nó cũng sai, vì con người ta khát khao có một thần thánh để nương tựa. Tại vì sao vậy?
[28:29]Vì đúng là nhiều chuyện trên cuộc đời này mình tự xử lý không được, nhiều cái bế tắc quá, nhiều cái bế tắc quá nên phải nhờ thần thánh. Nhưng bây giờ sư phụ kể chuyện này nhớ nghe rồi đừng có kể ra:
[28:47]Hôm qua có người nhắn tin cho sư phụ, nói: "Thưa sư phụ, em bé này sắp thi Hoa hậu Việt Nam, nhờ sư phụ chú nguyện cho nó đậu hoa hậu." Bó tay luôn.
[29:06]Nếu mà chú nguyện được sư chú nguyện cho Trí Thành đậu hoa hậu liền chứ ờ sao mà mà mà chú nguyện cho ai? Dạ. Nghĩa là nghĩa là sao? Tức là thần thánh có cái nhiệm vụ là xử lý những cái việc mà con người không xử lý nổi. À. Ví dụ bây giờ bệnh quá, bí quá thì nói nhờ thầy chú nguyện thì thôi cái lúc đó là thôi phải làm không biết nó hết không hết thì thôi cũng là nhờ ơn trên, mình nghĩ như vậy. Nhưng mà chú nguyện để đậu hoa hậu đó thì đúng là thế giới này như mới có một lần đầu thì phải, mới có một lần. Bó tay. Ờ Phương Trinh còn chưa nhờ sư chú nguyện đây nè. Nói là con con là có khả năng thi hoa hậu lắm mà
[29:49]con đâu có nhờ mà có nhờ sư cũng không dám làm. Lỡ con rớt cái mất uy tín sư phụ. Gan thiệt, công nhận hay thiệt, ai nghĩ ra tới cái chuyện đó cũng siêu thiệt. Nghĩ đâu thi hoa hậu mà nhờ sư phụ chú nguyện, siêu thiệt, bó tay luôn. Có thiệt đó nha, bởi vậy nghe đây thôi đừng nói ra ngoài người ta biết người ta cười, nhớ không? Nghe rồi bỏ bụng.
[30:18]Thì từ cái thuở hồng hoang của địa cầu như vậy, của loài người như vậy, cái khái niệm về thần thánh về tín ngưỡng nó cứ phát triển dần theo năm tháng. Thì nó cứ lẫn đúng lẫn sai như vậy, bởi vì thần thánh là có mà nhưng mà người ta hiểu về thần thánh không kỹ thôi. Cho nên cái chuyện về tôn giáo, về tín ngưỡng nó cứ đúng cứ sai, cứ đúng cứ sai, cứ lẫn qua lẫn lại như vậy. Có khi người ta có khái niệm đúng cái người ta trở nên cao thượng một cái, người ta sai người ta trở nên mê tín tà kiến một cái. Cứ con người cứ vậy, cứ luẩn quẩn luẩn quẩn và không được cái công đức trọn vẹn. Ví dụ bây giờ nói rằng chứ:
[30:55]Có ông Thần trên cao đó, ai mà ác ổng lại ổng bẻ cổ tụi bây à. Tụi bây đừng có sống với nhau mà thất đức nha. Còn tụi bây sống với nhau cho đàng hoàng, có gì chia sẻ, giúp đỡ thì ông Trời ổng thương, ổng thưởng cho mùa màng được tươi tốt, được nhiều cái may mắn. Cái câu nói đó vô tình sao? Rất đúng. Thế là vì sợ vì tin thần thánh, thế là người ta ráng sao? Đối xử tốt với nhau, không dám đối xử ác độc. Thành thử chính cái niềm tin thần thánh này tạo nên điều tốt đẹp, cao thượng cho cuộc đời này. Nên thần thánh, cái niềm tin thần thánh, tôn giáo, tín ngưỡng cũng đã đem lại được cái lợi ích cao đẹp cho cuộc đời này.
[31:35]Là lúc đó đúng. Nhưng bây giờ nó thêm cái này nữa: Cả năm trời tụi bây làm ăn mà tụi bây không cúng ổng cái gì, tụi bây phải đi nghĩa là cắt cổ mấy con trâu đi để đi cúng đi, lấy máu tưới thì bắt đầu là tầm bậy rồi đó. Bắt đầu là cũng vấn đề tâm linh mà bắt đầu tầm bậy. Bắt đầu sai. Hoặc là người ta nói: Năm nay nước sông dâng lên cuồn cuộn là tại vì Hà Bá đòi cưới vợ. Hồi xưa là có đây nè, bên Trung Hoa có đó. Cho nên phải tìm một cô gái đẹp trong làng thả xuống sông để cho cho Hà Bá cưới. Cứ đem dòm cô nào đẹp đẹp mà cỡ Phương Trinh gì đó, cột bỏ lên bè thả trôi xuống sông cho nó chìm để làm vợ Hà Bá.
[32:14]Thì
[32:18]con có chào Phật tử, huynh đệ chưa? Đứng lên chào đi con, đứng lên quay lại chào huynh đệ đi con. À rồi, rồi, ngồi xuống đi. Thế à thì cái chuyện thần thánh nhưng bắt đầu sao? Tào lao, tầm bậy, sai. Nên cái tín ngưỡng là như vậy, nó cứ đúng cứ sai, cứ đúng cứ sai. Khi thì nó tạo nên một một cái khái niệm về đạo đức thánh thiện nhưng có khi thành tà kiến, lạc hậu, mê mê tín và ác độc. Nên cái cái tín ngưỡng đó hồi xưa là vậy, cho đến một ngày có một con người đến với trần gian,
[32:53]bước đi trên cái thảm hoa giữa tiếng nhạc Chư Thiên vang lừng, trời mưa nước ấm để tắm cho Người,
[33:07]hoa trời rơi rụng, hào quang cả đất trời chiếu bừng lên. Cho nên cái ngày có con người đó mà ta sắp tới cái ngày kỷ niệm của con người đó, ngày 08 tháng 04.
[33:25]Cái ngày con người đó từ bỏ ngai vàng, từ bỏ quyền lực đi tìm cái sự giác ngộ tâm linh và đã tìm được thành công. Thì cái con người đó mở tung cái cái cái cái tầm nhìn của mình ra khắp vũ trụ, cái gì đúng là đúng, cái gì sai là sai, thấy hết mọi điều. Thấy hết tất cả mọi điều của thế gian này. Thế gian là cuộc đời, thấy hết tất cả những vấn đề của tâm linh vũ trụ này là đạo pháp. Đây là một con người mà trong tay nắm hết tất cả cái chân lý của vũ trụ này, tức là cả vật vật chất cứng và vật chất mờ mờ mờ vật chất tối á, rồi của cuộc đời và của đạo pháp, của cõi người, của cõi trời, của địa ngục, tất cả đều biết hết.
[34:08]Khi con người đó thắp lên ánh sáng của Chánh pháp, khi con người đó tuyên thuyết cái đạo lý thì chân lý được mở ra. Bắt đầu từ đó cái thế giới ta mới có một cái cái đường đi có ánh sáng, có lẽ phải, nhìn cái gì nó rõ cái đó. Bắt đầu từ lúc đó cái gọi là tốt đời đẹp đạo cũng nằm ở một chỗ này, cái thế gian đạo pháp đều soi rõ ở tại một chỗ này, từ nơi cái con người đó. Mà có những con người rất may mắn làm đệ tử của con người đó.
[35:05]Cái lời dạy của Đức Phật nó không đơn giản chỉ là
[35:12]giải thích lại mọi cái việc vận hành của cuộc đời này, không đơn giản chỉ là giải thích lại các cấu trúc của cái thế giới siêu hình, các cõi trời, cõi thần, cõi thánh, mà cái cao quý nhất của cái đạo lý này là mở một con đường đưa cho chúng sinh đến sự giác ngộ tuyệt đối. Cái đây là cái cái điều quý giá mà không một cái tiền bạc nào trên thế gian có thể đánh đổi được.
[35:52]Điều đấy bình thường thôi. Ví dụ như nếu ta không biết đạo thì ta là những con người ích kỷ, sống để tìm cái lợi cho mình.
[36:03]Hơn thua ai được thì hơn thua, câu mâu ai được thì câu mâu, ganh ghét ai được thì ganh ghét. Mà chính những cái điều tầm thường đó cũng làm cho tâm hồn ta căng thẳng, dằn vặt và đau khổ. Đến khi ta có đạo pháp, ta thấy được những cái lỗi đó, ta thấy cái sự ích kỷ này là sai lầm, sự nhỏ mọn này sai lầm, sự ác độc này là sai lầm, cái tham lam này là sai lầm, ta buông bỏ ra. Ta bắt tay với huynh đệ, huynh đệ cùng nhau tay nắm tay, con đường Phật pháp hoa trời bay. Cứ cùng với nhau mà phụng sự, cống hiến, yêu thương, tu hành. Ta chợt thấy cuộc đời mình có ý nghĩa, có hạnh phúc. Hôm rồi Thầy thấy trên Facebook có ai ghi cái câu
[36:54]có duyên lần ta gặp được nhau khiến cho cuộc đời mình có ý nghĩa là đúng như vậy. Hồi sáng nay Sư Bác cũng nói chuyện với với Thầy, Sư Bác khen. Sư Bác nói: Hôm nay khóa thiền đến rất là đông. À nói là chỗ ngồi không đủ, mấy tầng mà không đủ chỗ ngồi thì các em thanh niên đã sắp xếp mọi việc rất là khoa học. Đón tiếp những người mới và sắp xếp lại những người cũ để cho ai cũng được
[37:28]thuận lợi nhất trong cái việc lưu lại đây mà tu tập trong 2 ngày. À Sư Bác khen. Ờ còn Thầy thì Thầy cười cười Thầy không nói gì. Ờ thì nghe khen hoài mà. Thầy đi đâu cũng nghe mấy thầy khen mấy đứa đệ tử mình, mình cười cười thì không nói gì. Thầy chỉ nói thêm câu này. Nói Sư Bác thấy mấy trăm em vậy chứ dòm đứa nào cũng giống đứa nấy à. Sư Bác gật đầu, đúng. Sư Bác nói: Ra Huế thấy tụi nó cũng vậy, lên Lào Cai cũng thấy tụi nó vậy, ra Hà Nội cũng thấy như vậy. Tức là đứa nào cũng như đứa nấy. Nói: Khi tu đúng rồi, ta không có cá tính riêng nữa. Người nào cũng giống người nấy à. Mà Phật tử đạo tràng cũng vậy.
[38:13]Ở trong đạo tràng rồi bao nhiêu ngàn con người nhìn cứ giống giống giống giống nhau. Mà giống nhau hết thì đâu có cãi lộn nhau làm chi nữa. Rồi bữa hôm ờ lúc mà Thầy nhận cái bằng à tiến sĩ, rồi có tổ chức cái tiệc tri ân, rồi cái ông Thiếu tướng Nguyễn Đình Được ổng lên ổng phát biểu, ổng khen Thầy. Ổng khen Thầy là một thiên tài tổ chức. Cho nên buổi lễ mấy chục nghìn người mà đâu đó nề nếp phăng phắc. Lúc đó mình cũng không cãi làm chi, tại lúc người ta đang phát biểu không cãi. Thì sau này Thầy gặp những người khác là Thầy mới phân bua, như nãy Thầy cũng phân bua với Sư Bác. Thầy nói à ổng nói rồi không lẽ cãi thì thôi kệ cứ
[38:52]cho ổng khen, nhưng thực sự là con không có tài.
