[0:11]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:26]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:40]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[0:53]Rồi mời quý Phật tử ngồi xuống.
[0:58]Thật ra Trung Thu thì à thì thầy không có tính tổ chức, cho nên làm sơ sài. Rồi à cái gì quý Phật tử á mến chùa rồi lên đông quá, rồi thầy không biết lát nữa bánh Trung Thu có đãi đủ hay không. Thì thầy, bánh Trung Thu kỳ này tự chùa sản xuất. Tự chùa sản xuất á cho nên cũng ráng làm nhiều lắm mà không biết có đủ hay không. Cho nên lát nữa cái a thầy sẽ phân loại ra bốn loại Phật tử để thưởng nha. Thưởng vậy đó. Giờ à thôi ta nghe một bài pháp cho vui đêm Trung Thu rồi sau đó là tới cái màn văn nghệ quần chúng. À trước hết thì à không thấy trăng. Thôi lát mình ra mình đứng ra ngoài mình nhìn. Nhưng đại khái thế này là hiện nay là ta biết
[1:46]hồi xưa đó, cái phương tiện mà bay hay là đi tàu nó ít, cho nên người ta không có cạnh tranh cái a đất đai đồ nhiều. Có những vùng những đảo hoang không ai làm chủ, có những vùng núi mà có những ẩn sĩ ở rồi cũng không ai ngó ngàng, tra xét. Nhưng bây giờ thì một cục đất nằm ở ngoài biển khơi người ta cũng giành. À. Và điều chúng ta lo ngại là đến ngày nào đó, con người sẽ làm sao? Giành chủ quyền của mặt trăng. Đúng vậy. Nhưng mà ta không lo, vì sao? Vì người Việt Nam đã tuyên bố chủ quyền của mặt trăng từ lâu, qua cái bài thơ của Hàn Mặc Tử "Ai mua trăng tôi bán trăng cho". Dạ đúng Nếu mà không phải của Việt Nam sao ổng dám bán, phải không? Dạ.
[2:31]Ổng ổng nghĩ lại đều Như vậy là vào thế kỷ thứ XX đã có một thi sĩ đại diện cho người Việt Nam tuyên bố chủ quyền trên mặt trăng. Vậy về sau mình không có lo tranh chấp nữa. "Ai mua trăng tôi bán trăng cho Không bán đoàn viên ước hẹn hò Bao giờ đậu trạng vinh quy đã Anh lại đây tôi thối chữ thơ." Ổng có cái đoạn thơ vậy, thầy đọc thầy cũng chả hiểu nữa. Sau này thì có nhạc sĩ Trần Thiện Thanh á mới sửa lại, nắn lại thành cái bài đó là "Ai mua trăng tôi bán trăng cho, trăng nằm yên trên cành liễu đợi chờ" gì đại khái là vậy. Thì sửa lại, chứ ban đầu cái bốn câu thơ của ổng đọc không hiểu, không hiểu ổng nói chuyện gì với ai.
[3:10]Nhưng mà chỉ biết rằng là coi như ổng tuyên bố là mặt trăng của ổng thôi. Rồi sau đó ổng ổng chết mất tiêu. À cái này thầy mạn đàm chút xíu rồi bắt đầu đi vào đạo lý. Một năm á, theo cái lịch của Á Đông là ta có tám cái tết, tám cái tết. Cái tết thứ nhất là tết gì? Tết Nguyên Đán, à tết Nguyên Đán là đầu năm á. Cái tết thứ hai là tết gì? Tết Nguyên Tiêu. Nguyên Tiêu là rằm tháng Giêng. Hai cái tết nó cách nhau có mấy ngày à. Mà cái tết Nguyên Tiêu là gì? Cái tết Nguyên Tiêu là tết mà ngày xưa đó, vua mời các a quan mà đỗ Trạng nguyên, Thám hoa, Bảng nhãn vào triều để mà đãi tiệc. À sau này trở thành cái tết đi chùa.
[3:56]Người ta nói đi lễ quanh năm không bằng ngày rằm tháng Giêng, là biến thành như vậy. Chứ ban đầu là tết đãi mấy ông quan. Rồi cái tết thứ ba là tết Thanh Minh. Tết Thanh Minh không có ngày cố định. Là sau cái tiết Lập xuân khoảng 45 ngày. Lúc đó vừa hết cái cái mùa nồm, ẩm, mà cũng chưa tới lúc mưa rào, trong khoảng đó trời hơi trống, là có cái tết Thanh Minh để người ta đi tảo mộ, thăm viếng cái mộ của tổ tiên, ông bà. Cái tết thứ tư là tết Đoan Ngọ là mấy? Cái này thì ngày ngày cố định, ngày nào? Tết Đoan Ngọ là mùng 5 tháng tháng 5. Mùng 5 tháng 5 này là tết gì? Là tết sâu bọ, hoặc là kỷ niệm cái a
[4:42]cái ông Khuất Nguyên ổng tự tử dưới sông vì ổng can ngăn vua không được. Nhưng mà lạ một cái là ngày mùng 5 tháng 5 này á thì đối Việt Nam mình lại là ngày giỗ mẹ Âu Cơ nha. À tháng 5 ngày tết Đoan Dương là ngày giỗ mẹ Việt Thường, Văn Lang. Lại là ngày giỗ mẹ Âu Cơ của Việt Nam mình. Ở núi Bà Đen ở Tây Ninh á, ngày mùng 5 tháng 5 là là cái lễ thờ Linh Sơn Thánh Mẫu, thì như vậy thì ra Linh Sơn Thánh Mẫu chính là mẹ Âu Cơ. Trùng nhau. Do ta đối chiếu như vậy ta mới phát hiện ra cái thờ mẫu của Việt Nam á, cái tục thờ mẫu Việt Nam chính là thờ mẹ Âu Cơ. Nhưng mà do ta không biết, cuối cùng ta dựng lên mẫu ra thành một cái
[5:25]tín ngưỡng mê tín, ừ những cái đạo lý thần bí rất là lạ. Chứ sự thực ban đầu là mẹ chính là là mẹ Âu Cơ. Ừ. Cái tết a kế tiếp nữa là tết gì? Tết Trung Nguyên là Vu Lan tháng 7, rằm tháng 7. À cái đó thì thì các chùa làm lễ rất là lớn. Coi như đó là ngày mà báo hiếu, ừ đó là ngày mà à vừa là ngày báo hiếu trong đạo Phật, mà ở ngoài à ngoài thế gian á đó là ngày mà những ngày mưa dầm, những ngày mưa dầm là cây nông nghiệp nó đang trồng trọt, mà rồi làm người ta gợi nhớ đến cái chuyện tình của Ngưu Lang - Chức, Ngưu Lang - Chức Nữ. Ừ lúc đó là cái cô tiên nữ trên trời lại đi yêu thương một anh chàng chăn trâu,
[6:13]rồi à vua trời, Ngọc Hoàng Thượng Đế mới thấy vậy mới giận, đày hai người xa nhau. Nhưng mà thấy hai người thương nhau tha thiết quá, nên mỗi năm ngày rằm tháng 7 cho họ gặp nhau một chút. Vậy đó, bắt cái nhịp cầu ô thước á. Cầu ô thước là mấy con quạ nó nối lại với nhau để cho họ đi đến rồi gặp nhau, rồi khóc lóc thương yêu nhau một lát rồi lại chia tay, cứ như vậy. Cứ bao nhiêu ngàn năm qua cứ mãi mãi yêu thương nhau, nhớ nhung nhau, gặp gỡ một chút rồi lại quay về lại, không có cái trọn vẹn, cái tình yêu thương không có trọn vẹn. Cho nên là ngày rằm tháng 7, tốt nhất thôi mình đi chùa đừng yêu thương ai nữa mệt lắm. Ừ.
[6:50]À kế đến cái tết Vu Lan a a Nguyên Tiêu là tết gì? Tết gì? Tết Trung Thu mình á. Tết Trung Thu này thì lại là cái tết dành cho dành cho thiếu niên, nhi đồng. Ừ ngày đó thì à lúc này thì nhiều khi mưa cái ta không thấy được mặt trăng. Chứ vào cái thời xưa và khí hậu miền Bắc thì lại thoáng đãng, ánh trăng tròn, rõ, à và cái bao nhiêu cái ưu tiên á, rồi trẻ em nó không được hưởng cái ngày vui một cách tự do, thì ngày đó người ta bày đủ trò cho trẻ em vui chơi. Còn bây giờ thì thôi mấy đứa nhỏ thì nó lên game, lên ghiếc đồ tùm lum hết rồi, cũng chẳng cần. Nhưng mà ta cũng duy trì cái phong tục ngày xưa. Vậy.
[7:35]Cái tết kế tiếp nữa là cái tết Trùng Thập, là ngày mùng 10 tháng 10, gọi là tết cơm mới á. Lúc đó là ngoài đồng đã gặt hái xong, đem cái cái bát cơm đầu tiên mà ta giã, xay ra được từ lúa mới á, mới đem để cúng, cúng đất đai, cúng ông bà, gọi là tết cơm mới. Mà cũng là cái ngày tết của thầy thuốc, đó là ngày giỗ coi như ngày thờ tổ ngành thuốc là vậy. Ừ. Rồi à cái tết cuối cùng là cái tết Táo Quân, ngày 23 tháng 12, gọi là đưa ông Táo về trời để ổng báo cáo mọi chuyện ở trần gian này, mà nhất là báo cáo mọi chuyện trong gia đình. Trong năm đó gia đình làm ăn khá hay là kém thế nào, trong gia đình có hòa thuận không,
[8:15]mọi người sống có tốt không, ổng lên ổng sẽ báo cáo lên trên Thiên đình. Và Thiên đình theo cái báo cáo của Táo Quân rồi ghi sổ. Ghi sổ rồi mới qua năm sau, rồi mới tính coi cái gia đình đó là nên cho cái gì hay nên phạt cái gì. À nếu mà ông Táo Quân ổng lên ổng báo cáo tốt á thì qua năm sau mình sẽ được nhiều cái may mắn, lộc trời cho. Mà nếu ông Táo Quân ổng lên ổng báo cáo xấu thì à qua năm tự nhiên mình sẽ gặp nhiều cái chuyện xui rủi là do do trời phạt. Nên vì vậy mà nhiều người đã tìm cách nịnh ông Táo Quân, cái ngày 23 tháng tháng 12 là cúng vái, không á nấu xôi chè cúng vái, làm mấy con cá rồi đó,
[8:55]mấy con cá chép để đưa ổng đi, là may quần áo mới cho Táo Quân, rồi đồng thời năn nỉ để ổng lên ổng ổng nói làm sao cho nó tốt tốt một chút, mà qua sang năm mình mình gặp hên. Cái tết Táo Quân là như vậy. Đó là chúng ta có tám cái tết trong một năm như vậy. Ừ. Thôi thầy cũng nói sơ sơ cái đạo lý một chút, à với cái đạo lý là cái gì cũng cũng tương đối. Đây là cái câu nói mà đúc kết từ kinh nghiệm của nhiều nhiều thế hệ, ừ. Đây là cái kinh nghiệm sống, là mỗi khi có một cái gì mà nó không hay, à không hoàn hảo, người ta đều tự an ủi nói rằng: "Thôi, trên đời cái gì cũng tương đối." để nhắc chúng ta biết rằng đừng bao giờ
[9:36]mình cầu toàn, đừng bao giờ mong cái điều gì mà nó hoàn toàn, hoàn hảo. Ví dụ như là cái cô đó rồi cứ yêu thương anh đó, rồi cái lấy nhau. Lấy nhau tới chừng lấy nhau được không bao lâu thì bắt đầu sinh chuyện. Anh chàng mới cái là lúc mà mới yêu thương thì ảnh ngọt ngào, ảnh hứa hẹn đủ trò. Tới chừng mà lấy được về làm vợ rồi thì bắt đầu ổng hư không thể tưởng tượng được, hư quá chừng hư. Hư rồi cái a cái cái cô đó mới về mới than, than với gia đình nói: "Trước sao không thấy anh vậy, bây giờ lấy về rồi bây giờ ổng đủ chuyện hư?" Ví dụ hư sao? Nói: "Dạ, 3 ngày nhắc anh đánh răng, không chịu đánh răng.
