[0:11]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính thưa thầy, thật ra Thượng tọa Thích Thiện Nhân đây là bố của thầy. Bố. Nếu mà đúng ra là người nguồn gốc quê hương ở đây, Nam Đàn, nhưng mà sinh thì sinh ở Cao Lãnh. Sinh ra từ Cao Lãnh chỉ về đây thăm quê một chút. Dạ. Kính thưa các quý vị cán bộ lãnh đạo huyện Nam Đàn và xã Nam Thanh. Nay chúng tôi rất là vui trong cái ngày xuân vì có cái duyên sự đi về Hà Nội làm việc một chút rồi vào Nghệ An làm việc. Cho nên cũng xin được phép về thăm chùa Viên Quang, nơi cái địa điểm mà chúng ta dự kiến sẽ phục dựng lại cái ngôi chùa Viên Quang thân yêu của chúng ta.
[0:59]Và vì vậy, với tất cả cái lòng yêu mến, chúng tôi rất là cảm xúc khi thấy rằng chính quyền địa phương của huyện Nam Đàn và xã Nam Thanh hết lòng ủng hộ Phật giáo tại đây, cũng như hết lòng ủng hộ cái đạo tràng sinh hoạt tu tập tại đây, cũng như hết lòng ủng hộ cái việc mà phục dựng cái chùa Viên Quang này. Cái việc mà xây dựng, phục dựng chùa Viên Quang này thì chúng ta đang chờ đợi thủ tục chính thức, mà trên cơ bản thì thủ tục đã gần hoàn thành. Cũng đồng lúc với việc mà tỉnh ta phải thành lập cái Ban Trị sự Phật giáo, bởi vì so với trong cả nước thì tỉnh Nghệ An ta đến giờ này vẫn chưa có cái Ban Trị sự Phật giáo.
[1:47]Và trước cái sự quan tâm của Trung ương, Đảng và Nhà nước cho nên tỉnh Nghệ An đã phải tiến hành mà thành lập Ban Trị sự Phật giáo không bao lâu. Rồi khi có Ban Trị sự Phật giáo rồi thì những vị tôn túc, những vị tu sĩ trong Ban Trị sự đó có bổn phận phải xây dựng lại chùa chiền, xây dựng lại Đạo Phật cho Nghệ An chúng ta như là ngày xưa mà nhiều hơn ngày xưa mà cách đây không bao lâu thời cha ông ta vẫn còn là hưng thịnh sống trong cái không khí của Đạo Phật, đạo Nho như thế. Chúng ta nhớ hồi xưa kia vậy, nơi huyện Nam Đàn và huyện Hưng Nguyên là hai cái huyện mà có nhiều chùa nhất ở trong tỉnh.
[2:28]Thì giờ theo cái dấu vết của thời gian, qua nhiều sự biến cái chùa đã không còn nhiều, nhưng bây giờ thì Nhà nước ta quyết tâm làm lại. Thôi thì trước khi đi sâu vào vấn đề này thì chúng tôi cũng xin phép các vị lãnh đạo hôm nay cho chúng tôi được nói chuyện thân mật với các đồng bào Phật tử. Hôm nay không phải là bài thuyết giảng vì chúng tôi cũng không có ý định thuyết giảng và cũng không có chương trình. Chỉ về thăm chùa rồi bất ngờ về đây lại thấy rất là đông Phật tử đã đứng đây đón chờ và bất ngờ cũng rất là đông các vị cán bộ đã về đây thăm, làm chúng tôi rất là cảm động. Chứ sự thực chỉ là muốn về thăm lại chùa một chút
[3:05]xíu trong khi chờ đợi mà để được xây dựng. Thì đây cũng là điều vui và xin phép các vị để cho chúng tôi có cái vài lời đạo lý thăm hỏi quý Phật tử một chút. Cái lời đầu tiên là mong cho quê hương của ta, nếu nói riêng là xã Nam Thanh mà nói chung là huyện Nam Đàn, thì thực sự cũng không giấu giếm, chúng tôi cũng gốc là người Nam Đàn mặc dù sinh trưởng ở trong Nam. Được về đây là đặt chân trở lại trên quê hương của mình, trên cái mảnh đất mà cha ông mình đã từng giẫm bước đi qua, đã từng sinh sống, đã từng đấu tranh, đã từng học tập, đã từng ray rứt vì cái số phận của cả cái đất nước của mình. Ngày nay đất nước đã hòa bình,
[3:47]thống nhất, độc lập, chúng tôi là hàng con cháu xa quê mà bây giờ được trở lại trên quê hương mình, nhìn thấy quê hương mình từng ngày phát triển, tuy là vẫn còn nghèo nhưng mà thật sự là từng ngày phát triển dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Nhà nước và gần hơn là các anh lãnh đạo ở địa phương từng ngày từng giờ chăm lo cho đời sống của dân, chúng tôi thật là xúc động, thật là hạnh phúc. Cái việc còn lại là bổn phận của chúng tôi là làm sao chăm lo được cái đời sống tâm linh cho người dân. Và vì vậy, nơi cái tiết đầu xuân trời vẫn còn rét, thỉnh thoảng một vài tia nắng mới lên, chúng ta cũng chờ đợi những
[4:29]cái ngày tới nắng sẽ ấm hơn, công việc đồng áng thuận lợi hơn, chúng ta lại lao vào cái việc lao động, sản xuất, xây dựng cuộc sống của mình. Thì vẫn còn là tiết xuân thì đầu tiên là thầy xin gửi đến tất cả quý Phật tử cái tình cảm yêu quý của thầy đối với Phật tử. Thầy gửi đến quý Phật tử cái lời chúc an lành, mong rằng quý Phật tử được nhiều sức khỏe, đạo tâm mình càng lúc càng lớn, cái tình yêu thương lẫn nhau giữa đồng bào, giữa đồng đạo càng ngày càng đậm đà, thắm thiết. Quý Phật tử tinh tấn trong sự tu hành tâm linh nhưng mà nỗ lực làm được nhiều công đức cho cuộc đời, phúc lành được tăng trưởng và vì thế gia đình mình sẽ gặp nhiều
[5:16]may mắn, dòng họ con cháu mình được nhiều phát đạt, mà tất cả những điều đó là chúng ta mong cho đất nước mình cường thịnh, mong cho nội tâm mình được đạt được sự giác ngộ, giải thoát. Đó là cái lời gửi gắm, lời chúc của thầy đối với quý Phật tử ở đầu năm nay.
[5:38]Kính thưa các anh và kính thưa quý Phật tử, như chúng ta biết vậy, là hiện nay tuy rằng là trên cái con số chính thức, Phật tử Nghệ An ta không nhiều. Thì hôm vừa rồi là chúng tôi có đi từ Hà Nội vào đây với bác Nguyễn Đình Hương, bác là Phó Ban Tổ chức Trung ương Đảng mà cũng là Trưởng Ban Bảo vệ Chính trị Nội bộ của Trung ương Đảng, thì gặp bên Ban Tôn giáo của tỉnh, cũng gặp anh Chủ tịch tỉnh, anh Phớc á. Thì chúng tôi có trao đổi nói chuyện thì các anh bên tôn giáo thì cứ theo nguyên tắc mà nói rằng là Phật tử còn ít. Nhưng mà thực tế Phật tử có ít không ạ? Không, Phật tử không ít. Ví dụ như hôm đó bác Nguyễn Đình Hương bác về lại
[6:30]làng bác ở Hưng Nguyên bác xây cái ngôi đền. Thì bác nói là thời Xô Viết Nghệ Tĩnh trong cuộc đấu tranh á bị bom Pháp càn chết hết, do đó người ta phải xây một cái đền thờ. Và bây giờ bác đi làm cách mạng sáu, bảy chục năm, giờ tạm thời được có thời gian quay trở về xây cái đền để tưởng nhớ. Và bác nói vẫn còn cái chùa và bác cũng ray rứt cũng muốn xây một cái chùa. Thì cái anh Trưởng Ban Tôn giáo mới nói rằng muốn xây chùa thì trước hết phải có tín đồ Phật tử. Mà nói rằng Hưng Nguyên chưa hề có tín đồ Phật tử. Cái câu nói đó rất là chủ quan. Mà thực sự ở đây có ai người Hưng Nguyên không ạ? Nhưng mà thực sự là Hưng Nguyên ta làm sao? Rất là...
[7:08]cũng rất là đông Phật tử. Thì hôm đó là bác mới mời thầy vào trong đó để làm cái lễ cầu siêu và dự cái lễ mà coi như được cái công nhận di tích và cũng coi như là lễ khánh thành cái đền mà ta thấy mọi người rất là mộ đạo, nên cái tinh thần tín đồ Phật tử nhiều khi Nhà nước chưa thống kê được thôi, chứ trong tâm thức của chúng ta ai cũng thấy mình là người con Phật cả. Như một câu anh cán bộ vậy anh mới nói thế này, anh nói, "Khi tôi đi làm cách mạng, tôi ghi trên hồ sơ lý lịch là không tôn giáo. Nhưng sự thật ở nhà tôi có bàn thờ Phật, dòng dõi tôi vẫn là Đạo Phật, mà bây giờ tôi vẫn theo Phật."
[7:45]Nên cứ theo giấy tờ mà thống kê, ở đây hầu hết là ghi không tôn giáo phải không ạ? Ghi không tôn giáo nhưng mà có không? Có tôn giáo không? Cho nên căn cứ theo cái mà giấy tờ nó không đúng sự thật mà thật sự là trong tâm thức ta, ta vẫn là người Đạo Phật. Hôm vừa rồi thì bên Báo Người Cao Tuổi có tổ chức vì theo yêu cầu của các bác cán bộ lão thành, hôm đó là các vị cán bộ lão thành ở một số vị ở ngoài Hà Nội muốn gặp thầy để có một buổi tọa đàm thân mật. Chính vì vậy mà thầy không về đây ngày 12 để dự lễ giỗ tổ được. Đó, hôm hôm hôm đó là các vị là trong Ban Tuyên giáo Trung ương Đảng về hưu rồi, một số bộ trưởng, rồi một số các vị từng là đại sứ đặc mệnh
[8:28]toàn quyền của bảy nước, rồi một số giáo sư, tiến sĩ vậy, họp mặt tại biệt thự Hồ Tây mời thầy chủ trì trong cái buổi tọa đàm. Và các vị đã lớn tuổi và các vị muốn nghe để các vị hỏi trực tiếp cái thắc mắc của các vị về vấn đề tâm linh. Vì các vị đã đi làm cách mạng nhiều, đi làm công việc Nhà nước làm cán bộ đi khắp thế giới hoặc là những vị giáo sư, tiến sĩ mình đã nghiên cứu khoa học rất nhiều. Bây giờ, điều mà các vị quan tâm lại là vấn đề tâm linh. Tại vì vấn đề tâm linh là vấn đề có thật. Nghĩa là con người ta phải đối diện trong cuộc sống hàng ngày. Nói nội cái việc mà ta đi tìm được hài cốt liệt sĩ thôi,
[9:09]đã làm cái tình tự của dân tộc, cái cảm xúc của dân tộc rất là lớn. Mà do đâu ta tìm được? Do các nhà ngoại cảm. Các vị ấy tiếp xúc được với cái vong linh của các anh liệt sĩ, rồi đến chính xác nơi đào lên lấy bộ hài cốt về, đã trở thành cái niềm an ủi rất lớn cho biết bao gia đình liệt sĩ của ta, mà báo chí đều đã đăng tải, và nhà nước ta công nhận rõ ràng. Và việc này coi như nhà nước hết sức là trân trọng, cho nên tâm linh trở thành một cái mảng lớn trong đời sống của dân tộc ta. Mà cái đặc biệt là cái việc mà tìm hài cốt chỉ có Việt Nam mới có nhe. Các nước khác chết mất thây, tìm không được ráng chịu.
