[0:00]Đây là những giải đáp thắc mắc về thiền thôi, tại vì thực sự có những người tu lâu mà vẫn còn bị chướng ngại, vẫn bị trở ngại, nhiều khi không có những cái tiến bộ mà không chịu hỏi. Ngay cả các thầy, các cô cũng vậy. Cho nên hôm rồi sư phụ mới kêu các thầy, các cô nói viết lại hết cái quá trình tu hành của mình và những cái thắc mắc để sư phụ giải đáp một lần, không có giải đáp cá nhân. Hồi xưa có khi sư phụ kêu lên giải đáp cá nhân trên cốc á, nhưng mà sư phụ thấy như trả lời cho người này, cái câu này nó rất có lợi cho những người khác mà chỉ có một người nghe rất là uổng. Cho nên sư phụ mới bỏ cái tham vấn riêng á,
[0:43]chứ còn ví dụ như ở các trường thiền ở trên thế giới họ hay có cái tham vấn riêng. Sau một thời gian tu họ lên họ gặp riêng cái vị thiền sư, rồi họ hỏi riêng để thiền sư giải đáp riêng cho mình. Thì thứ nhất, sư phụ thấy sư phụ không phải thiền sư, à, cái thứ hai là trả lời riêng rất là uổng. Nhiều khi cái thắc mắc của người này cũng chính là cái thắc mắc của rất nhiều người khác. Cho nên mình không có nói tên ra thì thì ai trúng cái thắc mắc đó thì sẽ được lợi ích thôi, cho nên sư phụ mới có cái buổi là giải đáp thắc mắc về thiền ngày hôm nay. Nhưng mà trước khi giải đáp thắc mắc về thiền thì sư phụ nói lại cái
[1:20]tổng quan về thiền chút xíu rồi mới đi vào trả lời những câu hỏi. Lấy cái que cho sư phụ, cái que cái mà sư phụ hay dùng cái roi để đánh đòn á đâu rồi?
[1:33]Xuống kiểm tra coi có cái hình à cái cung điện lâu đài này chưa?
[1:41]Có chưa con?
[1:45]Biết cái này ai vẽ không? AI. Cho lệnh nó vẽ ra rồi mình muốn sửa gì đó mình cứ cho lệnh nó tự động nó sửa. Đây chúng ta có một cái hình minh họa như cái lâu đài này tượng trưng cho các tầng định: Sơ thiền, Nhị thiền, Tam thiền, Tứ thiền, đại khái vậy. Cái sân này tượng trưng cho chánh niệm, tỉnh giác. Còn ở ngoài này thì tượng trưng cho chúng ta.
[2:14]Nói vậy đó. Mình là những người đang ở ngoài rừng này mà mình muốn đi mình tu thiền để mình đi vào trong cái nhà này. Trong cái sân này là chánh niệm. Từ cái sân này mình đi vào được cái cái lâu đài, cung điện này gọi là nhập bốn cái tầng thiền, rồi gọi là nhập định, nhập chánh định như vậy đó. Cái đỉnh của đây là Vô Ngã, đại khái như vậy. Nhưng mà tiếc rằng chúng ta thì đang bòng vòng ở chân trời góc bể nào đó. Thì trong đạo Phật,
[2:44]người mà đi đúng cái lõi của đạo Phật để chứng thành đạo Phật thì phải vào được cái cung điện này, vào được cái tường thành này là chánh niệm rồi vào nhập định. Nghĩa là phải tu thiền. Nhưng rất nhiều người tu theo Phật không tu thiền. Vì sao? Vì tu thiền khó quá. Chúng ta không phải là bước vào đạo Phật cái ta nhìn thấy cái này để hướng về. Chúng ta chỉ thấy chung quanh ta là gì? Rừng rậm và không biết đi đâu. Cái hình này là do ở trên cao nhìn xuống cho nên ta thấy có cái tòa thành, tòa lâu đài này. Nhưng mà nếu chúng ta đang ở trong rừng, ở trong một khu rừng nào đó chung quanh ta chỉ là cây cối và nói là ta muốn tu hành mà ta không biết đi đâu,
[3:27]chỉ chung quanh là rừng cây, không đường không lối, chỉ gai chỉ góc mà thôi. Và trên con đường gai góc đó, chúng ta nghe những lý luận này, những lời rao giảng kia mà chúng ta không còn có ý định tu thiền nữa, không còn có ý định muốn tìm về cái tòa thành này nữa. Chúng ta đi cái phương phương trời nào khác. Và chúng ta vui với cái gì? Vui với khu rừng. Ở trong rừng giống như khỉ vậy đó. Chúng ta cũng leo cây, hái trái, xuống suối tắm. Khi thì gặp cọp, khi thì gặp nai, khi thì thấy hoa nở, khi thì thấy trái rơi. Lâu lâu gặp sơn nữ, lâu lâu gặp tiều phu cũng vui rồi thôi. Hết một đời, hết đời này qua tới đời kia cứ trôi lăn luân hồi mãi theo
[4:15]những trò vui tạm bợ ở trong cái khu rừng rậm đầy gai góc này. Cho đến khi nào chúng ta gặp được chánh pháp, ta gặp được đúng Bát Chánh Đạo, ta nghe nói về ba phần cuối là chánh chánh gì?
[4:33]Chánh gì? Chánh tinh tinh tấn rồi chánh niệm. Chánh tinh tấn là tìm cách hướng về cái con đường này nè, vào cái cổng nè. Chánh niệm là vào được sân và chánh định là vô nhà được, vào trong cung điện được. Khi chúng ta nghe nói về điều đó, cho đến một ngày đẹp trời cái duyên lành đến, chúng ta nghe nói về thiền định. Chúng ta nghe nói về những điều mầu nhiệm, vi diệu và đây là cái kết cục của con đường tu hành giác ngộ giải thoát thì chúng ta mới biết rằng à, có một cái khu, có một cái tường thành, có cái cung điện đâu đó và chúng ta phải đi tìm, chứ con mắt nhìn không có thấy, chỉ thấy rừng cây chung quanh thôi.
[5:13]Và việc mà từ cái khu rừng rậm đầy gai góc không biết đường không biết lối, đi tìm về cái này làm sao tìm?
[5:24]Làm sao tìm?
[5:30]Nếu chúng ta có duyên lành, ta gặp được một vị minh minh sư. Ta đứng ở giữa rừng gai góc nhưng vị đó nói là cái hướng Tây đó đó, ở đó có cái tòa thành, đó là nơi mà chúng ta phải tìm về để an trú mãi mãi, đó mới là bến bờ an vui không còn bị rừng cây gai góc, nghĩa là khổ sở mưa bão này kia nọ nữa. Đó mới là nơi, chỉ cho ta cái hướng, bắt đầu ta mới đi tìm về. Còn nếu không gặp được một minh sư, không gặp được Đức Phật, bậc giác ngộ nói về chánh tinh tấn, chánh niệm, chánh định thì vĩnh viễn ta lẩn quẩn ở trong rừng và tìm vui ở trong rừng. Nghĩa là những cái trò vui tạm bợ, hư giả của cuộc đời cuốn ta đi hết kiếp này tới kiếp khác.
[6:13]Có chết thì chết ở trong rừng mà thôi, không bao giờ biết có cái tòa thành đẹp như thế này để tìm về. May mắn chúng ta gặp được Phật pháp, nghe được lời dạy của Đức Phật về Tứ Diệu Đế, về Bát Chánh Đạo, chúng ta biết rằng có một cái tòa thành chúng ta phải tìm về. Chúng ta biết chúng ta phải có con đường thiền định chúng ta phải phải tu tập. Rồi, được chưa? Có được gì đâu? Vẫn còn ở trong rừng mà. Ta chỉ nghe nói thôi, chưa biết đường đi, chưa biết đường về và chưa tìm thấy cái đường cổng trước mặt này nè, chưa tìm thấy. Và có như có khi Đức Phật đã mất rồi, Đức Phật chỉ nói tổng quát thôi: Bát Chánh Đạo, chánh tinh tấn, chánh niệm, chánh định. Vậy đó, nghe tổng quát.
[6:59]Nhưng mà cái thời thuở xưa, Phật buộc phải nói rất đơn giản để cho mọi người nhớ chứ không có nói dài dòng như cái thời đại ngày hôm nay. Vì nói thật gọn để người ta nhớ, hồi đó đâu có ghi chép, chỉ nhớ bằng cái ký ức, bằng tai truyền miệng qua người này người kia nên tất cả bài kinh Phật cứ lặp đi lặp lại và nói rất cô đọng. Nói về thiền cũng vậy, rồi Đức Phật nhập Niết bàn. Các vị đệ tử đời sau cũng theo ngôn ngữ địa phương của mình giải thích cách này, giải thích cách kia, cho tới ngày hôm nay chúng ta cũng may mắn nghe nói lại về thiền định, ham thích tu tập thiền định, đó cũng là một cái duyên lành.
[7:37]Nhưng ai dạy ta con đường từ trong cái khu rừng rộng mênh mông hướng về đúng cái chỗ cái phía tòa thành này, nói đúng phía thôi, đúng cái phía thôi. Rất nhiều người cũng nói về thiền cho ta nhưng họ chỉ cái phía sai. Thậm chí tòa thành ở phía tây họ chỉ ta phía đông, tòa thành phía nam họ chỉ ta phía bắc, hoặc có người chỉ lệch lệch: ta tòa thành ở phía tây họ chỉ ta phía tây nam. Và ta đi vĩnh viễn không bao giờ tới, bởi vì chỉ cần cái góc mà nhích sai một ly thì đi, đi đứt luôn cả 1000 kiếp sau chưa gặp lại. Nên cái việc mà tìm đúng cái hướng để đi về để thấy được cái cổng này thật sự đã là một đại duyên phước rất là lớn, không có đơn giản.
[8:25]Và đó là lý do trên thế giới này người ta nói về thiền rất là nhiều nhưng không mấy người tu tiến được vì ta đi trật phương hướng, không bao giờ tìm thấy tòa thành. Thế thì những câu chuyện về những người chứng đạo, chứng thiền thì như thế nào? Thì nó có mấy dạng như thế này: Có những người họ có cái phước họ chứng thánh, họ gieo đâu ở đời trước á, tới kiếp này cái quả nó đến, họ bất ngờ xuất hiện ở trong này. Ở sân này họ chứng được chánh niệm liền, hoặc là bất ngờ họ lọt vào trong cái cung điện này luôn, họ chứng luôn, vì cái quả là đã tới đủ rồi, cái phúc lành đã đúng, đã đủ duyên rồi. Cái kiếp họ, kiếp xưa họ gieo phước báu gì nó đầy đủ rồi nên bây giờ bất ngờ
[9:13]họ đang ở trong rừng mở mắt một cái họ hiện ở trong này, họ hiện trong này. Bất ngờ đốn ngộ, bất ngờ đốn chứng. Và những người đó không dạy ai được hết. Tại họ không biết con đường, họ chưa bao giờ họ đứng ở trong rừng rậm để phải lặn lội đi tìm ra cái con đường đi vào cổng này. Do cái quả lành họ bất ngờ họ đốn chứng, bất ngờ đốn ngộ lọt vô trong nhà. Bây giờ có kêu họ giảng, họ cũng chỉ diễn tả cái cảnh giới của mình cho mọi người nghe rất là ham thích, rất là phát tâm mà cũng chẳng ai tu được vì nó không phải là con đường. Họ chỉ diễn tả: "Ờ trong sân này cỏ đẹp lắm, tòa nhà đẹp lắm. Ở trong đây có là mấy cô nấu nướng đầu bếp ăn ngon lắm
[9:55]nè, đủ thứ vậy đó." Họ đã mình nghe mình rất là thích, rất muốn tìm về, nhưng không có con đường. Thấy mình cũng tinh tấn tu, thấy cũng hướng về đạo, không có con đường và cũng tu không có kết quả. Nên đây là trường hợp là những người bản thân họ tu chứng có kết quả, nhưng không dạy ai được. Sư phụ gặp nhiều người này như thế này lắm rồi đó. Còn chỉ trừ Đức Phật rất là lạ là Ngài chứng được tột rồi, Ngài chỉ được con đường. Chớ rất ít người được như Đức Phật. Thật sự như vậy, rất nhiều người chứng rồi, không dạy được. Bản thân họ chứng nhưng họ không biết cách dạy, họ không chỉ ra được con đường.
[10:37]Cũng rất nhiều nhiều vậy. Như chúng ta nhiều người cứ muốn làm giàu, đi hỏi những cái người đại gia cách làm giàu. Họ cũng nói vòng vòng không ra là ta làm theo ta sạt nghiệp luôn. Vì lý do họ có phước. Họ có phước rồi họ họ đi bán đồng nát, ve chai họ cũng giàu. Như ở Nghệ An như có cái nhà gì cả ngàn tỷ á là họ bán đồng nát. Rồi thậm chí họ đi lượm rác ngoài đường họ cũng giàu. Lượm rác sao giàu? Thì lượm trúng tờ vé số trúng độc đắc, ví dụ vậy. Nó thấy kỳ cục. Bây giờ hỏi họ làm sao làm giàu, họ trả lời tầm bậy tầm bạ, mình làm theo mình mình cũng suốt ngày mình đi lượm rác giống họ mà đúng
[11:13]là toàn lượm bọc không, không bao giờ có lượm được tờ vé số mà nó trúng độc đắc cả. Nè cái số phận nó khác nhau. Đó là trường hợp thứ nhất á là ta gặp phải người vậy. Và một trường hợp nữa là những người họ rất là tinh tấn, rất chịu khó, cũng tu tập thiền định và tới ngày họ giáp được cái mí cái tường thành này, họ chạm được vào tường thành này. Họ rất là sung sướng nhưng vĩnh viễn đứng đó, không có vô được, tại vì nó không phải là cái cổng. Họ cảm thấy rất là yên. Ngoài kia là rừng rậm, sau lưng họ họ dựa được vào bức tường thành. Họ thấy yên ổn và họ nói: "Tôi đã ngộ đạo, tôi đã thấy tánh." Nhưng đứng đó chơi.
[11:55]Đứng đó vài ngàn kiếp luôn, nếu không tìm được cái cổng để đi vào gọi là nhập định. Là những cái người mà nhiều khi họ loay hoay lặn lội hết cả khu rừng họ tới được cái bờ tường họ đứng đây, hạnh phúc vô cùng. Bao nhiêu đời là chỉ lặn lội trong rừng, ngày hôm nay dựa vào cái tường thành này, giống như là tới nhà nhưng mà thực ra không có tới, mới đứng dựa vách tường thôi, cũng được yên ổn gì đó, cũng có thể nổ được vang trời nhưng không bao giờ nhập định được nữa, không bao giờ vào được vì không tìm thấy cái cổng này, chỉ đứng ngoài vành thôi. Nên rất nhiều người về hỏi Sư phụ: "Con tu thì con được cảnh giới này,
[12:32]cảnh giới kia." Thì tất cả đều là tìm được tới cái tường thành chút đỉnh cho vui, chứ không bao giờ vào sâu được nữa. Tại vì sao? Tại ta không biết cái cổng này. Bây
[12:47]giờ làm sao để vào cổng? Ta trở lại cái nhân quả. Cái nhân quả vẫn là cái vai trò quyết định.
[12:57]Cái lõi của sự tu hành vẫn là nhân quả. Là nếu cái duyên của ta là một phàm phu thì tu gì đó tu, kể cả ta biết được con đường rất rõ cũng đầy rẫy chông gai.
[13:15]Ví dụ như ta có người chỉ ta cái con đường, chỉ ta đúng phương hướng nhưng mà ta không thể nào đi vào được tới cái cổng này. Vì cái con đường mà để dắt vào cổng này đầy đá, đầy gai, đầy gốc chặn ta lại hết, ta không đến được. Ta thấy giống như là mình không thấy cổng thành mặc dầu người ta chỉ rất chính xác rồi đó mà mình cũng không đi vào được, tại vì trên đây gai góc nhiều quá, đá rồi lởm chởm nhiều quá, mình nhìn cũng không thấy cổng thành mà cái người họ chỉ mình, họ chỉ đúng chứ không phải chỉ sai mà mình không vào được chỉ bởi vì nghiệp mình quá dày. Cái tội lỗi mình gieo từ nhiều kiếp xưa nhiều quá.
[13:56]Có khi mà được phương pháp đúng rồi cũng đi không được. Còn cái người mà họ có phước rồi cái quãng đường này nó thênh thang, họ đi nó cứ tới dần, tới dần rồi tới luôn tới cái cổng luôn. Nên ở đây ta thấy nó có hai yếu tố. Một là yếu tố nhân quả tội phước, hai là yếu tố phương pháp. Ta có phương pháp đúng mà không có phước
[14:23]thì cũng không tới. Hoặc là ta có phước mà ta không có phương pháp đúng, ta không gặp được minh sư thì hoặc là ta lên cõi trời hoặc tạt ra đâu đó thôi chứ không vào được cái tòa thành thiền định này. Còn khi mà phước làm Thánh lớn, có khi bất ngờ ta bay vào trong đó, đáp xuống không phải đi trên con đường này, tự nhiên bay rồi rớt vào trong đó thành ta chứng đạo thì sẽ không dạy được ai, chỉ được lợi ích bản thân mình. Đây là những trường hợp như vậy. Và đó là lý do tại sao Phật pháp từ từ dễ bị mai một, dễ bị suy tàn vì không còn người chứng nữa, không còn người chứng vì nhiều lý do như vậy. Những lý do mà
[15:05]không ai nói ta về thiền rồi ta tu tào lao tầm bậy tầm bạ không, ta không phát tâm tu thiền. Hoặc có người nói ta về thiền nhưng con đường đó sai, ta đi lạc hướng. Hoặc có khi là có người nói đúng cái con đường về thiền mà ta đi không được bởi vì đường đi của ta quá nhiều gai góc, chông gai, hiểm trở, đá, lởm chởm giăng đầy bao nhiêu chướng ngại, trộm cướp chặn đủ thứ hết, ta không đi được dù con đường đó đúng. Thì là có những cái mà mà khi chúng ta không tìm được về thiền, không có kết quả về thiền, từ từ chúng ta nản chí. Và cái nản chí này khiến cái gì? Khiến cho từ từ ta không tu thiền nữa.
[15:47]Mà nếu đạo Phật mà không có thiền định thì đạo Phật biến mất luôn. Phải có những người theo Phật pháp mà quyết tâm tu tập thiền định thì đạo Phật mới còn tồn tại. Còn nếu không tu tập thiền định thì đạo Phật suy tàn liền, ta không còn cái lõi nữa thì ta cũng giống như các đạo khác thôi. Chính nhờ thiền định sâu xa hướng về vô ngã mà ta còn một Phật pháp thiêng liêng, quý giá, cao thượng trên cuộc đời này. Nên những người mà cố gắng tu tập thiền định là những người đang tự gánh cái sứ mạng giữ gìn Phật pháp cho cho muôn đời sau. Là quý lắm đó chứ không phải không. Tuy nhiên, ta phát tâm là một chuyện, tu đúng hay không là một chuyện
[16:30]khác, tu đúng rồi có kết quả hay không lại là một chuyện khác nữa. Khó vô cùng.
[16:41]Trong các yếu tố mà giúp cho ta tu tập thiền định thì nó có hai yếu tố chính: một là đạo đức, hai là công đức.
[16:52]Để có thể đi được đến cái cổng này, cái cổng này là điều ngôn ngữ rất khó diễn tả.
[17:02]Nó cũng là một kỹ thuật, cũng là một đạo lý nhưng mà ngôn ngữ rất khó diễn tả. Thường chúng ta chỉ cảm nhận bằng cái tâm rất tinh tế, rất sâu sắc, rất thông minh, rất trí tuệ của mình để nhìn ra được cái cổng này. Đây là chỗ mà ngôn ngữ nó bắt đầu rất khó với tới rồi. Còn vào trong này thì nói không được nữa. Lên mấy cái này thì đừng có nói, nói thì bị ăn đòn ăn roi à. Đó tại sao có những người tới hỏi đạo, cái thiền sư ổng lấy cây ổng đập một cái, vì chỗ đó không nói được. Ở chỗ này còn có thể nói được nhưng rất khó nói. Cái cái cổng đó đó. Đó ngôn ngữ rất là khó diễn tả mà chúng ta chỉ tự cảm nhận thôi.
[17:45]Cái tự cảm nhận đó nó nó cũng giống như là ví dụ như khi ta giao tiếp với ai thì ai cũng có mặt có mũi, cũng có khi đẹp khi xấu vậy đó, nhưng mà tự ta cảm nhận, ta nói: "Ồ cái người đó cũng tử tế." Cái cảm nhận người đó cái tử tế cái đó nó vô hình, là một loại trực giác chớ không có cái cơ sở nào để kết luận vì ta mới gặp họ, ta không biết họ đã từng sống như thế nào, cư xử với mọi người như thế nào, nên bây giờ ta kết luận người đó tốt, ta dựa vào đâu mà kết luận? Tại vì ta không theo họ cả cuộc đời, ta không biết họ đối xử với cha, với mẹ, với bạn bè, với anh chị em như thế nào. Nhưng mà khi ta nhận ra ta có cảm giác đó:
[18:26]"Ờ người này tốt." Thì cái cảm giác đó nó là một loại trực giác tinh tế, sâu xa gì đó, cũng không nói được bằng bằng ngôn ngữ. Thì cái cổng đó cũng vậy, cái cổng thành đó cũng là một loại như vậy. Và đây là cái chỗ mà rất khó dùng lời để diễn tả và đòi hỏi cái đạo đức của chúng ta phải rất là tinh tế. Mình nó thành ra cái nhân quả. Chúng ta sống một đời rất là đạo đức, rất là sâu sắc, rất là tinh tế thì đến khi mà ta tu từ từ ta vượt qua hết những con đường này, ta nhận ra được cái cổng này. Cái cổng rất khó nói bằng lời mà ta ta nhận ra nó là là một cái loại phước mà do đạo đức sâu sắc của chúng ta tạo nên.
[19:14]Chứ ông thầy bằng trời nói cũng không hết được cái ý này. Tự mỗi người cảm nhận lấy. Ví dụ như ta ăn miếng cơm, ta tiết kiệm từng cái hạt cơm, đó, những cái nhỏ, hoặc là khi ta gặp một người cái ta thương yêu, ta tử tế mọi người từng cái chi tiết nhỏ. Ta mời họ miếng nước, miếng cơm, ta sợ họ mệt, à ta cảm nhận được cái tâm của người đó, họ đang còn lo lắng chuyện gì để ta ta giúp đỡ. Ta tinh tế từng chút, từng chút, những nhỏ nhỏ nhỏ nhỏ như ơ người ta gọi là ba ngàn oai nghi mà tám muôn tế hạnh á ở trong đạo Phật á. Tám muôn tế hạnh là những điều chút chút nhỏ nhỏ, chút nhỏ nhỏ trong cái việc mà ta đối nhân xử thế.
[19:58]Nó tinh tế từng chút, không xót điều gì thì tất cả những cái phước đó nó mới thành cái ngày mà ta tìm thấy cái cổng thành này. Nó là cái nhân quả mà. Nên cái người mà đạo đức còn cạn thì không thể hiểu được cái cổng này. Một lát nữa sư phụ sẽ diễn tả, sư phụ hết sức cố gắng để diễn tả. Chứ sư phụ rất là đắn đo việc này tại nói không được. Nhưng mà sư phụ sẽ hết sức dùng tất cả những cái ngôn ngữ mà sư phụ học được cả một đời để diễn tả cái chỗ này, mong mọi người hiểu được. Nhưng mà để hiểu được này thì ngồi đây chúng ta không hiểu được đâu. Nhớ lời sư phụ nói rồi đêm xuống ngồi thiền bắt đầu đi tìm nó.
