[0:00]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch trên sư phụ, kính thưa toàn thể tất cả huynh đệ, thì trước khi diễn ra buổi giảng pháp của sư phụ ngày hôm nay, chúng con xin phép được giới thiệu hôm nay có sự hiện diện của sư phụ, Thượng tọa Tiến sĩ Thích Chân Quang, người là thiền chủ Thiền tôn Phật Quang. Dạ, chúng con cũng xin hân hạnh giới thiệu tham gia buổi hôm nay có sự tham gia của sư cô Thích Nữ Đức Thiện, chùa Phúc Long ạ, chùa Phù Long ạ.
[0:36]Dạ, sư cô Thích Nữ Diệu Khánh đến từ chùa Tây Thi, tỉnh Hưng Yên ạ.
[0:43]Dạ, sư cô Thích Nữ Hạnh Hường đến từ chùa An Phú, Bắc Ninh ạ.
[0:50]Dạ, sư cô Thích Nữ Đàm Nguyệt đến từ chùa Yên Bình, tỉnh Nam Định ạ. Dạ, ngoài ra chúng con cũng xin được giới thiệu có các thầy cô đến từ Thiền tôn Phật Quang, chúng con là xin phép giới thiệu chung ạ. Ngoài ra còn có các huynh đệ ban điều hành từ đạo tràng, chúng thanh niên các tỉnh miền Bắc, chúng con xin phép được giới thiệu chung ạ. Dạ, kính bạch trên sư phụ, kính thưa tất cả các huynh đệ, thì trước khi diễn ra buổi giảng pháp của sư phụ ngày hôm nay, thì chúng con kính mời tất cả các huynh đệ chúng ta cùng có một tiết mục văn nghệ, đó là bài hát Triệu đóa hồng, lời Việt do quý thầy chuyển
[1:32]soạn, do phần trình bày của ca sĩ Hoàng Minh
[1:53]ạ.
[2:12]Ngày mà ta về đây trong cuộc sống, ngày mà ta đem đến những hoa hồng,
[2:24]dành tặng nhau để tim thôi trông ngóng, trong nắng lung linh hương thơm nồng.
[2:37]Một tình thương hồn nhiên không ngại than, mong người vui sống thôi bẽ bàng,
[2:50]một đường đi về nơi bao ánh sáng, muôn đóa hoa tâm hương dịu dàng.
[3:03]Hãy nhớ lúc khi ban sơ loài người thề thương nhau mãi, dẫu nắng cháy hay mưa giông hay đêm đông lạnh tê tái, vẫn ánh mắt xinh lung linh đem cho nhau tình thân ái,
[3:22]sẽ thắp sáng trong tim nhau hương thơm bay ngát giữa đời.
[3:29]Ngày mà ta về đây trong cay đắng, dẫu gian khó hay nguy nan giăng muôn nơi đời tăm tối,
[3:41]vẫn ánh mắt hay bao dung như muôn hoa hồng phơi phới, sẽ mãi mãi như hoa kia hương thơm dâng hiến cho đời.
[3:57]Ngày mà ta về đây mang nguyện ước, ngày mà ta say đắm những con đường,
[4:10]để hành tinh nghìn sau chung lẽ sống, ôi trái tim muôn đóa hoa hồng.
[4:23]Nhìn biển xanh lặng yên bên trời mới, chim xải tung cánh đến bên trời, nguyện cầu muôn loài sinh thôi ngang trái,
[4:42]trong trái tim như nói bao lời. Hãy nhớ lúc khi ban sơ loài người thề thương nhau mãi, dẫu nắng cháy hay mưa giông, đêm đông kia lạnh tê tái, vẫn ánh mắt xinh lung linh đem cho nhau tình thân ái, sẽ thắp sáng trong tim nhau hương thơm bay ngát giữa đời. Hãy nhớ lúc khi ban mai vầng trời hồng soi khắp lối, dẫu khốn khó hay nguy nan giăng muôn nơi đời tăm tối, vẫn ánh mắt bao dung nhau trong muôn hoa hồng phơi phới, sẽ mãi mãi như hoa kia hương thơm dâng hiến cho đời. Ngày mà ta nguyện dâng hoa hồng thắm, ngày trần gian qua hết những mê lầm,
[5:52]quỳ để nghe tình thương như nắng ấm, đưa đứa con tim đến chữa lành.
[6:05]Bầu trời đêm nghìn sao soi rực sáng, bên đài sen trắng trong thinh lặng,
[6:18]ngồi cùng nhau bình an tâm yên lắng, trong sáng vô nhiên vui ngập tràn.
[6:31]Hãy nhớ lúc khi ban sơ loài người thề thương nhau mãi, dẫu nắng cháy hay mưa giông hay đêm đông
[6:43]lạnh tê tái, vẫn ánh mắt xinh lung linh đem cho nhau tình thân ái, sẽ thắp sáng trong tim nhau hương thơm bay ngát giữa đời.
[6:57]Hãy nhớ lúc khi ban mai vầng mặt trời soi khắp lối, dẫu khốn khó hay nguy nan giăng muôn nơi đời tăm tối, vẫn ánh mắt bao dung nhau trong muôn hoa hồng phơi phới, sẽ mãi mãi như hoa kia hương thơm dâng hiến cho đời.
[7:22]Sẽ mãi mãi như hoa
[7:26]kia dâng hiến cho đời.
[7:33]Dạ, chúng con xin cảm ơn ca sĩ Hoàng Minh đã trình bày ca khúc rất là hay ạ. Mời huynh đệ cho ca sĩ Hoàng Minh một tràng pháo tay nữa
[7:45]ạ. Chúng con xin cung thỉnh trên sư phụ cùng toàn thể đại chúng niệm Phật cầu gia hộ. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca
[8:01]Mâu Ni Phật.
[8:06]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[8:20]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[8:32]Chúng con xin cung thỉnh trên sư phụ an tọa. Xin kính mời toàn thể đại chúng đồng an tọa.
[8:53]Này Hoàng Hoàng Minh chưa có quen cái nhạc nền này nên hát nó không ăn khớp, nhưng mà cái giọng của Hoàng Minh nó hay quá đi thì nó không khớp hay khớp gì cũng hay, hay thật cái giọng.