[10:16]Rồi cái a đi bạn bè bù khú về tới tối khuya rồi mới về. Rồi đại khái là đủ chuyện." Nghĩa là à như con đi phải đi làm việc, ừ để là ảnh vậy kêu ổng dậy ổng không chịu dậy. Sáng dậy ổng dậy trễ, dậy trễ cái ổng nói sao để cơm thừa cho ổng ăn, thế là cái gì cũng trách móc nên con khổ quá. Thì gia đình mới an ủi: "Thôi con à, trên đời cái gì nó cũng tương đối, nó được cái mặt này nó mất cái mặt kia. Thấy nó cũng được nọ, thôi nó hồi lúc mà nó lại đây thấy nó cũng lễ phép." Nói: "Hồi đó người ta chưa lấy được con anh lễ phép, giờ lấy được con mỗi lần ảnh cự con, ảnh toàn đem ba mẹ ra ảnh mắng không, nói ba mẹ không biết dạy con,
[10:56]nó đủ thứ hết trơn, ở đó mà tương đối gì." Đại khái vậy. Thầy kể câu chuyện này không biết có trúng ai không ta? Không biết có trúng ai không?
[11:08]Thì coi như là qua nhiều cái việc trên đời quá, cái người ta mới hiểu ra được một điều là những cái mộng mơ thời trẻ, ừ những cái mong ước của con người về một cái điều hạnh phúc nào đó nó thật là xa vời, không phải luôn luôn đạt được. Rồi con người ta đành phải chấp nhận một cái gì đó nó tương đối, nó vừa chừng, à nó được cái mặt này rồi nó mất cái cái mặt kia. À, hiểu như vậy đó. Thấy thì à cái kinh nghiệm đó, sự thật là nó cũng là một cái sự thật chứ không phải không. Vì sao vậy? Bởi vì như ta biết á là cái cõi người của mình là cái cõi mà thiện ác lẫn lộn. Lên tới cõi trời, mà cõi trời Dục giới á, chư Thiên vẫn còn khuyết điểm mà.
[11:54]Lên tới cõi trời Sắc giới, bắt đầu chư Thiên trên đó là mới rất ít khuyết điểm, là những vị Thánh rất là cao. Nhưng vẫn còn, chưa hết á. Tới chứng A La Hán mới mới gọi là hết lầm lỗi, là bậc vô lậu, hết lầm lỗi. Chỉ có cái là cái trí tuệ nhận định vấn đề là không bằng Phật thôi, chứ lỗi lầm thì không có. Nhưng mà dưới bậc A La Hán á thì chư Thiên vẫn còn lỗi lầm, huống hồ là là cõi người này. Ha. Cho nên chúng ta sống nơi cái cõi người này, chúng ta gặp nhau thì ta phải hiểu một điều là con người là bất toàn. Ai cũng được mặt này, mất mặt kia. Do đó là khi ta đánh giá một con người thì ta phải đánh giá
[12:39]cả nhiều mặt, là thấy họ ưu điểm mặt này chứ họ dở cái mặt kia, chứ đừng tưởng là ai cũng cũng hay hết mọi mặt. Quý vị, ví dụ như thầy vậy, thầy hay mặt gì?
[12:54]Thầy chỉ được hay cái mặt tu gì đó, chứ bao nhiêu mặt khác thầy dở ẹc à. Ừ. Ví dụ như thầy hát rất dở nhưng mà lại mê hát. Thì bởi vậy mà cứ giành hát, cuối cùng hát không giống ai hết. À đó cũng là cái nhược điểm rồi vân vân. Ờ nhiều thứ nữa. Ở trên đời ai cũng vậy. Thì bi- bên cạnh người người bạn thân của ta cũng vậy, ta yêu thương, ta gắn bó bao nhiêu năm chứ sự thực nó cũng được mặt này, mất mặt kia. Ngay cả như cha mẹ mình cũng vậy. Cha mẹ mình là đấng sinh thành dưỡng dục sinh mình ra, ờ về tình về nghĩa thì lớn lắm, nhưng mà cha mẹ mình cũng là phàm phu, ờ cũng được mặt này rồi cũng mất mặt kia.
[13:31]Do đó là sống trên đời mà ta chấp nhận cái điều đó, mình bớt phiền não, bớt phiền não, mình không đòi hỏi người ta phải tốt như mình muốn vì cuộc đời vốn là như thế, con người vốn là như thế. Nhưng nói câu này không có nghĩa là mình an phận rồi chấp nhận. Vì sao vậy? Vì nếu mà chúng ta chấp nhận người khác là được mặt này mất mặt kia, để yên, rồi chính ta cũng chấp nhận mình là: ồ, tôi tôi mất mặt này nhưng mà tôi cũng ưu điểm mặt khác, thôi đừng ai phiền trách tôi. Nếu mà mình an phận chấp nhận như vậy thì mình có ráng tu không? Có không? Không, không ráng tu. Mà nếu không ráng tu mà mình cứ lững lơ như vậy giữa thiện và ác,
[14:15]thiện chỗ này ác chỗ kia như vậy thì ta cứ trầm luân sinh tử mãi, rồi cứ đầu thai lại qua những kiếp này kiếp kia, cứ khổ mặt này rồi lại vui mặt kia vì trong mình có thiện có ác mà. Hễ cái điều gì là thiện thì quả báo của nó làm cho mình vui, còn cái mặt nào ác thì đem đến cái quả báo khổ và cứ trầm luân sinh tử mãi. Nên do đó mà ta phải cố gắng phấn đấu để làm sao? Để cho chúng ta tốt dần, hoàn hảo dần, hoàn hảo dần để chứng thành Thánh vị A La Hán luôn chứ không có dừng. Nhưng mà với bản thân mình mình phấn đấu như vậy và mình cũng mong cho mọi người được như vậy. Trong từng cái sự tu hành của mình có gửi theo đó một
[15:00]cái ước nguyện là chúng sinh cũng được như vậy. Và thậm chí nếu ai tu nhanh hơn mình, sớm hơn mình mình càng vui mừng nữa. Cứ thế gian này cứ thêm một người làm Thánh là đỡ một người khổ và đỡ bao nhiêu người khổ. Vì sao vậy? Vì một người chứng Thánh là chung quanh đó biết bao nhiêu người giữ được niềm tin tu tập, đó. Cho nên là cứ một người làm Thánh sẽ đỡ biết bao nhiêu người, bao nhiêu người sẽ được nương tựa, được tin cậy mà tinh tấn tu tập. Cho nên do đó, trong lòng ta, trong thẳm sâu trong lòng ta lúc nào cũng ước mơ cái sự hoàn hảo cho chính mình và cho mọi người. Nhưng mà ước mơ khác với đòi hỏi. Đòi hỏi nghĩa là gì?
[15:45]Nghĩa là ép người ta phải như vậy trong khi người ta chưa đủ sức như vậy, rồi trách móc, rồi phiền giận, rồi oán hờn, nó sinh ra phiền não, đó là đòi hỏi. Ví dụ cái người đó họ họ bắt đầu tới chùa, chùa cái về nhà cái bữa mình gặp nói: "Ủa, sao anh đi chùa rồi bữa nay sao thấy anh vô tiệm phở anh ăn?" Nói: "Ờ thì tui đi chùa, Thầy dạy tui đi ăn chay một tháng có bốn ngày." "Không, anh là Phật tử đi chùa rồi, nhất là chùa Phật Quang, anh phải ăn chay trường." Ép người ta vậy rồi giận nhau, cái tui không nghỉ chơi với anh ra này kia nọ. Rắc rối chuyện đời, ông kia ổng cũng chưng hửng không biết gì, nói:
[16:21]"Tui bữa quy y nhớ Thầy, Cô dặn tui ăn chay tháng có bốn ngày, tự nhiên về anh ép tui ăn chay trường." Đó là mình mình đòi hỏi. Thành thử ra, khi mình đòi hỏi như vậy làm cho cái quan hệ giữa người và người cái nó nó xấu đi, nó không vui, không vui lãng nhách à. Còn mình ước mơ thì nó khác. Ước mơ ví dụ bây giờ mình gặp một người người huynh đệ Phật tử, họ đi thấy họ vô tiệm phở, nói: "Ủa, hôm nay anh đi ăn phở?" Nói: "Ờ, bữa nay không phải ngày chay, nay không phải là 30, mùng 1, không phải 14, Rằm cho nên tui cũng không ăn chay, thôi anh vô anh ăn với tui một tô." Mà mình thì mình ví dụ mình ăn
[16:56]chay trường đi, thì mình cũng không thể ăn được nhưng mà mình cười cười vui, nói: "Thôi thôi thôi thôi, anh cứ ăn đi, tui tui bị tui ăn chay trường." Cái anh ấy nói: "Ủa, sao Thầy nói ăn tháng có bốn ngày mà anh ăn chay trường?" Nói: "Thầy nói một tháng bốn ngày là dụ mình mới tu thôi, chứ anh tu lâu lâu rồi tự nhiên anh cũng sẽ thích ăn chay trường." Đó là mình nói nhẹ nhàng, thế người ta nghe người ta hiểu ra một điều là: "À, còn một cái sự phấn đấu cao hơn là ăn chay trường." Chứ nghe như vậy nó không có sốc, nó không có sốc. Đó là mình ước mơ chứ không có đòi hỏi. Tức là mình mong người ta sẽ tốt lên chứ không đòi hỏi người ta
[17:29]phải tốt liền vì thực sự là không ai tốt ngay lập tức được. Như vậy thì cái tâm lý tưởng của mình á không có mất, vì lúc nào mình cũng ước mong mọi người tốt lên nhưng mà không gây phiền não tại mình không đòi hỏi ngay lập tức. Do mình hiểu một câu mà mọi người hay nói là gì? Cái gì cũng cũng tương đối, đó vậy. Có một điều, có những chuyện mà ông trời cũng bó tay.
