Transcript: Đạo Phật Kỷ Cương

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 45:18

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:09]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:21]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:35]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:47]Con xin cung thỉnh thầy an tọa và xin mời quý thầy, quý cô cùng quý Phật tử an tọa.

[0:59]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay là mùng 4 Tết,

[1:07]quý Phật tử đã nghĩ tới chùa mà lên thăm chùa như vậy thì quý thầy rất là vui mừng, nhưng cũng thua mấy người lên ngày mùng 1. Mà có người dám lên đây đón giao thừa luôn nha, 30 lên đây ăn giao thừa với chùa. Mấy người đó là thiệt cưng vô cùng, còn mấy người tới mùng 4 cũng cưng mà bớt một chút. Nói đùa thôi, Tết mà lên thăm chùa là thầy mừng lắm rồi. Hồi nãy chúng ta vừa xem cái phim Rừng, thì thầy mong rằng là mọi người nếu mà không có tiền, không có tiền mà lỡ xài hết rồi thì tới xin, xin phim Rừng đem về xem và cho mọi người xem. Còn người nào mà trong túi móc vào thấy còn tiền thì tới thỉnh, tới thỉnh về xem và cho mọi người xem.

[1:59]Thầy hy vọng là mọi người cố gắng truyền bá cái phim Rừng thật là nhiều đi khắp nơi để cho mọi người biết thương yêu cây cỏ, thương yêu thiên nhiên. Bộ phim đó làm rất là cực. Đầu tiên thì... thầy tính để khoe thầy soạn nhạc nhưng mà thôi không khoe nữa. Nhờ những người có tấm lòng đã phụ đóng góp công, góp của và tâm huyết và trình độ nghệ thuật, kỹ thuật vào cái bộ phim đó rất là nhiều nên đã được như vậy. Và cái bộ phim đó chiếu đi khắp nơi thì thầy có nói một câu nhẹ nhàng, thầy có một lời nói từ trái tim tới trái tim:

[2:40]khi mà cái bộ phim Rừng này được phát hành thì thầy có một lời nói dặn dò từ trái tim tới trái tim, "Ai coi phim này mà không khóc thì không phải đệ tử thầy."

[2:55]Hồi nãy hình như không ai khóc hết thì phải? Nghỉ chơi hết mọi người luôn á, nghỉ chơi hết, coi mà không khóc nghỉ chơi. Mấy người đó có khóc không? Mấy người đó coi có khóc không? Nghi, thấy mặt trơ trơ thôi thầy nghi quá. Sắp tới thì có lẽ ra Tết từ từ chúng ta dựng kịch bản để làm bộ phim về bài nhạc Quê Hương vừa rồi. Hồi nãy quý Phật tử nghe hay không ta? Cái bài đó cũng từ cái bài tụng, chúng ta sẽ làm, nhưng mà làm bài đó rất là cực. Thầy ước ao một bộ phim nó hoành tráng, đông người đóng, nhưng có cái là thầy nghèo á, nên không đủ tiền để thuê. Thành thử ai mà đóng phim thì... thì đóng không lấy tiền, tự ăn,

[3:36]tự uống giùm thầy, chẳng những còn cho tiền thầy để phụ làm phim nữa. Tức cười lắm nha, vừa rồi thầy làm cái bộ phim Rừng á là mấy người đi đóng phim á, chẳng những không được đồng nào còn phải tốn tiền cho thầy để phụ làm phim nữa. Nhưng mà thầy thích làm phim vậy hay.

[3:53]Hôm nay đầu năm thì có vài cái đạo lý để trao đổi, giống như là món quà, giống như một lời chúc Tết. Nói là cái đạo lý trao đổi, sự thực là nó bắt nguồn từ một cái nỗi buồn của thầy, từ một cái nỗi buồn chứ cũng không phải là cái gì hay ho. Là cũng lâu lắm rồi, thì thời gian sau này thì càng về sau thì thầy càng bận, ít có cái rảnh để đi đây đi kia, mới không có thăm viếng người này người nọ được. Thường ai thăm thầy thì thăm, chứ thầy ít có thăm ai được, nên thầy cũng có lỗi. Và ai mà nhớ tới thầy, thăm thầy thì thầy rất là mừng, vì người ta đã không có phụ mình. Nhưng mà một lần đó, có cái nhà Phật tử đó,

[4:34]nhà đó thì nghèo lắm, nghèo mà có bệnh nữa, nên thầy tới thăm. Thì vào cái xóm ngõ quanh co, quanh co khúc khuỷu đi không biết bao nhiêu cái xuyệt, chắc cũng năm sáu cái xuyệt gì đó mới tới cái nhà. Khi thầy thăm cái gia đình đó, thì trong cái xóm đó cũng có vài cái gia đình quy y trên chùa mình, thì thầy nghe rằng một trong những gia đình đó có cái người chồng đã trở nên bê tha,

[5:00]ruồng bỏ vợ mình, con cái thì hư hỏng. Mặc dầu là gần như cả nhà đó quy y trên chùa hết, kể cả ông chồng. Thì thầy nghe thì thầy rất là buồn. Buồn là vì sao? Buồn bởi vì thứ nhất là đệ tử thầy, nhưng mà thầy đã không làm gì để giữ họ được trong cái đạo đức, vì quá lâu họ không lên chùa và thầy cũng không tới thăm họ được, nên thầy thấy thầy có lỗi. Mà tại sao như vậy? Mà tại sao đạo Phật mình bị lỏng lẻo như vậy? Đó là cái mà thầy... thầy ưu tư từ cái hôm đó. Rồi một câu chuyện buồn thứ hai, chuyện buồn thứ hai là từ một cái người Phật tử thầy ở bên Mỹ. Thì cái cô này rất là có tâm đạo, vừa đi làm mà vừa trích thời gian ra để truyền bá giáo pháp, giáo lý.

[5:55]Thì cô có quen với một anh bạn, thì anh bạn này là người không tin tôn giáo, là người học giỏi, chuộng tinh thần khoa học và không tin tôn giáo. Thấy như vậy nên cô cũng quý mến anh, nhưng mà quyết tâm làm cho anh hiểu đạo Phật, để cho anh thấy rằng đạo Phật thật sự là chân lý, là đạo lý chứ không phải là cái chuyện mê tín. Nên cô nói chuyện với anh rất nhiều và đưa những cuốn sách cho anh đọc, trong đó có cái cuốn quan trọng là cuốn "Nghiệp và Kết Quả", là cái cuốn mà thầy viết cho người trí thức. Thì khi anh đọc cái cuốn sách đó, cũng giống như là nghe một số băng giảng, anh bắt đầu chấp nhận đạo Phật,

[6:29]khen rằng đạo Phật hay, chứ không còn có ý nghĩ hễ tôn giáo là mê tín nữa. Như vậy, thì đang trên cái đà thuận lợi, thì hôm đó cô mới rủ anh bạn đi chơi, đi chùa, qua chùa này qua chùa kia như vậy, thì đến cái chùa mà thầy không có tiện nói tên. Thì cái chùa đó là trước giờ vẫn trưng bày những cái băng, những cái sách của chùa mình. Thì hôm đó đến thì thấy mất tiêu. Thì cô Phật tử mới thắc mắc, mới mời một sư cô ra hỏi là tại sao, tại muốn là mời anh bạn đó đến là sẵn có băng sách gì thỉnh luôn, tặng ảnh luôn, thì không thấy nữa. Thì cái sư cô trong chùa mới ấp úng, không có câu trả lời rõ ràng, nhưng mà cái câu trong cái cách