[20:40]Thì mới thấy được mà thấy được cái cổng này rồi ta sẽ hiểu nó như thế nào, ta có con đường để để đi vô trong. Đó là cái thứ nhất là yếu tố đạo đức á. Ờ đạo đức tới mức độ sâu sắc, tinh tế, tế nhị, ừ thật là là tinh vi đó thì mới ta có cái phước để có tìm được cái cổng thành
[21:03]rất là trừu tượng này. Cái thứ hai là phải có phước, tức là cái công đức ta tích lũy rất là là dày. Dĩ nhiên cái người mà đạo đức lớn quá rồi thì công đức họ cũng sẽ lớn theo vì họ thương yêu được mọi người, họ tử tế với mọi người, sẵn lòng giúp đỡ mọi người từ vật chất cho tới tới tinh thần, từ đời sống bình thường cho tới đời sống tâm linh, tu tập. Nghĩa là ta giúp gì được ai, ta hết sức cố gắng để giúp cũng tạo thành tích lũy thành cái phước rất là lớn nên hai yếu tố đó vừa là đạo đức, vừa là là công đức. Nhưng mà tuy nhiên trong thực tế mà sư phụ nhìn thấy á rất nhiều người họ cũng không có công đức nhiều.
[21:43]Một đời tu hành của họ cũng không giúp được ai lắm, nhưng đạo đức họ tốt quá, họ không làm hại ai, tâm họ không nghĩ xấu cho ai, ờ chỉ nội tâm thôi, nghĩa là thấy ai lỗi thì thương, thấy ai thành tựu thì mừng. Thì những người đó thôi, họ cũng có thể đạt được thiền định. Nhưng mà đạt rồi thì cũng rất khó giáo hóa vì ít duyên với chúng sinh quá. Chứ sư phụ gặp cũng nhiều người họ đắc thiền định cũng cao siêu lắm á, nhưng mà rồi không ai biết gì về họ nữa hết trơn. Họ cứ lặng lẽ, lặng lẽ, đâu mất tiêu luôn, tới chừng nào đó lâu quá không gặp lại chắc họ cũng qua đời. Mà mình biết là cái sức thiền của họ rất là đặc biệt, mà không giáo hóa được.
[22:23]Chỉ bởi vì họ được yếu tố thứ nhất là có đạo đức cơ bản tốt, nhưng mà yếu tố thứ hai là công đức đối với chúng sinh thì không nhiều, nên ít duyên với chúng sinh, không giáo hóa được, rất là tiếc. Cho nên vì vậy cứ để cho Phật pháp tồn tại lâu dài thì chúng ta phải gì? Vừa hoàn thiện cái đạo đức của mình đến cái mức độ cực kỳ tinh tế và thứ hai là tích lũy phước lành thật là lớn, là gieo duyên lành với chúng sinh vô số, không tiếc công, không tiếc sức bất cứ chuyện gì. Như vậy hai cái yếu tố đó rồi thì chúng ta vừa đạt được thiền định mà vừa có duyên lành với chúng sinh. Chứ còn mà ta đạt được thiền định mới lợi có mình mình,
[23:08]thì chỉ một cá nhân mình thì ối cả vũ trụ này nó vô nghĩa. Chỉ làm sao ta kết được duyên lành với nhiều người thì cái việc mà ta thành tựu thiền định nó có ý nghĩa rất lớn với cuộc đời. Vì ta ảnh hưởng được cái điều tốt đẹp, cao siêu, thiêng liêng của thiền định đối với nhiều chúng sinh thì điều đó mới có giá trị, mới có ý nghĩa. Chứ còn tu chứng một mình mình rồi chứng làm chi, khỏi chứng mắc công. Nếu chỉ lợi ích cho một mình mình. Cho nên khi cái ta tu, cuộc đời của ta gắn liền với lợi ích của tất cả chúng sinh, chứ ta không tu cho một mình mình, phải nhớ như vậy. Khi ta phát tâm tu hành thì nghĩ từ hôm nay,
[23:46]lợi ích của ta, cuộc đời tu hành của ta chính là lợi ích của tất cả chúng sinh, phải nghĩ như vậy. Trong cái phương pháp thiền thì nó có hai cái yếu tố. Yếu tố một là kỹ thuật, hai là hai là?
[24:10]Một là kỹ thuật, hai là gì? Đạo lý, đúng rồi. Vậy là ai mà đọc hai cái cuốn của tác giả Dhyana thì mới biết cái này. Giờ mặt ngơ ngơ là nghi chưa đọc á. Có cái ông Dhyana ổng cũng hay lắm á nha, ờ ổng hay lắm á. Chưa ai đọc qua.
[24:30]Là kỹ thuật và và đạo lý. Kỹ thuật nghĩa là gì? Nghĩa là ta dựa vào cái tính chất cơ thể của tâm lý, của sinh lý, ta làm cho cái tâm mình bớt loạn. Ví dụ người ta thở, ta để tâm ở đâu đó, đó đều là kỹ thuật. Mà người xưa gọi là người xưa gọi là gì? Ừ, chỉ, chỉ.
[25:00]Chỉ ngày nay thì ta gọi là kỹ thuật.
[25:07]Rồi một loại nữa là đạo lý, tức là khi ta tác ý suy nghĩ theo đạo lý đó tâm ta tự nhiên nó yên. Thì người xưa gọi là cái gì? Quán.
[25:21]Đó bây giờ thì ta gọi là
[25:26]Nên khi ta đọc sách thiền mà nói tới chỉ, quán ta phải hiểu như vậy. Chứ còn đọc theo người xưa, chữ Nho, chỉ quán ta không hiểu. Nhưng bây giờ ta nói theo ngôn ngữ mới thì nó dễ hiểu hơn là kỹ thuật. Kỹ thuật là ta sử dụng cái lợi dụng những kiến thức, tính chất của thân, của tâm, của sinh lý, của tâm lý, ta dụng công theo một kỹ thuật đó thì tâm ta yên. Thì cái này chỉ là kỹ thuật nên ai mà nói hơi thở, ví dụ nói tập trung hơi thở chỉ hơi thở thôi thì ta biết cái người này chỉ mới đi kỹ thuật mà chưa có đạo lý. Nhưng mà nếu ta đọc kinh xưa thì Đức Phật thường hay cho một đề mục thuộc về đạo lý thì người đó họ chỉ xong rồi,
[26:02]họ kỹ thuật rồi thì bây giờ họ cần qua cái đạo lý, tác ý về đạo lý nữa. Hai cái hai cái cánh của một con chim nó kèm kèm kèm như vậy thì từ từ tâm ta yên vào sâu dần dần để nhập qua các bậc thiền định. Nhập qua các bậc thiền định, nói là nhập qua các bậc thiền định chứ không có nghĩa là ta vào nhà này rồi mà ta sẽ đi tìm được cái con đường, ta vượt qua được những cái rừng rậm, những gai góc, những hố thẳm, những vực thẳm để đi tìm về cái cái cổng thành này. Đó là vậy chứ chưa phải vào đây đâu. Cho nên đừng bao giờ vội nói tu cái nói tới lật đật nói tới nhập định, không có đâu. Ta đi tìm nó được cái cổng thành này cái đã.
[26:39]Là nhờ cái chỉ, cái quán đó ta tìm được cái cổng thành này.
[26:45]Thì ta có một số quán tức là một số đạo lý và ta có một số kỹ thuật nó như thế này.
[26:54]Cái tác ý quán chiếu hoặc là dùng một câu đạo lý á làm cho tâm ta yên á nghĩa là thế gì? Ta gọi là quán chiếu. Cái quán chiếu đó với cái chánh tư duy khác nhau như thế nào? Cái chánh tư duy là cũng là suy nghĩ, suy nghĩ đúng. Cái tác ý quán chiếu đạo lý cũng là những suy nghĩ đúng, nhưng mà hai cái đó khác nhau một chút. Cái tác ý chánh tư duy á làm cho chúng ta tăng được đạo đức. Ờ ví dụ như bây giờ ta ta đi trên đường, ta thấy có những con người họ ăn xin mà ta cũng không dừng lại cho tiền họ được. Mình đi trên xe đò, xe khách nó chạy ào ào qua, nhìn qua bên kia mình thấy có những cái người ăn xin ngồi
[27:45]thì lúc đó ta đừng bỏ mặc mà phải khởi chánh tư duy lên là gì? Thế gian này còn nhiều người đau khổ, nhiều người thiếu phước vì vì họ không biết làm phước, bởi vì họ cũng gây nghiệp nhiều quá, rất là đáng thương. Cầu cho tất cả chúng sinh ai cũng biết đạo lý, tu hành mà thoát khổ. Thì cái tác ý đó đó gọi là gì? Gọi là gì? Quán chiếu đợ- thiền hay là chánh tư duy? Chánh tư duy. Và đó làm cho ta tăng trưởng được đạo đức. Còn lúc đó ta bỏ qua, ta không suy nghĩ gì, ta mất cái chánh tư duy, tức là đạo đức mình chưa hoàn chỉnh. Nên nhìn thấy những cảnh này cảnh kia trên đời mà suy nghĩ không ra. Hoặc là thế này, hoặc là có một người nào đó lại gặp ta:
[28:38]"Ô, bữa nay sao chị/em đẹp quá! Trời ơi, sao 5 năm rồi gặp lại, hôm nay chị trẻ hơn, chị có duyên hơn, chị đẹp hơn, mặt chị sáng ra thế này thế kia. Ồ, chắc là nhờ chị đi chùa, tu hành này kia nọ." Cái câu họ khen đúng không? Đúng không? Tường Duyên đâu rồi? Nãy mới thấy Tường Duyên đâu đây. Kìa Tường Duyên, ví dụ người ta khen mình vậy thấy có đúng không kìa?
[29:04]Đúng không, Tường Duyên? Dạ, đúng. Tại năm năm qua mình tu hành mà. Mình đàng hoàng, mình làm phước, tuổi càng ngày càng lớn nhưng mà nhìn gương mặt thì không không không trẻ nữa. Không trẻ. Gương mặt thì không già nhưng mà vẫn có duyên, ngộ vậy đó. Lạ một cái là cái người mà biết tu á, tuổi lớn lên đúng là có cái nét già hơn nhưng mà nhìn vẫn đẹp. Nó lạ như vậy, làm cho người ta nhìn mình người ta ưa. Cái ưa cái thích, cái cảm tình. Thì và người ta khen thật lòng, người ta nhìn được cái người khen rất là thật lòng: "Trời ơi, lâu quá không gặp chị, bữa nay chị của em đẹp quá, duyên quá" này vân vân này cái nọ. Khen đúng.
[29:48]Khen đúng rồi mình mà từ chối, thì cái mình mà từ chối thì nó làm sao? Cũng là một cái giả dối: "Không có mà, chị xấu mà, chị xấu gần chết mà", èo qua èo lại thì nó làm sao? Không thật, không thật. Ừm. Mình giả bộ mình từ chối, trong lòng khoái thấy mồ. Nhưng mà thành thử ra cái từ chối cái lời khen đó cũng là một cái không thật. Thì lúc đó phải suy nghĩ làm sao?
[30:15]Suy nghĩ làm sao? Ở bên Tây thì nó nó nói làm sao? "You are very kind." Ồ, bạn thật là tử tế. À. Còn mình nói thêm câu gì nữa? "Thank you", cảm ơn lời khen của của chị, chị thật là tử tế. Đó là lời nói bên ngoài theo nghi thức xã giao, nhưng cái suy nghĩ bên trong của ta là cái gì? Là sao? "Như thế vẫn chưa đủ. Ta còn phải cố gắng rất là nhiều." Vì nếu mình kiêu mạn, nếu mình tự mãn bắt đầu những cái phước báo, cái phước tướng đó đó sẽ làm sao? Biến mất liền, mình sẽ xấu xí trở lại liền. Nên càng được khen thì càng phải cố gắng nhiều hơn nữa, nhớ cái câu giùm sư phụ. Vì những Phật tử mà ta tu tập đúng với Chánh
[31:08]pháp pháp rồi chắc chắn ta sẽ được khen. Và khi được khen, vui lòng suy nghĩ điều này trong đầu: "Mình còn phải cố gắng nhiều hơn nữa." Thì cái câu này làm chặn cái tự mãn của mình liền, chặn cái kiêu mạn mình lại liền, và trở thành một lời phát nguyện tiếp tục cố gắng nhiều hơn về sau. Nhờ như vậy mà ta không bị kiêu mạn. Thì cái suy nghĩ "mình còn phải cố gắng nhiều hơn nữa" đó là cái gì? Đạo lý, quán chiếu, thiền hay là chánh tư duy? Hử? Chánh tư chánh tư duy, vì điều đó làm cho ta có đạo đức, chứ chưa phải thiền định.
[31:51]Đó, có nhiều cái chánh tư duy như vậy. Gọi là Phật gọi là những như lý tác ý đó, ta tác ý cho đúng với đạo lý. Thì nó chặn cái cái gọi là cái bất thiện pháp trong tâm ta lại. Vì ta sẽ có những lúc ta gặp nghịch cảnh, cái ta hận đời, cái ta nói: "Thôi, mình yêu chính mình thôi, không quan tâm tới ai nữa, đời bội bạc với tôi quá, không cần lo cho ai nữa, tôi quay về lại với chính mình lo chính mình." Đó là một loại tà tư duy. Cho nên là ví dụ khi đời ta gặp quá nhiều nghịch cảnh, thì phải suy nghĩ làm sao mới đúng là chánh tư duy? Là sao? Dù đời còn gặp nhiều chông gai, lòng vẫn vẫn cứ thương thương hoài.
[32:35]Bạn thân ơi, hãy cứ yêu thương người, dù người không yêu ta hãy cứ yêu thương hoài. Mặc đời ai chê ai, hãy cho nhau nụ cười, dù rằng đời đen tối, dù rằng đời chẳng như vui... Đại khái là vậy đó, đại khái. Nghĩa là cái cái bài đó, Yêu người yêu đời của Lê Hựu Hà, là một loại chánh tư duy. Là một loại chánh tư duy để cho ta trước nghịch cảnh ta vẫn giữ chặt cái lập trường đạo đức của mình, không rơi vào tà tư duy mà quay lại ích kỷ lo cho mình, để hận đời quay lại với mình. Đó, nhờ cái chánh tư duy ta giữ được cái đạo đức, chứ vẫn chưa phải là cái quán chiếu trong thiền định. Và vô số vô số những cái chánh tư duy ta phải khởi lên trong tâm
[33:20]mình để giữ tâm hồn mình trong đạo đức, trong Chánh pháp. Vì nếu thiếu những cái chánh tư duy đó, ta bị mất đạo đức liền và nó đổ vỡ tâm hồn ta không hay. Và ai cho ta chánh tư duy đó?
[33:37]Thầy ta chỉ gợi ý cho ta thôi, chứ còn chính ta phải đủ thông minh tự tạo nên những cái chánh tư duy đó. Chứ chỗ này là một sự cô độc tuyệt đối trong tâm hồn của mình, không ai đi vào trong tâm mình để dạy cho mình từng cái tác ý suy nghĩ nó đúng cả. Tự mình phải khởi lên những cái chánh tư duy. Mà chính vì tự mình phải khởi lên cho nên rất nhiều khi ta suy nghĩ sai thành cái tà tư duy mà ta không hay, rất là tiếc. Nên đây là con đường cô độc, nhiều rủi ro và dễ mất kiểm soát. Như vậy phải làm sao? Thật sự là phải nhờ cái phước lễ kính Phật thôi. Mỗi ngày ta cứ siêng lễ kính Phật, nhờ cái phước, cái tâm, cái cái cái công đức tôn kính Phật
[34:24]đó mà ta dễ khởi lên được cái chánh tư duy, giữ gìn cái đạo đức cho mình. Và cái đạo đức nó nó va chạm trong cuộc đời, mà cứ càng va chạm trong cuộc đời thì cái đạo đức càng lúc càng sáng lên, càng sáng lên. Giống như một viên đá quý, viên đá quý phải Phương? Nhất định được mài qua bên đây, mài lại bên đây, mài qua bên đây mài lại, mài xong nó rất là bóng, rất là sáng, vậy đó. Có không con? Con có cục nào ở đây không? Không có hả? Mê không? Ừm. Chứ còn nếu là một cục đá quý, nhưng mà thật ra nhìn có ai biết đá quý không? Không, tại bên ngoài nó rất là mờ, nó như cục đá bình thường. Mình không biết mình cầm lên mình chọi con chó, chọi mất luôn, rớt xuống hồ mất luôn,
[35:04]không ngờ mình vừa nhặt lên được một cục đá quý. Nhìn bên ngoài nó rất là bình thường. Nhưng mà nếu cái cục đá nó được mài qua mài lại trong cuộc đời đầy những cám dỗ và những đau khổ này thì bắt đầu nó sáng, ta mới phát hiện: "Ồ, đây là một viên ngọc rất là quý." Mà nào giờ mình không biết. Chúng ta cũng vậy, chúng ta cũng giống như là những viên đá đá, đá quý không? Nói coi! Quý không? Nói đi, nói một tiếng đi! Ham lắm!
[35:35]Thật ra đá chưa của ta chưa quý lắm, nhưng mà nếu mà cọ xát riết, bị mài giũa riết, bỗng nhiên nó cũng quý lên. Nhưng mà miễn là ta phải giữ chánh tư duy cho đúng. Đó là chánh tư duy làm cho ta đạo đức lên, cái bản chất ta tốt lên từ từ. Mà nó chưa phải là tác ý quán chiếu trong thiền định, chưa phải. Thế tác ý cho quán chiếu trong thiền định là gì? Tác ý quán chiếu trong thiền định nghĩa là gì? Cũng là những suy nghĩ, nhưng những suy nghĩ đó,
[36:07]những cái suy nghĩ đó là nhận thức ra một sự thật, một chân lý, mà khi ta suy nghĩ về sự thật đó thì tâm ta xuất hiện sự tỉnh giác. Nhớ giùm, đây là cái định nghĩa, đây là cái định nghĩa để sau này biết mà mình dạy người khác. Hỏi: "Quán là gì?" Quán là suy nghĩ về một sự thật, mà khi suy nghĩ về sự thật đó rồi thì tâm ta xuất hiện sự tỉnh giác. Tỉnh giác tức là bắt đầu đứng đầu cái cổng á, gần gần vô cái cổng rồi đó. Đúng rồi, trên con đường để dẫn vô cái cổng, cổng thành. Ví dụ như sự thật gì? Ví dụ như sự thật gì mà làm cho ta tỉnh giác? Sự thứ nhất là: "Tâm mình đang loạn động", đúng không ạ? Đó là một sự thật.
[36:54]Mà khi ta ta tự nhắc trong tâm: "À, tâm mình đang loạn động", thì ngay lúc đó tức khắc có cái gì? Tâm ta có một chút tỉnh giác, đúng không ạ? Đó là một sự thật. Tâm mình đang loạn động là một sự thật, và khi mình nhắc cái điều đó gọi là quán. Khi mình nhắc cái sự thật này, đó là quán. Và khi mình nhắc cái điều đó thì tâm mình tỉnh giác một chút, bớt loạn động một chút.
[37:20]Và một cái
[37:24]một cái sự thật khác nữa là gì? Thân này là vô thường, sẽ già, sẽ bệnh và sẽ sẽ chết, sẽ tàn hoại. Thì khi ta biết toàn thân, cái biết toàn thân nó là kỹ thuật. Nhưng mà khi ta biết vào toàn thân thì ta theo cái kỹ thuật này ta quán cái đạo lý: "Thân này là vô thường." Và khi ta an trú nơi cái đạo lý quán này thì nó ta tỉnh giác thêm một lần nữa. Mức tỉnh giác nó sâu hơn, nó sáng hơn một lần nữa. Lần trước ta tác ý cái tỉnh giác, cái cái đạo lý là tâm mình loạn động thì bắt đầu ta có cái khựng lại không bị vọng tưởng nó cuốn nữa, nhưng mà một lát nữa vọng tưởng nó cuốn mất. Thì khi mà ta an trú nơi cái toàn thân, ta lại tác ý thân này là vô thường thì nó
[38:10]xuất hiện cái tỉnh giác sâu hơn một chút, làm cho ta bớt bị vọng tưởng hơn. Nhưng vọng tưởng không hết hẳn, vọng tưởng không hết hẳn. Rồi ví dụ như là gì nữa? Cái gì là một sự thật nữa? Thế gian này là như mộng, như huyễn, như chiêm bao mà thôi, không có gì bền chắc. Mọi thứ thật sự không có giá trị, không có vô... tất cả là vô nghĩa. Đó là một một sự thật. Mà nào giờ ta hay bám, ta hay chấp, thì bây giờ ta tác ý suy nghĩ về điều đó, gọi là quán chiếu về điều đó, cái đạo lý đó: "Thế gian này là là vô thường, là hư ảo, là một giấc mộng. Giàu sang, công danh, phú quý gì tất cả chỉ là tạm bợ." Thì ta lại xuất hiện thêm cái sự tỉnh giác một lần nữa,
[38:59]bớt bị vọng tưởng lôi kéo ta một lần nữa. Cái câu mà nói rằng là: "Thế gian như giấc mộng, như chiêm bao, như phù vân, như hư ảo",
[39:11]ta ứng dụng vô nhiều khía cạnh trong cuộc đời lắm. Ví dụ như ta trở lại hồi nãy, có người tới khen ta: "Ồ, sao chị đẹp quá!" Thì lúc đó ta một cái tác ý sẽ là chánh tư duy, mà nếu một cái tác ý sẽ thành ra quán chiếu của thiền định. Người ta khen: "Chị đẹp quá!" Ta tác ý thứ nhất: "Ừm, cái này cũng là có cái công đức tu hành, nhưng mình vẫn còn phải cố gắng nhiều hơn nữa." Đó là chánh tư duy để hoàn thiện đạo đức. Nhưng mà cũng cái câu người ta khen đó, mình lại tác ý cái chỗ khác, quán chiếu: "Cái đẹp đẽ này chỉ là hư ảo mà thôi", thì đó chính là quán chiếu thiền định. Cùng gặp một đối tượng nhưng hai tác ý khác nhau,
[39:52]một cái tác ý thuộc về chánh tư duy để hoàn thiện đạo đức, và một cái tác ý là một cái quán chiếu để thành tựu thiền định, nó là như vậy. Rồi bây giờ,
[40:04]à... Ví dụ như là ta bị chê, à ta bị chê thì cái chánh tư duy là gì? Và cái tác ý quán chiếu thiền định là gì? Ta bị chê, ta tác ý chánh tư duy nghĩa là làm sao? Nghĩa là cũng có thể là mình còn sai sót. Và cái người họ chê mình, họ nhìn ra được cái sai sót của mình và họ nhìn hơi bị dư nên họ chê quá chứ mình không đến nỗi tệ như vậy. Nhưng mà dù sao họ chê như vậy thì mình cũng trả bớt nghiệp. Có khi có oan trái với nhau, thôi cứ chấp nhận chịu đựng hết mọi cái lời chê bai để trả nghiệp đời xưa, không giận không hờn không gì hết. Thì cái đó gọi là chánh tư duy. Nhưng mà nếu cũng cái cái trường hợp đó mà mình
[40:53]tác ý quán chiếu thiền định thì là gì? Nghĩa là làm sao? Tác ý làm sao? Lời khen chê chỉ là cơn cơn gió thổi, phù vân vô nghĩa, không quan trọng. Thì đó là tác ý quán chiếu trong thiền định. Nhận ra chưa? Cho nên cái chánh tư duy, mục tiêu chánh tư duy làm cho ta hoàn thiện đạo đức. Còn mục tiêu của cái quán chiếu theo đạo lý làm cho ta được tỉnh giác ở trong thiền định. Và cái tỉnh giác nó mới dắt ta vào cái cổng thành của thiền định để vào mà ta mà chứng được chánh niệm à và chánh định về sau. Hai cái đó nó khác nhau. Nhưng mà cái cái tác ý quán chiếu đạo lý á, hồi nãy ví dụ như ta nói: thấy tâm mình là đang loạn động
[41:45]là một sự thật, là một cái quán chiếu thứ nhất làm cho ta tỉnh giác. Ta tác ý quán chiếu thứ hai là thân này là vô thường, làm cho tăng thêm sự tỉnh giác. Rồi để bổ sung cái đó, ta quán chiếu thế gian này là là như hư ảo, là không thật, vô thường làm cho ta cái tâm những cái bám chất chắc những cái bám chấp, những cái ham muốn, những cái cố chấp từ xưa của mình nó bắt đầu nó rã ra từ từ, nó rã từ từ, rã từ từ chứ không phải liền đâu nha. Không phải một ngày hai ngày mà quán thế gian này là hư ảo mà tâm mình trở nên thênh thang, tự tại liền, không có đâu. Quán phải năm sáu tháng trở lên. Năm sáu tháng mà mình thường hay tác ý:
[42:28]thế gian này là vô thường, là mộng huyễn. Khoảng qua năm sáu tháng hay một vài năm bắt đầu con người mình nó có cái thong dong tự tại. Chứ nó từ từ bị, vì sao? Bởi vì quá nhiều kiếp mình bám vào cái thế gian, ham danh ham lợi, đủ thứ chuyện trong thế gian này. Bây giờ nhờ cái quán chiếu mà thế gian này là phù vân, là hư ảo mà ta buông dần buông dần cái chấp, cái ham muốn của vô số kiếp xưa thì nó không phải một hai ngày mà được, mà nếu tinh tấn cũng phải năm sáu tháng tới vài ba năm thì con người mình mới bắt đầu thong dong tự tại.
