Transcript: Thấy Pháp Là Thấy Như Lai - Pháp Cú 79

  • Speaker: Thượng Tọa Thích Chân Quang
  • Duration: 1:51:48

Full transcript of the talk (in Vietnamese), taken from its subtitles. Select a timestamp to play that part.

[0:09]Xin mời toàn thể đạo tràng niệm Phật. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:26]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:40]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[0:51]Xin cung thỉnh Thượng tọa Pháp sư an tọa. Xin mời toàn thể đại chúng an tọa. Kính thưa quý thầy, kính thưa quý Phật tử. Năm nay nước mình lại tổ chức đăng cai lễ Vesak, tức là lễ Phật đản của Liên Hiệp Quốc. Năm 2008 mình đăng cai một lần do nhà nước tổ chức, năm nay thì lại là Giáo hội đăng cai tổ chức, tổ chức ở chùa Bái Đính - Ninh Bình. Thì cũng có những cái đoàn khắp nơi đổ về trong 3 ngày đó ở chùa Bái Đính để chào mừng cái lễ Vesak Phật đản Liên Hiệp Quốc. Khách mời nước ngoài cũng phải ngàn mấy người, còn ở trong nước thì dự hội trường chính thì cũng mấy ngàn người đó, cỡ chừng 4 5 ngàn người.

[1:48]Còn ở những cái quảng trường trước những cái chánh điện của Bái Đính thì chứa được nhiều người lắm, nhưng mà hầu hết chắc là Phật tử miền Bắc họ đến họ dự, chứ miền Nam mình thì cũng không có cơ hội để đi ra ngoài, vì cũng xa quá. Tuy nhiên là ở các tỉnh như ban trị sự Phật giáo tỉnh nào cũng cố gắng tổ chức cho nó hoành tráng để nhắc cho mọi người nhớ về cái sự kiện đặc biệt này. Thực ra thì không đợi cái lễ Vesak Liên Hiệp Quốc thì chùa nào cũng tổ chức lễ Phật đản cũng bình thường, nhẹ nhàng, nhưng mà riêng cái khi mà ta đăng cai cái lễ Vesak thì mình tổ chức nó mạnh hơn một chút.

[2:34]Tuy nhiên là là là mỗi năm mà mỗi tổ chức thì thầy cũng hơi sợ, vì nó tốn dữ lắm. Cái lễ Vesak á, quốc tế đó, tổ chức tốn kém lắm. Thì mình mời đại biểu nước ngoài mình phải bao vé, bao ăn, bao ở hết, rồi cái nơi tổ chức đồ cũng tốn kém lắm và những sự kiện rất là rình rang. Thì cũng được cái là là lưu lại dấu ấn trong tâm hồn con người, mình tưởng nhớ về Đức Phật, rồi cố gắng tu hành, đó mới là cái lãi phía sau, chứ còn việc tổ chức thì tốn kém lắm. 6 năm tổ chức một lần mà thấy cũng còn ngán. Bên Thái Lan thì người ta có cơ sở sẵn, đó là một đất nước mà Phật giáo là quốc giáo, nên những cái chùa, những cái viện của họ lớn và họ là cái đất nước mà

[3:19]chủ trì chính về cái việc tổ chức cái lễ Phật đản Liên Hiệp Quốc này. Về các tổ chức Phật giáo trên thế giới thì nhiều lắm. Mỗi nước đều có một cái tổ chức của họ về Phật giáo, cũng lạ. Ví dụ như Nhật thì có cái tổ chức là Hội nghị thượng đỉnh Phật giáo. Nghe là Hội nghị thượng đỉnh chớ nó cũng chỉ là một tổ chức thôi. Rồi nhiều nhiều lắm, Hội liên hữu Phật giáo thì của Tích Lan... mỗi nơi đều có. Nghe cái tầm vóc thế giới nhưng sự thực lại là cũng là một tổ chức của một cái quốc gia đó tổ chức ra thôi, rồi cũng kêu gọi tập hợp nhiều nước. Cho nên đến ngày hôm nay thì Phật giáo vẫn chưa có một cái tổ chức chung trên thế giới.

[4:00]Tuy nhiên là năm 1999 á thì Liên Hiệp Quốc tổ chức cái lễ Vesak ngay tại trụ sở Liên Hiệp Quốc ở New York và tuyên bố rằng cái ngày mà Đức Phật đản sinh là lấy đó làm ngày văn hóa và tôn giáo cho thế giới luôn. Nên đó là chứng tỏ biểu thị cái sự tôn kính của thế giới đối với Đức Phật. Nghĩa là qua bao nhiêu cái biến động cuộc sống, qua bao nhiêu sự thăng trầm, chiến tranh, bệnh tật, qua bao nhiêu sự đối chiếu, đối diện các giáo lý, các triết thuyết với nhau thì người ta phải công nhận rằng những lời dạy của Đức Phật rõ ràng là chuẩn mực nhất, không có gì có thể so sánh được. Nhưng mà bây giờ nói như vậy thì nhiều khi các triết thuyết

[4:47]khác giận, giận cho nên họ không tuyên bố là đạo Phật là chân chính nhất, mà họ chỉ lặng lẽ lấy cái ngày sinh của Phật để làm cái ngày gọi là ngày tôn giáo và văn hóa cho thế giới, để ám chỉ rằng đạo Phật là đạo số một.

[5:12]Thì Đức Phật là số một, đạo Phật là số một, mình số mấy?

[5:18]Mình số mấy? Không biết mình số mấy á, mà không biết mà cứ tham, sân, si, vô minh còn hoài. Cho nên cứ mỗi năm cứ phải tổ chức lễ Phật đản, rồi lâu lâu lại đăng cai cái tổ chức cái lễ Vesak Phật đản Liên Hiệp Quốc để nhắc cho mình sao mà cũng ráng lết lết theo được cái số một của Phật, phải

[5:39]không? Hôm nay ta nghe bài Pháp Cú tiếp. Cái bài Pháp Cú này, cái câu chuyện này thì nổi tiếng trong đạo Phật. Đây là một sự kiện rất là lạ. Cái bài kệ thế này: "Tỳ-kheo lòng hân hoan, Vững tin trong Chánh Pháp, Chứng cảnh giới tịch tịnh, Đức hạnh như hồ trong". Thì ở Trúc Lâm á có một Tỳ-kheo tên là Vakkali. Thì cái vị thầy này do nhìn thấy hình tướng của Đức Phật rực rỡ, đẹp quá nên đi tu. À đây cái nhân duyên rất là lạ, ha. Mà ổng đi tu rồi, cái mà để nuôi tâm hồn của ổng, nuôi sức mạnh, nuôi ý chí của ổng á chỉ là vì cái hình tướng Đức Phật. Thấy mỗi ngày ôm bát đi khất thực rồi về ngồi thiền,

[6:31]ăn một bữa, nghĩa là cực khổ ghê lắm, nghĩa là so với cái cuộc sống ngoài đời đó thì nó quá khắc khổ đi, nhưng mà để cho ổng có cái sức mạnh mà để sống như vậy thì chỉ vì cho ổng mỗi ngày ổng ngồi ổng nhìn Đức Phật thôi. À Đức Phật cứ nhìn cái thân tướng Đức Phật đẹp quá, lúc nào cũng như tỏa hào quang phảng phất phảng phất á, đẹp từng cái cái móng tay, ngón chân, cái gì cũng vậy. Đức Phật đi, đứng thì nghĩa là thí dụ cái áo mà để bên ngoài nó bình thường mà đắp trên người Đức Phật thì nó cũng đẹp lây, đại khái vậy. Rồi ví dụ như cái cái cọng cỏ bên đường thấy tầm thường mà thấy Đức Phật đứng bên cạnh cái cọng cỏ đó cọng cỏ đó cũng đẹp theo, đại khái như vậy, hén.

[7:11]Ví dụ như cái cây thì nó cũng bình thường như mọi cái cây, nhưng hễ Đức Phật đứng dưới bóng cây đó là bóng cây, cái tàng cây trở nên rực rỡ. Nghĩa là Phật đẹp đẹp kỳ lạ, mà đẹp mà nghiêm trang, thanh thoát, cao siêu vậy. Thì thì mọi người ai cũng biết là Đức Phật đẹp, nhưng mà để hiểu được cái đẹp của Phật cho đến cái chỗ mà sâu xa, vi diệu thì có mình ông này. À tại ổng tối ngày ổng chỉ tu cái pháp môn là nhìn cái cái cái cái cái tướng đẹp của Đức Phật thôi. Ở đây là điều lạ lắm nha. Ví dụ có ai thì cũng biết Đức Phật đẹp. Kinh thì cũng nói là Phật là ba mươi hai tướng tốt, tám mươi vẻ đẹp và liệt kê ra rõ ràng từng điểm từng

[7:49]điểm vậy đó, nhưng mà nói ra một cách liệt kê máy móc, nhưng mà riêng ông thầy Tỳ-kheo Vakkali này thì ổng nhìn thấy cái đẹp của Đức Phật đến cái độ mà

[8:03]đến cái độ mà như là nó nó nó sâu xa như một huyền hoặc vậy đó, lạ lùng lắm. Tức là ông ông cảm nhận được cái đẹp của Đức Phật mà không ai nhìn ra được. Có điều là là nhìn cái đẹp của Đức Phật mà đến cái mức độ không ai nhìn ra được á thì thì không có danh hiệu, không có cái danh hiệu là đây là một đại đệ tử của Đức Phật mà nhìn thấy Phật đẹp nhất, không có cái danh hiệu đó. Chỉ có người là à vị này trí tuệ nhất, kia thần thông nhất, a đa văn nhất ha, vị kia thiên nhãn nhất thôi, chứ không có cái danh hiệu là nhìn thấy Phật đẹp nhất, không có. Nếu có là phong cho ông này. Nhưng mà ông này ổng lạ vậy, không biết cái duyên đời xưa là sao đó,

[8:43]mà nghĩa là khi nhìn thấy Đức Phật rồi, thế là cái sức mạnh trong người ổng tuôn trào lên và để ổng tu, mà hổng cho nhìn thấy Đức Phật cái ổng đòi bỏ tu à. Cứ vậy, cho nên mỗi khi mà Đức Phật thuyết pháp, người ta kéo tới rất là đông, thì ổng phải lựa chỗ nào ổng ngồi để luôn luôn được nhìn thấy Phật. Mà hễ nhìn thấy Phật rồi Phật nói gì ổng không để ý, không để ý. Phật nói nói gì đó ổng không để ý, mà chỉ miễn nhìn thấy Phật thôi là đủ sức mạnh tu, mà không biết tu trúng hay tu trật, tại không có nghe gì đâu, có nghe giáo lý đâu. Mới con người này lạ lùng cái trường hợp ông này rất là lạ. Thế Đức Phật mới nhắc, Đức Phật cứ nhiều lần ngài

[9:27]biết tâm của người, ngài cứ nói rằng ngài nói: "Ai mới là người thấy được Như Lai?" Thì mọi người cứ ngơ ngơ không biết Phật nói ý gì. Thì có vài vị cũng trả lời thế này thế kia, thì Đức Phật mới nói: "Ai thấy Pháp là thấy Như Lai". Tức là ai thấy được cái giáo pháp, hiểu được giáo pháp là thấy được Phật. Cái câu này hay lắm á nha. Lát nữa ta trở lại cái câu này. Nhưng ta thấy tất cả gì đều qua, nhưng mà giáo pháp là chân lý bất diệt. Mà người thấy được giáo pháp đó thì người đó mới mới bất diệt được, mới không thể lay chuyển được trong Chánh Pháp. Chứ còn ta dựa vào bất cứ điều gì thì ta cũng đều sao?

[10:08]Đều bị lung lay hết, đều bị thay đổi, vì tất cả đều thay đổi mà. Đức Phật còn phải nhập Niết bàn mà, cái chùa đẹp rồi cũng phải tan hoại mà, tất cả đều bị vô thường, nhưng giáo pháp là bất diệt. Hiểu được giáo pháp rồi ta là ta an trú được vững chắc trong trong trong trong đạo mà có nghĩa là ta hiểu được Phật một cách sâu xa và người đó mới là người thấy Phật. Nên Đức Phật cứ nhắc hoài, hễ mà ổng ngồi đó ổng cứ nhìn Phật đăm đăm đăm đăm thì Đức Phật cứ nói bóng nói gió đó: "Ai là người thấy Như Lai? Người nào mà thấy được Pháp, hiểu được Pháp, ngộ được Pháp, người đó là người thấy Như Lai, chứ không phải là người nhìn cái hình tướng này".

[10:45]Phật nói kệ Phật, ổng cứ nhìn đăm đăm, ổng không cần biết vì ổng không để ý, ổng cứ nhìn à. Ngộ, cái ông này lạ lùng vậy. Giống như bây giờ hỏi: "Ai là người thấy được là Sư phụ Từ Tân?" Nè, thầy nói... Nói sư phụ đâu mất rồi? Hơ đó là người nào mà mà mà nghe được tiếng Quảng Trị đó, thấy được sư phụ Từ Tánh. Thế à mà Phật nhắc đi nhắc lại hoài, cái Phật thấy ông này cũng không thay đổi, cái lần đó Phật bắt đầu làm căng. Cái lần an cư đó, Đức Phật không ở lại Vương Xá, không ở lại tịnh tịnh tinh xá Trúc Lâm để an cư, mà Ngài lên một ngọn núi khác, Ngài lên một ngọn núi Ngài Ngài Ngài an cư. Rồi ở đó Ngài yên lặng ở trong hang với vài đệ tử, không cho ổng đi theo.

[11:35]Tức là mà không thấy Phật một ngày là ổng bắt đầu mất tinh thần từ từ. Hoàn tục thì không chịu hoàn tục, tại cũng quyết tu rồi, nhưng mà không thấy Phật ổng không sức mạnh để sống và để tu. Ông này lạ lùng như vậy. Mà 3 tháng như vậy thì ổng không còn sinh lực, không còn tinh thần, không còn niềm vui, và không còn sức mạnh để sống nữa, rồi ổng quyết định ổng tự tử. Nó lạ lùng, ông này không hiểu tâm lý kỳ quá. Thế ừm ổng lên núi, ổng lại cái cái dốc vực đó là ổng định nhảy xuống ổng cắm đầu xuống ổng tự tử. Ngay lúc đó Đức Phật hiện ra. Ngay lúc đó mà ổng chuẩn bị ổng ổng ổng thất chí, ổng tự tử Đức Phật hiện ra, Ngài mới nói bài kệ đó:

[12:21]"Tỳ-kheo lòng hân hoan, vững tin trong Chánh pháp, chứng cảnh giới tịch tịnh, đức hạnh như hồ trong". Thì khi Đức Phật nói cái bài kệ đó, ổng quay lại ổng nhìn thấy Phật, thì ổng quên hết oai nghi, ổng đâm đầu ổng chạy về phía Phật, tại Đức Phật hiện xa xa đằng kia, mà trên đường chạy như vậy, vừa chạy vừa nghe cái bài kệ, nghe tới dứt cuối bài kệ thì bàn chân ổng vừa đặt xuống đất thì chứng A La Hán luôn. Lạ lùng như vậy. Không biết cái duyên ông này làm sao á, không biết, ngộ ghê. Không biết đời trước tu cái gì. Chắc là đời trước cũng tạc bức tượng Phật mà ráng tạc cho đẹp á, rồi cái tâm đó thành ra một cái tâm chấp, mà cũng là cái công đức,

[13:00]nên khiến ngày nay cái gặp được thân tướng của Phật ba mươi hai tướng tốt, tám mươi vẻ đẹp, cái ổng bị chấp vào đó luôn, mà cũng chứng là từ đó luôn. À lạ lùng như vậy. Thì qua cái câu chuyện của ông này thì ta thấy điều này thế này: là cái việc mà ngưỡng mộ thân tướng của Đức Phật cũng là một cánh cửa để vào đạo, cũng là một cánh cửa vào đạo. Có nhiều cái cánh cửa để vào đạo. Ví dụ thế này: tự nhiên nhà mình người có người chết, cái mời khéo người chết mà nếu mà để cái quan tài không mà cứ người ta cứ tới viếng như vậy thì buồn, phải không ạ? Cho nên thường mình phải có quý thầy lại tụng kinh cho ấm cúng, như đó.

[13:48]Thì những nhà đó chả biết đạo gì hết, nhưng mà cái mời quý thầy tới tụng kinh, rồi cũng hên là gặp quý thầy có đức hạnh, quý thầy tới tụng kinh mà tụng cái bài kinh nghe mà hiểu được, nghe từng cái câu đạo lý cái đã thấy mến đạo rồi. Thì quý thầy cứ tụng cho mấy ngày như vậy, cái sau đó khi mà mỗi khi quỳ để mà quy y cho hương linh đó, quý thầy mới khuyên: "Gia đình đã biết đạo Phật chưa?", nói: "Dạ tụi con chưa biết gì hết". Quý thầy nói: "Thôi quy y đi, rồi mỗi ngày tụng kinh để hồi hướng cho thân nhân, cho thân quyến mình". Rồi sau khi tụng kinh xong cái mới gia đình mình mới hỏi: "Thưa thầy, thầy tụng kinh mấy bữa vậy thầy lấy nhiêu tiền?

[14:29]Thì nếu nhà con nghèo thôi thầy bớt hai 20% được không?". Ông thầy mới: "Không có đâu con, thầy tụng kinh thì đâu có lấy tiền, đâu có lấy giáo pháp Phật đem bán đâu. Thì đây là cái bổn phận của quý thầy mong cho người thân được siêu thoát, an lành rồi gia đình biết đạo tu thôi, không có gì đâu nha", vậy đó. Cái cái cái nhờ vậy cái đi quy y. Cái đó một cánh cửa vào đạo, nghĩa là có người chết cái mình vô được đạo, đúng không ạ? Đó vậy đó. Hoặc là cái vô tình mình đi vào cái hội sách, bữa hội sách có cái quầy bán của đạo Phật, cái mình ghé ngang cái tò mò lấy mua một cuốn, cái hiểu được đạo, cái.