[7:12]trả lời của sư cô đó thì anh này ảnh nhận ra liền, tại người ta rất là khôn. Người ta sống ngoài đời người ta lanh lắm, nhúc nhích chút xíu là người ta biết cái thật sự nội tâm mình nghĩ cái gì, chứ không đợi cái câu trả lời bằng ngôn ngữ. Thì sau khi cô ấp a ấp úng một hồi, thì nói qua nói chuyện một lát thì hai người chào ra về. Thì anh đó mới nói câu này, anh đó nói rằng: "Có lẽ cái đẹp của đạo Phật chỉ còn nằm trên sách vở." Rất là đau. Quý Phật tử đau không? Đau không? Một người người ta đang chuẩn bị để mến đạo Phật, thì khi đụng một cái điều thực tế mà bởi những cái người đầu tròn áo vuông là những người

[7:53]đại diện cho Phật pháp, nhưng mà đã có một lối ứng xử gì đó làm cho anh ta nhận xét một câu rất là đau lòng cho mình: là có lẽ cái tốt đẹp của đạo Phật chỉ còn nằm trên sách vở, không còn nằm trong cuộc sống, người ta đã không ứng dụng được những điều tốt đẹp đó nữa. Cái câu chuyện đó làm thầy rất là... rất là đau lòng. Nghĩa là giữa những người tu và người tu với nhau, giữa chùa và chùa, giữa các tông phái trong đạo Phật thật sự không có cái... cái tinh thần hỗ trợ, đoàn kết, thương yêu nhau như là những gì mà Đức Phật dạy. Thì cái cô Phật tử đó lúc đó là trước cái sự thật như vậy cô không cãi được, vì nó là bằng chứng.

[8:34]Cô có thể bằng lý luận, cô thuyết phục rằng à đạo Phật hay chỗ lý luận này, hay ở đạo lý kia, nhưng bây giờ trước thực tế trước mắt cô không cãi được. Cô buồn rồi cô gọi điện về cho thầy, tưởng là thầy sẽ có một cái lời khuyên thế nào cho hay hơn thì thầy cũng buồn theo luôn. Và hôm nay thầy nói cái nỗi buồn đó ra, và chúng ta sẽ bàn nhau một vài điểm về cái điều này, để làm sao cho chúng ta bớt buồn trong năm tới. Như vậy trong năm tới này chúng ta sẽ làm một số việc gì đó để khi Tết là chúng ta gặp nhau, hôm nay gặp nhau ngày mùng 4, Tết năm sau sẽ thương thầy hơn một chút xíu xìu xiu nữa sẽ lên vào ngày mùng 3, ví dụ vậy.

[9:14]Hôm nay thương chỉ thương mùng 4, sang năm thương thêm chút thì lên mùng 3, sang năm thương thêm chút nữa thì lên mùng 2, sang năm thương chút nữa lên mùng 1, sang năm thương chút nữa lên đón giao thừa luôn là thành công. Tại sao đạo Phật chúng ta bị cái lỏng lẻo, không có kỷ cương? Bởi vì đạo Phật chú trọng vào cái sự tự giác, không có bắt buộc. Đó là Phật trình bày cái chân lý, mở ra một con đường, rồi ai muốn đi thì đi, ai muốn theo thì theo, chứ không có ai bắt ai hết. Thì cái điều này cũng rất là điểm đáng được ca ngợi. Cho nên trong đạo Phật không có một cái sự cưỡng bách, mà nên nó không có một cái khuôn khổ,

[9:56]không có gò ép, và tôn trọng cái quyền tự do của con người, tức là con người ta được quyền chọn lựa theo đạo Phật hoặc không theo đạo Phật, chứ không hề có một cái áp lực nào khác. Và đây là điểm mà những người trí thức, những người có trí tuệ, những người mà muốn có quyền lựa chọn, họ rất yêu đạo Phật ở điểm này. Một số người trí thức ở Tây phương, họ xuất thân từ một gia đình của một cái tôn giáo truyền thống của họ, thì họ đã bị phải theo đạo từ nhỏ. Đến khi lớn lên, họ bắt đầu biết nhận thức, và họ gặp đạo Phật, thì họ họ vui mừng, họ ca ngợi, là chính vì nói là đây là bắt đầu họ mới có trí tuệ, họ được quyền chọn lựa, và họ chọn lựa đạo Phật.

[10:43]Và họ từ bỏ cái đạo truyền thống của họ, rất nhiều người Tây phương đã như vậy. Tuy nhiên, tuy nhiên, cái số người mà khen ngợi, quý mến đạo Phật, thấy cái hay đạo Phật, tự động tự giác đi, so với sáu tỷ người trên thế giới này, con số đó thật là khiêm tốn. Đếm đi đếm lại nhiều khi chừng được vài ngàn người, hay vài chục ngàn người. Cái con số đó quá nhỏ so với con số sáu tỷ người của nhân loại này. Cho nên chúng ta thấy nó có một cái Trung Đạo giữa hai cái cực đoan. Một cái cực đoan là con người bị bắt buộc phải theo một tôn giáo dù muốn hay không. Ở một số quốc gia mà chúng ta không muốn nói tên,

[11:23]có một số tôn giáo bạn á họ chủ trương là bắt buộc. Gia đình phải bắt buộc con cái theo đạo từ nhỏ, mà có những tôn giáo mà nếu người nào theo đạo rồi bỏ đạo thì những người khác phải giết người đó liền. Nếu gia đình không giết thì hàng xóm sẽ giết giùm. Mà gia đình mà không dám giết là gia đình đó bị lên án luôn. Tức là khủng bố, sặc máu, kinh khiếp như vậy. Vậy mà vẫn có hiệu quả đó, vậy mà cái đạo đó vẫn truyền tùm lum hết, cũng gây kinh hoàng cho thế giới. Rồi còn một cái đạo khác nhẹ hơn, nhưng mà vẫn có cái áp lực. Đó là một cái cực đoan. Và một cái cực đoan thứ hai là thuộc về đạo Phật chúng

[12:00]ta là ai muốn theo theo, không theo thì thôi. Thậm chí cha mẹ biết đạo, theo đạo, mộ đạo, nhưng con cái không theo cũng không làm gì hết. Đạo Phật lại là một cực đoan khác. Nên hôm nay, sau khi chúng ta nêu ra hai câu chuyện buồn, thì chúng ta muốn đi tìm một cái Trung Đạo hợp lý hơn. Cả hai cực đoan đều không hợp lý. Hôm nay chúng ta cần một cái Trung Đạo hợp lý hơn. Cái Trung Đạo đó là gì? Là một đạo Phật nó không có lỏng lẻo như lúc trước, mà cũng không có cái quá ràng buộc như là những tôn giáo bạn. Một đạo Phật có kỷ cương hơn, có nền nếp hơn. Là không có cái áp lực, cái bắt buộc quá đáng,