[43:04]Trong sáu bước tỉnh giác, cái bước thứ sáu là gì?
[43:14]Thấy mình là thẳm sâu trong nội tâm mình là vô minh,
[43:20]tội lỗi, chấp ngã, kiêu mạn, đủ thứ, đại khái vậy. Thì đây cũng là một cái quán chiếu vì đó là một sự thật. Đúng không ạ? Đây là một sự thật. Tâm mình vô minh là một sự thật. Bên trong cái tâm đó, trong dòng luân hồi đó chất chứa rất nhiều tội lỗi, đó là một một sự thật. Ta còn chấp ngã rất nhiều, đó là một sự thật. Ta còn kiêu mạn rất nhiều, đó là một sự thật. Và khi ta nhìn tới cái sự thật này, đây là sự thật cuối cùng á. Khi ta biết rằng mình là chấp ngã, là vô minh, là tội lỗi, đó là sự thật cuối cùng. Nên trong nhiều phép quán chiếu, ta có nhiều phép quán chiếu bởi vì ta có nhiều sự thật cần nhìn ra.
[44:08]Mà khi ta nhìn ra các sự thật đó thì ta được tỉnh giác. Nhưng cái sự thật cuối cùng mà ta không bao giờ được quên là ta là vô minh, là tội lỗi. Đó là sự thật cuối cùng. Tức là ta tu mà mười phương trời góc bể tiến tới đâu rồi không biết, nhưng mà ngày nào ta chưa có đạt được sự giác ngộ viên mãn thì cái sự thật rằng thẳm sâu bên trong ta là vô minh, là tội lỗi vẫn là một sự thật, ta không bao giờ được quên vì đó là cái
[44:41]phép quán chiếu cuối cùng.
[44:44]Nên nhiều người vì tu bắt đầu có kết quả, trong đời sống được thanh tịnh rồi hay hỏi sư phụ: Vậy lúc đó con làm gì? Thì sư phụ chỉ dạy thôi: Con thỉnh thoảng con nhắc, dùng chữ thỉnh thoảng chứ không có căng thẳng, không có nhắc thường xuyên: Thẳm sâu trong tâm con là vô minh, tội lỗi, đó là sự thật cuối cùng. Ôm cái đó mà giữ suốt đời, giữ mãi mãi đi mãi tới vô lượng kiếp vì đó là sự thật cuối cùng. Nhiều cái sự thật, nhưng mà những sự thật kia ta tu một thời gian và nó thấm. Ví dụ mình ý thức mình tâm mình đang loạn động, thật ra tu một vài tuần à điều đó nó thấm. Quán thân này vô thường, thực sự tu ba bốn tháng,
[45:23]năm sáu tháng thấm rồi, bắt đầu cái chấp về thân nó buông dần dần nhạt nhòa. Quán thế gian này là vô thường, hư ảo, tu chừng một hai năm nó thấm rồi, bắt đầu đối với cuộc đời mình nhạt nhòa. Nhưng cái sự thật mà mình là vô minh, là tội lỗi thì cái đó ôm cho tới khi nào chứng đạo thì thôi, không bao giờ được quên. Nên có khi nếu ta nhìn sai sự thật cái chỗ này, mình tu ngược đường không có đi tới được. Sai sự thật như thế nào? Tự kỷ ám thị cho rằng tâm mình thanh tịnh, cho rằng tâm mình vốn thanh tịnh, cho rằng thẳm sâu bên trong mình có một nội tâm rất là thanh tịnh. Cái đó đúng hay sai? Ai ở đây nội tâm bên trong đã vốn là thanh tịnh giơ tay lên cho sư phụ?
[46:14]Giơ tay lên cho sư phụ. Ai ai? Giơ tay lên. Ai? Toàn Trung hả con? Có không? À, có cái roi đây quên ha. Kìa ai? Ai? Ai thấy tâm mình vốn thanh tịnh giơ tay lên! Thấy cầm roi sợ quá hả? Còn ai thấy trong tâm mình là vốn là vô minh, tội lỗi thì giơ tay lên! Thấy giơ hết trơn. Thank you. Nhớ như vậy, vì đó là một sự thật. Ngay cả khi ta đạt được thiền định, tâm thanh tịnh rồi thì ta vẫn còn một sự thật phải nhớ: thẳm sâu bên trong vẫn là vô minh, là tội lỗi. Dù tâm thanh tịnh rồi, tâm rỗng rang thanh tịnh, ngồi thiền là nhập định được rồi, vậy mà cái sự thật đó vẫn tiếp tục tồn tại: thẳm sâu bên trong ta vẫn là vô minh, là tội lỗi.
[47:05]Nên đó là sự thật cuối cùng ta không bao giờ được quên. Đó là về đạo lý đó, cái quán chiếu. Còn cái kỹ thuật kỹ thuật cuối cùng tận cùng để ta ôm ta đi theo mãi là gì thì hôm nay sư phụ nói ra luôn. Ta có nhiều cái kỹ thuật, tức là phép chỉ á, để làm giúp cho ta tâm ta yên, vậy. Ví dụ như là ta để tâm ở toàn thân. Để tâm ở toàn thân cũng làm cho bớt vọng tưởng, đó là một kỹ thuật. Nên hôm ở Từ Tân có một người hỏi: "Con ngồi thiền thấy tự nhiên người mình rút rút rút rút rút lại và con nghĩ rằng Phật hay sư phụ cũng tu cũng chỉ vậy." Thì đó cũng là một trường hợp mà an trú toàn thân, buông lỏng nhẹ nhàng, hơi thở nhẹ, tâm được yên thì nó xuất hiện
[47:57]cái trạng thái cứ người như rút rút rút rút vào mà tâm thấy yên, thấy tĩnh lắm, nhưng nó chưa phải là cái kỹ thuật cuối cùng. Nó chỉ là mới tạm thôi, vậy. Nên cái biết toàn thân là một kỹ thuật tâm ta làm giúp tâm ta yên, bớt loạn. Một kỹ thuật khác nữa là để tâm thấp ở xuống phía dưới cũng là giúp cho tâm ta yên. Tại vì sao vậy? Tại vì thật ra cái nguồn khởi vọng tưởng nó nằm ở dưới này, chứ nó không phải nằm ở trên đầu. Là ngày nay y học cũng chưa hiểu điều này, nhưng mà ai tu tập thiền định thì sẽ hiểu. Cái nguồn của vọng tưởng nằm ở dưới bụng chứ không phải nằm ở trên não. Cho nên ta canh cái não để mà
[48:40]diệt trừ vọng tưởng, ta làm cho cái chân âm ta bốc lên, phá hư bộ não, càng lúc càng loạn, càng lúc càng bệnh. Nên nhiều cái phái thiền họ dạy không có đúng, họ dạy sai về kỹ thuật, cứ để tâm chú ý trên đầu, lực từ từ dưới bốc lên, bên trong rất nhiều bệnh khó chịu, rất nhiều cái bệnh khó chịu và làm hư bộ não luôn. Nếu ta biết rằng cái nguyên tắc cái cơ chế tâm sinh lý nội khí vô hình cái nguồn vọng tưởng nằm ở phía dưới, nên ta để tâm ở phía dưới, ta chận ngay cái nguồn vọng tưởng thì vọng tưởng bớt khởi. Đó cũng là một kỹ thuật ở tầm cao, rồi bắt đầu kỹ thuật cao. Một kỹ thuật tầm cao khác nữa là gì?
[49:24]Là hơi thở, hơi thở.
[49:28]Khi ta theo dõi hơi thở vào, hơi thở ra, tâm ta cũng yên. Khi sư phụ nói câu này rất nhiều người phản đối.
[49:39]Mà sư phụ nói câu này là sư phụ nói lặp lại câu của Phật nói chứ không phải sư phụ nói.
[49:48]Khi sư phụ nói rằng cái hơi thở là gạch nối giữa thân và tâm. Không biết sau này có một bài báo nó viết giống như vậy, sư phụ giảng ở dưới Long An xong thì một tháng sau có người viết một bài nói câu đó y chang: "Hơi thở là gạch nối giữa thân và tâm". Khi sư phụ nói rằng cứ theo dõi hơi thở vào, hơi thở ra tâm yên, thì đó là sư phụ lặp lại câu nói của Phật và của vô số các thiền sư từ xưa tới giờ, của tông Thiên Thai ở bên Trung Quốc, của các Vipassana của Nam Tông. Nhiều nhiều nhiều lắm và ai cũng nói câu đó, nên sư phụ lặp lại câu đó sư phụ không sợ sai. Nhưng mọi người ngầm ngầm bên trong đều phản đối. Tại sao vậy? Tại vì nói:
[50:29]"Con cũng thở mười năm nay rồi, tâm chưa yên", đúng không à? "Con cũng nghe lời, con thở quá chừng, thở vô thở ra, thiếu điều uống hết không khí của Trái Đất này, mà tâm cũng chưa yên". Thành thử câu nói này vì nói Phật nói không dám phản đối, các thiền sư nói rồi không dám phản đối, nhưng mà có cái gì sai sai, có cái gì sai
[50:52]sai. Hôm nay ta sẽ nói tới cái gì sai sai đó.
[50:58]Từ từ, sai sai từ từ một chút.
[51:05]Trong nhiều kinh của Nikaya, Đức Phật nhiều lần nói về hơi thở, nói về hơi thở.
[51:13]Và dựa vào kinh Phật, dựa vào lời dạy cao quý của Đức Phật, nên nhiều người cũng lặp lại cái phương pháp đó đi dạy thiền khắp nơi. Nhưng cái số người thực hành để nhiếp được tâm cũng không nhiều. Và thậm chí có những người được rồi, mai mốt lại mất, à cũng không biết tại sao. Mà đến nỗi Đức Phật nhấn mạnh tới chỗ này: Ai thấy được hơi thở là thấy pháp. Lạ một điều như vậy! Tại vì pháp tức là đạo lý, mà thấy hơi thở là kỹ thuật. Vậy mà Đức Phật nối hai cái này lại nơi cái hơi thở: "Ai thấy được hơi thở là thấy pháp", rất là lạ. Nhưng mà nhiều người tu theo không có kết quả.
[52:01]Rồi người ta không kết quả cái người ta tự ám thị: "À, tâm tôi thanh tịnh rồi, tâm tôi thanh tịnh rồi", thì khi càng nói "tâm tôi thanh tịnh rồi, tâm tôi thanh tịnh rồi" thì nó lại là một điều sai sự thật, làm người ta tổn phước vì không phải là quán chiếu, mà mất luôn cái sức tỉnh giác, thiền định luôn vì nó là một điều sai sự thật. Tâm mình loạn mới là một sự thật, tâm mình vô minh lấy mới là một sự thật, còn mà tự kỷ ám thị, tự cho mình thanh tịnh là một điều sai sự thật, làm cho ta tổn hết phước luôn, không bao giờ được cái gì nữa. Thấy mình dở, vậy chứ mà không bị tổn phước, mà bền. Thấy mình hay, bắt đầu tổn phước, ờ.
[52:39]Nên cái hơi thở nha, nên ở đây
[52:45]hơi thở nó có những cái mức độ:
[52:50]thứ nhất là gì?
[52:55]Biết hơi thở, phải không à? Biết hơi thở vào, biết hơi thở ra, vì rất nhiều người thở mà không biết mình đang thở, đúng không à? Tất cả chúng ta đều bị như vậy hết. Nếu không thở nãy giờ chết rồi, nhưng mà nãy giờ có nhớ hơi thở không? Nói dạ quên, mắc nghe Thầy giảng con quên, đúng không à? Suốt cả ngày chúng ta làm việc này làm việc kia ta không để ý tới hơi thở, ta không biết ta đang thở, nhưng mình vẫn đang vẫn đang thở, tại nếu không thở chết rồi sao. Nhưng mà có biết hơi thở không? Không. Nên sự thật ta không biết hơi thở, nên cái kỹ thuật thở đầu tiên là biết mình đang thở. Khi biết mình đang thở, bắt đầu xuất hiện chút tỉnh giác,
[53:35]nó cũng đưa đến cái kỹ thuật này nó cũng đưa đến sự tỉnh giác.
[53:43]Ta nghe những cái tầng bậc hơi thở chút xíu để ý để sau này mình biết mà mình dạy người khác. Thứ nhất là thở và biết mình đang thở, đó. Nhưng mà khi biết mình đang thở như vậy, thường tâm mình hay để ý ở ở phía trên, thậm chí có người để luôn ngay cái ống mũi nữa, mà càng để càng trên cao thì cái chân âm lại càng mất, hao, tổn, không tốt. Nên để xuống dưới thấp thì tốt hơn. Nhưng khi ta biết hơi thở thì nó xuất hiện một cái hiện tượng, một trạng thái, bắt đầu ta thở mạnh, bắt đầu ta thở mạnh. Ví dụ như khi mình mình vô ngồi nói chuyện với ông bác sĩ bình thường không sao, cái ổng nói: "Con thở làm sao?", cái mình mới lật đật nhớ hơi thở
[54:25]thì lúc đó bắt đầu mình thấy hơi thở mình mạnh lên. Khi ta biết hơi thở thì hơi thở mạnh lên, ta bỗng nhiên cố ý thở mạnh lên dù không muốn, đúng không à? Do đó, để tránh đó, ta phải bắt đầu bước vào cái kỹ thuật thứ hai của hơi thở là: biết mà không điều khiển. Đó là kỹ thuật thứ hai của hơi thở: biết hơi thở mà không điều khiển, chỉ biết thôi mà không điều khiển. Đó là cái thứ hai để giúp cho ta tỉnh giác được lâu hơn. Nhưng làm sao? Yên chưa? Cũng chưa yên, chưa yên. Vì sao vậy? Vì nói à nếu ta biết mà cũng không cố ý điều khiển, nhưng thực sự cái lớp tâm nó sâu bên trong của ta nó vẫn đang điều khiển.
[55:11]Cái ý thức bên ngoài ta thì không cố ý điều khiển nữa, nhưng ở trong tâm trong cái tầng vô thức của ta nó vẫn vẫn đang rung động, nó vẫn đang thúc đẩy hơi thở mạnh, nên hơi thở ta vẫn bị mạnh. Và hơi thở mạnh đó là hơi thở thừa, hơi thở bị thừa. Làm cho ta thực sự thấy tỉnh tỉnh đó mà tâm vẫn không yên. Thấy có tỉnh tỉnh tâm yên một lát, vọng tưởng khởi lên cái dắt ta đi mất, ta lại quên cái công phu, quên tu tập và lại quên hơi thở luôn. Đến khi sực nhớ lại thì làm sao? Chuông xả thiền đã đã gõ, mừng vô cùng! Lại tại vì thấy hơi thở vẫn còn mạnh. Đó là lý do ta phải tới cái kỹ thuật thứ ba của hơi thở là gì?
[55:57]Hơi thở chậm, ít, êm. Nhiều người nghe nói chữ ít là sợ. Có lần sư phụ nói chuyện với cái ông Mỹ nói về hơi thở ít, ổng ngạc nhiên. Tại ổng nói: "Thở ít làm sao mà đủ oxy?", tui nói đừng có sợ. "Không, ông hãy để ý thế này: ông hít vào ít nhưng mà ông thở ra dài, vẫn còn hơi, phải không?", ổng nói đúng. "Như vậy cái ông cảm giác là ít, sự thật nó đã đủ rồi. Còn ông thở cho sâu, thở cho nhiều, dư rồi". Cho nên ta hay nghe chữ "thở sâu thở sâu", nhưng thực sự sâu là đã nhiều. Cho nên có nhiều có nhiều người hỏi sư phụ là thở thở ít có phải thở sâu không? Nói không, thở sâu tức là thở nhiều, nên không có thở sâu, thở ít, chậm, êm.
[56:46]Đó là cái kỹ thuật thứ thứ ba của hơi thở. Là ta đi gần được tới tới cái cổng thành đó. Nếu mà trong suốt cái thời gian công phu ta tu tập, bao nhiêu công đức ta đã tích lũy, bao nhiêu đạo đức ta đã hoàn thiện thì ta sẽ đạt được cái cái sự thật cuối cùng của phép quán chiếu là nhớ mình là vô minh tội lỗi và bắt đầu ta đạt được tới cái kỹ thuật thứ ba của hơi thở là hơi thở chậm, ít, êm. Nhưng hơi thở chậm, ít, êm chưa phải là hơi thở cuối cùng của thiền định.
[57:26]Vậy hơi thở cuối cùng của thiền định là gì? Nghỉ chút nói tiếp.
[57:33]Sư phụ nói được một tiếng chưa con? Hình như được một tiếng rồi đó. Hả? Hả? Gần một tiếng à? Sư phụ nhớ sư phụ qua đây là gần.
[57:49]Thấy sư phụ già yếu rồi thấy không? Hồi đó giảng luôn một tiếng rưỡi không sao, giờ giảng một tiếng là phải ngồi nghỉ chút, già yếu rồi.
[58:03]Cái chỗ mà Đức Phật nói thấy hơi thở là thấy pháp là cái kỹ thuật thứ tư của hơi thở:
[58:14]hơi thở và tâm. Tại sao mà ta biết hơi thở, ta theo dõi hơi thở mà tâm ta chưa yên? Ta chỉ được tỉnh tỉnh một chút chứ không nhiếp được tâm, rồi có khi vọng tưởng nó mạnh nó khởi nó đánh mất, ta lại quên. Bởi vì cái hơi thở và tâm của ta chưa dính vào nhau. Đây bắt đầu vào giai đoạn quan trọng, mọi người hãy lắng nghe nha, cố gắng hết sức. Vì hơi thở và tâm ta chưa dính nhau.
[58:52]Ta có nhiều cái an trú, nó thuộc về kỹ thuật. Ví dụ như ta an trú nơi tâm nơi thân ở trên, an trú nơi thân phía dưới, thậm chí tới đáy bụng, và ta an trú trong hơi thở ra, hơi thở vào. Thì những cái an trú là cái chỗ mà ta bám lại, cái chú ý á, ta an trú tức là ta chú ý. Chú ý vào chỗ đó, ta chú ý vào ngực, vào bụng, vào đáy bụng, ta chú ý vào hơi thở đang vào, ta chú ý vào hơi thở đang ra. Từng chú ý cái chú ý đó là tâm, đúng không à? Thở là việc của thân, nhưng chú ý vào hơi thở là việc của tâm. Nên khi ta thở mà cái đặc biệt nè, cái hơi thở nó có cái hay là ta chú ý vào nó, ta chú ý vào hơi thở tức là ta đem
[59:46]tâm cột vào một cái kỹ thuật của hơi thở là tâm ta không loạn động nữa. Đó là lý thuyết, nhưng thực tế ta cột không được, vọng tưởng vẫn vùng vẫy vẫn chạy đi. Mà còn trong lý thuyết khi ta chú ý vào cái gì, tâm ta cột vào đó, nhưng mà cột không chặt, cột không dính, nên tâm nó chạy mất.
[1:00:11]Trong đời này ta có nhiều cái chú ý, ta có nhiều cái quan tâm tào lao. Và do đó chính nhờ những cái phép quán này ta gột bỏ hết những cái chú ý tào lao đó để chỉ còn chú ý vào
[1:00:28]hơi thở. Và hơi thở này nó cột tâm ta lại, nên ăn thua cái đối tượng mà ta chú ý, ăn thua cái đối tượng mà ta chú ý thì tâm ta sẽ yên hay không. Nếu cái tâm này nó chú ý tào lao thì tâm này nó sẽ loạn. Tâm này nó chú ý vào cái đúng đúng thì tâm này nó sẽ yên. Cho nên cuối cùng là cái đối tượng mà ta chú ý là gì? Cái tâm của ta, tâm của ta tức là sự chú ý.
[1:01:00]Tâm ta tức là sự, sự chú ý. Ta chú ý vào cái điều gì thì tâm ta sẽ được định, ta, ta chú ý vào điều gì thì tâm ta sẽ bị loạn, ý là như vậy. Sư nhớ hồi nhỏ, sư đi chùa, lúc đó là chùa Vĩnh Nghiêm á, thấy ngôi chùa cũng, ở thành phố có ngôi chùa cũng thanh vắng sư mới vô. Sư vô lễ Phật, cái thấy có cái ông cư sĩ giống như ông đạo sĩ vậy đó, mặc đồ cũng rách rưới à nhưng mà cái thần thái rất là đẹp, ổng ngồi thiền. Cái sư phụ thích quá cái sư phụ lui ra sau lưng ổng, sư phụ cũng ngồi thiền. Ổng bắt chân lên ngồi, bắt chân lên ngồi thì ổng xả thiền trước. Thấy ổng đi ra cái sư phụ cũng xả thiền để đi theo ra.
[1:01:44]Ra rồi tới chào ổng, rồi ngồi để muốn xin nghe ổng nói về giảng, giảng thiền. Thì cũng, cũng ham, thấy mấy người tu mình cũng ham. Mà ổng đẹp lắm lận. Ổng đẹp đến nỗi mà sư về nhà sư tự tay vẽ kiếng bằng kiếng, mình vẽ nguyên bức tranh để ở nhà. Khoe với mấy đứa em là hôm nay anh đi anh gặp cái ông này như một đạo sĩ vậy á, ở giữa cuộc đời rất là đẹp, nói chuyện đạo. Nhưng mà khi ổng vừa giảng đạo sư phụ thì ổng vừa hút thuốc, ổng ngồi ổng hút thuốc. Thôi kệ, hút thuốc bỏ đi, coi là thói quen của người nghệ sĩ lãng đãng cũng không sao rồi cũng bỏ qua. Thì ổng nói là ổng mới nói là: "Cậu chú ý vô một điểm thì tâm cậu sẽ yên. Cậu có người yêu chưa?
[1:02:23]Cứ chú ý vào người yêu thì tâm cũng yên." Cái câu đó bắt đầu sư hơi lựng khựng câu này. Thì cái, cái phải ăn thua cái chú ý dữ lắm. Mình chú ý đúng á thì tâm mình mới, mới yên, chú ý trật cái thành ra... Thành thử ổng xúi sư phụ chú ý người yêu, hên lúc đó mình không có. Chứ nếu có cái thành ra là cũng... Đó, ổng, ổng làm cho sư phụ lúc đó ngờ ngợ ổng về ông này. Rồi cái sư phụ quay về sư đi xuất gia, xuất gia đâu
[1:02:54]bảy năm sau thì ổng cũng vô chỗ đó ổng xuất gia, ổng thành ra sư đệ sư phụ. Nhưng mà sư phụ giấu, không biết rằng đã có một lần sư đã nói chuyện với ổng như vậy. Không, sư không kể lại cái câu chuyện mà sư đã gặp ổng. Tại vì mà ổng đẹp lắm. Gặp là nhớ liền. À tới chừng ổng vô ổng xuất gia thì thật ra thì sư đã đi khỏi chùa rồi thì ổng mới vô xuất gia sau. Vai vế ổng là vẫn là, là, là, là, là sư đệ. Nhưng sau này khi sư phụ đi giảng thì ổng hay tìm tới, rồi sư cũng hay cúng dường này kia nọ nói chuyện vui vẻ. Nhưng ổng mất rồi, ổng mất sau này ổng ra miền Trung rồi ổng mất. Có nói chuyện sư phụ vĩnh viễn không bao giờ nhắc lại cái buổi nói chuyện đó.