[17:59]Ông trời cũng bó tay. Nói: "Xưa nay nhân định thắng thiên cũng nhiều." Là sao? Là khi người ta quyết định quá, thế là cái số trời cũng chuyển luôn. Cái số trời cũng chuyển luôn là làm sao? Nó có hai trường hợp: chuyển thành xấu và chuyển thành tốt. Chuyển thành xấu là sao? Ví dụ như cái gia đình đó là gia đình thế phiệt, giàu sang, ông bà cha mẹ làm những điều tốt rồi cái làm ăn khá, có quyền thế, rồi và con cháu đẻ ra có cái dòng dõi như thế, có một cái truyền thống như thế, cái cứ phấn đấu nó đi lên. Và cứ theo cái truyền thống đó thì con cháu cứ làm sao? Sinh ra là đã đủ điều kiện để được học tập,
[18:47]được rèn luyện và cứ tiến bộ, vượt lên trên thành một cái đẳng cấp trong xã hội. Thì số trời là đã như thế. Đứa bé nó sinh trong cái dòng dõi như thế là trời đã an bày, đó. Đó số phận nó như thế. Nhưng mà không, cái thằng bé này nó cãi số trời. Nó cãi số trời là làm sao? Khi mà nó được sung sướng quá bắt đầu nó nó ngạo mạn, nó khinh người. Những người hầu kẻ hạ của nó mà không vừa ý, nó chửi nó mắng. Dầu tuổi nó còn rất là nhỏ mà những người hầu người ta lớn tuổi hơn mà nó chửi mắng có khi là nó tạt nước vô mặt người ta vì phục vụ nó không có có chu đáo. Rồi lớn lên được xíu ra xã hội rồi bạn bè nịnh nó thì nó nghe.
[19:30]Nịnh nó ngọt ngào thì nó nghe, nó nghe nó tin rồi bắt đầu nó sa ngã vào những cuộc ăn chơi. Thì lúc đó gia đình có biết thì tìm cách mà gì? Lôi kéo, dụ dỗ rồi nhắc nhở, khuyên bảo đủ cách hết. Nhưng mà thằng này nó càng lúc nó càng ác, càng ác thậm chí có ai mà nó không vừa ý nó bí mật nó thuê xã hội đen giết người ta luôn và nó đã hại người ta. Thế là thằng bé này nó cãi số trời mất tiêu. Cái số trời an bày đáng lẽ là cái gia đình dòng dõi nó phát triển vẫn ổn định, nhưng mà thằng này nó cãi số trời, nó làm bậy. Thế qua một thế hệ tới sau gia đình nó lụi bại mất luôn không còn ai nhắc tới nữa, nghèo khổ, tan hoang hết luôn.
[20:11]Cãi số trời. Thế ông trời lúc cũng bó tay. Hoặc là ngược lại cũng vậy. Hoặc là ngược lại, ví dụ có cái người sinh ra là tật nguyền. Chân đi không được, tay nhúc nhích được chút ít thôi, miệng thì không nói được. Thì coi như cái số trời an bày là bó tay rồi đó. Hết có làm gì được nữa, không thể nào hòa nhập với xã hội, học hành cũng rất khó học giỏi, đi làm chắc chắn chẳng ai thèm thuê vì người như vậy không làm không ra năng suất. Nhưng mà vậy cái người này đã tự học, tự nghiên cứu, có những công trình độc đáo đến nỗi trở thành giáo sư dạy đại học mà dạy cái môn khó nhất là Vật lý Vũ trụ Thiên văn là Stephen Hawking, giáo sư người Anh.
[20:54]Đó là cãi số trời luôn. Nghĩa là sinh ra với một thân phận bất hạnh, thiệt thòi, vậy mà bằng ý chí nỗ lực của mình vượt lên trên lại. Nên ở đây là ông bà mình nói: "Xưa nay nhân định thắng thiên cũng nhiều" là vậy. Ví dụ như ta thấy cuộc đời của mình thấy bất hạnh nhưng không phải đâu. Nếu ta có một lý tưởng sống, ta có lập trường kiên định về một điều thiện, ta cố gắng nỗ lực, vậy chứ chuyển được số trời. Đó là nãy thầy vừa nói với cái người tật nguyền, còn ở đây có ai bị như vậy không? Có ai đi cà nhắc cà nhắc, tay khoèo rồi cái miệng câm nói đớ đớ nói không được không? Giơ tay lên cho thầy coi.
[21:36]Mà cái người đó giơ tay lên cũng không được nữa. Mà hễ muốn nói ớ ớ ớ nói không được nữa. Ở đây có ai bị vậy không à? Không. Như vậy thì sao? Như vậy cái cơ hội mà để ta phấn đấu còn rất là nhiều, mà chỉ vì ta không phấn đấu thôi. Ta không cố gắng để vượt lên trên cái thân phận của chính mình, cái hạn chế của chính mình. Mỗi người chúng ta đều có một cái hạn chế, nhưng mà vì ta không có cái đường đi, ta không có cái hướng đi, à ta không có cái lý tưởng nên ta không vượt lên khỏi sự hạn chế của mình. Chứ nếu ta có cái lý tưởng, ta cố gắng, ta vẫn vượt lên khỏi cái hạn chế của mình, chứ không phải cứ đứng yên như vậy hoài đâu.
[22:20]Đó. Rồi bây giờ nói qua đạo Phật. Theo một số tín ngưỡng thì người ta thường cho rằng cái vị thần thánh tối cao là có quyền làm tất cả, muốn làm gì cũng được. Muốn trời nắng là nắng, trời mưa là mưa, muốn ai nghèo nghèo, muốn ai giàu giàu. Nhưng mà trong đạo Phật không có chuyện đó. Trong đạo Phật tất cả chỉ là luật nhân quả, mà Đức Phật là thần thông trùm hết á. Nhưng mà Ngài không bao giờ xen vào cái định nghiệp của chúng sinh. Và Phật cũng nói Ngài có tam bất năng. Có tam bất năng là ba điều Ngài không thể làm. Thứ nhất là cái số lượng chúng sinh trong pháp giới vũ trụ Phật không thể biết hết, nhiều quá.
[23:10]Từng những con sâu, con bọ này kia nọ mà khắp hết cả cái hành tinh này qua tới cái pháp giới thế giới kia Phật không biết hết, quá nhiều. Mặc dù là cái trí tuệ Phật trùm hết cả vũ trụ này nhưng không thể nào đếm nổi con số của chúng sinh, là cái bất năng thứ nhất. Cái bất năng thứ hai của Phật là chúng sinh nào không có duyên Phật cũng không độ được luôn. Chớ đừng tưởng là hễ mà có thần thông rồi mình nói người ta nghe nha, đừng tưởng như vậy. Ví dụ như là ví dụ bây giờ đi, bây giờ có một vị vị Bồ tát hiện ra lúc này. Vị đó bắt đầu mới dùng thần thông ngồi lơ lửng ở trên đây thuyết pháp.
[23:56]Ta thấy như vậy ta tin không? Ta mê không ạ?
[24:04]Nếu cái người nào á mà có duyên với vị Bồ tát á là xúc động quỳ xuống lạy liền, theo liền. Nói: "Trời ơi ôi! Vị này ổng ngồi giữa hư không thuyết pháp à, còn các ông thầy ổng ốm ổng xấu đó ổng ngồi dưới đất. Thôi theo cái ông này, theo cái ông ngồi lơ lửng giữa hư không này ngon hơn." là do mình có duyên. Còn cái người mà không có duyên á, thấy vị Bồ tát ngồi giữa hư không thuyết pháp vậy đó, ngồi dòm tới dòm lui nói: "Ông này không biết ông treo sợi dây đâu mà mình không thấy nha, hay thiệt! Ông này ông ảo thuật đại tài nha, ông này đi ra biểu diễn đắt show hơn David Copperfield à." Như vậy, không tin.
[24:37]Mặc dầu là vị đó dùng thần thông thật. Cho nên là không có duyên Phật cũng không độ được. Nên có cái câu chuyện mà thường kể trong sử của của đạo Phật, là ông Cấp Cô Độc ổng giàu, ổng coi như là cúng dường cho Tăng đoàn lo chu đáo,
[24:55]ổng một lòng tin Phật. Nhưng mà mỗi khi mà Phật tới Phật tới chỗ nhà ổng để ổng cúng dường á, thì chỉ có cái bà nhà kho bả không thèm lên chào và bả rất là phiền. Phiền là thấy mà Phật và chư Tăng tới thì sao? Hao tốn, hao tốn tiền của của ông chủ. Nên Phật độ ai được thì độ chớ riêng cái bà giữ kho của ông Cấp Cô Độc Phật không độ được. Rồi đến lúc mà nhân duyên đã đủ rồi thì Phật mới sai ngài La Hầu La đi đến độ bà. Bởi Phật nói là có một mấy kiếp ngài La Hầu La lại là con của bà này. Thế thế là ngài La Hầu La bữa đó cái ôm bát đi tới. Từ đằng xa bà nhìn thấy cái ông Sa môn trẻ trẻ là ở đằng này đã thấy thương đứt ruột rồi.
[25:40]Lạ vậy, chạy tới cúng dường hỏi, mà thay vì người ta gặp một vị thầy thì người ta cung kính, còn bả thấy một vị thầy bả thương như con. Bả mời vô, ân cần này nọ rồi ngài mới thuyết pháp cho bà nghe và từ đó bà mới theo Phật, mới tin Phật. Nhưng mà tin Phật qua trung gian ngài La Hầu La chớ không phải là trực tiếp nơi Đức Phật. Phật không độ được luôn, đó. Đó là cái bất năng thứ hai của Phật. Cái bất năng thứ ba của Phật là định nghiệp của chúng sinh Phật không chuyển được. À! Định nghiệp chúng sinh Phật không chuyển được. Là chúng ta gieo những cái nhân quả đời trước á, có những cái nhân quả nó bất định mà bây giờ mình khéo tạo phước đổi mất á.