[15:05]Đó là nhờ đi chơi, đi hội sách mà vào đạo. Hoặc là mình đi trên chiếc xe, ai thấy người ta treo hình Phật lủng lẳng lủng lẳng: "Ủa treo làm chi vậy?", "Treo này để đỡ bị tai nạn, nhờ treo hình Phật hên, đi đường nó an lành, chứ mấy khúc đường có nhiều khúc có ma ghê lắm, tới đó cứ bị tai nạn khi không à, mà nhờ treo hình này cái mình thoát đi qua những cái cung đường nguy hiểm". Cái nói: "Ủa sao Phật linh vậy?", cái ông tài xế ông ngồi ông bô bô ba ba ông kể chuyện về Phật, nhiều khi vô tình cũng là một cánh cửa vào đạo. Đó, rồi mình ví dụ mình mê nhạc, thì nào giờ cứ anh anh em em, cái mình cũng bắt chước nhạc, cái mình cũng bày đặt mình yêu á,

[15:41]mình yêu, nghe trong nhạc kêu yêu mà, cái mình cũng phải yêu cho nó giống nhạc. Yêu rồi cái mệt quá à, có không? Có ai yêu mà khỏe không ạ? Có cái cô đó cô lên báo cô than, cô than nói: "Em có người yêu, cái thì khi yêu thì cũng có giận qua giận lại, nhưng mà chắc nhà cái ông này chắc ổng có đi Từ Tân ổng nghe pháp hay sao đó, yêu nhầm trúng cái ông đó, cái bữa nọ cái khi em giận em gọi lại cái ảnh nói là: "Thấy yêu thương mệt mỏi, cứ giận hờn, năn nỉ nên lòng không có thanh thản, thôi mình chia tay". Em khóc quá chừng rồi lên báo hỏi có cách nào níu kéo lại?". Thì trên báo họ cũng không biết đường họ trả lời loay hoay,

[16:24]thầy tính thầy gọi tới trả lời giùm mà không biết, thầy tính là: "Thôi cứ đi Từ Tân nghe pháp, tu thiền chắc gặp ổng, rồi hy vọng có thể nối lại được, chứ cái con người mà yêu mà giận qua giận lại mà thấy mệt là người này biết tu nè, đó thấy tình yêu nó mệt". Thì nào giờ mình nghe nhạc tình cái mình cũng bắt chước mình yêu, nên nhớ vậy nha, nhiều đứa nhỏ bày đặt yêu chỉ vì gì? Chỉ vì nghe nhạc tình nhiều quá, chứ thật ra ổng cũng chẳng phải yêu iếc gì. Rồi vô tình cái đang đang yêu, đang thất tình bỗng nhiên nghe một bài nhạc. Cái bài nhạc là: "Người đã đến như muôn mặt trời, Người đã đến đem cho tình yêu ngàn nơi, Người bước tới hoa sen nở rồi,

[17:10]triệu tiếng hát vang lên niềm vui. Người đã đến bao la như muôn mặt trời. Người đã đến mang cho tình yêu nghìn nơi. Người bước tới, hoa sen nở rồi. Triệu tiếng hát vang lên mừng vui.

[17:40]Cả thế giới thương đau, đang mỏi mong đợi chờ". Thôi nhiêu đó thôi.

[17:49]Nghe nhiêu đó cái thấy thích quá, cái tìm hiểu tới nữa cái vào đạo, cũng là một cánh cửa để vào đạo, ví dụ vậy. Còn chỉ những người có trí tuệ mới nghe giáo lý, nghe giảng mà để vào đạo. Cái người này họ đi vào đạo bằng cái con đường của trí tuệ. Ví dụ chúng ta đang ngồi đây, chúng ta đang ngồi đây bây giờ thì bây giờ nói để hát vào đạo người cười cười, coi như không thích, hoặc là nói kiếm ông thầy nào đẹp trai ngồi lên đây cho mình ngắm để mình vào đạo, hổng ưa, không cần. Nói ngoài đời người ta đẹp trai hơn ông thầy nhiều phải không? Không cần, nhưng mà vì nghe đạo lý logic có trước có sau, điều phải điều trái,

[18:26]điều sai điều đúng hợp lý quá nên ta vào đạo bằng con đường trí tuệ này. Cho nên ta thấy là thực sự cái người mà biết nghe pháp không có nhiều đâu, vì người đó là hạng người của trí tuệ. Như vậy, nên ta vào đạo bằng con đường này là chắc nhất, mà đây là đúng cái ý Phật nói là người thấy được Pháp là là thấy Như Lai. Cái việc mà Tỳ-kheo Vakkali mà vì chiêm ngưỡng hình tướng của Phật mà phát tâm tu hành rồi đắc đạo luôn, thì trong kinh không có nói cái nhân quả, nhưng theo thầy, thầy nghĩ là có lẽ là một đời xưa nào đó ngài cũng là một cái người vẽ vẽ vẽ hình Phật, và chỉ được đặt vẽ hình Phật nói:

[19:05]"Vẽ sao cho đẹp thôi". Hay là cái người mà họ thuê đó, nói: "Anh vẽ làm sao cho đẹp, hổng đẹp tôi không trả tiền, tôi không lấy. Phải phải thiệt đẹp thì tôi trả tiền". Thì chỉ à nói: "Đức Phật là làm sao?", thì người ta nói: "À Đức Phật là vậy vậy đó", bắt đầu ráng vẽ cho đẹp mà không cần biết gì nữa. Ta chỉ nói sơ sơ Đức Phật là như vậy rồi ráng vẽ cho đẹp, rồi cứ vẽ tới vẽ lui, sửa tới sửa lui cho nên bắt đầu chấp vào hình tướng, nhưng mà không ngờ cũng thành cái phước bởi vì vẽ hình Phật, và cái phước đó trải qua không biết bao nhiêu triệu năm để ngày hôm nay được gặp Phật Thích Ca ra đời rồi chứng đạo luôn.

[19:39]Có lẽ có có lẽ có nhân duyên như vậy, cũng là cái đặc biệt. Nhưng mà Đức Phật nhắc cái này: "Thấy Pháp là thấy Phật".

[19:51]Nên ở đây giá trị của đạo Phật chính là giáo pháp, chứ mọi cái khác chỉ là phụ. Rồi có khi Đức Phật nhập Niết-bàn, Ngài cũng nói vậy, nói: "Thế Tôn nhập Niết-bàn rồi con nương với ai?", tức là ý nói là Đức Phật giao cái quyền mà thống lĩnh Tăng đoàn lại cho người nào, Ca Diếp hay A Nan, vân vân, tại vì Ngài Xá Lợi Phất với Ngài Mục Kiền Liên đã tịch rồi, những vị khác cũng đã tịch hết rồi. Nói: "Vậy con nương với ai?", Đức Phật trả lời là nương với ai? Nương với với Giáo pháp, rõ ràng. Nên Giáo pháp là điều gì bất diệt, vô hình. Nó cũng không phải là những chữ viết trên kinh, tạc trên đá, nhưng mà nó là một cái đạo lý hiện ra thì thành

[20:31]chữ, thành lời, mà ẩn lại thì vô hình mà chi phối cùng khắp cả vũ trụ này, nên cái Giáo pháp mới là bất diệt. Mà người thấy được tới cái đó mới gọi là là thấy được Phật pháp, thấy được chân lý, thấy được đạo lý, mà nếu nói cụ thể là là thấy được Phật. Nên khi ta nương tựa nơi Phật pháp mà ta hiểu được đạo lý, đó là ta đi vào được cái lõi, còn mọi cái khác chỉ là cái ngọn thôi. hiểu được đạo lý mới là cái lõi. Cho nên có những cái tông phái ví dụ mình nói nói nói "Anh anh anh tu sao?" Nói: "Dạ, tôi tôi thích niệm Phật." Thì thực ra cái câu niệm Phật ví dụ mình nói là "Nam mô Quán Thế Âm Bồ Tát"

[21:16]hay "Nam mô Thích Ca Mâu Ni Phật, Nam mô Dược Sư Phật" có đạo lý không? Câu đó không có đạo lý nhiều. Cái người mà mê cái câu niệm Phật cũng y như tỳ kheo Vakkali mà mê cái gì? Mê cái hình tướng Phật thôi, y như vậy thôi. Tức là người mê cái tên Phật, người suốt ngày niệm cái tên Phật, đọc cái tên Phật y hệt như tỳ kheo Vakkali này là chỉ mê cái hình tướng Phật. Mà cái đó chưa phải vào được cái lõi. Mà làm sao ta vào được cái lõi là thấy được giáo pháp, thấy được đạo lý, ứng dụng được tu hành và xóa được bản ngã mình thì nó mới vào được cái lõi. Cho nên có nhiều cái pháp môn, nhưng mà nhớ tới được đạo lý

[21:56]rồi mới gọi là tới cái lõi, còn những cái khác chỉ là gì? Phụ trợ. Ví dụ bây giờ một cái lễ hội như lễ hội Phật đản sắp tới đi, thì nhớ điều này: lễ hội nó gồm nhiều điều lắm. Trong lễ hội gồm có gì? Nói thầy nghe. Có khi là tổ chức tắm Phật, đúng không ạ? Cái đó có phải chính không? Không. Gì nữa? Ăn ngon, phải không ạ? Văn nghệ, phải không ạ? Mặc đồ đẹp, phải không? Lễ dâng hoa lên Phật, đúng không ạ? Đọc diễn văn, đúng không ạ? Rồi trang hoàng, rồi gì nữa thầy quên mất rồi. Nghi thức gì đó, đại khái rất là nhiều, nhưng tất cả những đó chỉ là cái gì? Những cái trợ duyên bên ngoài. Mà cái lõi của cái buổi lễ phải là cái gì? Là cái gì? Giáo pháp.

[22:46]Phải làm sao trong một những buổi lễ hội của đạo Phật như vậy phải có cái lõi giáo pháp, thì buổi lễ đó mới gọi là là hoàn chỉnh. Khi mà mà như thầy nói chuyện với quý thầy về cái vấn đề tổ chức lễ hội, thầy nói: "Để cho một buổi lễ hội thành công á, thì quý thầy làm ơn để ý cái điều căn bản quan trọng nhất là là cái gì?" Không, nhà vệ sinh.

[23:11]Không có nhà vệ sinh sạch, Phật tử tới 5 phút về liền. Hảo có mến chùa đó, tới 15 phút về liền. Ví dụ tới rồi vô nhà vệ sinh thấy bẩn, hoặc là thiếu, đứng chờ, 15 phút ta bỏ về liền. Cũng có lòng, nhưng mà tới chút về liền. Nhưng mà nếu cái lễ hội đó mà nhà vệ sinh đủ, sạch sẽ, đàng hoàng thì người ta ở hoài. Ta không bận, không lo nữa. Tự nhiên lạ như vậy. Nhớ vậy đó. Nhớ cái nhà vệ sinh lại là cái làm cho người ta yên tâm nhất khi mà ở đâu, mà khi con người càng văn minh thì cái điều đó lại rất là quan trọng. Nên sau này cũng vậy, có nhiều nhiều thầy lại gặp thầy cũng nói vậy, nói: "Dạ, con nghe lời thầy, con xây chùa con xây cái nhà vệ sinh trước cho đẹp."

[23:50]Mà đúng là như vậy, làm cho Phật tử tới rất là đông, mà tới ở lâu, yên tâm. Giống như trên núi mình, mình là 300 buồng vệ sinh. Trên chùa mình là 300 buồng vệ sinh tất cả, mà mỗi lễ hội như vậy là tới 400 người tình nguyện giữ 300 cái buồng vệ sinh đó, lúc nào cũng giữ sạch đẹp. Đó là lý do Phật tử mình ở qua hai, ba ngày thấy rất thoải mái là vậy đó. Rồi ở ngoài Nghệ An cũng vậy. Ngoài Nghệ An cái a cái chùa đang xin phép xây, mà chưa xây, rồi đang xin phép cũng cũng tốn thời gian lắm, cái Phật tử ngoài đó mới hỏi: "Thưa thưa thưa sư phụ, bây giờ tụi con nên xây cái gì trước?" Nói: "Xây cái nhà vệ sinh nghe thầy." Mà xây 20 năm sau nó không lạc hậu.

[24:32]Lúc đó chưa có tiền, chưa bạc gì hết, mà đã xây cái nhà vệ sinh không là tốn 400 triệu. Bên nam, bên nữ đàng hoàng, đủ tiêu chuẩn luôn. Mà đúng là xây xong rồi Phật tử rất thích tới chùa. Thấy hết sức là yên tâm, nó lạ như vậy. Và cái quan trọng thứ hai trong buổi lễ là cái gì? Ăn. Hễ có ăn ở hoài, đó. Còn thầy mà không cho ăn, giận bỏ về. Nó vậy thôi chứ giấu gì. Cho nên đó, nên bởi nhờ như là sư phụ Từ Tân vậy thấy không, giảng xong rồi cũng bày ăn, mà sao thầy nghi không đủ quá. Không biết đủ không ta? Mọi lần ăn đủ không? Đủ thầy. Đủ phải không? Ồ, như vậy là sư phụ Từ Tân quá vĩ đại. Như vậy.

[25:18]Đó cái thứ hai, và cái thứ ba là cái gì? Chương trình hợp lý, hết mục này tới mục kia hợp lý, không cái gì kéo quá dài làm Phật tử mệt, có những khoảng nghỉ hợp lý. Nhưng cái lõi cuối cùng vẫn là cái gì? Vẫn phải là giáo pháp, thì đó mới là một lễ hội thành công. Nó nó diễn tiến là như vậy, mà nếu ai tổ chức đúng như vậy thì chùa nào cũng đông Phật tử hết, nhớ như vậy. Cho nên mấy cái lễ trên chùa mình á mình cũng đi qua nhiều, phải không? Trong đó ngay cả có khi mình giao lưu một nhân vật nào đó, cũng là một cái điều rất là lạ. Mỗi dịp lễ vậy mình tìm một nhân vật đặc biệt để về mình giao lưu, nói cho Phật tử nghe, cũng là một chương trình.

[25:58]Năm nay thầy chưa tìm ra người, Phật đản kỳ này chắc thiếu người quá. Có ai thấy cuộc đời mình có gì đặc biệt không, đưa tay cho thầy để thầy mời lên giao lưu? Đó là việc như vậy. Còn cái trường hợp thế này là với bốn cái câu kệ mà Phật nói cho ngài Vakkali nè: "Tỳ kheo lòng hân hoan, Vững tin trong Chánh Pháp, Chứng cảnh giới tịch tịnh, Đức hạnh như hồ trong." Mà tại sao tới lúc mà ổng cắm đầu ổng muốn nhảy xuống vực tự tử Phật mới nói? Rồi ổng mới chứng, trước đó không nói cho ổng chứng đi. Vì sao vậy? Bởi vì cái sự dồn nén chưa chín muồi, cái sự đau khổ chưa chín muồi, lạ như vậy. Nó có một cái một cái gọi là thầy gọi là một cái nguyên lý,

[26:47]một cái công thức trong tâm á là cái sự đau khổ trong Chánh Pháp mà bị dồn nén tới cùng cực cũng làm người ta ngộ đạo. Mà cái thiền của phái Lâm Tế bên Trung Hoa đó chuyên khai thác điều này. Dồn cái người đệ tử cho tới cái chỗ bứt bách, rồi nói một câu cái họ ngộ đạo liền. Lạ như vậy. Ví dụ như trường hợp mà ngài à Pháp Diễn đến với ngài Dương Kỳ á. Ngài à ngài à ngài Dương Kỳ là một thiền sư à thôi để nói chuyện ngài Dương Kỳ trước. Ngài Dương Kỳ cũng là vậy, lúc mà ngài ở với ngài Từ Minh thì à dưới tay ngày ngài Từ Minh có nhiều người ngộ đạo rồi, trong đó có ngài Hoàng Long là hội đạo lừng lẫy nổi tiếng

[27:34]lên luôn, còn riêng ngài Dương Kỳ không ngộ. Cái a ngài mới đắp y đến lạy ông thầy mình là ngài Từ Minh nói: "Xin hòa thượng khai ngộ cho con, con thấy huynh đệ con ngộ đạo hết, có mình con chưa ngộ." Cái ngài Từ Minh mới nói: "Thầy làm giám tự, giám tự giống như tri sự coi hết chùa đó, công việc nhiều quá, thôi lo đi làm việc đi, từ từ lúc khác tới." Thế là nghe hòa thượng nói vậy cái ngài đi ra, nhưng mà lòng ấm ức ấm ức, cũng đi lo công việc chùa rồi chu đáo. Mà ngài thì thông minh lắm, ăn nói lý thú. Ít bữa cái thấy trống trống việc, cái đắp y chạy lại, quỳ xuống cũng xin ngài cho một câu để khai ngộ, ngài Từ Minh cũng nói:

[28:13]"Giám tự còn nhiều việc, đang đang đê đê ngoài đó mà ngộ ngộ cái gì, đi ra đi." Đuổi ra, cái ngài đi ra, ngài buồn buồn. Mà cứ mấy lần như vậy, chịu hết xiết rồi. Chịu hết xiết cái một lần đó cũng vậy, cái cũng đắp y đi vô thì hỏi thì nói là ngài Từ Minh là ổng đi phó trai ở đâu á, vắng. Đi phó trai vắng á mà trời thì đổ mưa. Lần này ổng đứng ổng bứt rứt chịu hết nổi, ổng ra ổng đón đường ông thầy, ổng bỏ chùa ổng ra ổng đứng đón bên đường. Thì ngài Từ Minh cũng che cái dù lụp xụp lụp xụp đi về, cái ổng trong cái bụi lùm đó ổng chạy ra ổng nắm áo ông thầy, nói: "Bữa nay ông thầy phải nói cho con ngộ, thầy không nói cho con ngộ con oánh thầy."

[28:54]Cái ngài Từ Minh mới nói là: "Giám tự biết là việc quanh co thì thôi." Ngay câu đó bừng ngộ liền, quỳ xuống sụp lạy luôn. Mà sau này ngài Dương Kỳ là xây dựng cái tông Lâm Tế lừng lẫy luôn, và tới bây giờ truyền cho tới Việt Nam. Bây giờ ta vào chùa nào ta cũng thề thấy là Lâm Tế chánh tông đời thứ mấy, Lâm Tế chánh tông đời thứ mấy là truyền từ ngài Dương Kỳ về á. Lạ như vậy, mà cũng bị một cái dồn nén. Rồi sau này ngài cũng vậy, ngài dạy đệ tử bằng cái dồn nén đó không. Dồn nén cho bứt bách, bí rồi cái ngài xì ra một câu cái là ngộ đạo, lạ như vậy. Tới đời ngài cũng vậy, ngài dạy đệ tử là ngài Pháp Diễn á.