[1:03:34]May là không nghe lời ổng à, chứ nghe lời ổng là đâu có xuất gia được đâu, mà chú ý vô người yêu mà chết. Cho nên cái quan trọng là cái ta chú ý. Thì ở đây ta sau nhiều cái chú ý, nhiều cái chú ý là thuộc về kỹ thuật, nhiều cái tác ý đạo lý, tâm ta từ từ cái sức tỉnh giác nó sâu dần, nó sáng dần như vậy. Thì cái hơi thở cũng vậy, ta cũng chú ý vào hơi thở là một cách để nhiếp tâm, nhưng mà chú ý qua nhiều lớp, nhiều tầng bậc. Sư nhắc lại để biết từng lớp mà mình hướng dẫn người ta từ từ chứ đừng có đi vội, đi vội người ta làm, theo không được. Thứ nhất là gì? Biết hơi thở ra, hơi thở vào. Thứ hai là gì?
[1:04:14]Biết mà không điều khiển. Thứ ba là gì? Hơi chậm, ít, êm. Nhớ như vậy, mỗi giai đoạn phải đi lâu lắm á, chứ đừng có vội. Đừng vô mà nói chậm, ít, êm liền người ta tu không được á. Nhớ như vậy, khi mình hướng dẫn ai cũng vậy. Và bắt đầu, nhưng mà dù cho ta tác ý hơi thở chậm, ít, êm thì rất nhiều người báo cáo với sư phụ là khi hơi thở chậm, ít, êm tâm bắt đầu yên. Nhưng có nhiều người vẫn không vào được chậm, ít, êm tại vì nghiệp. Ở đây sư nói trở lại cái này nè. Là cái con đường đã chỉ rồi đó, nhưng họ không mở ra được con đường này vì sao? Vì gai góc, bụi rậm, đất đá lởm chởm họ không, không vào được con đường này.
[1:04:52]Là nghiệp nặng quá, nghiệp nặng quá, phước không đủ. Nên nói hơi thở, có nhiều người thực hiện được, khi sư phụ nói chậm, ít, êm nhiều người thực hiện được hơi thở chậm, ít, êm và tâm bắt đầu yên liền. Và những trạng thái của thiền bắt đầu nó hiện ra. Nhưng có những người không chậm, ít, êm được, bị cản bởi cái gì đó. Sư phụ nói cũng hết ngôn ngữ rồi mà vẫn không thực hiện được là vì nghiệp nặng quá. Cho nên đây là cái việc mà chúng ta thiếu phước, cái yếu tố nhân quả như nãy sư phụ nói đầu tiên á, yếu tố nhân quả rất quan trọng, rất là quan trọng. Là phải, phước ta phải rất là nhiều giờ tới được cái mới chú ý được cái hơi thở ở mức độ thứ ba là chậm, ít, êm.
[1:05:31]Nhưng cái chậm, ít, êm này vẫn chưa phải là một hơi thở mà dính vào tâm. Chưa phải hơi thở dính vào tâm, nó gần tới rồi nhưng chưa phải. Giống như là cái tâm mình như là một con trâu cuồng loạn, hơi thở giống như cái dây buộc con trâu, nhưng mà buộc chưa dính nên con trâu nó vẫn sao, nó vùng vẫy, nó đi ăn cỏ tầm bậy tầm bạ, nó giẫm đạp luống ngựa, lúa gạo của người ta vì cái dây ta chưa cột được. Cái dây chúng ta là hơi thở, cái chú ý vào hơi thở nhưng mà cái tâm vọng tưởng của ta như là con trâu hoang, ta chưa buộc dính vào được, hơi thở và tâm chưa dính nhau. Cho nên ở đây ta, hôm nay ta nói tới cái kỹ thuật thứ tư
[1:06:15]của hơi thở là hơi thở, thở chúng ta bám vào hơi thở, chú ý vào hơi thở nhưng để ý cái chỗ này, đây là điều quan trọng nè, ráng. Hôm nay ai nghe được cái này là nghe được bí mật của trời đất á.
[1:06:36]Cường độ của hơi thở.
[1:06:41]Cường độ của hơi thở nghĩa là sao? Thở nhiều hay là ít, mạnh hay là yếu, chậm hay là nhanh gọi là cường độ của hơi thở.
[1:06:58]Nếu mà hơi thở ta đúng cái cường độ nó dính vô tâm liền. Từ đó tâm ta chụp lại được luôn, ta giữ được tâm của mình lại không vọng tưởng để đi vào định. Đó chính là cái cổng thành này. Khi ta tìm được cái cường độ đúng là ta bắt đầu đứng vào nơi cái cổng thành này để chuẩn bị đi vào cái thế giới của chánh niệm rồi vào chánh định. Còn tìm được cái cường độ đúng là đúng ngay cái cổng thành này. Sau rất nhiều gian khó mà ta đi từ trong rừng rậm mà đi tìm ra con đường này, qua bao nhiêu phép quán chiếu, tác ý đạo lý, qua bao nhiêu kỹ thuật, qua bao nhiêu công đức, qua bao nhiêu là đạo đức chúng ta hình thành, lần lần chúng ta mới thấy được cái con đường đi vào.
[1:07:41]Và cái ngày mà ta tới cổng thành này là cái ngày ta tìm ra được cái cường độ hơi thở và cái cường độ hơi thở đó dính vô tâm ta. Cường độ hơi thở thế nào thì dính vào tâm ta thì chỗ này không có lời để nói. Sư phụ chỉ nói được tới cái chỗ là hơi thở chậm, ít, êm, sư không nói được nữa. Nhưng cái hơi thở chậm, ít, êm chưa phải là cái hơi, cái hơi thở mà dính được vào tâm ta. Cũng giống như sư phụ nói dùng cái dây vàm để buộc con trâu nhưng mà sư phụ không nói được tới cái chỗ mà ta chụp được, cột được vào con trâu. Đây chỗ ngôn ngữ không nói được, lời nói không nói được mà chỉ thuộc về cảm nhận.
[1:08:28]Khi ta thở ở một cường độ nào đó mà hơi thở ta dính vào tâm ta, tâm ta yên liền, không thể vọng tưởng được nữa thì cái cường độ đó là mức độ kỹ thuật thứ tư của hơi thở. Và chính chỗ này Phật gọi là thấy hơi thở là thấy pháp vì hơi thở chụp được vào tâm rồi, giữ tâm im luôn, không có bị vọng tưởng nữa. Nhưng mà cái cường độ hơi thở nhiều hay ít, nhanh hay chậm, mạnh hay yếu, ở cường độ nào thì nó dính vô tâm thì chỗ này sư phụ không có lời để nói mà chỉ lệ thuộc vào gì? Cái trí tuệ của mỗi người, cái cảm nhận của mỗi người, cái phước của mỗi người, cái đạo đức của mỗi người tích lũy trong cái cuộc sống của mình.
[1:09:17]Mình thương yêu mọi người đến mức độ sâu sắc, tử tế, mình đặt tâm vị tha của mình vào nơi cả mọi người một cách rất là tế nhị.
[1:09:27]Nghĩa là cái đạo đức, cái lỗi lầm từng cái lỗi lầm rất nhỏ, rất nhỏ của mình đều bị phát hiện để sửa và giúp người từng cái việc li ti, làm gì cũng ráng mà làm. Nghĩa là nó là tổng hợp của rất nhiều đạo đức và công đức, nó tạo thành một trí tuệ tinh tế thì cho đến ở cái mức độ cuối cùng của cái hơi thở thứ tư này, chúng ta tìm ra được một cái cường độ hơi thở và cường độ hơi thở đó dính vào tâm ta, tâm ta nắm được tâm mình lại, không vọng tưởng nữa. Chỗ này lời không nói được và chỉ là cái cảm nhận của mỗi người. Sư phụ đắn đo rất lâu rồi hôm nay mới nói cái chỗ này, tại vì không biết cách nào để diễn tả.
[1:10:09]Không biết diễn tả rồi nói cái gì nữa, thôi. Hiểu chưa? Đâu có hiểu được, tại vì mọi người đang ngồi nghe sư phụ. Để tìm ra được cái cường độ hơi thở này, ta phải ngồi thiền. Ngồi thiền trong yên lặng bắt đầu thở, sau khi qua hết các thủ tục rồi bắt đầu biết hơi thở vào, hơi thở ra, từ từ lắng xuống chậm, ít, êm. Ta đi tìm cái cường độ hơi thở thích hợp mà thấy cái hơi thở nó dính vào tâm mình. Và mỗi cường độ mỗi người khác nhau, không ai giống ai. Tổng quát là chậm, ít, êm, nhưng thực sự cái cường độ đó mạnh yếu mỗi người khác nhau. Có người vẫn còn hơi chút xíu mạnh nhưng chộp được vào tâm rồi, vì cái tâm người đó còn động, nhưng mà cỡ đó.
[1:10:54]Có người tâm đã rất thanh tịnh thì cái cường độ của tâm rất là mảnh và chạm được vào tâm mình, nắm được tâm mình, đi luôn, đi vào thiền định giống như lọt vào cái cổng thành đó, lọt vào luôn. Và nó có những cái đặc điểm như thế này: nếu ta tìm được cái cường độ đúng của cái hơi thở mà nó dính được tâm thì ta sẽ thấy nó có những điều như thế này: Tự nhiên tâm mình để ở dưới rất là thấp, không thể để ở trên cao. Ta không cố ý giữ tâm dưới thấp, nhưng tự nó ở dưới thấp. Cho nên, cái mà từ bao lâu nay mà sư phụ nói là phải để tâm ở dưới bụng, dưới bụng chính là bởi vì gần tới cái chỗ kỹ thuật thứ tư của
[1:11:37]hơi thở này, hơi thở dính được vào tâm, tự nó ở dưới thấp. Cái thứ hai nữa là mà sư phụ hay nói sơ hồi trước giờ sư phụ hay nói, nó là một điểm lơ lửng ở trong cái bụng dưới, một điểm mà giống như là một cái tam giác giữa cái đan điền, hội âm và cái điểm bí mật lơ lửng ở trong đó. Có nghe có hồi xưa sư phụ có nói về khí công mà một điểm lơ lửng ở trong bụng chưa? Có chưa? Thì nó chính là cái điểm đó. Ta không cố ý, ta không hề cố ý, ta không cố ý để tâm ở đan điền, ta không cố ý để tâm ở hội âm, ta không cố ý để tâm ở cái điểm lơ lửng ở trong cái bụng dưới, nhưng khi ta tìm được cái cường độ hơi thở đúng mà nó dính vào tâm rồi thì tâm ta tự nằm ở chỗ
[1:12:26]đó, tự nằm ở một cái điểm lơ lửng ở trong bụng dưới và nó là cái kết nối giữa đan điền, giữa hội âm. Cho nên, cái việc mà sư phụ nói an trú tâm dưới đáy bụng nó đúng hơn, nhưng mà sư phụ nói hơi cực đoan để luôn dưới hội âm hay để đan điền chưa đúng, nó chỉ là vẫn ở ngoài cổng, chưa phải là đúng. Nhưng mà không thể dùng lời, nên tạm thời cứ nói là an trú tâm hội âm thì sẽ yên vì nó gần tới cái điểm đó, hay là an trú tâm đan điền là gần tới cái điểm đó chứ chưa phải điểm đó. Mà có lần sư phụ nói luôn nó là một điểm lơ lửng, hình như sư phụ có viết trong cái cuốn mà Thần Y Trẻ Tuổi trong cái đỉnh núi tuyết á.
[1:13:08]Trong Thần Y Trẻ Tuổi, sư phụ có nói lại cái điểm lơ lửng đó thì phải á. Hình như có, đọc lại. Có đọc Thần Y Trẻ Tuổi chưa? Giòm mặt thấy chưa không à. Trời ơi sao sách ế dữ vậy trời! Rồi ế vậy rồi làm sao mà có tiền mà ăn cơm đây? Cái cuốn Thần Y Trẻ Tuổi thì có nói về điều này. Thì khi mà ta tìm được cái cường độ hơi thở mà nó dính được với tâm thì nó đạt những cái tính chất đó. Những cái tính chất đó là: tâm mình tự nhiên an trú dưới rất là thấp, dù không cố ý xuống thấp nó cũng xuống dưới thấp. Thứ hai, nó là một điểm lơ lửng ở trong cái bụng dưới và nó kết nối giữa đan điền và hội âm. Và thứ ba,
[1:13:53]nó trị những cái bệnh tiềm tàng, tiềm tàng của ta, cả thân cả tâm của ta. Ta có những bệnh gì ngầm ngầm, nó chữa trong đó luôn, rất là lạ. Bệnh của người nam nó chữa theo người nam, bệnh của người nữ nó chữa theo người nữ nếu ta tìm được cái cường độ hơi thở này. Nếu ta tìm được cường độ hơi thở này. Và đặc biệt, nói câu này cũng là một tin buồn, nó giúp ta diệt trừ ái dục.
[1:14:20]Đây là tin rất buồn, sao Thần?
[1:14:24]Mặt ổng buồn so, nghe nói mặt buồn so. Trời đất ơi! Nhận ra chưa? Không không nhận ra đâu, đang ngồi như vầy không
[1:14:36]nhận ra, tại vì này chỉ trong thiền thôi. Khi ta bắt chân kiết già trong khung cảnh yên tĩnh, bắt đầu đi qua sáu bước tỉnh giác từ từ, rồi bắt đầu đi tìm cái hơi thở, tìm cái cường độ hơi thở nhiều ít cỡ nào đó mà nó gần ở chỗ mà: chậm, ít, êm và để dưới đáy bụng. Những cái mà hơi thở chậm, ít, êm, để tâm dưới đáy bụng là gần tới nó rồi, nhưng mà chưa phải nó, còn chính xác là nó thì tự mỗi người cảm nhận, ngôn ngữ không nói được, ông thầy mình không nói được, không chỉ tay được, chỉ từ cái cảm nhận của mình. Mà cái cảm nhận của mình là do gì? Do công đức, do đạo đức tinh tế, sâu sắc của mình trong cuộc sống mà có.
[1:15:17]Tức là mình thương yêu mọi người, giúp đỡ mọi người, sống tử tế, biết lỗi mình từng chút từng chút, giúp mọi người, thương yêu mọi người từng chút từng chút thì mình mới được cái tinh tế, vi tế sâu sắc, tìm được cái hơi thở có cái cường độ mà dính được với tâm. Mà dính được tâm rồi, nắm được tâm rồi, tâm không vọng tưởng nữa. Và bắt đầu đứng nơi cái cổng thành để chuẩn bị đi vô. Vô có ai cầm roi đuổi ra không thì không biết nhưng mà. Phải không? Còn ai đang ngồi nghe sư phụ giảng mà tìm được cái hơi thở dính tâm này thì bậc đó thượng căn á, siêu phàm. Chứ thực sự lúc này thế này ta không bao giờ tìm được bởi
[1:15:56]vì nó đòi hỏi là trong cái tư thế thiền định rất là chuyên sâu ta mới đi tìm cái cái cường độ của hơi thở này.
[1:16:07]Nhưng mà hôm nay ai ngồi đây mà nghe được những điều này là duyên phước rất là lớn, duyên phước rất là lớn không phải dễ đâu. Cái bước độ cái kỹ thuật thứ tư của thiền định nó là duyên phước rất lớn lắm. Và khi ta nghe được về vấn đề cường độ hơi thở thích hợp để dính được với tâm, sau này ta ta sẽ khéo léo dạy dỗ cho mọi người lại và sau này ta giúp cho mọi người rất là nhiều. Vì ai cũng nói thở ra thở vào, thở ra thở vào, thực ra đó chỉ mới là kỹ thuật thứ mấy? Số một, phải không à? Biết hơi thở ra, biết hơi thở vào chỉ là mức độ kỹ thuật số một của hơi thở. Thứ hai là gì? Biết mà không điều khiển.
[1:16:53]Thứ ba là gì? Chậm, ít, êm. Thứ tư là gì? Là tìm được cái hơi thở có cường độ thích hợp mà dính được vô tâm ta. Mà nó dính được vào tâm giống như sợi dây cột được con con con trâu rồi, con trâu nó yên luôn, nó theo ta đi về nhà, không quậy nữa, không đi giẫm đạp lúa mạ của người nữa.
[1:17:17]Mà cái cái hơi thở mà dính được với tâm nó có những đặc điểm mà như sư phụ đã diễn tả vậy đó: chậm, ít, êm, nằm ở dưới, giống như một vị trí lơ lửng ở dưới đáy bụng. Mà lúc đó ta mới phát hiện ra điều mà sư phụ đã nói đi nói lại rất nhiều lần: cái gốc hơi thở nằm ở ở dưới, không hề trên đầu. Lúc đó mọi người sẽ thấy rất rõ luôn, thấy rất rõ rõ ràng là vọng tưởng của ta nằm ở dưới bụng, nằm ở đó. Mà khi hơi thở ta cái cường độ đúng rồi, ta chộp được tâm rồi thì nó đúng là nằm ở dưới bụng. Nên nào giờ mà ta trị tâm bằng cách để phía trên đều hoàn toàn sai lầm. Tìm ra chưa? Chưa, bây giờ đang trưa, nhưng mà tối nay ngồi thiền.
[1:18:06]Rồi khi mà ta nhiếp được tâm, ta tìm được cái hơi thở dính được tâm, giữ được tâm rồi thì bắt đầu ta lọt vào cổng thành nè, lọt vào cái cái trạng thái tỉnh giác, chánh niệm, vô số điều mầu nhiệm trong tâm mở ra. Bắt đầu ta bị lừa, chỗ này mới bị lừa á. Cái chỗ này là chỗ mới bị lừa. Có nhiều người mới hỏi: "Dạ, con ngồi thiền tâm yên mấy bữa cái nó hết à, mất cái yên, có không?" Có không? Tại sao? Tại bị lừa. Lừa là cái gì?
[1:18:45]Lừa là khi tâm ta bắt đầu yên, nó xuất hiện trạng thái tỉnh giác, chánh niệm, vô số những điều mầu nhiệm, cảnh giới tâm rỗng rang, thanh tịnh, sáng suốt, hạnh phúc, hỷ lạc nó hiện ra tùm lum hết trơn. Và lúc đó ta
[1:19:00]an trú, tức là đó cái chú ý đó, ta an trú vào những cái trạng thái đó. Ta quên mất giữ cường độ hơi thở này.
[1:19:14]là ta đang xuất định. Á. Khi mà ta chú ý vào hơi thở, chú ý nà, và điều hòa cái hơi thở với cái cường độ thích hợp mà nó dính được tâm thì ta đang nhập định. Nghĩa là ta đang hướng về đi vô trong cái lâu đài này. Nhưng khi cảnh giới đẹp nó hiện ra, cái ta chú ý, ta an trú những cái trạng thái an lạc rỗng rang, thanh tịnh, sáng suốt, I am sorry lúc đó mình đang nhìn ra ngoài và đang đi ra lại. Mà tưởng rằng mình đang đắc, đang chứng, nhưng lúc đó đang xuất định. Mà xuất định thì tâm làm sao? Động lại. Rất nhiều người bị cái này. Rất nhiều người bị vô rồi đi ra, bởi vì trong khi mà nó hiện ra những
[1:19:58]cảnh giới, ta quên mất cái này, ta không chú ý vào cái hơi thở nữa. Ta phản bội, ta phản bội cái hơi thở chậm, ít, êm. Nói chậm, ít, êm là sai đó, nhưng mà thôi đành phải dùng cái ngôn ngữ chứ biết làm sao giờ. Ta phản bội cái hơi thở chậm, ít, êm dính vào tâm này. Ta lại chú ý ra những cảnh giới mầu nhiệm của thiền định. Lúc này trong cái thiền định ta không chú ý vào cái thế gian hư ảo nữa, ta không chú ý vào cái chuyện tào lao, phù phiếm cuộc đời nữa, nhưng ta chú ý vào cái cảnh giới thiền định thì cảnh giới nào cũng đều là sự phản bội, sự quay lưng đối với cái hơi thở hơi thở mà dính vào tâm này.
[1:20:40]Mà ta nói gượng là chậm, ít, êm, chậm, ít, êm nói gượng thôi, chứ đây là một cái hơi thở cấp độ thứ tư đấy, hơi thở mà dính được vào tâm. Ta phản bội, ta quên cái đó mà cứ tưởng mình là chứng đắc. Khi ta chú ý vào những trạng thái mầu nhiệm rỗng rang, sáng suốt của tâm rồi, ta tưởng mình đang chứng. Bắt đầu kiêu mạn khởi lên, thấy mình hơn người, thấy tự hào đủ thứ, hỷ lạc, hạnh phúc, mà thực sự ta đang xuất định, đang quay lưng ra khỏi cổng thành đi ra lại. Lúc đó thì cảnh giới gì hiện ra thấy kệ nó. Nhớ giùm Sư Phụ, nhớ phải giữ cái hơi thở thứ tư này, hơi thở mà dính vào tâm. Hơi thở đó rất là nhỏ nhiệm nha, hơi thở đó dùng cái chữ là chậm,
[1:21:23]ít, êm nhưng hơi thở rất là nhỏ nhiệm như một sợi chỉ, và tâm mình cột vô nó luôn, cái chú ý đó, vọng tưởng không khởi được. Nhưng vọng tưởng không khởi rồi thì nhiều chuyện, nhiều cái bẫy khác nó lừa ta một lần nữa, như vậy. Hôm nay là Sư Phụ nói hết ruột hết gan ra tới chỗ này. Ráng mà nhớ, ai có phước lắm hôm nay mới nghe được cái bài này đó, không có dễ đâu.
[1:21:54]Ban tối thì Sư Phụ sẽ nêu lên một số câu hỏi của các thầy các cô để Sư Phụ trả lời. Còn buổi này thì Sư Phụ đang nói tổng quát về cái đường đi, về cái cung điện, về cái lâu đài. Mọi người bắt đầu nhìn lại mình. Thật ra bao nhiêu năm là chúng ta đi dọn đường để đi về cái cổng thành, về phía cổng thành. Bao nhiêu năm vậy ta dọn đường, dọn gai, dọn gốc, mà trong cái khu rừng rậm đầy gai gốc đó quá nhiều chuyện để làm, quá nhiều lỗi lầm phải phải sửa, quá nhiều đạo đức phải hoàn thiện, quá nhiều công đức phải tích lũy, quá nhiều, bao nhiêu chục năm vẫn vẫn chưa đủ. Nhưng mà chính nhờ cái sự vất vả của bao nhiêu năm
[1:22:37]rồi ta trong rừng rậm gai gốc như thế, ta có cái hướng đi đi về phía cổng thành. Và ta cũng tội nghiệp những người họ mải vui chơi ở trong cái khu rừng, họ đi lạc về đông, về tây, không đi về hướng cổng thành, rồi đôi khi họ vui với những trò vui trong rừng: thấy hoa nở, thấy chim kêu, thấy suối chảy, gặp tiều phu, gặp sơn nữ, vui vẻ rồi cái quên mất, không còn biết cái cổng thành để để hướng về. Chúng ta may mắn hơn, gặp được Phật Pháp, chúng ta có cổng thành để hướng về. Nhưng hướng về là một chuyện và về tới hay không là một chuyện khác, đó là một hành trình của biết bao nhiêu năm trời của kiếp này và còn nhiều kiếp về sau nữa.
[1:23:20]Một hành trình của bao nhiêu năm trời vất vả của kiếp này, dọn dẹp hết gai gốc, những lỗi lầm, tích lũy bao nhiêu là công đức, vậy đó, rồi từ từ bao nhiêu cái công phu vất vả của ngồi thiền dần dần ta mới tới gần tới gần cái này. Người người xưa có những người họ tu rất là nhanh họ chứng liền vì cái phước họ thôi đã đủ, bất ngờ họ xuất hiện trong này, bất ngờ xuất hiện ở đây. Thì đó những bậc thánh nhân cũng rất là đáng kính. Còn ta, ta không bằng họ, nhưng cái may mắn là ta đi trên đoạn đường gian nan, vất vả đó và ta có kinh nghiệm, ta có con đường, ta có bản đồ để dạy người sau. Có người nói, "Sao con tu cứ vất vả?" Ta biết ngay cái này cái nghiệp.