[26:24]Nhưng mà nếu mình đã gieo những cái định nghiệp thì đời này không chuyển được. Ví dụ như trong đời trước có người đó trong lúc ác tâm giết người, mà cái ác tâm giết người nặng quá nó tạo thành định nghiệp là kiếp này phải chết thảm. Phải chết sớm, chết thảm, nó thành định nghiệp, Phật không dùng thần thông chuyển được. Người đó cũng phải chết, nhưng mà nếu được gặp Phật á giáo hoá á rồi làm phước á thì cái chết nó đỡ thảm thôi, chớ vẫn phải chết. Đó là cái định nghiệp chúng sinh Phật không chuyển được. Rồi ví dụ như cái sự tàn sát của dòng họ Thích Ca vậy. Đức Phật biết, Ngài cũng cố gắng nhưng mà cũng bó tay luôn, không làm được.
[27:12]Là cái dòng họ Thích Ca là da trắng trong một cái xứ Ấn Độ da đen. Cho nên trong cái dòng họ Thích Ca lúc nào cũng tự cho mình là đẳng cấp cao và coi thường hết. Những cái người mà ở các giai cấp khác của Bà-la-môn hay là Sát-đế-lợi của các nước chớ không phải riêng nước Thích Ca, thì họ cũng nể cái dòng họ Thích Ca thiệt, tại vì dòng họ Thích Ca là da trắng mà họ thì da đen, nên họ cũng kính quý lắm. Vua Ba Tư Nặc phải năn nỉ để mà cưới cho được một người con gái của dòng họ Thích Ca mà. Như vậy, nhưng mà chính cái sự khinh thường của dòng họ Thích Ca đối với cả một cái xứ Ấn Độ da đen đó nó thành cái hoạ, thành cái hoạ mà vua Lưu
[27:54]Ly sau này là người cháu của dòng Thích Ca, cướp ngôi vua Ba Tư Nặc rồi mới dẫn đại quân đem về giết hết dòng họ Thích Ca luôn. Tiêu diệt tuyệt chủng cái dòng họ đó luôn. Và nó thành một cái định nghiệp gì đó mà khi mà vua Lưu Ly dắt đại quân đi về Đức Phật chặn giữa đường khuyên bảo thì ổng quay về. Quay về nhưng mà ổng cứ sôi máu lên, canh lúc mà Đức Phật mà không có chặn đường ổng dẫn quân qua lại, nướng Thích Ca tàn sát hết luôn. Và dòng họ đó chết. Mặc dầu là cái dòng họ nơi xuất thân của Đức Phật á, vậy mà bị tiêu diệt tàn sát hết. Cái định nghiệp đó Phật cũng không ngăn được. Mà nó có cái nguyên nhân sâu xa từ kiếp trước,
[28:34]kiếp xưa nào đó cũng là cái nghiệp sát sinh. Mà cái nguyên nhân gần nó là sự khinh bỉ đẳng cấp quá đáng, nó thành cái hoạ mà diệt chủng. Đó là cái tam bất năng của Phật, cho nên đừng có nghĩ là Phật tuyệt đối làm cái gì cũng được, không có đâu. Chớ chính mình cũng phải nỗ lực rất nhiều. Rồi bây giờ nói ông Trời.
[28:59]Cái dân gian mình quan niệm ông Trời rất là hay, ông Trời của mình tương đối. Mà cái quan niệm của dân gian về ông Trời đó mới chính xác, chớ còn có một số tín ngưỡng họ cho ông Trời nhiều quyền lực quá cũng không đúng. Chớ ông Trời đâu mà can thiệp từng chút vào trong con người được. Nên sự thực là vẫn là ý chí của con người tạo thành thành nhân, thành quả. Còn ông Trời coi vậy chứ ở trên cao can thiệp chút chút thôi. Nên có những lúc mà người ta khổ quá người ta nói làm sao? "Trời ơi, ngó xuống mà coi!". Như vậy có những lúc ông Trời ổng ngó ở đâu á. Ổng ngó ở đâu làm cho mình khổ quá, mà lúc mình khổ quá mình chịu đựng
[29:38]bất công quá, người ta ăn hiếp mình quá, nỗi mình chịu hết nổi rồi mà ở nơi cái cuộc đời con người này thì không ai binh vực mình. Thậm chí là cái ông chính quyền ở địa phương ổng cũng ức hiếp mình, ổng binh cho cái người giàu, khổ quá, mình chỉ còn biết làm sao? Ngửa mặt lên trời mà mà than: "Trời ơi ngó xuống mà coi!". Như vậy lúc đó ông Trời ổng đi vắng. Do đó ông Trời không phải là toàn năng. Đó theo quan niệm dân gian mà điều đó mới chính xác. Nên cái sự can thiệp của Đấng ở trên cao coi vậy đối với con người cũng chỉ là tương đối, không có tuyệt đối. Nên ai mà cứ nghĩ cái gì của ông Trời can thiệp coi vậy nó không có đúng.
[30:16]Mà ông bà mình theo dân gian nói mới đúng á, đó là ông Trời che chơi vậy thôi à, vậy á. Rồi cái luật nhân quả thì có cố định không? Luật nhân quả có cố định không ạ? Không. Luật nhân quả rất là linh động, uyển chuyển. Cái hay của luật nhân quả là vậy, nên có một lần có một người Phật tử hỏi thầy, nói: "Thưa thầy, nếu mà nói luật nhân quả thì cái gì cũng là quả báo rồi thì thôi con người ta phấn đấu làm gì nữa? Vì nó đã là nhân quả rồi.". Thầy mới trả lời: "Không phải, chính vì có luật nhân quả như vậy nên ta phải phấn đấu. Ta phải phấn đấu ta mới thay đổi được cuộc đời mình được.". Và cái hay của luật nhân quả là gì?
[30:58]Khuyến khích người ta phấn đấu để để vượt lên, vì luật nhân quả không có làm nên một sự cố định. Có những cái cố định nhưng có những cái không cố định. Có những cái bắt nguồn từ nhân quả xa xưa, nhưng có những cái nhân bắt đầu ngày hôm nay mới có, mới bắt đầu gieo. Ví dụ như thế nào là có những cái nhân mà ngày hôm nay mới bắt đầu gieo? Ví dụ thế này, ví dụ như ngày Trung thu hôm nay đi. Có những người lên chùa ngày hôm nay chưa hề biết thầy là ai, đúng không ạ? Có người không hề biết thầy là ai. Kiếp trước chưa từng có duyên với thầy. Thầy cũng không hề mượn nợ người đó đồng nào, mà người đó cũng không mượn nợ thầy đồng nào,
[31:42]cho nên không có dính dáng gì nhau hết. Nhưng mà cái người đó đó lại có duyên nợ với một người Phật tử của chùa Phật Quang. Là cái người Phật tử chùa Phật Quang á mới rủ người đó đi. Thì người kia là vì thương cái người bạn mình mà đi lên chùa. Thì lên lần đầu tiên gặp thầy và nhìn thầy như nhìn một người ngoài hành tinh xa lạ, chẳng thương, chẳng mến, chẳng có cảm xúc, không để ý gì hết. Rồi bây giờ tới giờ ngồi nghe thuyết pháp thì phải làm sao? Ai cũng ngồi không lẽ mình đứng phải không? Ai cũng nghe, không lẽ là mình mình điếc? Thôi cũng ngồi nghe. Rồi khi ngồi nghe thầy nói năm điều ba chuyện một
[32:18]lát cũng vài điều thấy có lý, phải không? Thấy ông này nói nhiều cái cũng có lý, được, cũng lắng nghe, rồi cũng mến mến. Bắt đầu từ cái đó đó thì kể từ ngày hôm nay mới bắt đầu sao? Có duyên với thầy. Thế là trong cái dòng luân hồi vô tận bữa nay mới có duyên với thầy lần đầu á, chớ còn vô số kiếp trước không có duyên. Cho nên cái luật nhân quả là như vậy, có những điều mà từ cái nhân duyên từ nhiều kiếp, mà có những cái nhân bắt đầu hôm nay ta mới có. Nên cái luật nhân quả nó linh động, nó uyển chuyển là như vậy, chớ nó không có cố định, không bắt buộc. Cho nên vì vậy mà ta cứ phải gieo những nhân mới,
[32:54]gieo những điều thiện mới để chuyển cái dòng nghiệp chúng ta đi theo con đường tốt hơn, hạnh phúc hơn và thánh thiện, thánh thiện hơn. Rồi luật pháp xã hội cũng vậy, luật pháp xã hội có cố định không? Không, nay luật này mai sửa luật kia. Thầy nói ví dụ như cái luật giao thông, hồi xưa mà thầy học lúc thầy đi học lái xe vậy, cái ông thầy dạy lái xe về luật ổng cũng than trời. Ổng nói đó, từ năm đó tới năm nay đó ví dụ như cái xe đi lên dốc và một cái xe xuống dốc thì xe nào nên được ưu tiên?
[33:28]Thì nói là xe xuống dốc nên được ưu tiên. Qua mấy năm sau cái nhiệm kỳ ông Thủ tướng khác lên, ổng nói: "Chỗ này không được, đổi lại, xe dưới đi lên mới được ưu tiên tại nó leo lên cái dốc nó nặng, phải không nè? Nó nhún nặng phải ưu tiên người ta chứ, còn ở trên xuống sướng thấy mồ, ưu tiên gì?". Thế là luật giao thông đổi lại, khi trên một cái đoạn dốc thì xe dưới đi lên ưu tiên hơn xe ở trên xuống. Rồi cái qua 5 năm sau cái nó xảy ra một tai nạn là chiếc xe đi xuống thắng không được mà xe dưới đi lên thì nó: "Tôi được ưu tiên". Thế là tông nhau một cái tai nạn quá chừng, cái lật đật nghiên cứu đổi ngược lại là khi trên một đoạn
[34:06]dốc, xe ở trên đi xuống được ưu tiên hơn xe ở dưới đi lên. Nó luật pháp như vậy, luật pháp đổi qua đổi lại, luật pháp ở nước này đổi, nước kia đổi. Cho nên do đó mà căn theo luật để xử con người coi vậy chứ nó nó không khéo trở thành một sự ác độc. Vì ngày hôm nay ví dụ nói từ nè, bây giờ anh vi phạm chỗ này nha, tôi căn theo luật tôi phạt anh ba năm tù. Nhưng mà 10 năm sau bắt đầu ngồi bàn với nhau lại nói: "Không, cái người mà phạm như vậy hả chỉ phạt 6 tháng thôi", nhưng mà ông kia trước đó bị phạt mất ba năm. Cho nên do đó mà cái gì ta cũng căn cứ theo luật, y theo luật coi vậy chứ nhiều khi đó là sự cố chấp và ác độc.