[9:47]Thậm chí nhiều khi lính Mỹ qua đây đánh á, mà khi họ mất hài cốt, họ phải nhờ những nhà ngoại cảm Việt Nam đi tìm, đào bới hài cốt lên đem về Mỹ cho họ, chứ các nước không hề có. Nên một cái loại hình tâm linh rất lạ mà chỉ Việt Nam ta có, các nước khác không có. Thì cái tâm linh ảnh hưởng trong đời sống của con người rất là nhiều. Thật sự cái tâm linh đó là gì? Thì hôm đó các bác cứ đặt vấn đề ra hỏi, hỏi quá chừng luôn, hỏi khía cạnh này, khía cạnh kia. Và thầy cứ phải từng bước, từng bước thầy trả lời tâm linh là gì, tâm linh là gì. Và đặc biệt thầy nhấn mạnh điều này là khi chúng ta đã công nhận cái vấn
[10:25]đề tâm linh là có thật, không phải là vì ta không thấy mà nói không có, mà theo tinh thần của duy vật biện chứng, theo tinh thần của chủ nghĩa duy vật biện chứng, cái gì tồn tại, cái gì nó là một thực tiễn tồn tại, cái đó chính là cái có thật, mà ta phải nghiên cứu một cách khoa học. Chỉ có cái nào không tồn tại, không thực tiễn thì để tính lại. Vì có những cái ta không thấy, không biết thôi, đừng nghĩ nó không có. Mà đó mới là tinh thần duy vật biện chứng. Thì đến ngày hôm nay, trong cái việc mà tiếp xúc rất nhiều và rất nhiều hiện tượng tâm linh đã xảy ra khắp nơi nên cả thế giới không riêng
[11:03]Việt Nam ta, phải đặt vấn đề tâm linh thành một mảng lớn. Và có những thế lực chính trị nó lợi dụng vấn đề tâm linh để nó tác động vào tâm tình quần chúng và nó gây thành những cái điều bất lợi cho đất nước ta nữa. Nên vì vậy vấn đề tâm linh nó quan trọng như thế thì nhà nước ta phải có một chính sách về vấn đề này rõ ràng, để định hướng tâm linh lại cho đúng, cho nhân dân ta, cho đồng bào ta, để chi? Ta xây dựng, giữ gìn đất nước, đó là cái nghĩa lớn. Đồng thời ta tìm được sự bình an cho tâm hồn ta, đó là cái việc riêng. Mà đồng thời ta tìm một cái sự phát triển bền vững cho dòng họ ta, cho con cháu ta, đó là vì tương lai mai sau.
[11:44]Cái tâm linh nó hệ trọng như thế. Về bên phía nhà nước á thì làm sao định hướng lại được tâm linh để giữ nước và dựng nước. Đó. Và vấn đề này các vị phải quan tâm. Nhưng mà giữ nước, dựng nước là thế nào? Có thể đất nước ta sẽ đi qua một thời gian khó khăn sắp tới vì ảnh hưởng đến biến động kinh tế toàn cầu. Kinh tế toàn cầu bây giờ đang suy thoái cực độ, như Mỹ á mắc cái món nợ công của quốc gia 14.000 tỷ đô la, không hi vọng trả được. Tức là hết đời tổng thống này tới bao nhiêu đời tổng thống khác không hi vọng trả được. Các nước châu Âu từng nước, từng nước rơi vào sụp đổ tài chánh. Và Việt Nam ta có thể không tránh khỏi cái ảnh hưởng kinh tế toàn cầu đó.
[12:31]Sắp tới là chúng ta có thể đi qua một thời gian rất khó khăn. Có thể giá cả, vật giá sẽ lên cao, có thể ta sẽ bị lạm phát. Nhưng mà dù khó khăn nhưng chúng ta chịu đựng cùng với nhà nước vượt qua giai đoạn khó khăn này, chứ không giống như các nước Tây phương hễ mà khó khăn chút nổi loạn. Quý Phật tử đồng ý không? Ta cùng với nhà nước mình vững chắc chịu đựng mà vượt qua, tìm cách khắc phục để từng bước vượt qua, chứ dứt khoát ta không làm loạn. Mấy nước kia mà khó khăn chút xuống đường biểu tình càng lúc càng làm loạn thêm, tức là xe chạy không được, máy bay bay không được, kinh tế lại càng đình đốn.
[13:11]Còn ta khó khăn, ta cùng với nhà nước bàn bạc, ta thắt lưng ta buộc bụng, ta chịu khó, ta cần cù để cùng với nhà nước vượt qua. Đó là trách nhiệm của người dân. Và vì sao như vậy? Vì ta có cái nền tảng tâm linh dân tộc ta, chứ ta không có sống cá nhân bừa bãi, hưởng thụ và đòi hỏi. Khi đất nước mạnh thì ta cùng với đất nước hưởng thụ cái sự giàu mạnh đó, nhưng khi đất nước khó khăn thì ta cùng với cả nước mình chịu đựng những điều khó khăn để vượt qua cái khó khăn đó, giống như những khi mà ta mất nước đau khổ biết chừng nào, bao nhiêu là giặc cày xéo, xâm lược, giết hại, vậy mà ta đã cùng nhau vượt qua tất cả, giành lại được độc lập, thống nhất.
[13:53]Thì bây giờ không vì cớ gì có một chút khó khăn kinh tế mà ta dao động cả. Tức là khó khăn cũng chưa khó bằng cái mất nước nên ta cùng nhau vượt qua những giai đoạn mà sắp tới có thể ta phải đối diện. Cho nên sắp tới ví dụ ta nghe giá điện tăng cao, giá xăng tăng cao, thậm chí gạo tăng cao, đời sống sẽ rất khó khăn, và ta hiểu là cả thế giới đang đi vào quy trình, ta cũng đang đi vào, và chấp nhận cùng nhau tìm cách vượt qua, giữ đất nước cho bình yên, giữ tâm hồn ta bình yên, dặn dò con cháu ta phải yên lòng phấn đấu, không có ai được xao động hoang mang. Có đồng ý không ạ? Dạ vậy. Vì sao vậy?
[14:34]Vì ta có một cái đời sống khác là một cái đời sống tâm linh nó cao cả hơn cái vật chất tầm thường này. Hôm trước vậy là thầy có nói chuyện với các vị mà trong cái buổi tọa đàm á, các vị lão thành cách mạng đó, ta có cái hai nguồn tâm linh của dân tộc ta. Một cái nguồn tâm linh thứ nhất là từ cội nguồn rồng tiên của Cha Lạc Long Quân và Mẹ Âu Cơ. Đây là một cái cội nguồn tâm linh rất lớn, lớn mà trên thế giới không có, nhưng mà ta không khai thác, ta bỏ qua, và nhiều khi ta xem nó là huyền thoại, đùa giỡn, ai bịa đặt ra, chứ ta không khai thác, không ngờ đó là một nguồn tâm linh rất lớn cho dân tộc ta.
[15:15]Cái nguồn tâm linh thứ hai là Phật giáo. Bây giờ thầy nói vấn đề cái nguồn tâm linh thứ nhất là nguồn tâm linh của dân tộc ta là tổ tiên ta, rồng tiên á. Lúc đó thầy mới nói thế này, thầy nói là: "Cha Lạc Long Quân của ta đi tuần du về phương Nam. Khi mà Ngài đi tuần du vào trong đây gặp Mẹ Âu Cơ thì gặp ở Bắc Ninh. Bắc Ninh thì Mẹ Âu Cơ ta lúc đó không xưng là vua, mà bà ở đó được mọi người tôn xưng là nữ chúa thôi, nhưng bà không là một vua, không cai trị. Người ta xưng là nữ chúa bởi vì bà có phép mà xưng bà là bà tiên. Bà có thể tiên tri, có thể chữa bệnh và có trí tuệ nên mọi người, các bộ tộc chung quanh thuần phục. Mà bà cực đẹp.
[15:58]Ở đây, Nghệ An ta ai đẹp nhất thì giống Mẹ." Chắc có lẽ ta phải thi cuộc thi ai đẹp nhất ở đây để làm cái biểu tượng của Mẹ Âu Cơ. "Và và bà dĩ nhiên là không lấy chồng, tại không ai xứng đáng cả. Không ai xứng đáng, không có một cái nam tử hảo hán, một anh hùng nào có thể có phép thần thông như Mẹ. Cho nên bà thà ở vậy chứ không có mà lấy chồng. Nhưng bất ngờ một ngày nọ có một chàng trai từ phương Bắc đi xuống, đó là Lạc Long Quân. Một con người tuấn tú, hào kiệt, phi phàm và cũng có thần thông, mà là vua của phương Bắc đến. Thì sau khi nghe nói có nữ chúa, Người đến thăm. Hai người gặp nhau là phút đầu gặp nhau tinh tú quay cuồng,
[16:41]lòng đang giá băng bỗng ngập tràn muôn tia nắng." Không biết lúc đó họ nói nhau gì không biết, nhưng mà sau đó thì thì Cha cầu hôn Mẹ, và muốn mời Mẹ về để làm hoàng hậu cả nửa nước Trung Hoa đó, nhưng Mẹ nói: "Không". Vì thời đó Việt Nam còn ảnh hưởng mẫu hệ, lấy vợ xin vui lòng theo vợ. Thích làm vua thì về đây làm vua, chứ không có đi đâu hết. Nghĩa là ở rể, Việt Nam là ở rể chứ không không có vụ mà mà gái mà đi làm dâu, cái thời đó vậy. Cho nên bây giờ bởi vì phụ nữ Việt Nam giờ cũng còn hơi dữ dữ là vậy đó, còn hơi dữ là vậy. Thì hai người là một người là thần, một người là tiên. Khi thầy nói tới chuyện đó nhiều người, nét mặt mọi người hoài nghi, nói:
[17:24]"Làm gì có chuyện mà người xưa mà có phép thần thông. Cái chuyện thần thông có phép bay lên trời, bay đi xuống biển là chuyện đùa cho vui, chuyện thần thoại, không có thật." Thì thầy mới nói thế này: "Nè, bây giờ bây giờ hỏi, đặt vấn đề nè nha. Thời xưa không có đường, không sá, không máy bay, không xe máy, mà thậm chí là đi ngựa không có đường, không cầu, không cống, không gì hết. Vậy mà đời Trung Hoa ngày xưa đó, từ thời Hoàng Đế, Thần Nông, đời Thương, đời Chu, họ cai trị cả một nước Trung Hoa mênh mông, làm sao họ quản lý? Nếu họ không đi tới nơi làm sao họ quản lý? Trả lời đi. Nếu không có đủ năng lực quản lý, đất nước tự nhiên nó nhỏ nhỏ à.
[18:05]Tức là người ta chỉ quản lý đất nước nào mà người ta đi tới được thôi. Có đúng không ạ? Mà cái sức con người nhỏ, người ta đi tới được khu vực nhỏ thì đất nước người ta quản lý nhỏ, nên nước bé bé, bé bé. Và đó chính là hình ảnh của châu Âu. Châu Âu rất nhiều nước, mỗi nước bé bé, bé bé, vì cái tổ tiên mà dựng nên các nước châu Âu họ không có phép, họ chỉ đi bằng xe ngựa. Mà xe ngựa đi tới đâu mỏi mòn, dừng lại đó. Dừng lại đó họ dựng ở đất nước mình, nên đất nước châu Âu nước nước nào chút chút, bé bé. Cho đến khi mà bây giờ thế giới văn minh lên, cái người châu Âu nhìn qua nước Mỹ thấy nó lớn mênh
[18:36]mông, nhìn qua bên Trung Hoa thấy lớn mênh mông, qua Nga thấy lớn mênh mông, thấy châu Âu nước chút chút, họ mới hợp nhau lại thành một Cộng đồng châu Âu. Bây giờ ta có một Cộng đồng châu Âu mười mấy nước á, mà họ xóa visa luôn, nước này đi qua nước kia không cần visa nữa, vì họ muốn hợp nhất lại cho lớn để mà sánh vai được với các quốc gia lớn, chứ mỗi nước bé bé quá kinh tế sẽ yếu, quốc phòng sẽ yếu, dễ bị người ta lấn hiếp mình. Cho nên vì họ không có thần thông, mà đi bằng xe ngựa thì quản lý nước bé bé. Vậy Trung Hoa ngày xưa, một đất nước mênh mông như vậy, họ quản lý bằng cái gì? Thời đó không đường, không sá, không xe, không cộ, không gì hết. Xin thưa:
[19:11]Là vì có thần thông. Cái người Trung Hoa ngày xưa họ có phép. Người ta gọi đi mây về gió mà họ để lại nhiều cái môn học bí truyền, giống như bây giờ ta học được chút ít là đã nhảy cao lên nóc nhà, đã điểm huyệt, châm cứu, những cái phương thuật mà bây giờ khoa học không giải thích nổi luôn. Cái việc mà nhảy một cái qua nóc nhà là ngày nay bằng khoa học không giải thích được, người Trung Hoa nhảy vèo vèo, Việt Nam mình cũng nhảy vèo vèo. Vì có phương pháp người xưa để lại, mà đó là một chút thôi, chứ người xưa họ bay được luôn. Nên thời đó, đất nước Trung Hoa to bởi vì năng lực của cái... của những vị mà lãnh đạo, những vị vua chúa rất lớn, mà năng lực lớn là gì?