[12:42]nhưng vẫn phải có kỷ cương hơn chứ không thể là quá lỏng lẻo như từ bấy giờ. Nó đến nỗi, ví dụ như một người quy y với thầy rồi, mà thầy cũng không có thể góp ý, nhắc nhở, kiểm soát người đó, để cho người đó trở nên bê tha và làm nhiều chuyện sai lầm, và người ta cũng cảm thấy chán nản một cái tôn giáo không có hiệu quả trong việc giáo dục con người. Nên hôm nay chúng ta phải thay đổi lại một chút, đi tìm một đạo Phật kỷ cương hơn. Và muốn để cho đi tìm được một đạo Phật kỷ cương hơn, thì trước hết chúng ta biết nguyên nhân từ đâu. Rồi sau đó tất cả chúng ta, từ tăng ni đến Phật tử phải quyết tâm

[13:19]làm lại, thay đổi lại thì mới có một cái đạo Phật kỷ cương. Giờ trước hết là chúng ta đi tìm cái nguyên nhân của sự lỏng lẻo. Nguyên nhân thứ nhất á là cái người mà đệ tử quy y với ông thầy á thì thường là không ở gần bổn sư mà tản mác khắp nơi.

[13:39]Ví dụ như là quý Phật tử ở đây chắc là cũng có nhiều người quy y với thầy, nhưng mà đâu phải là ở quanh quanh dưới chân núi phải không? Người ở Sài Gòn, người ở Châu Đốc, Cà Mau, thậm chí có người ở ngoài Hải Phòng, Hà Nội, vân vân. Thì ở xa như vậy, thầy không có quản lý được, không nhắc nhở được, mà quý Phật tử ở xa như vậy, mình cũng cảm thấy không cần phải nghe lời một ông thầy nào ở gần chỗ mình nữa. Bởi vì nói là thầy tôi ở trong Bà Rịa, mà thầy thì không có gần gũi nhắc nhở, cho nên lần lần thầy trò không gắn bó. Đôi khi có những điều mình dễ sa ngã, không có ai nhắc nhở để mình đứng dậy.

[14:18]Ví dụ chúng ta sắp sửa làm bậy, nhưng mà mới vừa rồi mình gặp người bạn đạo hay gặp quý thầy tới nhà thăm mình, mình không dám làm bậy. Nhưng chỉ vì mình không gặp được người bạn đạo tới lui thăm hỏi nhắc nhở, không gặp được quý thầy cô thăm hỏi nhắc nhở, hoặc mình không có điều kiện để tới thăm chùa, thì lúc đó mình sa ngã liền. Nên vì vậy, ông bà mình nói câu rất hay: "Ăn cơm có canh, tu hành có bạn." Ở trong cái môi trường đông người, cùng một cái đạo tâm, cùng một chí hướng, chúng ta dễ giữ được cái điều tốt, dễ giữ được cái đạo đức hơn là một mình một bóng đi trong rừng hoang cuộc đời này.

[14:54]Ở cuộc đời này giống như cái rừng hoang, chúng ta đi vào trong đó đầy cái sự cám dỗ, đầy cái cái cái mời gọi, cái quyến rũ, mà nếu một chút nào đó lạc lòng, mình mình ngã liền. Do đó, cái điều kiện mà người đệ tử quy y không ở gần bổn sư cũng là một cái nhược điểm, một nhược điểm làm cho đạo Phật lỏng lẻo. Còn nói về tăng ni, cái nguyên nhân của sự lỏng lẻo là thường thì Giáo hội không có đùm bọc được cho các chùa. Ví dụ như mỗi chùa tự sống, tự lo, tự đi lên. Chứ còn Giáo hội chỉ là một cơ chế hành chánh về giấy tờ thôi, chứ cái người mà lãnh đạo Giáo hội thật sự không biết chùa đó có bao nhiêu, chùa đó nghèo hay giàu, chùa đó trình độ tu hành tới đâu,

[15:38]tu đúng sai thế nào, Giáo hội ít có quan tâm, không biết. Và như vậy, chùa không gắn bó với Giáo hội cũng có nghĩa là đạo Phật bị lỏng lẻo. Nên đây cũng là một yếu tố lớn chứ không phải nhỏ. Nhưng mà để làm cho Giáo hội đủ khả năng, đủ thực lực để mà đùm bọc cho được các chùa, thì đây cũng là một sự cải cách rất là lớn. Nếu quyết tâm cũng phải vài chục năm mới thành công được, chứ còn bình thường là coi như buông lỏng thôi. Rồi ngay trong chùa cũng lỏng lẻo luôn khi mà vị thầy không có hết lòng thương yêu, nuôi dạy đệ tử của mình. Ví dụ như là người đệ tử được quyền giữ tiền riêng, người đệ tử được quyền đi tìm Phật tử riêng để có cái nguồn

[16:18]cúng dường, hoặc là lệ thuộc vào gia đình cũ của mình để có tiền mà ăn học, chứ ông thầy không lo lắng gì nhiều lắm, thì rõ ràng tình thầy trò không có không có sâu đậm, và giữa thầy và trò cũng lỏng lẻo, ngôi chùa đó cũng rỗng luôn. Đây là điều cũng rất là đáng lo ngại, cũng là một điểm mà tồn tại trong đạo Phật của mình, làm cho đạo Phật rất là lỏng lẻo, không có kỷ cương, nề nếp gì hết. Rồi một yếu tố để làm cho đạo Phật chia rẽ, phân hóa nữa là trong đạo Phật có nhiều tông phái. Mỗi tông phái chủ trương những cái giáo lý dường như khác nhau luôn, khác nhau luôn. Thậm chí ở chùa phái này thì thờ Phật Thích Ca,

[16:58]tông phái khác không thèm thờ Phật Thích Ca, thờ Phật A Di Đà. Nghĩa là cái đấng giáo chủ tối cao để được mình tôn thờ cũng khác nhau nữa. Thì nghe nói thì có chung chữ là Phật, nhưng mà đi vào trong nội dung sự thờ phượng cũng khác, cái sự thực hành cũng khác, cái hành trì khác, cái tụng niệm khác, quan điểm khác, cái mục tiêu khác, thì đạo Phật lỏng lẻo, chia rẽ với nhau hoàn toàn luôn. Nên chúng ta thấy vậy trong đạo Phật đã tồn tại rất nhiều nguyên nhân để làm cho đạo Phật không có kỷ cương, không nề nếp. Và đây là một điều đáng buồn. Nên vì vậy, chúng ta đã tới lúc phải thay đổi. Bây giờ thay đổi làm cái gì trong năm mới?

[17:36]Đây là một đề xuất của thầy, thầy đề nghị, và quý Phật tử cố gắng thực hành thử, là thầy muốn là thành lập mỗi quý Phật tử tự ở nơi cái mỗi địa phương của mình, mình tập hợp lại với nhau thành từng nhóm. Ở các chùa hay gọi là từng cái đạo tràng á, ở đây thầy cũng không có cố ý phải gọi là đạo tràng, gọi cái gì cũng được, nhóm cũng được, đạo tràng cũng được, gì cũng được, lựa cái tên nào cho hay, mà tập hợp lại với nhau theo cái trú xứ, theo cái chỗ ở gần gần với nhau thì cứ tập hợp lại. Khi mà tập hợp lại với nhau như vậy, là chúng ta sẽ bầu cái người trưởng chúng, phó chúng, thủ quỹ, đại khái là vậy.