[9:23]À Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay khóa Thiền Phật Quang ta nghe tiếp học bài Tứ Diệu Đế. Hôm nay là bài 17, chúng ta đi vào Chánh kiến, nhưng mà Chánh kiến lần thứ hai, lần thứ hai của Bát Chánh Đạo. Lần à Chủ nhật vừa rồi thì ta nghe ở a bài 16 bài Chánh kiến ở Từ Tân, không có nghe online không ạ? À giỏi như vậy nên ơ ta cứ đổi qua đổi lại giữa miền Nam với miền Bắc cho nó mau hết cái bài Tứ Diệu Đế này. Chúng ta cố gắng nghe chăm chú. Hôm trước ở Từ Tân thì à ta có nói về cái Chánh kiến, những khái niệm của Chánh kiến là những quan điểm đúng, những nhận thức đúng để à ta chuẩn bị cho cái lộ trình tu tập
[10:16]của Bát Chánh Đạo rất là dài lâu từ kiếp này sang nhiều kiếp khác. Và cái lộ trình dài lâu như thế, vất vả như thế, nhưng mà nếu ta cầm một cái bản đồ sai, ta có quan điểm sai thì vĩnh viễn ta không tới được đích, ta không đến được sự giác ngộ như mình mong mỏi, mà nhiều khi đến một khi ta dừng lại ở một nơi chỉ đầy là khổ đau và bóng tối, rất là đáng ngại. Mà ta biết vậy sai một ly đi cả nghìn dặm, như từ buổi đầu mà cái Chánh kiến chưa có xác định cho đúng thì có vất vả nhiều nghìn kiếp cũng không có kết quả tốt, mà thậm chí nhiều khi chỉ đón lấy đau khổ. Nói sao tôi tu vất vả quá, tôi tinh tấn quá,
[11:10]mà kết quả của đời tu của tôi bây giờ là địa ngục nó hiện ra. Tại sao như vậy? Rất là tội, chỉ bởi vì không nắm được cái Chánh kiến từ buổi đầu. Ơ cái Chánh kiến rất là quan trọng. Ta cố gắng vậy. Cầu nguyện gì cũng vậy, cứ cầu nguyện cái gốc cái Chánh kiến là làm sao ta hiểu đúng cái đạo lý, ta có quan điểm đúng về đạo lý, có nhận thức đúng về đạo lý, rồi đi thì chừng nào cũng có thể tới được, cũng có thể đi được, nhưng cái buổi đầu tiên, cái bước đầu tiên là cái nhận thức cho đúng về đạo lý thì phải thật là chắc, nên cái Chánh kiến cực kỳ quan trọng. Hôm trước ta đã nói khái niệm như vậy, bây giờ ta đi tiếp bài hai về Chánh kiến.
[12:00]Cái Chánh kiến là hiểu đúng về đạo lý. Cái chữ đạo lý nó còn có nghĩa là chân lý, còn có nghĩa là lẽ phải. Cái nghĩa về cái cái lý, cái chân lý, cái đạo lý, cái lẽ phải nó rộng mênh mông, nó bao hàm hết mọi sự thật trong vũ trụ này. Thì bây giờ ta có nói một nghìn năm cũng chưa bao giờ hết được cái lẽ phải đó, nên ta cũng không đủ thời gian để nói. Ta chỉ tập trung lại những cái điều rất là cốt lõi cần thiết cho sự tu tập mà thôi. Những điều rất là cần thiết cho sự tu tập, chứ ta không thể nói quá rộng được. Tuy nhiên, ta cũng đừng có bó hẹp. Bởi vì cái đạo lý như hôm trước ta nói nó liên quan
[12:50]tới vật lý, liên quan tới sinh lý, liên quan tới tâm lý, liên quan tới rất nhiều cái điều khoa học, những kiến thức khác trong cuộc sống này, trong vũ trụ này, trong trời đất này, chứ cái đạo lý không phải là những cái chân lý mà tách rời ra khỏi những cái kiến thức khoa học khác. Do đó, tuy ta nói rằng ta không có gom cái Chánh kiến lại trong một đạo lý tu hành ta không trải rộng ra, ta ta gom lại nhưng cũng không tách rời khỏi những kiến thức khác của cuộc sống, không có tách rời ra được vậy. Phải biết rất nhiều điều liên quan chung quanh. Mà tùy cái khả năng của mỗi một con người mỗi thời đại.
[13:34]Ở trong cái thời đại mà sự tiến bộ khoa học rất là cao cho ta cái cơ hội để ta có được nhiều kiến thức lớn mà đối chiếu với cái đạo lý tu hành của mình. Cái thời này của ta ta may mắn hơn cái thời của Đức Phật, nhưng ta sẽ kém may mắn hơn 300 năm sau, 1000 năm sau. 300 năm sau, 1000 năm sau kiến thức khoa học vượt bậc và cái con người thời đó, những đệ tử Phật của thời đó họ có cái cơ hội để so sánh khoa học với đạo lý của Phật dạy còn kỹ hơn rất là nhiều, chính xác hơn rất là nhiều làm cho người ta có thêm ừm cái điểm để xác định được cái đạo lý tu hành của mình. Ta có nhớ có cái hay thế này:
[14:19]Nếu tất cả là chân lý thì nó hỗ trợ cho nhau và nó gặp nhau; nếu đạo lý của Phật dạy là một chân lý thì nó sẽ tương thích được với kiến thức khoa học của thời đại. Khoa học cứ tiến đi, cứ tiến chừng nào thì nó lại phù hợp với đạo lý của Phật dạy chừng nấy, ta không có sợ. Còn nếu ta không phải là chân lý thì khoa học tiến bộ ta đâm ta sợ à. Ta sợ khoa học nó tiến bộ cái nó lật mặt ta lại, làm cho nó chỉ cho ra rõ là những chỗ ta vô lý trong đạo lý, lúc đó ta sẽ hoang mang, ta sẽ khủng hoảng là mình đi theo một cái đạo mà bây giờ khoa học nó tiến bộ rồi thì khoa học nó lật ra nó chỉ ra ồ cái đạo lý của anh sai rồi.
[15:01]Lúc đó ta khổ tâm vô cùng, sửa lại cũng rất là khó. Nhưng cái may của chúng ta, Đức Phật là biểu tượng của một chân lý tuyệt đối bao trùm của vũ trụ. Những điều Đức Phật dạy ra là cái lõi, nhưng cái lõi đó là lõi của chân lý nên khoa học cứ tiến, tiến tới đâu thì càng làm sáng thêm cho Phật pháp. Đây là điều ta không ta không lo sợ điều đó. Ta nói lại cho đó là khoa học càng tiến bộ thì càng chứng minh rằng Phật pháp là là chân lý. Đây là điều chúng ta may mắn được làm con của Đức Phật là như vậy, ta cứ hạnh phúc mà thôi. Cố gắng tu đúng lời Phật dạy, hiểu đúng lời Phật dạy và ta cứ bình an đi hết kiếp này sang kiếp khác là như vậy.