[19:49]Là thần thông. Cho nên khi mà truyền đến Lạc Long Quân thì xin trả lời dứt khoát rằng Lạc Long Quân là một vị thần có đầy thần thông phép lạ. Mà khi sang đây gặp Mẹ Âu Cơ mà cưới Mẹ Âu Cơ thì không thể cưới một người phụ nữ tầm thường, đúng không ạ? Một người mà một vị thần nhân như vậy, cưới một người con gái thì người con gái đó phải là phi phàm, cả trái đất này chỉ có một thôi. Mà đẻ ra bao nhiêu đây người đến ngày nay nè, đẻ ra quá chừng. Thì hai vị đó sống rất là lâu và theo cái truyền thuyết là đẻ ra gần cả trăm người con, phải không? Và đẻ dần, đẻ dần cho tới ta ngày hôm nay. Thì đó là một cái cội nguồn tâm linh rất lớn của dân tộc ta mà ta không khai thác.
[20:31]Thì thầy mới nói là chúng tôi rất là buồn khi vào cái Đền Hùng, khi vào cái khu bảo tàng Đền Hùng thấy tạc bức tượng của các vị Vua Hùng Vương, Mẹ Âu Cơ là mặc váy, mặc khố. Mặc khố là giống như cái người bộ tộc sơ khai không văn minh. Chúng tôi nói mình đánh giá thấp tổ tiên mình. Xin thưa Lạc Long Quân và Mẹ Âu Cơ là hai con người có trí tuệ, có thần thông và cực kỳ văn minh, quần áo y phục các vị cực kỳ đẹp, chứ không phải là bộ tộc sơ khai không biết gì mà chỉ đóng khố. Cho nên cái người mà tạc những bức tượng đó không hiểu sâu về cội nguồn dân tộc và làm cho ta mất đi cái tự hào dân tộc ta.
[21:09]Và đó là cái mảng cội nguồn rất lớn mà trên thế giới không có nơi nào có, nhưng mà ta không khai thác, không biến thành một cái nguồn tâm linh lớn được. Bây giờ khi dân ta hướng về tổ tiên, ta hay xây đền này, đền kia bên cạnh chùa. Như ở làng nào ta cũng có một cái đình, có một cái chùa, một cái đình, cái chùa, là sao vậy? Rõ ràng ta có hai nguồn tâm linh. Cái đình là tượng trưng cho lòng tưởng nhớ tổ tiên, những vị anh linh liệt sĩ và xin thưa đó là cội nguồn Rồng Tiên. Nhưng chỉ vì cội nguồn Rồng Tiên ta không ai nhắc tới nên trong đình không có chịu thờ Lạc Long Quân, Mẹ Âu Cơ và Vua Hùng.
[21:44]Ta thường trong đình ta chỉ thờ cái vị Thành hoàng, thờ các vị anh hùng, thậm chí bây giờ thờ những cái ông thần không có nguồn gốc, trở thành mê tín luôn. Tức là ông thần đó không biết ai đặt ra nữa, đặt ra rồi cứ dựng lên thờ, rồi bắt người dân lạy xì sụp và cầu phước, cầu lộc đủ thứ hết trơn, đó là sai, bắt đầu cái tâm linh đó đi vào mê tín. Còn ở đây ta tâm linh mà không mê tín là gì? Ta thờ vị đó có nguồn gốc rõ ràng. Thứ nhất là thờ Cha Lạc Long Quân, Mẹ Âu Cơ, các vị Vua Hùng, các vị anh hùng liệt sĩ của ta, thì những vị đó có nguồn gốc và khi ta lễ lạy những vị đó ta tăng được cái lòng yêu nước lên.
[22:20]Và chính cái đạo đức đó vì khi ta được tổ tiên ta phù hộ khiến cho đời sống của ta được ấm no, được hạnh phúc, được khỏe mạnh thì cái đó không phải mê tín. Còn ta thờ một ông thần cứ đặt ra đại ở đâu á, rồi cứ cúng xì xà xì sụp, thậm chí là nhập đồng, nhập cốt, cầu xin đủ thứ chuyện thì xin thưa tâm linh nó bị lệch lạc, mê tín. Nên sắp tới, có lẽ ta phải đề nghị ở trên Bộ Văn hóa phải có cái chủ trương lại, chỉnh đốn lại việc thờ cúng ở các đền, các đình. Đền, các đình là nếu thờ phải thờ suốt từ cội nguồn dân tộc, cái đình nào cũng phải thờ từ Lạc Long Quân, Mẹ Âu Cơ, các vị Vua Hùng rồi mới tới cái thần địa phương là
[22:59]các vị Thành hoàng, rồi các anh hùng dân tộc liên quan ở địa phương đó. Nhưng mà cái đình phải là cội nguồn dân tộc, đó là một cánh tâm linh của ta. Còn cái cánh tâm linh thứ hai là cái chùa là Phật giáo. Là Phật giáo không phải từ Việt Nam nhưng đến từ Ấn Độ, nhưng bây giờ trở thành của thế giới. Và tại sao ta chọn Phật giáo là cái tâm linh của dân tộc? Bởi vì: Thứ nhất, là Phật giáo đã đến với nước ta từ rất lâu, đã đồng hành với dân tộc, cùng với dân tộc trải qua bao nhiêu thăng trầm và đã đóng góp vào cái văn minh, văn hóa dân tộc ta rất là lớn. Thậm chí có những triều đại mà với cái lòng sùng mộ đạo Phật lớn lao,
[23:40]các vị vua đó đã là những vị anh quân, những vị vua rất sáng suốt, tạo nên những vị tôi hiền, những vị quan hết sức là liêm khiết, đạo đức và xây dựng, giữ gìn đất nước ta đi qua những giai đoạn văn minh rực rỡ. Vì lý do đó, ta yêu quý đạo Phật. Thậm chí trong những cuộc kháng chiến gần đây nhất để mà giành được độc lập, hòa bình, thống nhất của đất nước ta thì những mái chùa thực sự là đã là cơ sở, đã có sự đóng góp rất lớn trong cuộc kháng chiến. Cho nên đạo Phật nói về tình tự dân tộc là sự đồng hành với dân tộc. Thứ hai, những đạo lý của đạo Phật trở thành cái đạo lý phổ quát của nhân loại và của vũ trụ.
[24:25]Khi khoa học mỗi ngày một tiến bộ thì có một số tôn giáo bị nghi ngờ, bị hoài nghi, bị xét lại vì những cái giáo lý của các tôn giáo đó không hợp với khoa học. Nhưng khoa học cứ càng tiến bộ chừng nào thì đạo Phật lại càng sáng giá chừng nấy, vì đạo Phật không bao giờ lạc hậu và vẫn luôn luôn là cao cả, vượt lên trên. Nên khi mà người ta xem nhà bác học Einstein là nhà bác học vĩ đại nhất của nhân loại trong mọi thời đại thì người ta vẫn dẫn chứng một cái lời của ông, ông nói rằng: "Nếu phải chọn một tôn giáo để theo, tôi chọn đạo Phật. Mà nếu sau này có một tôn giáo mà hài hòa được giữa khoa học và tâm linh thì đó cũng chỉ là đạo Phật".
[25:16]Đó, những lời tuyên bố của ông là chấn động cả thế giới luôn. Và vì sao vậy? Vì giáo lý của đạo Phật là giáo lý không phải của một vùng đất, một cá nhân nữa mà của thế giới, sau này có thể là của cả vũ trụ. Và vì thế, khi ta chọn đạo Phật để làm cái tâm linh cho dân tộc ta, ta không sợ cái tâm linh này bị lạc hậu với thời đại. Và ta tin chắc rằng có cái tâm linh đạo Phật ta hòa nhập được với với nhân loại, với thế giới và với vũ trụ. Nên đó là đôi cánh tâm linh của ta: một là cội nguồn Rồng Tiên của dân tộc ta, một cội nguồn cực kỳ đẹp đẽ, là thần thánh và cao quý; thứ hai, một cái cội nguồn tâm linh thứ hai là đạo Phật,
[26:04]là một cái đạo chân chính, cao siêu, phổ quát và tiến bộ. Nên vì vậy, khi đất nước ta đã chọn được hai cái nguồn tâm linh này rồi thì ta không sợ ta sai về con đường tâm linh, mà hai cái nguồn tâm linh này cùng với các yếu tố khác về kinh tế, về chính trị, về trí thông minh, về khoa học kỹ thuật, ta sẽ xây dựng đất nước mình vượt lên. Đó là sự xác định của ta, là hy vọng của ta trong thời đại sắp tới như vậy. Thì trên cái quan điểm đó, Nhà nước trung ương ta rất quan tâm tới việc xây dựng đạo Phật, phải làm sao đạo Phật tốt lên, mạnh lên, vững chắc lên, đi đúng hướng, không có bị những cái mê tín xen vào.
[26:49]Sợ nhất là gì? Sợ nhất là người ta lấy danh nghĩa đạo Phật nhưng mà lén đưa vào đó những yếu tố tà, mê tín. Và ở đây thầy cũng nhắc quý Phật tử sẵn trong ngày đầu năm, ta là đệ tử Phật thì phải nhớ đi theo một đạo Phật chân chính, đừng có để bị những yếu tố tà hoặc thậm chí có những người mang hình thức là một thầy tu Phật giáo nhưng mà họ cũng đã đưa những yếu tố tà vào trong đạo Phật, vì vậy ta phải hết sức là tỉnh táo, không bao giờ được vội tin, không bao giờ được vội tin dù cho ai nói hay, nói giỏi phải luôn luôn xét tới, xét lui rất nhiều khía cạnh. Thầy không tiện nói ra từng chi tiết, nhưng quý Phật tử lúc nào cũng phải xin Phật là:
[27:34]"Xin gia hộ cho con để con luôn luôn gặp thầy tốt, bạn hiền, đừng để con bị lôi cuốn bởi thầy tà, bạn xấu, lúc nào xin cho con được theo một đạo Phật chân chính", nhớ như vậy, mỗi ngày cầu nguyện như vậy thì ta sẽ không rơi vào đường tà. Nhà nước thì muốn xây dựng một đạo Phật chân chính, còn ta cứ thầm thầm ở dưới mình đi theo mấy con đường đạo Phật tà thì rất là sai lầm, rất là uổng phí. Và trong cái việc mà xây dựng đạo Phật như vậy, thì nhìn lại quê hương Nghệ An ta thật sự là đáng buồn. Hôm trước thầy có nói chuyện với các bác, nhất là bác Nguyễn Đình Hương, thì mới nói rằng là: Nghệ An ta thật sự có nhiều điều về công tác tôn giáo cần phải chấn chỉnh.
[28:24]Vì nơi một quê hương cách mạng cứ mỗi cây số một con đường có một danh nhân. Đi cả chiều dài đất nước này không có nơi nào mà danh nhân nhiều như là Nghệ An ta cả. Nơi quê hương mà xuất phát của cách mạng, quê hương của Bác Hồ. Nhưng mà về tình hình tôn giáo thì mất cân đối nghiêm trọng. Nhà thờ ba trăm mấy chục ngôi nhà thờ, có toà giám mục, có cả chủng viện. Có cả chủng viện đó. Đạo Phật dường như trắng không có gì cả. Một vài ngôi chùa lẻ tẻ nhỏ và như chùa ta, niềm ước mơ của Phật tử nhân dân để được phục dựng, đến giờ này vẫn chưa xong thủ tục, chưa xây dựng được. Gạch thì để đống phía sau, tiền mọi người vẫn còn bỏ túi chưa đóng góp được. À!