[29:28]Tới ngài Pháp Diễn là cái chùa của ngài Dương Kỳ ở trong phố thị, chứ ngài không có ở trên núi, ở phố thị, cũng chùa cũng rộng lắm. Cái lúc đó là một buổi chiều Tết, này hình như thầy có kể rồi nè. Ai mà nghe băng nhiều cũng nghe cái này rồi. Thì lúc ở ngoài cái trước cửa chùa có mấy gánh hát Sơn Đông nó hát nó hò, làm reo cười ỳ xèo ngoài chùa cũng ồn ào. Cái gần Tết là mọi chúng mà lo việc, lúc đó có ngài Pháp Diễn, ngài đang loay hoay đang làm cái thao tác để lo cho việc Tết Nhất á. Cái ngài Dương Kỳ mới đi tới hỏi: "Bổn sư ngươi là ai?" Nói: "Dạ, bạch hòa thượng, bổn sư con là là ngài Úc Úc thân chủ ở Trà Lăng." Nói:

[30:12]"À, thế à, ta nghe Úc thân chủ ở Trà Lăng có lúc mà ngộ đạo có nói một bài kệ nổi tiếng, đâu ngươi đọc cho ta nghe coi." Cái ông kia nghe khen bổn sư mình thấy cũng khoái, tức là không biết tại sao ông thầy mình cũng ngộ đạo mà lại rời ông thầy mình để đến ngài Dương Kỳ để học thêm, thì cũng chẳng hiểu đó là nhân duyên gì, thì nghe khen thầy mình vậy cái khoái, đọc bài kệ nổi tiếng á. Bài kệ là: "Ngã hữu minh châu nhất khỏa, Cửu bị trần lao quan tỏa, Kim triêu trần tận quang sinh, Chiếu phá sơn hà vạn đóa." Nghĩa là: "Ta có một viên minh châu, từ lâu bị trần lao vùi lấp. Hôm nay là bụi hết, ánh sáng phát sinh, chiếu phá tan cả sơn hà mọi thứ."

[30:52]Nghe nói câu đó xong thì cái ngài Dương Kỳ cười khẩy một cái bỏ đi. Cái cười khẩy một cái bỏ đi cái làm ngài Pháp Diễn ray rứt. Nói bài kệ hay như vậy, đi tới đâu người ta khen tới đó, khen cái sức chứng ngộ của thầy mình như vậy, mà tại sao ngài Dương Kỳ cười khẩy? Ray rứt ray rứt ray rứt hoài, cả đêm ngủ không được. Đợi tới sáng mai cái đắp y vô phương trượng đảnh lễ, nói: "Bạch hòa thượng, cái bài kệ hôm qua có gì mà hòa thượng cười?" Ngài Dương Kỳ mới nói: "Ngươi có thấy gánh hát Sơn Đông trước cửa chùa hôm qua không?" Nói: "Dạ thấy." "Ngươi thua bọn họ một bậc." Lại thắc mắc một lần nữa, mắc mớ tự nhiên chuyện đạo lý mà lại liên quan tới gánh hát Sơn Đông. Nói lạ:

[31:35]"Dạ ủa, ủa nghĩa là gì, bạch hòa thượng?" "Họ thích được người ta cười, ngươi sợ người ta cười." Ngay đó tan vỡ, ngộ đạo liền. Trở thành thiền sư nối pháp ngài Dương Kỳ, lừng lẫy tông Lâm Tế tiếp tục luôn. Là cái cách cũng thủ đoạn như vậy. Thì cái thủ đoạn đó không ngờ là từ thời Đức Phật đã xài, Đức Phật đã dùng cái thủ đoạn đó ứng dụng lên ngài tỳ kheo Vakkali này. Tức là ông kia cứ cứ chiêm ngưỡng Phật mà sống, chiêm ngưỡng Phật mà tu. Cho đến khi bắt đầu Đức Phật dồn vào cái đau khổ, ngài không cho theo ngài nữa, ngài an cư, ngài lên núi ngài an cư. Ổng đây đúng là ổng ổng ổng ổng ổng như chết rồi, đó.

[32:15]Rất rõ là cái cái dồn nén cực độ đến nỗi mà chỉ còn nước nhảy xuống vực tự tử thôi. Thì Đức Phật hiện từ xa thôi đọc bài kệ lên. Ổng nghe cái tiếng Phật ổng quay lại, ổng chạy lại mà không biết ổng có nghe bài kệ không, không rõ nữa. Chạy nửa chừng nửa chừng thì Đức Phật đọc xong bài kệ thì ngay trên ổng, trên bước chân đang chạy chứng A-la-hán luôn. Độc đáo đẹp như vậy. Nên đây cũng là nói là thường người ta chứng đạo bốn oai nghi: đứng, đi, nằm, ngồi. Chỉ có hai người chứng A-la-hán ngoài bốn cái oai nghi này: một là ngài A-nan. Ngài A-nan là khi Đức Phật nhập rồi lúc ngài đi kinh hành nửa đêm mệt quá, ngài mới ngã xuống ở cái thế nghiêng nghiêng.

[32:53]Chưa phải ngồi, chưa phải không chưa kịp nằm mà không còn ngồi thì ngài chứng A-la-hán ngay cái chỗ nó quẹo xéo xéo đó. Đó là một trường hợp rồi, và trường hợp nữa là của ngài Vakkali này là trong cái oai nghi chạy, không đi không đứng nằm ngồi mà chạy mà chứng A-la-hán. Đây cũng là cái rất là lạ, rất là hay. Nhưng mà đây cũng là hiểu thêm một cái thủ đoạn quý vị. Còn cái ý nghĩa của bài kệ thì rất là căn bản, nghĩa là nghĩa là "Chứng cảnh giới tịch tịnh, đức hạnh như hồ trong." thì ta nhớ điều này, là cái kết quả của việc chứng quả Thánh nó hiện ra là hiện ra cái gì? Hiện ra đức hạnh, đạo đức, đức hạnh như hồ trong,

[33:35]"Chứng cảnh giới tịch tịnh, đức hạnh như hồ trong." Nhớ cái em đó. Nên ví dụ cái người nào đó họ xưng họ chứng nhưng mà ta nhìn vào đời sống của họ ta thấy đức hạnh họ chưa phải như hồ trong thì sao? Người đó nói dối. Nhớ như vậy. Nên ta chiêm ngưỡng một bậc đạo sư, nghe nói chỉ là một phần thôi. Mà cái quan trọng còn lại là cái gì? Là nhìn vào cuộc đời của người đó, nhìn vào cuộc sống của người đó, nhìn vào đạo đức của người đó, cái đó mới chắc. Như có một lần cũng vậy, có một lần có một người cái được mời đi dự một cái đại hội của một bậc minh sư, đạo sư gì đó tổ chức ở nước ngoài lớn lắm. Vô đó nghe nói những điều cao siêu,

[34:26]thần bí nghĩa là thần thông đồ không, nghe cao siêu lắm. Nhưng mà cho đến ngày sắp về thì bậc đạo sư đó mới chiêu đãi tất cả khách đến dự bằng một buổi khiêu vũ gợi dục. Tất cả đều trong tiếng nhạc nhảy đùa vui và cả đạo sư cũng cởi phăng cởi trần nhảy tung lung với đệ tử luôn. Cái người này về lắc đầu liền, nói: "Ủa, sao kỳ vậy?" Thì nói: "Bởi vậy nói những điều gì người ta nói cao siêu đừng tin, người ta rỉ tai mình tuyên truyền đừng tin, nhìn bằng cái con mắt của mình." Hãy nhìn bậc đạo sư bằng cái nhìn của tai mắt. À Đức Phật nói nghĩa là sao? Hãy nhìn cái đạo đức của một bậc thầy để mà đánh giá vị đó, nhìn cái đạo đức.

[35:13]Chứ còn cái lời vị đó nói ai cũng chưa tin mà phải nhìn vào cái đạo đức á. Mặc dù là cái ta thấy, cái ta nghe cũng chưa chắc là chưa chắc là sự thật. Nhưng mà nhớ Đức Phật nói thế này: "Hãy nhìn bậc đạo sư qua cái nhìn của tai mắt." tức là phải nhìn đời sống thực của họ, đạo đức như vậy. Tuy nhiên cái tai mắt cũng chưa chắc đúng lắm. Ví dụ như có câu chuyện thế này: có đứa bé nó chạy vô nói với mẹ nó: "Mẹ ơi! Có cái ông sửa điện thoại, ổng leo lên cột điện thoại ổng nói chuyện với ông trời." Nói: "Sao con biết?" "Tại con thấy ổng kêu ông trời ổng nói chuyện." "Kêu làm sao?" "Con thấy ổng leo lên tuốt cái cột điện thoại, ổng cầm cái điện thoại ổng nói:

[35:53]"Ông trời ơi trời ơi trời ơi, ông có nghe tôi không? Ông làm vậy chết tôi rồi, trời ơi trời ơi!" Rõ ràng là mắt thấy leo lên trên cái cột điện, tai nghe rõ ràng ổng kêu trời ơi trời ơi tức là nói chuyện với ông trời, nhỏ nó kết luận liền như vậy. Có đúng không ạ? Nó mắt thấy tai nghe đó. Mắt thấy tai nghe rõ ràng. Nên có nhiều chuyện trên đời mắt thấy tai nghe vẫn chưa đúng, tuy nhiên trên căn bản ta nhìn một bậc đạo sư qua cái đạo đức của họ, nhớ điều đó như vậy. Còn những điều truyền tụng, rỉ tai, đồn đãi đừng tin. Nhớ đừng tin, nói vị đó cao siêu lắm, linh lắm, đừng tin. Bây giờ nói chứ ờ có một vị vô thượng sư tôi niệm danh hiệu

[36:34]bả cái là tôi giàu lên, tôi gặp may mắn liền, tin không? Đừng tin mấy chuyện đó nha, nhớ vậy. Tôi nói có cái ông thầy ốm ốm, xấu xấu, tui đang bệnh tui đưa cái đầu cho ổng rờ cái về hết bệnh liền, tin không? Đừng tin nghe không. Nhớ như vậy. Phải nhìn vào cái đạo đức để biết một ông ông thầy, nhớ như vậy, ừ. À trong cái câu chuyện này cho ta một cái ý nghĩa này nữa là vì cái thân tướng đẹp của Phật cũng đã độ được rất nhiều chúng sinh. Cho nên cái đẹp của một người cũng là cái phước của người đó, mà cũng là cái sức hút đối với chúng sinh. Cho nên ta nhớ tại sao mà cứ phải là tổ chức thi người đẹp hoài là vậy đó.

[37:17]Tại sao không thi người xấu? Mà phải thi người đẹp, bởi vì sao? Vì người đẹp mới được mọi người ưa thích. Chớ còn người xấu mình đâu có thích, mà người được mọi người ưa thích nên tổ chức thi, mà nếu một cái người thuyết pháp giảng đạo, một bậc đạo sư mà có cái ngoại hình đẹp cũng dễ làm sao? Cũng dễ độ chúng sinh, đúng không ạ? Thấy ông thầy ổng đẹp đẹp cái mình tự nhiên cũng hoan hỷ phát tâm, cũng cũng thích đến chùa. Nó tự nhiên như vậy nên cái thân tướng nó cũng quan trọng. Ví dụ một ông thầy ổng ngồi giảng ở trên bục bao nhiêu con mắt nhìn lên, mà nếu cái mặt ổng xấu quá, cứ nhìn lên thấy mặt xấu quá cái khó chịu khó chịu nó phát sinh.

[37:56]Mặc dù ví dụ ổng giảng có hay đi cũng được đi, ổng giảng ờ tai nghe cái lời ổng nói thì hay mà cái mặt ổng xấu quá cái mình cũng phát sinh hai tâm lý nó ngược nhau. Một cái lời ổng giảng hay thì làm mình dễ chịu, hai cái mặt ổng xấu làm mình khó chịu, cái dễ chịu khó chịu dễ chịu khó chịu nó đánh nhau trong tâm mình là mình phát mệt vậy á. Còn nếu mà ổng vừa giảng hay mặt ổng đẹp cái mình được hai cái dễ chịu trong tâm, bữa đó mình về mình hoan hỷ. Cho nên a thú ví Phật tử nghe thầy giảng đừng dòm thầy nữa, cho nó đỡ khó chịu.

[38:29]À chúng ta cũng vậy, mọi người cũng vậy, là chúng ta ráng tạo phước, chúng ta ráng tu dưỡng để cho có một cái ngoại hình đẹp. Đó thì cái ngoại hình đẹp này không phải là mục đích, nhưng mà nó là cái dấu hiệu của chúng ta đang bắt đầu có gì? Cái phước đang tăng lên, đạo đức đang tăng, phước đang tăng lên thì nó hiện ra ngoại hình, chứ cái ngoại hình không phải là mục tiêu để ta phấn đấu, mà nó là dấu hiệu cho biết là phước ta đã tăng lên rồi thì gương mặt mình đẹp dần, đẹp dần. À ví dụ như có một cái ông hôm qua thầy nghe kể chuyện, có cái ông lúc còn sống thì ổng ổng xấu lắm, thầy biết ổng thầy có quen ổng, thì có một cái người đưa lên câu hỏi thế này: "Nói:

[39:11]"Thưa thầy, là cái ông đó bình thường ổng rất là xấu mà thầy công nhận là ổng xấu thiệt tại thầy có quen, nhưng khi ổng chết rồi cái gương mặt trở nên rất là đẹp, hỏi thầy đó là hiện tượng gì?" Thầy nói: "Ông này sinh về cõi lành rồi." Là lúc sống thì là cái bị quả báo của đời trước nên ổng xấu, nhưng mà trong đời này ổng đã sống tốt nên khi chết cái mặt hiện ra đẹp cái là biết ổng về cõi lành liền. Nên cái ngoại hình nó là dấu hiệu chứ không phải là mục tiêu ta ta phấn đấu. Nên vì vậy là đừng có can thiệp sửa chữa ngoại hình một cách thô thô bạo, mà lỡ gặp bác sĩ Cát Tường quăng luôn xuống sông Hồng tìm không thấy xác, nhớ như vậy nha.

[39:51]Hễ mà mình nhìn gương mà thấy mình chưa đẹp thì làm sao? Phải ráng mà tu, đúng như vậy, giỏi lắm. Cho nên xấu thì phải ráng làm sao cho mà đẹp, đẹp thì ráng làm sao cho đừng có chấp, đừng xấu đừng chấp, đừng xấu vậy ha. Xấu thì phải ráng làm sao cho đẹp mà đẹp thì đừng có mà chấp, nói như vậy là đúng nha, rồi giỏi, để ta qua câu khác. Có câu kệ thế này: "Tỳ-kheo tuy nhỏ tuổi, siêng tu giáo pháp Phật, soi sáng thế gian này, như trăng thoát khỏi mây." Cái câu chuyện như thế này, câu chuyện về ngài Anuruddha là thiên nhãn đệ nhất. Nếu ta xem cái chuyện Đỉnh Núi Tuyết, truyện tranh Đỉnh Núi Tuyết tới tập 21

[40:34]thì sẽ gặp lại ngài về cái việc mà chứng ngài chứng thiên nhãn đệ nhất. Nhưng hôm nay thì trong cái bài kệ này thì lại có, cho nên ta ta ta xem qua chút xíu. Tức là thời xưa vào đời thời Đức Phật Padumuttara, tức là bài ngài Hoa Sen Hồng. Vào thời đó thì có khi không phải ở hành tinh này, mà có khi là đang ở một cái hành tinh khác. Thì ừ một thanh niên bình thường nghe Phật thuyết pháp khen ngợi có một vị Tỳ-kheo chứng A-la-hán mà chứng được thiên nhãn đệ nhất. Cái vị thanh niên này mới phát tâm thỉnh Phật và các vị Tỳ-kheo về cúng dường trai tăng trong suốt 7 ngày liên tiếp. Sau khi mất Thì chỉ xin được cái sau này cũng chứng Thiên Nhãn đệ nhất thôi.

[41:18]Thì sau khi vị thanh niên này mất là sinh lên cõi trời sống cũng lâu. Lâu rồi cái bắt đầu cái khi trái đất mà hình thành cuộc sống của mình mới ở tại trái đất này thì vị Tỳ kheo đó sinh xuống một cái gia đình nghèo. Thì khi sinh xuống cái gia đình nghèo, thì lấy vợ thì gia đình cũng nghèo thôi. Nhưng thời đó có một vị Độc Giác Phật xuất hiện. Một vị Độc Giác Phật xuất hiện chứng đạo và giáo hóa. Thì cái... cái hôm đó, khi cái... cái... cái người mà thanh niên này đi ra ngoài đi làm, cái gặp cái vị đó đi khất thực. Cái mừng quá chạy lại hỏi là: "Bạch Ngài là xin Ngài hãy hoan hỷ chờ con. Xin cho con được cúng dường Ngài hôm nay." Mà lúc đó Ngài...

[42:02]vị thanh niên này chưa chuẩn bị. Thế là ba chân bốn cẳng chạy về nhà hỏi: "Phần cơm của anh đâu?" Bà vợ nói: "Đây là em... em đang bới anh sắp sửa anh ra đồng làm lát em mang ra." "Không, không. Đưa hết đây!" Gom hết rồi ổng ba chân bốn cẳng chạy lại, quỳ xuống cúng dường Ngài. Ngài ăn phần cơm đó, rồi Ngài thọ ký cho người này được nhiều phước lành. Rồi cái ông... lúc đó là hai vợ chồng đó làm tá điền cho một cái ông phú gia. À ông phú gia sau khi ổng nghe câu chuyện đó, ổng nghe cái người tá điền của mình nhịn cái bữa cơm, phần ăn của mình để cúng dường cho một vị Độc Giác Phật. Cái ông kia nói: "Từ đây, anh không còn là tá điền của tôi nữa mà anh là bạn của

[42:40]tôi." Ổng giúp đỡ vốn cho ông này làm ăn giàu lên luôn. Tức là ông này cũng hết sức là sao? Rất là là là hiểu đạo, đúng là vậy. Thì sau khi chết rồi đó, thì cái vị thanh niên đó sinh lên sinh xuống trên cõi trời bao nhiêu lần, đến khi mà Đức Phật xuất hiện, thì Ngài sinh vào cái dòng dõi Thích Ca, làm em họ của Đức Phật, con của hoàng thân Amitodana, đó. Thì đến khi mà vua Tịnh Phạn tìm lại được một cái kho tàng của gia đình, mới chia cho các dòng họ hết. Cho nên dòng họ Thích Ca thời đó rất là giàu. Giàu sang chứ trước đó cũng không... giàu, giàu sang lắm. Thì Anuruddha này sinh xuống được hưởng cái cảnh giàu sang sung sướng như vậy.