[15:46]Bây giờ à ta khi ta nói về Chánh kiến, ta nêu ra một số điều cơ bản trong sự tu tập. Đây những điều cơ bản là như thế này: Một là vấn đề nhân quả, hai là tái sinh, ba là ý nghĩa của sự giác ngộ,
[16:02]bốn là vũ trụ quan, Đạo Phật hiểu về vũ trụ như thế nào? Năm là vấn đề đạo đức, đạo đức con người. Sáu là cái tương quan giữa cái đạo lý giữa Phật pháp và người tu hành đối với cộng đồng xã hội. Và cái thứ bảy là cái tương quan của Phật pháp đối với khoa học. Đây là tức là ta tập trung một số điều như vậy thôi. Nêu ra bảy điều này thì không biết nói tới chừng nào mới hết, cũng không biết nói tới chừng nào mới hết, cũng quá lớn, vấn đề cũng quá lớn nên ta cũng cố gắng là cũng thu gọn lại tối đa chứ không không nói nói nó quá rộng được, ta cũng không có thời gian. Nhưng mà từ những cái cơ bản mà đúng như thế này thì ta tự có cái nhìn
[16:47]mở ra hết, rồi sau này ta nhìn mọi thứ ta hiểu hết như vậy, ta nhìn mọi thứ. Thứ nhất là ta nói về luật nhân quả trước, bởi vì luật nhân quả là bản chất của vũ trụ. Luật nhân quả là vô hình, nhưng là bản chất của vũ trụ.
[17:06]Vũ trụ được cấu thành bởi ba cái thành tố cơ bản, nhớ chưa? Một là gì? Vật chất, hai là tinh thần, ba là luật nhân quả. Chính ba cái thành tố này tạo nên toàn bộ vũ trụ. Nhưng như vậy là ba cái thành tố này là độc lập à? Không. Nếu ta đi vào sâu nữa, tới tận cùng cái nền tảng, cái bản chất, bản thể của vũ trụ một lần nữa thì ba cái này chỉ là một. Thì hôm nay ta chưa nói tới cái chỗ đấy, chỗ này nó quá sâu xa, nhưng mà thôi tạm thời ta tách vũ trụ ra làm ba thành tố để ta dễ nhìn hơn là gồm vật chất, tinh thần và và luật nhân quả. Cái vật chất thì ta nhìn thấy nhan nhản, và khoa học càng lúc càng cố gắng khám phá những quy luật của vật lý, những vật chất.
[18:01]Về tinh thần thì bắt đầu chúng ta xa lạ. Tinh thần là ngay nơi chính mình, ngay nơi chính cái suy nghĩ của ta, ngay nơi chính cái tri thức, tri giác, cảm xúc của ta, nhưng sự thật ta không biết nhiều về cái tâm hồn của mình, về tinh thần của mình. Đó là lý do mỗi khi có khủng hoảng, ta phải đến nhờ bác sĩ tâm lý. À chính ta không biết về ta, ta phải nhờ bác sĩ tâm lý tư vấn, điều đó chứng tỏ rằng tâm lý ta, tâm hồn ta, tinh thần ta, ta không rõ. Mà bác sĩ tâm lý đó phải học rất là vất vả, và không biết học có đúng hay không nữa, học theo một cái trường phái của Tây phương hay nào đó, không biết có đúng hay không.
[18:43]Còn nếu ta hiểu được đạo lý của Phật thì ta hiểu hết về tâm lý. Vì đạo lý của Phật bao hàm luôn cả những vấn đề của tinh thần, của tri giác, của tâm lý, của cảm xúc, của tình cảm, có đầy đủ hết đó. Còn bên Tây phương, bên y học họ có nguyên cái khoa tâm lý học, và để tư vấn cho những người khủng hoảng tâm lý, khủng hoảng tinh thần, mờ mờ mịt mịt không biết tính toán gì nữa. À rõ ràng ta không biết gì về ta, đó chỉ mới cái cái tinh thần nơi chính ta mà ta đã không hiểu. Còn vật chất thì ta nhìn thấy mênh mông, đang đi tìm từng bước, có rất nhiều khám phá, đến nỗi ta tạo ra cả cái robot bằng cái vật chất
[19:23]mà ta tạo ra cái robot nó giống như biết suy nghĩ luôn. Cả cái phần mềm phần cứng cực kỳ tinh vi, nói sự tiến bộ về vật lý, về vật chất, về khoa học vật lý của thời đại này rất là cao. Nhưng mà về bước qua lĩnh vực tinh thần, ta bắt đầu đã mờ mịt rồi, không biết nhiều. Và như vậy đừng nói tới luật nhân quả, luật nhân quả lại là một bước đi cực kỳ trừu tượng, vô hình nhưng mà chi phối hết mọi điều trong trong vũ trụ, trong số phận của con người này. Cái chữ nhân quả, nhân tức là nguyên nhân, quả là hệ quả, là hiệu quả, là hậu quả, là kết quả. Có một cái tác nhân gì ban đầu, nó sẽ sinh ra một cái kết quả của nó.
[20:06]Thì điều đó là điều hẳn nhiên trong mọi hiện tượng của cuộc sống. À ví dụ như khi ta đi thì mỏi chân, à à ta ngủ thì phải nằm mơ. Đố ai nằm ngủ không mơ. Mày ví dụ vậy. Hoặc là ta đốt thì nó phải cháy, à ta
[20:27]Ta hát ồn ào coi chừng có có cãi cọ. Ví dụ ta gây một cái nhân gì thì nó sinh ra một cái kết quả. Nhưng mà cái nhân quả đó nó bao hàm nhiều thứ.
[20:41]Nó bao hàm nhiều thứ gồm cả cái vật lý, nhất là vấn đề vật lý, à thiên văn, à thổ nhưỡng, đủ thứ chuyện. Tuy nhiên, cái luật nhân quả trong đạo Phật của ta thì tập trung cho cái nhân quả nghiệp báo, tức là
[21:01]thiện ác báo ứng. À, nhân quả ta tập trung vào đó, chứ ta không có nói tràn lan hết mọi hiện tượng nhân quả của cuộc đời, của trời đất, của thiên nhiên, của khoa học. Ta tập trung vào cái thiện ác báo ứng. À. Nếu ta làm được điều thiện thì ta nhận được một cái báo ứng tốt đẹp. Nếu ta làm điều ác thì ta sẽ nhận lấy một cái báo ứng xấu xa. Đó là là cái cái cái cái báo ứng đó nó nằm ở đâu? Nằm trong cuộc đời của ta, nằm trong số phận của ta. Và như vậy, khi ta nói về luật nhân quả là ta ám chỉ đến số phận của của các chúng sinh, số phận của các chúng sinh the fate, ý là như vậy.
[21:49]Chúng ta chú trọng vào cái thiện ác báo ứng bởi vì
[21:55]cái thiện ác báo ứng á nó chi phối cuộc đời ta, chi phối hoàn cảnh ta, chi phối thân thể ta, chi phối tinh thần ta. Và nếu được điều chỉnh đúng, có thể dẫn ta đến sự giác ngộ. Ừ, cái luật nhân quả nó quan trọng như vậy. Và luật nhân quả này là vô hình, tuyệt đối. Giống như bản thể của vũ trụ là tuyệt đối thì luật nhân quả này cũng là tuyệt đối. Và không có một công cụ nào để đo được. Nhớ như vậy, ta nhớ giùm mình. Giờ nói: "Ồ, luật nhân quả này khoa học chưa có công nhận." Đố khoa học tìm thấy, đo được, rờ được, chạm được luật nhân quả. Bởi vì luật nhân quả này nó đạt đến mức độ tuyệt đối. Không một công cụ nào của vật lý hay tâm lý mà có thể đo được luật nhân quả.