[18:20]Đôi khi chúng ta có cái gì mình đóng góp tiền bạc để mình làm những điều việc thiện gì đó, thì cũng có người quản lý tiền bạc. Rồi có người phó là những người rất là năng nổ để thường xuyên tới lui nhắc nhở. Chúng ta có những buổi sinh hoạt định kỳ, và thường là chúng ta sẽ gắn vào một cái ngôi chùa địa phương nào đó. Trước hết đó là quý Phật tử đi về tìm lại những người nào mà cùng quy y với thầy, Là mình biết đó là cùng quy y trên chùa Phật Quang, mình liên kết lại, rủ rê lại, tập hợp lại. Vì có nhiều người quy y rồi không có điều kiện lên chùa, lần lần cái đạo tâm sẽ suy giảm. Bây giờ, mình có bổn phận đi tìm lại những con người đó.

[18:59]Nếu mà mình không biết tìm thì mình lên trên chùa xin, tại vì trên chùa thì có lưu trữ trong sổ quy y. Thì ví dụ nói: "Thưa thầy, ví dụ con ở cái tỉnh này, cái huyện này, thầy lật sổ ra giùm, thì trong cái sổ bao nhiêu người cho con xin hết danh sách". Thế là xin danh sách về, mình đi tìm những con người đó, mình tới từng nhà nói: "Có phải là anh đã quy y trên chùa Phật Quang không? Nếu phải, à vậy là tôi với anh cùng huynh đệ". Tới mình sẽ tới lui thăm hỏi. Khi thăm hỏi rồi mình tiếp tục mình có cái băng sách gì trên chùa mình đến mình đưa người ta nghe. Rồi khi tinh thần đạo tâm người ta đã cao rồi,

[19:33]mình mời tham gia cái đạo tràng, cái nhóm. Và khi mình thành lập được cái nhóm rồi thì đừng có nhất thiết là phải về với chùa, mà mình nương vào chùa một vị thầy nào, cái chùa nào ở ngay địa phương của mình. Mà tương đối vị thầy đó có quan điểm về giáo lý cũng giống giống với với chùa chúng ta ở đây, thì chúng ta đến chúng ta nương ở đó. Tức là mỗi kỳ sinh hoạt, mỗi tháng hay là hai tuần một lần gì đó, mình gặp nhau tại cái ngôi chùa đó để mình trao đổi, mình sinh hoạt, mình bàn công việc, mình đàm đạo để tăng trưởng đạo tâm. Một tuần một lần, hai tuần một lần hay một tháng một lần gặp nhau như vậy thì đạo tâm sẽ được giữ gìn, chúng ta đỡ làm bậy.

[20:11]Ví dụ như là cái người đó hôm nay có người rủ đi nhậu, nhưng mà hôm qua vừa mới gặp bạn đạo nói chuyện đạo, tự nhiên hôm nay mình đủ sức mạnh để từ chối cái cuộc nhậu nhẹt đó. Còn nếu mà không gặp gỡ bạn đạo nói chuyện với nhau, người ta rủ đi nhậu, có khi đi nhậu liền. Có khi là đi nhậu liền, là mình dễ sa ngã. Đôi khi mình muốn làm cái gì bậy, mình muốn nói nặng với ai, nhưng mà hôm qua mình vừa đàm đạo với các bạn mình, hôm nay tự nhiên mình có cái sức mạnh để mình giữ cái miệng mình lại, biết kềm chế lại để không để không có nói nặng lời người khác, mình giữ được một chút công đức lại. Hoặc là khi mình thấy cái người nghèo khổ,

[20:50]bình thường có khi mình làm lơ, nhưng mà hôm qua mình vừa mới gặp các bạn đạo của mình, nên cái đạo tâm mình tăng lên một chút, bỗng nhiên mình phát tâm hơn để mình có thể giúp đỡ được cái người nghèo khổ kia. Nên vì vậy, cái việc mà ăn cơm có canh, tu hành có bạn hỗ trợ cho đạo tâm của chúng ta rất nhiều, giúp đỡ cho chúng ta tránh được những điều xấu và khuyến khích chúng ta tăng trưởng được những điều lành. Nên vì vậy, cái việc mà quý Phật tử tập hợp với nhau theo từng nhóm, từng đạo tràng, kết tình thân ái lại, giữ gìn đạo tâm cho nhau sẽ là một cái công đức rất là lớn, làm cho đạo Phật bớt lỏng lẻo lại, được kỷ cương hơn.

[21:31]Và thầy cho rằng đây là một công đức thật là thù thắng. Vì sao cái công đức này thù thắng? Bởi vì Đức Phật có nói câu này: "Cái công đức mà giúp cho mọi người hòa hợp, được phước sinh lên cõi trời. Còn cái tội mà gây cho người ta chia rẽ thì tội đọa địa ngục". Đức Phật đề cao cái công đức mà gây nên sự hòa hợp rất là lớn bằng cái hình ảnh cõi trời và địa ngục. Như vậy, nếu trong những hàng đệ tử của thầy đã quy y với thầy mà bây giờ mình phát tâm tập hợp lại những cái nhóm, những cái đạo tràng, đi tìm lại những cái người huynh đệ Phật tử đã rơi rớt từ lâu nhiều khi không có dịp lên chùa, giờ mình đi tìm lại hết.

[22:17]Tìm lại, bắt tay lại, khuyến khích lại, nhắc nhở lại, tới lui thăm viếng với nhau. Dần dần để thành lập những cái nhóm, những đạo tràng đó rồi để cho hỗ trợ đạo tâm với nhau tu hành thì thầy cho rằng cái công đức này thật là vô biên vô lượng. Có thể chúng ta không có nhiều tiền để bố thí, có thể là chúng ta không có nhiều điều kiện để làm nên những công đức lớn, nhưng mà nếu chúng ta kiên nhẫn đi tìm lại những huynh đệ đã rơi rụng, kéo trở lại, giữ gìn nhau lại thì thầy cho rằng cái phước này có khi vượt hơn cả những cái công đức khác nữa. Vì sao vậy? Là bởi vì khi chúng ta giữ cho huynh đệ chúng ta không

[22:55]làm điều ác, khi chúng ta khuyến khích huynh đệ chúng ta làm điều lành là chúng ta cứu họ ở nhiều kiếp sau. Còn cái mình cho người ta một bữa ăn là ta ăn hết liền, nuốt qua khỏi bụng hết liền, cái năng lượng nó sống được một hai ngày, hết liền. Nhưng mà nếu chúng ta cho họ một điều phước lành để họ tin tưởng, để họ thực hành thì họ có cái phước đem theo qua nhiều kiếp sau nữa. Thì cái công đức, cái người mà đã tạo nên cái công đức cho mọi người đó thì phước thật là vô biên vô lượng. Nên do đó là thầy kêu gọi quý Phật tử trong năm nay, bắt đầu từ năm nay và những năm về sau chúng ta tập hợp lại thành những cái đạo tràng.