[43:21]Nhưng mà vì là dòng dõi Sát-đế-lợi nên ai cũng phải giỏi võ, ai cũng phải rèn luyện rất là nhiều. Đến khi Đức Phật đắc đạo về độ cho dòng họ, thì dòng họ đi tu hết. Anuruddha rồi Anan rồi đi hết trơn luôn. Bắt buộc lòng cái vương vị phải giao lại cho Mahānāma, vì lúc đó Mahānāma là đã có vợ có con cũng đùm đề rồi. Cho nên được ở lại làm vua, còn những người khác đi tu luôn. Thì... lúc đó cái lần đó, Đức Phật đi từ trên Tịnh xá Kỳ Viên đi về lại phương Nam nhưng mà ghé qua phía Đông qua cái xứ gọi là xứ Bạt-kỳ. Rồi về Vesālī. Cái xứ đó đẹp lắm, rồi mới quay trở lại về phía Tây, quặc về phía Tây để về vương xá thành.

[44:05]Thì trên đường đi đó, cái Ngài Anuruddha vì có cái duyên sự cứu người, Ngài ở lại cái xứ đó, Ngài không đi theo cái đoàn của Phật. Rồi được cái gia đình đó cúng dường cho Ngài. Ngài ở lại cái xứ gọi là xứ Veluva. Ở đó Ngài tu rồi Ngài chứng thiên nhãn luôn. Cái chứng thiên nhãn của Ngài phi thường lắm. Mới được Đức Phật ca ngợi là Thiên nhãn đệ nhất. Tại trong đó có một bài kinh trong trong trong Trung Bộ Kinh, bài kinh Phù Di là lúc đó Ngài Anuruddha đó, Ngài diễn tả các cõi giới trên trên vũ trụ này hết. Trong đó diễn tả các cõi giới của cõi trời rất là tỉ mỉ. Tức là chư thiên vì sao có hình sắc như thế,

[44:42]vì sao có dung mạo như thế, nhân quả như thế nào, nhân quả thế nào, Ngài nói tỉ mỉ tỉ mỉ. Cái vị A-la-hán kia mới nói thế này: "Nghe tôn giả nói, tôi có cảm giác như là tôn giả lên xuống cõi trời, tiếp xúc với các thiên tử và hiểu thấu người ta rất là nhiều, có phải chăng?" Ngài gật đầu. Tức là Ngài đi hết các cõi, mà nhìn thấu suốt các cõi. Nhờ như vậy mà Đức Phật khen ngợi Ngài là Thiên nhãn đệ nhất, Ngài thấu suốt nhân quả của chúng sinh hết, thấu suốt nhân quả các cõi hết. Nếu ta đọc cái cuốn truy... cuốn truyện Đỉnh Núi Tuyết tập 21, ta sẽ thấy lại cái câu chuyện này, nha, hãy đón xem. Cái vì Ngài chứng Thiên nhãn đệ nhất,

[45:19]cái Ngài mới thấy là cái ông phú gia ngày xưa mà ở cái kiếp mà Ngài làm nông dân, tá điền cho ổng á, ổng đầu thai lại làm một em bé. Em bé thì Ngài chờ đúng 7 tuổi, Ngài tới đúng cái nhà đó, Ngài xin cha mẹ cho em bé đi xuất gia. Ta thấy đặc biệt không? Cha mẹ hoan hỷ cho bé xuất gia. Mới xuất gia không bao lâu chứng A-la-hán luôn. Tại vì cũng cái nhân quả như vậy, hay như vậy. Thì một lần đó Đức Phật, do là Ngài chứng A-la-hán mà Ngài còn nhỏ quá, bé Sumana nhỏ quá đi, nên nhiều khi người ta coi thường. Đức Phật lần đó Ngài muốn vinh danh cho biết là cái chú Sa-di đó nhỏ nhưng mà sự thực đã là một vị A-la-hán.

[46:00]Cái lần đó Đức Phật ở trong tịnh xá, Đức Phật mới nói câu này: "Như Lai có chút bệnh, Như Lai muốn uống được cái nước mà do tuyết tan ra trên đỉnh núi tuyết Hy Mã Lạp Sơn. Ai lên đó lấy giùm cho Như Lai một ít nước đó về để làm thuốc?" Thật ra Đức Phật giả bộ mà, Ngài giả bộ Ngài nói hóng họng. Thì không ai nhận đi hết, bởi vì sao? Bởi vì những người mà chưa đắc đạo, thì làm sao bây giờ mà lên đỉnh núi tuyết, phải không? Đi thì có nghĩa là năm, sáu năm trời đi chưa về mà đi làm sao mà vác nổi cái cái cái vại nước đi lên mà đi về, cho nên không dám nhận. Còn những người mà vị Tỳ kheo đắc đạo rồi thì biết sao?

[46:43]Biết tỏng là Phật muốn cái chú Sa-di này. Cho nên các... mọi người đều ngồi yên. Cuối cùng cái chú Sa-di đó mới quỳ lạy Phật: "Dạ, con xin đi lấy nước về cho Phật." Thì Ngài mới bước lại Ngài bưng một cái vại, nhấc cái vại lên, cái vại còn to hơn Ngài nữa, nhấc lên cái bay đi lên trên hư không liền. Bay vút đi mất luôn trên đỉnh núi tuyết. Đến trên đỉnh núi tuyết Hy Mã Lạp Sơn, trên đó có cái hồ mà tuyết nó tan ra. Nước hồ rất trong, rất mát, rất lạnh. Vào cái mùa đó vậy. Rồi chú Sa-di mới múc nguyên một cái vại nước đầy và bay về xuống, bay về tới tịnh xá đặt xuống, quỳ xuống đảnh lễ Phật, cúng dường Phật.

[47:23]Và cái sương lạnh còn bay nghi ngút nghi ngút nghi ngút trên nước lạnh. Từ đó là mọi người mới mới mới mới biết ra là cái chú này nhỏ tuổi mà là là chứng A-la-hán. Nên và Đức Phật cho chú thọ Tỳ kheo lúc đó luôn. Là mặc dầu là đúng 20 tuổi mới thọ Tỳ kheo mà vì chú chứng A-la-hán rồi nên cho thọ Tỳ kheo luôn, đặc biệt. Nên Đức Phật có nói câu kệ: "Tỳ kheo tuy nhỏ tuổi, siêng tu giáo pháp Phật, soi sáng thế gian này, như trăng thoát khỏi mây." Ở đây

[47:55]ta để ý cái nhân quả một chút. Thường thường cái quả chứng á, nó bắt nguồn từ cái công đức và cái ước nguyện đối với một vị Phật hay một vị A-la-hán ở đời trước, thường là như vậy. Trải qua rất là lâu xa nhiều kiếp, chứ không có ai tu một kiếp mà thành cả. Nhưng mà thường là bắt đầu từ một cái ước nguyện. Làm phước thì có thể giống nhau, nhưng mà ta dùng cái ước nguyện để định hướng cái quả báo của mình. Nhớ, làm phước thì sẽ có phước, làm phước thì sẽ có quả báo, nhưng mà quả báo loại gì thì do ta ước nguyện, do ta phát nguyện. Nhớ như vậy. Ví dụ như bây giờ nói cứ mỗi tháng ở chùa Từ Tân mình có cái khóa thiền,

[48:41]mọi người về đây cùng tu thiền với nhau rồi nghe pháp, sống trong cái tình yêu thương hòa hợp, bình an trong hai ngày rồi ra về. Như vậy mà lúc đó hôm đó bỗng nhiên mình có cái món tài lộc gì đó, cái mình đến mình thưa với thầy Sư phụ trụ trì Từ Tân nói: "Cho con xin cúng dường hết các thiền sinh trong hai ngày này vấn đề ăn uống." Thế mình đem gạo tới, đem thức ăn, tàu hủ, lê-gim đồ tới hết. Mình cho người tới nấu luôn, cho ngon lành luôn, để cho nhà bếp lên ngồi tu luôn, chứ nhà bếp lâu quá nấu cơm mà không tu cái phiền não tùm lum, cho lên tu luôn ha. Là cho người tới cúng dường trong hai ngày cho quý thầy

[49:16]ăn, cho Sư phụ Từ Tân ăn, rồi cho thiền sinh ăn. Như vậy là có phước không? Có phước. Nhưng mà sau đó mình lên mình quỳ trước Phật lặng lẽ, mình chỉ nói câu này: "Là tất cả những phước này con xin hồi hướng cho sao? Cho pháp giới chúng sinh này ai cũng biết Phật pháp, ai cũng được giải thoát." Như vậy mình có cầu cho mình chưa? Chưa, vẫn chưa cầu cho mình. Mình hồi hướng phước cho chúng sinh, cái lại thêm một tầng phước nữa. Do cái lời ước nguyện cao thượng là hướng cho chúng sinh, mà vẫn chưa cầu cho mình, cho nên mình lại chồng thêm một lần phước nữa. Tức là mới đầu cúng dường cho mọi người ăn để tu là đã được

[49:57]phước rồi, thế mình lại hướng cái phước cho chúng sinh chứ vẫn chưa cho mình, mình được một tầng phước thứ hai. Mà cái phước thứ hai này thì khỏi cần phát nguyện, vì sao? Vì mình cầu cho người ta làm sao thì mình lại được như vậy. Thầy có giảng cái bài muốn gì được nấy á, là vậy đó. Mình muốn cho người ta làm sao thì chính mình sẽ sẽ như vậy. Thì như vậy đương nhiên mình tự nhiên mình được cái phước gì? Sau này mình sẽ gì? Hiểu được Phật pháp, giác ngộ, được giải thoát, chắc chắn chứng đạo. Mà nếu cứ cúng hoài cúng hoài như vậy thì chắc chắn quả phước phải phải xảy ra. Đó là làm phước thì sẽ có phước, nhưng mà ta định hướng cái quả

[50:36]phước đó thuộc loại nào là do mình phát nguyện, nhớ như vậy. Nên từ đây về sau, mỗi việc phước nho nhỏ nho nhỏ ta làm thì cố gắng ta định hướng cái quả báo đó luôn, chứ đừng có thả nó tự do nó đi. Tại thả tự do cái quả phước nó đi, nhiều khi nó chạy ra cái quả giàu sang vô ích. Quả giàu sang rồi mình hưởng thụ mệt lắm, nhớ như vậy. Cái quả báo thế lại cho mình hưởng thụ. Ví dụ bây giờ mình thấy ai nghèo cái mình đem mình xây cho người ta cái nhà tình thương, thì mình không cầu nguyện gì hết, thì mai mốt mình sao? Tự nhiên mình được ấm cúng, có nhà có cửa, phải không? Thì hưởng thụ thôi. Nhưng mà nếu lúc mình xây cho người ta một cái nhà tình

[51:15]thương, mình lại phát nguyện là cầu mong cho người này biết Phật pháp, tu hành được giải thoát. Đó mình định hướng cho người ta cũng chính là tự nhiên định hướng cho mình, chứ mình không cần nhà. Nên đời sau, tự nhiên có người cho mình cái nhà. Tại cái quả báo nó tới nó mời mà. Hễ mình cho người ta nhà thì đời sau có người cho mình, nhưng mà đời này mình hay cất cho người ta những cái nhà tình thương nho nhỏ, đời sau tự nhiên có người kế thừa giống như lúc mình sinh trong gia đình giàu vậy á, cái ba chết, cái ông già ổng chết ổng có năm người con, ổng kêu năm người con ổng cho mỗi người một thứ.

[51:49]Đứa này ba cho con chiếc xe hơi, người kia cho con cánh đồng, riêng cái thằng út này ba cho nó cái biệt thự này. Cho biệt thự này. Thì cái quả báo nó tới, nhưng mà vì đời trước lúc mà mình cho nhà người ta đó mình phát nguyện điều gì? Phát nguyện là giải thoát không à, phát nguyện Phật pháp, giải thoát. Cho nên khi mà ông bố ổng giao cái gia tài đó, tự nhiên mình từ chối. Mặc dầu đúng nhân quả nó tới, nó phải tới, nhưng lúc mình từ chối mình nói: "Thôi thì đây là giờ trước lúc ba ra đi, thì ba thương con mà cho con cái nhà mà ba đã dày công xây dựng và ở đây, đây là kỷ niệm của ba, của mẹ. Con rất là biết ơn ba, nhưng thôi ba đã tới lúc ra đi rồi con

[52:29]nói thật là ba nhắm mắt xong rồi con làm xong, con về chùa Từ Tân con xuất gia luôn, con đi tu luôn, không ở."

[52:41]Là do cái lúc đó, lúc mình cho nhà người ta mà mình phát nguyện tu hành giải thoát. Cho nên đời này, khi cái phước nó tới mình từ chối, đi qua con đường khác không nhận. Đó là nhân quả như vậy, định hướng và người tu rất tinh tấn nha, tu rất tinh tấn. Tu tưởng làm sao tưởng thoát cái nhà đó, tới chừng về chùa Từ Tân xuất gia, ông thầy ổng chết. Mình nói ông thầy ổng chết ổng trù ổng ổng giận, không có. Trước sau ổng cũng chết thôi, không sao đâu. Cái ổng lại giao luôn cho mình cái chùa, phải không ạ? Rồi cũng trốn không được, bỏ cái biệt thự về vô ở cái chùa, mà chùa ổng cũng xây sẵn tới ba tầng chánh điện thế này.

[53:13]Cũng vậy, cũng chạy trời không khỏi nắng, nghĩa là mình đã gieo cái nhân về nhà cửa rồi thì chạy không khỏi nắng, cũng chạy vô ngôi nhà. Bỏ nhà chạy vô chùa, chùa to. Bỏ chùa thì cũng lên thiên đường vô lâu đài luôn, không còn đường nào. Cái nhân quả nó vậy. Nên cái quan trọng là gì? Ta cố gắng làm phước nha! Và trong tâm mình là không có hưởng. Mình định hướng cái quả báo nó bằng, bằng những lời phát nguyện. Còn nếu lúc đó mà mình phát nguyện mà có vẻ thế gian thì mình được liền. Được rồi, nhưng mà ghét một cái là nó làm sao? Nó làm cho mình trầm luân mãi. Ví dụ như bây giờ mình, mình bắc cầu cho người ta

[53:49]đi, mình làm được cái cầu xong mình phát nguyện: "Nhờ công đức này mà đời sau con được làm hoa hậu.", được liền. Được liền! Sẽ có kiếp sẽ được làm hoa hậu liền, đẹp liền. Nhưng mà cái phước đó làm gì? Nó chạy vào, vào thế gian. Rồi làm hoa hậu rồi mới sao? Phải kiếm ông đại gia. Đó, rồi cái trôi lăn phiền não lắm nha. Cho nên thôi chắc ăn nhất là vô chùa tu. Trong cái câu chuyện này cũng cho ta một cái bài học thế này: Là thực sự cái tuổi tác trong đạo không quan trọng lắm nha, thực sự. Ta nhìn một người thì ta vẫn theo cái cảm tính thế gian là ai lớn tuổi thì ta, ta tôn trọng và ta vẫn giữ điều đó chứ mình cũng không có hủy bỏ điều đó.

[54:37]Nhưng mình biết thêm một điều nữa là đôi khi có những người nhỏ tuổi nhưng mà họ lại bậc tái lai, cho nên cũng là người đạo cao đức trọng. Vì vậy, chắc ăn nhất sống trên đời là làm sao? Là mình làm sao? Tôn trọng mọi người thì không sót ai hết. Khi mà thầy vừa nói cái câu thế này: "Tốt hơn hết sống trên đời ta tôn trọng mọi người.", câu này nói nghe dễ không? Cực kỳ dễ, thầy chỉ tốn 0,02 calo để nói ra câu này. Và mọi người nghe câu này có dễ không? Cũng chỉ tốn 0,01 calo để tiếp nhận câu này. Nhưng mà sao? Để thực hành câu này thì sao? Khó lắm. Nó phải mất khoảng bao lâu? Bao lâu? Bao lâu? Thực sự có bảy ngày thôi.

[55:32]Thầy biết mà, ai cũng nghe nói nhiều đời tu theo thầy, ai cũng nghe nói nhiều đời nhiều kiếp, mấy trăm kiếp rồi không, thực sự chỉ bảy ngày thôi. Tức là thế này: Trong tâm ta nào giờ đó thì ta cũng đã huân tập nhiều cái đạo đức rồi, phải không ạ? Từ khi mình theo Phật, theo chùa, theo thầy, ai nấy cũng đã huân tập được một số đạo đức rồi. Tuy nhiên, cái cái đạo đức là tôn trọng hết mọi người từ nhỏ lớn bé giàu nghèo ta tôn trọng hết, ta chưa có. Cho nên đây là bổ sung thêm một góc cho thầy. Và bổ sung điều này chỉ trong bảy ngày là ta có, chứ không có tốn thời gian. Đó, thế là từ ngày hôm nay, hôm nay là là là là là ngày mấy hôm nay?

[56:13]Ba mươi phải không? Thì tới ngày mùng sáu là làm cho xong cho thầy nha, không có chết á. Trong bảy ngày thôi, bắt đầu cứ nhắc trong đầu mình một điều là: "Ta nguyện tôn trọng mọi người." Là cái lời nói, và sau đó nhìn thấy ai giàu nghèo quen lạ đều tôn trọng chứ không phải thương yêu. Tại vì tôn trọng nó đã cao hơn thương yêu một bậc. Nha nhìn ai, và trong đầu mình nghĩ tới thế giới này mình cứ tôn trọng hết, kể cả cái người xấu. Nói: "Dù sao họ cũng là con người, cũng là chúng sinh. Họ cũng coi vậy chứ họ cũng có cơ hội để trở thành một người tốt." Cái lòng mình hễ mà nghĩ tới chúng sinh là nguyện lòng tôn trọng.