[38:59]Thực sự là tất cả đều là do Phật tử thôi. Từng em thanh niên, từng người Phật tử mình, mỗi người đều có tu hành, mỗi người đều có cái đạo đức, biết phối hợp với nhau, nhường nhịn nhau, hợp tác với nhau, hỗ trợ nhau, làm thành một buổi đại lễ tốt đẹp. Thế còn con toàn ngồi cười uống nước trà không, không làm gì hết trơn á. Mấy thầy, các đệ tử, các thầy, các cô mình thì đi sắp xếp công việc. Còn các Phật tử thì ai nấy nhiệt tình phụng sự cống hiến. Nhiệt tình phụng sự cống hiến đến nỗi mà không đủ việc cho các em làm. Cái người ta cầm miếng rác người ta chưa kịp bỏ thùng rác là nhảy chụp, giựt tay miếng rác trong tay người ta đem đi nó bỏ mất tiêu rồi.
[39:41]Tức là chưa kịp thả xuống là rác còn giật trên tay đem đi thì làm sao mà trong cả chùa mấy chục ngàn người không hề có miếng rác dưới sân? Hay như rác, thế là người ta ăn cơm xong chưa kịp uống nước là nó đưa ly nước tới miệng: "Uống đi, uống đi." Thế rồi người ta nghẹn thì sao? Ta nghẹn bởi vì thiếu việc làm, ai cũng hăng say phụng sự cống hiến. Và cái quan trọng không phải chỉ là hăng say phụng sự cống hiến ở trong chùa mình, mà quan trọng khi ta mang cái tinh thần đó về lại với cuộc đời. Những điều mà ta nuôi dưỡng được ở trong đạo pháp, ta đem về với cuộc đời để phụng sự cuộc đời cũng giống như
[40:16]vậy, đem bao nhiêu cái niềm vui, cái lợi ích, cái hạnh phúc cho bao nhiêu những người trong cộng đồng chung quanh mình. Đó là ta đem được cái lợi ích mà ta có được từ nơi đạo pháp về với cuộc đời mới gọi là sống tốt đời đẹp đạo.
[40:38]Mà tất cả những điều đó ta thấy rõ ràng là mà tại sao các Phật tử, các thanh niên của mình hăng hái phụng sự như vậy? Bởi vì vui. Đúng không ạ? Đúng không? Vui. Không phải ngồi đó để người ta bưng cơm bưng nước tới mình mà vui, mà chính là mình bưng cơm bưng nước mời người ta mới vui. Vui hơn ngồi cho người ta bưng cơm bưng nước hầu mình, đúng không? Đúng không? Vui hơn. Cho nên thầy có làm mấy câu thơ: Hãy đến mà xem chùa Phật Quang Đại gia về đó cũng lầm than. Tức là ai mà giàu giàu về tới chùa thầy cũng phải làm ô sin hết, đi bưng cơm bưng nước cho người ta. Còn giàu sang ở cất ở nhà giùm thầy, tới đây làm ô sin giùm thầy hết.
[41:35]Nhưng mà mọi người rất vui, đúng không ạ? Anh Vinh có vui không? Này cũng đại gia nè, vui không? Đi hầu hạ người ta mà mình rất vui, làm cho cuộc sống mình nó hạnh phúc, có ý nghĩa. Tất cả những điều đó do đâu mà có? Do do cái Người đó đó, cái Người mà ít bữa nữa chúng ta sẽ làm lễ tôn vinh cái ngày sinh của Người. Con người, con người vĩ đại, siêu vĩ đại, hạng nhất vĩ đại, vượt hết trên tất cả, không có gì có thể so sánh được. Có một con người như vậy đã đến với trần gian, mở ra tất cả, thấy hết tất cả, biết hết tất cả và truyền dạy lại cho ta cái con đường chân lý khiến cho ta làm sao? Khiến cho ta
[42:21]khiến cho ta có đạo pháp, có niềm tin mà không bao giờ bị mê tín. Còn các tín ngưỡng khác nó cứ bị lẫn đúng sai, đúng sai. Khi thì đúng, khi thì sai, khi thì đúng, khi thì là sai, cho nên làm cứ cứ chập chờn, chập chờn, làm cho những người mà các nhà khoa học họ nhiều khi họ kỳ thị và họ khó chịu. Còn riêng đạo Phật không bị cái đó. Đạo Phật không bị cái đó. Đạo Phật hễ nói tới đạo đức là đạo đức tột cùng, vô hạn, vô biên, mà nói tới cái sự nhận thức là nhận thức cực kỳ thấu đáo mọi điều. Chính cái điều này bởi vậy mới thuyết phục được cái ông cái ông mà khoa học hạng nhất, ông bác học hạng nhất là Einstein phải buông lời tán thán mà:
[43:01]"Nếu có một tôn giáo mà đi trước khoa học thì chính là đạo Phật, chứ không phải là đạo nào khác." Ổng là một nhà bác học nổi tiếng nói ra những nói ra những điều mà không ai hiểu. Ổng hạng nhất vì nói những điều không ai hiểu. Nên có câu chuyện không biết có thật hay không là ông bác học Einstein gặp ông Sác-lô. Ông Sác-lô mới khen Einstein: "Cái lý thuyết khoa học vật lý của ngài thiệt là cao siêu, ngài giảng rất ít người hiểu." Tức là ổng, ông kia nói: "Không, thua ngài. Ngài không nói tiếng nào mà ai cũng hiểu." Khen lại ông Sác-lô. Không biết câu chuyện có thật hay không, sợ ai đặt ra, bây giờ người ta hay bịa lắm.
[43:38]Giờ hay bịa lắm. Đến nỗi nghĩa là cái nhà bác học hạng nhất, được gọi là hạng nhất, tại sao là hạng nhất? Bởi vì ông Einstein ổng đưa ra lý thuyết về cái tương đối, bẻ gãy hết mọi khái niệm thông thường, khái niệm thời đó nên khi ổng giảng nghĩa là mọi người chưng hửng à. Ví dụ như là người ta cứ nghĩ rằng cái không gian là cố định, tức là một kilômét thì là một kilômét, hay là một giờ là một giờ. Nhưng mà đối với Einstein nha, nó có một số tham số khi nó can thiệp vào thì một giờ của người này coi chừng còn có nửa giờ của chỗ khác, tức là một kilômét ở chỗ này coi chừng chỉ còn vài xăng-ti-mét ở chỗ khác á.
[44:22]Cái điều đó các nhà khoa học không hiểu. Từ nào giờ chúng ta giải toán, chúng ta tính toán các khái niệm về vật lý nó dựa trên các ổn định của các thông số. Một kilômét là một kilômét, không dư không thiếu một cái không không không không phết gì, không có, không có. Tất cả phải cực kỳ ổn định và chính xác, cực kỳ chính xác. Nhưng tới Einstein, ổng bẻ gãy cái khái niệm đó, ổng mở ra cái lý thuyết về tương đối, làm điên đầu hết biết bao nhiêu nhà bác học đương thời. Mãi sau này dần dần, dần dần rồi người ta mới chấp nhận cái lý thuyết của ổng và mới hiểu rằng là ổng quá vĩ đại, quá vĩ đại, ổng đi vượt trước thời đại rất xa, ổng mở ra một cái nền khoa học mới cho thế giới.
[45:04]Mà cái ông bác học vĩ đại đó, ổng phải ca ngợi đạo Phật. Bởi vì đạo Phật xử lý một cái điều mà tốt đời đẹp đạo, cho ta một cái luật nhân quả cực kỳ thấu đáo để ta sống giữa cuộc đời này sao? Hy sinh, phụng sự, cống hiến, đạo đức thánh thiện, bình an, hạnh phúc. Bởi vì khi ta giúp người, ta tìm lại được cái niềm vui. Ta hy sinh, ta nhẫn nhục, ta bao dung thì chính ta lại được hạnh phúc. Luật nhân quả đã xử lý điều này cho ta. Và nếu nói về các cõi trời, các cõi địa ngục thì Đức Phật mới là người mà giải thích thấu đáo trời có bao nhiêu tầng, trên cõi trời có bao nhiêu loại thiên tử. Những loại thiên tử có những thiên tử vì do phước lớn quá mà
[45:52]sinh lên cõi trời, có những thiên tử là do tâm hồn đã chứng thánh vị mà sinh lên cõi trời, phân ra rất nhiều loại. Mà cả cõi trời cũng không phải vĩnh viễn, ở đó vài trăm năm, vài ngàn năm tái sinh trở lại làm cõi người. Rất nhiều một số người ngồi ở đây đã từng sinh lên cõi trời rồi rớt cái ạch xuống đây vì hết phước. Cũng nhiều đó chứ không phải không đâu. Rồi thậm chí có địa ngục, rồi tại sao có súc sinh, và tại sao con người cứ tăng dân số dần? Con người ở đâu ra đầu thai mà dân số loài người cứ tăng? Tất cả những điều đó nó liên quan giữa đời và đạo, giữa cuộc sống thực tế và cái thế giới siêu hình thần thánh
[46:30]bên kia thì Đức Phật xử lý hết, nhìn thấy hết, thấu đáo hết. Mà vượt hơn tất cả đó, các tôn giáo khác, các tín ngưỡng khác là khi mà nói về các cõi thần, cõi thánh rồi chỉ dừng lại ở chỗ cái niềm tin, ta cung phụng, ta tôn thờ hay nói là nịnh á, thì để ta được được ban cho, được các thần thánh thương tình, thấy mình nịnh quá rồi thương tình ban cho một cái điều phúc gì đó để ta sung sướng. Còn đối với đạo Phật không, mở một con đường giác ngộ để nâng ta lên cái thánh vị tột cùng luôn. Nên cái giáo lý của đạo Phật là một cái kho tàng quý giá ta không thể nghĩ bàn.
[47:14]Mà hiểu điều này, ta phải thấy cái trách nhiệm của mình trong việc sao? Bảo vệ chánh pháp. Không bao giờ để cho Phật pháp biến mất giữa thế gian này. Nếu mà Phật pháp biến mất thế gian này, mỗi người chúng ta là một tội đồ. Vì ta đã là người con Phật rồi, ta đã quỳ lạy Phật rồi, ta đã tu tập theo Phật rồi, mà để cho Phật pháp biến mất, mỗi người là một tội đồ. Sư phụ nghiêm khắc nói như vậy. Mà để mình đừng là một tội đồ thì phải làm sao? Thì trong kiếp này, mỗi một kiếp đi qua, mình phải độ được vài chục người, vài trăm người cũng tin, cũng hiểu, cũng thực hành đạo pháp giống như mình và giỏi hơn mình.
[47:59]Phải như vậy để Phật pháp mãi mãi làm sao? Lưu truyền muôn thuở về sau. Ngày nào còn loài người, ngày nào còn Trái Đất thì Phật pháp phải còn tồn tại để soi sáng cho thế gian này.
[48:19]Ta phân tích thêm vài điểm trước ha.