[23:37]Nếu nơi nào mà chưa có cái chùa hoặc là chưa có cái vị thầy để chúng ta nương tựa, thì chúng ta có thể làm việc thẳng với cái hội Chữ Thập Đỏ hay là Mặt trận địa phương. Tức là luôn luôn mình có một cái chỗ tựa. Nếu không có một cái chùa, cái giáo hội để nương tựa, thì mình nương tựa thẳng chính quyền cũng được, để cho chứng tỏ cái thiện chí rằng là chúng ta tập hợp lại để tu hành và làm điều thiện, chứ mình không có làm điều gì mờ ám, sai quấy, tức là mọi chuyện rất là minh bạch, nhưng mà phải tập hợp lại. Khi mà muốn đi tìm lại, trước hết mình phải biết, hoặc là mình trực tiếp biết là người đó là huynh đệ

[24:19]với mình, hai là mình lên chùa lấy sổ về, lấy tên về, rồi sau đó mình tới lui, mình thăm viếng. Mình tổ chức gặp mặt đầy đủ tại chùa hay nơi nào rộng rãi, rồi sau đó mình bàn với nhau một cái chương trình sinh hoạt sao lý thú, vui vẻ và có có đạo lý. Là mỗi cái nhóm đó mình đặt tên cũng được mà không đặt tên cũng được, miễn làm sao gắn bó như vậy. Thì đây là những điều mà thầy dặn dò khi mà chúng ta bắt đầu tập hợp được. Là mỗi lần mà gặp nhau như vậy nên nêu ra một đề tài đạo lý để mọi người bàn bạc. Khi bàn bạc như vậy tự nhiên chúng ta tăng trưởng được đạo tâm, hiểu sâu đạo lý đó hơn. Ví dụ như khi chúng ta nêu ra đề tài về nhân quả thì mỗi

[25:05]người nêu ra một cái hiểu của mình, đó, nêu ra bàn bạc. Đó là cái thứ nhất. Cái thứ hai là sau đó chúng ta có thể sinh hoạt vui chơi, ca hát Phật giáo, hoặc là mình có tiền mình đi tham quan ngắn ngắn quanh vùng, hay là mình tổ chức làm một cái việc từ thiện. Nếu mà hôm đó mình chú ý nữa thì mở một cái băng giảng nghe, vân vân. Mà cái quan trọng á là đi đến cái kinh nghiệm mà tu hành là phân tích được lỗi bản thân là tuyệt vời nhất. Bởi vì tu là cái gì? Tu là thấy được lỗi mình, rút lại nhiêu đó thôi. Tu có nhiều việc để tu lắm, nhưng mà cái căn bản nhất, mà nòng cốt nhất, mà xuyên suốt nhất vẫn là thấy được lỗi mình.

[25:46]Nghĩa là người mà chưa chứng A La Hán, người chưa thành Phật thì vẫn luôn luôn còn có lỗi. Và cái quan trọng là thấy được lỗi mình, tức là tu. Ví dụ như ai hỏi mình tu là cái gì? Mình nói tu là sửa, tu là này kia, mất công lắm, cái đó cũng đúng chứ không sai, nhưng mà không bao giờ là điểm chủ yếu. Điểm chủ yếu vẫn là thấy được lỗi mình. Cho nên trong Pháp Bảo Đàn, có một lần Lục Tổ đã nhắc nhở một vị tăng, khi một vị tăng đó nói về cái trí tuệ biết này biết kia thì Lục Tổ mới nói rằng: "Cái biết của ta là thường thấy được lỗi tự tâm mình". Cái câu đó thật là chí lý, thật là sườn cốt nhất, quan trọng nhất trong đạo Phật mà được Lục Tổ nói ra.

[26:28]Bây giờ chúng ta cũng vậy, cho nên nếu mà khi mà tập hợp lại với nhau rồi, chúng ta thương yêu nhau rồi, tin cậy nhau rồi, thì trong cái việc mà đào xới cái kinh nghiệm tu hành thì mỗi người đều quyền nói ra cái lỗi của mình. Nói về trong cái những ngày tháng qua cái lỗi mình đã như thế nào, thì khi mà bày được cái lỗi nhau ra thì chúng ta hãy tin một điều, con người sẽ thương yêu nhau hơn. Đây là một cái hệ quả kế tiếp. Chúng ta nói thứ nhất, cái bước thứ nhất, nguyên tắc thứ nhất của sự tu hành là biết lỗi, và cái hệ quả kế tiếp, tự nhiên con người thương yêu nhau hơn. À đây rất là lạ. Mình nói lỗi người khác á,

[27:07]mình chỉ trích lỗi người khác thì con người sẽ xa nhau hơn. Nhưng mà trong một cộng đồng, trong một tập thể, mà cái người chân thành nói lỗi mình ra thì cái tập thể đó sẽ thương yêu nhau hơn. Quý Phật tử có tin điều này không? Có tin điều thầy vừa nói không? Đừng nghĩ rằng khi mình nói lỗi mình ra thì người ta sẽ coi thường mình. Không có đâu. Khi mình nói lỗi mình ra, tự nhiên người ta sẽ thương mình hơn, và mình sẽ thương người khác hơn. Đây là một nguyên tắc, nếu không tin chúng ta về làm thử hai, ba bữa. Ha, mình rủ một vài ba người Phật tử mà mình tin là tốt, để nói chuyện, mình nói vài cái lỗi trong cuộc đời và sự tu hành

[27:47]của mình ra, rồi mình sẽ thấy rằng người đó thương yêu mình hơn. Tự nhiên trở thành tri kỷ với nhau. Tri kỷ nghĩa là gì? Trong cuộc đời chúng ta cần tri kỷ lắm. Không có tri kỷ là một bất hạnh của cuộc sống, nhưng mà tri kỷ là gì? Đây, định nghĩa tri kỷ nè. Tri kỷ của mình, tức là một cái người biết rõ nhược điểm của mình mà vẫn thương yêu mình, đó là tri kỷ. Đúng không? Quý Phật tử đồng ý không? Đó là tri kỷ.

[28:23]Mà tại sao chúng ta quỳ xuống trước Phật? Bởi vì Phật biết hết lỗi mình mà vẫn luôn luôn thương yêu mình. Và trong bạn bè cũng vậy, chúng ta ai cũng còn lỗi hết chứ chưa ai là thánh. Khi mà chơi thân với nhau rồi, từ từ mình biết rõ lỗi nhau. Biết rõ lỗi nhau nhưng mà không đem đi nói xấu, à biết rõ lỗi nhau mà vẫn bao dung, vẫn thương yêu, vẫn tha thứ. Mà nếu từ từ chỉnh được thì khéo léo điều chỉnh cho nhau vượt qua lỗi lầm, đó là người tri kỷ nhất trên đời của mình. Và chúng ta thành lập được cái đạo tràng chính là chúng ta đi tìm những người tri kỷ đó đó. Còn những người mà cả đời không bao giờ dám đụng tới khuyết