[22:57]Luật nhân quả vượt lên trên tất cả. Mà chưa cần nói đâu xa, ví dụ khi khoa học vật lý cũng vậy, ta nói tới vấn đề lượng tử thôi là khoa học đã không chạm được được rồi. Lượng tử là những thành phần những thành phần rất nhỏ của vật chất. Mà rất nhỏ của vật chất rồi các nhà khoa học chỉ đoán thôi. Đoán, suy luận và tính toán thôi, chứ không có một công cụ nào đo được cái lượng tử. Vì hễ ta có một công cụ nào ta tính can thiệp để đo thì nó làm sai số lượng tử liền, không bao giờ chạm được. Vận tốc ánh sáng vậy mà có người nghĩ ra cách đo được, nhưng mà phải tới cái mức độ lượng tử rồi không có cách đo được.
[23:44]Ta nói ví dụ, một nhà khoa học họ nghĩ ra một cách để đo được vận tốc ánh sáng, họ cho ánh sáng chạy qua một cái khe, một cái bánh dĩa nó răng, nó nó lăn với một tốc độ khủng khiếp, và họ đo cái tốc độ chạm trở lại cái đĩa đó, chạm qua cái, phản chiếu lại qua cái gương. Cái sự tính toán cực kỳ tinh vi và tìm ra được cái vận tốc ánh sáng là gần 300.000 km trong một giây. Bác học đó là thiên tài. Là một bằng những công cụ cực kỳ đơn giản vậy mà tính ra được vận tốc ánh sáng. Tuy nhiên, ta không có công cụ nào để đo đến cái vật chất ở mức độ lượng tử, chỉ toàn suy đoán thôi. Còn luật nhân quả lại là ở ở mức độ tuyệt đối
[24:25]luôn, cho nên không có cái gì đo được cả. Trừ vậy làm sao ta biết có luật nhân quả? Chỉ có hai hạng người biết được luật nhân quả. Hạng người thứ nhất là việc người đắc đạo đến mức độ A La Hán hay Đức Phật. Là cái người đó bởi vì cái vị đó, cái tâm vị đó đã đạt được đến trạng thái tuyệt đối như vũ trụ. Vị đó đạt đến tuyệt đối như luật nhân quả nên vị đó hiểu rất rõ luật nhân quả. Đó là hạng người thứ nhất. Hạng người thứ hai là chưa đắc đạo nhưng bằng cái đạo đức, trí tuệ của mình cũng cảm nhận mơ hồ về luật nhân quả.
[25:05]Nói rằng và những người đó tuy chưa đắc đạo nhưng bằng cái đạo đức sâu sắc, bằng cái trí tuệ của mình và cảm nhận được rằng cuộc đời này không thể không có luật nhân quả. Vì chỉ có luật nhân quả mới giải thích hết tất cả mọi điều kỳ lạ trong cuộc đời này. Khi ta quan sát cuộc đời nhiều quá rồi, một cái người mà từng trải sống với cuộc đời 40 năm, 50 năm, 60 năm, 70 năm rồi, đủ tinh tế, đủ độ lượng, đủ yêu thương, đủ đạo đức rồi thì ta xác định một điều buộc cuộc đời này phải có gì? Phải có luật nghiệp báo chi phối tất cả, chứ không thể không có nghiệp báo. Không thể cuộc đời này nó đi vô định, mờ mịt mà ngẫu nhiên.
[25:53]Nó phải có quy luật của nó. Cái quy luật đó nó nó không giống như là cái quy luật của thời tiết, của khí hậu hay của dòng chảy. Ví dụ như bây giờ năm nay ta đoán khí hậu nó sẽ khắc nghiệt hơn, hay là trong vài ngày nữa ta biết chắc chắn là sẽ có mưa hay là trời sẽ nắng gắt, vì vệ tinh quan sát được các luồng không khí, các luồng hơi không khí ẩm, các vầng mây. Và ta biết bây giờ là biết chính xác luôn chứ không còn giống như ngày xưa mà đoán thời tiết là đoán mò mò và đoán sai. Bây giờ là đoán là rất là chính xác, vì cái hệ thống máy tính và cái hệ thống vệ tinh quan sát cực kỳ chặt chẽ. Thì những cái đó là ta đoán được.
[26:33]Thì bây giờ cũng vậy, mọi điều trong cuộc sống này, cái bà bả bán bả bán hàng ở đầu ngõ, cái ông shipper ở cuối ngõ, một cái ông đại gia ở đằng ngoài bên kia sông, rồi cái cái cô gái đi bán rau bên chợ, vân vân, khi mà ta đủ chín, đủ chín muồi, đủ từng trải qua cuộc sống này thì ta đành phải nhận ra một điều: Có một cái gì đó đã chi phối số phận con người. Và ở mức độ tinh tế sâu sắc hơn, ta buộc phải chấp nhận rằng thực sự có một luật nhân quả nghiệp báo chi phối tất cả. Thì cái với cái cái sự tuyệt đối của luật nhân quả như thế này,
[27:21]vô hình, nhưng mà quyền lực của luật nhân quả là phủ trùm, là vĩ đại, là ghê gớm.
[27:32]Đến nỗi ai phủ nhận luật nhân quả, người đó sẽ đọa súc sinh liền, đến mức độ như vậy. Đây là quyền lực của luật nhân quả. Nói tại sao mà là ủa, vậy là luật nhân quả có một cái tâm thức à? Không, luật nhân quả không có tâm thức. Luật nhân quả phủ trùm hết mọi tâm thức, chứ luật nhân quả không phải là một cá thể có tâm thức như một ông thần. Luật nhân quả chỉ là luật mà thôi, mà luật đó chi phối hết cả tâm thức, tâm lý, đời sống của con người, chi phối hết tất cả, chi phối trong thẳm sâu trong tâm hồn của chúng ta. Nhưng luật nhân quả chỉ là luật, chứ không phải là một cá thể. Nhưng mà vậy thì tại sao ai xúc phạm luật nhân quả,
[28:17]ai phủ nhận luật nhân quả thì lại bị đọa nặng nề, có thể đọa chết xuất đọa súc sinh liền? Lý do là thế này: Cái ta phủ nhận luật nhân quả nó không giống như ta xúc phạm một bậc đáng kính. Tại vì bậc đáng kính là là một cá thể, có chủ thể, có phẩm giá, có danh dự, có tên tuổi, có đời sống. Ta xúc phạm một bậc đáng kính, ta đọa liền. Tùy theo cái mức độ đáng kính của vị đó, cái thánh tính của vị đó tới đâu thì mức độ đọa của ta tới đó. Còn luật nhân quả không phải là một vị, không phải là một chủ thể, nhưng là một chân lý. Và khi ta phủ nhận cái chân lý đó, ta ta làm lây lan cái tà kiến đó cho người khác.