[48:24]Thế gian là cái gì cụ thể nhìn thấy được. Cái định nghĩa này bắt đầu trật rồi đó. Đạo là cái gì trừu tượng không nhìn thấy được, định nghĩa này cũng bắt đầu trật rồi đó. Nhưng mà tương đối thì nói như vậy. Ví dụ ta nói đời thế gian là gì cụ thể ta nhìn thấy được như hai với hai là bốn, nhưng có những điều ta không nhìn thấy được nhưng nó là cuộc đời. Ví dụ như sóng vô tuyến ha, điện thoại di di động. Mình nói đây người ở đâu bên Mỹ cũng nghe là vì cái sóng vô hình không thấy được, nhưng nó là một cái điều vật lý cụ thể. Thầy nói đây không có bắt dây mà loa nghe hết là vì cái sóng vô tuyến nối với nhau.
[49:05]Rất nhiều điều mắt ta không nhìn thấy, nhưng nó là có thật, là một cái điều khoa học vật lý, tính toán được hết. Ừm. Nhưng bây nhưng mà ta định nghĩa đời là cái gì cụ thể nhìn thấy được thì nói cho vui, chứ nếu đi vào sâu nữa bắt đầu sai. Hoặc là nói bây giờ đạo là cái gì trừu tượng không nhìn thấy được, chỉ có tin thôi cũng bắt đầu sai. Tại vì sao vậy? Vì thực sự có những con người bằng xương bằng thịt ta nhìn thấy được á mà họ chứng đạo rồi, họ là thánh rồi. Trong tâm họ là những điều cao thượng tuyệt vời thanh tịnh thánh thiện. Thì tuy là mắt ta nhìn thấy họ được, nhưng họ là đạo pháp, họ là thánh thiện, họ là tâm linh, là những điều cao siêu.
[49:52]À. Rồi ta có một định nghĩa nữa là thế gian kiếp người là tạm bợ, rồi làm gì làm rồi ai cũng phải chết.
[50:06]Không có ai không chết. Chết là một quy luật hiển nhiên, không ai cưỡng lại được.
[50:19]Hình như sư phụ giảng hay hay ta, bắt đầu rồi đó. Bắt đầu là là có người ngủ từ từ rồi đó. Tội nghiệp.
[50:29]Vừa rồi đi a vừa rồi đi ra ngoài Hà Nội thì mới khoe với các Phật tử. Thầy nói là vừa rồi giảng ở Từ Tân cái bài Không gian và thời gian, lúc đó thầy mới biết là trình độ giảng của thầy đã tiến quá xa. Cái mấy Phật tử mới ngạc nhiên mới hỏi là mới chờ lắng tai nghe thầy tiến đến cỡ nào. Nói hồi trước đây á thì giảng là người ta ngủ, còn kỳ vừa rồi ở Từ Tân thầy giảng có người xỉu luôn. Đang giảng tự nhiên thấy hai người chạy sộc sộc sộc sộc vô bưng cái bà đi ra mất tiêu, bưng bốc lên. Lát ra mới hỏi sao vậy? Bả xỉu. Nói không ngờ nói thiệt giảng tiến bộ tới mức độ như vậy. Hết ngủ rồi thấy xỉu luôn á. Bữa nay nè, bữa nay nè.
[51:13]Ta nói là kiếp người á là tạm bợ rồi ai cũng phải chết. Một số nhà khoa học mơ ước đi tìm sự bất tử, các bạn. Nghĩa là khoa học sẽ có cái giải pháp giúp cho người ta sống rất lâu, gần như bất tử. Họ tin vào điều đó và cứ đi tìm, thì cái đi tìm này nó ngược lại với quy luật của thế gian, ai cũng phải chết. Giống như ngày xưa vậy, rất nhiều nhà hoá học tin rằng có thể biến sắt thành vàng. À. Thời đó vậy. Họ họ viết bao nhiêu sách, tìm tòi thử nghiệm mấy ngàn năm trời, thì họ thấy cục sắt, cục vàng giống nhau mà, nhưng mà sắt thì giá trị thấp, vàng giá trị cao. Bây giờ nếu họ biến cục sắt này biến thành cục vàng thì họ giàu liền.
[52:00]Và để có thể thực hiện ước mơ đó, họ truyền đời từ ông nội, ông cố, ông cha tới con cháu, truyền, cứ người này dạy người kia hoài mà không bao giờ thành công. Tại sao vậy? Tại vì họ không hiểu được bản chất của hoá học, của nguyên tố, của vật lý, cấu trúc proton bên trong rồi electron bên ngoài cực kỳ phức tạp. Không có đơn giản là chỉ chế qua xào lại cái tự nhiên sắt biến thành vàng. Không phải là đem cục sắt bỏ vô xay xay xay nghiền ra trộn trộn rồi bỏ nước tiểu vô trộn trộn nấu nấu lên cái cục sắt biến thành vàng, không có chuyện đó. Nhưng mà nhờ nhờ mấy cái ông mà ổng muốn biến sắt thành vàng cái lần lần
[52:42]sao, ta tìm ra được cả một ngành hoá học vĩ đại luôn. Không tìm được vàng nhưng tìm được một môn khoa học là môn hoá học, cũng có lợi. Và khi mà tìm ra được cái môn hoá học rõ ràng rồi, ta mới khẳng định một điều không có chuyện biến sắt thành vàng. Không có chuyện. Vậy vàng ở đâu ra? Từ thuở ban đầu khi mà các vật chất bị nén và bị nung với một nhiệt độ cao và một áp lực cực kỳ cao thì nó có sự là dồn ép các proton, các electron lại mà các điều kiện đó con người không làm được. Điều kiện đó thiên nhiên bị nó cái tầm cỡ của nó là phải cỡ cả thiên thể ở một hành tinh, sức người không làm được. Nên không có chuyện biến sắt thành vàng,
[53:29]cũng giống như không có chuyện con người bất tử. Nhưng mà cứ cho mấy ổng đi tìm đi. Mấy cứ cho đi tìm con người cái cách để cho làm cho con người bất tử đi, biết đâu ổng lại tìm ra một cái ngành khác. Là việc làm cho con người bất tử sẽ thất bại, nhưng có thể sẽ thành công là vô tình. Vô tình lại tìm thấy một phương pháp giúp cho con người sống ít bệnh tật. Chết thì chết nhưng sẽ chết trong lúc khoẻ mạnh và đồng thời là bớt xấu đi. Bớt xấu, tìm ra được phương pháp làm cho mặt đẹp hơn chút. Cái đó mới ngon đó nha, cái đó mới ngon. Chết thì cứ chết, nhưng miễn khoẻ và đẹp thì thôi cũng được nha, cũng được.
[54:13]Thế gian kiếp người là tạm bợ, còn đạo pháp là niềm hy vọng về sự vĩnh hằng. Hai cái đó ngược nhau. À. Niềm hy vọng về sự vĩnh hằng, tức là con người cứ nhìn thấy ông cố mình chết, ông nội mình chết, ba mình chết, mẹ mình chết, rồi người chung quanh bạn bè chết từ từ từ từ từ từ, biết mình cũng sẽ chết và không cưỡng lại được. Nhưng người ta mơ ước về một cõi vĩnh hằng là ở nơi cái cõi đó, cõi thần thánh đó con người không phải chết nữa.
[54:45]Thì thực sự thì cũng chẳng có gì chết, ta chỉ đổi từ trạng thái này sang trạng thái kia. Nhưng mà ở cái trạng thái kia đó, nó như thế nào mới là vấn đề! Tới lúc đó muốn chết mà chết không được đó, nó mới thực sự là khổ sở. Muốn chết mà chết không được nghĩa là sao? Cái câu này nghe nói giống trong phim xã hội đen. Giống trong phim xã hội đen. Thấy không?
[55:21]Khi mà một tên xã hội đen nó tra tấn ai, nó mới nói thế này: "Ta chỉ sợ tới lúc đó, ngươi chỉ năn nỉ ta cho ngươi chết." À, tại vì tra tấn khủng khiếp quá. Thì cũng vậy, ở nơi cái cõi bên kia là cõi không có chết, nhưng mà nó có hai loại không chết: một loại là không chết rất sung sướng, còn loại mình muốn chết, chết không được nữa, là ở đâu? Địa ngục. Khi con người ác độc,
[55:52]ác mà ngoan cố, mà ác kiên trì,
[55:57]không còn cách nào để có thể mà cải hối được, thì chết đoạ xuống địa ngục. Ở nơi cái cõi địa ngục đó họ bị giam cầm, bị đánh đập, bị thiêu đốt, đây là có thật, có những hình phạt có thật. Tại vì cái tội của người đó đó, luật pháp thế gian không xử lý hết, tại vì luật pháp thế gian coi vậy cao lắm bắn cái bùng, tử hình, rất là nhẹ. Mà tội người đó phải đem ra bắn ngàn lần, nhưng mà trong luật pháp thì tối đa cái bản án tối đa là tù chung thân hoặc là tử hình là thôi, mà cái tội của người đó nhiều hơn gấp ngàn lần, thì thôi, địa ngục mới xử tiếp. Mà địa ngục xử tiếp thì khi mình khổ quá mình cầu chết cho nó
[56:37]hết khổ, nhưng mà ở địa ngục là không có chuyện chết, chỉ tiếp tục bị thiêu, bị đốt, bị dao đâm, bị quỷ sứ à cắt lưỡi. Cái này mới hay nha, quỷ sứ cắt lưỡi, phải không? Nên có những người nói bậy nói bạ thì khi chết xuống địa ngục bị quỷ sứ cắt lưỡi. À. Nói cái gì gọi là nói bậy nói bạ mà bị quỷ sứ cắt lưỡi? Ta nói những điều vu oan làm cho người khác mất danh dự, mất tài sản, à
[57:10]rồi trở nên là đau khổ, đại khái vậy đó, mất danh là đại khái vậy. Ta nói những điều ông thầy mình ổng không có ngộ đạo mà mình cứ đồn ổng ngộ đạo, chứng đạo thì chết xuống quỷ sứ cắt lưỡi liền, nhớ cái đó. Cái thứ hai này mới ghê, thì vừa rồi sư phụ có liên lạc với bên ở Diêm Vương địa ngục, ổng có ra quy định mới, nói cái: "Người nào mà nói sư phụ ngộ đạo, chết quỷ sứ cắt lưỡi!". Thì một lần là bằm một cái, hai lần bằm hai cái, mà ai ngoan cố quá là đem lưỡi bằm bằm bằm bằm bằm bằm. Nên điều đó là cấm ngặt, cấm ngặt. Nói: "Con không nói, con nghĩ trong đầu", thì quỷ sứ đập bể đầu! Ha, nên điều đó là cấm ngặt, mà muốn chết là chết không được nha!