[29:10]Và các chùa các nơi như vậy nên tình hình tôn giáo ta bị mất cân đối nghiêm trọng. Và nơi một quê hương cách mạng này đạo Phật tâm linh đồng hành với dân tộc không có thì phải nói đi tới là nguy hiểm phải không ạ? Nguy hiểm luôn về an ninh chính trị nữa, chứ không phải chỉ gọi là mất cân đối tôn giáo mà phải nói thẳng là nguy hiểm về an ninh chính trị. Tại sao? Trung ương phải xét lại điều này và phải có sự chấn chỉnh kịp thời. Cái chữ kịp thời này có nghĩa là gấp rút gấp rút. Nhưng mà trong cái gấp rút này ta không vội vàng để rồi hư việc. À đến lúc nào đó sẽ có nhiều tu sĩ Phật giáo về đây để mà xây dựng.
[29:50]Có nhiều ngôi chùa Nghệ An này phải được xây dựng nhanh chóng. Cái hệ thống Giáo hội phải được củng cố vững chắc và Phật tử phải được phát triển số lượng nhanh hơn, nhanh hơn nhiều. Và ta có chùa khắp nơi để nơi nào làng nào ta đi qua cũng có những ngôi chùa mà ta đến đó lễ bái, tu hành. Thầy dùng cái chữ tu hành, tức là đến chùa không phải chỉ lạy mấy cái lạy rồi đi ra mà đến chùa ở nơi đó có cái nhà để ta ngồi đó ta tu nữa. Ta lễ bái Phật là nơi chính điện, bên cạnh đó ta có những cái thiền đường ừ qua đó ta ngồi ta tĩnh tâm. À ta có một cái sân rộng để ta tập luyện khí công dưỡng sinh, ta có cái thư viện để vào ta đọc sách, ta nghe những cái đĩa băng hình.
[30:35]Rồi có một cái nơi để ta bàn với nhau những việc làm từ thiện xã hội. Nên là một cái ngôi chùa nó phải như vậy, chứ không phải chỉ có một cái chính điện vào cái lạy xì xà xụp thắp nhang mịt mờ khói rồi đi về mất tiêu, không phải nữa. Mà chùa phải là nơi một cái tổ ấm ta đến đó ta ở được lâu, ta ở từ sáng đến chiều. Nhà vệ sinh có đầy đủ, không biết đây mình có nhà vệ sinh chưa kìa? Mấy năm rồi chưa ai xây hả? Chưa có tiền thầy. Chưa có tiền xây hả? Thật ra trước khi làm điều gì ta phải xây nhà vệ sinh trước. Chắc a các anh xã ừm cho phép các Phật tử mình để xây đỡ cái nhà vệ sinh vậy, một dãy nhà vậy vài cái nhà vệ sinh trước. Tú à!
[31:19]Nghiêm Giác, Thanh Thạnh đâu rồi? Tú à! Thôi triển khai nói bàn với các anh địa phương nó xây liền cái nhà vệ sinh trước đi. Làm gì làm nhà vệ sinh trước, không có đó là chết liền á. Không có là chết. Nha! Nhớ triển khai xây nhà vệ sinh trước ở đây. Chi phí rồi nói với thầy nha. Nói bàn với các anh xã tìm cái địa điểm chút xíu ta xây tạm xây tạm. Xem cái ta xem hướng phong thuỷ chút xíu, ta bàn chút xíu về phong thuỷ để đặt cái nhà vệ sinh ở đâu á cho nó đúng hướng đừng có rối rắm. Rồi người ta xây một số nhà vệ sinh. Đi tới luôn, để Phật tử đến đây đến chùa ở thì mình yên tâm ở lâu. À thậm chí mình ăn cơm chùa không sao cả,
[31:59]nên là cứ mình có gạo thì đem đến góp cho chùa, không có gạo thì cứ đến đó ăn không chẳng sao, bởi vì chùa là nhà mà, chùa là tổ ấm. Rồi sau này vậy khi mà cái chùa Viên Quang ta xây xong vậy thì đây cũng là tổ ấm của ta, nên bây giờ ta đang ngồi trên cái tổ ấm tương lai của mình. Về đây là là về nhà mình thì hôm nào đó khi chùa được xây xong thì khi nào rảnh rỗi ta cứ tới lui ở đây, ở lại đây tu tập, từ sáng tới chiều đi về chẳng sao rồi ở luôn vài ngày cũng không sao. Rồi thậm chí các anh như anh Cung, anh Hùng mà thích ở luôn tu càng tốt luôn, không sao hết.
[32:36]Mà cán bộ mà đi tu là dân cưng vô cùng, phải không ạ? Dân cưng vô cùng. Thật sự là khi mà Phật giáo ta phát triển, ta phải cần rất nhiều tu sĩ. Mà tu sĩ ở các tỉnh tới thì cũng tốt nhưng mà ta cũng rất cần những tu sĩ từ địa phương ta, người địa phương ta xuất gia đi làm tăng, làm ni để ta tu hành rồi giáo hoá độ người địa phương mình rất là hay. Vậy ở đây bao nhiêu người ngồi ở đây ai sẽ phát tâm sẽ xuất gia làm tu sĩ để góp phần phát triển Phật giáo cho địa phương Nghệ An ta thì xin giơ tay lên đăng ký, anh Cung anh Hùng ghi tên liền.
[33:14]Một người, một anh công an ở bên huyện Hà Tĩnh ở bên tỉnh Hà Tĩnh anh giơ tay. Anh là thanh tra công an mà anh giơ tay anh đòi xuất gia qua Nghệ An tu. Ghê chưa? Mời anh đứng lên! Mời anh đứng lên. Anh là Chánh Thanh tra của Công an tỉnh Hà Tĩnh, anh về đây. Chắc mời anh lên trên này ngồi với các anh địa phương ta cho vui. Anh Quang hả, anh Quang? À mời anh anh lên đây đây ngồi với các anh ở địa phương cho vui, cán bộ ngồi với nhau cho vui. Lên đây đi! Lên đây đi! Và anh xung phong xuất gia để làm tu sĩ tỉnh Nghệ An. Còn các anh ở Nam Đàn thì chừng nào giơ tay nha. Trong danh sách đăng ký mà xin xuất gia làm tu sĩ để phát triển
[33:47]Phật giáo cho tỉnh Nghệ An ta thì các anh phải đi đầu á nha. Phải đi đầu. Thêm bà già, thôi già từ từ giơ tay, thầy cần người trẻ giơ tay trước.
[33:58]Thầy cũng xin trân trọng giới thiệu anh là Hồ Sĩ Quang, Chánh Thanh tra của Công an tỉnh Hà Tĩnh. Anh qua đây anh dự lễ này và hồi nãy anh đã phát tâm giơ tay nếu cho là anh đi tu luôn. Phật tử ta hoan nghênh anh. Mà thầy cũng báo anh tin buồn, anh giơ tay là Phật chứng mà ai nuốt lời là mang tội. Giơ tay rồi không nuốt lời được, nuốt lời mang tội.
[34:27]Có ai giơ tay nữa không?
[34:31]Thôi thầy ưu tiên người trẻ, già quá giơ tay từ từ tính sau. Ưu tiên người trẻ.
[34:38]Thôi thôi thôi nói thôi thế này. Thôi nói nói đùa thôi thế này, thật sự á là không phải dễ đi tu. Phải không? Không dễ đi tu chút nào hết. Ví dụ như thầy nói như thầy, bản thân thầy thôi, hồi nhỏ là thầy học rất là giỏi. Vì sao thầy học rất là giỏi, đố ai biết? Thầy hơi khoe đó nhưng mà thật sự hồi nhỏ thầy học giỏi lắm. Vì sao đố ai biết? Vì thầy là người Nghệ An, gốc người Nghệ An.
[35:11]Vì thầy là gốc người Nghệ An nên thầy học giỏi thôi chứ không gì đặc biệt. Buồn cười hôm có lần thầy cũng về thăm Nghệ An đâu mấy năm trước thì anh Trạc anh Trạc lúc đó còn là Chủ tịch tỉnh, anh mới mời đến Ủy ban thăm viếng làm việc. Thì hôm đó ảnh cũng báo cáo, nói: "Trong nước thi đại học vừa qua là có 12 thủ khoa nhưng mà riêng Nghệ An lấy hết 8 thủ khoa trong cả nước". Sợ chưa? Tức là người Nghệ An thông minh như vậy, giỏi như vậy. Và vì vậy, hồi nhỏ khi thầy học giỏi là thầy tưởng thầy hay lắm. Bây giờ mới biết té ra người Nghệ An là phải giỏi, người Nghệ An không giỏi không được. Thì khi mà thầy học giỏi là thầy mơ mộng. Thầy không có nghĩ tới chuyện đi tu đâu,
[35:53]tại lúc đó chưa biết đạo Phật á, không nghĩ tới chuyện đi tu mà mơ mộng lớn lên chắc mình làm nhà bác học nha, mình chế này chế kia để cho Việt Nam mình được nổi tiếng với thế giới, chỉ mơ ước vậy thôi. Rồi lớn lên chút thôi chắc mình làm bác học không nổi làm cái khác nó nhỏ nhỏ hơn. Cứ vậy. Nhưng mà đến khi gặp đạo Phật mà hiểu sâu giáo lý đạo Phật rồi tinh tấn tu hành theo giáo lý đạo Phật, bắt đầu mới thấy rằng thật sự mình chỉ đi làm tu sĩ là thích hợp thôi. Mới đem được đạo đức cho con người mới thích hợp, còn làm bác học, thất học gì cũng thua hết, làm cán bộ gì cũng không thích hợp. Kìa có người thích hợp nhưng thầy không thích hợp.
[36:32]Mình chỉ thích hợp làm một người thầy mà người thầy dạy về đạo đức thôi. Và do đó thì quyết định đi tu. Thì việc mà thay đổi cái ước mơ, thay đổi cái suy nghĩ của mình là một quá trình rất là lớn là do hiểu rất nhiều về giáo lý đạo Phật và hằng ngày phải ăn chay trường, phải ngồi thiền. Rồi mới thấm rồi mới quyết định thay đổi cả cuộc đời mình. Nên hôm nay khi mà bất ngờ mà thầy hỏi mọi người ai sẽ phát tâm giơ tay lên để làm tu sĩ Phật giáo mà phát triển cái Phật giáo tỉnh Nghệ An này thì rất ít người giơ tay vì bất ngờ quá, phải không? Bất ngờ quá. Nhưng nếu 3 năm sau thầy hỏi lại câu này thì coi chừng hơn phân nửa giơ tay.
[37:12]Mà sẽ có rất nhiều người trẻ giơ tay. Nào hôm nay là chỉ có mình anh Hồ Sĩ Quang nên thầy biểu dương anh, thầy khen anh hết lời, lát có gì cưng anh nhất trên đời luôn. Có cái gì. Thầy không biết anh đã hiểu đạo như thế nào, tu hay như thế nào nhưng mà dám giơ tay, khi hỏi bất ngờ anh giơ tay lên là thiện căn rất là lớn, trong lòng thiện căn rất là lớn. Nhưng mà nếu 3 năm sau thầy hỏi câu này, 3 năm sau thầy hỏi câu này thì có thể là hơn phân nửa giơ tay là vì sao vậy? Bởi vì lúc đó Phật tử ta hiểu đạo rất là sâu mà trong 3 năm mình đã tu hành được rất là nhiều, tự nhiên mình cảm thấy rằng việc mình xuất gia
[37:51]để góp phần mà phát triển Phật giáo ở Nghệ An ta là một bổn phận thiêng liêng. Tới lúc phải làm là mạnh dạn xuất gia đi tu. Mà trong đó cái quá trình mà thầy nói là gì? Là sự tu hành là tu tập. Hiện nay ta đã tu chưa? Có tu hành chưa? Cũng có rồi nhưng mà ít, phải không? Ta có một đạo tràng gọi là đạo tràng Phật An. Nơi đạo tràng Phật An này ta có một cái tổ là tổ ở Viên Quang là do anh anh Hạnh là Nghiêm Giác làm tổ trưởng. Hay là tổ trưởng ở đây cũng là chúng phó của đạo tràng Phật An ở tỉnh ta. Thì tại sao ta có cái đạo tràng? Sẵn hôm nay thầy cũng nói để cho các anh cán bộ ta được nghe hiểu luôn.