[29:04]Cái họa mới là chính là chỗ này. Cái bản thân của ta là làm bậy rồi, khi ta không tin luật nhân quả thì ta cư xử mọi điều sai lầm. Ta phạm hết lỗi lầm này tới lỗi lầm khác. Và ta lan truyền cái việc phủ nhận luật nhân quả đó, ta cũng gây cho bao nhiêu người cái mất đạo đức à. Họ không cân nhắc nhân quả tội phước nữa, họ làm bừa thế họ đọa theo luôn. Chính vì cái đọa lan truyền đó khiến cho ta mắc một cái quả báo khủng khiếp, chết rồi đọa súc sinh liền. Đọa không biết bao nhiêu kiếp, cái đó là tùy tùy cái mức độ lan truyền của ta. Ta càng nói hay chừng nào, càng nói cho nhiều người biết chừng nào
[29:46]về cái ý niệm mà gọi là phủ nhận nhân quả thì ta đọa càng lâu chừng nấy. Như vậy thôi, còn nếu mà nói ít thì đọa ít. Mà
[30:01]Khi ta hiểu về luật nhân quả, thì cái đầu tiên của ta là thế này: mỗi khi việc gì xảy đến ta, thì ta lấy luật nhân quả ra mà tư duy trước,
[30:16]suy tính trước, cân nhắc trước, đối chiếu trước. Mỗi khi ta muốn làm một việc gì, ta cũng lấy luật nhân quả ra để cân nhắc trước, suy tính trước, so sánh trước, lường trước, rồi hãy làm.
[30:36]Nghĩa là làm sao? Ví dụ như nói khi một việc nào xảy đến ta,
[30:42]ví dụ như là ta đầu tư một việc gì đó, ta mở một cái trường, ta mở một công ty, ta mở một cái quán, thất bại. Cái việc đầu tiên ta phải suy nghĩ là: nhân quả, phước ta không đủ.
[30:59]Ta không đủ mà ta mưu chuyện lớn quá, là phúc tiểu mà mưu đại, phước nhỏ mà mưu tính chuyện lớn quá thì chắc chắn thất bại. Hồi nãy có ai nói chuyện, một ngàn người bỏ vốn ra đầu tư thực sự chỉ có năm sáu người thành công. Cái tỉ lệ mà không thành công mất vốn, lỗ vốn, vay nợ không trả được là rất lớn trên thế giới này. Nhưng mà ta cứ xúm nhau thích khởi nghiệp, thích đầu tư, tại vì nghĩ rằng đó là con đường mà ta làm chủ được. Tuy nhiên, cái tỉ lệ mà thành công rất là thấp, năm sáu người trong một ngàn người, giống như mua vé số.
[31:46]Thì còn lại là phước ta chưa đủ mà ta mưu cầu chuyện lớn quá. Hiểu như vậy ta không oán trời trách đất, mà hiểu một điều: phước ta còn còn ít quá. Hoặc là ví dụ như ta thành công, ta mở một công ty gì đó ta thành công, thì đừng nghĩ mình có tài mà phải nghĩ rằng đây là do phúc. Đời xưa mình cũng giúp đỡ nhiều người nên bây giờ cái phúc đem đến làm cho ta thành công. Nghĩ như vậy ta khiêm tốn và cân nhắc. Và trong cái quá trình ta làm việc, ta làm ăn, ta kinh doanh, ta nặng về cái phần giúp đỡ hơn là mưu lợi. Ta nhớ như vậy. Ví dụ như hôm nay ta đến với khóa thiền, khóa thiền ta là miễn phí, không lấy đồng nào.
[32:41]Ta đến với khóa thiền ta được ăn cơm miễn phí, rồi mọi thứ miễn phí.
[32:51]Còn ai muốn cúng dường thì cũng tùy tâm mà cúng. Chứ còn mọi người đến đây với cái tâm thái không phải tốn kém gì cả. Còn có những người nghĩ rằng không biết cái nguồn lực ở đâu ra để mà đãi ăn đãi mọi thứ, thì những người đó tự cúng dường, thì đắp qua đắp lại rồi sao nó cũng cũng đủ. Và như vậy, khi mà chùa tổ chức cái khóa thiền, là chùa không có mưu lợi. Phải không ạ? Chùa không mưu lợi, không tính toán gì hết. Và những cái người mà cúng dường để cho để nuôi các thiền sinh ở đây, cũng không mưu lợi, thầy cũng chả lấy được cái đồng lời nào cả, phải không ạ? Chỉ cúng dường, cống hiến, đóng góp thôi.
[33:30]Rồi ta đến đây ta tu tập, ta có mưu lợi gì không? Cũng không mưu lợi, ta đi tìm lẽ phải, ta đi tìm cái đạo lý. Mà chẳng những mình ta đi, nhiều khi ta rủ được hai ba người để góp phần tăng thêm sự tốn kém cho chùa. Thí dụ vậy, không sao, vui không sao. Vậy nghĩa là không ai không ai mưu lợi gì ở đây cả. Đây là một cái môi trường mà không ai mưu lợi gì cả, tất cả chỉ yêu thương và đi tìm sự giác ngộ, vậy thôi. Nhưng bỏ cái cổng chùa này ra ngoài kia một cái, thì chuyện gì xảy ra? Chở tôi về à Sư không biết Sài Gòn ơ không biết ở Hà Nội có chỗ nào, quên mất cái tên. Cái gì? Đống Đa, hả? Có phường Đống Đa.
[34:18]À ví dụ, chở tôi về Đống Đa, là shipper hai trăm nghìn. Phải hai trăm không cà? Sư phụ cũng lâu quá không có chở ai đi nên cũng không biết giá nhiêu nữa. Đi về Đống Đa hai trăm nghìn không cà? Là nhiêu? Năm trăm hả? Năm mươi nghìn hả? Ủa rẻ dữ vậy cà? Rẻ vậy làm sao sống nhở? Tới Đống Đa có năm mươi nghìn hả? Thôi, Sư không đi chở xe ôm đâu, không đi chở xe ôm. Năm mươi nghìn, rẻ quá nhở! Lâu quá lạc hậu, lâu quá không làm xe ôm nữa nên không biết giá. Bước ra khỏi cổng chùa cái là mọi chuyện ngược lại liền, phải không ạ? Ta muốn làm gì làm, có con số sòng phẳng tính toán với nhau. Đó là bắt đầu con người ta tính tới cái cái cái lợi ích cá nhân.