[57:53]Bởi vì cái cõi đó là cõi không có chết, chừng nào tái sinh thì thôi, chứ chết không chết. Ở nơi cái cõi người này đó, ta hay có cái suy nghĩ đau khổ quá ta chết cho cho hết khổ, đó là một cái sai lầm, chết rồi không hề hết đau khổ. Ví dụ ta thấy một cái người đi thẩn thờ thẩn thờ lên cầu là bắt đầu coi chừng rồi đó. Thấy cái nước mà đi lên cầu mà không phải là đi thanh thản, vui cười tươi tươi mà mặt buồn rười rượi rười rượi mà cứ nhìn dòng nước á thì lật đật làm ơn chạy theo kéo xuống hỏi cái chuyện gì, chứ đừng để họ đi tiếp họ nhảy cái ùm xuống thiệt à. Nên cái đi lên cầu có nhiều dạng người lắm,
[58:29]thì tại sao họ khổ quá và họ nghĩ rằng họ chết sẽ hết khổ, nhưng chết, khổ hơn nhiều. Con người có thể chết nhưng cái khổ không hết, khổ không chết. Vì nghiệp còn, cái sợ là nghiệp còn. Còn ở cõi trời cũng là một cái cõi mà sống rất lâu, người ta cứ tưởng là vĩnh hằng nhưng mà trên đó sung sướng. Vì sung sướng cho nên là cái thời gian nó trôi quá nhanh, khổ như vậy. Ví dụ như cái người đó ở trên đời này làm được nhiều việc phước là cái khóa tháng nào cũng đi dự cái khóa thiền Từ Tân mà ngồi thiền đàng hoàng chứ không phải là trốn thiền, không phải đợi nghe giảng mới nghe rồi còn bình thường thiền
[59:10]không chịu đi, mấy cái đó không có loại người đó. Ta phải ngồi khóa thiền, trong khóa thiền mình thương yêu mình hỗ trợ huynh đệ, rồi khỏi khóa thiền về nhà thì mình vừa làm phước giúp người, vừa giáo hóa mọi người biết đạo. Thì người đó, nhưng mà cái công đức làm chỉ được sinh lên cõi trời 500 năm thôi, không có nhiều. Mà lên cõi trời 500 năm nó sung sướng quá, cho nên thấy cái vèo một cái giống như 5 năm. Thì mới: "Ủa trời, con mới lên có 5 năm vậy bắt con xuống làm người lại?". Xuống dưới rồi mới phát hiện ra là thế gian, thế giới đã thay đổi quá nhiều, không còn cái gì giống ngày xưa nữa. À!
[59:47]Cái thời gian thì cũng giống như vậy nhưng mà trong đó có cái yếu tố cõi giới khác biệt, yếu tố tâm lý cộng vào làm cho cái thời gian ở cõi trời nó đi nhanh. Nhưng mà ta thì sao? Khi ta hiểu về thần thánh ta cứ nghĩ đó là gì? Một cõi vĩnh hằng. Nên có một số tôn giáo cứ nghĩ vậy đó, cứ chết đi rồi ta sẽ được về vĩnh hằng với với với Thượng đế, nghĩ như vậy, nhưng không phải. Cái gì cũng có giới hạn, không, chưa có cái gì đạt được tuyệt đối cả, trừ cái người chứng được quả vị A-la-hán tuyệt đối không còn bản ngã thì mới đạt được cái tuyệt đối vĩnh hằng, còn ngoài ra đều có cái cái giới hạn thời gian, không có hết.
[1:00:29]Rồi thế gian có những quy luật được tạo ra theo từng cộng đồng, theo từng quốc gia. Cái quy luật đó có thể là những quy ước, những nội quy, thanh quy và là luật pháp, hiến pháp à hay những điều ước quốc tế, vân vân thì do con người tạo ra. Thì con người tạo ra đó để phục vụ cho cho chính con người và để cho rằng là cho cộng đồng được ổn định, được yên vui, được trật tự, nghĩ như vậy. Mà cao cấp nhất là luật pháp của quốc gia, bởi vì luật pháp quốc gia được bảo vệ bởi khẩu súng, bởi vũ lực. Nếu ai chống lại luật pháp là có đội thi hành án họ tới họ xử lý liền, xử lý liền. Cho nên luật pháp có cái tính là cưỡng chế mạnh mẽ và làm cho xã hội sẽ ổn định.
[1:01:19]Nếu đó là một hệ thống luật pháp tốt thì đất nước sẽ rất là tốt đẹp, ý là như vậy. Còn ở trong đạo cũng có cái luật: luật của con người tạo ra, luật của thần thánh tạo ra và cái luật tự nhiên vô hình. Luật con người tạo ra là gì? Ấp đặt ra: "À, một tháng hay mấy ngày phải đi lễ nha", con người tạo ra. "Đẻ con đem lại đây làm lễ liền nha", con người tạo ra. À! "Lãnh lương là lấy bao nhiêu phần trăm đem nộp tui nha", con người tạo ra. Tức là những cái quy luật đó là do con người tạo ra. Rồi có những quy luật do thần thánh tạo ra, bắt đầu mơ hồ. Bắt đầu ta không thấy nhưng nó chi phối cuộc đời ta, chi phối cuộc đời ta.
[1:02:04]Là ví dụ cái người nào mà ừm ăn hiền ở lành, sống có quy củ, ừm biết trên biết dưới, biết nhường nhịn và biết chính xác những cái vị thần thánh của mình thờ thì thường là được nhiều cái phúc lành, được nhiều may mắn vì ở trên với họ phù hộ. Nên ở trên cũng có cái quy luật là họ theo dõi ở dưới thế gian này là ai là người tốt thì họ phù hộ, họ ra tay chứ không có để tự nhiên, không phải để tự nhiên. Ví dụ như là mình rớt cái ví, tự nhiên đâu không bao lâu có người đến đưa cái ví trả lại cho mình, mình mừng quá thì thực sự cái đó có có sự tác động của thần thánh âm thầm. Thấy mình cũng là người tốt, mình mất cái ví của mình hoảng,
[1:02:49]tâm hồn mình căng thẳng lên liền vì trong đó nhiều giấy tờ cũng quan trọng. Tiền bạc thì cũng không quan trọng lắm nhưng mà giấy tờ quan trọng, thế là xui khiến khi có người nhặt được họ mở ra họ coi thấy giấy tờ mình có gì đó họ tìm cách họ liên lạc họ trả lại. Vô tình ta gặp được người tốt chứ không phải gặp mấy đứa ba trợn mà nó lấy tiền xong nó quăng cái cái ví vào trong thùng rác, không phải, mình may mắn hơn. Những cái điều bí mật vô hình đó đều là ở ơn trên, thần thánh tác động. Tại họ có cái quy luật của họ, cái quy luật là họ có cái trách nhiệm của họ là phải nhìn xuống thế gian để theo dõi phù hộ cho
[1:03:21]những người tốt và có thể ngăn cản bớt cái người xấu. Mặc dầu cái điều xấu, điều tốt thế gian nó tràn ngập quá nhiều, cả thần thánh xử lý cũng không hết nhưng mà làm được bao nhiêu thì làm, nhớ như vậy. Đó cũng là quy luật ở trên trời. Chứ chứ thần thánh cũng vậy, họ cũng bị những cái cái sự thụ hưởng ở cõi trời kéo mất thời gian nhưng họ cũng có cái trách nhiệm là phải quan sát thế gian để phù hộ, cũng có trách nhiệm của họ, có quy luật của họ chứ không phải là không. Nhưng mà trên đó vừa rồi thầy có liên lạc, thầy có gọi phôn lên thì họ có nói rằng: "Những người nào mà thường đi dự khóa thiền Từ Tân là họ phải
[1:03:56]phù hộ hết mình", họ có nói câu đó, mới nghe, vậy thôi.
[1:04:04]Rồi trong đạo có một quy luật mà không lệ thuộc ai, đó là luật nhân quả. Luật nhân quả là không lệ thuộc ý muốn của con người, cũng không hề một ít thuộc muốn của thần thánh. À! Luật nhân quả là tuyệt đối, tự có trong vũ trụ này, không do ai tạo ra. Ông thánh Gandhi Ấn Độ ổng nói câu này: "À, Thượng đế tạo ra mọi loài, sau đó Thượng đế tạo ra luật nhân quả rồi Thượng đế đi nghỉ." Ý nói là đừng cầu mong, đừng cầu nguyện Thượng đế nữa mà hãy tuân thủ luật nhân quả, hãy dựa vào luật nhân quả mà sống, làm việc mà tu hành. Ý thánh Gandhi cũng nói như vậy nhưng ổng nói một câu mà cái người đạo Ấn Độ có thể chấp nhận được vì bên đó là cái gì cũng Thượng đế mà. Nói:
[1:04:48]"Thượng đế tạo ra tất cả, rồi thấy phiền quá, cứ ngồi sắp xếp phiền quá, Thượng đế mới tạo ra luật nhân quả rồi Thượng đế đi ngủ, không làm gì nữa. Mọi chuyện sẽ có luật nhân quả vận hành." Ý của thánh Gandhi cũng nói vậy, nhưng mà thực sự thì sao? Không! Luật nhân quả không do ý chí của ai cả. Hễ có vũ trụ, có vận hành là có luật nhân quả tự nó chi phối. Cũng giống như hễ có vật chất thì phải có lực hấp dẫn, có lực quán tính, nó là điều tự nhiên như vậy, không cần phải ai tạo ra. Nói: "Ai tạo ra lực hấp dẫn?", không ai tạo ra hết, nó tự có. Hễ có vật chất, có khối lượng là có lực, lực hấp dẫn và có lực quán tính, tự nhiên vậy thôi.
[1:05:28]Ừ luật nhân quả cũng vậy, có vũ trụ này là có luật nhân quả nên cái luật này không do ai tạo ra mà Đức Phật là người mà thấu đáo về luật nhân quả này đến tận cùng. Còn chúng ta nương theo Phật, ta cũng học về luật nhân quả nhưng ta hiểu từng phần từng chút nhỏ nhỏ nhỏ nhỏ, hiểu dần hiểu dần từng chút. Mà hiểu nhiều thêm chút nào thì ta đỡ đỡ ngu chút nấy, ta đỡ sai chút nấy. À! Ví dụ như ta hiểu là cứ giúp người thì mình được phước thì ta hiểu cái điều đó rất căn bản, nhưng nếu ta hiểu thêm chút nữa thì ta phải coi cái người mà mình giúp là loại người tốt hay xấu, họ dùng cái sự giúp đỡ của mình họ làm cái gì phía sau đó?
[1:06:12]Ta phải hiểu thêm để bảo đảm rằng cái điều ta giúp đỡ chỉ tạo thành những điều tốt nối tiếp nối tiếp trong cuộc đời mà thôi, chứ không phải sự giúp đỡ của ta qua cái người đó biến thành một điều tai hại cho cuộc đời. Chứ còn cái câu đầu là cái câu đơn giản của luật nhân quả: hễ giúp người được phước, nhưng nó chưa thấu đáo, ta thực hiện theo điều đó coi chừng ta bị sai vì sao? Ta vẫn còn ngu. Nhưng mà nếu ta thực hiện cái điều đó sâu hơn: người đó tốt hay xấu, sử dụng điều ta giúp đỡ để làm việc gì, gây tai hại cho cuộc đời hay là đem lại lợi ích thêm nối tiếp ở phía sau, hiểu được thêm chút nữa thì ta làm sao?
[1:06:49]Có phước hơn, chuẩn xác hơn, ta khôn ngoan hơn, thông minh hơn. Đó, luật nhân quả là như vậy. Và
[1:06:57]cái sự tuyệt đối của luật nhân quả thì chỉ có Phật mới hiểu hết, còn mình nhờ Phật dạy mình hiểu từng phần từng phần từng phần, dần dần hiểu ra nha. Ừm. Thế gian
[1:07:19]Là chủ yếu là sòng phẳng trao đổi.