[38:34]Cái đạo tràng là cái từ ở trong đạo Phật mà cái người ngoài ta gọi là một tổ, một nhóm, một cộng đồng, một tập hợp như vậy. Mà tại sao ta phải lập các đạo tràng như vậy? Là bởi vì nếu mà ta tu một mình á, ta lười biếng, ta dãi đãi. Ở nhà mình có bữa lạy Phật bữa không, bữa tụng kinh bữa không, bữa ngồi thiền bữa không, thậm chí ngày rằm ăn chay mà ra ngoài kia ai rủ cái món đặc sản ngon quá cái hẹn với Phật: "Thôi bữa nay con trở đũa, mai con ăn bù." Mai con ăn bù. Nghĩa là mình mà không có huynh đệ nhắc nhở bên cạnh, mình tu một mình mình là mình cứ vậy là dao động, khi nóng khi lạnh, bữa có bữa không, mình không tinh tấn.
[39:10]Mà không tinh tấn thì đạo lực không tiến bộ được, không có công đức, phải không? Rồi giận quá cái mình chửi bậy, mình nói bậy, vân vân, tức là ta dễ làm điều sai khi ta tu một mình. Nhưng mà nếu ta có cái đạo tràng, cứ mỗi tuần ta gặp nhau ta tu một lần thì ví dụ như chủ nhật sắp tới là mình gặp huynh đệ để tu nè, lên chùa mình tu. Hôm nay thứ Năm có người rủ mình đi gây lộn, rủ gây lộn, mình nói: "Trời, bữa nay mà gây tới chủ nhật mà gặp huynh đệ nó mắc cỡ." Cái thôi, từ chối thôi: "Thôi nhịn đi đừng có nóng giận, cuộc đời này nó vô thường, ta làm điều phước chứ đừng làm điều tội." Cái mình quay lại
[39:47]mình giảng cho cái người kia nghe, cái người mà rủ đi làm bậy á cái mình giảng ngược lại người ta, để chi? Để mình mang cái công đó, mình mang cái công đức đó mình đến mình báo cáo với huynh đệ mình ở ngày chủ nhật. Chứ còn nếu mà ngày chủ nhật không gặp đạo tràng, thứ Năm người ta rủ đi gây lộn dám đi theo lắm, coi coi như thế nào, phải không? Hoặc là bữa đó có bữa nhậu ngon, rượu chè đồ be bét, mình cũng dám ngả lòng lắm, nhưng vì chủ nhật phải học gặp huynh đệ tu hành rồi, cái thôi mình không dám. Nên ta thật sự là khi có một cộng đồng tu tập như vậy để giữ gìn lẫn nhau, xốc tấn lẫn nhau, ta thêm được sức mạnh tu hành.
[40:23]Và như vậy, cái công đức mình được phát triển bền vững, nên có đạo tràng ta tinh tấn hơn vì nhắc nhở nhắc nhở được nhau. Do đó, cái người mà đứng vào trong đạo tràng, tập hợp thành đạo tràng là công đức rất là lớn, vì mình tạo thành một môi trường để cho huynh đệ mình về về tu tập. Còn nếu không có đạo tràng, mỗi người tự tu thì ai cũng dở, ai cũng kém. Còn nếu ta bước chân vào đạo tràng, ta đứng trong đạo tràng, ta tạo thành một cái đạo tràng cho mọi người về tu, công đức ta rất là lớn, phước ta rất là lớn. Cho nên ai mà đứng ngoài đạo tràng công đức không có, mà ở trong đạo tràng công đức sẽ được nhiều hơn vì ta tạo
[41:05]thành môi trường để cho huynh đệ được tinh tấn tu tập. Và như vậy, cái người mà điều hành đạo tràng gồm có chúng trưởng, chúng phó, tổ trưởng, tổ phó, giữ một cái đạo tràng vô hình như vậy vất vả cực khổ vô cùng. Giữ cho huynh đệ mình có cái đạo tràng tu tập cái công đức rất là cực. Nên huynh đệ mình phải yêu thương cái người mà điều hành đó. Cái người chúng trưởng, chúng phó, tổ trưởng, tổ phó họ vất vả lắm, ta phải yêu thương, ta ủng hộ để họ làm việc đạo cho tốt, chứ đừng có ghét, đừng công kích, đừng nói sau lưng, nha. Phải yêu thương những người huynh đệ. Ở đây thầy cũng xin giới thiệu có cô Tú là pháp danh là Đoan
[41:42]Tuệ là chúng trưởng đạo tràng Phật An ở Nghệ An ta. Tú đâu rồi? Thầy mời Tú vào chứ. Thầy giới thiệu Minh Thường, các vị ban điều hành điều hành vào đây hết thầy nói chuyện. Nghiêm Bảo vào đây, cô Tường Phổ vào đây thầy giới thiệu chút xíu về cái mô hình đạo tràng tới chút xíu. Thầy giới thiệu sơ qua để mọi người hiểu, sẵn cái dịp để thầy giới thiệu luôn, cũng giới thiệu cho các anh lãnh đạo địa phương biết luôn. Thì cô là pháp danh là Đoan Tuệ, tên bên ngoài hay gọi là Tú, Thanh Tú, thì cô là chúng trưởng đạo tràng Phật An, đó. Hiện nay là như vậy. Sư cô Tường Phổ là một tu sĩ chùa Phật Quang,
[42:17]nhưng mà cô cô quản lý tổng đạo tràng cả nước luôn. Tại cả nước ta có rất nhiều đạo tràng tỉnh này tỉnh kia thì cô Tường Phổ là quản lý hết thay cho thầy quản lý hết. Đây là chúng trưởng đạo tràng Phật An. Anh Nghiêm Giác, anh Hạnh á, anh là chúng phó đạo tràng Phật An mà cũng là tổ trưởng ở nơi cái Viên Quang này. Cô Minh Thường cũng là chúng phó phụ trách ở cái tổ ở Vinh. Chị Nguyệt là thư ký. Anh Hảo là Nghiêm Trí Đức, anh đứng lên anh chào đi, chào Phật tử. Cũng là trước đây là chúng phó, bây giờ là cố vấn. Có anh Nghiêm Bảo là tổng thư ký của tổng đạo tràng, cũng là hội trưởng Hội Từ thiện của chùa Phật Quang ta.
[42:54]Thì cái mô hình ta vậy, do vì nhiều người ở khắp nơi trên cả nước tu theo giáo lý Phật Quang nên đã tập hợp lại thành từng đạo tràng nơi tỉnh này tỉnh kia, nên ta thành lập được nhiều đạo tràng. Và mỗi đạo tràng đều có chúng trưởng, chúng phó, tổ trưởng, tổ phó. Còn tổng đạo tràng của cả nước thì Sư cô Tường Phổ với anh Nghiêm Bảo rồi đó để quản lý phụ cho thầy, như vậy. Đó là cái mô hình, và những người mà điều hành những cái đạo tràng như vậy rất là cực khổ. Vì thực sự những đạo tràng là vô hình. Ví dụ trụ trì một ngôi chùa chứ mà dễ, tại vì trụ trì ngôi chùa có cái chùa rõ ràng, có đệ tử rõ ràng, còn đạo tràng là vô hình,
[43:29]cho nên việc điều hành đạo tràng rất là cực. Mà ta giữ được cái đạo tràng để cho huynh đệ tới lui, tập hợp nhau, gặp nhau để tu tập là cái phước rất là lớn. Cho nên lần nữa thầy tán thán: Thứ nhất, là người tham gia đạo tràng để tạo điều kiện cho huynh đệ mình cùng nhau tu tập. Cái thứ hai, thầy tán thán là những người điều hành đạo tràng mà giúp được cho đạo tràng tồn tại, phát triển. Xin một tràng pháo tay. Rồi xin mọi người trở về chỗ ngồi nha. Đây thầy cũng xin trân trọng giới thiệu với các anh lãnh đạo nên biết sơ sơ như vậy, tình hình như vậy. Và trong cái việc mà tu hành ở đạo tràng á, để đánh giá một cái người mà tu tiến hay không á nhìn một cái điểm này là biết nè:
[44:14]Nhìn là có thương nhau chưa? Có cái đạo tình đã xuất hiện chưa? Khi mà ta thương yêu ai thì ta xa người đó ta ta làm sao ạ? Nhớ, ta gặp người đó ta mừng. Thì đó là dấu hiệu ta yêu thương, ta yêu thương nhau. Có phải đúng không anh Cung, anh Hùng ạ? Đúng ạ. Ta yêu thương ai thì ta gặp người đó ta mừng, ta xa người đó ta nhớ. Không biết hôm giờ có ai nhớ thầy không ta?
[44:46]Thì huynh đệ nhau cũng vậy. Khi mình tu mà không tiến bộ á, cái đạo tình nó không xuất hiện, mỗi khi mình gặp nhau mặt mình ngơ ngơ à. À, biết o nớ ở tổ nớ, o kia ở tổ kia, chớ mà không không thương, lòng mình lạnh như băng giá. Lâu lâu gặp nhau ở chùa thì gặp, không gặp thì thôi. Nhưng mà khi ta tu hành tiến bộ, ta hiểu sâu lời Phật dạy, những lúc ta lạy Phật lòng đầy tôn kính, khi ta ngồi thiền tâm mình nhiếp trong an tĩnh, bỗng nhiên cái tình yêu thương huynh đệ xuất hiện. Khi ta gặp cái o nớ, không còn là o nớ ở tổ nớ nữa, mà sự thật là đó là người huynh đệ thân thương của mình, tự nhiên mình thấy thương.
[45:25]Mà một tuần mà không gặp nhau ở đạo tràng, mình thấy thiếu một cái gì chịu không nổi. Hôm nay ai đã tu đến cái mức độ mà không đi sinh hoạt đạo tràng thì thiếu thốn chịu không nổi chưa? Hai người. Có không? Nha. Tu làm răng mà nó được như rứa, nghĩa là không đến gặp đạo tràng thì thấy nhớ huynh đệ chịu không nổi là cái đạo tình đã xuất hiện. Mà cái đạo tình xuất hiện bởi vì ta đã thực hành được lời Phật dạy thấm, tức là lời Phật dạy đã đem lại cho ta hạnh phúc, an lạc, đã đem vào đời sống của ta, gia đình ta sự ấm êm, sự hạnh phúc, đã đem vào cuộc đời ta được nhiều công đức, khiến cho ta cống hiến được nhiều hơn cho cuộc đời.
[46:09]Là dù ta là một người dân ở xã, một nông dân ở xã bình thường, nhưng ta đã đắp lại một con đường hư, giúp cho cái người láng giềng khi họ qua khó khăn. Nếu ta là một người cán bộ thì ta phục vụ nhân dân tốt hơn ngày xưa. Tức là công đức mà ta làm cho đời nhiều hơn, gia đình ta ấm êm hơn, bản thân ta bình an hơn. Thì những điều lợi ích do đạo lý của Phật đem đến như vậy mới làm cho ta xuất hiện một cái gọi là đạo lực, đạo tâm, đạo hạnh. Mà khi có những điều đó thì đạo tình xuất hiện theo. Khi đạo tình xuất hiện rồi thì những huynh đệ mà người dưng nước lã với nhau như thế này bỗng trở thành ruột thịt.
[46:50]Xa nhau thì nhớ mà gặp nhau thì mừng. Mà không đi sinh hoạt đạo tràng, bữa đó có việc gì không đi sinh hoạt đạo tràng thì chịu không nổi. Báo cho cái người tổ trưởng là: "Hôm nay em không đi sinh hoạt được vì vì mắc việc thế này thế kia, nhưng mà lòng rất tiếc, rất thương rất nhớ huynh đệ." Tu làm sao đến mức độ như vậy là mình tu đã khá rồi. Ở đây mình đã thấy nhớ huynh đệ chưa? Hay gặp nhau kênh kênh? Đừng có gặp nhau làm ngơ nha. Đừng gặp nhau làm ngơ. Mà hễ gặp nhau là là vui mừng. Đó là dấu hiệu ta đã tu hành tiến bộ. Thật ra đó, quá trình tu hành là làm cái gì? Tu là cái gì? Khi ta đến với đạo Phật ta phải hiểu là tu là làm cái gì?