[35:06]Và cả cái hệ thống thế giới này,
[35:13]cái xã hội này, vận hành cái nguồn kinh tế này, đều trên cái gì? Mưu lợi. Nhưng mà nếu cả cái thế giới này, cả cuộc đời này tất cả đều mưu lợi, thì ta không đáng sống ở thế giới này nữa, thế giới này không phải là chỗ đáng sống nữa. Thế giới này còn là chỗ đáng sống bởi vì còn có những chỗ mà không mưu lợi như chùa Pháp Vân của ta đây, không ai tính toán gì hết, hoàn toàn không. Và như vậy, ta sống trên đời ta cần cái lợi để ta sống chứ, còn phải nuôi vợ nuôi con mà, ta phải tính toán á. Nếu mà bắt mà không mưu lợi hết lấy gì mà sống? Thì ta bị giằng xé giữa hai điều, bởi vì ta biết đạo, ta tin nhân quả, ta yêu thương con người, ta thích làm phúc.
[36:00]Nhưng bây giờ mà nếu không có lợi thì làm sao mà sống? Mà nếu cái gì cũng lợi hết thì thế giới này đúng là không đáng sống. Thì ta phải làm sao? Đây đây là cái cái chỗ mà ta cân nhắc về nhân quả.
[36:16]Ta cân nhắc về nhân quả mỗi khi ta làm một việc gì. Bao nhiêu phần thì ta đành phải mưu lợi để có lợi mà sống, bao nhiêu phần thì ta làm sao? Không mưu lợi. Và cái cuộc sống này chính là cái sự đắp đổi qua lại giữa hai cái: mưu lợi và không mưu lợi. Phần nào ta có cơ hội để mưu lợi đúng với pháp luật, thì ta đành phải lấy lợi để mà còn còn nuôi sống gia đình. Phần nào ta có thể không mưu lợi, thì ta không mưu lợi để sống cho đẹp, để sống cho an lành, để sống cho hạnh phúc, để giúp đời, để giúp người. Và cái người Phật tử ta hiểu đạo là người cân đối giữa hai điều: mưu lợi và và không mưu lợi, để cho cuộc đời mình nó đẹp lên.
[37:04]Còn gặp người nào đụng chút là tiền đụng chút là tiền, ta chịu không nổi. Mấy người đó mình sống gần họ chịu không nổi, họ tính toán quá, cái gì cũng lợi cũng mưu lợi. Còn ta gặp cái người mà bất cứ chuyện gì cũng không mưu lợi thì thì
[37:22]người đó không có trong cuộc đời này. Tại họ cũng họ cũng họ đói quá họ chết quá không có cái gì lợi hết trơn, họ cũng đâu mất tiêu rồi. Trừ ôm bình bát đi ăn xin, à vậy thôi. Còn không người ta cứ phải cân nhắc giữa lợi và và không lợi, giữa mưu lợi và không mưu lợi. Sống giữa cuộc đời này vậy, ta khôn ngoan cân nhắc điều đó. Vì sao? Vì cái mưu lợi là cái kết quả của việc không mưu lợi.
[37:54]Câu này nói nghe hiểu không?
[37:58]Hiểu không? Ai hiểu câu này là giỏi á. Cái mưu lợi là kết quả của cái việc không mưu lợi. Nghe câu này nếu mà một cái người logic bình thường không hiểu nổi, nhưng người nào tin nhân quả thì thì hiểu nổi. Chính vì chúng ta có một cái quá khứ, ở kiếp này và nhiều kiếp trước, không mưu lợi, cứ trải lòng mà giúp người, giúp ai được điều giúp, thì cho tới cái khi ta mưu lợi, ta cần phải mưu lợi, cần phải lãnh lương, cần phải đầu tư, cần phải kinh doanh, thì cái lợi đến với ta liền, nó thành công liền. Nơi chỗ này hiểu chưa? Hiểu chưa đã?
[38:43]Và cũng coi chừng, cái mưu lợi của ta nó thất bại chỉ bởi vì ta ít cái không mưu lợi quá. Ta sống ta cứ tính toán quá, ta cứ không không chịu mà cái không mưu lợi, cái gì cũng mưu lợi, thì cho đến ngày ta cứ cái mưu lợi nó tự nó tắt đi. Hết, tính toán không ra tiền, tính toán không ra sự nghiệp, tính toán cái kế hoạch gì cũng đổ vỡ cả, vì thiếu cái không mưu lợi để làm nền cho cái mưu lợi. Rõ chưa? Hiểu rồi phải không? Đó, vậy đó, giỏi, hiểu được là giỏi.
[39:21]Khi ta hiểu được nhân quả ở chiều sâu rồi vậy, mọi điều đến với ta, ta đều lấy luật nhân quả ra để soi cái sự việc đó cả. Mọi cái nỗi buồn, mọi niềm vui, mọi cái may mắn hay xui rủi đến, ta đều lấy luật nhân quả ra mà mà soi cả. Nhờ như vậy lòng ta an được thứ nhất. Nên khi ta có chánh kiến là tâm mình đã bắt đầu bình an là như vậy. Ví dụ bây giờ vậy, mình vừa bước ra khỏi nhà khỏi cửa nhà, cái ông xe máy nào ổng chạy vô ổng tông vô mình một cái, thì lỗi của ai? Lỗi của ai?
[40:06]Lỗi của ai? Mình thì mình nói là lỗi của cái ông ông cái xe máy đó. Hả, không thấy người ta tông vô người ta. Thì mình mới trong nhà mình đi ra. Còn ông xe máy thì ổng nói lỗi của ai? Lỗi của mình. Đi ra không ngó, làm khiến cho ổng tông mình. Là không ai thấy lỗi mình cả, hiểu không? Nhớ ngoài đường tại sao mà gây đụng xe rồi đánh nhau lại đó, tại không ai thấy mình lỗi cả, toàn là thấy người kia có lỗi. Và điều đó rất tự nhiên nha. Lạ như vậy. Lạ một cái vậy. Năm nay thầy đã 80 tuổi rồi thầy mới thấy được. Thầy quan sát một điều là khi chuyện gì xảy ra, ai cũng thấy lỗi người khác và không phải họ gượng gạo đâu.
[40:46]Không phải nói, sao sao mà anh anh làm vậy anh cứ đổ lỗi người khác? Họ kêu đâu có đâu, rõ ràng là như vậy mà. Người ta thấy lỗi của người khác một cách rất tự nhiên, không ai thấy lỗi mình cả. Mở cửa ra xe tông cái rầm: "Ông đui sao ông đi tông tui?" Nói: "Bà đui sao bà mở cửa đi ra nhà không dòm?" Ai cũng vậy, lạ vậy. Nhưng mà nếu ta hiểu luật nhân quả thì lỗi tại ai? Lỗi tại ai? Lỗi tại ai? Đó thì nếu có cái gì rắc rối thì lỗi của cả cả hai. Ngày xưa chắc cũng đã giơ tay giơ chân gì với nhau một chút, người hai bên có nợ nhau một chút kiếp xưa, cho nên bây giờ va nhau một chút, cả hai đều có vướng.