[1:07:24]Chủ yếu chứ không phải là hoàn toàn. Ví dụ như cha mẹ nuôi con cái thì không có sòng phẳng, cứ vì lòng thương yêu mà nuôi, mà thương yêu dạy dỗ, không có tính toán, vậy. Nhưng mà chủ yếu là con người với nhau đều là sòng phẳng. Ai bán mình cái gì thì mình phải trả tiền cái phần đó, trao đổi cái gì phải đưa lại cái đó, có qua có lại. Người ta đi dự sinh sinh nhật mình thì mai mốt mình phải dự sinh nhật lại, người ta dự đám cưới mình thì mình, đó là lý do mình ở ế, mình không có đám cưới, không mời lại, ví dụ vậy. Ừ, đó là cái hay đó, cái đó là hay nhất, người. Nên cái người ế là người không mắc nợ ai, tại không cần ai phải đi đám cưới mình.
[1:08:05]Nên ngày 10 có người hỏi chứ: "Ngày 14 tháng 2 là ngày tình nhân, vậy ngày 12 tháng 4 là ngày gì?" Nói: "Ngày ế, có gì đâu, ngược lại, ngày ế." Dễ thấy mồ cũng hỏi hoài.
[1:08:20]Có nhiều người hay nhắn tin hỏi thầy tùm lum, thầy không thèm trả lời nữa. Mấy cái đó mà suy luận không ra. "14 tháng 2 ngày tình nhân, vậy thưa thầy, ngày 12 tháng 4 là gì?" Không thèm trả lời nữa, nghĩ ra đi. Ế chứ ngày gì đâu. Thì ở thế gian cái sự sòng phẳng trao đổi là chính, thì cái sự sòng phẳng này nó tạo nên một hệ thống mậu dịch thương mại của cả xã hội, của cả thế giới. Ta cần có những cái cái sự sòng phẳng trao đổi làm thành cái hệ thống buôn bán, thương mại, mậu dịch và làm cho kinh tế phát triển. Và có những cái quy luật về cái sự mua bán này cực kỳ chặt chẽ, có những hợp đồng mua bán cực kỳ chặt
[1:08:57]chẽ là nhờ vậy bảo đảm cái sự lưu thông hoàng hàng hóa, sự trao đổi và nền kinh tế phát triển. À. Còn ở trong đạo thì sao? Cái nhường nhịn, tự nguyện giúp đỡ là chính, tự nguyện giúp đỡ là chính, chứ không có giá cả, không có giá cả. Thì nói là chính có nghĩa là sao? Cũng có cái phụ. Cũng có cái phụ là sao? Ví dụ như bây giờ nói nhà con ba con chết, bây giờ là nhờ thầy tới cúng giùm, thì thầy mới nói: "À, nếu vậy cúng, thầy bấm ngoài xem ngày xong thầy nói à bữa nay là giờ đó liệm, ngày kia động quan, rồi cúng 49 ngày như vậy như vậy, cái hòm như vậy, dịch vụ, thôi thầy giá lấy con 150 triệu thôi vì con cũng
[1:09:42]là chỗ thân tình với chùa, cho nên thầy giảm giá, chứ người ta thầy lấy 500, còn con thầy lấy 150 triệu." Thì cái đây là là cũng có giá cả, cũng có sự sòng phẳng nơi đó. Cho nên thầy nói là cái nhường nhịn giúp đỡ là chính, nhưng mà đôi khi cũng có cái phụ, mà mình gặp cái phụ nhiều khi mình cũng cực lắm chứ không phải không. Gặp cái chính thôi. Chính là sao? Nhường nhịn giúp đỡ là chính, không có tính toán. Ví dụ như bây giờ như bây giờ như thầy giảng ở đây, thầy đâu có kêu là mua vé, có không? Có ai bán vé ngoài cổng không kìa? Không, không có, thế là ai nghe nghe, không nghe thôi. Rồi cái người nghe thấy cảm động quá, cái sợ thầy không có cơm ăn mà đi giảng tiếp
[1:10:22]tháng sau, cho thầy ít tiền, thì cái cho thầy tiền đó có có có có quy định không? Không, nên không có tính sòng phẳng ở trong đạo. Rồi hoặc là cái cha mẹ nuôi con cực khổ, thấy con ham tu quá, cho nó đi xuất gia mà không có tính toán tới cái ngày này mình già rồi ai nuôi. Cái đó cũng gọi là không có tính toán, đó là nhường nhịn, là giúp đỡ, là cúng dường, là vậy. Rồi nhiều chuyện nhiều chuyện, nhiều chuyện cao thượng ở trong đạo là do cái không sòng phẳng, là do cái giúp đỡ, tự nguyện, nên hai cái tính chất như vậy. Và hai tính chất này bắt đầu nó lại làm sao? Nó đan xen vào nhau. Đan xen vào nhau là có những người mang cái tinh
[1:11:06]thần hy sinh phụng sự của đạo về với cuộc đời. Họ ở trong cơ quan, trong cộng đồng, trong làng xóm họ, họ họ làm nhiều hơn cái họ thụ hưởng. Rảnh đi lượm rác, không ai thuê; thấy trong làng có người nghèo mang quà tới thăm, không cần ai chỉ đạo ra lệnh; rồi thấy đường hư đi vá, thấy đất trống xin lại trồng cây. Rồi những cái điều mà là là là không có cần sòng phẳng, là mang cái tinh thần của đạo về với với cuộc đời. Và cũng ngược lại, cũng có người mang tinh thần của đời vô trong đạo, ra giá, ví dụ vậy, có chút đỉnh như vậy. Thì đôi khi nó cũng có cái gọi là hội nhập thế giới, hội nhập giữa đời và đạo lại.
[1:11:54]À, nhiều thứ nữa, nhiều thứ hội nhập kỳ cục như vậy. Mà ta hy vọng rằng là cái tinh thần mà không sòng phẳng nó tăng thêm nhiều trong cuộc đời này. Cái sòng phẳng cũng rất là cần vì nó là luật pháp, nó là thương mại, là kinh tế, nhưng cái không sòng phẳng là chỉ có bằng thương yêu, cho đi, phụng sự, tự nguyện, ta cũng cần những điều đó trong trong cuộc đời của mình, làm cho cuộc đời nó bớt cay đắng, bớt chua chát đi, nó đẹp hơn, nó dễ chịu hơn, hạnh phúc hơn nhờ cái đó. Trong đạo á thì
[1:12:37]Cái đồng hồ này có đúng không con? Cái đồng hồ sư phụ bị chậm. À. À, vậy như vậy. Sư phụ cứ nói sư bác sao đồng hồ không chịu nhanh, sao cứ hối mình hoài, thì ra, thì ra sư bác nhìn đồng hồ này. Ví dụ ở trong đạo, ở thế gian á, cái mối liên hệ huyết thống là quan trọng. Ừm, cha mẹ với con cái, với anh em, với dòng họ là quan trọng, buộc ta phải có trách nhiệm với nhau rất là nhiều, mà trách nhiệm nó không có điều kiện. Hễ bình thường ta phải có trách nhiệm với nhau vì ta có liên hệ huyết thống với nhau. Có những người mà vượt khỏi cái mối liên hệ huyết thống đó thì hoặc đó là những con người phi đạo đức,
[1:13:23]hoặc đó là những con người rất cao thượng. Ví dụ bây giờ con người đó cha mẹ sinh con ra mà không nuôi dạy con đàng hoàng, bỏ mặc, có khi vứt luôn, đó là họ trở thành người rất là kém đạo đức. Hoặc là con cái mà không có yêu kính, hiếu kính cha mẹ mình, vứt bỏ trách nhiệm luôn cũng là rất là kém đạo đức. Hay anh em trong nhà không nhường nhịn nhau, không chăm lo cho nhau là rất kém đạo đức. Thế là cái mối liên hệ huyết thống như vậy. Nhưng cũng có những con người phá vỡ cái liên hệ huyết thống mà rất cao thượng giống như người xuất gia. Người xuất gia rằng họ biết rằng cái cái trách nhiệm của thế gian với gia
[1:14:03]đình rất là nặng và nếu mà cứ cứ cứ chạy theo cái trách nhiệm của gia đình, của huyết thống này, ta sẽ không lo được cho rất nhiều người khác. Cho nên họ từ bỏ cái gia đình riêng tư ruột thịt đó để đi xuất gia. Và khi xuất gia thì cái quy định của đạo rất là rõ, cắt ái từ thân là không còn trách nhiệm với gia đình, rồi họ mới chuyên tâm để tu học và có thể yêu thương được tất cả chúng sinh, thì họ trở thành một con người rất cao thượng, chứ còn bình thường thì cái mối liên hệ huyết thống là nặng nề. Cái liên hệ huyết thống nó nặng nề đó ở chỗ này: một, khi ta còn sống, những người có huyết thống với
[1:14:46]ta là gánh nặng với ta, là trách nhiệm với ta; khi mình chết rồi, họ vẫn còn gánh nặng với ta, vẫn còn trách nhiệm với ta; mà cái xác của ta chôn đâu cũng là trách nhiệm của ta. Á, đây là điều rất lạ lùng. Ta đừng tưởng chết là hết nha, hay là đốt rồi hết, không có đâu. Cái tro mình nằm đâu á, cái tâm mình cứ nằm đó hoài, cứ suy nghĩ về nó hoài, cứ vướng bận về nó hoài, chứ không hoàn toàn thoát ra được. Nên cái mối mà liên hệ về huyết thống, về xương, về thịt kỳ lạ như vậy. Ừ. Rồi có người nói thôi sợ vậy, cho nên đốt thành tro đem sông ra rải, cái chỗ mình rải, cái chỗ đó mình cũng bị lưu luyến hoài,
[1:15:26]rất kỳ lạ, mặc dù nó trôi tan nát hết không còn gì nữa. Nhưng mà chiếc thuyền mà ngồi trên sông mà rải cái tro cốt mình xuống dưới cũng là một nơi mà cái linh hồn mình cứ bị lưu luyến chứ đừng tưởng là mình giải thoát, lạ như vậy. Nên cái mối cái liên hệ huyết thống là một liên hệ, mối liên hệ rất là mạnh của cuộc đời. Nhưng mà khi ta ở trong đạo thì ta đổi sang mối liên hệ khác là tình thầy trò và tình huynh đệ. À, cái này nó mong manh nhưng nó lại cao thượng. Mong manh là nó không có ràng buộc huyết thống, nhưng nó cao thượng là sao? Vì vì có đạo lý mà ta có trách nhiệm với nhau. À, thầy có trách nhiệm với trò,
[1:16:10]trò có trách nhiệm với thầy, huynh đệ có trách nhiệm với nhau. Mà cái trách nhiệm đó mạnh hay yếu là do đạo đức của ta nhiều hay ít. À. Nếu ta là người hiểu đạo sâu sắc, ta là người có đạo đức thì ta xem cái tình đạo này rất là quan trọng, sống chết có nhau. Giống như giang hồ đó, uống máu ăn thề rồi là coi như từ đây là còn hơn cả ruột thịt, à. Nên nên cái người mà vào đạo rồi cũng hơi rất giống giang hồ. Nhưng mà thay vì cái người giang hồ là họ uống máu ăn thề, còn ta cái tình đạo là thiêng liêng vì ta cùng nhau chung một đạo lý, chung một dòng máu từ bi, nên ta thương nhau thật nhiều. Và ta để ý một điều:
[1:16:54]nếu ta tu hành chân chính, đúng hướng, mình gặp huynh đệ mình cũng như vậy, mình thấy hạnh phúc hơn mình gặp anh em ruột thịt mình, đúng không?