[34:45]Cho nên ta cần có một cái điều gì đó cao hơn luật, đó là cái lương tâm, cái trí tuệ của con người. Mà cái này nó thuộc nó nằm ở đâu? Nó lệ thuộc vào cán bộ rất là nhiều, nó lệ thuộc vào cái cái lương tâm, cái trí tuệ của cán bộ, chứ còn căn cứ theo luật cứng ngắt thì dân sẽ rất là khổ. Vì luật chưa bao giờ là hoàn hảo hết, trên khắp thế giới này là như vậy, cứ nay đổi cái này, mai đổi cái kia. Có một cái bộ luật cao hơn cả luật là hiến pháp, vậy mà có lúc người ta còn họp nhau người ta đổi mất tiêu. Đó cái bộ hiến pháp là luật tối cao, văn bản, văn kiện tối cao về luật pháp của quốc gia, vậy mà chứ mà không biết chừng mấy chục năm cái họp nhau bàn lại đổi nữa.
[35:25]Cho nên do đó ta thấy cái gì cũng tương đối là vậy á. Ông Trời cũng tương đối, Phật mình coi vậy chứ cũng tam bất năng, phải không? Con người không thể hoàn hảo, rồi luật pháp quốc gia cũng tương đối, cũng cũng thay đổi. Vậy kinh điển các tôn giáo có cố định tuyệt đối không ạ? Có không? Nói câu này các ai cũng sợ. Nghe nói tới kinh điển sợ, nhưng mà có một người không sợ là ông bác Hai Như Sanh ở dưới Long Xuyên, cái ông già Hòa Hảo, ông cụ mất rồi, hôm rồi thầy có về thầy đảnh lễ.
[36:02]Hồi đó thầy đọc cái cuốn Càng Bảng Ký của bác Hai Như Sanh, đọc mấy chuyện thầy nói: "Chà, dưới Long Xuyên có ông Bồ Tát này nha". Tại vì kiến giải thực là chuẩn, rất là hay. Thì trong đó có một cái đoạn khi mà bác nói về một cái kinh thì có một cái người mới đem đấu lý với bác, bác Hai Như Sanh mới nói câu này: "Kinh điển xưa giờ phải xét lại". Cái mấy người kia trợn mắt, nói: "Trời ơi, kinh điển mà dám xét lại?". Bác Hai mới nói câu này: "Không riêng gì kinh điển, mà tất cả sách sử, văn bản, kinh điển, ngôn ngữ của loài người từ xưa tới nay đều phải nên đem xét lại hết". Không có cái gì cố định tuyệt đối. Ông già cực độc ha?
[36:46]Tức như vậy là bác là đạo Hòa Hảo thì bác cũng nói ngay cả cái đạo Hòa Hảo của bác làm sao? Cũng xét lại luôn. Mà cái tinh thần như vậy mới là tinh thần của loài người tiến bộ, dám xét lại chính tôn giáo của mình mới là loài người tiến bộ. Mà sở dĩ loài người ngày hôm nay không đoàn kết được, chia rẽ, xung đột là vì sao? Vì con người không dám xét lại chính cái tôn giáo của mình, mà mê tín, tôn thờ, cuồng tín cái tôn giáo của mình. Và như vậy cứ con người chia rẽ, ngăn cách với nhau, đạo này với đạo kia không vui, thậm chí thù ghét và ám hại lẫn nhau. Ngày nào đó con người dám xét lại chính cái tôn giáo của mình hết,
[37:26]đem ra xét lại sạch một cách bình đẳng thì ngày đó thế giới này bước sang một trang mới, con người sẽ đoàn kết, yêu thương, khách quan hơn và chân chính hơn. Còn cái ngày nào mà con người cứ cứ chấp cái tôn giáo mình là số một, ai khác với mình là mình chửi, mình bới, ngày đó loài người còn đau khổ, còn ly tan, còn phân tán, còn oán thù. Ta nên học cái tinh thần của cái ông già, ông bác Hai Như Sanh ở dưới đó, xét hết. Bây giờ mình là người đạo Phật, cũng dám đem đạo Phật ra xét luôn. Và sau khi mình xét đạo Phật mình cũng yêu cầu các tôn giáo bạn các anh cũng xét lại hết luôn. Và chẳng những là tôi xét cái tôn giáo của tôi,
[38:08]tôi cũng mời các anh qua tôn giáo tôi xét luôn. Giờ ta cũng mời đạo Hồi, ta mời đạo Thiên Chúa cùng ngồi lại với đạo Phật: "Anh xét giùm cái đạo Phật của tôi đúng điểm nào, sai điểm nào, khách quan". Và như vậy, lịch sự, anh cũng mời tôi qua xét lại đạo anh luôn. Ví dụ đạo Thiên Chúa cũng mời đạo Hồi, đạo Phật ngồi vô xét lại cuốn Thánh Kinh của anh luôn, hoặc là người đạo Hồi cũng mời đạo Phật, đạo Thiên Chúa lại anh xét luôn cuốn kinh Qur'an của anh luôn. Mà nếu các tôn giáo dám làm như vậy hết, thế giới này sẽ làm sao? Sẽ yêu thương, sẽ hạnh phúc, là một thiên đường. Chúng ta cầu nguyện cho ngày đó sớm xuất hiện.
[38:54]Đó là cái đấy, bây giờ vậy, bây giờ nói có một số miếu đền ta thờ các vị thần, ta cứ thờ hết năm này tới năm kia, thập niên này tới thập niên kia rồi tới trăm năm này tới trăm năm kia, nhưng mà xin nhớ theo luật vô thường riết rồi các vị thần đó hết linh. Vì sao vậy? Vì đi đầu thai. Đi đầu thai.
[39:21]Cũng không cố định, cho nên ai không biết mà mê tín, cứ đến cái đền đó mà cúng hết trăm năm này tới trăm năm kia thực sự là sai lầm, vì vị thần đó cũng không còn ở đó nữa, đã đi đi đầu thai rồi, đầu thai. Thậm chí như thầy, ví dụ lỡ ở đâu ở kiếp xưa thầy cũng có công trạng gì ai cũng lập thầy cái đền thờ ở đâu á, tới giờ người ta còn thắp nhang, mà thầy thì ngồi đây rồi. Mà cái đền của thầy đâu ở bên ở ngoài bên kia, bên nước bên kia người ta vẫn còn thắp nhang bển á. Mà thầy, không biết bây giờ thầy chạy lại thầy nói: "Không không, tôi đầu thai qua Việt Nam rồi, cái đền đó đừng thắp nhang nữa", không ai tin, dòm mặt thầy nói không tin:
[39:57]"Không, tôi tin cái ông thờ trong đền này". Trong khi cái người mà thật sự họ thờ là người bằng xương bằng thịt đầu thai qua khác, họ không biết. Cho nên thần linh cũng tương đối, mọi chuyện cũng thay đổi. Cho nên vì vậy, khi ta hiểu điều đó rồi, ta đừng để mình trở thành cực đoan. Thế nào là cực đoan? Cực đoan nghĩa là gì? Là bảo vệ cái điều gì với thái độ hung dữ, gọi là cực đoan.
[40:25]Nhớ như vậy, khi ta bảo vệ một điều gì, ta không bảo vệ với một thái độ hung dữ, mà hiền lành. Ví dụ khi người ta có tự tin, có niềm tin đúng với cái lẽ phải của mình thì ta phải bảo vệ, nhưng ta bảo vệ vừa kiên quyết mà vừa hiền lành thì ta không rơi vào vào cực đoan. Còn mà dùng cái thái độ hung dữ để bảo vệ một điều gì đó, nhất là một niềm tin nào đó thì dễ rơi vào cực đoan lắm. Hiểu như vậy để ta bao dung trước những sự việc. Khi mà hiểu rằng trên đời này cái gì cũng tương đối thì ta thấy có cái điều gì đó khác với mình thì ta cũng bao dung. Coi vậy chứ rồi cứ bao dung nhau để mà sống, chấp nhận nhau để mà sống vui trên đời, vì cái quan trọng nữa là cái gì?
[41:10]Không phải là giống nhau, mà chính là thương nhau. Cái điều quan trọng trên đời này là không phải phải giống nhau, mà cái điều quan trọng trên đời này là phải phải thương nhau, nhớ giùm điều đó. Và khi thương nhau rồi thì có khi là khác nhau vẫn vẫn thương nhau được, đúng không ạ? Khác nhau vẫn thương nhau được. Còn mà cứ nghĩ là phải giống nhau rồi mới thương nhau được là coi chừng mình lại rơi vào vào phiến diện, cực đoan. Ai hiểu rõ này? Rồi một điều nữa là ta ta độ lượng trước những lỗi lầm. Mình thứ nhất là bao dung trước những sự việc rồi độ lượng trước những lỗi lầm. Độ lượng trước những lỗi lầm là sao? Là thật ra con người ai cũng có lỗi.
[42:00]Trước cái lỗi của con người á thì có khi ta có duyên để ta nhắc nhở dạy dỗ, nhưng mà có khi ta không có duyên nhắc nhở. Mình tới mình nói người ta ghét thêm, người ta không sửa mà người ta còn ghét thêm. Ví dụ bây giờ, như thầy đi trên đường thầy thấy cái cái ông đó ổng ổng đang gì đó, ổng đang đánh vợ ổng. Cái thầy dừng xe xuống thầy nhảy vô thầy kêu ổng lại: "Đừng đánh vợ, đừng la vợ nữa." Được không? Ổng đánh thầy luôn chứ, ổng rượt thầy ra xe ổng chạy luôn có cờ chứ ở đó. Vì sao vậy? Không có duyên. Không có duyên, thành thử nhiều khi thấy người ta như vậy mình không có duyên nhắc. Rồi hay lắm thì coi chừng lại chạy gặp ông công an nói:
[42:37]"Đằng kia có đang đánh nhau, ông lại ông xử." Như vậy thôi à, chứ bó tay. Mà chúng sinh thì lỗi lầm nhiều. Và còn trong trường hợp mà mình có duyên có duyên vì người đó quen với mình, vì người đó là người dưới mình, mình dạy dỗ mình răn nhắc được thì nó cần cái là gì? Là cái sự độ lượng. Cái độ lượng trước cái lỗi lầm người khác, ai cũng có lỗi. Mà trong cái cách mình dạy á, có khi mình bằng cái sự cứng rắn, có khi mình bằng cái sự gì? Mềm mỏng. Vì không phải là cái có người đó nói ngọt không sửa nha, phải làm cứng mới sửa. Nhưng có người á thì làm dữ không sửa mà nói ngọt mới sửa. Đúng không à?