[1:24:01]"Con tu vất vả", này kỹ thuật sai, phương pháp sai. Nên do sai phương pháp, sai kỹ thuật ta tu không tiến, do ta thiếu phước ta tu không tiến. Nên ta cần cái gì? Cần phước cho đúng và cần phương pháp kỹ thuật cho đúng, cần phương pháp phước cho nhiều và kỹ thuật cho đúng. Và kỹ thuật thì ta nói nãy giờ đó, rất là nhiều vấn đề trong đó. Kỹ thuật chia làm hai: một cái là chỉ hay là kỹ thuật, hai là quán hay là tác ý về đạo lý. Ở tác ý đạo lý ta cũng phân tích ra là nó trái với khác với chánh tư duy như thế nào, và cái tác dụng của quán là gì? Nhận ra một sự thật. Và khi ta nhận ra sự thật đó thì tâm ta tỉnh giác,
[1:24:41]còn nhận ra một sự thật mà tâm mình không thấy tỉnh giác thì đó không phải là tác ý quán chiếu, mà đó chỉ là gì? Chánh tư duy thôi. Nhớ, còn mà nhận ra sự thật mà tâm ta tỉnh giác thì nó mới là phép quán trong thiền định. Và cái kỹ thuật thì nó dựa vào cái tính chất của tâm tâm sinh lý, mà khi ta dụng công theo kỹ thuật đó thì tâm ta cũng được yên. Ở trong cái kỹ thuật đó thì hơi thở là một điều quan trọng, gạch nối giữa thân và tâm, mà hơi thở quan trọng đến nỗi Phật gọi thấy được hơi thở là thấy pháp. Mà ta nói hơi thở là gạch nối giữa thân và tâm, nhưng hơi thở nó tới bốn mức độ. Giờ ta chỉ nói được tới mức độ thứ ba là ngôn ngữ tới đó
[1:25:22]hết, còn cái mức độ thứ tư ngôn ngữ không nói được. Và đây bắt đầu là đây là cái hành trình cô đơn riêng của mỗi người. Tới đây Sư Phụ buông tay, Sư Phụ không dạy được nữa, không giống như một người thầy giáo mà có thể dắt cái học trò mình đi tới đích được nữa. Sư Phụ buông từ xa, Sư Phụ chỉ, "Đó cái hướng đó đó, thôi đi đi con. Đi đi, đi không được cũng được ráng chịu." Thì tới đó tới chưa tới, đó hết rồi. Cho nên tự mà tìm cái cường độ hơi thở đúng để mình dính vào tâm, từ đây tâm không vọng tưởng nữa là
[1:25:54]tự đi. Đó là tự cái cảm giác, cảm nhận của ta, từ cái thông minh, tinh tế, trí tuệ sâu sắc của ta. Mà cái trí tuệ sâu sắc đó là sự tích lũy của rất nhiều thứ: của công đức, của đạo đức, mà tới mức độ rất tinh tế, rất sâu sắc thì ta mới được phước ở chỗ này, tìm ra được cái cường độ hơi thở, tìm được hơi thở dính vào tâm ta. Để tâm ta yên luôn, tâm ta yên. Cho nên hôm nay ta nghe được bài này có thể ta chưa có thấy được cái hơi thở thứ tư, vì cái đó phải trong lúc ngồi thiền mới đi tìm, nhưng mà nghe được tới đây cũng là duyên phước rất là nhiều để ta cố gắng mà đi. Vì tìm được hơi thở là tới cổng thành rồi đó,
[1:26:35]tìm được hơi thở thứ tư là tới cổng thành. Thì trong thời gian ngồi thiền nếu bắt đầu tâm nó yên luôn, mà Sư Phụ dặn trước, nó xuất hiện nhiều trạng khi tâm yên rồi xuất hiện nhiều trạng thái vi diệu, và lúc đó ta an trú vô nó, ta an trú vô những cảnh giới đó tức là ta xuất định, tâm mình loạn trở lại vì bỏ quên, mất cái hơi thở này, phản bội cái hơi thở này. Nên vì vậy, khi ta an trú trong cái hơi thở này, hơi thở mà cái cường độ mà nó dính vào tâm á, nó ngừa ta tâm kiêu mạn, ngừa. Còn khi ta buông cái hơi thở này cái tâm kiêu mạn nó khởi lên liền á là lúc đó ta thụ hưởng những trạng thái mầu nhiệm
[1:27:14]trong thiền định, tâm kiêu mạn khởi lên, tự hào, tự khen mình đủ thứ chuyện hết rồi mai mốt đổ vỡ hết. Còn ta giữ được cái cái cường độ hơi thở mà nó dính vào tâm này, giữ chặt giữ chặt vì nó nhỏ nhiệm lắm, thì nó không cho phép những cái tác ý kiêu mạn ngấm ngầm khởi lên nữa. Vì tác ý kiêu mạn ngấm ngầm khởi lên nó thấy liền. Vì lúc đó ta đang an trú vào cái hơi thở rất là nhỏ nhiệm như một sợi chỉ, gọi là cũng gọi là chậm, ít, êm á, nhưng mà nó sâu hơn nhiều, mà nó chính xác á. Nhưng mà cái thở ở mức độ đó là chụp được tâm liền. Mà ở hơi cái thở mà dính vào tâm để cho tâm ta không thể vọng tưởng được nữa
[1:27:51]thì cái đó bó tay, lời nói không nói được nữa, mỗi người tự cảm nhận. Nhưng mà Sư Phụ đã dắt đi tới đây rồi, Sư Phụ đã dắt tới cái thứ ba rồi: hơi thở chậm, ít, êm; và Sư Phụ cũng dắt tới cái sự thật cuối cùng mà mọi người phải không bao giờ được bỏ, là gì? Mình là vô minh tội lỗi, làm ơn nhớ cái đó tới khi nào thành Phật thì không thì không nói nữa nha. Chưa thành Phật cái câu đó vẫn phải là một câu thần chú theo mình hết kiếp này tới kiếp kia, nhớ như vậy. Có ai hỏi gì không? Không. Lát ăn cơm xong tối rồi Sư Phụ mới trả lời các câu hỏi khác thêm. Thôi bây giờ ta nghỉ nha, nghỉ để chuẩn bị ăn cơm đã.
[1:28:33]Thôi, chúng ta nghe tiếp ha. Ừ. Chúng ta nhớ cái hơi thở thứ tư này rất là khó nói. Chúng ta tự cảm nhận để biết hơi thở dính vào tâm, nhưng cái lỗi của tất cả chúng ta đều là bị cường độ mạnh hơn cái ngưỡng để dính vô tâm. Thường là khi ta biết hơi thở, ta điều chỉnh hơi thở, mặc dầu sư phụ có nói chậm, ít, êm nhưng đa phần hơi thở chúng ta đều cường độ bị mạnh hơn, vượt qua khỏi cái tâm của ta nên hơi thở không bắt được tâm, không dính được tâm. Giống như ta cột cái dây dây giàm vô cái cổ hay cái mũi con trâu mà ta nhiệt tình quá, ta quăng mạnh quá cái nó vụt khỏi cái đầu con trâu, nên hơi thở ta không bắt được cái tâm.
[1:29:19]Và hơi thở cứ đi đường hơi thở, tâm cứ đi đường tâm, thở thì cứ thở, vọng tưởng thì cứ vọng tưởng. Đầu đa phần ta bị cái lỗi này. Nên ở đây khi mà ta dùng cái sức cảm nhận rất sâu sắc của chính mình, bằng cái trí tuệ của mình, bằng cái công đức của mình, bằng cái đạo đức của mình, ta điều chỉnh cái cường độ hơi thở nó vừa đúng chạm vào tâm, ngang đó đúng giữ được cái tâm luôn là ta đúng tìm nó. Mà cái điểm đó không nói được, không ai nói với ai được hết, tự ta biết. Do cái phước của mình mà ta tìm ra cái chỗ đó, tự cảm nhận, không có ngôn ngữ nào có thể bày tỏ được. Nên ở đây thực sự là sư phụ cũng bó tay luôn, nên mọi người cố gắng thôi.
[1:30:06]Nếu mà cứ mò mò mò lên mò xuống thở ít, thở nhiều, thở tới thở lui, thở mạnh thở yếu mà nó không rà ra được thì biết là sao? Biết là đạo đức mình chưa sâu sắc, chỉ vậy thôi. Cái công đức mình chưa nhiều, mình lễ Phật chưa kỹ, lòng mình thương yêu mọi người chưa có thấu đáo, chưa chu đáo. Trong từng cái lỗi nhỏ của cuộc sống này mình còn bị sót nhiều quá. Cho nên rà tới rà lui nó cứ vụt, không dính cái tâm đó. Còn khi mà mọi công đức khác đủ rồi, bỗng nhiên ta có cái tinh tế cực kỳ. Cái tinh tế nên khi mà hơi thở mình giảm nhỏ xuống, giảm êm xuống, chậm xuống từ từ, chạm đúng cái tâm ta biết liền.
[1:30:43]Lúc đó tự biết, tự biết chắc luôn, biết là mình đứng ngay cái cổng thành đó rồi. Biết, vì ngang cái đó rồi, hơi thở và tâm dính nhau rồi, chạm được giống như mình nắm được cái tâm, giống như cái dây cột được con trâu, vọng tưởng phải dừng lại. Là không, nghĩa là không còn tâm không còn muốn khởi thì khởi được nữa. Và ta chỉ giữ hơi thở. Cái chú ý này chỉ chú ý hơi thở và hơi thở đó với cái cường độ đúng đó thì nắm được tâm. Ở đây là một cái vòng.
[1:31:12]Nghĩa là ta chú ý vào hơi thở, xem như hơi thở là cái phao của mình. Nhưng mà cái hơi thở đó nó có cái cường độ thích hợp, đúng mức thì ta nắm được cái tâm. Là vậy. Còn hơi thở cường độ cỡ nào mà để nắm được tâm thì thực sự không bao giờ có định nghĩa hết, không bao giờ có định nghĩa. Vì cái tâm người thô hơn hay là tế hơn, ta còn động nhiều hơn hay là ít động, mỗi người khác nhau. Ví dụ, tâm cái người yên rồi đó thì tự nhiên cái cường độ nó nó êm là lúc hơi thở nó chạm vào tâm là ta nắm được. Nhưng nếu mà cái tâm người đó còn loạn thì hơi thở tự nó hơi mạnh hơn một chút thì hơi thở đó nó dính vào tâm là ta nắm được cái tâm luôn.
[1:31:58]Nên cái cường độ mạnh hay yếu, nhưng mà nó chênh lệch không nhiều lắm đâu, không nhiều. Tại vì tâm thô quá thì ta không thấy được hơi thở. Rồi nó chạm được tâm rồi, ta nhận ra liền. Ta nhận rồi đây, đây đúng là cái cổng thành, ta sẽ bước vào trong. Ta đã chạm được hơi thở và tâm đã dính nhau rồi, cứ là giữ cái hơi thở đúng cái cường độ đó. Ta đi mãi trong suốt cuộc đời này mà không cần bao giờ để chứng đạo nữa, biết nó rồi, không cần nữa, không cần chứng. Nó nằm ở đó đúng luôn. Và lúc đó giống như là Nhật Chiếu Ngộ nói vậy, nó có cái lừa. Bao nhiêu cảnh giới nó hiện này hiện kia ra, ta không bị lừa nữa.
[1:32:35]Còn khi ta không biết được cái này, ta bị lừa bởi những cảnh giới đó. Nó hiện ra bao nhiêu điều vi diệu, ta cứ chú ý vào đó. Cái chú ý của ta nó không còn đi vào cái cổng nữa, bắt đầu ta quay ra ta nhìn trời nhìn mây. Ta đứng ở cổng thành, ta xoay cái lưng lại với cái thành mà để nhìn ra ngoài trời đất, cây cỏ rồi nó đẹp á, cảnh giới mây ngũ sắc rồi mưa rồi thấy nó đẹp quá, nhưng không ngờ mình đã quay lưng với cái thiền định mà không hay. Còn nếu mà ta nắm được cái này thì dù cho nghĩa là nghĩa là nhạc trời réo rắt đủ thứ kệ nó, chỉ nắm hơi thở rất là vi tế, rất là diệu, rất là nhẹ nhàng, rất là sâu sắc,
[1:33:15]rất là nhỏ nhiệm để đi vào tâm, giữ cái tâm đi vào sâu luôn, từ từ vào sâu luôn. Nắm được cái đó rồi thì làm gì nữa? Câu hỏi rất là hay. Tại vì thực sự là khi ta ở cái cổng... Cái thoái dụ đâu kìa?
[1:33:33]Thực sự là ví dụ khi ta ta tìm được cái này rồi là có thể đi vào, nhưng mà cái đoạn từ đây đi vào lại không phải là nó nhanh. Tùy người, có người tìm được cái cổng rồi họ đi vào đây rất nhanh, có người cũng phải chờ tại vì cái nghiệp mình hoặc là cái duyên phước chưa đủ. Nhưng mà ở đây là ta có niềm tin rồi, đến chỗ này ta có niềm tin. Ta biết chắc rằng con đường đã đã tới chỗ đó rồi, vững niềm tin. Và vững niềm tin chứ không phải là chứng, nhưng ta yên tâm vô cùng, ta đã thấy được cái cổng thành để đi, tìm được cái hơi thở với cường độ thích hợp chấp được tâm. Từ đó ta yên tâm, nhưng không phải là chứng liền. Thì thời gian đó làm gì?
[1:34:11]Từ đây bắt đầu ta nhớ lại trong kinh Nikaya có Phật dạy: khi thở vào ta ly tham, khi thở ra ta ly tham; khi thở vào ta lìa sân, khi thở ra ta lìa sân; khi thở vào ta nhắm vào tịch diệt, khi thở ra ta nhắm vào tịch diệt. Nghĩa là sao? Nghĩa là lúc đó ta chưa nhập định hoàn toàn, cái tác ý vẫn còn. Vì cái định nhập định nó vô tới đây lận, nó tới Sơ thiền, Nhị thiền, Tam thiền, Tứ thiền, còn đây vẫn là chánh niệm. Mặc dù là yên thì tới đây là chưa là gì. Ta nắm được đường để đi vào thôi, chứ tâm chưa phải yên. Và lúc đó Phật dạy ta là tác ý để diệt trừ những cái gì còn vướng ở trong tâm mình và tùy mỗi người chúng ta để ta tác ý.
[1:34:56]Ta thở vào tác ý cái gì, thở ra tác ý cái gì để diệt trừ cái lỗi còn sót ở trong tâm ta. Thường ta sót cái gì? Ta bị kiêu mạn, đúng không ạ? Thì lúc đó hơi thở ta nó nhỏ nhiệm nhưng mà nhớ thở vào xin không kiêu mạn, thở ra không kiêu mạn. Rồi ta lại đổi đề mục. Lúc nào ta thấy nó kiêu mạn nó bớt rồi thì ta coi chừng cái ích kỷ: thở vào không còn ích kỷ, thở ra không còn ích kỷ. Ta còn cái gì nữa? Ai còn biết gì nữa? Thở vào không thèm mặc đồ đẹp nữa, thở ra không thèm mặc đồ đẹp nữa. Thở vào không nhuộm tóc nữa, thở ra không nhuộm tóc đỏ đỏ nữa.
[1:35:46]Thì tùy coi mình còn cái lỗi gì thì trong suốt thời gian đó ta tác ý ngầm ngầm để vì vì những cái lỗi đó nó nằm sâu trong tiềm thức á. Ta tâm yên nó chỉ yên cái bề ngoài, thẳm sâu của trong ta còn nhiều cái lỗi mà mình tự nhận ra để diệt nó từ từ, tại nó cứ lâu lâu nó khởi lên ta mới biết nó còn. Thì lúc chính cái hơi thở phía sau này khi nắm được cái cường độ hơi thở này rồi, nắm được tâm rồi cứ thở ra thở vào và giữ cái tâm nó không vọng tưởng nhưng cái lỗi sâu bên trong vẫn còn. Và ta phải tác ý như lời Phật dạy: thở vào tác ý cái gì, thở ra tác ý cái gì, giống như gửi cái thông điệp vào sâu
[1:36:19]trong tiềm thức của mình và cái thông điệp nó vào trong nó diệt dần diệt dần những cái lỗi ngầm ngầm ngầm ngầm ở trong, tự ta biết ta còn còn lỗi gì đó.
[1:36:33]Các thầy các cô có gửi về trình bày công phu và nhiều cái câu hỏi. Bên Ni thì tổng hợp lại, tại vì cứ đọc mỗi người nó dài quá, dài và rồi thời gian cũng không có, cho nên bên Ni có tổng hợp lại từng từng lớp từng lớp vậy đó. Nhưng thì sư phụ đọc qua thì sư phát hiện một điều là: đa phần tụi con đều bị bị thiếu phước, bị thiếu phước nhiều quá, thiếu phước. Nên những cái trở ngại rất là vô lý. Và nhiều đứa thì còn nằm thấy những tiền kiếp mình là lính đi bắn, đi giết người ta tùm lum hết trơn, bây giờ ngồi thiền nó đau chỗ này, nó đau chỗ kia theo mấy cái chỗ mà mình đâm người ta á. Đủ thứ hết trơn, khi thì đau chân, hồi xưa bị đập chân ai,
[1:37:15]khi thì đau lưng, bị ai đâm vô bụng ai, lưng ai, tùm lum hết trơn à. Nên cái là hồi xưa tụi con bị đi lính rồi sao đó, bây giờ đầu thai thành con gái, ngồi thiền chứ dòm mặt thấy con trai. Nhiều đứa tụi con dòm mặt như con trai không à? Ờ. Rồi bây giờ đầu thai thành nữ, rồi đi tu. Đi tu rồi ngồi thiền gì đâu nằm mơ thấy mình toàn đi lính đánh người ta không vậy trời?
[1:37:40]Nên cái nghiệp giống như tụi con chưa trả hết vậy đó. Và để nâng cái cấp mình lên từ một cái người còn nặng nghiệp cho tới khi bắt đầu cái người mà có phước dồi dào thật là cái thời gian cũng không đơn giản tí nào, không có lâu xa. Nó có một cái câu trong nhà thiền, người ta nói thế này: "Tội là do tâm sanh", đúng không? Công nhận không? Tội do tâm sanh chứ gì nữa, thì tâm mình xấu đó thì mình mới gây tội, phải không? Tâm mình xấu thì mình mới tham sân si, mình mới hại người này hại người kia, nên gọi là "tội do tâm sanh". Câu này chính xác chưa? Đúng vô cùng. Và kết luận: "Tâm diệt thì tội hết", đúng không?
[1:38:21]Đúng không? Đúng không? Đúng không á? Đúng không? Thầy bảo, đúng không? Hả? Không đúng hả? Ờ giỏi, ngoan, chứ đúng là chết liền rồi đó. Thấy không? Nhưng mà ta thấy cái lý luận ta dễ bị lầm thấy không? Thấy không? Tội là do tâm sinh ra, bây giờ tâm diệt thì tội hết. Câu đó nghe rất xuôi tai nhưng trật. Nghĩa là khi mà tội do tâm sanh, nên tâm thanh tịnh thì tội hết. Cái lý luận như vậy chết là ở chỗ đó đó, đó là phi nhân quả đó. Tội do tâm sanh, tội hết thì tâm mới thanh tịnh, chứ không có cái là tâm thanh tịnh tự nhiên tội hết. Đây là cái chỗ mà ta trong nhà thiền bị lầm rất là nhiều, thành thử bị ngược nhân quả, thành thử là một tà kiến.
[1:39:14]Tội do tâm sanh, nhưng không có chuyện là tâm thanh tịnh thì tội hết, tâm không bao giờ thanh tịnh khi tội chưa chưa hết. Nên yêu cầu cho hết tội cái đã rồi tâm mới thanh tịnh sau. Yêu cầu ta phải sám hối, phải làm phước rất nhiều. Hết tội, tâm mới thanh tịnh, tâm mới diệt sau, chứ không có tội diệt tâm sanh, mà tội à không không phải là là không phải tâm diệt thì tội diệt. Tội do tâm sanh, không có cái chuyện tâm diệt thì tội diệt, mà yêu cầu tội diệt rồi tâm mới diệt sau, nhớ như vậy. Nên là khi mà đọc qua cái ưm các thư tụi con thì đa phần là không phải tụi con bị sai phương pháp, mà do nghiệp nặng quá.
[1:39:59]Cứ bị hôn trầm, cứ bị những trở ngại trở này trở kia nó ưm nó nó nó lãng nhách à. Lãng nhách toàn là do nghiệp chứ không phải là do kỹ thuật sai. Nếu do kỹ thuật sai thì sư phụ chỉnh kỹ thuật lại, nhưng mà đọc qua thấy tụi con toàn là kiếp trước bắn giết người ta không à. Giờ biết đường đâu mà mà mà gỡ hả tụi con? Thấy không, mặt con gái vậy thôi mà kiếp trước dữ quá đi, ưm. Như có cô vậy đó: "Con chỉ cố gắng là quán tội trên tội để thấy tâm này xấu xa tội lỗi thì thì thôi còn có chỗ để tu, chứ còn nói tới việc mà để buông lỏng toàn thân, nhớ thân vô thường hay biết đáy bụng là làm không nổi luôn." Dễ sợ như vậy.
[1:40:38]Tức là cái tội mà nó ngăn che tâm mình, nó ngăn che con đường như vậy, chứ con đường chỉ rồi mà đi không được. Tại vì toàn là gai góc chặn hết, tức là do nghiệp chặn hết trơn luôn, dễ sợ thiệt. Ừm. "Nhưng rồi con thường thấy thân tâm này tội lỗi thì thấy có thêm sức mạnh để chịu đau. Con đang thực hành ở bước hai, biết bụng và ngực rồi con nhảy cóc luôn qua bước sáu có được không?" Được, không sao hết. Cho nên sáu bước tỉnh giác á, thực ra tụi con rà qua rà lại, rà qua rà lại, miễn mà mình thấy tâm mình nó nó ổn, chứ không có cố định là phải theo thứ tự nha, không cố định như vậy đâu. Trong cái sáu bước đó, nói thứ tự như vậy nhưng mà sự thực tụi con rà đi rà lại.
[1:41:18]Trong cái sáu bước này, so với cái bài mà hồi chiều sư phụ giảng, thiếu cái gì?
[1:41:26]Quán thế gian này là vô thường hư ảo. Cái đó sư phụ không nêu ra trong cái sáu bước tỉnh giác, nhưng xem như ghép nó vào trong cái chỗ gì? Thấy thân là vô thường, ghép chung nó giùm sư phụ. Nghĩa là mình ngồi thấy thân này là vô thường, nhưng mà cũng thêm cái nhìn thế gian này là là hư ảo. Nhưng nhìn thế gian này hư ảo nó có một tác dụng phụ làm cho sư phụ ngại nói đến, nhưng mà sẵn nói thì nói luôn, thì đây cũng là một cái cái logic cũng cũng nguy hiểm quá. Ví dụ như mình thấy mình quán là thế gian này là hư ảo như một giấc mộng, làm cho cái tâm mình bớt bám vào cuộc đời để bớt loạn động, điều đó rất là đúng.
[1:42:11]Nhưng một hệ quả là ta nhìn mọi người bỗng nhiên mình mất từ bi,
[1:42:18]tại ai cũng hư ảo mà. Đó, khi cả cuộc đời này là hư ảo thì mọi người trước mặt mình đều là hư ảo, cái quán chiếu đó nó trái ngược với nó phản ứng lại với cái quán từ bi, tới lòng thương yêu. Đó là lý do trong mấy ngàn bài giảng của sư phụ, sư phụ rất ngại nói tới nó. Sư phụ có nói mà nói rất là ít, nhớ không à? Bao nhiêu ngàn bài giảng, sư phụ đều dè dặt ít nói vì cái phản tác dụng của nó. Nhưng hôm nay đã nói thì nói ra cho hết để tụi con biết. Mà khi mình quán thế gian này là hư ảo thì nhớ lựa ra. Khi quán thế gian là hư ảo không có thật, bóc con người bỏ ra, bóc chúng sinh bỏ ra. Quán gì? Phú quý ha, vinh hoa, à cái à giống như câu thơ của sư bác a Giác hả:
[1:43:06]"Bên nhau nồng ấm chén trà, vinh hoa danh lợi một tà sương bay." Vậy thôi. Đó, bóc con người bỏ ra không có quán, con người là để yêu thương, để từ bi, để mình hóa độ, để mình thương yêu, để mình giúp đỡ. Còn mọi cái gọi là vinh vinh hoa, phú quý, danh lợi, mọi thứ chỉ là hư ảo thôi, nhớ cái đó, nhớ. Đó là lý do mà mình không ôm hết, không quơ đũa cả nắm. Tức là vì cái lỗi của cái người mà quán tất cả thế gian hư ảo đều bị mất từ bi. Quý thầy, quý cô mình tu bị cái này rất nhiều luôn, bị nhiều lắm. Cứ quán thế gian hư ảo rồi cái tự nhiên lạnh nhạt với cuộc đời, không còn động lực để sống và cống hiến, phụng sự.