[47:38]Bây giờ có ai hỏi ta: "À thế quý vị đi chùa tu, tu là cái gì?" thì ta phải có câu trả lời. Tu, dĩ nhiên cái nghĩa nó lớn lắm. Cái nghĩa mà theo chữ Nho, chữ tu nghĩa là sửa. Cho nên ta mới có đại tu ô tô, trung tu ô tô đó, là sửa hầu hết toàn bộ hết xe ô tô đó lại. Tu nghĩa là sửa. Nhưng mà cái chữ tu ở trong đạo thì nó lớn hơn rất là nhiều. Và nếu ai hỏi ta mà ta cái câu là: "À thế là anh đi chùa, anh tu, tu nghĩa là gì?" thì muốn trả lời câu này ta phải nhìn mặt cái người đó. Nhìn mặt cái người đó coi có trí tuệ hay người đó khờ khờ, quê quê. Bởi hai câu trả lời nó sẽ khác nhau. À nếu ta nhìn mặt cái người đó mà khờ khờ,
[48:25]quê quê, ít hiểu biết thì ta trả lời theo cái kiểu thấp thấp, để cho người đó dễ hiểu, ta trả lời như thế này. Ta thấy cái người đó là khờ khờ, quê quê mà hay sân si, hay ích kỷ, thì ta trả lời, nói là trả lời cho mình, sự thật là mình sửa lưng người ta. À nói: "Tôi đến chùa tôi tu là tôi sửa tâm hồn mình. Tôi sửa tâm hồn mình sao cho đừng ích kỷ, đừng gây gổ với hàng xóm. Tôi biết giúp người nhiều hơn, không có ngồi đó nói xấu người ta nữa. Mà biết hoan hỷ, biết tha thứ lỗi lầm của người." Thế mình nói đúng mấy cái bệnh của mấy cái ông đang hỏi mình, chứ mình không trả lời về phần mình. Mình tu sao ổng không cần biết.
[49:03]Tại việc tu sâu xa, cái việc mà ngồi thiền như thế nào, lễ bái thế nào, ông đó không hiểu nổi. Nhưng mà trong bụng ông này đang sân si, đang ích kỷ, đang hơn thua, hay nói bậy, nói xấu, chê bai, chia rẽ. Thế mình nói đúng ngay cái bệnh của ông đó. Nói: "Tôi tu là tôi không có chê bai người này người kia. Tôi không ích kỷ, tôi sống vì người." Toàn mình nói bệnh ổng không cái ổng nhột. Ổng nhột. Ổng nghe cái ổng bị mắc cỡ. Và sau đó mình mới nói: "Anh hãy đến chùa với tôi. Khi ta tu như thế, ta sửa được những cái tâm xấu như thế là mình tâm mình tốt lên từng ngày, gia đình mình sẽ hạnh phúc. Anh có thấy không?
[49:38]Mỗi khi về nhà anh mắng vợ, anh chửi con, gia đình anh bất an. Còn bây giờ anh về nhà, vợ anh nấu miếng cơm, anh khen. Có khi cũng chưa ngon lắm nhưng anh cũng khen, tại anh biết là lúc mà vợ nấu á, cực lắm chứ không phải không. Anh đi làm đồng anh cũng cực, nhưng vợ nấu cơm cho anh ăn cũng chẳng có phải là sướng ích gì. Mà nấu lúc nào cũng mong cho con mình, chồng mình ăn cho ngon, mà về chẳng nghe chồng mình khen tiếng nào, buồn không? Đúng không ạ? Buồn không? Hôm nay là thầy phải nói thầy nói thay lời trái tim của mấy vị muốn nói thấy không ạ? Nên từ đây các ông nhớ khen vợ nghe chưa. Thì khi mà ai hỏi ta tu thế nào thì ta trả lời đúng cái tim đen của
[50:17]người đó, đúng tính cách người đó, thế là người đó họ thức tỉnh. Còn nếu mà ta gặp một người có trí tuệ thì ta trả lời khác á. Nếu ta gặp một người đó gương mặt họ sáng láng, đôi mắt họ thông tuệ, thì họ hỏi ta: "Anh tu theo đạo Phật là anh tu cái gì?" thì ta trả lời cách này: Ta nói: "Tu theo đạo Phật là chuyển hóa nội tâm để tiến về vô ngã." Câu này dễ hiểu không ạ? Câu này phải thông tuệ mới hiểu. Vô ngã là cái gì? Tu đến mức độ không còn cái ta, không còn cái ta, không còn thấy có cái tôi nữa. Mà người không còn có cái tôi nữa, người đó có ích kỷ được không? Không, người đó sống vì mọi người.
[50:55]Người không còn cái tôi nữa, người đó yêu thương được tất cả vạn loài chúng sinh. Người mà không còn cái tôi nữa, người đó biết hết mọi điều trong thế giới này. Cho nên cái chữ mà không có cái tôi vĩ đại vô cùng, mà phải là người rất thông tuệ mới cảm nhận được điều này. Cho nên ai hỏi ta là: "Anh tu theo đạo Phật, anh vô chùa anh tu theo đạo Phật là anh tu cái gì?" Ta sẽ có hai câu trả lời khác nhau cho hai hạng người. Nên cái người mà quê quê, khờ khờ, mặt mày còn sân si, phiền não thì ta trả lời theo kiểu tu là sửa, sửa nội tâm để đừng sân si, phiền não, ích kỷ, biết yêu thương, biết khen ngợi người khác, biết quý trọng người khác trong từng hành vi nhỏ.
[51:36]Mình trả lời theo kiểu đó. Còn gặp cái người thông tuệ, uyên bác thì mình trả lời cái câu thứ hai là đúng với bản chất của đạo Phật: "Tu là chuyển hóa nội tâm mình để tiến đến vô ngã." Thì cái câu này họ sẽ thắc mắc họ hỏi tới nữa. Và khi họ hỏi tới nữa thì ta sẽ nói: "Nếu anh muốn hỏi, hiểu thêm về cái vô ngã của đạo Phật, thì xin mời anh hãy về xã Nam Thanh của huyện Nam Đàn, đến Ủy ban xã gặp anh Cung, anh Hùng, sẽ trả lời cho anh nghe."
[52:08]Còn ta, khi mà ta trả lời cho người được như vậy, tức là ta cũng đang tu như vậy. Và đó chính là cái tu của đạo Phật. Cũng có hai cấp độ. Cái cấp độ thứ nhất, tu chuyển hóa nội tâm, sửa nội tâm mình, từ những điều xấu bỏ đi, những điều tốt xây đắp lên. Ví dụ như trước giờ ta thấy ta ít yêu thương ai, bây giờ ta có một người hỏi ta: "O thương ai trong đời o?" Thì ta nhìn lại nhìn lui ta thấy ta thương ai ạ? Được năm người không? Đếm đi đếm lại được năm người. Một người yêu cũ hồi nhỏ, bây giờ xa rồi, giờ trước mắt là hiện tại là ông chồng, rồi cái người thứ hai hai ba đứa con. Đếm đi đếm lại chừng năm mà tối đa mười người hết à.
[52:53]Nhưng mà đạo Phật dạy ta yêu ai? Yêu được rất đông người phải không? Tổ quốc ta dạy ta yêu ai? Yêu hết 80 triệu người này. Nhưng mà lòng ta thì đang yêu ai? Mười người, thêm ông người yêu hồi đầu đời lúc còn nhỏ nữa là 11 người, hết chuyện. Giờ không được. Giờ đến lúc là Tổ quốc ta dạy ta yêu cả 80 triệu con người này, Phật dạy ta yêu cả vạn loài chúng sinh. Bây giờ ta phải sửa cái điều đó trước. Tập yêu nhiều hơn, thương nhiều hơn. Và muốn yêu thương nhiều hơn dễ không? Không. Không, ta phải dặn lòng mình, phải buộc lòng mình, mỗi khi lạy Phật, quỳ trước Phật, ta không xin cho ta mạnh khỏe, giàu sang mà xin điều gì?
[53:41]Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người. Và đó là một câu thần chú. Thầy nhắc lại một lần nữa, cái câu mà nói rằng: "Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người" là một câu thần chú linh nghiệm. Nghĩa là sao? Nghĩa là thế này: ví dụ có một người nào đó bệnh mà uống thuốc không khỏi, ta hãy cầm ly nước này lên, ta đọc câu thần chú đó trong ly nước này. Ta cầm ly nước này lên ta nói thế này: "Nguyện Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người." Ta cứ cầm ly nước ta nói câu này vài ba chục lần. Và cái ly nước này mang đầy cái sức mạnh của chư Thiên ở trong đây, ta đưa người đó uống, người đó hết bệnh liền.
[54:29]Vì cái câu nói mà "Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người", câu đó là câu thần chú rất linh. Và ta đọc câu đó đưa vào trong ly nước, cầm ly nước lên nói vài ba chục lần, ta đưa ai là người đó sẽ hết bệnh liền. Mà nếu người đó uống mà không hết bệnh, thì cứ lại tìm anh Cung, anh Hùng mà mắng vốn, còn ta trốn mất rồi.
[54:53]Nhưng mà thật sự vậy. Và ví dụ có những lúc ta mê mờ, tăm tối, nhiều khi một đứa bé đi thi ấy, nhiều khi vô trong phòng thi gặp cái đề thi bí, thì cứ ngồi đó đọc cái câu thần chú này thôi: "Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người." Nó đọc chừng năm lần bắt đầu nó nhìn cái đề nó hiểu ra, nó làm được. Thầy nói rồi mọi người thử làm coi đúng hay không. Và có những lúc trong đời ta gặp khó khăn, ví dụ như lúc đó làm công ăn việc làm của ta đến lúc bế tắc, có thể giống như cảm thấy như không vượt qua được, thì nhớ câu thần chú thầy vừa nói: "Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người",
[55:28]cứ lẩm nhẩm trong ngày tụng cái câu đó suốt thôi, bỗng nhiên có một điều may mắn xuất hiện và ta vượt qua cái khó khăn trong công việc làm ăn liền. Thử coi có linh hay không. Thử đi, từ đây về sau thử. Và đó chính là đạo lý của Phật mà đó cũng là câu thần chú mầu nhiệm. Thay vì ta quỳ trước Phật ta cầu nguyện: "Xin cho gia đình con mạnh khỏe, làm ăn tấn tới", cái câu đó nó không linh, câu đó nó không phải thần chú. Mà nếu quỳ trước Phật mà cầu cái câu này: "Xin Phật gia hộ cho con yêu thương được mọi người" thì tự nhiên gia đình ta được mọi điều tốt lành từ từ lên. Hãy tin thầy và hãy tụng thử mỗi ngày câu này,
[56:05]tụng thử mỗi ngày, sẽ thấy cuộc đời mình hạnh phúc, bình an, may mắn lên dần dần. Đó, đó là cái chuyển hóa nội tâm ta đó. Chính cái câu thần chú này chuyển hóa nội tâm ta. Rồi khi ta được cơ duyên để quý thầy, quý cô dạy ta ngồi thiền, ta ngồi thiền giống như Phật ngồi trên tòa sen rứa, ta ngồi thiền nhiếp tâm mình trong an tịnh, ta đang đi dần về vô ngã và nó đi dần về sự giác ngộ, giải thoát, nâng cái thân phận mình từ phàm phu trở thành thánh từ từ lên. Nên cái ngồi thiền là cái công phu tu hành để làm thánh rất là khó. Mới ngồi thiền là một cực hình, thì ngồi đau chân, ngồi mỏi, ngồi tê. Nhưng mà khi ngồi thiền bắt đầu có kết quả rồi thì ngồi
[56:54]thiền là niềm hạnh phúc không có gì so sánh được. Nên vì vậy, hễ là đệ tử Phật, phải quyết tâm, cố gắng, tinh tấn tập ngồi thiền. Đồng ý không ạ?
[57:09]Hôm nay ta có thể bắt đầu tập ngồi thiền được chưa ạ? Có hai ba người nói được à.
[57:18]Phải quyết tâm ghê lắm. Nhưng mà ở đây thì không có cái cái bãi á, không có cái bãi thì không biết sao. Chứ không phải có cái sân, rồi lát nữa quý thầy quý cô hướng dẫn cho quý Phật tử ngồi thiền nha, về nhà ngồi. Hôm nào thầy trở lại, kiểm tra lại, tập ngồi tiếp. Nha, vì ngồi thiền, thiền định là tương lai của nhân loại, sau này cả thế giới phải ngồi thiền. Mà người Việt Nam ta phải khôn ngoan, ta đi trước một bước, ai cũng phải ngồi thiền hết. Ta ngồi thiền, ta dạy con cháu ta ngồi thiền là ta đi trước nhân loại. Còn nếu không, ta sẽ đi sau nhân loại một lần nữa. Ta đã đi sau nhân loại rồi về khoa học kỹ thuật rồi.