[28:58]điểm của mình, hoặc là biết mình có khuyết điểm thì đi nói xấu liền, thì cái người đó không nên chơi, người đó không phải tri kỷ, cũng không phải là bạn đạo. Ở đây bạn đạo chính là những con người biết được nhược điểm của nhau mà vẫn thương yêu và nâng đỡ nhau đi lên. Và chúng ta tổ chức cái đạo tràng là chúng ta đi tìm những con người đó đó. Chúng ta đi tìm những huynh đệ như thế để chúng ta giao du, để chúng ta kết tình thân suốt cả một đời của mình. Và chúng ta sẽ thấy thật là hạnh phúc, thật là ấm cúng. Vì sao vậy? Bởi vì con người có nhiều cái nhu cầu. Chúng ta có nhu cầu ăn, nhu cầu thở,

[29:35]nhu cầu mặc, nhu cầu học, nhưng mà có nhu cầu rất là tế nhị là nhu cầu kết bạn. Cái điều đó ví dụ nói là không có bạn mình không chết, đúng, không có ăn mới chết, không có thở mới chết, chứ không có bạn không chết. Không chết nhưng mà sống héo hắt. Không chết nhưng mà sống héo hắt. Vì vậy là trong các nguyên tắc mà để có một cuộc sống gọi là hạnh phúc á, ngoài cái việc là cơm ăn, áo mặc đầy đủ này cái nọ, còn cái yếu tố nữa là có những người bạn tốt. Và ngày hôm nay, chúng ta sẽ quyết tâm đi tìm những người bạn tốt với nhau trong đạo Phật. Là như thầy nói vậy, chúng ta sẽ đi tìm những người trước hết là quy y trong

[30:16]chùa, đồng quan điểm giáo lý để chúng ta tập hợp lại với nhau sinh hoạt chung trong một, một cái trú xứ của mình, địa phương của mình. Rồi kế đến, ví dụ chúng ta biết người đó không phải là quy y trên chùa mình nhưng mà đồng quan điểm về giáo lý thì chúng ta vẫn, vẫn kết bạn với nhau được, vẫn tập hợp với nhau được. Đồng ý không? Được không? Tại vì thật ra đó, đồng quan điểm về giáo lý á coi vậy chớ vẫn gắn bó hơn, vẫn khắng bó hơn. Nhiều khi thầy nói thế này: nhiều khi anh em trong nhà chớ cũng không bảo đảm tin tưởng bằng cái người mà đồng đạo. Trong nhà thì cùng dòng máu ruột thịt với nhau,

[30:54]nhưng nếu có khi vì chia gia tài dám giết nhau. Chuyện có không? Có. Nhưng mà khi người đồng cái quan điểm đạo đức, đạo lý đạo Phật rồi, có khi người dưng xa lạ với nhau vẫn giúp đỡ nhau, vẫn giúp đỡ nhau. Thầy hiểu điều đó rõ lắm. Cho nên có trường hợp nhiều khi thầy gặp cái người đó là một vị thầy đó mà vị thầy đó là đệ tử một vị thầy khác, có những huynh đệ khác, nhưng mà không được cái ngôi chùa mình giúp đỡ, mà nhiều khi đến với chùa thầy lại có ý nhờ chùa thầy giúp đỡ, thầy biết cái nỗi khổ tâm đó. Thầy biết cái nỗi khổ tâm là nhiều khi ruột thịt chứ không thương nhau, mà người ngoài khi giúp nhau được.

[31:29]Nên thầy có khi là thầy cũng cố gắng chia sẻ liền vì biết cái nguyên tắc đó, chứ mình đừng có ỷ, nói: "Ủa, thầy có thầy có tổ rồi, có huynh đệ rồi, rồi cần gì phải tới chùa tui?", mình đừng có nói câu đó. Vì có cái chính cái đồng đạo á, cái đồng quan điểm về giáo lý á lại là cái điểm gắn bó nhau đẹp hơn. Cho nên vì vậy, trong cái việc mà tập hợp lại từng cái đạo tràng, có khi người đó không phải là cùng quy y với chùa, nhưng mà đồng quan điểm về giáo lý với chùa mình, chúng ta vẫn tập hợp được với nhau. Rồi có nhiều điều để chúng ta sẽ làm khi mà đông người rồi. Khi đông người rồi bắt đầu năng lượng, năng lượng bắt đầu nó dư.

[32:07]Một mình mình không làm được gì hết, nhưng mà khi tập hợp được năm, mười người với nhau, mười người, hai mươi người với nhau rồi thì bỗng nhiên mình bắt đầu nhiều chuyện. Ngoài những lúc mà bàn luận đạo lý, bỗng nhiên mình sẽ phát tâm làm những điều từ thiện, lúc mình rủ nhau làm điều này một chút, điều kia một chút. Ví dụ mình ở miền quê, một con đường làng nó bị hư, mình rủ nhau mình đi làm, đi đắp lại; hoặc là có những người nghèo mình biết mình tới thăm; hoặc là mình biết cái gia đình nào đó hư quá, con cái trong gia đình hư hỏng, khổ tâm, làm quậy làng quậy xóm rất là khổ sở thì mình rủ nhau tới trực tiếp tấn công

[32:41]cái gia đình đó, giáo hóa gia đình đó làm cho họ biết đạo để họ sống tốt lại. Khi họ sống tốt lại thì làng xóm nhờ. Trong làng trong xóm có một người quậy cả xóm khổ tâm, nhưng mà nếu mình độ được cái gia đình đó là mình giúp cho cả cái làng xóm đó yên vui luôn, nên công đức cũng rất là lớn. Đây cũng là một điểm mà chúng ta quan tâm lại. Cái việc mà làm cho người chưa hiểu đạo trở thành hiểu đạo là một công đức rất kỳ diệu, vì chúng ta chuyển hết cuộc đời của họ ở những kiếp sau luôn. Khi thành lập những nhóm như vậy, thầy dặn một điều là đừng có vận động tiền bạc nhiều nha. Đừng có kêu gọi vận động nhiều. Trước hết là xây dựng cái tâm đạo với nhau thôi,

[33:18]chứ đừng có đụng chút là thôi bây giờ đóng góp tiền mình cúng chùa này, thôi đóng góp tiền mình đi làm việc thiện kia, mình kêu riết không ai tới nữa. Vì sao vậy? Vì đồng tiền nó liền khúc ruột, không phải ai cũng dễ làm ra tiền. Khi mà người ta biết đạo rồi, khi nào người ta có dư dả rồi, tự người ta san sẻ, người ta đóng góp trong cái niềm vui thì đó là hạnh phúc. Còn khi mà người ta đang lấn cấn, ví dụ như người ta vừa mới có được một triệu thì trong cái một triệu đó người ta đang dự tính là gia đình người ta sẽ dùng cái việc gì, cái mình lại mình vận động, nói: "Bây giờ anh cúng chừng hai trăm ngàn đi cho cái chùa này

[33:51]mới xây hay là gì kia", thì trong tâm họ bị lấn cấn. Họ lấn cấn giữa cái họ dự định cho gia đình và việc làm từ thiện. Thì cái lấn cấn đó là cái mà huynh đệ sẽ xa nhau. Nên ở đây là nhớ đừng có vận động tiền bạc nhiều. Mặc dù chúng ta có quản lý tiền bạc là mình có thủ quỹ giữ tiền, có chúng trưởng, chúng phó để kiểm soát việc chi tiêu, nhưng mà đừng nghĩ là hễ tập hợp thành đạo tràng là cứ phải đóng tiền, không có đâu. Mà điều này nữa là chúng ta đừng có chờ đợi sự tự giác mà phải tới lui nhắc nhở khéo léo. Thì trong cái tập hợp như vậy, trong cái nhóm, trong đạo tràng như vậy sẽ có những người hơi lười,