[1:43:49]Đây là một cái tà kiến mà chánh kiến nhưng mà bị thành tà kiến. Do đó là để ý sư phụ mấy ngàn bài giảng sư phụ ít có nói, nói sơ sơ thôi, chứ không nói nhiều vậy. Nhưng hôm nay nói ra luôn thì ghép cái đó vào trong cái cái quá thấy thân này là là vô thường, ghép nó vô chung đó, nhưng mà nhớ lựa ra, ý là như vậy ha.
[1:44:14]Với có nhiều người bị ngồi à ưm giống như là không đủ lực, cái lưng cứ bị cong. Chớ ưm cái cái lưng mà bị cong ở bên quý thầy thì ít bị nhưng mấy cô giống như bị tụi con bị thiếu cái nội lực, bị thiếu cái nội lực. Đó là lý do mà ta phải tập khí công dữ lắm á, ta phải tập khí công. Bây giờ ta ưm khi mà ta khỏe mạnh á, nó có hai loại khỏe mạnh: là khỏe mạnh do cơ bắp, khi cái người quen lao động, quen làm việc, quen luyện tập thì cái người ta khỏe mạnh và người nam thường được cái ưu thế đó, còn người nữ ta không có ưu thế đó. Mà rất nhiều người ni tụi con về yếu lắm á, yếu yếu kỳ lạ. Yếu giống như vừa là bẩm sinh cơ thể của người phụ nữ
[1:44:55]là yếu, thêm cái nữa là lúc ở gia đình thì tụi con cũng ít có cái làm việc gì đó, ít có làm việc.
[1:45:05]Nên vì vậy tụi con phải bổ sung bằng cái gì? Bằng cái luyện tập khí công nội lực. Khí công nội lực nó là một một cái loại lực nó tiềm tàng, tiềm tàng nó không lệ thuộc cơ bắp và cũng không lệ thuộc tuổi tác. Ví dụ như là khi mà ta luyện cái khác á, ta phải dùng cần tới cơ bắp, thì cái người già cái cơ bắp nó nó suy rồi tụi con tập luyện không có không có không có hiệu quả. Nên cái trong nhà võ có nói cái câu là gì? Cái gì? "Luyện quyền bất luyện công, đáo lão cũng thành không." Là luyện đánh quyền mà không có luyện khí công nội lực á, thì đáo lão là tới già, tới già coi như bỏ là ông võ sư đó ông xuống cấp liền, xuống cái ào liền.
[1:45:47]Còn nếu mà mình luyện tập nội công thì cái hay của nội công là nó không lệ thuộc vào cơ bắp. Ừm như hiện nay là là là cái môn Phật Quang Quyền của chùa mình đang phát triển cái bài Thái Cực Quyền Pháp. Quý thầy đang hoàn chỉnh xong sẽ phổ biến. Thì ta sẽ cái Thái Cực Quyền Pháp của ta nhìn thì bên ngoài nó giống như bài Thái Cực Quyền bên Tai Chi của bên Trung Hoa truyền sang, nhưng bên trong ta có cái lõi khác. Ta khác rất nhiều bên trong cái lõi. Bên ngoài thì cũng đánh chầm chậm, nhưng bên trong ta có cái lõi khác, có phương pháp luyện khí khác, nó mềm mại, nó mềm mại nhưng mà nó tạo ra nội lực, nó tạo ra nội lực và cứ tập mình cứ ghiền thôi.
[1:46:24]Khi mình đánh đúng nó rồi thì cứ đánh cái bài quyền cứ nhẹ nhẹ nhưng mà rất là ghiền, vì sao? Vì nội lực nó cứ tuôn ra tuôn ra. Thì cái nội lực lúc quỳ lúc tập cái bài Thái Cực Quyền Pháp nó sẽ hỗ trợ rất nhiều cho cho cái ngồi thiền của ta, ngồi được thẳng lưng này kia đó. Tại tới càng lúc tụi con càng lớn tuổi, yếu dần yếu dần mà ngồi không nổi nữa là chết. Người tu mình là cái quan trọng ngồi thiền, mà lúc nào không ngồi được, lúc đó cực kỳ đau khổ á. Nó khổ lắm á chứ không phải. Nên cái mà tụi con là phải luyện cái khí công là điều cực kỳ quan trọng, rất quan trọng, ráng luyện như vậy. Như như còn nếu mà không thì mình lật lật cái ưm
[1:47:00]chưa có bài Thái Cực Quyền ta tập cái Thanh Xuân Công cũng được. Thanh Xuân Công nó hỗ trợ rất là lớn cho việc ngồi thiền luôn. Tại cái Thanh Xuân Công nó có cái hay là nó chữa sạch từ bệnh cho tới chân tới đầu, ngộ vậy đó. Có những người bị bệnh thuộc về dây thần kinh ở trên đầu á, không liên quan tới chân mà nhảy Thanh Xuân Công vậy những cái bệnh trên dây thần kinh đầu hết luôn, ờ bệnh này bệnh kia nó hết luôn, hay như vậy cái Thanh Xuân Công. Thì nó cũng trợ sức dữ lắm cho việc ngồi thiền, nên ráng tập cái đó.
[1:47:29]Con thấy ranh giới giữa biết hơi thở và không điều khiển với điều khiển rất gần nhau. Đúng rồi đó. Khi ta biết rồi cái tự nhiên ta điều khiển, và cái chỗ mà ta bật ra biết mà không điều khiển lại là gì? Cần một cái sự thông minh vô cùng, cần một cái thông minh, cái tinh tế sâu sắc lắm mới biết mà không điều khiển, chứ đa phần chúng ta biết là ta điều khiển. Cho nên trong 12 nhân duyên mà tại sao ta ca ngợi trí tuệ của Đức Phật? Trong 12 nhân duyên cái gì? Thọ sinh... Xúc sinh thọ, thọ sinh ái. Xúc sinh thọ, thọ sinh ái. Cái chỗ đó đối với người đời nó trùm lại thành một liền. Hễ mà thấy cái là ta mê liền, ta mê là ta giành giựt liền.
[1:48:17]Nhưng mà Đức Phật phân ra làm ba liền: thấy, xúc nè, sinh thọ là thích nè, thọ sinh ái... thọ là có tiếp xúc nè, cái cảm giác chứ quên, thọ là cái cảm giác, cảm giác làm cho mình dễ chịu đó, mình đấy, rồi bắt đầu mới sinh ái là ham thích, rồi ham thích rồi bắt đầu mới sinh thủ, thủ là ta tạo nghiệp. Thì một cái chùm đó đó là chúng sinh đi một cái lẹt, bốn cái liền dính với nhau liền. Nhưng Đức Phật tách ra làm làm bốn, mới nói cái cái tinh tế trong đạo Phật đó ít ai có. Thì cũng đây cũng vậy, thường ta biết hơi thở là ta điều khiển hơi thở liền. Còn mà biết mà không điều khiển đòi hỏi sự tinh tế ghê gớm.
[1:48:55]Nên chúng tụi con phải ráng tinh tế. Cái tinh tế nó cũng đòi cái đạo đức, đòi cái trí tuệ mình dữ lắm mới mới mới mới mới biết mà không điều khiển. Chứ còn đa phần tất cả cả thế giới này đều bị cái biết là điều khiển, mà rất tự hào vì cái điều khiển đó: tôi hít vào, tôi thở ra, hít vào, thở ra, toàn điều khiển không à. Và cái cường độ nó rất là mạnh, cường độ nó vượt khỏi cái tâm hết á. Nên tuy thở mà chưa bao giờ hơi thở dính với tâm được, thành thử hơi thở thì cứ thở, vọng tưởng thì cứ vọng tưởng. Còn nếu mà cái hơi thở mà ta điều khiển được cái cường độ nó đúng rồi, là thường là nó chậm, ít, êm, nó quanh quẩn đâu đó đó,
[1:49:32]chậm, ít, êm thì chưa phải, nhưng mà chậm, ít, êm là gần rồi. Ta chạm được cái tâm cái là hơi thở giữ vào tâm luôn, chú ý hơi thở tức là giữ được tâm luôn. Cái mà sư phụ nói lại nè, khi mà cái hơi thở, cái cường độ hơi thở nó đúng mà nó chạm vào tâm rồi, có nghĩa là ta chú ý vào hơi thở là ta nắm được tâm. Đó, cái bí quyết nằm chỗ đó. Nhưng mà để đạt được chỗ đó thì rất là rất là khó, đòi hỏi đạo đức mình sâu sắc lắm mới được. Như hiện bị nặng bên vai trái, rồi bị đau thốn thắt lưng hay là những cái đó toàn là nghiệp sát sinh không à. Toàn nghiệp sát sinh không à. Mà có những cái nghiệp đau vậy cả một đời không hết.
[1:50:18]Có một sư bác như vậy, cứ bị một cái đau đó tới lúc ngồi thiền nó cứ hành mà tu cả một đời vẫn không hết, rất là lạ, bó tay luôn không biết làm sao. Sợ cái nghiệp.
[1:50:35]Bây giờ có nhiều người nói nghe sư phụ giảng cái con thực hành theo
[1:50:42]đâu được cũng chừng tuần, tháng yên cái tiếp tục thực hiện như vậy thì không yên nữa. Là vì lý do gì? Vì lý do gì? Thì... Ví dụ như hôm đó nghe sư phụ giảng về một phép quán nào đó, thấy thực hành thấy yên, nhưng chừng tháng hay hai tháng cái hết yên. Nói: "Ủa, sao bây giờ hết linh rồi?" Lý do sao tụi con biết không? Cái này bị nhiều lắm á. Rất nhiều người bị mà tụi con phải biết để sau này dạy người ta. Lý do là như hồi nãy sư phụ nói có nhiều sự thật, phải không? Mà khi ta tác ý quán chiếu sự thật đó thì đưa đến gì? Tỉnh giác. Có nhiều sự thật. Thì cái sự thật mà sư phụ dạy hôm trước là một trong
[1:51:29]những sự thật, chưa phải là sự thật cuối cuối cùng. Cho nên mình quán xong rồi thì giống như là mình phá được một cái chấp đó rồi, nhưng mà còn nhiều cái chấp nữa mà mình chưa phá, nên mấy cái chấp kia bắt đầu nó quậy, làm cho tâm mình động trở lại, mình không biết lý do tại sao, vì cái mình quán chưa phải là sự thật cuối cùng. Tới khi nào mình quán tới sự thật cuối cùng không bị nữa, nó ổn. Mình có cái yên tâm. Yên tâm chưa phải tâm yên, lát sư phụ định nghĩa yên tâm khác mà tâm yên khác nha. Cái sự thật cuối cùng là gì? Đúng vậy, thấy mình là vô minh tội lỗi là sự thật cuối cùng. Nên tụi con quán qua nhiều bước bước bước,
[1:52:13]nhưng cho nó vượt qua hết cho hết những cái chấp của mình, cho đến khi mà nó yên dần yên dần cho tới cái ngày tụi con nhận ra được cái sự thật cuối cùng mình là vô minh tội lỗi, đó là sự thật cuối cùng, giữ ở đó cho tới khi thành Phật. Mà lúc mình yên cũng vậy, tâm yên rồi vẫn đừng quên cái sự thật cuối cùng đó. Đó là lý do. Hoặc là cái cái kỹ thuật tụi con an trú chỗ này, an trú chỗ kia, thở cái này, thở cái kia được yên đâu chừng một tuần, hai tuần cái nó động lại, tháng, hai tháng động lại, bởi vì sao? Bởi vì nó cũng chưa đến cái kỹ thuật cuối cùng. Cái kỹ thuật cuối cùng nó là gì? Vẫn là tìm được cái cường độ hơi thở mà dính với với tâm, rồi từ đó yên luôn.
[1:52:53]Đó gọi là kỹ thuật cuối cùng. Đây cái chỉ cuối cùng cái quán đó đó, bên kia là đạo lý cuối cùng. Cho nên lý do tại sao mà nói con nghe lời sư phụ giảng cái con thực hành yên được đâu một một thời gian cái bỗng nhiên nó động lại là vì lý do chưa tới tới cái cuối cùng, chưa tới kỹ thuật cuối cùng, chưa tới đạo lý cuối cùng. Hôm nay là sư phụ nói tới cái kỹ thuật cuối cùng và đạo lý cuối cùng để tụi con nhớ. Thấy mình động là biết mình chưa tới, cứ từ từ đi tới cũng đừng vội, tại vì nhiều khi giữa đường còn nhiều cái trạm mình phải đi qua cho xong hết, nhiều cái quán chiếu, nhiều kỹ thuật phải đi qua cho biết
[1:53:26]hết rồi mới tới được cái cái cái cái cái chỗ cuối cùng. Nãy sư phụ nói cái tâm yên và yên tâm nó khác nhau.
[1:53:36]Tâm yên là gì? Là tâm dường như ít vọng tưởng hoặc là không vọng tưởng phải không? Gọi là tâm yên. Còn yên tâm là gì?
[1:53:47]Yên tâm là gì? Hử? Đúng rồi. Thầy Tài trả lời đúng rồi, yên tâm là biết mình không có sai nữa. Vậy thôi. Yên tâm. Cho nên cái yên tâm nó không có gì đặc biệt, nhưng cái giá trị về đạo đức rất là rất là cao. Như có cái phim mà mà sư phụ nhớ có phim của của Nga đó, phim của Nga kể một một cái anh chàng sĩ quan tình báo thì cái người bạn ảnh thì là bị giặc móc phản động, thì cái hai người thân nhau lắm. Cho đến khi cái người bạn kia thì giàu có, tiền bạc mới nói với anh này: "Anh làm cả đời anh bảo vệ tổ quốc mà anh thấy anh nghèo nè, vẫn sống một căn hộ bình thường, không có gì hết, nghèo." Thì anh này ảnh trả lời:
[1:54:39]"Nhưng tôi yên tâm về mình." Yên tâm là biết mình không sai. Và cái yên tâm về mình đó nó thuộc về đạo đức và có giá trị hơn rất là nhiều, giá trị hơn hơn mọi điều trên thế gian này, chỉ biết mình không sai, cái yên tâm. Cũng giống như vậy, cũng giống như khi mà ta ta ta quán chiếu được cái sự thật cuối cùng, sự thật cuối cùng thấy tâm mình là vô minh tội lỗi. Lúc đó tâm mình yên chưa? Chưa, tâm chưa yên tại đang còn vô minh tội lỗi mình lấy gì mà yên, đang còn vọng tưởng mà. Nhưng mà lúc đó ta yên tâm, tới rồi. Đây là cái sự thật cuối cùng ta đã nhận ra, ta đã tìm thấy. Vì cái vô minh là cái kiết sử cuối cùng chứng A-la-hán mới hết mà.
[1:55:22]Mình chưa chứng A-la-hán thì chắc chắn nó còn, và đó là một sự thật. Nên khi ta ngồi thiền tâm yên nhưng chưa chắc yên tâm. Tâm yên là vọng tưởng lắng, nhưng mà nếu ta không thấy rằng cái trong cái tâm yên đó nó vẫn còn vô minh thì ta chưa thể yên tâm về mình được, con đường vẫn còn có thể sai. Nhưng mà khi dù tâm còn động hay tâm đã yên mà ta biết mình vẫn còn vô minh tội lỗi thì ta yên tâm, con đường này đúng rồi. Ta thấy được sự thật cuối cùng, cũng như đây cũng vậy. Khi ta ta điều chỉnh cái cường độ hơi thở êm, nó nhẹ, nó không có bị mạnh, tại ta thường hay bị thở mạnh, nó vượt khỏi cái tâm.
[1:56:03]Còn ta điều chỉnh được cái cường độ gọi là chậm, ít, êm đó, nhưng mà nó không có cái mức cố định, mỗi người phải tự cảm nhận, và hơi thở nó chạm vào tâm, ta nắm được cái chỗ đó rồi, an trú được cái hơi thở đúng cường độ đó là ta nắm được tâm thì lúc đó tâm ta cũng chưa phải là yên tại vì chưa nhập định mà, mới đứng ngoài cổng, nhưng lúc đó ta làm sao? Yên tâm. Tâm chưa yên nhưng yên tâm. Có khi tâm yên mà chưa yên tâm, còn có khi yên tâm mà tâm chưa yên. Đó, ngủ đi. Cái câu thần chú đó khó hiểu lắm á.
[1:56:45]Có khi ngồi thiền bị đau chân quá cái quên hơi thở. Đôi lúc thấy mình thở mạnh, não mình bị căng vùng sọ não. Đa phần tụi con mà khi bị căng thẳng cái là xuất hiện cái gì ở trên não liền, xuất hiện căng não hay xuất hiện cái điểm nặng ở trên giữa chân mày liền. Rồi khi nặng ở trên trán hay gì đó, đừng có tưởng là khai mở thần nhãn nha, đó bắt đầu điên đó, sắp điên đó. Có nhiều người ngồi thiền cứ thấy nằng nặng đây: "Trời, con sắp khai mở thần nhãn rồi." Ờ, để để thì sư phụ thuê xe chở về viện tâm thần cho nó mà khai mở thần nhãn. Tâm mà chạy lên đầu là có chuyện lớn rồi đó. Nên thật ra cái ngồi thiền tụi con bị đau chân
[1:57:23]quá là do tâm mình không lắng được xuống sâu. Tâm mà lắng được xuống sâu rồi thì những cái cảm giác nó giống như là thuốc giảm đau vậy, rất là lạ, sư phụ cũng không biết sao nữa. Nhưng mà khi tâm mình xuống sâu mà nhất là khi mà mà mà tìm được cái hơi thở mà cái cường độ mà nó nắm được tâm rồi á, nó không đau. Giống như cảm giác đau nó biến mất, sư phụ chả hiểu tại sao nữa, giống như nó là cái loại thuốc giảm đau của của của của của của thiên nhiên, của tự nhiên gì đó, của tâm mình chả hiểu à. Ví dụ mình chưa nắm được hơi thở thì tụi con thở xì xèo xì xèo ra nó đau kinh hồn lắm á. Ngồi thiền cái chân tréo lên nó nghẹt máu hay gì không biết nó đau gần chết á.
[1:57:59]Nhưng mà khi tụi con xuống dưới thấp, hơi thở tâm mình để xuống dưới thấp là đã bớt liền. Mà nếu tìm được hơi thở này được nữa cái nó mất cái đau luôn. Mà lúc đó là ai mà gõ chuông xả thiền là mình căm thù người đó đó. Đang ngồi thiền ngon lành tự nhiên gõ chuông xả thiền vô duyên. Vậy đó, nhưng mà lỡ rồi thôi nhiều khi cũng thuận theo chúng, chứ lúc đó xả rất là tiếc. Còn tụi con đau quá là do cũng một phần là nghiệp, nhưng một phần cũng là cái tâm mình chưa xuống thấp được. Tâm còn để phía trên nhiều quá, ừ.
[1:58:34]Nhưng bây giờ khi thấy con thấy nặng người cứng người, có một người hỏi sư phụ là thấy cứng người thấy dễ chịu, còn có người hỏi cứng đơ như khúc gỗ rất đau. Hai cái cứng khác nhau trong khi đúng ra cái cứng thì nó là một cái gì? Một cái tốt, là phá được cái gì? Triền cái, trạo cử. Khi phá được triền cái trạo cử, thân mình nó cứng một cách tự nhiên là mình rất là sảng khoái, rất là dễ chịu và có niềm tin liền. Lúc đó mình yên tâm liền, tâm yên và yên tâm. Nhưng còn đây tụi con cứng mà làm cho con khó chịu đau người làm sư phụ cũng ngỡ ngàng. Giống như là một cái thần kinh nó nó nó bị sai lệch gì
[1:59:12]chứ không phải là cái phá được triền cái trạo cử. Tại phá được triền cái trạo cử, người nó cứng nhưng mà nó rất là dễ chịu, mình có niềm tin vững chắc vào con đường mình đi. Còn đây cứng mà tự nhiên đau mà khó chịu này kia nọ là đúng là do nghiệp á, giống như ma nhập vậy đó. Cho nên nhiều cái nó trở ngại một cách vô lý quá. Ví dụ ví dụ như tụi con tu lâu rồi mà vẫn còn bị đau chân mà đau đau quá đáng đi, tức là nghiệp quá nên tụi con sám hối nhiều, tác ý tội lỗi nhiều, như vậy nó nó tốt hơn do cái phước phước để làm thánh của mình nó không có, cái nghiệp phàm phu còn nhiều quá nên làm cho mình trở ngại quá đáng đi.
[1:59:54]Nên thường lúc đó tụi con cố gắng quán tội trên tội, nhiều khi quán thời gian còn dài. Khi ta tu thiền cái thực sự là cái người mà có cái phước làm thánh rồi á nó dễ có kết quả, còn giống như tụi con chưa có cái phước làm thánh, nghiệp phàm phu vẫn còn nhiều, nó trở ngại đủ thứ chuyện hết trơn, chuyện này chuyện kia mà những trở ngại nó không đáng có, nó vô lý đủ thứ á. Mấy cái này là dù có nói bây giờ sư phụ có giảng tới ba năm nữa thì cũng không hết, vì nó là về nghiệp nhân quả chứ nó không phải là kỹ thuật phương pháp. Cho nên ráng kiên nhẫn sám hối. Trong đời sống ráng làm phước, rồi ráng sửa lỗi, ráng hỗ trợ huynh đệ, ráng khởi tâm từ bi.
[2:00:32]Ví dụ mình chưa có làm phước được nhiều, ráng khởi tâm từ bi nó cũng có phước. Như vậy nó cũng bớt nghiệp đi. Trời ơi! Rồi bắt đầu hết đau tới ngủ hả?
[2:00:49]Qua tới thiền bắt đầu ngủ luôn. Gió thổi quạt thổi mát mát là con bay luôn.
[2:01:00]Trời ơi, hết đau bắt đầu tới ngủ. Rồi coi như như như nói: khi mình ngồi thiền ngon lành cái thấy huynh đệ hôn trầm, cái trong đầu nghĩ lên ngồi thiền đau chân thấy mồ mà cũng hôn trầm, bữa nay tới phiên mình hôn trầm ngủ luôn.
[2:01:23]Có lúc ngồi thiền hơi lúc bốc nó nóng quá, nóng quá là con chân âm bị yếu á. Khi ngồi thiền mà thấy nóng mồ hôi quá là cũng là chân âm bị yếu. Ráng tập cái khí công, nội công, nhất là cái nội công bí pháp á với lại cái khí công nguyên pháp nó giữ cái chân âm lại, đỡ bị.
[2:01:44]Mới thực hành con thấy mình xấu xa tội lỗi, cái tâm á nó yên. Nhưng mà thấy quán riết cái nó lì, nó cũng giống như mình không thấy tội lỗi nữa, hay hay giống như bị cha mẹ chửi riết rồi lì rồi, chả thèm sợ nữa. Hay ha, tụi con có nhiều cái triết lý ngộ ghê á.
[2:02:05]Có khi có khi xoay xở bằng cái khí công, à có khi cho dùng cách khác, thiền định không ổn mới chuyển qua khí công là hít vào rồi thổi ra bằng miệng, thì cũng được. Kệ, cứ xoay xở bằng khí công chút xíu cho nó đỡ khó chịu rồi tu tiếp cũng được. Từ khi ngồi thiền mà có những ý nghĩ bậy khởi lên thì nhớ cái câu thần chú đó nói: Cầu cho chúng sinh đừng có ai nghĩ bậy á. Tại vì những cái tà tư duy đó một là do nghiệp quá khứ, hai là do ma nó đưa vô. Mà mình cưỡng lại không nổi đâu, mình phải chỉ dùng cái nhân quả thôi là lúc nào cầu nguyện cho chúng sinh đừng ai nghĩ bậy, từ từ cái nó bớt dần bớt dần.