[1:17:09]Nhiều người gặp dù cứ than đó hoài: "Con về gia đình con con mệt quá đi", toàn là anh chị em ruột không á, người nói tiền này người nói lương kia, người nói tài sản chia qua ăn, làm ăn khó khăn, người ngồi cứ than qua trách móc lại, muốn điên cái đầu chỉ muốn ra khỏi nhà. Nhưng về tới gặp huynh đệ thì không có, mọi người nhường nhịn thương nhau, mọi người nào cũng giống như người nấy à, mặt thì khác nhau chứ trong tâm cứ giống giống giống giống nhau. Mọi cái toan tính cứ buông bỏ dần, buông bỏ dần, chỉ còn sự hy sinh, sự đồng cảm, sự chan hòa, hạnh phúc vô cùng. Mà thấy dễ chịu, mỗi lần gặp huynh đệ mình thấy lòng lâng lâng hạnh phúc
[1:17:43]nhẹ nhàng, mọi cái căng thẳng mình buông xuống hết, drop, drop away. Nhưng mà ở đời không phải vậy. Cho nên vì vậy cái người mà đạo lý ít, ít tu hành theo đạo lý, ít đạo đức á, thì mối liên hệ huyết thống là một gánh nặng cho cuộc đời. Còn với người mà tu hành có đạo lý nhiều, có đạo đức nhiều, thì cái mối liên hệ của cái đạo tình đó mới là nặng, vì ta thương nhau nhiều hơn, thực sự thương không ràng buộc mà lại thương nhau nhiều hơn, lại có trách nhiệm với nhau nhiều hơn. Lạ như vậy, lạ như vậy. Gặp nhau thấy hạnh phúc hơn, nói chuyện hoài không chán. Còn mà gặp anh chị mình nói vài câu phát chán à,
[1:18:28]toàn nói chuyện nuôi tôm, nuôi cá gì đâu không, lời lỗ phát mệt. Người đó giá vàng nay lên xuống, đô la lên xuống, căn nhà này bán lời, bán lỗ, mệt. Còn gặp đạo gặp anh em với nhau rồi cái cũng hỏi thăm nhau chút xíu: "Làm ăn sao đỡ không em? Lúc này khá không?", "Dạ này cũng đỡ", rồi sau đó mình nói chuyện tu hành kia nọ, hạnh phúc vô cùng. Nên cái đạo và đời nó có cái khác ở đó.
[1:18:55]Ở đời thế gian á thì cái cái kiến thức về khoa học, kiến thức về nghề nghiệp là quan trọng, để ta sống mà, ta có làm nghề ta mới sống được, ta có kiến thức về khoa học ta mới sống được. Bởi vậy mà bắt trẻ em phải đi học, mà học càng giỏi thì nó có càng có cơ hội có sự nghiệp nhiều, vì thế giới càng lúc càng lệ thuộc vào kiến thức và kỹ năng. Cái người sống trên đời mà thiếu kiến thức, thiếu kỹ năng thì ta bị gạt ra một bên. Ta chạy đua với nhau về kiến thức, về kỹ năng. Hồi xưa không biết chữ là bình thường, ai nói ráng nhớ thôi. Có hỏi đó: "Hồi trước ông mượn 50 cái lượng vàng?", nói: "À, tôi nhớ, và có cái người làm chứng là tôi có nghe,
[1:19:47]có chứng kiến chuyện đó", không có văn bản tại có ai biết chữ đâu mà đọc. Thời đó bình thường, sau này phải biết chữ. Không biết chữ là người không sống được trong cuộc đời này, tại mọi khế ước ghi chép đều trên giấy vở viết hết, trên ngôn văn tự hết. Rồi lần lần phải biết làm toán, lần lần phải biết sinh học, hóa học, vật lý, cơ khí, từ từ phải biết, mà ngày nay không biết ngoại ngữ là kém rồi đó, tại hội nhập thế giới không biết ngoại ngữ mình hổng chơi với ai được, và bắt đầu từ từ tới không biết lập trình là chết. Không biết lập trình là chết. Bây giờ vậy mọi người phải bắt đầu học lập trình,
[1:20:27]mặc dù học không hiểu gì cứ học giùm thầy. Nó là tương lai, vì kiếp sau đầu thai lại vô mới lớp một phải học lập trình rồi đó, nên bây giờ học trước một bước để tới kiếp sau đầu thai lại vô lớp một đỡ bỡ ngỡ. Cái này học rồi, vô cô giáo: "Ủa, mấy này trước học rồi?", nói: "Hồi nào?", "Kiếp trước", nói cho cô giáo sợ chơi, nha, vậy đó, kiếp trước học. Cái thế gian là vậy.
[1:20:56]Nghe nói lập trình cái mặt ngơ ngơ. Ráng học nha, Python, học đi. Còn đạo, kiến thức của đạo là quan trọng là là đạo lý, lý thuyết của tôn giáo và sự thực hành, tu tập. Dĩ nhiên cái lý thuyết khác thì cái sự tu hành sẽ khác. Mỗi một tôn giáo có lý thuyết khác nhau thì sự tu hành khác nhau. Ví dụ như một cái tôn giáo mà họ cho rằng thượng đế là quyền năng nên ta cứ lệ thuộc hết vào thượng đế thì ta sẽ được điều này, được điều kia, và để chứng tỏ rằng mình lệ thuộc vào thượng đế thì bằng cách mình nịnh, tôn thờ, ca ngợi, đó lễ lạy hết mức, dâng hết tâm hồn cho thượng đế thì thượng đế ban cho mình cái này,
[1:21:45]ban cho cái kia, thì nó tạo một cách tu đó, cách tu là cứ tôn thờ, tôn vinh, lễ lạy rồi vậy, là tạo ra cách tu. Còn đối với đạo Phật mình á, cái vĩ đại nhất của đạo Phật là vô ngã. À, mà để đạt được cái vô ngã thì phải làm sao? Phải nhập vào thiền định, vào thiền định vào những tầng thiền định sâu dần, sâu dần, và để nhập thiền định thì phải đi Từ Tân mà dự khóa thiền chứ đừng có trốn nha, đừng có trốn thiền, ngồi thiền cho nghiêm túc và đúng phương pháp vì ngồi thiền sai phương pháp không kết quả. À, chứ thiền thì thế giới nhiều trường phái lắm, nhưng không phải trường phái nào cũng đúng. Vì vậy là ta đi tìm cái con đường vô ngã
[1:22:31]bằng cái con đường thiền định, mà thiền định thì có nhiều phương pháp, nhiều pháp môn, cố gắng làm sao tìm ra được cái con đường đúng nhất. Ngoài ra cái đạo lý tu hành trong đạo Phật thì cực kỳ phong phú, phong phú, nhiều lý thuyết, nhiều, càng học được nhiều ta càng thấy thích. Ví dụ nói về làm phước không chấp công, đó là cái lý luận về Bát Nhã cực kỳ hay, cực kỳ hay. Ta khi mà ta thực hiện được cái làm phước không chấp công ta mới thấy ta gỡ được một gánh nặng xuống khỏi cuộc đời của mình. Cái gánh nặng đầu tiên là mình thiếu phước, không có biết làm phước, làm gì cũng thất bại, làm đâu cũng vất vả, khổ sở tại vì thiếu phước.
[1:23:14]Rồi sau đó ta biết làm phước, bắt đầu cái gánh nặng kế tiếp là gì? Làm đâu chấp công đó, làm đâu khoe đó. Là cúng thầy được một một triệu đi kể mười ngày, coi như hết một triệu đó luôn à, cũng phải giấu, giấu lộ tài chánh của thầy ra làm sao, phải giấu. Rồi mình giúp ai cũng kể hoài. Cái cái là tâm mình chấp, chấp mà còn mở miệng nói nữa thì nó càng hao nữa. Cho nên cái khi mình tu được cái là làm phước giúp đỡ, cống hiến, bố thí, cúng dường mà quên công, quên thẳm sâu trong nội tâm mình luôn. Đặt một gánh nặng xuống luôn, gỡ được bớt một gánh nặng rất là nhiều. Lúc đó ta mới thấy hạnh phúc, hạnh phúc của những con người làm phước mà không chấp công.
[1:23:56]Hạnh phúc vô cùng, đó là một trong những cái lý luận tuyệt vời của đạo Phật mà hiếm đạo nào có được, hiếm có được, nó rất là hay.
[1:24:09]Thế gian á thì càng lúc càng dựa vào sự tiến bộ của khoa học công nghệ kỹ thuật. Ví dụ ta xe thì có xe điện, điện thoại di động, có vệ tinh ở trên trời quan sát, phủ sóng. Ôi, đủ thứ hết, nghĩa là cái sự phát triển của thế gian là sự phát triển của của khoa học. Còn cái sự phát triển ở trong đạo là sự phát triển của sự của tâm linh. Là càng lúc tâm ta càng thanh tịnh, càng lúc ta càng mở rộng cái tầm nhìn qua các cõi giới, thậm chí kết nối được với các cõi giới khác. Đó là sự phát triển trong cái sự tu hành rất là cô đơn, rất là riêng tư. Mặc dù trong cái sự cá nhân riêng tư đó, ta phải biết làm sao?
[1:24:56]Phải biết dẫn dắt các huynh đệ cùng tu hành, đừng có tu một mình mà ta không có phước, tu phải nhiều người cùng tu với nhau mới có phước, đi chùa mà một mình là sai lầm. Hôm nay ai đi nghe Pháp một mình giơ tay lên? Sai lầm. It's wrong. It's wrong when you go to temple alone.
[1:25:24]Làm cái gì cái gì hay, cái gì tốt đừng làm một mình, nhất là cái việc tu hành giác ngộ, đi đâu cũng phải nhiều, đi tu phải nhiều người. Và thế gian thì càng lúc càng phát triển khoa học thì trong đạo ta phải càng lúc càng phát triển cái sự tu hành tâm linh cho nó cân đối lại. Chứ còn nếu bên kia khoa học mà phát triển quá sức, bên đây ta không có cái sự phát triển tâm linh, thế giới này sụp đổ, thế giới này nghiêng đổ một bên liền. Lúc đó con người ta phải không sẽ dùng cái khoa học kỹ thuật để làm những điều ác độc, giết hại, lừa đảo với nhau. Thế lừa đảo là làm sao? Họ có thể dùng cái trí tuệ nhân tạo tạo ra một cái người nào
[1:26:07]để làm những phim giả, những lời nói giả, làm chứng cứ giả. Bây giờ điều đó cực kỳ dễ dàng. Giờ có nhiều cái app trí tuệ nhân tạo có thể gắn mặt người này qua mặt người kia nói như thật. Ví dụ bây giờ thầy ngồi thầy giảng mai mốt sẽ có cái video thầy giảng mà thầy nói tầm bậy tầm bạ hết. Tại vì sao? Vì ai đó dùng khoa học để tạo ra. Mà tại sao họ phải dối trá như vậy? Vì họ đạo đức họ không có. Nên ta cần vậy bên cạnh cái sự phát triển khoa học như vũ bão thì cái sự tiến bộ tâm linh của loài người cũng phải tiến bộ như vũ bão để giữ gìn cái thế giới này không bị sụp đổ, không bị tuyệt diệt, không bị tận thế.