[34:28]có những người không có mạnh, mạnh mẽ, và có những người rất là mạnh mẽ. Thì những người mà mạnh mẽ đó, nhiệt tình đó thì phải lôi kéo những cái người còn, còn xìu xìu, yếu yếu. Ví dụ nghe rủ vào đạo tràng thì cũng vô, nhưng mà bữa đi bữa không, rồi cà lơ cà lơ thì những người đó phải được nhắc nhở. Có những cái người mà nhiệt tình đó thì mình phải tới lui mình thăm hoài, tới ngay cái nhà đó thăm để lôi kéo, để giữ gìn. Được không? Làm được không? Nghe trả lời cũng xìu, biết ngay. Phải có những con người nhiệt tình nghĩa là sống chết vì huynh đệ mình để giữ gìn đạo tâm cho huynh đệ. Chúng ta nhớ cái này không phải là mình dụ dỗ gì hết,

[35:09]nhưng mà việc mình kiên trì tới lui mình thăm viếng huynh đệ mình để giữ huynh đệ mình với đạo, đó là mình làm phước á, mình giúp giữ gìn đạo tâm cho huynh đệ. Vì nếu mình buông ra không tới lui thăm viếng nữa người kia quên đạo liền. Tại cõi này người thiện căn còn ít lắm. Có những người đời trước cái thiện căn họ mạnh thì đời này tự họ đi được, nhưng cái người mà thiện căn yếu á phải cần được nhắc nhở, khuyến khích, tới lui thăm viếng hoài. Cho nên vì vậy, ví dụ như quý thầy mà ở chùa tu thầy quá nhiều việc, thầy không thể tới lui thăm viếng các Phật tử mãi được thì chính huynh đệ phải lo cho nhau.

[35:40]Những cái người mà tâm đạo mạnh thì phải thường xuyên tới lui thăm viếng nhắc nhở những người kia để giữ tâm đạo của họ, phát triển tâm đạo của họ. Cái đó còn hơn là muôn ngàn bài pháp nữa. Ví dụ như thầy nói thầy giảng pháp nhưng mà nhiều khi họ không nghe, tâm đạo cũng không tăng nữa. Nhưng mà có người huynh đệ tới thăm, tự nhiên họ nhớ tới chùa, có khi họ nhớ tới thầy. À, còn thầy thuyết pháp đưa băng rồi làm biếng cất luôn, không nghe. Vì vậy, cái công đức năm nay chúng ta sẽ có một công đức nữa là tới lui thăm viếng những người mà mình biết là đạo tâm yếu. Năm nay đó, đó là năm Giáp Thân, năm 2004, là năm con khỉ.

[36:20]Chúng ta sẽ phát tâm làm một cái công đức mới, bởi vì cái thế kỷ mới trôi qua thì có nhiều cái việc phước mới lắm. Một cái công đức mới, công đức này đời mới nên mình làm cái công đức này mình không sợ quê, là tới lui thăm viếng những người đạo tâm yếu. Mình để dành, mình chia thời gian của mình trong tuần, trong tháng để tới lui thăm viếng những người mà mình biết là đạo tâm người đó yếu. Đạo tâm mạnh rồi thì mình rủ người đó đi thăm, người này người kia chia nhau đi thăm, còn người nào yếu là đối tượng mình được ghi trong cái sổ, đừng ghi sổ đen kỳ lắm, ghi trong sổ xanh, sổ gì đó, là mình sẽ sắp xếp thời gian tới lui thăm những người đó hoài.

[36:58]Vì lòng thương yêu, vì lòng từ bi, vì tôn kính Đức Phật, vì nhớ tới thầy, vì nhớ tới chùa, chúng ta sẽ tới lui thăm viếng những người biết đạo tâm không mạnh. Được không? Được không? Ráng nha. Vỗ tay có một cái lời hứa. Người ta có mấy cái cách để hứa: cách hứa thứ nhất là giơ bàn tay lên thề, phải không? Thề: "Con xin thề từ đây là con sẽ tới lui thăm viếng những người đạo tâm yếu", đó là cách thứ nhất. Cách này hồi nãy không ai giơ hết. Cách thứ hai nữa là móc ngoéo. Lát nữa móc ngoéo với nhau là móc ngoéo nhớ ha, nhớ từ đây thăm người nữa. Và cách thứ ba là gì? Vỗ tay. Nãy ai lỡ vỗ tay là coi như thề trước Phật nha.

[37:39]Từ đây ráng là phải chia thời gian mỗi tuần mỗi tháng của mình tới lui thăm viếng những người mình biết đạo tâm yếu để lôi kéo họ lại, giữ gìn họ lại với đạo. Được không? Chắc nha! Hứa nha! Thề nha! Ai mà ăn gian nuốt lời thì... không không không phải, thầy không có tính nói là quỷ sứ cắt lưỡi, mà thầy nói cái gì khác á. Nói cái gì đó. Thấy không? Ai mà ăn gian không được nha, Phật không cưng à, nói vậy đó. Cho nên từ đây phải ráng. Thì đầu tiên á là chúng ta tới lui thăm viếng những cái người mà đạo tâm yếu, rồi sau này lần lần những người đạo tâm yếu đó từ từ trở nên đạo tâm mạnh thì bắt đầu mình thăm viếng ai?

[38:20]Nghĩ lại coi. Bắt đầu mình sẽ tới lui thăm viếng ai? Thăm viếng những người không hề có đạo tâm. Tức là những người quen của mình mà mình biết là người đó không biết đạo, biết gì trơn á thì bắt đầu mình cho vào sổ đen, ê sổ xanh, mình đưa tên nó là mình cũng sắp xếp tổ chức tới làm quen. Nếu đã quen rồi thì tốt, không thì làm quen, tới lui, dụ dỗ, cho nghe băng rồi chính mình thuyết pháp, mình rủ người đó đi làm phước để họ thấy được cái điều thiện, để họ phát tâm. Đó, có những cái gia đình vậy, nhiều khi muốn dạy con mình phát tâm điều thiện là không có nói, dắt con mình đi lại trại mồ côi cho con thấy.