[56:55]Nghĩ tới tất cả các quốc gia trên thế giới này cũng nguyện lòng tôn trọng. Nghĩ tới hàng xóm láng giềng nguyện lòng tôn trọng. Nghĩ tới mọi người tràn ngập trong cuộc đời mà mắt mình nhìn thấy nguyện lòng tôn trọng hết. Và bảy ngày cho thầy, tu cái này bảy ngày. Tinh tấn cho thầy điều này bảy ngày thôi là sau bảy ngày bỗng nhiên trong tâm mình xuất hiện cái đạo đức nằm trong đó luôn, nằm yên trong đó và tự nó vận hành, không lo nữa. Và nó sẽ theo mình hết kiếp này tới kiếp kia, không lo nữa. Chứ không phải là không phải là phải nhiều đời đâu, chỉ bảy ngày thôi là ta thành tựu được một đức hạnh, bảy ngày.

[57:31]Mà được như vậy là chỉ bởi từ những bài kinh như thế này. Do đó, từ đây về sau trong cuộc sống ta ít có bị nhầm. Ví dụ như thấy người đó lừa đảo, người đó xấu, nói: "Nói sao thấy trông ai chị cũng tin, ai chị cũng trọng?", mình cười. Coi vậy kệ họ xấu xấu, coi vậy chứ cũng có những điều tốt. Coi vậy chớ cũng có cơ hội để họ trở thành người tốt về sau. Nói: "Nó tầm thường quá, nó giả dối, nó nghèo hèn, mắc mớ gì tôn trọng?", không, cứ tôn trọng, cứ tôn trọng hết. Những người mà đáng kính thì mình đã kính rồi vì cái đạo đức mình từ lâu có rồi, còn những người có vẻ không đáng kính mình vẫn tôn trọng hết.

[58:11]Cố gắng như vậy cho thầy bảy ngày, được không ạ? Chắc rồi nha. Hôm nào thầy kiểm tra, hôm nào thầy kiểm tra mà nói không ra thầy bắt phạt. Có lần đó vừa rồi thầy đang ở Nghệ An thì cái đạo tràng bữa đó tập họp lại khóa tu. Thầy hỏi Bát chánh đạo, thầy hỏi cái ông trưởng ban hộ tự: "Bát chánh đạo là gì, nói thầy nghe?" Ông kia đứng lên run run: "Dạ con con con quên.", lên quỳ. Thế là trước mặt cả một đạo tràng, lên quỳ liền. Bắt đầu thầy hỏi người khác, hỏi kiểm tra hết mấy người mà có chức á: chúng trưởng, chúng phó, tổ trưởng, tổ phó hỏi hết mà hễ mà trả lời không được lên quỳ hết. Bữa đó quỳ nguyên một đám luôn trên đó.

[58:54]Mà thầy rất nghiêm khắc, quỳ xong rồi cái thầy nhắc nhở rồi thầy đi về. Lúc đó thầy đi ra Hà Nội thì phải, ừ ra Hà Nội. Cái tưởng quỳ họ giận, ai ngờ đâu sau khi quỳ xong ai nấy cười toe toét, vui quá chừng. Bao giờ về bắt đầu mới lo học đạo lại, học kỹ lại giáo lý. Tại vì nghe thầy giảng đủ thứ chuyện trên đời tưởng mình nghe mình hiểu. "Ồ hồi đó con nghe giáo pháp thầy Chân Quang nhiều lắm", nhưng thầy hỏi là căn bản Tứ diệu đế là gì nhiều khi quên á. "Bát chánh đạo là gì?", kể không ra đúng thứ tự á. Nhiều khi quên á. Nên cũng vậy, bây giờ thầy nói cái hạnh là tôn trọng mọi người, bữa nào thầy kiểm tra nha. Làm ơn tu cho thầy bảy ngày cái hạnh này được không?

[59:32]Nhớ nha, nhớ rồi nha. Bây giờ ta nghe bài kệ: "Hỡi này Bà-la-môn, hãy tinh tấn đoạn dứt dòng chảy của dục lạc, biết các pháp vô thường, ngươi là bậc vô vi." Phật nói cái bài kệ này vì cái câu chuyện như thế này: Có một vị Bà-la-môn ổng nghe Phật thuyết pháp, ổng thấy đạo Phật cao siêu quá cái ổng phát tâm ổng tin kính Tam Bảo, quy y. Rồi sau đó ngày nào ổng cũng thỉnh 15 vị Tỳ-kheo về nhà thọ trai, mà 15 vị thôi chứ nhiều hơn thì ổng lo không xuể. Thế là ổng cũng thật tình lắm, ổng không phải là quá giàu để mà cúng hết tất cả chúng hội cả 500 người, 1.000 người. Ổng chỉ thỉnh là mỗi ngày con thỉnh 15 vị.

[1:00:18]Thì thì cứ giao vậy, nhưng mà khổ một cái là hễ tới nhà ổng thì ai ổng cũng gọi là A-la-hán. Ai vô: "Dạ vâng, vị A-la-hán, dạ con thỉnh A-la-hán ngồi, con thỉnh A-la-hán thọ trai, con thỉnh A-la-hán rửa chân rửa tay", vân vân. Cái riết người ta đâm sợ, bởi vì người ta đâu có chứng đâu, người ta chưa chứng mà cứ kêu A-la-hán người ta sợ tổn phước người ta trốn luôn. Cái mấy bữa sau không thấy ai tới ăn hết trơn. Cái ổng mới nói: "Ủa mấy vị giận mình cái gì?", cái ổng tới ổng ổng thưa Phật. Ổng thưa Phật: "Sao hôm nay con con thỉnh ngày 15 vị mà hơn cả tuần qua không ai tới với con hết trơn?" Cái Đức Phật mới kêu ngài ngài ngài ngài Xá-lợi-phất hỏi coi chuyện gì.

[1:00:54]Ngài Xá-lợi-phất mới xuống hỏi lại, hỏi: "Ủa các các hiền giả huynh sao người ta thỉnh ngày 15 ngày à mỗi ngày 15 người thì tới tới thọ trai cái ông đó, ông Bà-la-môn đó thì tôi có phân công rồi mà sao các huynh không chịu đi ăn?" Ông nói: "Dạ thưa tôn giả, mỗi lần tụi con tới ổng kêu tụi con A-la-hán, con sợ quá con trốn." Cái ngài Xá-lợi-phất mới lên mách Phật. Thì Phật mới kêu các vị Tỳ-kheo, Đức Phật mới dạy, Đức Phật nói: "Người ta khen là cái tâm tốt người ta, nhưng lòng mình thanh tịnh, mình biết quý cái lời khen người ta nhưng mình đừng có nhận thì đâu có lỗi, nha." Mà

[1:01:35]Mình đừng có chấp thôi nhưng mà đó cũng là một lời nhắc nhở mình. Ví dụ người ta kêu mình A-la-hán thì mình đừng có nhận mình là A-la-hán, mà mình quyết tu để được A-la-hán. Đó, mình cũng biết ơn người ta, vậy là được, chứ có gì đâu mà sợ rồi trốn mất người ta luôn. Rồi cái từ nên Phật mới nói: "Hỡi này Bà-la-môn á, hãy tinh tấn đoạn dứt dòng chảy của dục lạc, biết các pháp vô thường, ngươi là bậc vô vi." Đó là Đức Phật dạy mình càng phải tu để được như là lời người ta khen, nha, chứ đừng có chấp vào cái lời khen đó. Cái bài này ví dụ vậy. Thì ở đây cũng vậy, ở đây chúng ta sống trên đời cũng vậy,

[1:02:10]là có khi chúng ta cũng được người khác khen, đúng không ạ? Ví dụ mình đi chùa nhiều, mình tinh tấn, có khi thầy mình cũng khen mình, có khi bạn mình cũng khen mình. Thì đối với lời khen á, thường ta bị một trong hai cái thái độ: một là ta thích cái lời khen, hai là ta ngại cái lời khen. Người mà thích cái lời khen là dở, phải không ạ? Thích lời khen là dở. Cái người mà ngại cái lời khen á thì nó khá hơn. Nhưng mà vẫn vẫn chưa hay. Vẫn chưa hay, vẫn chưa tự tại. Phải làm sao đối với lời khen á, cái thái độ đúng nhất là ta biết ơn cái người khen. Tại vì dù sao họ đã nghĩ tốt về ta, thì ta phải biết ơn điều đó, không được coi thường.

[1:03:01]Nên thầy thích cái cái câu tiếng Anh, ví dụ mình khen ai đẹp, ví dụ: "You you are very beautiful" thì họ trả lời lại là sao? "Thank you, you are very kind." Cảm ơn, bạn thật là tử tế. Thật là hay nha, cái đó thật là sâu sắc á. Người ta khen mình bởi vì không phải mình đẹp mà vì người ta tử tế. Cái câu đó rất là hay. Thì đây cũng vậy, khi người ta khen mình, người ta khen mình nói: "À thấy chị đi tu lâu thấy gương mặt chị phát tướng nha, thấy chị đẹp ra." Mình phải biết người ta tử tế người ta mới nhìn ra cái điều đó, và lòng người ta tốt người ta mới phát lên được lời khen, nên mình phải trân trọng và biết ơn.

[1:03:39]Chứ còn ví dụ mình người ta nghe mình khen... ấy ấy tự nhiên mình nghe người ta khen, cái mình thích á: "Thôi, kì quá à!" thì là một cái dở. Hoặc là mình làm như mình tự tại: "Hứ!" Chống lạnh bỏ đi chỗ khác coi như không cần, cũng đều là sai. Cho nên cái khi người ta khen mình thì mình phải biết là người đó tốt, biết ơn cái điều tốt người ta. Nhưng mà sao? Đừng có đừng chấp thôi, đừng chấp thôi. Phải biết ơn nhưng mà đừng chấp. Hôm ở Sóc Trăng vừa rồi cũng vậy, lúc đó thầy giảng cho cái giới đàn, lúc đó cũng 800 tăng ni đã thọ giới vậy. Thầy có nói cái câu này, thầy có nói: "Trong cái số mà bao nhiêu các vị ngồi đây,

[1:04:18]quỳ ngồi đây để mà thọ giới, thì chúng tôi không biết là sau này có vị nào sẽ trở nên lỗi lạc, xuất chúng, nổi bật hay không? Không biết được. Có thể, có thể là trong số 800 vị này, sau này sẽ có một vị nào đó bỗng nhiên nổi bật lên danh tiếng lừng lẫy. Vì do cái duyên phước gì đó, nổi bật lừng lẫy. Và khi mình nổi bật lừng lẫy như vậy, thì thường hay được chúng sinh ngưỡng mộ như thần thánh. Nhớ như vậy. Nha, thường hay được chúng sinh ngưỡng mộ như thần thánh. Vì chúng sinh có cái duyên gì với mình đời xưa mà, đồng thời đời này mình thành công nữa thì người ta ngưỡng mộ mình như thần thánh, cái chuyện đó rất dễ xảy ra.

[1:04:58]Tuy nhiên, nếu lúc đó mà mình có một chút cái tâm đón nhận cái sự ngưỡng mộ đó, thì nó xuất hiện trong tâm mình, từ từ xuất hiện trong tâm mình cái khuynh hướng trở lại thích hưởng thụ, và tâm hồn mình tan vỡ từ từ. Bản ngã xuất hiện trở lại. Mà bản ngã xuất hiện trở lại dấu hiệu nó là gì? Thích hưởng thụ. Tâm hồn mình tan vỡ hết, trở lại tầm thường trở lại liền. Chỉ vì mình đón nhận cái sự ngưỡng mộ của người khác. Mà cái sự ngưỡng mộ người ta càng lớn chừng nào, để cho mình đón nhận thì tâm hồn của mình càng tan vỡ nhanh chừng nấy. Nhớ như vậy. Nên vì vậy, ngày hôm nay thì chúng tôi dặn quý vị trước một

[1:05:41]điều, nếu sau này quý vị có nổi danh, lỗi lạc, xuất chúng mà người ta có ngưỡng mộ mình, thì phải tuyệt đối làm sao? Không được chấp nhận cái sự ngưỡng mộ đó, cúng dường hết tất cả sự ngưỡng mộ đó lên cho Đức Phật và cầu nguyện Đức Phật độ cho những người đó, vì họ có lòng. Họ có lòng họ mới ngưỡng mộ mình, mình phải biết ơn cái tấm lòng ngưỡng mộ của họ nhưng mình không nhận, cúng dường hết lên Đức Phật và cầu Đức Phật độ cho họ. Và dù cho mình chưa có nổi bật thôi, chỉ mình là một bậc đạo cao đức trọng, khả kính thôi, người ta thấy mình người ta lạy thôi, cũng vậy, không bao giờ lòng chấp nhận cái lạy đó.

[1:06:23]Người ta tốt người ta mới cúi xuống người ta lễ bái mình, nên trong lòng không nhận mà cúng dường cái lễ đó lên trên Đức Phật, cầu cho Đức Phật độ cho cái người lễ bái mình, chứ mình tuyệt đối không nhận. Một hạt bụi cũng không nhận, không bao giờ nhận sự cung kính của ai, mặc dầu rất biết ơn. Thì như vậy ta mới thoát được cái cái sự ràng buộc. Ràng buộc của phiền não. Thoát được, thoát được. Ở đây, cái câu chuyện này thì các vị Tỳ-kheo nghe kêu A-la-hán sợ quá. Nhưng mà các vị vì có đạo đức mới sợ, phải không ạ? Chớ cái người mà háo danh thì kêu A-la-hán ổng ổng là ổng khỏe khoắn liền nha, thấy là lên mây ở liền thì ít bữa xuống địa ngục liền.

[1:07:09]Nhưng mà các vị này là chân tu, cho nên nghe kêu A-la-hán sợ quá trốn mất. Đức Phật mới nói trốn cũng chưa phải là hay. Nhưng cái quan trọng là gì? Mình phải biết ơn cái lời tán dương của người khác, và mình xem cái lời tán dương đó như là mục tiêu để mình phấn đấu, nhưng mà đừng chấp thôi, đừng kiêu mạn. Cái hay như vậy, cái bài kệ này hay như vậy.

[1:07:33]Chúng ta qua câu chuyện này ta để ý thêm một số điều trong cuộc đời là có những người hay là có những tổ chức, lâu lâu họ dựng lên một con người,

[1:07:47]họ tôn xưng là Phật, là A-la-hán, là đạo sư. Đó là những trường hợp được dàn dựng, nó không phải là sự thật, mà được một tổ chức dàn dựng. Và họ ý đồ của họ là họ muốn làm lập thành một cái giáo phái để thu hút quần chúng. Mà thu hút được quần chúng rồi, mới làm chính trị được. Nhớ chính trị là gì? Là lấy được sức mạnh của quần chúng. Mà làm sao mà thu hút được quần chúng? Tôn giáo là con đường hấp dẫn nhất. Hấp dẫn nhất, không gì bằng hết. Ví dụ nghệ thuật cũng hấp dẫn quần chúng nhưng mà cái tình cảm nó không có cái sự tôn kính, cho nên nó đến rồi đi rất là dễ. Nhưng mà hễ đã bằng tín ngưỡng,

[1:08:29]có cái sự tôn kính rồi người ta dám chết vì cái bậc đạo sư của mình. Hiểu được nguyên tắc đó nên có những tổ chức chính trị

[1:08:40]phi nghĩa dàn dựng những bậc đạo sư giả mạo để mà thu hút quần chúng. Thì họ cứ cho đồn, cho người đi tuyên truyền khắp nơi. Ví dụ mà thấy ở chùa Từ Tân đông cái họ cho người vô chùa Từ Tân họ làm quen. Rồi khi ngồi với mọi người họ đồn về bậc đạo sư đó đang xuất hiện cao siêu. Thấy ở đâu cái chỗ nào mà có hội chúng đông, có đạo tràng đông, họ thả người họ tới đó, đồn về tuyên truyền rỉ tai ca ngợi một bậc đạo sư nào đó mới xuất hiện trên đời này cao siêu, thần thông quảng đại. Nhớ đó tất cả đều đó là gì? Là chiêu trò, là thủ đoạn của những tổ chức chính trị phi nghĩa cả. Còn cái chính trị chính nghĩa là gì?

[1:09:20]Sự thật như thế nào thì bày ra như thế đó. Ví dụ như bây giờ là với một một cái chế độ chính trị mà chính nghĩa, họ cũng tôn trọng những người tu hành, nhưng mà tôn trọng theo đúng cái đức hạnh của người đó. Ví dụ đức hạnh của người đó cao, họ đề cao; đức hạnh người đó thấp, họ vẫn để nó thấp. Không có giả dối, không có bày, không có bưng, không có đánh bóng, không có chiêu trò. Nhưng mà những tổ chức chính trị phi nghĩa thì chiêu trò thủ đoạn, dàn dựng giả mạo. Vì sao vậy? Bởi vì khi mà họ họ nghiên cứu lại lịch sử của tôn giáo thì họ thấy có hai bậc giáo chủ nổi bật, nhất là Chúa Giê-su. Vì Chúa Giê-su nói rất là mạnh, khẳng định:

[1:10:07]"Ta là con của Chúa Trời, Ta là đường đi, Ta là ánh sáng, Ta là đấng cứu thế." Mà người ta theo rầm rầm rầm rầm cho tới bây giờ luôn. Và Đức Phật cũng vậy, Đức Phật cũng nói: "Như Lai là gì? Một Đức Phật, là một đấng đã đã giác ngộ. Như Lai đã giải thoát." Và họ nói rằng: "À, hai ông giáo chủ này do tự nhận mình cao siêu, quần chúng tin, biến thành một tôn giáo liền." Và bây giờ họ bắt chước kiểu đó, họ cũng dàn dựng những con người lên tự xưng cho mạnh, nói cho thật chắc: "À thầy là bậc đạo sư, thầy là vô thượng, thầy là thần thông, thầy là cứu thế." Và nghĩ rằng là sẽ có nhiều người theo. Mà ít người theo quá cái mua chuộc người,

[1:10:46]tổ chức lên bao nhiêu người giả bộ hùa theo: "Đó là thầy ta, đó là minh sư." Sự thật tất cả là chiêu trò, là thủ đoạn. Chúa Giê-su nói vì đó là sự thật. Đức Phật nói vì đó là sự thật. Mà người ta theo Chúa Giê-su rầm rầm bởi vì sao? Vì có duyên từ nhiều kiếp. Tại sao người ta theo Đức Phật rầm rầm? Vì duyên hóa độ từ nhiều kiếp. Còn những người mà giả mạo được dựng lên, một thời gian rồi tan biến, họ lộ ra liền cái sự hưởng thụ liền, nhớ giùm thầy cái đó. Cái khác nhau của bậc đạo sư thật và bậc đạo sư giả hiệu là gì? Là cái bậc đạo sư thật, họ sống không hưởng thụ mà sống thanh thản trong cái sự giản dị của mình, và họ hạnh phúc trong cái giản dị.