[2:02:44]Thật ra cái quán từ bi á, lúc mình vào thiền thì mình tác ý ba tâm hạnh: tôn kính Phật, từ bi, khiêm hạ. Thì cái người mình mới tu á, mình quán kỹ, mình tác ý kỹ, rồi sau đó buông luôn, bắt đầu đi vào những kỹ thuật và cái thiền định theo cái phương pháp này. Đó, chứ không cần lặp đi lặp lại trong thời thiền. Còn sau này khi mà mình thuần rồi, thuần rồi thì vào thiền chỉ cần nhắc nhẹ thôi là cái tâm đó nó cứ tồn tại tồn tại. Thấy không? Như có lần sư phụ nói á mình quán từ bi á năm năm mười năm sau mới bắt đầu có từ bi chứ không phải dễ đâu. Nha, mình cứ quán yêu thương tất cả chúng sinh, miệng mình nói, tâm mình nhắc đi nhắc lại như vậy,
[2:03:24]nhưng mà trơ trơ chừng ba năm đầu chả thương ai đâu. Nhưng mà cứ kiên trì nhắc đi nhắc lại, cứ xin Phật mãi á, bắt đầu năm năm rồi bắt đầu mới nhúm chút xíu từ bi nó xuất hiện, mười năm nó nhúm thêm chút xíu. Thì lúc đó bắt đầu tụi con chỉ chỉ duy trì thôi. Duy trì là lúc đầu vào thời ngồi thiền tác ý ba cái tâm hạnh đó: tôn kính Phật, từ bi, khiêm hạ, mình tác ý thật lòng là tự nó nó tồn tại và nó phát triển dần phát triển dần. Vậy á. Mà mình mình tự kiểm tra mình là mình biết à, mình thương người hay không thương người tự mình nhận ra. Nhiều khi mình chưa có cái lòng từ bi á, mình nhìn mọi người mình cảm thấy khô khan.
[2:03:59]À ai cũng như ai, dòm mặt đi đông người chật chội này kia nọ. Nhưng mà khi mình có cái lòng từ bi rồi, mình nhìn ai mình cũng thương, lạ như vậy. Mình nhìn ai mình cũng muốn họ được hạnh phúc, mình nhìn ai mình cũng muốn cho họ có Chánh pháp, có tu hành, có giác ngộ. Đó lúc đó là mình biết là tâm từ bi đã xuất hiện. Tâm từ bi xuất hiện là mình muốn điều tốt cho chúng sinh, mình muốn điều tốt cho mọi người. Còn khi tâm từ bi chưa xuất hiện thì mình nhìn mặt ai cũng vậy, người nọ cũng như người đấy. Đến khi tụi con thuần thục thục thuần thục mà tụi con tu tập khoảng vài chục năm, quán cái từ bi nó chín muồi rồi là tâm ý mình lúc nào cũng yêu thương
[2:04:36]tất cả chúng sinh, dù gặp hay không gặp lúc nào tâm cũng là từ bi. Lúc đó là mình cảm ứng với chư Thiên dữ lắm á. Tại chư Thiên chỉ nhìn cái tâm mình có từ bi hay không thôi. Khi ngồi thiền hay bị căng đầu vùng bán cầu đại não như ai đó giật đầu mình, cái này bó tay con. Thì đúng là nghiệp, hồi xưa con gõ đầu ai đâu biết. Mấy thực mấy cái này thực sự đều là nghiệp á, nó không nằm trong cơ chế. Nó không nằm thế mà toàn là nghiệp nó hiện ra những cái điều này. Thường là mấy cái trở ngại này quá tụi con phải không thể sửa bằng kỹ thuật phương pháp mà toàn là phải sám hối không, phải sám hối không.
[2:05:14]Bởi vậy khi mà mình đang được cái ưu thế, mình hay dễ là nghĩ oan cho người khác, xử oan cho người khác, là ức hiếp người khác khi mình có ưu thế. Rồi đến khi cái ưu thế nó hết rồi cái mình bị trả nghiệp rất là vất vả. Cho nên cái khôn cái khéo của mình là lúc đang có ưu thế thì cẩn thận, cẩn thận, lúc nào cũng tôn trọng mọi người nó an toàn hơn. Chứ ỷ mình có quyền thế, nghĩ oan, xử oan, sau này phiền lắm.
[2:05:49]Đa phần tụi con bị nghiệp nhiều quá. Nghiệp giống như là nghiệp phàm phu nó không không có xuất hiện cái phước làm thánh, nên cái việc tu thiền nó trở ngại, mà trở ngại vô lý á, trở ngại nó không thuộc về cái kỹ thuật, không thuộc về cái phương pháp, trở ngại lãng nhách à nó không có ra cái gì, đều là do phước không đủ. Mà cái phước đó nó nó cũng là một cái cái cái tích lũy rất là lớn mà cái nghiệp nó cũng là một cái tích lũy qua nhiều đời nhiều kiếp từng cái việc lặt vặt bé bé bé bé thôi nó cũng thành cái tội nữa. Nhiều cái nghiệp bé bé bé bé chút chút, nhiều ý nghĩ sai sai chút chút nó cứ thành cái tội nó tích lũy mà những lúc đó Phật gọi mình là vô minh á,
[2:06:28]mình không biết rõ điều gì là tội, không biết rõ điều gì là phúc, nên mình cứ tạo tội, cứ nói cái lời sai, nghĩ sai, nó tích lũy nhiều. Nhưng mà do cái duyên phước gì mình được gặp Phật pháp tu hành, nhưng mà cái nghiệp xưa nó cứ đeo mình, nó đeo mình nó cứ phá riết, cứ phá riết làm mình đủ thứ chướng ngại, chuyện này chướng ngại chuyện kia. Khổ vô cùng. Rồi để vượt qua thì nó có cái là vừa phải chịu đựng để trả nghiệp, vừa phải sám hối, vừa phải làm phước. Ba cái. Ba cái để vượt qua nghiệp như đó. Thứ nhất là gì? Chịu đựng, ôm lấy niềm đau á. Thứ hai là sám hối. Ba là làm phước. Nhớ giùm vậy, để vượt qua nghiệp nó gồm ba cái:
[2:07:13]một là chịu đựng đừng tránh né, nó đau ở đâu mình đứng ngay đó luôn, vậy đó, ôm lấy niềm đau; hai là sám hối; ba là làm phước. Và cái này cái thời gian cũng rất là dài, rất là dài. Cứ nhớ chuyện ông già chồn mà mình phát sợ. Lúc ổng tu hành đắc lực nổi tiếng, ổng nói một câu mà người ta truyền cái câu đó ra tràn lan hết, thành một loại tà kiến làm cho đạo Phật suy tàn rất là nhanh, đọa thành thân chồn mười mấy ngàn năm. Năm trăm kiếp chồn là tính ra là mười mấy... Mấy ngàn năm hả? Mấy ngàn? Một ngàn hay hai mấy ngàn năm á hả? Năm trăm kiếp chồn đâu có ít đâu. Thấy mười mấy ngàn năm, sợ luôn. Nhưng nhưng mà nếu mình biết sám hối thì cái thời gian mà bị bị đọa
[2:08:01]đó sẽ rút ngắn lại liền, rút ngắn lại, giống như là khi mà gặp được ngài Bá Trượng giải thích một câu ổng thoát thân chồn liền. Ta cũng vậy, nếu ta thực hành đúng ba cái: một là đối diện với niềm đau biết đó là lỗi của mình, không tránh né, không đổ thừa, nhận đó là lỗi; thứ hai là sám hối rất nhiều, lạy Phật sám hối rất là nhiều, phải lạy Phật; và thứ ba là làm phước, tìm cách giúp người, giúp huynh đệ, làm hết cả cái cuộc đời mình như vậy.
[2:08:36]Còn cái hôn trầm này tụi con có có mấy cái trường hợp nha. Như sư phụ nói vậy đó hai trường hợp: một là gì? Thiếu ngủ, hai là nghiệp. Thì cái tụi con phải tự đánh giá, nếu mà thiếu ngủ là nhiều khi ngủ chút xíu dậy ngồi thiền bù lại, để không mất cái cái khóa thiền, nhưng mà ngủ chút ngồi dậy rất là tỉnh là do thiếu ngủ. Và có khi trong đời sống tụi con cẩn thận đừng để thiếu giấc ngủ. Trong trong đời sống á các Ban Quản viện này nọ tụi con phải coi chừng các em mình, các em bị thiếu ngủ do cố gắng làm việc hay cái gì á thì lúc ngồi thiền nó nó nó nó nó nó sẽ nó đòi à, cái hôn trầm nó tới liền là chỉ là do thiếu ngủ, cái đó dễ sửa.
[2:09:20]Nhưng mà sợ nghiệp thì chiến đấu rất là vất vả. Hồi xưa lúc sư phụ còn trẻ là sư phụ cứ ỷ sức trẻ nên sư phụ ít ngủ lắm, cứ ráng thức để tu. Thế là sư phụ thấy nó cũng là một cái sai, cũng là một cái sai, rồi sư phụ ép mọi người phải thức theo, cũng thành cái nghiệp. Sư phụ vận động Sư Ông là cho toàn thể hệ thống thiền viện bớt ngủ hết để ngồi thiền. Trời ơi, người ta khóc ròng hết trơn á mà sư phụ thuyết phục hay quá Sư Ông chịu, chết luôn
[2:09:54]vậy đó.
[2:10:02]Nhưng thật ra trong cái cái trời đất này nó có cái đẳng cấp á. Mình ở một đẳng cấp này để bước lên một đẳng cấp khác cao hơn cực kỳ đúng là khó chứ không phải dễ. Khó ghê vậy. Phải tích lũy phước rất là nhiều. Nên thấy tụi con tu hành vất vả, giống mình đang ở một đẳng cấp thấp vậy mà bây giờ ngoi ngoi ngoi lên một đẳng cấp cao hơn đúng là thiên nan vạn nan, đòi hỏi thời gian rất là nhiều, nên tính là hai ba năm nó chưa đủ. Như hồi đó sư đến cái Tịnh xá đó, có gặp ni sư. Ni sư phúc hậu lắm, mà sáng suốt, tu thiền rồi tốt lắm, giống như cũng có thần thông vậy đó. Thì cái người mà đến xin công quả xuất gia thì ni sư nói:
[2:10:49]"Ba năm. Làm công quả con phải ba năm." Sư ngủ... trong bụng sư cũng nghĩ, ni sư cũng hơi ác, đì người ta chi tới ba năm. Nhưng sau này sư mới thấy ni sư thật ra sư cũng đúng á. Có những người mình có thể cho xuất gia rất là sớm, nhưng có những người nhiều khi cái duy cái phước để làm người xuất gia người ta chưa đủ, mà để cho đủ phước nhiều khi nó người ta hai ba chục năm chứ không phải là chỉ ba năm đâu. Phải nâng một đẳng cấp từ vị trí này lên thêm một bước nữa có khi nó cần tới mấy chục năm chứ không phải chỉ ba năm. Cho nên nhìn thấy mà... Cho nên mà được hay không là nhìn cái công phu tu hành đó.
[2:11:21]Công phu tu hành nhất là thiền định mà nó ổn, nghĩa là cái phước xuất gia nó tới, còn cái công phu thiền định mà nó chưa ổn là cái phước xuất gia nó cũng chưa có tới thật. Đó mình nói chùa mình, còn mấy chùa khác họ không có tu thiền thì họ lấy theo tiêu chuẩn khác, mình không có mình không có phê phán. Nhưng mà để mà ngồi thiền cho ổn định, cho tốt, tức là mình bước lên một đẳng cấp khác á. Mà giống như trời đất, một người nghèo bước lên người giàu khó vô cùng, không phải dễ. Có những người giàu người ta sinh ra người ta đã giàu, đẻ ra đã giàu, rồi có bị cướp hết tài sản, mấy năm sau giàu lại.
[2:11:55]Còn người nghèo đem cho đống tiền, ít bữa nghèo lại à. Rồi thậm chí cho họ một căn nhà để ở, quay qua tháng sau quay lại họ bán mất rồi, rồi cũng ở nhà chòi lại. Một loại nghiệp gì đó. Ở giữa cái trời đất này rất là lạ. Và chính vì cái cái cái cái đẳng cấp vô hình nó chi phối con người là một loại nghiệp lực á, cho nên cái thời xưa người ta hay phân biệt giai cấp quá đáng á, nó thành ra tàn nhẫn. Giống như Ấn Độ mấy giai cấp, hoặc như mình coi phim Hàn Quốc á, cổ trang mình cũng thấy á, là đẻ trong dòng dõi quý tộc thì mãi mãi là quý tộc, còn ai đẻ ở dòng dõi nô lệ, bần nông là mãi mãi bần nông, không được cạnh tranh lên, lên nó giết liền à.
[2:12:34]Mà cái cái phân biệt giai cấp nó tới đâu? Tới cái thời cận đại luôn á, dễ sợ thiệt. Còn ở Trung Quốc, Việt Nam thì lại không bị. Trung Quốc, Việt Nam là đẻ đâu đẻ không biết, hễ thi đậu lên làm quan à, không có phân biệt. Nhờ vậy mà mình đỡ. Còn bên Hàn Quốc không biết sao kỳ, phân biệt căng quá. Mà cũng là do nghiệp của chúng sinh. Cái đẳng cấp nó chia nó nó kiên cố quá. Người ta làm người ta không tháo gỡ, không nhìn nhau bao dung, yêu thương, rộng lượng được vì cái đó. Nên mình thấy trong cái đời tu tụi con cũng thấy, nhìn mình nó nó quá khó vượt qua. Các đứa theo sư phụ 5 năm, 10 năm, mười mấy năm rồi đâu phải là không.
[2:13:11]Mà tụi con tu hành cũng không phải là tiến. Nên thấy cái cái cái nghiệp nó ghì mình, nó giữ mình khiếp thiệt á. Có những người ngồi thiền rất là tự tại, chân tuột ra luôn rồi cũng không hay. Hay thiệt. Tự tại.
[2:13:27]Còn mà ngủ luôn không còn biết gì chung quanh thì nhiều. Hay thiệt. Hay thiệt, cũng tự tại vậy. Tự tại.
[2:13:37]Tập sáu bước tỉnh giác mới được bước thứ một, bước thứ hai là bay. Hay thiệt.
[2:13:47]Tập cố căn để biết ở dưới, nhưng mà cố căn nhiều thì nổi sân, vì cố căn nó đâu phải là thiền. Cố căn nó là khí công thôi. Tập sơ một thời gian cho biết thôi chứ không có duy trì. Vì khi cố căn vậy là cái não ta hoạt động, nên cái động trên não nó làm mình căng và lại dễ nổi sân là vì nó đó. Có em thì bị hôn trầm, tác ý sám hối, cắn môi cho đau, cấu cái tay cho mạnh để không hôn trầm. Nhưng bữa nay thôi không thèm nữa, ngồi ngủ luôn cho nó khỏe. Hay thiệt. Trong trong đời sống á, trong đời sống thì tụi con không thể giữ hơi thở được, tại hơi thở nó chỉ những cái kỹ thuật về hơi thở hay này nọ thường là nó chỉ trong lúc ngồi.
[2:14:27]Nên trong đời sống thì mình dễ tác ý, quán chiếu về đạo lý, là mình tu trong đời sống là cái này nè. Cái này là trong đời sống, chứ còn đừng có trong đời sống cái này nha. Trong đời sống mà giữ hơi thở là bậy á. Tại hơi thở nó chỉ lúc ta ngồi bất động hoặc là ta ngả lưng bất động, thân đừng nhúc nhích thì mới dùng kỹ thuật hơi thở được. Còn mà lúc mà động này kia nọ chỉ dùng có tác ý quán chiếu đạo lý mà thôi. Quán lý quán quán quán chiếu đạo lý thì tùy cái giai đoạn của ta, lúc đó ta đang quán chiếu tới giai đoạn nào thì thực hành cái đó. Thì nhờ vậy là trong đời sống mình có tu hành, tuy làm việc nhưng mà không cần tâm yên, mà cần cái gì?
[2:15:06]Cần tác ý quán chiếu đạo lý, chứ không cần tâm yên, nhớ như vậy. Mà mình có tác ý quán chiếu đạo lý là cũng đang tu. Vậy đó. Thì lại là yên tâm. Nghĩa là mà quán chiếu qua nhiều nhiều mức độ như hồi hồi chiều sư phụ nói không? Nói. Mà cái mức độ cuối cùng vẫn là gì? Là biết mình là vô minh tội lỗi. Khi mà quán chiếu tới mức độ cuối cùng đó thì mình yên tâm lắm, yên tâm vì nó là sự thật, sự thật cuối cùng. Còn những cái mình quán vô thường, hư ảo kia nọ, vân vân, là cái tiến trình bước đi thôi, bước đi để tới cái bước cuối cùng. Cuối cùng vẫn là đối diện với nhân quả.
[2:15:47]Còn bên tăng tụi con không có tổng hợp nên sư phụ đọc từng người chết quá. Bên tăng thì tụi con được cái là có sức khỏe, nên những cái chướng ngại mà bên ni gặp thì bên tăng tụi con là ít bị hơn. Có nhiều cái câu hỏi tụi con về cái giống như mất chân âm là do trước đây do tụi con hoặc là làm việc đầu óc nhiều quá, giống như nó mất chân âm. Về cái mồ hôi, căng đầu này kia nọ. Thì bây giờ là cứ ráng tập khí công giùm cho sư phụ, ráng tập khí công, khiêm hạ để nó giữ chân âm lại. Cái khiêm hạ cũng làm giữ chân âm, hay như vậy.
[2:16:29]Đây là cái việc mà để biết ở bụng ngực đáy bụng thì thỉnh thoảng con còn nhớ được thì nhẹ nhàng tác ý thường khoảng 5 đến 10 lần trong một thời thiền. Tu ai dạy vậy? Ai dạy mà một thời thiền để 5-10 lần hả? Luôn luôn chứ con. Để an trú đó luôn chứ. Nếu mà để tâm dưới đáy bụng là để luôn, chứ đâu có lâu lâu chạy xuống chút rồi chạy lên lại hả trời? Phải để luôn dưới đáy bụng á. Nhưng mà để dưới đáy bụng nó là một loại kỹ thuật, mà kỹ thuật chưa tới cái kỹ thuật cuối cùng. Cái kỹ thuật cuối cùng là khi tụi con tìm được cái cường độ hơi thở đúng mà nó dính với tâm, tự động nó xuống dưới, tự động nó chậm, ít, êm, tự động nó giữ cả hội âm và đan điền
[2:17:16]lại, tự động nó là một điểm lơ lửng ở ở giữa bụng, tự động nó vậy. Mà mấy chuyện kia không cần nữa. Những cái kia không cần nữa. Ví dụ như trong cái kỹ thuật người ta nói vậy nè: "À, để tâm thấp xuống dưới ha", thì mình để tâm thấp dưới. Nói: "Để dưới đáy bụng ha", để dưới đáy bụng ha, là biết hơi thở ha, hội âm, đan điền ha. Tức là tất cả những cái đó là nói bằng lời được hết, diễn tả được hết. Nhưng nếu tụi con tìm được cái cường độ hơi thở mà nắm được tâm rồi, tất cả những cái kia thành tựu và tất những cái kia không cần nữa, mà tự nó có, nó có mà mình không dùng nữa. Không dùng nữa. Ví dụ như nói:
[2:18:02]"Để tâm dưới đáy bụng", cho đến khi mình tìm được cái hơi thở cường độ mà nó thích hợp, nắm được tâm rồi, mình bỏ luôn cái cái tác ý mà để tâm dưới đáy bụng. Bởi vì sao? Bởi vì thực sự cái đó cái để tâm dưới đáy bụng vẫn là cái bên ngoài, vẫn là cái bên ngoài. Còn ta tìm được cái cường độ hơi thở đúng thì ta vô tới cổng rồi, tới cổng. Còn những cái kia là vẫn ở ngoài đường, vẫn là ngôn ngữ. Mặc dầu nó ở một chỗ với nhau á, nó vẫn là hơi thở chậm, ít, êm, vẫn là ở phía dưới đáy bụng, nhưng mà những cái gọi là hơi thở chậm, ít, êm, những cái gọi là đáy bụng đều là bên ngoài, không thật, không cần
[2:18:48]khi ta đã nắm được cái này. Cái này nó bao hàm hết mấy cái kia, nhưng mà cái này mới là chính nè. Nắm được hơi thở rồi tự nó có như vậy. Nhưng mà khi chưa nắm được cái này thì ta phải mượn cái phương tiện để gần lại nó. Ta phải hơi thở chậm, ít, êm, phải đáy bụng để gần lại nó thôi, chứ còn khi nắm được nó rồi, tự động cái kia nó có. Mà ta mới biết rằng cái gọi là hơi thở chậm, ít, êm hay đáy bụng chỉ là cái bên ngoài, không cần. Nên ta khó dùng lời để diễn tả là như vậy, là chỉ cảm nhận mà thôi chứ không có dùng lời.
[2:19:26]À, mình có nhớ ba căn nhà không kìa? Nhớ không? Thứ nhất nhà gì? Nhà lầu, ha. Thứ hai là nhà xây, thứ ba là... Á, thứ hai là nhà lá chứ. Thứ ba là gì? Là cái chòi rách nát. Thì ba cái nhà đó tượng trưng cho ba căn cơ của chúng ta. Nhà lầu tức là người sao? Giống như là có phẩm chất thánh vậy đó, tâm nhiếp vào thiền rất là dễ dàng, rồi tu hành rất là suôn sẻ. Còn nhà, nhà lá là gì? Là tu rất là cũng còn vất vả, chỉ tạm tạm vậy thôi chứ vẫn còn vất vả chưa có phải là ổn. Còn cái nhà chòi thì sao? Chòi thì rất là khổ, tâm rất là loạn, rất là động, khó yên. Ráng được tỉnh giác thôi chứ đừng hòng có tâm yên, đó là ba căn cơ khác nhau.
[2:20:20]Mà cái người mà ở nhà chòi, nhà chòi rách nát mà bây giờ muốn lên cái nhà lá dễ không? Không dễ. Sao không dễ? Thì cứ mua vật liệu lợp vô chứ có gì đâu. Đố tụi con có tiền mua. Sư phụ quan sát rồi, đi nhìn nhiều nhà, cái nhà rách nát thì che lại miếng ở đó gì, nói tiền đâu mà mua một miếng để che, không có luôn. Khi cái nghiệp người ta phải ở cái chòi rách nát rồi, thì nghiệp nó dí người ta rồi, đừng hòng có cái gọi là nhà đàng hoàng để ở. Cái nghiệp nó dí như vậy. Mình đang ở nhà lá rồi đừng đòi nhà lầu, không bao giờ xây được cái nhà lầu. Nghiệp nó dí mà nó ép mình ở đó rồi, là cứ đứng đó mà chịu.
[2:21:02]Nhưng mà thôi cứ an vui trong cái chòi, an vui trong cái nhà lá, làm phước, mọi cái cái cái công hạnh của mình thôi. Mà quan trọng mình phải nhận định là mình ở nhà nào. Như ai ở nhà lầu giơ tay lên cho sư phụ mừng coi coi. Ai ở nhà lầu? Giơ tay lên. Rồi ai ở nhà lá? Ai ở nhà lá giơ tay lên cho sư phụ. Rồi. Tưởng mong tụi con ở nhà lầu để sư phụ cũng đỡ có cơm có cháo rồi ăn. Nhà lá cũng không, chòi rách nát không, rồi homeless luôn nữa. Trời ơi! Cái quan trọng á là tụi con nhìn mình đúng với nhà nào thì đỡ bị tổn phước, đỡ bị ảo tưởng. Nên khi ta tu tập mà gặp ai đó gieo cho ta cái cái cái ý nghĩ rằng mình ở nhà lầu, đó là giết mình đó.
[2:21:54]Tức là nói đây hãy nghĩ rằng mình thanh tịnh, hãy nghĩ mình an lạc. Đó là gán cho mình ở nhà lầu trong khi mình không phải nhà lầu. Đó là nguy hiểm. Cho nên ta nghe các pháp môn mà dạy tu mà cứ tự kỷ ám thị như mình giàu là chết đó. Giống như mình là nhà nghèo, mà nói: "Anh tại sao anh nhút nhát vậy? Anh cứ hiên ngang giống như anh là một triệu phú đi coi." Mình hiên ngang lại có người chụp đầu mình đánh liền. Tại vì nó quá cái phước của mình, là ít bữa hết, nó cạn liền. Cho nên ta có cái ảo tưởng rằng mình căn cơ cao, mình sẵn vốn thanh tịnh, tâm mình được an lạc, những cái điều đó làm ta hết phước liền.