[57:57]Họ cứ chế máy móc họ bán cho ta xài chứ ta không chế được. Ta đã đi sau nhân loại rồi. Bây giờ về tâm linh ta phải đi trước nhân loại. Ta phải kêu gọi nhau ai cũng phải ngồi thiền hết, vì thiền là tương lai của nhân loại, sau này cả thế giới phải thiền. Nhưng mà ta phải tập trước, Việt Nam ta phải tập trước. Cho nên khi ta cố gắng ngồi thiền là tìm sự bình an cho mình nhưng là cũng góp phần làm vẻ vang cho đất nước ta, vì ta phải bước trước nhân loại một bước. Nên mọi người xin quyết tâm giùm nha, cố gắng. Cái việc tu hành thì còn nhiều, còn lớn. Thì để thầy trả lời mấy câu hỏi này cũng hơi quan trọng tại
[58:35]hôm trước cũng có người hỏi này trong cái hội thảo. Là có người nói rằng là: "Kính bạch Sư phụ, Chủ tịch Hồ Chí Minh, anh hùng cứu quốc Việt Nam, danh nhân văn hóa thế giới, gần đây có nhiều tờ rơi tuyên truyền về đạo Ngọc Phật Hồ Chí Minh, là Phật tử quê đất Nam Đàn, chúng con không rõ thực hư thế nào, xin trả lời." Hôm đó thì thầy trả lời thế này, thầy nói thì Bác cùng với bố mình là cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc hay đi lễ ở chùa núi Chung, mà gọi là chùa Bảo Quang, trong cái bia ghi là chùa Bảo Quang ở trên núi Chung, dân gian ta hay gọi là chùa Đạt. Nhưng mà cái tên chữ là chùa Bảo Quang ở cái núi Chung
[59:16]gần đây, mà lúc đó Nam Đàn ta rất nhiều chùa và cụ Phó bảng cũng thường hay gặp gỡ rất nhiều nhà sư. Và và nhờ vậy nên các con của mình cũng đã thấm nhuần đạo Phật từ thuở bé. Sau này khi vào Nam, trong tình hình là nước mất nhà tan, là đạo Phật bị chìm mất, bị người ta đàn áp chìm mất, thì chính cụ Phó bảng là người Việt Nam, là người Phật tử đầu tiên kêu gọi chấn hưng Phật giáo. Nhờ cái lời kêu gọi của cụ Phó bảng mà Phật giáo miền Nam đứng lên chấn hưng, tiếp theo đó miền Trung bắt chước miền Nam đứng lên chấn hưng, rồi miền Bắc bắt chước miền Nam và miền Trung đứng lên chấn hưng. Cho nên cái việc chấn hưng Phật giáo cả nước xuất phát từ con người của Nghệ An là
[1:00:03]cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, đó là niềm tự hào của quê hương ta một lần nữa.
[1:00:11]Vì phải lo cái việc cứu nước nên Bác không có chuyên sâu vào lĩnh vực tôn giáo. Thỉnh thoảng Bác có lễ đền, lễ chùa, thậm chí có thời gian hoạt động cách mạng Bác có giả dạng làm nhà sư, nhưng chưa bao giờ Bác nói mình là nhà hoạt động tôn giáo. Bác chỉ làm những việc chính trị, cứu nước. Bây giờ thì uy tín của Bác lớn quá và nhiều người đã lợi dụng danh nghĩa của Bác để lái cái sự tình theo ý mình, phong Bác làm Ngọc Phật Hồ Chí Minh và dựng nên một cái đạo tuyên truyền. Thì đạo đó tốt hay xấu? Mới ban đầu nghe là tôn vinh Bác Hồ, ta nghĩ là tốt, phải không? Tại vì khen ai chứ khen Bác Hồ thì chắc là hổng có
[1:00:50]bị sai, nhưng không, đây là trò đánh lận con đen. Cái người mà theo cái đạo Ngọc Phật Hồ Chí Minh á, đầu tiên là dẹp bàn thờ ông bà mình trước. Mà khi trong nhà ta không có bàn thờ ông bà thì nghĩa là người này không còn nhớ tới cội nguồn, tổ tiên. Mà không còn tổ tiên trong tâm mình thì Tổ quốc làm sao? Cũng không còn. Ta nhớ nha, cái bàn thờ ông bà nhỏ nhỏ vậy chứ đó là tổ tiên, đó là Tổ quốc, là cội nguồn á. Ta không có bàn thờ ông bà, coi chừng Tổ quốc ta đi luôn. Và có một cái đạo nữa cũng giống như vậy là đạo Thanh Hải Vô Thượng Sư, cũng truyền bá tới đâu là kêu người ta dẹp bàn thờ ông bà tới đó.
[1:01:33]Như vậy đạo Ngọc Phật này với đạo Vô Thượng Sư Thanh Hải này giống nhau ở chỗ là dẹp bàn thờ ông bà và giống luôn một cái đạo có một hệ thống rất lớn là đạo Tin Lành. Đạo Tin Lành tới đâu là dẹp bàn thờ ông bà tới đó để dẹp Tổ quốc đi. Vì còn ông bà là còn Tổ quốc, dẹp ông bà mới dẹp Tổ quốc. Như vậy cái đạo Tin Lành, đạo Vô Thượng Sư Thanh Hải, đạo Ngọc Phật Hồ Chí Minh giống nhau ở chỗ đều dẹp ông bà, bàn thờ ông bà. Mà mất ông bà, mất tổ tiên, mất Tổ quốc. Như vậy phải chăng cái loại đạo trá hình này nó đang dọn đường giùm cho một cái đạo sắp sửa tới sau, đúng không ạ? Dọn đường thôi. Nó mượn danh Hồ Chí Minh để cho Nhà nước ta đừng có bắt,
[1:02:16]nhưng mà nó kêu dẹp bàn thờ ông bà để sau này nó mở đường cho một đạo khác tới sau. Có phải không ạ? Đó là trò đánh lận con đen, một loại trá hình, nói thẳng là một loại lừa đảo và nói sai sự thật, giả dối. Bác Hồ làm gì mà nói mình là Phật đâu, mà bây giờ tự nhiên gán cho Bác Hồ để rồi dựng một cái đạo theo ý mình. Cho nên từ đây về sau mà ta nghe ai là Ngọc Phật Hồ Chí Minh, ta phải báo công an tới điều tra liền. Chịu không ạ? Công an phải tới điều tra liền. Cái đạo anh từ đâu ra, ai công nhận đạo anh? Bác Hồ không phải là người hoạt động tôn giáo, ngài là lãnh tụ quốc gia chứ không phải như vậy.
[1:02:54]Ở miền Bắc bên cạnh ngôi chùa thờ Phật đều có đền thờ các vị thánh hiền, là Phật tử chúng con thường đảnh lễ Phật, sám hối, tụng kinh Phật ở chùa rồi thỉnh thoảng đến đền thắp hương ở đền thì có có được không? Thầy đã nói rồi, ta có hai cái nguồn tâm linh: một là Phật giáo, hai là con Rồng cháu Tiên. Và cái đền đó ta phải đến, bắt buộc phải đến. Mà đền đó phải thờ cái gì? Thứ nhất là thờ quốc tổ ta, thờ những vị anh hùng có công với dân tộc ta, ta phải đến lễ bái thôi vì đó cũng là một cội nguồn tâm linh của ta. Cho nên không được không đến, chỉ trừ những cái đền mà họ thờ những cái vị ở trong đó nghe rất lạ tai,
[1:03:37]không biết nguồn gốc thì ta không đến vì nó có dấu vết của sự mê tín. Nên Phật tử ta phải rạch ròi chuyện này, không phải ai rủ cái nói đền thiêng, đền thiêng là tới là bị mê tín liền. Có người nào rủ mình đến cái đền nào đó nói thiêng, hỏi: "Đền đó thờ ai?" Chừng nào mình nghe cho thủng tai cái đã, là cái đền đó thờ ai có nguồn gốc mình biết rõ ràng, quốc tổ ta, các vị anh hùng có công với dân tộc ta thì ta đến liền, còn không thì thôi, không. Đền đó để Nhà nước xét lại nha. Rồi.
[1:04:12]Thưa thầy, con là một Phật tử Hà Tĩnh, gần nhà con có một vị thường nói rằng vị đó được chư thiên giao nhiệm vụ nói lại những điều cần nói với trần gian bằng thơ và vị đó đọc cho người khác chép lại thành quyển, hướng dẫn cho Phật tử tu tập và nhân dân thực hành. Việc này có đúng không? Hết 99,9% là lừa đảo. Ví dụ thầy nói vấn đề đồng bóng, có người mới hỏi thầy là: "Thưa thầy, vấn đề người ta nhập xác rồi nói là xưng là vị này vị kia về là đúng hay sai?" Thầy nói rằng, một vị thần thánh tuyệt đối không bao giờ nhập vào xác phàm. Nhớ giùm thầy điều này nha. Một vị thần thánh người ta thanh khiết,
[1:04:50]thân hình người ta rất là to lớn, mà thân phàm đầy ô uế. Đúng không ạ? Thân phàm đầy ô uế, không bao giờ một vị thần thánh nhập vào xác phàm. Nhập vào xác phàm chỉ là những cái vong linh tầm thường, nhưng mà những vong linh đó nói dối, xưng mình là thần thánh và lừa hết mọi người. Nên đầu tiên việc nhập đồng, phân nửa là sự thật vì đúng là có cái vong nó nhập thật, phân nửa là nói dối vì cái vong đó xưng mình thần tướng là nói dối. Thứ hai, sau một thời gian nhập, cái người đó không nhập được nữa, cái vong đó mắc đi đâu bị bắt rồi, bị nói dối nhiều quá dưới kia nó bắt ra giam. Nhưng mà còn cái xác, mà bây giờ nói mà không nhập
[1:05:30]nữa cái không ai tới cúng, cái phải giả vờ nhập. Giai đoạn thứ hai hoàn toàn nói dối. Tức là trong việc nhập đồng đó ban đầu là nửa dối nửa thật, giai đoạn thứ hai hoàn toàn nói dối, chỉ tội nghiệp cho đồng bào, nhân dân tin tưởng bị gạt tất cả và ta đi vào mê tín. Nên nhớ Phật tử không đi theo đồng bóng. Nhớ giùm thầy điều đó, nha. Còn cái việc mà nói ai mách bên tai nói lại là lại một lần dối nữa. Không cớ gì một vị Trời nào đó phải lựa một cái ông nào đó để nói. Thực sự là để chọn một cái người nào đó mà để nói lại đạo lý thì cái người đó là gì? Người đó phải tu hành chân chính, có đạo đức, có phẩm hạnh, kinh qua cái giai đoạn
[1:06:15]giới luật được mọi người đã kiểm tra, thấy rõ bằng con mắt thật của mình chứ không phải niềm tin. Ví dụ như những vị tu sĩ, thậm chí như những vị cán bộ, ai cũng nhìn thấy đó là người đạo đức thì người đó tự mình tu rồi thêm cái sự gia hộ thầm thầm của Phật, bỗng vị đó có trí tuệ, nói lên được đạo lý dạy người. Và vị đó không bao giờ được nói rằng là: "Tôi nhận được cái thông điệp ở trên." Vì nói câu đó là rơi vào mê tín liền, đạo Phật tuyệt nhiên không có chuyện đó. Phải tu hành bằng trí tuệ của mình, nói lên bằng trí tuệ của mình. Và việc phán xét là của tất cả mọi người, không bao giờ được mượn danh của cõi Trời để hù người ta,
[1:06:58]để lấy uy tín cho mình, rồi truyền bá ý kiến riêng của mình, nhớ như vậy. À có một cái người cũng ở địa phương là có khả năng giúp các gia đình tìm mộ liệt sĩ nhưng mà cái dịch vụ nó coi có cái phí mấy chục triệu một lần nên con hơi lo. Thường thường á những cái vị mà ngoại cảm á mà làm những công việc này là đều là làm việc nhân đức, còn ai mà làm mà có giá hẳn hoi là bắt đầu sai. Nên là khi mà Trời cho mình một cái khả năng ngoại cảm để giúp đời thì người đó phải hi sinh nghèo luôn à. Ví dụ như một ông thầy đồ ở trong làng ngày xưa đi dạy học là không được giàu, tại vì ông thầy đồ mà giàu là
[1:07:39]bắt học sinh phải trả tiền cái nó mất cái thiên chức của ông thầy. Nhưng thầy thuốc cũng không được giàu, thầy thuốc mà giàu tức là bóp cổ bệnh nhân mà lấy tiền. Có những cái nghề không được giàu, như thầy tu là không được giàu, như thầy nghèo lắm nha, thầy nghèo lắm thiệt á. Thấy có tiền không được tích trữ nữa, có phải nghĩ coi làm cái điều gì để để thành một cái cái công đức. Nên tiền có thể được để dành, nhưng để dành vì một cái việc lớn. Ví dụ để xây ngôi chùa thì thôi trong 10 năm sau mình muốn xây cái chùa bây giờ bắt đầu phải tích luỹ, ai cúng dường thì cứ góp cất góp cất góp cất dần dần để 10 năm sau xây chùa chứ không phải được
[1:08:16]cho là tài sản riêng nên chính mình không dám xài. Nên tuy có khi trong túi thầy có tiền nhưng phải sống như người nghèo vì tiền đó để dành xây chùa chứ không phải tiền cho mình. Mà thật sự trong túi thầy không có tiền đâu, không tin lục là không có thiệt á. À trong gia đình con bàn thờ chính là thờ gia tiên, ở bên trái có thờ bát hương của Phật, có ảnh Phật mà nghe thầy nói là gia tiên không vào được nhà, đúng như vậy. Là thường thường bàn thờ Phật ta ở ngay chính giữa ngay trang trọng, bàn thờ gia tiên ta nằm quay về 90 độ như là gia tiên ta chầu về Phật. Mà khi gia tiên chầu về Phật như vậy thì con cháu
[1:08:53]được hưởng phước, được phát đạt lâu dài. Còn mà thờ mà Phật chung với gia tiên là con cháu mạt luôn. Động. Về cái chuyện này nó hơi có thiêng chút xíu, bây giờ thầy kể chút xíu vậy. Có một lần có có cái vị đó, ừm khi thầy lên thầy trông thấy bàn Phật thờ không có đúng cách, thầy mới hướng dẫn là dời bàn thờ Phật qua qua cái phòng và thờ gia tiên quay về chầu Phật. Thì sau khi mà làm theo đúng lời thầy hướng dẫn vậy đó, thì vị đó bị thất cử, không trúng cử trong cái cái đại hội Đảng gì đó. Thì qua Tết thầy có đến thăm. Thầy mới ngạc nhiên là thầy nói là nếu đã thờ đúng như thầy là phải có công đức, chứ tại sao mà ổng lại thất bại?