[1:11:30]Còn cái đạo sư giả hiệu là gì? Là giả bộ khắc khổ nhưng lén lút hưởng thụ. Nhớ giùm thầy cái đó. Thế nào lúc cũng lòi ra. Hễ lén lút hưởng thụ, đó là... vì họ kềm, họ đóng kịch là họ sống đơn giản thôi nhưng lòng lúc nào cũng rạo rực rạo rực muốn hưởng thụ, và lén lút thì họ hưởng thụ. Còn bậc đạo sư thật sự thì họ an vui, hạnh phúc trong đời sống giản dị, bắt họ hưởng thụ họ không chấp nhận. Tại vì hưởng thụ là gì? Là là đau khổ. Nhớ như vậy, nên ta xem cái này và hiểu nó. Ta để ý nè, là có một cái lỗi thứ hai nữa là cái lỗi là tưởng nhầm mình đã chứng đạt cao rồi. Hầu hết tất cả quý thầy đều bị cái này.

[1:12:17]Sau Đức Phật nhập diệt, rồi những thế hệ các vị chư Tổ, chư tôn túc sau Phật từ từ cũng có chứng ngộ hết chứ không phải không đâu, chứng cái này, chứng kia. Và ai cũng tưởng mình chứng cao hơn quả vị thật của mình hết, vì không có Phật giám định. Và chính vì tưởng mình chứng cao hơn nên các vị trôi lăn rất là vất vả, phải trả quả báo đó thê thảm lắm. Tụt xuống lại liền, những đời sau tụt lại tu lại cực kỳ khổ sở. Nhưng mà cái duyên thì chứng vẫn còn, nhưng mà phải trả cái quả báo cho việc tưởng mình đã chứng cao. Do cái lo nên thầy hay giảng kỹ về cái chánh niệm, chánh định là vậy đó. Nhiều người mới được chánh niệm tưởng mình chứng thánh, thầy nói, "Không.

[1:12:58]Chánh niệm chưa hề là chánh định và quả vị chỉ là như thế như thế thôi, còn biết bao nhiêu điều." Trong cái phần mà sự khác nhau giữa chứng thiền và chứng thánh đó, quý phật tử nghe, ta nghe như vậy để đừng hiểu lầm. Sau này, ví dụ như quý Phật tử có tu thiền, chúng ta tu thiền mà có được cảnh giới gì mới thì phải nhớ, nhớ coi vậy chưa là cái gì cả, để đừng bị cái lỗi hiểu nhầm tưởng mình đã cao mà trả quả báo thê thảm. Khổ lắm nha quý Phật tử. Một cái lỗi nữa là được người ta khen mình quá cao, mình lại vui mừng đón nhận. Đó, ví dụ có người lại nói, nói, "Dạ, thưa thầy, con thấy giữa cái đời mạt pháp nhiễu nhương,

[1:13:39]người tu giả thật lẫn lộn, là không biết đâu là chánh pháp, đâu là tà pháp. Con gặp được thầy giống như là trong đêm mà gặp được ánh mặt trời. Thầy là chỗ nương tựa cho đời, thầy cứu biết bao nhiêu chúng sinh." Nghe câu đó mình nói, "Ờ, con giỏi thiệt, con đúng thiệt." Là chết liền. Sự thật không phải vậy. Sự thật trên đời này còn rất nhiều vị thánh đâu rải rác đây đó, có người có duyên nổi danh, có người không có duyên nổi danh, nhưng mà rất nhiều vị thánh rải rác đây kia. Còn nghe người ta khen bơm mình lên mây, mình tin cái chết liền, đó cũng là một cái lỗi rất là lớn. Không không không không được chấp nhận ha.

[1:14:19]Mà nhớ người ta kêu gì cũng chỉ là là giả danh. Người ta khen chỉ là giả danh, người ta chê cũng là giả danh. Cái quan trọng của ta là gì? Nhớ tu đó, lời khen, lời chê không quan trọng. Cái gì mới là quan trọng? Cái quan trọng là ta đã làm gì được cho cuộc đời này, ta đã đóng góp gì được cho cuộc đời này, cho đạo pháp này, đó mới là thực chất. Còn cái lời khen, lời chê chỉ là phù phiếm mà thôi. Nhớ như vậy nha. Có cái câu thế này nè: Hãy tinh tấn đoạn dứt dòng chảy của dục lạc, bởi vì biết các pháp là là vô thường. Cái câu này rất là hay, thôi về nghiệm đi, không còn thời gian. Ta nghe bài kệ cuối:

[1:15:07]Nhờ thường trú hai pháp, Đến được bờ bên kia, Bà-la-môn có trí, Mọi kiết sử dứt sạch. Cái chữ Bà-la-môn là ám chỉ những người cao quý thôi, chứ không phải là cái đạo Bà-la-môn nha. Ừm. Có 30 các vị Sa-môn về Kỳ Viên để thăm Phật. Tôn giả Xá-lợi-phất biết căn cơ của các vị này, cho nên mới giả bộ hỏi Phật về hai trạng thái. Nói, "Bạch Thế Tôn, thế nào là hai trạng thái?" Thì Đức Phật mới nói kệ đó, nói hai cái điều quan trọng là thiền định và trí tuệ. Hai trạng thái đó quan trọng mà người tu phải an trú. Rồi Phật nói cái kệ đó: Nhờ thường trú hai pháp, Đến được bờ bên kia, Bà-la-môn có trí, Mọi kiết sử dứt sạch. Trí tuệ là gì?

[1:15:55]Trí tuệ là biết đúng sự thật. Mà biết đúng sự thật là bởi cái gì? Một là do suy luận, hai là do thấy trực tiếp, gọi là trí tuệ. Mà thấy cái gì, biết cái gì gọi là trí tuệ? Thì căn bản nhất là thấy lỗi của mình. Nhớ như vậy. Cái dấu hiệu đầu tiên của một người bắt đầu có trí tuệ ở trong đạo là thấy được lỗi của mình. Đó, nhớ như vậy. Còn mình tu mà càng lúc càng sáng, càng lúc càng sáng toàn thấy khắp lỗi của thiên hạ thì là cái đó cái gì? Cái đó trí tệ. Cái trí nó tệ nha. Còn mà trí tuệ là thấy lỗi mình, còn trí tệ là thấy lỗi của người khác. Mà có nhiều người do tu sai, càng tu càng sáng toàn thấy lỗi người ta không à.

[1:16:41]Người ta nhúc nhích cái thấy cái người này tham ăn, nhúc nhích cái thấy cái ông đó dễ nổi sân, người ta nhúc nhích cái người hay khoe khoang. Nghĩa là người ta nhúc nhích mình thấy lỗi người ta, còn mình thì sao? Mình như một ngọn núi lỗi mà không thấy. Cái người đó gọi là trí tệ, tệ quá. Còn cái người mà có trí thật sự là thấy được lỗi mình, bắt đầu tu mà đúng một cái là qua tuần sau phát hiện lỗi mình liền. Bắt đầu lỗi từ quá khứ là thấy trước, thấy trước. Cho nên có nhiều người khi gọi điện thoại cho thầy hay gửi thư cho thầy, nói câu này, nói, "Dạ, con nghe pháp thầy con nhìn lại cuộc đời con lỗi nhiều

[1:17:14]quá." Nghe câu đó thầy rất là mừng, bởi vì người này đã đúng, thấy lỗi. Nhưng mà tu thời gian coi một, hai năm sau coi là sao, một, hai năm sau mà nghe vẫn tiếp tục thấy lỗi thì người này đi đúng hướng. Còn qua vài năm sau nói, "Con nghe pháp thầy mấy năm nay nhiều quá, cho nên con lúc này con khá lắm." Vậy là rồi, xong. Tiêu. Hết. Vì cái đúng là càng tu càng thấy lỗi. Mà nói, "Lỗi đâu thấy hoài?" Nói, "Còn sâu thẳm bên trong mình nhiều loại lỗi lắm." Ví dụ mới gặp giáo pháp thì ta biết những cái lỗi căn bản thôi. Nói, "Con hay nóng tánh quá." Đó, những căn bản như vậy thôi. Ừ ví dụ nói trước thì bây giờ gặp thầy rồi con mới biết là con con con con tham ăn.

[1:17:59]Nào giờ con cứ nghĩ là mình là người sành điệu ăn thôi, biết thưởng thức món ăn à món này ngon, món kia dở, món đó phải nấu làm sao, phải thêm chút tương bần, chút tương ớt, ơ chút mắm tôm, mắm ruốc gì nó mới ngon. Thì mắm tôm ba muỗng, mắm ruốc hai muỗng rồi cái a nghĩa là mắm nêm sáu muỗng gì đó thì nó mới tưởng mình là sành điệu. Bây giờ khi biết đạo con mới phát hiện nó không phải sành điệu mà là gì? Chỉ là tham ăn mà thôi. Nó chẳng có gì sành điệu ăn cả. Đó biết từ từ thôi bỏ. Đó nhưng mà những cái biết đó là biết thô, những cái lỗi thô, lỗi căn bản. Đến khi mà mình tu sâu sâu sâu vào, những cái lỗi mà cực kỳ cao siêu vi tế ở

[1:18:37]trong nữa thì phải đợi tu năm, mười năm mới thấy, 20 năm, 30 năm mới thấy. Mà cứ càng tu càng thấy thì đó là đúng. Mà người mà tu tới 30 năm mà thấy được những lỗi vi tế thì người đó đi dạy người khác được rồi. Cho nên ta đi dạy người khác được, ta làm thầy người khác được không phải bởi vì ta hết lỗi mà bởi vì ta đã thấy được những cái lỗi cực kỳ vi tế thì ta được quyền chia sẻ, làm thầy người khác. Cho nên làm thầy người khác không phải bởi vì mình làm thánh đâu, bởi vì mình đã thấy được cái lỗi rất là sâu xa. Nó khác như vậy. Còn mình mới tu thì mình thấy được những lỗi căn bản thôi thì chưa làm thầy ai được.

[1:19:16]Còn đến mức độ mình làm thầy người ta tức là thấy được những lỗi rất vi diệu, rất vi tế, rất sâu xa. Nhớ nha, nhớ chỉ vậy thôi. Nên thấy, "Trời, ông đó ổng làm thầy chắc ổng tu cao siêu ổng chứng này..." Không có. Chỉ nói thế này: là ông thầy đó ổng làm thầy người ta chỉ bởi vì ổng thấy được những lỗi của ổng trong trong sâu thẳm bí mật. Đó đó là làm thầy người ta được, nói như vậy. Còn nói là có hai pháp: một là trí tuệ, hai là thiền định. Thiền định thì gồm có ba giai đoạn trong Bát chánh đạo: Thứ nhất là gì? Chánh tinh tấn, còn Chánh kiến phần này chưa phải thiền định. Thứ hai là Chánh niệm, ba là Chánh định.

[1:19:59]Ba cái chánh cuối cùng đó là thuộc về thiền định. Mà Chánh tinh tấn là gì? Chánh tinh tấn là khi ta bắt đầu ngồi thiền không có kết quả mà vẫn ráng ngồi. Cái chữ "ráng" đó đó là Chánh tinh tấn. Không có kết quả mà vẫn ráng tu mới gọi là Chánh tinh tấn. Cái giai đoạn Chánh tinh tấn này ta đi mất bao lâu? Mấy ngày? Mấy ngày? Cho thầy câu trả lời. Hồi nãy tu kia thầy nói bảy ngày, như vậy cái Chánh tinh tấn ta đi mất mấy ngày? Có người tới mấy năm. Có ai trả giá cao hơn không? Nay đấu giá coi ai nói

[1:20:41]Coi chứ không có chừng à chừng 30, 30 kiếp gì đó thôi à chứ không nhiều. Và nhớ, 30 kiếp không kết quả mà vẫn cố gắng không ngừng. Vì sao? Vì nhờ Chánh nghiệp, phước ở phía trước. Nhờ có phước nên khi ta tu thiền không kết quả, chân thì đau tê, tâm thì loạn, ngồi không được nhúc nhích, khó chịu, rồi có người nói ra nói vào, cái ngoại cảnh, hoàn cảnh khổ sở, người này chống, người kia xua đuổi, thầy mình đánh lên đánh xuống, bạn bè thì chửi mắng, nghĩa là có khi đói lên đói xuống. Nghĩa là hoàn toàn không kết quả, không thuận tiện gì hết mà vẫn kiên trì không thay đổi. 30 kiếp như vậy gọi là Chánh tinh tấn.

[1:21:24]Nha, cực kỳ khổ sở, không bao giờ bỏ cuộc. Đó là Chánh tinh tấn. Vì sao? Vì nhờ cái công đức từ Chánh nghiệp lui về phía trước. Tức là cái người đó mà chưa có kết quả, quá sức khổ sở, không bao giờ bỏ thiền thì người đó nhờ có phước. Còn cái người đến khóa thiền Từ Tân, ngồi một bữa trốn mất luôn. Lần sau rủ cái nói, "Bữa nay tôi bị đau lưng, bữa kia có nhà có sinh nhật, bữa nọ nhà đám giỗ, bữa nọ ba tôi chết." Nói nói, "Sao ủa sao ba má mấy lần chết hoài vậy?" Nói, "Ờ ổng gần chết rồi tôi phải ở nhà." Nay ổng hết chết rồi, "Bữa nay mới chết thiệt, tôi không đi khóa thiền nữa đâu." Bữa nay nói,

[1:22:00]"Ba chết chưa?" "Chết rồi." "Bữa nay sao không đi?" "Bữa nay má chết rồi." Nó phải không đi, cứ vậy. Cứ hết từ ngoại, ông nội, em, út chết sạch không còn một người nào hết để làm chi? Để khỏi đi khóa thiền Từ Tân. Ta biết ngay người đó không có phước. Còn cái người mà có phước tự nhiên xuất hiện được cái Chánh tinh tấn, khổ sở vô cùng. Nhiều khi cái thiền đường của mình không có máy lạnh, đôi khi tiếng ồn ào rồi nhiều chuyện mà không có kết quả, ngồi khổ lắm, chân thì đau, tâm thì loạn mà không bao giờ bỏ cuộc. Đó là người Chánh tinh tấn 30 kiếp cho thầy. Nha. Đến khi mà vào được Chánh niệm một cái thì không còn tinh tấn nữa.

[1:22:37]Thì lúc đó mày cầm dao dí cổ, mày không được ngồi thiền, nói, "Mày đâm tao chết đi chứ tao vẫn phải ngồi, vì quá ghiền." Thì ngồi thiền quá hạnh phúc, bắt đầu vào Chánh niệm là khác rồi, ngược lại rồi. Lúc mà ở trong giai đoạn chánh tinh tấn chưa có kết quả, ngồi khổ vô cùng. Nhưng bắt đầu vào được chánh niệm một cái rồi thì có giết cũng không bỏ vì ngồi thiền quá hạnh phúc. Còn chánh định thì ta khỏi nói rồi, lên mây ở rồi. Nhưng mà chánh niệm là đã có niềm tin vững chắc và thích rồi, vô cùng thích. Nên nói là hai pháp để an trú: một là trí tuệ là thấy lỗi mình là trước, hai là thiền định. Mà thiền định ba giai đoạn:

[1:23:15]chánh tinh tấn, chánh niệm và chánh định. Nhưng giai đoạn đáng nói nhất là giai đoạn chánh tinh tấn, nhiều chuyện để nói, nhiều nước mắt để chảy ha, nhiều dòng kể lể tâm sự đủ thứ hết, nhớ như vậy. Ừ. Thì ta hiểu điều này: Cái trí tuệ là ta thấy được điều đúng, sai và ta sống tốt. Nhờ ta sống tốt nên ta có phước mà ta có phước, tâm ta được an lành. Nhớ chưa? Tâm ta được an lành thì sao? Thì ta lại thấy được mọi điều đúng. Mà ta thấy đúng thì sao? Ta sống tốt. Mà sống tốt thì sao? Thì ta có phước. Ta có phước thì tâm ta an lành. Cái vòng gọi là vòng tuần hoàn tốt đẹp như vậy nha. Còn phước mà chưa đủ rồi thì ta bị cái nghiệp

[1:23:57]quá khứ cản, ta không đắc thiền được. Mà nếu có đắc thiền nhưng mà chưa phá được kiết sử thì ta không chứng Thánh được. Cái đoạn này rất là sâu xa, hôm nay không có thời gian để thầy giải, nha. Cái đoạn mà nói rằng là

[1:24:13]thấy đúng thấy sai để sống cho tốt á thì lúc khác thầy sẽ giảng, tại cái điều này sâu xa. Rồi cái điều nói tu thiền mà còn vướng nghiệp nên không đắc thiền đắc định được, lúc khác thầy giảng. Mà ví dụ như nhập định được rồi mà chưa phá được kiết sử nên không chứng Thánh được, và điều này cũng là vấn đề lớn thì lúc khác thầy giảng. Bữa nay vấn đề lớn lắm, không có không có thời gian. Thôi bây giờ ta tạm ngưng ở đây. Rồi bây giờ thì à có câu hỏi gì thầy trả lời, bị hai tháng rồi chắc cũng ấm ức cũng nhiều rồi. Làm sao để có thể phát tâm xuất gia? Khi mình đủ phước rồi, đủ cái lòng tôn kính các bậc Thánh,

[1:24:53]tự nhiên mình cứ bị bị phát tâm xuất gia hồi nào không hay. Nó hai đứa con trai, một đứa lúc bốn tuổi đòi đi tu nhưng mà thầy nói nhỏ quá đưa qua Ni sư đón về, đón về bây giờ lớn lên rồi nó không chịu đi tu nữa. Còn đứa lớn hơ hơn năm 18 tuổi quyết định vào chùa đi tu, rồi nghe lời chị gái đưa về, bây giờ nó dâm dục với những gái làm tiền chìm trong tăm tối và cũng không đi tu nữa, mất cơ hội. Cũng là cái nghiệp thôi biết sao giờ, cũng duyên không có không có lành. Nhiều khi cái cơ hội nó mất đi, bởi thời Đức Phật có cái hay là Đức Phật độ người chính xác á, đúng lúc nào để độ độ cho nên chúng sinh được lợi ích.