[43:22]Cái tâm lý con người như vậy. Ví dụ như ở đây nè, ai mà chịu lời nói ngọt thì sẽ sửa lỗi, giơ tay lên cho thầy. Ai? Tất cả mọi người khoái "Dạ thưa con có lỗi, nhưng mà thôi nói ngọt thôi nha. Nói ngọt thôi, đừng có la quá kỳ lắm." Hầu hết mọi người là như vậy, khoái nói ngọt. Nhưng mà có những người thì nói ngọt không sửa. Nói ngọt biết là à không dám làm gì mình rồi cứ làm tới. Những người này phải cứng. Nó có những trường hợp khác nhau như vậy. Ở đây mà ai chịu là phải chửi mắng, la rầy, đánh đòn rồi mới sửa giơ tay lên. Không có ai hết trơn. Ai rút tay xuống hết à. Còn mấy người giơ là giơ giả bộ, mấy người không ai chịu hết.
[44:03]Nhưng mà thực sự trong cái tâm lý nó khác. Nói ví dụ như là ví dụ như trong chùa thầy có một em bé nhỏ, con đang có ở đây nè. Không biết nó có nghiệp gì mà nó vừa mẹ vừa mang bầu 2 tháng là bắt đầu mẹ bị đánh đòn, đánh thê thảm. Tới chừng đẻ nó ra là nó ở đâu cũng bị đánh đó. Lên tới chùa cũng bị đánh, đánh thê thảm ở trên chùa này. Nghiệp gì không biết, nhìn cái mặt nó lì lì lì lì. Thầy nói: "Thực sự mấy đứa nhỏ này để lớn lên cái tâm lý nó hư hết à, tâm lý nó hư. Nó vừa nghiệp đời trước cũng hay đánh người ta, mà đồng thời nó có những cái sai trong tâm. Mà bây giờ cứ đòn roi vừa để trả nghiệp nó,
[44:40]nhưng mà sẽ làm tâm lý nó hư." Thầy mới dặn mấy thầy cô là phải cho nó sự yêu thương để cởi mở suốt thời gian nó bị bị ức chế, bị đè nén bởi đòn roi. Giờ phải cho yêu thương để nó cân bằng cái tâm lý nó lại cái đã. Rồi sau đó mới dạy dỗ lại, chứ bây giờ gặp ai nó cũng thủ thế hết, nó nhìn mọi người như kẻ thù hết vì nó bị đòn nhiều quá. Giờ gặp ai nó cũng như một kẻ thù. Phải cho nó yêu thương để gỡ cái tâm lý đó ra cái đã. Nó tin cậy vào tình yêu thương con người cái đã rồi sau đó bắt đầu mới dạy, như vậy. Có những trường hợp như vậy. Chứ còn cứ bằng đòn roi hoài dạy không được. Nhưng mà có những người thầy phải cứng rắn, thầy hăm đuổi đi khỏi chùa luôn:
[45:22]"Phạm lỗi hả? Xách gói đi! Không cho ở chùa nữa." Làm dữ, lúc bấy giờ mặt thầy dữ như ông kẹ. Có khi phải như vậy. Nhưng mà thầy có đuổi thiệt không? Có đuổi thiệt không? Sao biết không thiệt? Rồi một cái nữa nè, ví dụ như ta vui vẻ trước những sản phẩm không hoàn hảo. Có những người khó tánh quá, ví dụ như mua một cái bàn về, tuy nhiên phát hiện ở dưới đáy bàn nó có một cái vết trầy của cái gỗ, lật đật đòi đem đổi. Thực ra như vậy mình làm khổ cái người cái tiệm người ta bán. Thì người ta bán người ta cũng cần cái đồng lời, sản phẩm có chút lỗi mà mình vẫn xài được, cũng chẳng ai khách đi vô tới nhà mình mà cúi đầu dòm
[46:06]xuống cái đáy bàn đó mà tìm cái vết trầy đó làm chi, phải không? Thì mà mình cứ bắt bẻ cái thiệt: "Anh bán tôi một sản phẩm không hoàn hảo, dưới cái đáy bàn có một vết trầy." Mình làm khổ nhau vì cái khó tính của mình, thôi kệ. Thầy nói thậm chí vì mua nhầm cái bàn về cái nó gập ghềnh cái chân, thôi mình kệ mình lấy một cục gộp mình chêm chêm cũng xài được, để cho cái người bán người ta cũng sao? Đỡ khổ tâm. Người ta lỡ người ta có được ít đồng lời bây giờ đổi tới đổi lui người ta sẽ rất là khổ. Nên trước một sản phẩm không hoàn hảo thì mình cũng vui vẻ, quý vị. Sống như vậy cho nó nhẹ người, chết rồi cũng bỏ hết á mà, chết bỏ hết.
[46:42]Rồi lỡ như ví dụ như là mình đi cắt tóc, cái người người ta cắt tóc cho mình cái lỡ tay cái ngắt bớt cái lọn tóc ngay chính giữa là đẹp nhất á làm cho mình cái là nguyên cái đầu đẹp hết tự nhiên nó mất cái chỏm tròn ở chính giữa này, có bao nhiêu đây nó ngắn à, còn bao nhiêu nó hết. Mình sao? Đau khổ không? Đau khổ không? Thôi ha, nhớ cái bài chúng ta nói chuyện hôm nay, trên đời mọi thứ đều tương đối. Nó lỡ cất mất cái chòm này nó cụt thì thôi mọi cái vẫn đẹp, hiểu không? Khi mình nói chuyện với ai nếu mình cảm thấy người ta ngại mình cứ vừa che đầu vừa nói, không sao hết, vậy không sao hết. Cuộc đời vẫn đẹp sao, ha?
[47:16]Tình yêu vẫn đẹp sao, không có gì hết. Vài tháng sau nó ra dài lại, huề, ha? Rồi, không sao hết nha. Đó, mà trước những sản phẩm không hoàn hảo như thế. Đó nhưng mà với mình khi mình tu thì lúc nào mình cũng cầu toàn với chính mình, nghiêm khắc với chính mình. Để chi? Để cho mình vươn tới cái vị trí của một bậc thánh vô lậu. Với người thì mình bao dung và và khuyến hóa dạy dỗ. Đó là thầy nói cái đề tài là mọi điều đều tương đối. Bây giờ thầy sẽ phân loại bốn bậc của Phật tử để mà thầy thưởng bánh Trung Thu. Người nào bậc một thì thưởng một bánh, người nào bậc hai thì thưởng hai bánh, người nào bậc ba thưởng ba, người nào bậc bốn thưởng bốn bánh ha.
[48:03]Rồi, cái này mục này hấp dẫn nè. Có đem bánh Trung Thu ra chưa kìa? Bây giờ thầy thầy hỏi từng bậc nha. Ai bậc nào thì giơ tay bậc đó. À nãy thầy nói trước cái bể mánh cái lát chờ không chịu giơ tay, đợi tới bậc bốn mới giơ tay hết chết thầy, không có được. Bậc thứ nhất á là người Phật tử học đạo lý giỏi. Ai tìm đến đạo Phật á thì cũng thích hết á. Thích cái giáo lý đạo Phật mênh mông quá, lớn lao quá, vĩ đại quá và học hoài không thấy chán, học hoài thấy không hết. Nha, nhưng mà tương đối ta học được bao nhiêu phần thì ta cũng là một Phật tử giỏi về đạo lý rồi, đó. Cũng mày mò bao nhiêu năm à biết luật nhân quả,
[48:47]Tứ Diệu Đế rồi 12 nhân duyên gì đó, 37 phẩm trợ đạo là như thế vân vân vân vân hết. À thì cái người nào là Phật tử quy y thì thầy chưa tính bậc, bắt đầu người nào mà học đạo lý giỏi thì gọi là là đạt được cái Phật tử bậc một, được thưởng một bánh Trung Thu. Vậy ai thấy mình là người Phật tử mà giỏi đạo lý, giơ tay lên.
[49:14]Thấy không, thầy biết ngay sẽ không ai giơ, đợi bậc bốn mới giơ.
[49:21]Thầy đã thầy đã tính trước rồi. Thôi, thầy à nghĩa là chờ đợi ha, hãy đợi đấy, là được rồi. Thôi bây giờ thầy nói tới bậc hai. Bậc hai tức là người Phật tử có thực hành. À mỗi ngày mình có lập bàn thờ đều có lễ Phật, tụng kinh rồi ngồi thiền. Trong cuộc sống thì lúc nào cũng buộc mình phải yêu thương mọi người. Giúp ai được cái gì ráng ráng giúp. À đối với những cái cám dỗ thế gian, kiềm chế vượt qua. À đối với những cái sự mà trái ý phiền lòng thì kiềm chế không nổi giận, đại khái là có thực hành tu tập. Thì đó là người đạt được bậc hai là thực hành tương đối tốt. Có đều đặn về công phu, thời khóa.
[50:05]Đồng thời trong cái đời sống có sống lợi ích cho mọi người, có kiềm chế đi những cái bất thiện của tâm mình. Thì người như vậy được Phật tử bậc hai. Ai cảm thấy mình là Phật tử bậc hai, xin giơ tay lên. Cũng không luôn.
[50:24]Rồi, đợi, biết mà, biết mấy người này đợi tới bậc bốn. À rồi, được một người. Vậy ha, rồi lát, lát nhớ nghe, khi đi phát bánh rồi nhớ. Rồi Phật tử bậc ba. Phật tử là bậc ba là sau khi mình đã giỏi giáo lý à đã có thực hành, rồi bắt đầu mới chia sẻ cái đạo lý với người khác. À khi gặp ai mà có tình thân có thể nói được một vài câu đạo lý thì nói. Ừ rồi có thể mà nếu mà ai họ quý mình quá họ hỏi riết thì có thể ngồi cả buổi mà hỏi đáp, nói chuyện qua lại mọi đạo lý trên đời cho người kia nghe, giúp cho người kia hiểu sâu Phật pháp à quy hướng Phật pháp về chùa cùng quy y với mình luôn, đại khái.
[51:11]Hoặc là nếu có sách thì đem tặng cho người ta, có đĩa băng nào hay thì biếu thì tặng nơi này nơi kia và làm được rất nhiều. Tức là mình một mình mình biết đạo học hiểu rồi, bây giờ là đã truyền bá được cho rất nhiều người, tức là Phật tử bậc ba là biết hoằng pháp, biết chia sẻ giáo lý, Phật hóa được cộng đồng của mình. Ai là người Phật tử bậc ba, giơ tay lên.