[41:27]Cho nên ví dụ khi mà ta mở cửa bước ra, ông xe máy ổng tới ổng tông ta cái rầm, cái hai người say sẩm hết trơn. Cái ổng đứng lên ổng chửi liền tại ổng không biết nhân quả. Nói: "Đui hả sao?" Cái mình cười cười nói: "Thôi xin lỗi bác, nay tui cũng đui thật, nay tui không thấy bác làm cho bác phải lỡ việc." Tại mình hiểu nhân quả rồi, bất cứ việc gì tới mình, mình đều lấy nhân quả ra mình soi, tâm mình bình an liền, không sân, không si, không phiền, không giận. Còn ông kia ổng không hiểu nhân quả, mặt ổng đỏ phừng phừng lên ổng chửi tùm lum hết trơn, rất là tội, tại vì không hiểu nhân quả, không có cái chánh kiến làm tâm ta bất an.
[42:03]Nên hiểu nhân quả ta đã đã được bình an rất nhiều trong cuộc sống. Đó là khi việc gì xảy tới ta, lấy nhân quả ra soi cái đã. Muốn làm gì, lấy nhân quả ra cân nhắc cái đã. Điều đó là điều thiện hay không thiện, phước mình đã đủ hay chưa, cái quan trọng là phước đủ hay chưa. Như hồi chiều nay vậy, ngồi ăn cơm thì cái cái cô Từng Phổ nói chuyện với Nghiêm Minh nói về cái cha mẹ và con cái, mối tương quan với cha mẹ và con cái. Thì nói rằng là thực sự khi cha mẹ lớn rồi cha cũng không có mong được cái con cái mà mình chăm lo lại cho mình đâu. Tại vì con cái nó cũng có cái gia đình của nó, nó có cái gánh nặng, nó có cái bổn phận của nó, nên rất là khó lo lại cho bố mẹ.
[42:50]Thì Nghiêm Minh cũng nói: "Dạ tụi con cũng đã xác định điều đó từ đầu, không có mong, rồi vợ vợ chồng tự lo cho nhau." Hai người già yếu hết, không biết lo cái cách gì, không hiểu. Thì sư mới nói sư lập đạo tràng là để lo cho nhau đó.
[43:07]Cái người mà có con đi tu thì chùa, sư phụ, sư phụ sẽ lo. Nếu mà có một người con rớt vô chùa rồi, thì sư phụ nói với các thầy cô vậy, sư phụ thương tụi con, sư phụ thương tới bố mẹ tụi con luôn. Trong tâm sư phụ lúc nào cũng vậy, thương tới bố mẹ tụi con. Sau này có cơ hội, cái ví dụ sư phụ có chết rồi thì chùa mình vĩnh viễn những đời sau cũng vậy, đều lo cho phụ huynh của tu sĩ cho đàng hoàng. Nhưng mà còn những người không có con đi tu, ta chỉ tham gia đạo tràng thôi, thì trách nhiệm đạo tràng là phải lo cho các huynh đệ mình cho tới ngày chết, phải lo nhau nương tựa nhau, chứ còn đừng trông vào con cái.
[43:43]Sự thực con cái mà nó không biết đạo, nó không tham gia tu tập, nó rời xa mình dữ lắm. Thì trong khi nói qua nói lại, sư mới nói cái này.
[43:56]Bây giờ nó hay xảy ra chuyện này. Đứa con về xin tiền bố mẹ, nói: "Con làm ăn bị thua, bố có cho con một hai trăm triệu rồi con đầu tư cái này." Đầu tư rồi mất luôn, nó về nó xin tiếp. Xin tiếp rồi bố mẹ cằn nhằn: "Mày làm cái gì mà cứ tốn tiền hoài?" Nó: "Thì con đầu tư cái này..." và bố thì cũng thương con mình, cũng muốn cho con mình đầu tư thành công rồi lại vét vét cái tiền dành dụm gì đó để cho nó. Cho tới một ngày đẹp trời, một ngày rất là đẹp trời, nắng hồng trên bãi cỏ, hoa vàng trên cỏ xanh, mây trắng trôi lãng đãng giữa bầu trời, gió hiu hiu mát và đứa con mình về tới nhà: "Bố bố bán cái nhà giùm con,
[44:33]để con xin tiền con trả nợ." Đó là một ngày rất đẹp trời.
[44:43]Tức là nó phá hại không à, nó phá hại không à, không có làm được cái gì. Mà tại sao vậy? Tại sao vậy? Bởi vì nó hiếu thắng. Nó thích đầu tư lớn để làm chủ sớm. Thấy những người này đại gia Vincom, đại gia Thành Công, đại gia đại gia nhiều quá và nó cũng muốn nó khởi nghiệp đầu tư để nó một ngày nào đó nó giàu dần dần lên thành đại gia, cái hiếu thắng, cái đua đòi, nhưng nó quên mất một yếu tố của nhân quả là gì? Không coi lại cái cái phước của nó. Phước nhỏ mà mưu đại, phước tiểu mà mưu đại, phước ít mà tính chuyện lớn quá sẽ đổ vỡ, mà cái tham vọng của mình nó hại tới bố mẹ mình luôn. Hại tới bố mẹ là gì?
[45:21]Về ép bố mẹ bán cái nhà bố mẹ đang ở để trả nợ cho con, tại con đi vay ngân hàng tùm lum hết trơn bây giờ tới lúc phải đòi. Nếu mà không có nay trả nợ được thì cái nhà con không còn ở, mấy đứa con con nó phải ra đường ở. Bố mẹ thương cháu nội quá rồi bán cái nhà mình rồi đi ở đợ, đi ở nhà trọ, rất là tội. Đó là cái sai lầm của ta, quyết định sai lầm của ta, phúc tiểu mà mưu đại, ta không cân nhắc được nhân quả, ta đầu tư lớn quá ta hại luôn tới bố mẹ mình. Nên vì vậy, khi muốn làm chuyện gì ta đem nhân quả ra soi trước. Nhưng mà nói tụi con làm sao biết nhân quả? Nhưng mà có nhiều người thầy bói ta được gọi là nhà ngoại cảm họ
[45:59]cũng biết được một vài điều của tương lai chứ không phải không. Ngoài Bắc mình thì thôi thầy bói là tràn ngập rồi, đông hơn quân Nguyên, bổ cau, bổ gì đó, đúng cãi sai đúng đúng gì đúng nhận sai cãi gì đó ờ tùm lum à đúng ngoài Bắc quá chừng luôn vậy đó, ha, bổ cau với gì cô Nụ nữa nè, cũng phải không có không? Nói nhiều quá. Tuy nhiên là
[46:25]nó có một cái là ta có thể tự coi bói cho mình để biết rằng mình có đủ phước hay không, mình nên khởi nghiệp hay không, là ta tự coi tướng cho mình.