[1:25:28]Mình bây giờ mình không có những bậc Thánh, đôi khi có những cơ hội tốt của mình lại bị vụt qua, uổng ghê vậy á. Cứ mua đồ cúng dường, cúng Phật, cúng ông bà chi ra cái số tiền hằng tháng như vậy có phải là phí phạm không? Thì nó tương đối thôi nha, mình cố gắng cũng đừng để nhiều quá. Cũng không có thì cũng có lỗi, mà nhiều quá thì đúng là cũng phí, cho nên nhớ cân đối với cái tài chánh của mình như vậy. Đó là lý do tại sao mà trong chùa khi mình cúng thí thực cho chúng sinh á, không bao giờ mình cúng nhiều. Cúng ít thôi nhưng mà bằng cái chú lực, bằng cái nguyện lực làm thức ăn nó biến thành vô lượng để cho chúng sinh đều được no đủ nên không có phí như vậy.

[1:26:10]Con thì rất là mộ đạo mà gia đình thì lại chống báng đạo Phật. Nó thế này: Có nhiều khi một vị Thánh mà sinh xuống đời này đó cái nó tạo ra hai kết quả trái ngược. Khi một vị Thánh xuất hiện giữa đời thì lại làm cho một số đông chúng sinh chết sinh lên cõi trời, nhưng cũng làm một mớ chúng sinh chết xuống địa ngục luôn. Vì sao vậy? Bởi vì khi mà vị đó xuất hiện ở trần gian với cái quả Thánh mà vị đó có được, vị đó giáo hóa thì những người mà họ đang tốt hơi hơi đó, gặp vị đó cái họ tốt hẳn lên luôn, thế là họ chết sinh lên cõi trời, họ đi về con đường đường sáng. Có những người cái tâm xấu hơi hơi

[1:26:52]cái thấy vị Thánh đó cái chống, nói xấu, xuống luôn địa ngục luôn. Cho nên có nhiều vị Bồ-tát họ ngại, họ không muốn xuống trần gian là vậy á. Tại vì xuống rồi á thì cũng độ được một số nhưng mà cũng làm một số xuống địa ngục luôn, mà xuống địa ngục thì khổ nên các vị cứ ngần ngại ngần ngại, ít có chịu xuống. Còn nếu mà ai gan á thì xuống, ai lên trời lên, ai xuống địa ngục cho xuống, từ từ độ sau thì mấy vị đó mới dám xuống. Chứ còn xuống trần gian là thế nào cũng bị vậy, có những người chửi mắng mình, những người hủy báng mình. Và những người hủy báng mình, chửi mắng mình thì phải xuống địa ngục,

[1:27:27]nhưng đành chịu cho số đó số ít và ráng giáo hóa để được cái số rất đông cái người xây dựng cuộc đời này lại cho tốt và rất nhiều người sẽ chết được lên cõi trời. Có những vị Bồ-tát họ đành chấp nhận như vậy, nhớ cái cũng khổ tâm lắm chứ không phải không đâu. Ta hiểu nhân quả sâu xa rồi cái việc giáo hóa chúng sinh của một vị Thánh là hết sức là khổ tâm. Được bao nhiêu người này là mất bao nhiêu người kia. Ngoại con có cái bệnh gì đó mà nói lảm nhảm lảm nhảm, nói đủ thứ chuyện hết thì bác sĩ nói là tâm thần, có người nói là bị vong theo. Thưa cả hai. Khi mà ta bị tâm thần thì tức là vong theo,

[1:28:04]mà khi ta bị vong theo lâu rồi thì ta bị tâm thần luôn. Nên cái bệnh của não và cái th cái bệnh mà bị ám ảnh bởi người âm liên quan nhau, nó là một. Nhưng đó là trường hợp là bà chưa mất, tức là bà chỉ tiếp xúc với người âm thôi. Còn cái trường hợp bà mất rồi cái người âm mới nhập vô họ chiếm cái xác đó luôn, bắt mình nuôi thấy mồ luôn. Ta nhớ cái hiện tượng mà cái người thân mình chết mà bị người cõi âm nhập vô là để ý cái này là ăn ăn nhiều. Tại vì trong cái thế giới kia các ma đều bị đói, đến khi họ nhập được cái xác, họ chiếm được cái xác á rồi họ ăn trả thù, ăn kinh hồn luôn là biết ngay là cái người

[1:28:37]bạn thân nhân của mình đã chết rồi, một cái ma đói mới nhập vô. Ăn ăn kinh khiếp luôn vậy đó, ăn mấy con gà, ăn hết một bữa ăn tô bao nhiêu tô phở ăn hết, ăn để trả thù cái lúc mà ở trong cõi đói, nhớ như vậy, ừ. À trường hợp một người bị vong theo thì nên giải quyết như thế nào? Có người bị ám ảnh, bị kêu tên rồi thấy giấc mơ này kia nọ. Thực sự á là mình cứ lễ Phật nhiều và cầu siêu cho người ta, nha. Người ta cũng có cái duyên nợ gì người ta mới theo mình và đừng có làm điều ác. Mình chính mình tu tập, mình rải lòng từ bi yêu thương chúng sinh, lễ kính Phật nhiều, tụng kinh nhiều, ngồi thiền nhiều,

[1:29:14]là và cầu nguyện cho cái vong đó, mình không biết tên nhưng cứ cầu nguyện cho họ được siêu thoát về với chùa Từ Tân, chứ đừng có theo tui nữa. Có ngon theo thầy trụ trì Từ Tân nha, đừng theo tui. Nói riết nói riết cái nó đi à. Vậy đó là yên nhất vậy thôi, nha. Con ít nghe nói về hạnh tu các vị Bích Chi Bồ-tát? Là thế này:

[1:29:34]Các vị Bích Chi là vào cái thời mà không có Phật mà các vị chứng được A-la-hán. Chớ thường thường là để chứng được A-la-hán phải có Phật giám định, còn đa phần đều tưởng mình A-la-hán là đều bị sai hết. Nhưng riêng cái vị đó không sai, vẫn chứng đúng A-la-hán thì ta gọi là Bích Chi Phật. Mà những vị đó nha có những giai đoạn nhiều khi nó cái thời đại mà ít có thông tin đó, mình ít biết về, sử sách cũng không có để lại. Còn như cái thời của mình có internet cái gì nhúc nhích một cái cả thế giới nó biết, còn những cái thời xưa không có, không có. Thực ra sau khi chết á tuần thất nào cũng quan trọng hết

[1:30:10]á, tại vì lâu lắm mới đầu thai, lâu lắm mới siêu. Đa số chết người ta đều ở trong cái cõi ma đói hết. Hôm vừa rồi thầy giảng ở Thanh Hóa thầy cũng nói vậy: Hơn 90% chúng sinh chết đều vào cõi đói, gọi là cõi ngạ quỷ hết. Cái cõi âm mà ta nói đều là cõi ngạ quỷ. Phật nói ba cõi sáu đường, trong đó có cõi ngạ quỷ chính là cái cõi mà cõi âm á, cõi âm á chứ. Hơn 90% chúng sinh vào cõi đó hết, chết rồi bơ vơ lạc lõng hết. Chưa đi đầu thai, chưa lên cõi trời, chưa xuống địa ngục, chưa đọa súc sinh thì đều ở cái cõi đói hết. Nhưng mà có những người ít đói hơn vì có người cúng cho ăn hơn hoặc là được nương náu chùa, cúng thí thực mỗi buổi chiều húp được miếng cháo đỡ khổ.

[1:30:51]Chứ còn hơn 90% là xuống làm ma đói hết, nhớ như vậy, tất cả chúng ta. Nếu chúng ta chết rồi không lên cõi trời, không tái sinh lại, đều ở cõi đói. Mới nói: "Tại sao nhiều vậy?" Bởi vì tất cả chúng ta đều gieo nhân đói kém, gieo nhân phung phí đói kém thực phẩm từ trong cuộc sống mình. Nhớ có lần mình ăn chén cơm mình bỏ nửa, có không? Uống chai nước bỏ nửa, có không? Ăn tô phở bỏ nước lèo lại chỉ ăn cái không, có không? Tất cả đều bị hết, trừ một mình tui. Không, thiệt vậy á, biết sao không? Tại hồi nhỏ thầy mà ba thầy mà dắt thầy đi ăn phở, thầy húp hết sạch nước. Thầy không hiểu thấy thầy nhìn chung quanh thấy ai cũng bỏ nước lại, thầy nói:

[1:31:32]"Sao kỳ vậy? Phí phạm quá, bao nhiêu cái thứ trong này." Bây giờ tới chừng đi tu rồi mới biết cái đó là cái hạnh ở trong chùa. Ở trong chùa là ăn không sót một hột cơm, một cọng bún nhỏ thì cũng lượm lên ăn cho hết. Cho nên mấy thầy mình không bị làm ma đói, còn chúng sinh là thôi làm ma đói hết vì những cái phí phạm chút chút chút chút. Còn những cái nhà hàng mà thức ăn dư đem đổ đó thì chết làm ma đói hết không biết bao nhiêu kiếp. Như vậy đó, rồi nhà hàng nó phá sản luôn.

[1:31:58]Tuổi trẻ nên lựa chọn nghề nghiệp như thế nào để tốt đời đẹp đạo, nên ở lại thành phố hay về quê nhà? Cái nơi nào mình có cơ hội để phụng sự nha, cực khổ, được nhiều người có lợi, cho có duyên, vậy đó, đừng tính tới lương hướng thì đó là thành công. Như vậy đó, cứ cực khổ mà phụng sự thì coi vậy chứ sau này ta sẽ tốt. Nghĩ được như vậy là tốt nha.

[1:32:22]Con có nói là hồi hướng cho tất cả chúng sinh... Nếu mình làm phước thì mình cứ nói là hồi hướng chúng sinh, nhưng đừng nói gánh tội hết chúng sinh nha, vì câu đó là nó kiêu mạn. Mình làm sao gánh nổi hết tội chúng sinh, câu đó là câu kiêu mạn. Mỗi khi ngồi thiền con tê có một chân thôi, cho nên con không biết là nếu con ngồi tiếp thì có bị điên không? Thì nếu điên điên một bên thôi nha, không sao đâu.

[1:32:53]"Con là sinh viên, muốn ngồi thiền 5:00 sáng mỗi ngày nhưng tối không ngủ sớm được vì phải học bài, vì thế ngồi thiền buổi sáng con thường bị hôn trầm." Đúng như vậy, con ráng ngồi thiền nha, ráng ngồi thiền mới bảo vệ bộ não của mình mà tu mới học giỏi được. Tuy nhiên là không ngủ không đủ mà ngồi thiền nó hay bị hôn trầm. Nhưng mà cứ ráng ngồi đi, đến khi con vào được cái chánh niệm rồi cái là dù ngủ ít vẫn khi ngồi thiền vẫn không bị hôn trầm. Nhưng mà ngồi thiền làm mình thông minh, học giỏi lên. Như có cái gia đình ở vậy, mấy đứa bé nhỏ nhỏ là bố mẹ ngồi thiền bắt mấy đứa nhỏ ngồi thiền hết,

[1:33:25]cái nhắn tin lên cho thầy, nói các con con nhờ ngồi thiền mà bây giờ con con là được vào hạng nhất giải toán của tỉnh, hạng ba, bốn gì giải Anh văn của tỉnh gì đó, chuẩn bị đi thi quốc gia luôn, mà học giỏi lên thấy rõ. Nói ngồi thiền hay lắm, ráng mà ngồi.

[1:33:41]"Vợ chồng con là trong phòng ngủ để bài giảng của các giảng sư nghe thì có tội hay không?" Thường cố gắng là ta nghe ta nghe ở chỗ nào nghiêm trang, trừ những trường hợp những người mệt quá, làm việc nhiều quá, không còn thời gian thì để trong phòng của mình mà mình ở một mình á, bật nghe rồi thì nghe được nhiêu nghe rồi cái ngủ luôn thì lúc đó là thầy không trách, Phật cũng không trách. Thế còn nếu mình khỏe mạnh có điều kiện thì nghe pháp nên ở một phòng khác, nhất là mình có đời sống vợ chồng nha, không nên. "Dạ cho con hỏi thêm tại sao thường xuyên đến chùa nghe pháp nhưng tính vẫn tham sân si hơn lúc chưa nghe pháp?" Tại mình nghe trật

[1:34:18]chỗ, bị tổn phước, là mình nghe sai chỗ đó, bị tổn phước.

[1:34:26]"Có phương pháp thiền định nào để ngồi thay cái thế kiết già để khỏi phải đau chân không?" Có, nhưng mà không đắc đạo, vậy thôi.

[1:34:37]Ba đời mười phương chư Phật đều ngồi kiết già nha. Thường ta thấy sao ngồi chi bắt chân tréo tréo vậy nó khó chịu quá, ngồi chi cho thoải mái. Nhưng thầy xin thưa, tất cả mọi thế ngồi khác đều khó chịu hơn ngồi kiết già. Ví dụ ngồi ghế dựa. Bây giờ ai ngồi ghế dựa như thế này gọi là thoải mái nhất rồi chứ gì, đừng nhúc nhích cho thầy một tiếng đồng hồ. Mà nếu thật sự trong một tiếng không nhúc nhích được, thầy nói thầy Sư phụ Trụ trì Từ Tân cho chiếc Wave Trung Quốc liền. Thiệt á, không được đâu. Thế nào cũng vậy á, bây giờ ngồi yên nè, ngồi thoải mái vô cùng mà ngồi một tiếng đừng nhúc nhích, nhúc nhích là không được rồi nha.

[1:35:16]Ta mới thấy đúng là một cực hình. Cho đến khi đó ta mới thấy ngồi bắt chân kiết già, nhiếp tâm được là hạnh phúc số một, mới thấy thế đó tưởng là khó nhất, không ngờ chính là cái thế an ổn nhất. Nhớ, hãy tin như vậy cho thầy nha. "Khi mình ngồi thiền, làm sao đặt cái biết ở bụng trong khi suy nghĩ do bộ não điều khiển, mơ hồ quá con không cảm nhận được?" Con không cảm nhận được là do con cũng bị thiếu phước đó, ráng lạy Phật rồi sẽ nhận ra. Giống như tại sao, tại sao mà ngồi thiền phải biết toàn thân, Sư phụ không nói bụng đâu, nói toàn thân. Phải biết toàn thân, an trú toàn thân, buông lỏng toàn thân, không nói tới tâm, đố tại sao?

[1:35:55]Đây là một bí mật nè, hôm nay Sư phụ nói ra luôn, hôm nay thầy nói ra mọi người nghe. Cái ngã, bản ngã chúng ta nằm ở đâu là chính? Nằm ở đâu? Trên đầu, đúng không? Trung tâm của bản ngã nằm trên đầu. Cho nên ví dụ như ta kiểm soát vọng tưởng ở trên đầu, ta suy tư ở trên đầu thì thấy thì có vẻ đúng á, nhưng mà vẫn ở trên đầu và vẫn quanh quẩn quanh cái bản ngã, quanh cái trung tâm bản ngã đó. Cho nên có nhiều người nói sao càng tu lại càng nóng nảy, bởi vì cái trung tâm bản ngã nó vẫn được gì, vẫn được cung cấp năng lực, do ta chú ý ở trên đầu là vẫn cung cấp cái năng lực cho bản ngã, nên cái bản ngã nó cứ tồn tại hoài.

[1:36:37]Do đó, Phật dạy mình biết rõ toàn thân, an trú toàn thân, buông lỏng toàn thân là sự thật trốn khỏi cái bản ngã. Cực kỳ hay. Cực kỳ hay, thầy nói Đức Phật cực kỳ trí tuệ. Mà ta buông lỏng được toàn thân, an trú được toàn thân, biết rõ toàn thân, tức là trốn khỏi bản ngã, mình thấy trong cuộc sống mình điềm đạm hẳn liền. Bớt bản ngã liền, bớt tham, bớt sân, bớt si liền. Người ta khen mình ít dính liền, người ta chê mình bớt động liền, là do thoát khỏi bản ngã. Bởi nói ai dạy gì dạy, không bao giờ bằng Phật được. Mà những điều biết rõ toàn thân là lời Phật dạy đó. Thật là hay á. Nói càng tu càng mới thấy Đức Phật vĩ đại, những điều Đức Phật nói nghe thấp:

[1:37:20]tu gì mà sao biết thân, thân này là giả mà tứ đại là giả, sao cứ an trú toàn thân, biết toàn thân, đâu ngờ đó chính là lánh khỏi bản ngã, không cung cấp năng lực cho bản ngã nữa. Thì tự nhiên bản ngã mình nhẹ dần, nhẹ dần luôn. Cực kỳ hay vậy. "Con đi chùa cúng dường ghi tên con trai con nhưng tiền đó là của con thì con trai con có được hưởng không và hưởng được bao nhiêu phần trăm?" Thật ra thì nữa rồi mình vẫn tiếp tục giàu rồi con mình lại nương vào cái phước mình rồi nuôi nó thôi. Rồi nó có phước hay không là sau này nó có hiếu với mình hay không thì nó sẽ được hưởng cái phần phước đó do mình ghi tên nó.

[1:37:54]Còn nếu nó không có hiếu với mình thì nó vẫn không được hưởng. Nhớ như vậy, lạ vậy.