[1:09:36]Khi thầy bước vào cái thầy hỡi ôi luôn, là ngay bàn thờ gia tiên ổng để luôn hình ba vị Phật trên đó. Thầy nói: "Anh đánh đồng Phật với gia tiên nên anh thất cử. Lấy xuống liền!" Thế là gỡ liền, gỡ liền dọn dẹp trở lại, chỉ thờ gia tiên chầu về Phật. Khi thầy vừa đi khỏi đây nghe tin ổng người ta bổ sung ổng vào lại, trúng cử lại. Lạ lùng chưa? Đó, nó rất là quan trọng, quan hệ đó. Cho nên ta thờ đúng, con cháu mình được hưởng phúc, ta thờ sai là con cháu bị ảnh hưởng liền. Mỗi khi lễ Phật chúng con có nên thỉnh mời các vị cai quản bản xứ và gia tiên về nghe kinh không ạ? Được thôi nha. Được thôi, ai nghe kinh đều tốt cả, ta cứ mời.
[1:10:16]Cái vong linh chung quanh họ cũng về họ nghe cả, ông bà ta cũng về nghe. Còn các vị quan bản xứ là thế này, ví dụ như là ở trên cõi dương ta đó, nơi xã ta ta có những vị Chủ tịch, Phó Chủ tịch thì cõi âm cũng vậy á, cũng có những vị đó mà ta gọi là Thổ Công á. Ta dùng cái chữ Thổ Công, tức là vị đó cũng là chủ tịch xã rồi mà ở cõi âm cũng cai quản con người giống như vậy thôi. Thật sự là như vậy. Nên thầy tức cười lắm, vào nhà ai thấy thờ Ông Địa mà để dưới đất góc góc á, thì đó là buồn cười nhất á. Vậy Ông Địa đâu phải dưới đất đâu, ổng là ông quan. Ông quan ổng mặc đồ đẹp lắm chứ không phải không đâu.
[1:10:47]Nên thờ nếu mà thờ ổng thì phải thờ trên cao. Mình thắp hương là biết ơn một cái người mà cai quản ở cái địa phương của mình trong cõi âm. Vì nhiều khi mình mất cái gì mình khấn ổng chỉ mình có tìm ra chứ không phải không. Hiểu như ông chủ tịch xã ta cũng để cái bàn thờ á, phải để bàn thờ nữa.
[1:11:07]Nói thì đùa nhưng sự thật á. Vì cái nó có câu vậy nè: "Bạc như dân mà bất nhân như lính". Ông bà xưa mình có nói là "bạc như dân mà bất nhân như lính" nghĩa là sao? Lính bất nhân bị quen chém giết á, cho nên trong đời sống nhiều khi nóng nảy hay đánh đập người ta. Lính bị quen là chém giết, cho nên cái người lính phải làm sao mà với kẻ thù thì cương quyết, nhưng với nhân dân thì lễ phép. Bác Hồ dạy rất là hay để trừ cái mà ông bà mình ngày xưa nói "bất nhân như lính". Còn "bạc như dân" là sao? Nghĩa là một cái vị đó họ lên làm quan, họ lo cho dân gần chết, nhưng mà ổng đi khỏi rồi dân quên liền.
[1:11:43]Dân mình nhiều khi bạc. Ví dụ như mấy vị mà làm cán bộ xã vậy, ngày đêm ngồi nộp mà tính kế hoạch để lo cho dân gần muốn khùng luôn. Ở trên tỉnh giao xuống huyện, huyện giao xuống xã, phải triển khai cái kế hoạch công tác đủ thứ hết. Thầy nói tức cười lắm, nhiều khi ví dụ như là một cái đoàn cứu trợ từ thiện đi về địa phương mình để tặng quà cứu trợ cho người nghèo, tặng quá chừng tặng luôn, quên mấy ông cán bộ. Trong khi mấy vị cán bộ làm cực gần chết luôn, mà nhiều khi nhiều vị cán bộ cũng nghèo, lương cán bộ có bao nhiêu ngàn. Cho nên các vị đó nhiều khi cũng phải sống đạm bạc, nhiều khi ở nhà cũng phải chạy vậy,
[1:12:14]lo cho dân người ta đến người ta tặng cho dân nghèo, nhưng mà còn cái ông mà lo cho dân cũng nghèo thì không ai tặng quà cho ổng hết. Nên "bạc như dân" là vậy. Cho nên thực sự ta thờ cái ông Thổ Công trong nhà, thì hãy nhớ một điều: mấy ông cán bộ xã ta cũng giống như ông Thổ Công ta thờ, tuy ta không để lên bàn thờ ta thờ, nhưng mà ta phải nhớ tưởng thương yêu các vị đó. Bây giờ ở xã địa phương ta hay huyện hay tỉnh cũng vậy, thực sự là những người đó nhé, họ cũng có phước lắm, có lòng lo cho dân. Vì kế hoạch từ trên Trung ương đưa xuống mà, cán bộ là phải lo cho dân, mà cái tâm lo cho dân là đã có phước
[1:12:45]rồi, đáng cho dân biết ơn rồi, nhưng mà dân thì bạc, dân thì bạc. À có nhiều người đón xuân bằng cách vào rừng chặt cây, rồi Phật tử phiền quá. Thôi đừng chặt cây. Xuân là Tết trồng cây chứ sao lại đi chặt cây? Bác Hồ mình nói mùa xuân trồng cây mà. Có những người đang hỏi một cái câu thầy rất là sâu về giáo lý, thầy nói hôm nay thầy không tiện trả lời vì sâu quá, không có tiện nha. Hôm nay không không có tiện trả lời, lúc nào mà cái khóa tu cái gì đó thầy trả lời kỹ hơn. Bây giờ mình thăm đầu năm mà bắt thầy trả lời nhiều cái kỹ quá nhiều người nghe không nổi.
[1:13:22]À ở cái vùng Đức Sơn quê xã Nam Liên có sẵn ngôi chùa và mong rằng được xây lớn lên để cho Phật tử tu tập, thì thầy nghĩ là tương lai sắp tới á, khi mà tỉnh đã thành lập được Ban Trị sự Phật giáo rồi thì các vị ở trong Ban Trị sự có nhiệm vụ đi khắp các địa phương xem lại hết các di tích và khuyến khích việc xây chùa. Lúc đó cái thủ tục mà xây chùa có lẽ nó nhanh hơn bây giờ. Bây giờ muốn xây ngôi chùa thủ tục rất là phiền, nhưng khi có Ban Trị sự rồi thì thủ tục nó sẽ xây rất là nhanh. Rồi nhân dân ta mỗi người góp một tay đó, ta xây thành được một cái nơi để tu tập nha. Thôi ráng kiên nhẫn không bao lâu nữa nha.
[1:13:57]À không được thờ Phật chung với hình Bác hay là Mẫu nha. Không được thờ chung. Phật ở chính giữa, còn cái khác thì thôi. Thôi bây giờ thế này, cũng đã trễ nha. Đầu năm thì thầy đến thăm như vậy, chúng ta gặp nhau trong cái tinh thần của của đạo lý, của Phật pháp, của tâm linh dân tộc. Thì một lần nữa, trước hết là thầy cảm ơn quý Phật tử đã về đây để để thầy được thăm viếng. Và thầy xin chúc cho quý Phật tử một năm mới nhiều phúc lành, gia đình được nhiều cái may mắn, an khang, thịnh vượng và ai cũng nhớ câu thần chú hồi nãy thầy nói. Nhớ chưa ạ? Quên thì tìm người khác mà hỏi, thầy không nói lại, vì đó là bí mật, không nói lại.
[1:14:39]Cũng xin cảm ơn các anh lãnh đạo đã tạo điều kiện cho nhân dân được tới lui chùa để tu tập và cũng tạo điều kiện cho nhân dân đến đây để gặp chúng tôi trong ngày đầu xuân. Thầy xin chúc các anh được nhiều sức khỏe, công việc lãnh đạo, lo cho dân được nhiều thắng lợi, được nhiều thành công. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính thưa Sư phụ cùng các quý thầy, cô và quý quý vị khách quý, toàn thể huynh đệ hiện diện trong buổi lễ sinh hoạt đạo tràng hôm nay. Chúng con, Đạo tràng Phật An cùng huynh đệ xa gần vô cùng hân hoan và phấn khởi được đón Sư phụ cùng các quý thầy,
[1:15:19]cô về thăm nơi chốn già lam Viên Quang linh thiêng, mến thương này, lại được Sư phụ, các quý thầy, cô ân cần dạy bảo để chúng con thăng hoa trí tuệ, yêu đạo, yêu quê hương đất nước, nhớ ơn tổ tiên và cội nguồn gấp bội lần. Thay mặt Đạo tràng Phật An chúng con xin hứa với trên chư Phật, với Sư phụ và các quý thầy, cô sẽ làm tròn trách nhiệm đối với gia đình, xã hội để trở thành một người công dân tốt, cố gắng tinh tấn tu hành, nhắc nhở nhau trong tình yêu thương, đoàn kết để xứng đáng là người Phật tử tốt để cúng dường lên chư Phật và những hương thơm đạo đức và cũng là đứng để xứng đáng là người con của Sư phụ mà bao nhiêu công sức khó khăn mà
[1:15:58]Sư phụ đã truyền trao và dạy dỗ cho chúng con. Các quý và các quý thầy, cô, con chúc các con kính chúc Sư phụ cùng các quý thầy, cô, các quý vị khách quý đại biểu cho chính quyền và các huynh đệ mạnh khỏe, thân tâm thường an lạc, Sư phụ mãi mãi là ngọn đuốc soi sáng cho chúng con trên bước đường tu học. Con xin chân thành cảm ơn.