[1:26:48]Còn nếu khoa học đang tiến bộ từng ngày mà ta không cố gắng tu hành thì ta không giữ cái sự cân bằng của thế giới, thế giới này sẽ rơi vào tận thế, tuyệt diệt. Trách nhiệm của chúng ta rất là lớn, nhớ như vậy, nghe không?
[1:27:06]Thế gian thì cần cái kinh nghiệm, cần cái thí nghiệm, thử nghiệm. Còn cái đạo thì cần cái chứng ngộ. Ta phải tu hành và có sự chứng ngộ nội tâm. Còn thế gian thì họ không có chứng ngộ nội tâm, họ làm cái thí nghiệm bên ngoài. À, hay là cứ cho hai cái vật va chạm nhau để đi tìm những cái hệ quả sau cái sự va chạm đó. À, hay cho hai cái chất đó tác dụng với nhau tạo ra một cái chất gì mới. À, họ thử thí nghiệm những cái bên ngoài. Nhưng còn bên đạo thì đó là một sự thể nghiệm thẳm sâu bên trong để tìm ra sự chứng ngộ. Hai cái đó cũng khác nhau. Hôm nay sắp hết giờ ta không nói. Nhưng có một cái đạo và thế gian giống hệt nhau, cần nhau là đạo đức.
[1:27:54]Thế gian dù thế nào đi nữa cũng cần phải có có đạo đức thì ta mới sống được trên cuộc đời này. Còn ở trong đạo thì cái yếu tố đạo đức là cực kỳ quan trọng luôn, là tuyệt đối quan trọng. Vì nếu ta đến với đạo, ta tu hành, nhất là những người tu sĩ thì cần một cái nền tảng đạo đức, cần cái phẩm hạnh đạo đức là không giới hạn, là tuyệt vời.
[1:28:19]Mà cái người tu sĩ cần có cái phẩm hạnh đạo đức cao vời để làm gì? Để làm mô phạm, làm tiêu biểu, làm tấm gương, là cái kinh nghiệm mà truyền dạy lại cho bao nhiêu người trong thế gian này. Vì sao? Vì thế gian này quá cần đạo đức. Con người vốn là tham, là sân, là si, là ác độc. Nếu không có cái đạo đức để tự kiềm chế mình lại thì ta sống với nhau không cần đọa địa ngục đâu, ngay đây đã là địa ngục rồi. Và nếu ta là những người có đạo đức, ta sống với nhau thì chưa cần thiên đường đâu, ngay đây đã là thiên đường tuyệt vời rồi. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:29:06]Có ai hát hò gì không hay là câu hỏi? Câu hỏi hả? Không có ai hát hò gì hả? Cho suy nghĩ một chút rồi hãy trả lời câu hỏi.
[1:29:29]Con ngồi thiền hai lòng bàn tay con hơi nóng, tức là hơi đắc khí đó. Tốt không sao, là người mình thấy bớt bệnh. Con là giáo viên mầm non, con hay cúng thí thực trong lớp thì các vong vào lớp có ảnh hưởng đến các bé không? Cúng né né bên ngoài một chút, đừng cúng trong lớp. Tại nhiều khi có những cái vong họ cũng chưa có thuần, họ vào cái họ quấy mấy đứa bé nhỏ, tội nghiệp. Có bé tự kỷ rất khó giao tiếp thì con ráng riết bây giờ cũng bắt đầu nghe được nhưng mà chưa nói được. Không, cái bé tự kỷ là do bị vong ở nhà đó chứ không phải ở trong lớp. Trong cái thời đại mà nhiều khi trong gia đình ít người
[1:30:06]quá, cái nhà thì xây to, người thì ở thì ít. Cha mẹ đều đi làm, giao cho bà vú. Bà vú bà cũng làm biếng nói chuyện, bả mở TV bả coi riết. Cái đứa nhỏ nằm một mình ma tới liền. Vong nó tới nói chuyện, đứa bé tự kỷ liền. Nên cái bệnh tự kỷ nó tăng trong thế giới này là như vậy. Còn ngày xưa ta nghèo, xã hội nghèo, một cái nhà mà ở ba bốn thế hệ rồi bà con dưới quê lên ở chất đống trong đó luôn. Đi lên học nghề uốn tóc là cũng xin ở nhờ. Cái nhà thì chút xíu mà ở hai ba chục người, không bao giờ tự kỷ được hết. Tại lúc nào cũng có người nói chuyện với nhau, với em bé. Còn bây giờ nhà vắng tanh như vậy.
[1:31:02]À ngồi thiền chưa nhắm mắt được, thì tâm chưa yên nữa. Còn khó khăn là vì cái phước chưa đủ, không có gì đâu. Cứ kiên nhẫn tiếp nha. Ngồi thiền vất vả lắm. Mà cố gắng đừng bỏ. Tại vì đó là con đường duy nhất để làm cho ta giác ngộ, không có con đường thứ hai. Con người nào mới gặp đạo mà yêu thích, thì người này yêu thích thiền á, thì tức là người này đã tu nhiều kiếp rồi. Để ý mình gặp đạo cái mình thích thiền liền à. Mặc dầu ngồi cũng rất tê chân, đau chân, cũng khổ sở lắm nhưng mà cứ quyết tâm thiền, nhiều kiếp mình đã tu rồi.
[1:31:43]Đau vai gáy nhẹ kèm theo tê tê ở vùng trên đầu, con bị một cái bệnh ở trong não rồi. Con bị một cái một cái ổ stress nó xuất hiện. Có khi là nếu đi scan thì tìm ra một khối u, còn nếu không là một cái vùng stress nó vừa xuất hiện. Phải chữa vừa chữa bằng thuốc thiên nhiên mà vừa bằng tập khí công và ngồi thiền định.
[1:32:18]Bà nội con một đời tu theo Phật từ năm 30 tuổi, bà tu theo pháp môn Tịnh độ, niệm Phật, làm việc lành, ăn chay, làm phước. Đến khi về già 80 tuổi, bà không còn nhớ gì nữa, quên con cháu, quên Đức Phật, quên niệm Phật. Và ăn cũng không phân biệt được là mình ăn cái gì. Cho con biết nguyên nhân vì sao? Có những người cũng tu niệm Phật mà hiền lành, về già họ chết cũng nhẹ nhàng, cũng sáng suốt. Nhưng đây là một trường hợp riêng, cũng tu niệm Phật cả một đời mà khi chết thì quên lẫn hết, bởi vì trong tâm bà vẫn còn bí mật những suy nghĩ sai ta không thấy. Ta chỉ nhìn bên ngoài thấy bà cũng ăn chay, hiền lành, làm phước.
[1:32:59]Nhưng có nhiều cái suy nghĩ bậy bí mật bà đâu có chia sẻ cho ai. Ta sợ nhất là những ý nghĩ xấu tiềm tàng trong tâm mình, không ai biết để cản giùm mình, mà nó phá hư bộ não mình sau này. Nó làm ta mất trí nhớ, không khác gì COVID, còn nặng hơn COVID nữa. Nên cái COVID làm ta mất trí nhớ phải không ạ? Có nhiều người bị hậu COVID á, quên nhiều thứ kỳ lạ lắm. Nhiều khi quên tài khoản, cái số mật mã của tài khoản của mình. Đi làm quên đóng cửa, rồi nấu ăn thì quên bỏ món gì với món gì. Quên nhiều cái cũng ngờ nghệch. Mà ta nghĩ bậy sẽ làm mất trí nhớ còn hơn cái đó nữa.
[1:34:04]Đức Phật có kỳ thị những người
[1:34:08]viết tắt mấy bốn cái chữ gì thì thầy không hiểu? Hả? LGBT? Đồng tính? LGBT đồng tính.
[1:34:20]Nó có cái thế này á, cái vấn đề đồng tính là một điều tế nhị.
[1:34:27]Đức Phật không cho mấy người đó đi tu bởi vì sợ mình ở trong cái cộng đồng nó nó nó nó không bình thường.
[1:34:39]Nên Ngài e ngại, chứ chúng sinh thì Ngài thương hết á. Cái cái điều Nhưng mà trong cái thế giới ngày nay, cái cái bệnh đó bắt đầu nhiều lên. Ta không hiểu nguyên nhân. Dĩ nhiên nó có nguyên nhân, nhưng đại khái là cái tình trạng nó nhiều lên dần dần mà có người trước không bị, về sau lại bị, rất là lạ. Thì thôi ta cứ cố gắng sám hối, lạy Phật và tránh né, vậy thôi. Giờ con cuối cùng ráng tu thôi. Đó cũng là cái nghiệp gì xa xưa nó rớt lại, cố gắng vượt qua.
[1:35:14]Gia đình có con có hai ngôi mộ bị sụp, phần đầu thấp hơn phần chân thì con phải làm sao, có điềm gì không? Có hỏi nhầm địa chỉ không con? Phải hỏi thầy phong thủy à? Nhưng mà như vậy cũng xui. Xây lại đi, sửa lại, cải táng mộ lại xây lại cho đàng hoàng. Nhưng cái điều đó cũng có nghĩa là cái dòng họ mình cũng có vấn đề, phải làm phước, hồi hướng nhiều lắm á, vậy.
[1:35:52]"Nghe nói Phật không được ăn ngũ tân, hành, hẹ, tỏi, kiệu, nén, thì con bắt đầu không ăn. Mà con nghi là ăn ngũ tân sẽ bị quỷ hút hơi của mình." Thì con nghi mà, đâu có ai nói đâu. Tại con nghi. Thật ra Phật cũng không có cấm ăn ngũ tân đâu, sau này bên Đại thừa chế ra. Chứ thời Đức Phật, Ngài đi khất thực, ai cho gì ăn nấy, cũng không có cấm. Không Không. Từ từ. "Bức tranh thứ chín nghĩa là gì?" Bức tranh thứ chín ở chánh điện tầng dưới Thầy cũng chưa coi nữa, không biết là cái gì ở dưới à. Nói cho rõ rõ ra coi.
[1:36:28]"Mô Phật sư phụ. Làm sao để vượt qua tình cảm đôi lứa để đến được với tình huynh đệ thiêng liêng trong Chúng Thanh Niên?"
[1:36:48]Đâu bữa nào đó có ai nhắn tin rồi nói, "Con với ảnh yêu nhau thì ảnh cũng mộ đạo, rồi con đi tu theo Chúng Thanh Niên thời gian giờ con không muốn yêu nữa. Con muốn từ chối thì ảnh đau khổ quá. Giờ con phải làm sao?" Thiệt khổ ghê! Nói nói Thầy gặp nhiều câu hỏi đó cực lắm, khó trả lời dữ lắm. Mà trả lời cho thuận người này người kia họ thù mình. Khổ thiệt! Còn nói cho được lòng người kia thì nó trật bên đây, nó đủ thứ chuyện ha. Khổ ghê! Tụi con ráng mà tu đi con.