[51:36]Quá trí tuệ, đợi quyết đợi bậc bốn. Quyết đợi bậc bốn. Cha, thầy bắt đầu thầy lo rồi nha. Bắt đầu thầy hơi lo rồi đó. Bây giờ tới Phật tử bậc bốn nha. Phật tử bậc bốn là Phật tử mà làm sao? Biết bảo vệ đạo. À. Ví dụ nếu mà có ai á à họ xúc phạm đạo Phật, ta tìm cách sao vừa nhẹ nhàng vừa cương quyết giải thích để cho họ đừng xúc phạm đạo Phật. Hoặc là họ xúc phạm tới những bậc cao tăng thì ta cũng vậy, vừa nhẹ nhàng vừa cương quyết đến nói chuyện với họ, họ không được xúc phạm bậc cao tăng nữa. Mà tới bậc bốn này là phải có bản lĩnh. Tại vì ta đối diện với cái khó khăn. Học cứ siêng năng học là được,
[52:28]hành ý chí là được, hoằng pháp chia sẻ giáo lý khéo léo là được. Nhưng mà tới cái hộ pháp thì đòi hỏi tinh thần rất là cứng cỏi, bản lĩnh. Nhiều khi chấp nhận những cái điều vô cùng bất như ý. Thì đây là Phật tử bậc bốn. Vậy ai là Phật tử bậc bốn, giơ tay lên cho thầy.
[52:54]Rồi rồi, rồi rồi. Đưa mà đưa bốn ngón tay, đưa bốn ngón tay, là báo là phải thưởng bốn cái bánh phải không? Ý là như vậy chứ gì? Rồi rồi. Có một số người giơ tay lên. Nhưng mà thầy phát hiện có một Phật tử bậc năm. Phật tử bậc năm là sao? Là Phật tử sẽ không lấy cái bánh nào hết để nhường cho mọi người. Vậy ai là Phật tử bậc năm? Ồ hoan hô.
[53:28]Làm thầy nhẹ người, làm nhẹ người, tại thầy sợ bánh không đủ á. Cho chuyển bánh lên thầy đi, để thầy thưởng cho những Phật tử bậc năm, ha?
[53:42]Mà người nào đưa tay lấy thì lại không phải Phật tử bậc năm.
[53:49]Thật ra á, thầy nói bốn bậc, tức là người học giáo lý giỏi, thực hành giỏi, hoằng pháp giỏi, hộ pháp giỏi, nhưng mà bốn cái này nó lồng lại với nhau nó không có tách riêng ra từng cái đâu, phải không ạ? Đúng không? Đúng không? Ví dụ cái người mà học giỏi, hiểu được đạo lý, nhiều khi chưa kịp thực hành là đã nói cho người khác nghe rồi, nói ồ, tôi có nghe được cái đạo lý như thế này thế này, chia sẻ nhau rồi. Thành thử là nhiều khi là một lại dính tới bậc ba rồi, lạ như vậy. Hoặc là cái người đang thực hành, chưa có chia sẻ với ai, nhưng mà nghe ai mà đụng chạm tới đạo Phật, mình vẫn đến mình nói chuyện
[54:26]với người ta liền, chứ không có để yên, không để cho có cái người nào mà lại xúc phạm tới đạo Phật trên cuộc đời này. Cho nên bậc hai lại đã dính với bậc bốn rồi, đó là lồng ghép nhau như vậy. Nên nói là để phân biệt ra làm bốn chứ rất là khó phân biệt. À một người Phật tử trong tâm mình đã phảng phất phảng phất bốn bậc hết trơn rồi, nhưng mà bậc nào nhiều thôi. Ví dụ có người thì học rất giỏi, nhưng mà cái hành, cái hoằng pháp, cái hộ pháp cũng có, nhưng ba cái kia hơi yếu hơn. Thì có người á thì học không giỏi, hộ pháp không giỏi, thực hành không giỏi, nhưng mà truyền bá rất giỏi. Có những người như vậy, bốn cái đều có, nhưng mà nó giỏi một cái nào đó.
[55:07]Còn có một ít người giỏi luôn bốn cái, học đạo lý rất giỏi, hành rất nghiêm túc, hoằng pháp, chia sẻ giáo lý truyền bá rất là mạnh, đồng thời là một người kiên quyết hộ đạo, thì có người giỏi luôn cả bốn bốn cái lĩnh vực như thế này, thì rất là, rất là hiếm. Người như vậy công đức lớn lắm lắm. Mà nói tới Phật tử cư sĩ, thì ta phải nói tới cái kỷ cương, vì đạo Phật mình coi vậy chứ lỏng lẻo, không có kỷ cương. Quy y rồi là không bao giờ tới chùa, cũng chẳng nhớ chùa chẳng nhớ thầy ra sao. Nên vì vậy mà thầy khuyến khích các Phật tử, khi quy y rồi phải tìm về cái đạo tràng nơi địa phương mình để mà, mà tu tập.
[55:47]Đó, có huynh đệ cùng tu chứ đừng tu một mình. Vì chúng ta không phải là thánh, ta tu một mình ta rất là dễ dãi đãi, còn mình có một đạo tràng để, để chung đồng tu tập với nhau, người này nhắc người kia, thì mình tinh tấn và nhờ mình tinh tấn như vậy đỡ phạm lỗi và công đức mình tăng lên đều đặn hơn. Còn một mình thế nào cũng vấp ngã, rồi thế nào cũng chủ quan, lười biếng, rồi nhiều khi phạm những lỗi lầm rất là nặng. Còn có huynh đệ đạo tràng lúc nào cũng gặp nhau, nói nhau một câu, nhắc nhau một tiếng, vậy chứ mà việc tu hành của mình ổn định. Nên vì vậy là ta cố gắng tham gia đạo tràng để sống trong
[56:24]cái kỷ cương, cái cái cái tập thể mình như vậy nha. À thầy cũng thông báo là thầy có đưa ra 30 câu hỏi giáo lý phổ biến cho các Phật tử đạo tràng để mà học và làm. Vô trong đạo tràng người nào giỏi á, thì viết bài làm 30 câu nộp lên về chùa để cho thầy chấm. Mà nếu bài viết xuất sắc thì thầy mời về chùa để thuyết trình cho thầy nghe. Mà nếu thuyết trình được, thầy sẽ cấp cái bằng giáo thọ bậc một. Nó có giá trị trong nội bộ Phật Quang mình thôi, nhưng bằng cũng rất là đẹp chứ không phải không, nghiêm túc á. Thì coi như là vậy, sau này là những ban điều hành của các đạo tràng là buộc phải có cái bằng giáo thọ bậc một hết.
[57:04]Nha, tức là người đó giỏi được 30 câu hỏi giáo lý này. Còn bậc hai bậc ba thì khác, bậc hai bậc ba thì dành cho người xuất gia thôi. Phải không? Thì còn à cái người xuất gia á thì buộc phải có cái trình độ giáo thọ bậc một hết, là nắm vững, thuyết trình, giải thích 30 câu hỏi giáo lý này rất là vững. 30 câu hỏi thầy đã cho phát, phổ biến xuống các đạo tràng hết rồi, nên các đạo tràng, các ban điều hành phổ biến cho huynh đệ mình học. Rồi sau này chắc một vài tháng nữa, thầy sẽ chia quý thầy quý cô đi tới các đạo tràng để kiểm tra cái kiến thức về 30 câu hỏi giáo lý này, để mọi người nắm cho chắc.
[57:40]Vì khi mà hiểu được 30 câu hỏi giáo lý này thì ta có chánh kiến và tu tập rất là, là ổn định, không sợ, không sợ sai lầm nha, như vậy. Rồi à có những người cư sĩ ở ngoài chùa,
[57:58]lâu lâu tới chùa. À. Rồi có những người cư sĩ ở ngoài chùa, lâu lâu tới chùa, nhưng mà thuộc loại đạo tâm không có mạnh, đó là một loại cư sĩ dở, quy y rồi cái rất ít gắn bó. Có một loại cư sĩ quy y rồi, ở ngoài chùa, cũng thỉnh thoảng mới đến chùa, nhưng lại là người rất là năng nổ, tu tập nghiêm túc, ừm tham gia đạo tràng, thì đây là người cư sĩ mà có công đức, những người cư sĩ tốt, quý Phật tử cố gắng là như vậy. Rồi cũng có những cư sĩ thường xuyên tới lui để công quả cho chùa, là do sắp xếp được việc nhà của mình ổn, nên hay tới lui để giúp việc chùa. Nhất là những cư sĩ mà tham gia trong ban điều hành các đạo tràng
[58:46]đó, cực lắm, phải lo cho huynh đệ tu tập, đối ngoại, đối nội đủ thứ hết, làm cái gạch nối giữa chùa với các Phật tử. Ví dụ như bây giờ như thầy, thầy muốn liên lạc với Phật tử đâu có cách nào, nên phải thông qua cái ban điều hành của đạo tràng, nhờ vậy mà các Phật tử với thầy có cái sự nối kết với nhau nên qua các đạo tràng. Thì cái người mà đứng vai trò mà điều hành các đạo tràng rất là cực, tốn thời gian, ừm tốn tiền bạc, tốn công sức của mình, nhưng mà công đức rất là lớn. Thì những Phật tử mà làm được nhiều công, lo cho đạo, à lo cho chùa, thì phải nhớ cái tinh thần là không chấp công. Vì nếu mà mình chấp công á, thì đời sau cái quả báo
[59:30]mình hưởng á là quả báo nhân thiên, hữu lậu. Mình trở lại cuộc đời này để hưởng cái giàu sang, phú quý, nhưng mà rồi cứ trầm luân sinh tử, rồi cứ phạm lỗi lầm, là do cái chấp công á sẽ khiến kiếp sau mình sẽ phạm lỗi. Còn cái người Phật tử khi mình làm nhiều cái công quả cho chùa, cho đạo mà không chấp công á, đời sau cái phước đến nhưng mà mình không có lỗi lầm, ít có phạm lỗi, và đồng thời rất dễ đem hết cái phước đó vô trong tâm, biến thành cái tâm linh thiền định. Ừ. Nếu mà ta làm phước nhiều mà ta không ngồi thiền, thì cái phước đó nó chạy ra thế gian, đời sau mình được giàu sang, phú quý.