[2:22:28]Cho nên chấp nhận mình ở nhà lá mà an toàn hơn. Nhà lá tức là tu hành khi được khi không, rất là vất vả, vậy mà mà yên tâm. Còn cái nhà chòi rách nát thì quá khổ luôn.
[2:22:44]Có người khi bị mệt, bị mất chân âm thì những điệu nhạc, âm thanh nó cứ hiện ra là đúng như vậy đó. Khi mà mình không có sức khỏe, không có nội lực là não nó không kiểm soát được. Nên ở đây ta quay trở lại cái cơ chế sinh lý của não. Bản chất của tế bào não gồm hai điều: một là phải suy nghĩ, hai là phải buồn. Nhớ như vậy nha. Hai cái này là tự nhiên của não. Não sinh ra tự nhiên là nó phải suy nghĩ và phải buồn. Đó là điều tự nhiên. Nhưng ta không suy nghĩ, ta kềm chế được suy nghĩ bởi vì ta còn có phước. Ta còn có những điều thiện ẩn chứa trong tâm mình, nên ta còn kềm chế cái suy nghĩ để không có loạn động.
[2:23:30]Và thứ hai là khi ta còn phước, cái dopamine nó tiết ra ở trong não, cái nó nó chặn cái cảm giác buồn. Nó chặn cảm giác buồn nên ta không bị buồn. Buông cái đó ra rồi não tự nhiên là loạn động và buồn, là trầm cảm. Nó tự nhiên như vậy. Bản chất của của não bộ, bản chất của tế bào não là như vậy. Do đó là ta đừng có bơm thuốc bơm gì mất công á, cứ bơm bơm phước thôi, bơm phước rồi. Nên khi sau này mình vô bệnh viện mình nói truyền cho tôi một chai phước là cái não ổn liền. Bơm cho tôi một chai phước là não nó yên, khỏe liền, không có gì đâu. Rõ ràng là khi tụi con yếu chân âm quá, rất là khó thiền, rất là khó nhiếp tâm.
[2:24:12]Nên cái chân âm thì nó
[2:24:17]muốn có chân âm thì tụi con phải làm ba điều:
[2:24:23]một là gì? Đạo đức, giữ cái tâm khiêm hạ. Hai là gì? Rèn luyện, luyện tập. Ba là gì? Làm phước. Nhớ ba cái đó thì chân âm bắt đầu nó nó tích lên dần dần dần dần, vậy đó. Và nó thêm cái nữa là giữ giới nữa, đừng làm điều sai lầm nữa, vậy đó, nhớ. Giữ cho cái chân âm.
[2:24:50]Nên là nhiều khi là trong cái thời đại mà người ta ít có cái lao động tay chân, cái gì nó cũng máy móc máy móc hết, ta ít có lao động tay chân cũng là một cái dở của loài người. Ít có lao động tay chân mình cũng dễ bị mất chân âm. Nên ta bù lại thường ta phải luyện tập, nhưng mà luyện tập vẫn không bằng lao động. Ví dụ như là thay vì đi luyện tập, ta đi ta cuốc đất ta trồng rau, vừa có phước, vừa có chân âm. Còn luyện tập mình chạy máy vậy đồ vậy rồi coi nó chỉ có luyện tập cơ thể chứ không tạo ra phước. Nên sư phụ hay nói đó, làm sao chế được mấy cái máy tập gym mà tạo nó phát ra điện á, mình kéo nó chạy phát ra điện, tích lũy lại để xài thì cũng sẽ có phước.
[2:25:26]Nhưng mà tới bây giờ vẫn chưa thấy ai sản xuất cái đó. Nếu mình nên sư phụ hay kêu là đi tụi con đi hốt rác rồi đi đó, đi đắp vá đường, phải lao động tay chân. Chính cái phước đó làm nó có cái chân âm, vậy đó, ưm. Đúng là bị tai nạn gãy xương rồi thì khó ngồi thiền, cũng khó.
[2:25:49]Nhiều khi tụi con thấy như bế tắc không tiến lên được, đúng như giống như cái đẳng cấp của mình nó chưa đủ để bước lên một đẳng cấp khác, cứ đứng ngay chỗ mà phải chiến đấu thì làm sao?
[2:26:02]Nói con tu hoài không tiến, giờ làm sao?
[2:26:07]Ai trả lời được câu này?
[2:26:12]Nói sao làm hoài không giàu thì làm sao?
[2:26:18]Ai trả lời được câu này? Nói sao tôi ráng làm ăn hoài mà tôi cũng không giàu, giống như cái người nói con tu hoài, con thiền hoài mà không tiến, không có yên, không nhiếp tâm được, giống vậy đó, thì làm sao?
[2:26:39]Nhớ lại sư phụ nói ba nguyên tắc á: một là chịu đựng, ôm lấy niềm đau; hai là sám hối; ba là làm phước, chứ đừng mong mình, đừng có nghĩ mình rời bỏ vị trí đang có để tiến lên một vị trí cao hơn, nhớ giùm sư phụ điều đó. Ví dụ mình đang giàu nói sau là... ớ đang nghèo chứ quên, giàu nói chi nữa. Ví dụ mình đang nghèo, cái mình muốn mình giàu, cái muốn đó là một cái sai làm mình khổ, làm mình đau khổ thêm. Mình đang nghèo thì áp dụng sao? Chịu đựng cái nghèo, chấp nhận cái nghèo, sống vui trong cái nghèo, đón nhận cái nghèo, ôm lấy cái nghèo, hạnh phúc trong cái nghèo. Thứ hai là nghèo cũng là một cái tội quá khứ
[2:27:28]nên ta cứ khiêm tốn mà lễ Phật sám hối. Ba là trong cái nghèo đó vẫn cố gắng làm làm phước, vậy thôi. Vậy mai mốt lúc nào đó bỗng nhiên mình bước lên. Còn cứ hăm hăm đòi bước lên, hăm hăm đòi bước lên người ta kéo mình xuống à. Thấy cái nhà lầu người ta mình giành giành bước vô người ta đạp ra à. Tại nhà đó không phải của mình. Nhưng mà cứ trong cái nhà lá đó, vui trong nhà lá, dọn dẹp sạch sẽ cái nhà lá đó, vậy đi đắp đường, đi lượm rác, đi trồng cây rồi đó, đi thăm người già neo đơn rồi vậy đó, bỗng nhiên lúc mình quay về tới nhà, cái nhà mình nó thành cái nhà lầu. À, cái nhà mình nó thành, mình đi làm phước về nhà.
[2:28:01]Chứ còn mình cứ đòi bỏ cái nhà mình leo vô nhà lầu người ta, người ta bắt á, người ta oánh mình á, người ta nói mình xâm nhập gia cư bất hợp pháp á. Cũng vậy, khi mình tu hoài không tiến thì sao? Ngủ ha? Cho quên đời hay sao ha?
[2:28:19]Lúc mà khi ta tu không tiến nghĩa là thế nào? Nghĩa là ta đang vật lộn với vọng tưởng, đúng không nè? Đang vật lộn với vọng tưởng, hoặc là đang vất vả chiến đấu với hôn trầm. Và ta mong muốn làm sao? Đừng có vọng tưởng nữa, đừng hôn trầm nữa, nghĩa là ta tiến lên, đừng có cái mong đó. Nghĩa là làm sao? Vui trong cái chiến đấu với vọng tưởng.
[2:28:49]Vui trong cái lúc mình vất vả chiến đấu với cái hôn trầm. Cái chỗ này là chỗ tinh tế, tụi con cố gắng làm. Vui trong cái chiến đấu với vọng tưởng, khi mình còn vọng tưởng, mình cứ chạy tới chạy lui, biết chút xíu, biết toàn thân chút xíu nó chạy mất, hay là biết xuống đáy bụng nó chạy mất, quay trở lại, cố gắng biết hơi thở chút nó chạy mất, quay trở lại biết hơi thở. Quay ráng mà quán thân tội trên tội, đây là một khối thân, quán được chút xíu nó chạy mất, quay trở lại. Cứ trở đi trở lại, trở đây trở lại, và đó là niềm vui đó. Vật lộn với nó đó chính là niềm vui. Không biết bao lâu mới hết, không cần hết luôn.
[2:29:26]Tao không cần hết luôn, coi mày lì hay tao lì.
[2:29:31]Vậy đó, tao không cần hết. Mình cứ đòi hết vọng tưởng để ngồi thiền cho nó yên, tao không cần hết, mày với tao ai lì hơn? Tao không cần, cứ để vọng tưởng để mà chiến đấu cho vui. Vậy đó, giống như người nghèo: Tao không cần giàu nữa, tao cần nghèo mà sống gì? Thanh bai, đạm bạc, tử tế với mọi người, mót ra được chút thời gian chút nào làm phước được thì thì làm phước, không thèm giàu nữa. Tụi bay ở nhà lầu cứ ở đi, rất ngưỡng mộ nhưng tao không cần nhà lầu, thích ở nhà lá. Vậy đó. Nửa ai lại xin nhà lá cho luôn, ra nhà chòi ở luôn. Ai xin cái chòi? Ra homeless luôn, ngoài đường luôn, xong luôn. Xong.
[2:30:08]Vậy đó, cho hết luôn không cần gì, không cần không giữ gì đó hết trơn. Cứ vậy đó mà đó là con đường ta đang đi đang tu là đúng. Cho nên tụi con cứ đau khổ vì mình cứ còn cái vọng tưởng, nhưng đừng đau khổ. Có vọng tưởng mới vui để chiến đấu với nó. Được, quay lại, nó mất, mất kéo lại, quay lại mất, cứ giằng co giằng co 10 năm 20 năm. Nhưng cái chính cái công lao vất vả mà chiến đấu với vọng tưởng và hôn trầm nó rọi thành bản sắc của người tu, thành cái ý chí của người tu. Cho nên sau này khi mà tụi con kêu ai tu tụi con nói một cái lời nói rất nhẹ nhàng: Ráng tinh tấn ngồi thiền. Nhưng cái câu nói đó nó là sức mạnh của 20 năm tụi con vất vả tu hành.
[2:30:49]Lây động tâm người ta liền và người ta bỗng nhiên người ta bị thuyết phục người ta theo tụi con người ta tu, rồi người ta cũng khổ như tụi con.
[2:31:03]Tu là khổ mà, nó chưa có kết quả vì sao? Do cách xa thời Phật, cái phước ta ít. Và nếu mà chúng ta không phấn đấu, ta không dựng lại cái thời chánh pháp của Đức Phật, cứ mãi là cái thời mạt pháp, tu không được rồi cái bỏ Phật, bỏ Pháp, bỏ Thiền. Bây giờ ta không bỏ, ta tìm được chánh pháp rồi, ta tìm được con đường thiền vô ngã rồi, bám theo mà đi. Có sống chết gì cũng bám theo và rất khổ, nhưng ta vui trong cái khổ đó, ta vui trong cái nghèo đó, ta vui trong cái nghiệp đó, ta vui trong cái loạn động mà phải chiến đấu đó, ta không buông xuôi, nhưng nó sẽ không hết. Cớ cũng giống như một cái người bị nghiệp cụt mất cái chân bây giờ làm sao?
[2:31:41]Chịu chứ làm sao? Giờ chân đâu mọc ra lại? Hoặc là khi có phước chút thì mua chân giả ráp vô cũng đi cà nhắc người ta cũng biết chân giả à. Nhưng mà cứ chịu đựng như vậy, chấp nhận như vậy, và trong cái một chân què què đi cà nhắc cà nhắc nó vẫn cố gắng đi làm phước. Đó là vậy, đó là cái thái độ của ta. Từ ở chòi hay ở nhà lá vậy đó, không cần nhà lầu. Cứ ở trong nhà lá nhà chòi của mình mà tu tập mà chiến đấu mà vất vả, và xem cái vất vả tu tập đó là đạo lý, là triết lý sống. Như vậy.
[2:32:28]Cái khó là trong cái triết lý đó là như thế này. Ví dụ như khi mình giàu, mình có hai cái sai, á khi mình nghèo chứ mình có hai cái sai: Một là mình muốn giàu, mình muốn bỏ cái nhà lá lên nhà lầu, một cái sai. Giờ thôi không muốn nữa, tránh được cái sai đó thì ta bị cái sai thứ hai là không phấn đấu, ở nhà lá luôn. Đó là cái sai thứ hai. Thì trong ngồi thiền cũng vậy, ta mong muốn ta chứng đạo là một cái sai. Bỏ thì không muốn mong muốn chứng đạo nữa, mất cái sai thứ nhất, bắt đầu ta xuất hiện cái sai thứ hai: Nó liều luôn cái vọng tưởng ngồi thiền suy nghĩ luôn cho nó đã, không chiến đấu, không phấn đấu, đó là cái sai thứ hai.
[2:33:12]Nên đây là một cái trung đạo rất là tế nhị và rất là khó.
[2:33:23]Hồi đó sư có viết cái bài nhạc: Không ước mơ Niết Bàn, không chấp nhận trôi lăn, mây vẫn bay giữa giữa trời, bầu trời xanh vẫn xanh, đại khái vậy. Bài đó bài gì sư quên mất? Nói với nhau hả? Không ước mơ Niết Bàn, không ước mơ Niết Bàn để tránh được cái sai thứ nhất, không chấp nhận trôi lăn, tránh được cái sai thứ hai.
[2:33:50]Sư viết bài đó cũng gần 40 năm. Nhưng hôm nay đem ra nói lại là đúng nghe. Nên cái lỗi của chúng ta là ước mơ chứng Niết Bàn, cái lỗi thứ hai là chấp nhận trôi lăn. Nên không chấp nhận cái nghèo, biết cái nghèo này là sai, biết cái loạn động này là sai, không chấp nhận, nên phải phấn đấu nhưng không ước mơ làm thánh. Tụi con thấy cái tâm lý đó khó không? Khó không? Rất khó. Mà đạo Phật là như vậy, đạo Phật là cái khó, chứ còn nói một bên nó dễ lắm. Nó phải ước mơ chứng đạo, nó dễ, hoặc là thôi chấp nhận hoàn cảnh, cái đó nó dễ. Nhưng không ước mơ Niết Bàn nhưng không chấp nhận trôi lăn, cái tâm lý đó rất là khó, rất là khéo.
[2:34:35]Không ước mơ Niết Bàn cho nên mình không bị dằn xé, và mình biết phấn đấu vì không chấp nhận trôi lăn nên mình biết phấn đấu với vọng tưởng, với hôn trầm. Ngồi thiền rất vất vả, không có cái kết quả gì rõ ràng, nhưng mà chính cái chưa kết quả rõ ràng đó đúng là niềm vui của sự tu tập, đó là cái rèn luyện cái ý chí của sự tu tập. Miễn là tụi con còn lý tưởng tu hành, đó là đúng. Vì nghiệp mình chưa qua, tụi con chưa lên. Bây giờ sư phụ có rầy có la có trách mắng gì, tụi con không bao giờ bỏ nhà lá lên nhà lầu được hết, vì cái đẳng cấp nó đã quy định như vậy rồi. Chỉ có cái khuyên tụi con ngay trong nhà lá, nhưng đừng bao giờ chấp nhận số phận.
[2:35:14]Phải mà vượt lên bằng cái gì? Bằng cái tu tập: ngồi thiền, lễ Phật, làm phước, mọi chuyện gì đó, sám hối, mọi thứ. Đó là không chấp nhận trôi lăn. À nhưng mà không cần lên nhà lầu, rồi nhà lầu tự nó tới, tôi không thèm xây, không thèm mua nữa, cứ đi làm phước cho tới ngày nào đó bỗng nhiên nhà mình biến thành nhà lầu, chứ không cầu nhà lầu, nhớ như vậy.
[2:35:41]Này nè có một người, một thầy nói thế này: Khi lỗi lầm hiện lên, con thấy xấu hổ và đôi khi ăn năn đến độ động tâm làm ảnh hưởng tới việc ngồi thiền. Lợi dụng điểm này, con quán tội lỗi làm con dũng cảm đối diện với lỗi lầm hơn, cảm giác bớt sợ. Con viết cái câu văn lủng củng quá sư đọc không hiểu. Dường như khi có tâm hối hận mà kết hợp với việc quán chiếu sẽ đem lại hiệu quả cao hơn là điều thân với để huyệt Hội âm. Đúng rồi con. Tại vì cái điều thân hay để tâm ở Hội âm đó là kỹ thuật, nó chưa phải là nhân quả. Mà như sư nói đó, cái thiền nó gồm hai cái gì? Vừa là phương pháp mà vừa là công đức.
[2:36:25]Khi mình quán chiếu, mình sám hối nó vẫn là căn bản vậy.
[2:36:34]Có nhiều tụi con hay nói về bị đau lưng, đau chân này kia nọ. Nhớ tụi con có những người bị tới thoát vị đĩa đệm mà người ta tập khí công bên mình mà người ta hết luôn á. Thoát vị đĩa đệm rất khó chữa, vậy mà tập những cái thế khí công ở chùa mình mà người ta hết á, nên tụi con cố gắng kiên trì tập. Tập cho đúng nghe, đừng có chế thêm.
[2:36:54]Có nhiều người rất thông minh, sư phụ dạy bắt đầu chế thêm, chế thêm mai mốt nó đổ tá hỏa xảy ra đủ thứ chuyện tới đây hỏi sư phụ sửa. Tại chế thêm á. Tại vì khi sư chỉ cái gì là nó có nguyên tắc của nó, đúng nguyên tắc, nhưng mà thông minh quá chế thêm.
[2:37:13]Như vừa rồi sư chỉ cái Thanh Thanh Tâm Công là chống đẩy chéo chéo phải không? Biết không? À mà sư nói là hơi thở phải phát ra tiếng, hít vào ra tiếng, đẩy ra thổi ra ra tiếng. Thì có một người nói: Sư phụ, như vậy con tập là Phục Hổ Công con cũng thổi ra tiếng được không? Lại nữa, con chế nữa. Mấy cái đó nó khác nguyên tắc với nhau hết á. Lý do là Phục Hổ Công là chỉ thổi ra thôi không có ra tiếng, nhưng mà Thanh Tâm Công thì phải ra tiếng. Mỗi cái nó đều có cái nguyên tắc lý do tại sao của nó. Nhưng mình thông minh quá đó, mình chế chế, mai mốt xảy ra tùm lum chuyện đổ thừa sư phụ. Này có một thầy nói:
[2:37:50]Con cảm giác như việc biết hơi thở vào hơi thở ra là một chỗ bám để mình nhớ công phu. Câu này rất chính xác á con. Nghĩa là tụi con tu tới khi nào mà tụi con bám được vào hơi thở
[2:38:03]mà thấy tâm mình nó yên là khá đúng rồi đó, có chỗ bám. Nhưng chỉ sợ là lúc đó tụi con tụi con chưa tìm ra được cái cường độ đúng để bám luôn. Đôi khi cái hơi thở còn mạnh cái nó vuột khỏi tâm thì vọng tưởng có thể khởi lại. Chứ nếu đã bám được hơi thở rồi là có chỗ bám rồi đó, là cái cái chú ý này nó bám được vào hơi thở là là tốt rồi đó. Nhưng mà nhiều khi tụi con không nhận ra được để giữ cái cường độ để cho nó giữ luôn cái tâm, nó bám vào tâm luôn, là tụi con ôm được cái đó tụi con đi luôn được rồi đó. Chỉ sợ là hơi thở thường bị vuột là hơi thở mạnh hơn, thường là hơi thở bị mạnh hơn hơn hơn qua khỏi cái tâm của
[2:38:40]mình, thế là thở thì thở mà vọng tưởng thì vọng tưởng. Còn mà hơi thở cường độ nó nó đúng rồi cái nó dính qua tâm là không vọng tưởng được nữa, là đi luôn, là vậy. Là lúc đó là mình yên tâm mà tâm yên, nó là như vậy. Có ai hỏi gì nữa không? Thì sư không thể đọc hết được tất cả những câu hỏi này, nhiều quá, nó dài dài dòng quá.
[2:39:04]Có ai hỏi gì không?
[2:39:10]Khi mà sư phụ nói về cái lại cái cái bản đồ thế này nha, hôm nay là cũng như vạch lại cái khung sườn để tụi con nhận ra kỹ hơn. Nếu mà cái đường tu của mình có trở ngại thì một là bị gì? Nghiệp, hai là sai, sai phương pháp. Thì về cái sai á thì mình coi sai chỗ nào theo những điều mà sư phụ đã giảng hôm nay. Và nếu bị nghiệp thì thôi buộc lòng như sư phụ nói vậy đó, một là chấp nhận, chịu đựng, hai là sám hối, ba là làm phước. Và thời gian rất là tốn chứ không phải chậm. Nhưng hễ mình còn phấn đấu, không chấp nhận trôi lăn là mình đang còn tu, một người tu hành chân chính. Nhớ vậy. Đừng ước mơ Niết bàn nhưng không chấp nhận trôi lăn.
[2:39:51]Rồi, như vậy. Thank you for listening. Hồi hướng đi con. Dạ, con xin kính thỉnh quý thầy cô và toàn thể hội chúng khởi thân hồi hướng.
[2:40:06]Nguyện pháp giới chúng sinh cùng
[2:40:16]tinh tấn tu hành, thoát chướng ngại vô minh, đồng viên thành Phật đạo.
[2:41:03]Có nhân nào không quả, trót gây rồi phải trả. Đừng sầu than vướng mắc, đừng bận tâm oán trách, xin yên lòng sống vui.
[2:41:21]Dù rằng nhiều đắng cay, hận thù xin chớ vay trong cuộc đời khói mây.
[2:41:33]Luân hồi dài muôn kiếp, gặp nhau không nuối tiếc, duyên lành chung đắp xây.
[2:41:44]Quay về đấng từ bi, ta chợt thấy đường đi, ôi Phật pháp diệu kỳ.
[2:41:54]Hãy đốt lửa thêm lên, thắp sáng cả đêm đen để nói lời thân quen.
[2:42:08]Ngồi lại đây với nhau bằng tình thương lắng sâu, niềm bình an sẽ lâu.
[2:42:19]Những nợ nần quá khứ không buồn phiền nắm giữ, trả cho nhau tiếc gì.
[2:42:31]Biết rồi là nhân quả, biết rồi là huyễn hóa, biết rồi là giấc mơ, tất cả đều thoáng qua, cõi lòng chợt sáng ra.
[2:42:50]Xin chúng ta bước vào
[2:42:56]trong trí tuệ bao dung. Tuy khó khăn kiếp người,
[2:43:10]môi vẫn in nét cười.
[2:43:16]Không ước mơ Niết bàn,
[2:43:23]không chấp nhận trôi lăn.
[2:43:30]Mây vẫn bay ngút ngàn,
[2:43:36]bầu trời xanh vẫn
[2:43:59]xanh.
[2:44:09]Có nhân nào không quả, trót gây rồi phải trả. Đừng sầu than vướng mắc, đừng bận tâm oán trách, xin yên lòng sống vui.
[2:44:28]Dù rằng nhiều đắng cay, hận thù xin chớ vay trong cuộc đời khói mây.
[2:44:39]Luân hồi dài muôn kiếp, gặp nhau không nuối tiếc, duyên lành chung đắp xây.
[2:44:51]Quay về đấng từ bi, ta chợt thấy đường đi, ôi Phật pháp diệu kỳ.
[2:45:03]Hãy đốt lửa thêm lên, thắp sáng cả đêm đen để nói lời thân quen.
[2:45:12]Ngồi lại đây với nhau bằng tình thương lắng sâu, niềm bình an sẽ lâu.
[2:45:26]Những nợ nần quá khứ không buồn phiền nắm giữ, trả cho nhau tiếc gì.
[2:45:38]Biết rồi là nhân quả, biết rồi là huyễn hóa, biết rồi là giấc mơ, tất cả đều thoáng qua, cõi lòng chợt sáng ra.
[2:45:57]Xin chúng ta bước vào
[2:46:03]trong trí tuệ bao dung.
[2:46:10]Tuy khó khăn kiếp người, môi vẫn in nét cười.
[2:46:23]Không ước mơ Niết bàn,
[2:46:30]không chấp nhận trôi lăn. Mây vẫn bay ngút ngàn,
[2:46:43]bầu trời xanh vẫn
[2:46:49]xanh.