[1:37:37]"Có tánh con hay bị quên lãng trong cuộc sống. Bây giờ bị COVID lần nữa nó còn quên nặng hơn nữa nên ảnh hưởng rất nhiều tới công việc học tập và thậm chí gây phiền hà, tổn thương đến người khác." Cái này cũng là một cái nghiệp đó, cái hay quên này là một cái nghiệp. Nó có nhiều loại nghiệp đưa đến cái việc hay quên, trong đó cái nhân chính là ta hay quên ơn của người khác. Ai giúp mình cái mình hay quên, thì sau này ta bị mắc cái quả báo là ta quên lãng đủ thứ việc trong cuộc đời. Bây giờ để muốn sửa cái nghiệp này con cố gắng con nghiệm lại bao nhiêu người đã giúp mình trong cuộc đời và mình bây giờ mình không đền ơn được thì mình cầu nguyện cho người đó thôi.
[1:38:17]Cầu Phật, mỗi khi con lễ Phật con cầu cho người đó được phúc lành, được bình an, được hạnh phúc, được biết chánh Pháp, được tu hành. Cứ nhớ từng người, từng người lại hết. Ráng nhớ lại, thì khi mình nhớ ơn người thì bỗng nhiên cái trí nhớ mình từ từ phục hồi. Như vậy, nguyên nhân nó nằm chỗ đó.
[1:38:42]"Dì của con vừa bị tai nạn xe, dì kể rằng xe đang đi thì bị như bị ai che mắt và không thấy xe ô tô phía trước, kết quả là xe dì đụng xe ô tô và ngã trầy trụa hết mặt, rất may là không nguy hiểm tính mạng. Con hỏi làm thế nào phòng tránh những việc như vậy?" Đó, như bị cái vong nó phá nè. Tại ở những cái khúc đường mà có cái vong á cái nhiều khi nó hay phá người ta và nhiều khi nó làm cho người ta chết để có thêm bè thêm bạn. Cái thế giới đó phức tạp lắm mà mấy cái vong mà đứng lảng vảng đường nó cũng không phải là người tốt. Mà nó nghĩ chết cũng không có gì quan trọng. Mình thì bây giờ mình rất sợ chết, còn nó chết rồi nó không sợ chết nữa.
[1:39:22]Nó kiếm người chết thêm cho vui, cũng giống như cái người mà chưa mắc COVID á thì mới bịt khẩu trang, còn người mắc rồi họ tháo khẩu trang ra, không có chuyện gì nữa. Không có lo. Như vậy ma chết rồi nó đâu sợ chết đâu, thấy ai chết nó vui à. Còn mình chưa chết mình mới sợ. Cho nên nhiều khi nó phá và có những trường hợp nó bịt mắt đen thui hoặc là thấy cái ảo ảnh này, thấy ảo ảnh kia. Có những ông đang đi xe, ổng thắng cái kít lại, xe suýt lật luôn. Hỏi ổng, ổng nói thấy có cô gái đứng ngay trước mặt xe. Những người khác không ai thấy, chỉ có mình ông tài xế ổng thấy. Hoặc là đang đi, tự nhiên tối sầm hết mắt,
[1:39:52]mình không thấy gì nữa, xe đi xe máy là nó ngã nhào luôn. À hoặc là bị xe đâm, loạng quạng loạng quạng xe đâm liền. Đó là trường hợp cái vong nó phá mình. Mấy trường hợp đó là mà vong nó phá được mình là cũng cái nghiệp của mình. Nên bình thường thôi cố gắng mà những người mà hay đi đắp đường, ta sẽ thoát được những cái nạn đó. Tại vì ta làm cho người khác đi đường an toàn thì ta đi đường cũng sẽ được an toàn, như vậy. À "Mỗi lần
[1:40:26]con ngồi thiền, hai lòng bàn tay con đổ rất nhiều mồ hôi, mặc dù bình thường con không bị bệnh ra mồ hôi tay." Có đó con. Con có bị bệnh tiềm ẩn và khi con ngồi thiền nó đang chữa. Nó đang bộc lộ cái bệnh nó ra. Kiên nhẫn ngồi thêm từ từ, nhất là để tâm ở dưới mảnh xương cùng ở dưới, lần lần nó sẽ hết bệnh. Có cái bệnh tiềm ẩn đó chứ không phải không đâu.
[1:40:51]"Con rất hay cúng linh, nhưng toàn cúng bánh vì cúng lén không để người trong nhà biết nên con không thể cúng cơm. Con cúng bánh từ ngày này qua ngày kia như vậy có tốt và linh có ngán không?" Thật ra thì linh họ đói lắm nên có gì ăn họ cũng mừng cả. Rồi nhưng mà lâu lâu con cố gắng lén lén cho tô bún bò rồi cho họ đỡ ngán đi con.
[1:41:17]Nếu ta hiểu cái thế giới vong linh, ta thương họ lắm, tại đa phần họ đói, đói thê thảm. Cố gắng cúng cho họ ăn. "Con không biết ngày xưa ác nghiệp gì mà con vô cùng đau khổ.
[1:41:44]Chưa gặp nhau, chỉ nói chuyện qua mạng thôi mà bao nhiêu tiền bạc đưa cho họ hết trơn. Và cứ nhớ thương, day dứt." Đúng là cái nợ ha, đúng là cái nợ.
[1:41:56]Ráng cầu nguyện cho họ biết tu, mình trả nợ bằng đạo Pháp chứ đừng có trả nợ bằng cái khác. Trả nợ bằng đạo Pháp là mình cứ cầu cho họ biết tu, khi họ biết tu rồi, bỗng nhiên mình hóa giải được rất nhiều nợ kiếp trước. Vậy ha.
[1:42:19]"Con biết đến sư phụ và tham gia Chúng Thanh Niên cũng 4 năm. Trước khi biết sư phụ, con đã xem phim đồi trụy rất nhiều. Vì những đó nên con biết mình bị nghiệp dâm dục tới bây giờ, dù con đã sám hối rất nhiều." Con phải sám hối và cố gắng khuyên bảo nhiều người cùng giữ được cái tâm thanh tịnh, nghiệp thanh tịnh. Nhớ, mình muốn điều tốt gì, mình phải làm cho người khác được cái điều tốt đó thì mình mới hết.
[1:42:55]"Ba con bị nghiện rượu nên gia đình rất là khổ sở." Cái này cũng là cái nghiệp chung gia đình á. Cái nghiệp chung gia đình, tại ngày xưa trong nhà, kiếp xưa rồi đó, mình hay dùng rượu chuốc cho người ta để mình tìm một cái điều lợi khi người ta say. Đại tiệc rượu rồi ký kết giao ước làm ăn nhờ cái tiệc rượu, thì bây giờ là trong nhà mình có một người say sưa mà gây khổ cho gia đình. Phải sám hối dữ lắm, phải lễ Phật, phải sám hối cái nghiệp đó đó. Nó là nghiệp chung của cả gia đình chứ không phải một mình ba con đâu.
[1:43:45]"Một người trong nhà mê cờ bạc cũng làm khổ cả nhà, phải trả nợ hoài." Cái này kiếp xưa lại cái người mắc nợ cái người cờ bạc này. Cái người cờ bạc này họ họ nuôi gia đình nhưng bằng những cái nghề hơi bất lương. Bây giờ họ mê cờ bạc để tiền bạc gia đình bị chạy về đường đó hết, giống như là một cách ta trả nợ đời và trả nợ cái người đó vậy đó. Khổ lắm! Vì cái luân hồi là vậy. Nhiều khi trong lúc bí quá, ta phải nhờ người này, nhờ người kia nhưng mà nhờ nhằm cái người xấu, rồi bằng cái phương tiện xấu, sau này phải trả dằng dai và rất là khó chịu.
[1:44:32]"Con người sinh ra ai cũng phải chết. Sau khi chết đi thì mấy ngày sau mới biết mình chết? Nếu chết xuống âm phủ có gặp người thân hay quen không?" Ráng chết rồi biết mấy chuyện này đi con, Thầy không trả lời. Cứ chết rồi biết à, hỏi
[1:44:48]làm
[1:44:54]chi.
[1:45:06]Mang bầu rồi phát hiện mình bị ung thư tuyến giáp, không giữ được bé. Ừ. Ung thư tuyến giáp di căn rồi đó. Có một người bị bướu giáp Basedow thì dùng Địa Long riết hết, mà còn cái K thì mình chưa nghe kể cái trường hợp đó. Nhưng cũng có thể nó hỗ trợ, cái Địa Long á, nha. K khó chịu, ung thư khó chịu, là cái nghiệp khó chịu. Ta phải lễ Phật xin, mà nhiều khi lễ Quán Âm riết là hết. Như có cái anh đó là công an, cũng là sĩ quan công an, ảnh bị ung thư vòm họng, đi không nổi luôn, mà ảnh cứ ráng lết lết ngày nào cũng lết tới cái tượng Quán Âm của cái chùa đó lạy riết lạy riết rồi hết bệnh luôn, giờ công tác lại bình thường.
[1:45:51]Ảnh tin lắm, ảnh tin Phật lắm là vậy.
[1:46:01]À cũng có thể tự mình đặt tên cho bé, mà mình đã hư thai đó, rồi nhờ cầu siêu thôi chứ cũng không cần gởi gắm gì nhiều đâu. Cứ tự mình cầu siêu cho bé cũng được.
[1:46:19]Có người giàu có nhưng mà chơi bời, không tin nhân quả, không tin Phật pháp thì phải làm sao? Họ giàu nên họ tự cao, không có cái tâm đạo, mình khó khuyên bằng cái lời nói trực tiếp của mình, cứ bí mật mình cứ niệm Phật, nhất là niệm Bồ tát Quán Âm xin cho họ tin vào Phật pháp. Và âm thầm mình cứ cầu nguyện thầm thầm thầm như vậy hai, ba năm sau bỗng nhiên họ chuyển tâm họ tin. Chứ còn mình nói trực tiếp họ cãi á, mà họ càng cãi họ càng tổn phước, họ tổn phước họ gặp nạn. Còn mình cứ thầm thầm mình xin Phật gia hộ cho họ, vậy mà có khi là vượt qua.
[1:47:02]Con bị yếu thần kinh cho nên hay bị ác mộng? Cái này cái bệnh lý này nó có ghi trong y văn, trong sách về tâm thần kinh của y khoa có nói về những trường hợp này. Tuy nhiên nó cũng là nghiệp do mình chưa đủ phước. Còn khi đủ phước rồi bắt đầu cái thần kinh mình êm dịu, những giấc mộng nó thường là tốt lành. Nên cứ ráng lễ Phật, sám hối, làm phước nhiều nha. Rồi, thôi, cảm ơn quý vị đã lắng nghe. Dạ,
[1:47:43]xin cung thỉnh hội chúng ta niệm Phật hồi hướng. Nguyện cho khắp pháp giới chúng sinh, ai cũng tìm ra được chính mình, để rồi an trú qua nhiều kiếp, cuối cùng tan vỡ hết vô minh.