[1:38:00]"Con có một người em gái mất hết niềm tin vào chính mình, nó không tin nó có thể làm được việc gì, tâm lý như nhút nhát, rụt rè và còn tự kỷ, sống thu mình lại. Con đã dùng tất cả các cách có thể rồi mà em vẫn vậy, vậy làm sao để nó bình thường lại?" Cái tâm lý này là do xuất phát từ kiếp trước, có hai nguyên nhân từ kiếp trước: một nguyên nhân là chê người ta dữ quá, thì sau này cái mình chê người ta biến lại mình chê chính mình. Mình chê người ta là: "Mày là đồ vô tích sự, mày là đồ ăn hại, mày ăn bám, mày không làm gì được," cứ mắng người ta như vậy thì sau này chính mình tự nhiên cái ý nghĩ đó quay trở lại cho

[1:38:35]chính mình, tự nhiên mình chê mình rồi mình mặc cảm luôn, là nguyên nhân. Nguyên nhân thứ hai là không siêng giúp người, cái mình rơi vào một cái trạng thái thụ động kỳ lạ, không còn năng nổ, tích cực được nữa, không còn hy vọng nữa, cứ hay thất vọng. Cho nên cái người này phải bắt tập khen người khác, và thứ hai là bắt làm từng việc nho nhỏ để giúp đời, giúp người, mà nhất là giúp người trong gia đình trước, bắt phụ việc gia đình từng chút, từng chút vậy, và tập khen người khác mới gỡ được cái bệnh này, mà phải mất 5 năm, không có ít đâu nha. "Làm sao để cầu siêu cho người thân vừa qua đời?" Nhớ tụng kinh riết

[1:39:11]nha, cúng thí thực riết thì từ từ qua thì người ta sẽ siêu. "Xin cho con biết sự khác biệt giữa Bồ Tát và A-la-hán." Thực ra, Bồ Tát và A-la-hán giống nhau, chỉ có cái là vị Bồ Tát á là thường hay độ người một cách hơi có hình tướng, hơi lộ ra, hơi có trực tiếp; còn vị A-la-hán á là độ chúng sinh âm thầm, bí mật, ít ai biết, bằng cái cảm ứng vi diệu của Niết Bàn, ít ai biết, còn Bồ Tát thì hay dấn thân trực tiếp, vậy thôi. "Sắp tới con vài tháng nữa con sẽ đi du học Singapore ngành thiết kế truyền thông, phía trước đối với con rất nhiều cơ hội nhưng con cứ lo sợ một điều rất lớn đó là bản ngã.

[1:39:53]Xin thầy giúp con giải thích rõ hơn như thế nào vẫn có thể cống hiến hết mình nhưng vẫn kiểm soát được cái ta trong mỗi tác phẩm nghệ thuật?" Câu hỏi rất hay, con rất có trí tuệ con mới hỏi được cái câu này. Đúng là như vậy, khi ta cống hiến được nhiều cho đời, khi ta có nhiều thành công, bản ngã ta tăng lên, mà con biết sợ cái bản ngã đó là con người rất có trí tuệ, rất có đạo đức đó, mới hỏi được cái câu này. Và xin thưa là con phải hết sức tinh tấn thiền định thôi, tâm mình lắng mới thấy được cái bản ngã nó cứ trồi trồi trồi trồi lên. Đó, mà khi thiền định là gì? Biết toàn thân để trốn cái bản ngã đó,

[1:40:25]thấy thân vô thường nha, rồi tự trí tuệ mình mở ra. Đến khi nào mà mọi việc mình làm mà mình thấy không phải là mình làm, bao nhiêu ân nghĩa trong nằm trong một tác phẩm của mình thì lúc đó mình như là một cái công cụ, như là một sự trung gian ở đời thôi thì lúc đó bản ngã mình không bị cái bản ngã. Giống như bây giờ ví dụ như thầy đi, nhiều người khen thầy giảng hay, thì nếu mà thầy không biết tư duy thầy sẽ bị bản ngã, thầy nói à thầy tài quá, thầy giỏi quá, thầy trí tuệ quá thì bản ngã thầy nổi lên, rồi thầy tan vỡ hết. Nhưng mà nếu thầy biết tư duy thì thầy nghĩ như thế này: thứ nhất, nếu không có Phật gia hộ, thầy giảng được không? Không.

[1:41:05]Thầy nói câu này có phải là nói quá đáng không? Không. Tại vì có một lần, có một lần có nơi một cái hội giảng đó, thì khi mà miệng thầy nói như thế này á nhưng sự thật những ý tưởng trong thầy nó trong đầu thầy nó từ từ nó xuất hiện dần, xuất hiện dần để thầy nói ra. Nhưng có một cái thời điểm đó, trong đầu thầy nó vừa xuất hiện một ý niệm sai theo cái dòng chảy đó, thầy chuẩn bị mở miệng nói, bỗng nhiên micro ngừng liền, máy hư liền. Phật không cho thầy nói cái ý đó. Thế là ngồi loay hoay một chút xíu, sửa lại rồi, thầy phải sửa ý đó lại, thầy lái qua một ý khác cho nó đúng thì micro phát biểu giảng bình thường trở lại.

[1:41:43]Nên thầy hiểu là cái bài giảng của thầy á thực sự là thầy được kiểm soát chặt chẽ từ ở trên Chư Phật, Chư Bồ Tát chứ không phải do thầy. Đó là cái thứ nhất. Cái thứ hai là biết bao nhiêu vị thầy dạy cho thầy, bao nhiêu sách vở của những bậc tiền nhân đi trước để lại cho thầy học, rồi những bài học trong cuộc đời, những con người, huynh đệ của thầy, rồi bao nhiêu Phật tử nuôi thầy, bao nhiêu ân nghĩa mới có bài giảng này. Tính ra như vậy cái công thầy thật sự không còn bao nhiêu hết. Mà thầy cứ tưởng là à là tui giảng, tui giảng thì thầy nghĩ sai, không đúng sự thật. Cho nên cái sự thật một bài giảng này không phải

[1:42:16]của thầy mà là gì, của cả đất trời bao la. Hiểu được như vậy nên thầy khỏe re à, ai khen thầy thầy cứ cười cười, cảm ơn, you are very kind, bạn tử tế lắm nhưng mà không nhận, không nhận, tại vì biết không phải, ừ.

[1:42:35]À, trên mặt con có cái bớt, con có được phẫu thuật để xóa nó không ạ? Nếu đến lúc nào mình cảm thấy cái duyên xóa tức là nghiệp mình đã hết nha. Còn lúc mà mình cứ do dự không muốn xóa tức là nghiệp vẫn còn, vậy thôi. Nó không có cố định đâu, nó không cố định đâu, ừ. Ví dụ như có người giải phẫu thẩm mỹ xong rất đẹp, bởi vì cái duyên họ đã đến lúc như vậy. Nhưng có người giải phẫu thẩm mỹ xong rồi xấu tệ hơn nữa, là cái phước đẹp đã hết rồi mà tham quá. Cho nên trước khi mà ta muốn đi giải phẫu thẩm mỹ á thì mình phải tu rất nhiều công đức, làm phước, cúng Phật, cúng tượng Phật rồi đủ hết. Thì khi mà mình giải phẫu thẩm mỹ bỗng nhiên mình gặp may,

[1:43:15]gặp được người bác sĩ họ khéo tay làm mình nâng hẳn sắc đẹp lên giống như mình sinh qua một kiếp khác, thì đó cũng là cái phước á chứ không phải không đâu. Nên thầy nói thì nói chớ đừng có nói thầy ổng độc ác ổng không cho tui đi giải phẫu thẩm mỹ, thì cũng cho chớ không phải không. Nhưng mà nhớ làm phước cho nhiều rồi hãy đi giải phẫu, phải không? Thì mũi mình nó ngay, nó đẹp, nó không bị méo, vậy thôi chớ không gì. Có Phật tử bị ung thư phổi đã di căn vào xương và vào gan rồi, cái thời gian không còn nhiều đâu nha. Thôi thì thản thanh thản sám hối cho thầy thôi, cứ niệm Phật sám hối. Mà đã 63 tuổi rồi, cái sức khỏe mình cũng không đủ sức chống chọi,

[1:43:48]thì mỗi một ngày coi như mình đã chết rồi từ ngày hôm nay. Đừng nghĩ mình, đừng kéo níu sự sống. Hôm nay khi hỏi thầy câu này, và cái lời khuyên của thầy là coi như ngay giờ phút này mình đã chết rồi. Và trọn cái tâm ý suốt kể từ giờ phút này còn lại, chỉ một lòng tôn kính Phật và yêu thương chúng sinh thôi, còn coi như đã chết rồi giùm thầy. Rảnh thì lạy Phật, lạy mệt thì ngồi nghỉ và rải lòng từ bi yêu thương chúng sinh. Cuộc đời này không còn gì để nấn ná nữa hết, coi như đã chết từ giờ phút này. Sống như vậy giùm thầy nha. Sống như vậy giùm thầy, hết. Con có đam mê nuôi cá, nhưng sau khi học Phật thì con biết là tạo nghiệp.

[1:44:26]Vậy con nên nuôi cá hay chọn nghề khác để làm giúp ba mẹ trả nợ? Nuôi cá là nuôi cá gì nhỉ? Cá cảnh hay là cá cá cá cá giống? Thầy cũng không rành, không nói rõ. Hiện nay bây giờ thứ nhất là ví dụ gia đình còn nợ đó, thì thôi cứ đang làm cái đó trả nợ thì cứ làm đi. Và trích ra một phần làm phước và xin đổi được nghề. Tại ta không phải mình muốn đổi nghề là đổi được đâu. Vì cái nghề là cái nghiệp. Khi ta chưa đủ phước ta không được chọn lựa, ta không có được chánh mạng. Khi nào ta có chánh nghiệp rồi mới có chánh mạng, tức là ta đủ phước rồi ta mới được tự do chọn nghề theo ý mình thích. Còn khi ta chưa đủ phước thì nghề nó kéo ta chớ,

[1:45:09]nó chọn ta chớ ta không chọn nghề được. Nó bắt ta làm nghề gì là phải làm nghề đó. Ví dụ như khi thầy vào những cái nhà hàng sang trọng, thầy thấy những cái cô tiếp viên cực đẹp, thầy mới nói với các đệ tử của thầy, nhìn đây, nhìn cái cô tiếp viên đó. Đẹp không? Đẹp, sang, sáng, đủ thứ tiêu chuẩn hết, nhưng mà vẫn phải đi hầu người ta. Tiếp viên tức là hầu người ta chớ gì nữa. Vì sao? Vì sao được cái phước sang trọng đẹp đẽ mà vẫn phải đi hầu người ta? Bởi vì đời trước lỡ, giống như cái bài kinh mà thầy giảng á, lỡ sai một vị đáng kính nào cái chuyện gì một cái rồi không ngờ vị đó họ cao hơn mình.

[1:45:45]Thế là mình mắc quả báo phải năm bảy đời đi hầu người ta. Mặc dầu những phước khác mình rất tốt, nên người mình sinh ra rất đẹp mà phải đi làm tiếp viên. Nó là như vậy. Nghề nó chọn mình chứ không phải mình chọn nghề. Trừ khi mình phước rất lớn thì mình mới chọn nghề. Thích làm nghề này không thích bỏ qua nghề khác, nghề nào cũng thành công. Còn khi mình chưa đủ phước, nghề nó chọn mình. Và bây giờ nghề nó đang chọn mình thì cứ sống trong cái nghề đó mà ráng làm phước để thoát ra. Muốn thoát ra khỏi nghề đó phải làm phước, phước rất lớn, nhớ như vậy. Mỗi khi con lên sư phụ thì con đi xe giường nằm,

[1:46:18]mà khi giường nằm thì con duỗi hai chân phía đầu xe thì đầu xe có treo cái hình Phật. Đừng đi xe đó nữa hoặc phải lên nói với ông đó là đừng để tượng Phật chỗ đó nữa. Ông nói: "Tôi để tượng Phật để đừng tai nạn." Thì nói: "Tôi sẽ nằm niệm Phật giùm cho ông, chớ còn ông để cái đó tui không đi được." Đúng như vậy nha. Nằm vì xe giường nằm duỗi về đầu xe phải không? Mà có tượng Phật đó mình nằm đó mình mang tội á. Tự nhiên mỗi lần đi chùa về tự nhiên gặp xui, đổ thừa tại thầy lên chùa Phật Quang xui quá, không phải, tại mình nằm duỗi chân về phía Phật. Nhớ để ý mấy cái xe giường nằm mình lên mình thuyết

[1:46:50]phục họ là có cách nào đó đừng có để mà mà mà mà, hoặc là để tượng Phật ở phía sau, để đầu mọi người hướng về hết về Phật ở phía sau, vẫn hơn. Còn không là ông cất tượng Phật đi, tôi nằm tôi niệm Phật suốt cho ông, như vậy nha. À xin cho con hiểu sự khác biệt giữa tự ti và khiêm hạ, tại nhiều lúc con có ý muốn nói khiêm hạ người ta kêu con là tự ti? Tự ti đó là khi mình thấy mình kém, mình dở rồi mình buồn mình nản thì là tự ti. Còn khiêm hạ đó là mình thấy mình kém, mình dở nhưng sau đó mình rất năng nổ và mình rất giỏi, rất tích cực thì đó là khiêm hạ. Hai cái đó khác nhau. Ừ. Nhớ chưa? Thầy nhắc lại:

[1:47:34]Tự ti là mình thấy mình kém, mình dở rồi sau đó mình buồn mình nản chán và mất động cơ để sống. Còn khiêm hạ là mình thấy mình kém, mình dở nhưng sau đó mình rất tích cực, rất giỏi, nhớ, tận tụy hơn, mạnh mẽ hơn là khiêm hạ. Gây nghiệp gì mà bị bể nợ vậy sư phụ?

[1:47:58]Thật ra đó, thầy vì vì thầy cũng không que quan sát hết được mọi cái trường hợp người ta bể nợ. Nhưng mà thầy có thấy vài người bể nợ đều giống nhau ở một điều là thích mượn nợ, sống bằng nợ người khác, mê thích sống bằng nợ, bởi vì chỉ nói vài tiếng là có một đống tiền về xài. Không xài cái đồng tiền đó không phải bằng mồ hôi nước mắt của mình, mà bằng vài lời nói theo vài lời hứa là có người đưa tiền, thì người đó sau này phải trốn nợ đi thôi. Thầy gặp nhiều người rồi, giống như vậy. Còn bao nhiêu trường hợp khác thì thầy không biết, mà thầy cũng không biết kiếp trước. Nhưng mà thầy toàn là thấy kiếp này không, tức là sống bằng nợ.

[1:48:36]Ví dụ có những doanh nghiệp toàn là vay nợ ngân hàng để làm ăn, sau này bể tiêu luôn. Hoặc có người chơi hụi, lấy nợ, lấy tiền người ta về để mà kinh doanh và sống, sống xài sang, sau này cũng trốn nhà đi mất, mà mấy người như vậy. Cho nên thầy có giảng cái bài là Sợ nợ cũng là đạo đức, nhớ chưa? Có nghe chưa? Bài đó rất quan trọng. Có một lần ở trong công ty Pháp Quang mình có ông đó ông chạy vô hớt ha hớt hải: "Bán cho tui cái đĩa sợ vợ cũng là đạo đức." Thầy đâu có giảng bài đó. Nói: "À à, có bài sợ nợ." Cầm đĩa sợ nợ lên cái ổng móc điện thoại ổng hỏi ai đó, nói: "Ở đây đâu có bài sợ vợ là đạo đức đâu, có bài sợ nợ." Không biết cười.

[1:49:14]Thôi cũng được, sợ vợ cũng là đạo đức, nhớ vậy nha, nhớ như vậy. Con học khá nhưng học ngoại ngữ rất tệ và không thấy có hiệu quả, mong thầy giảng có phải là nghiệp không? Thì dĩ nhiên nó cũng là nghiệp. Nhưng mà bây giờ mình muốn đổi cái nghiệp này thì mình mình ủng hộ cho người học ngoại ngữ. Ví dụ thấy có ai học ngoại ngữ mình tặng sách cho người ta, hoặc người ta không có tiền đóng mình đóng giùm người ta, vân vân, thì vài năm như vậy bắt đầu tự nhiên mình học ngoại ngữ giỏi lên nha. À con có năm em trai từ 30 tuổi đến 45 tuổi, hằng năm đi hành hương thập tự và hằng tháng con có cầu an rất nhiều, nhưng không biết làm sai chỗ nào mà các

[1:49:51]em con ngày càng ăn chơi, nhậu nhẹt, bài bạc, hư hỏng. Một năm đi hành hương lần mười chùa thì không đủ, không đủ để chuyển nghiệp. Mà nhất là trong suốt thời gian mà lúc mà không đi hành hương thập tự đó, nhiều cái ý nghĩ tự cao xảy ra trong đầu nha. Khi ta hư hỏng, hưởng thụ đều từ một nguyên nhân là tự cao, nhớ như vậy. Trong lúc nói chuyện vênh vang, khoe khoang, phách lối gì đó thì từ từ hư hỏng, hưởng thụ, nhớ như vậy.

[1:50:20]Thưa sư phụ, trạng thái tâm hòa nhập với đất trời thênh thang quên cái thân mình đi hướng về sự vô ngã, nhưng ta phải luôn biết rõ toàn thân không để tâm rời khỏi thân của mình, vậy hai cái đó có mâu thuẫn không ạ? Không. Khi ta biết toàn thân, khi vào định rồi tự nó tràn ngập cả đất trời, kệ nó. Vì nó là hệ quả, tự nó tâm nó thênh thang tràn ngập cả đất trời, kệ nó, mình vẫn an trú tại thân. Mà mình an trú tại thân rồi tự cái tâm nó biết cả đất trời cũng kệ nó, không chạy theo, mặc dầu trạng thái đó xuất hiện ra. Cũng giống như một người ví dụ nhờ bố thí khiêm hạ rồi được giàu sang, thì khi giàu sang tới kệ nó, vẫn mãi mãi khiêm hạ và bố thí.

[1:50:58]Nhớ như vậy, cái khiêm hạ cái bố thí là cái gốc, còn cái hoàn cảnh chung quanh mình nó biến đổi giàu sang sung sướng gì kệ nó, nhớ như vậy. Tâm ta từ từ nó biến đổi đủ trạng thái theo cái sự chứng ngộ của ta, nhưng cái gốc an trú toàn thân không bao giờ bỏ, nhớ như vậy.

[1:51:17]Nguyện đem công đức này, hướng về khắp tất cả,

[1:51:31]đệ tử và chúng sinh đều trọn thành Phật đạo.