[1:00:15]Còn nếu mình làm phước nhiều mà mình ngồi thiền, thì phước đó nó chạy vào trong tâm linh, làm mở ra thiền định. Mà nếu đã mở ra thiền định thì mình còn giàu sang phú quý không? Còn không? Không nha, nhớ. Hai con đường nó khác nhau à. Trừ một vài vị phước quá lớn, ví dụ như vua Trần Thái Tông hay vua Trần Nhân Tông, vừa là được cái phước giàu sang phú quý của thế gian mà cũng vừa được cái phước tâm linh thiền định, đắc đạo. Những vị đó phước quá phước đi. Còn đa phần như chúng ta hai cái phước đó chỉ chọn được một mà thôi. À khi mình làm phước rất nhiều, hoặc là mình không tu, không tu tâm linh thiền định, để cho cái phước đó nó chạy ra bên ngoài
[1:01:01]thành cái phước thế gian, kiếp sau chắc chắn mình là giàu sang sung sướng. Đó, ai thích giàu sang sung sướng thì phải làm phước rất nhiều mà đừng ngồi thiền, thì kiếp sau rất là giàu. Giàu xong rồi quậy, quậy rồi đọa, ha ha. Còn người nào làm phước rất nhiều nhưng mà rất tinh tấn ngồi thiền, thì phước đó bắt đầu nó gom lại nó không chạy ra thế gian, mà nó gom gom gom lại nó chạy vô trong tâm mình. Nó chạy vào trong tâm mình để nó mở ra cái tâm linh thiền định. Vì sao vậy? Bởi vì cái hạnh phúc của tâm linh thiền định nó lớn hơn cái hạnh phúc giàu sang phú quý thế gian. Mà hai cái ta được quyền chọn một thôi.
[1:01:44]Chỉ trừ cái phước ta quá lớn mới được cả hai, thì đó rất là hiếm, trên đời hiếm, còn đa phần ta hai cái phải chọn một. Như vậy ai thích mình theo Phật, tin Phật, làm phước rất nhiều, không tu, để kiếp sau hưởng giàu sang sung sướng thì giơ tay lên cho thầy. Không, thầy hỏi thiệt á, ai thật lòng như vậy giơ tay lên để thầy coi coi, coi cái đời này nó như thế nào. Không ai giơ tay. Giờ thầy hỏi câu thứ hai: Vậy ai tin Phật theo Phật, rồi làm phước rất nhiều, nhưng mà hồi hướng phước đó hết vào trong tâm linh thiền định, ngày nào cũng cố gắng ngồi thiền, để đem cái phước đó nó mở cái tâm linh ra, để đạt trên con đường giác ngộ, giơ tay lên cho thầy coi.
[1:02:32]Ờ thầy cảm ơn. Và cũng rất nhiều người thầy hỏi hai câu cũng chẳng giơ tay luôn. Thì người này có một cái hướng thứ ba. Thứ ba này thầy chưa biết. Thứ ba này chưa biết. Không biết à? À. Bây giờ còn một hạng cư sĩ là cư sĩ công quả trong chùa. Cư sĩ có cái duyên gì đó tự nhiên về chùa công quả. Một là mơ ước là đến lúc đủ duyên thầy cho xuất gia, hai là cũng không cần xuất gia mà chỉ mong được là ở chùa công quả mãn nguyện rồi. À cũng có một hạng Phật tử như vậy. Và có nhiều người công quả trong chùa rất là đắc lực, nhưng mà nếu thiếu tu cũng thành quỷ nha. Tuy ở chùa mà thành quỷ. Vì sao vậy? Vì chấp công.
[1:03:22]Có những người ở trong chùa cái lăn lộn nấu bếp, làm rất được việc rồi bắt đầu là chùa lệ thuộc vào mình. Cái là mình ngang ngược, hống hách, chửi mắng người này chửi mắng người kia là nói ở chùa đó công quả lâu năm đó mà thành quỷ á. Chớ đáng lẽ ở chùa lâu thì phải thành gì? Thành Phật. Là mình hiền lành, càng lúc cái đạo đức càng tăng tiến, lòng từ bi tỏa ra. Thấy những người Phật tử đến chùa lơ ngơ lơ ngơ thì mình yêu thương, mình hướng dẫn. Còn ở đây ỷ mình ở chùa lâu à cái người Phật tử lơ ngơ tới cái mình chửi, mình mắng, mình rầy, mình rà làm như là mình giỏi lắm, ỷ mình là người đến trước.
[1:04:03]Thành thử cái chấp công đó trở thành là gì? Thành ra mất đạo đức. Thì đây là điều phải coi chừng. Rồi có những người Phật tử mà đủ duyên lòng quyết tâm xuất gia thì đây là hàng ưu tú nè, những hàng Phật tử ưu tú quyết tâm xuất gia. Vì sao phải xuất gia? Vì có những gia đình bây giờ ít có sinh con, chỉ sinh một người con, hai người con mà thôi. Thì khi sinh con như vậy người ta có muốn cho con đi tu không? Không. Tâm lý là: "Con ít quá, muốn ở nhà để sau này mình già con cái đỡ đần, chứ cho đi tu rồi nữa ở nhà ai nuôi?" Thường là tâm lý nghĩ như vậy. Mà nếu nghĩ như vậy thì đạo Phật làm sao? Tiêu liền, phải không ạ?
[1:04:47]Không có người xuất gia kế thừa giữ gìn Phật pháp, Phật pháp tiêu liền. Cũng giống như khi có giặc ngoại xâm rồi các gia đình đều nói: "Trời, tôi đẻ có một đứa con trai mà bây giờ cho đi lính nó chết cái không ai nối dòng, không cho đi lính." Thì đất nước làm sao? Mất nước liền, phải không ạ? Thì lúc đó một con, hai con gì cũng phải đi lính hết, cũng phải chiến đấu hết. Giữ nước mới là quan trọng hơn là giữ cái dòng của mình. Thì cũng vậy, giữ Phật pháp mới quan trọng hơn là giữ cái dòng giống của mình. Cái dòng giống của mình là dòng giống thế gian, dòng giống thế tục, dòng giống phàm phu. Cho con mình đi tu là mới nối cái dòng thánh,
[1:05:24]cái đó mới là là vinh quang, mới là vĩ đại, nó mới là cao cả. Nên vì vậy những bậc cha mẹ mà nếu con mình nó hiền lành, nó siêng tu mà nó thích xuất gia nên cúng dường cho Phật luôn. Mà cái cúng dường đó mới là công đức lớn ạ. Cúng Phật đi đem chùa mình cúng vàng coi vậy chứ cũng không bằng, cúng đất coi vậy chứ cũng không bằng. Cúng đứa con mình nuôi, mình dạy, đứt ruột đẻ ra mà dám cúng cho Phật luôn thì cái đó mới cúng dường cao cả nhất. Mà nếu cái người con đó tu hành chân chính, tinh tấn, sau này lớn lên là một bậc mẫu phạm giáo hóa chúng sinh thì thôi phước cha mẹ hưởng không hết, nhiều đời hưởng không hết.
[1:06:08]Nên vì vậy là hồi nãy thầy nói bốn bậc Phật tử: học giáo lý giỏi nè, hành giáo lý giỏi, hoằng giáo lý giỏi, hộ đạo giỏi, thầy cũng phân loại nhiều Phật tử ở trong chùa, ở ngoài chùa ha. Nhưng mà Phật tử ưu tú nhất là Phật tử phải hướng tới sự xuất gia. Vì làm sao? Vì chúng ta không thể mãi mãi trôi lăn trên luân hồi sinh tử được. Ai rồi cũng phải xuất gia nha. Con mình phải xuất gia, người quen mình phải xuất gia rồi chính mình cũng sẽ phải xuất gia một kiếp nào đó, không kiếp này cũng kiếp khác. Vì sao vậy? Vì rồi ai cũng phải phải giải thoát khỏi trầm luân sinh tử này. Có thể cái người mới biết đạo nghe cái chữ xuất gia làm tu sĩ
[1:06:54]nghe xa lạ, nhưng mà khi ta thấm đạo nhiều rồi thì cái việc mà sống một đời sống xuất gia là một điều hết sức là bình thường, hết sức là hạnh phúc mà đó là niềm khát khao của mình. Cuối cùng rồi sao? Đến kiếp nào rồi ai ai cũng phải xuất gia cả. Thôi thì Trung thu thầy có vài lời đạo lý để tặng quý Phật tử đến đây. Thầy không có chủ trương là tổ chức cái cái Trung thu cho nó long trọng, chỉ là một bài pháp rồi thầy mời mọi người lên đây hát cho nhau nghe. Mà đúng là hát nhau nghe thiệt á, tại có nhiều người hát dở cũng ráng hát. Thì thôi mình vui vì cái thiện chí thôi nha, vui vì thiện chí hát cho vui.
[1:07:33]Thầy chúc cho chư tôn đức Tăng Ni cũng được một đêm Trung thu an vui, hạnh phúc. Thầy cũng chúc cho quý Phật tử một đêm Trung thu thoải mái, vui vẻ, dành bánh với trẻ em.
[1:07:50]Mọi điều an lành nha. Hẹn chúng ta hẹn gặp nhau vào lễ Thành Đạo sắp tới nha. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:08:25]Ngày Trung thu nơi ngôi chùa thân yêu, nhìn trăng lên bên lưng đồi cheo leo, nghe tiếng kinh bay theo làn mây chiều.
[1:08:39]Ngồi gần nhau cho tâm hồn tiên nga, lòng từ bi lan trên ngàn đường xa. Thấy ta là ngọn gió qua cây lá, là suối reo quanh khe đá sa mờ.
[1:08:56]Trong đêm trăng xin nhớ lời Phật trao, lòng an vui theo chánh pháp nhiệm mầu. Đời chóng qua như những lần thay áo, sóng vô thường dập từng cơn cuồng mau.
[1:09:11]Ngồi lại đây cho tay tìm bàn tay, tình anh em không bao giờ đổi thay. Dù mai xa trên muôn ngàn chân mây, lòng xin luôn luôn ghi khắc đêm này.
[1:09:46]Ngày Trung thu ta quây quần bên nhau, tìm yêu thương trong muôn nghìn đời sau, nghe tiếng chuông quên đi niềm u sầu.
[1:09:59]Ngồi gần nhau như khi còn trẻ thơ để niềm vui gieo thêm nhiều mộng mơ. Bóng trăng tròn còn ai câu thương nhớ, đời biết ai đang đi giữa mong chờ.
[1:10:16]Trong đêm trăng xin nhớ lời Phật trao, lòng an vui theo chánh pháp nhiệm mầu. Đời chóng qua như những lần thay áo, sóng vô thường dập từng cơn cuồng mau.
[1:10:32]Ngồi lại đây nghe câu chuyện ngày xưa mẹ ru ta qua bao ngày tuổi thơ. Niềm tin đưa ta bay vào trăng mơ, nụ cười tươi theo ta đến bây giờ.