[39:02]Con thấy điều gì? Con thấy những người đó khổ hơn con rất nhiều, không cha không mẹ và sống thiếu thốn tình thương, muốn cái gì cũng không được thì con phải thương yêu. Con có bổn phận thương yêu những bạn mà khốn khổ hơn con. Suốt cuộc đời con phải sống hy sinh, cao đẹp, phụng sự. Có những bậc cha mẹ như vậy đó, thay vì dạy con mình nói nhiều, dắt con mình lại chỗ khổ hoặc dắt con mình lại trại dưỡng lão hoặc dắt con mình đi thăm một cái cảnh thiên tai là có giáo dục rất là ấn tượng. Thì chúng ta cũng vậy, là chúng ta sẽ có nhiều cách để chúng ta đưa những cái người mà chưa biết đạo làm cho họ biết đạo, rủ họ đi làm từ thiện một chuyến,

[39:37]về họ sẽ thấy là họ phải có sống tốt hơn, sống xứng đáng hơn với cuộc đời này, chứ không thể là cứ sống hưởng thụ, ỷ có tiền rồi muốn làm gì làm, sống qua ngày không có được. Do đó, chúng ta tập hợp, chúng ta củng cố lẫn nhau, chúng ta giữ gìn đạo tâm cho người yếu rồi chúng ta bắt đầu đi tới thăm viếng những người không có đạo tâm để làm cho họ có đạo tâm. Khi có đạo tâm rồi, làm cho họ đạo tâm mạnh hơn. Khi mà họ có đạo tâm mạnh rồi thì giúp họ cái gì nữa?

[40:13]Thì đó bây giờ mình nói là từng bước lại. Cái người chưa có đạo tâm thì làm cho họ bắt đầu có đạo tâm, nhưng bắt đầu có thì yếu. Có người đạo tâm yếu thì làm cho đạo tâm họ họ mạnh lên. Khi đạo tâm mạnh rồi thì làm cho mạnh hơn nữa, mà khi mạnh quá rồi thì sao? Thì coi chừng họ đi tu họ bỏ gia đình họ, thì lúc đó giữ họ lại, coi chừng họ đi tu. Coi chừng. Thôi, thầy xúi tới đó thôi không xúi nữa. Xúi nữa có người kiện. Và thầy hy vọng là năm sau ai đã thành lập được những cái nhóm bạn đạo như vậy, những đạo tràng như vậy thì về đây kể cho thầy nghe, báo cáo cho thầy biết nha, được không? Bắt đầu thề, hồi nãy mấy người vỗ tay là mấy người thề rồi đó.

[40:59]Vỗ tay cũng là một cách thề đó. Là thề từ đây làm nha, gom được ai thì gom. Đó. Nhưng mà đừng có giành. Ví dụ có một người đó, người bạn kia giành rồi thì thôi mình đừng có giành qua bên mình mà oánh lộn nha, không nên. Thì sang năm vào cái ngày mùng 3 mùng 4 Tết tới thì lên báo cáo cho thầy biết nha, kể cho thầy nghe những điều đã làm được trong năm qua, nghĩa là đã đưa được bao nhiêu người từ cái đạo tâm yếu trở thành mạnh hoặc là người chưa có đạo tâm trở thành có đạo tâm và đã sinh hoạt cái điều gì, làm được những việc thiện gì, vân vân, những điều tu sửa được như thế nào, về kể cho thầy nghe, thầy sẽ tổ chức một buổi báo cáo điển hình.

[41:36]Còn vấn đề mà tăng chúng á thì đây là vấn đề lớn, nó không thuộc phạm vi của Phật tử nên thầy không có nói nhiều, thầy nói phớt phớt một chút là mong rằng sau này giáo hội phải biết đùm bọc cho các chùa. Ừ, ở trong chùa thì thầy phải nuôi dạy trò cho thật là chu đáo. Và một điều nữa, cũng điểm rất nhỏ là trong chùa đừng giữ tiền riêng. Quý Phật tử tới chùa đừng có cúng tiền riêng, nhớ như vậy. Tại vì ví dụ như trong chùa của thầy đây là quý thầy cô không được quyền giữ tiền riêng. Nghĩa là ai cúng vào bỏ vào quỹ chung hết. À, quỹ chung đó là của chung, là ai cần cái gì đều được trích ra từ đó tùy theo cái khả năng của chùa.

[42:17]Vì không có giữ tiền riêng cho nên là quý thầy quý cô không hề có khách riêng. Tất cả Phật tử lên chùa đều là khách chung của cả chùa. Nhưng vừa rồi có một số quý Phật tử ở Đắk Lắk lên đây dự lễ thành đạo. Khi họ về thì họ về họ kể lại cái quê hương của họ ở Đắk Lắk họ nói như thế này, nói trên chùa Phật Quang có một điểm khác là quý thầy quý cô không tiếp khách riêng. Bất cứ thầy cô nào cũng tiếp mình được hết. Còn ở một số chùa họ đi đến họ thấy rằng ví dụ như họ quen ông thầy đó thì ông thầy đó tiếp chứ ông thầy khác không thèm ngó tới. Còn trên chùa này không có chuyện đó. Tất cả quý Phật tử lên đều được quý thầy quý cô thương

[42:56]yêu như nhau hết, không có ai riêng của thầy nào hết. Trong đó có một nguyên nhân là vì quý thầy quý cô không giữ tiền riêng. Tất cả tiền đều bỏ vào chung vào quỹ, ai cúng đồng nào lỡ cúng riêng thì khuyến khích cúng chung, mà lỡ nhận riêng rồi đều đưa lại trong quỹ chung hết. Và ai cũng biết rằng tất cả những tiền đó là của mình, là của chùa, không có sợ. Nghèo thì thầy trò cùng nghèo, giàu thì thầy trò cùng giàu, nhưng mà chỉ tiếc rằng chùa thầy chưa có giàu. Đừng có đồn chùa thầy giàu tội nghiệp thầy nha. Thầy muốn nói một số điều nữa cho quý thầy quý cô nhưng mà thôi các đề tài sắp tới thầy muốn nói về một đạo Phật có hiệu quả.

[43:35]Đạo Phật có hiệu quả là sao? Tức là cái sự tu học của mình nó phải có cái kết quả gì đó, nó đem được an vui trong cuộc sống của mình. Nhưng mà điều này thôi thời gian không còn nên thầy tạm dừng lại và để lời kết cuối cùng thì thầy xin chúc Tết cho quý Phật tử. Ở đây trong cái chúc Tết nó có cái chúc Tết là tùy chọn, nghĩa là ai thích cái gì thầy sẽ chúc cái đó. Nên thầy sẽ nêu ra một số câu chúc thì ai thích thì cứ lấy. Thứ nhất là mỗi đầu năm như vậy là chúng ta thêm một tuổi phải không? Và thầy xin chúc là mọi người càng thêm tuổi thì càng đẹp trai. Ai thích câu này thì cứ lấy bỏ túi. Hổng phải đâu, ừ.

[44:13]Hả? Lỡ con gái hả? Đẹp trai luôn, không sao! Con gái con gái đẹp trai luôn, không sao! Câu chúc thứ hai là càng làm ăn thì càng giàu, chịu không? Chịu rồi, bỏ túi câu đó. Câu này chịu.

[44:33]Câu chúc cái này là thầy biết sẽ có người do dự nè. Càng ăn chay thì càng khỏe mạnh, chịu không? À, câu chúc này bắt đầu khó nè: càng đi chùa thì càng thương yêu mọi người, được không? Được! Câu chúc nữa là càng giúp người thì càng có phước, này được không? Ừ. Và một câu chúc cuối cùng là càng nghe băng giảng của thầy thì càng quên thầy đi. Đừng nhớ tới. Quên thầy đi. À nhưng mà coi nói quên quên chứ đừng bỏ thầy tội nghiệp nha, đừng bỏ thầy tội nghiệp. Và cuối cùng là mong cho mọi người cùng pháp giới chúng sanh