[46:37]Nói tự coi tướng làm sao? Đây là một cái khoa khoa thuật số cũng là một khoa học. Ta nhìn gương mặt mình ta biết mình có phúc tới đâu, à và ta chỉ mưu cầu chừng ấy thôi, vừa với cái phúc của mình để ta không bị thất bại. Mà ta không bị thất bại, ta không ảnh hưởng tới bố mẹ và những người thân chung quanh mình, ta không phải đi vay mượn rồi vất vả quá, tại ta làm đúng với cái phúc của mình. Nhưng mà để ta tự đánh giá cái phúc của ta qua cái tướng mạo của mình là một cái khoa thuật rất là lớn mà hôm nay ta không đủ thời gian để để triển khai. Sau này có duyên ta sẽ triển khai. Nhìn tướng một người, tự mình nhìn tướng mình biết mình phúc tới đâu,
[47:17]môn này rất hấp dẫn, nếu ai thích thì mai mốt nghe, còn không thì thôi. Thì đây...
[47:29]Người đẹp thường là người có có phúc, đẹp cũng là một quý tướng. Rồi nhiều cái chi tiết lắm, cái tướng đi cũng là quý tướng, cái co tay co chân, ánh mắt nhìn, mái tóc cũng là quý tướng, cái răng cười cũng là cái quý tướng, à cái giọng nói cũng là cái quý tướng. Nhiều thứ lắm, nhiều cái nhiều cái tướng mà khi mà ta hiểu một loạt ra cái ta tự đánh giá được cái cái nhân quả của mình. Ví dụ như như như thầy vậy thì thầy cũng mơ ước ghê gớm lắm, nhưng mà khi nhìn vào cái gương ta mới phát hiện ra: xấu ốm kiểu này mà đòi cái gì. Thôi, mình mới dẹp hết mọi thứ rồi không tính toán gì nữa, trời ơi, đi tu cho nó xong, đi tu cho nó yên lành là vậy đó.
[48:11]Đó là lý do mà thầy thầy đi tu do mình biết coi tướng, nhìn vào cái gương xong tên này phải đi tu chứ làm cái gì được mà mà tính toán, nhờ vậy thôi nha.
[48:23]Ta như ta biết vậy, luật nhân quả là chi phối cả cái số phận, cho nên nó bao hàm cả gì? Vật chất, tinh thần và hoàn cảnh. Luật nhân quả chi phối cả vật chất, vật chất này là cái gì? Cơ thể ta, tài sản của ta là vật chất. Luật nhân quả chi phối cả tinh thần, là cái gì? Tâm lý của ta, bản lĩnh của ta, kiến thức của ta, tài năng của ta, trí tuệ của ta, luật nhân quả cũng điều chỉnh luôn. Và hoàn cảnh, hoàn cảnh là gì? Là cơ hội. Lúc đó cơ hội đã mở ra hay là không mở ra. Nên là luật nhân quả chi phối nơi số phận của một con người là gồm ba điều. Một là gì, nhắc lại: vật chất; hai là: tinh thần; ba là: hoàn cảnh.
[49:10]Nè, con bé này giỏi nè, nó thông minh nó nhớ nè. Vật chất thì gồm cái gì? Cơ thể ta và tài sản của ta. Tinh thần là gồm cái gì? Kiến thức, tài năng, tình cảm, bản lĩnh, trí tuệ, đủ thứ hết, phải không? Và hoàn cảnh của ta là gồm gì? Cơ hội, ừ, cơ hội thuận hay là là không thuận, thế này thế kia, là luật nhân quả chi phối luôn cả ba điều đó, chi phối hết cả kiếp sống của ta. Ừ. Và chi phối như vậy thì làm sao ta biết được đường đi của nhân quả? Ta không đủ sức biết.
[49:49]Vị mà họ đắc đạo thì họ biết trước, giống như họ dự báo được tương lai. Khi họ nhập định, họ biết được cả cả vận mệnh của cả thế giới này, của cả một đất nước này, và của từng cá nhân họ biết được. Và cái thấy của họ là cái thấy trực quan, trực tiếp, không có tính toán. Mà bây giờ ta muốn biến cái cái nhân quả, nghiệp báo thành một cái môn có thể tính toán được, thì thực sự ta chưa có cái máy tính nào để xử lý cái này được. Vì sao? Vì nó quá nhiều tham số. Nó như là một môn siêu toán học, một hệ thống toán học siêu cấp, quá nhiều tham số, và phương trình ta giải không ra. Cho nên cái gọi là cái ước mơ để đưa cái nhân quả
[50:38]thành một môn tính toán được, để ta dự báo được cuộc đời, số phận của một con người vẫn chưa thành công. Thứ nhất là con người chưa tin nhân quả, và thứ hai, dù có tin rồi, ta vẫn chưa đủ cơ sở khoa học để biến cái môn nhân quả thành thành một môn tính toán dự báo được. Sư nói ví dụ thế này, ví dụ thế này: Ví dụ ta thấy một người nghèo, à à ta đi trên đường, bữa đó ta đi ta đi bộ trên đường đi chơi ngồi công viên, thì nơi công viên cũng có nhiều người. Thì mọi người đi ra công viên để hóng mát, hay để vận động, tập thể dục, nhưng có một người ngồi im không làm gì. Ta hơi ngạc nhiên, nói: ra công viên mà sao không đi dạo chơi mà ngồi im?
[51:25]Ta nhìn vào đó thì ta thấy nét mặt buồn, tức là người này không phải là ra dạo chơi. Ta nhìn kỹ vào nét mặt, ngoài buồn ra nó còn có cái xanh, tức là hơi lâu rồi chưa ăn, phải không ạ? Và ta nhìn cái bộ đồ, mấy ngày chưa tắm, à và người này có vẻ giống như không có chỗ ở. À và ta nhìn vào cái nét buồn, cái gương mặt đó, người này không phải là người ác. Tức là thay vì lúc đói thì người ta đi cướp giật, người này không cướp giật, và có vẻ ngồi chịu đựng cái cái cái đói, cái khổ của mình. Rồi ta nhìn bằng con mắt trực quan của mình là ta thoáng thấy cái điều đó hiện ra. Và ta động tâm từ bi, mình là đệ tử Phật,
[52:08]mình nhìn thấy những cảnh khổ đó mình không cầm lòng được, không bỏ đi được. Cái mình lân la lại mình hỏi, nhưng mình rất là tế nhị, mình không có hỏi: "Anh có đói hả? Để cho ăn", không có hỏi một cách mà xúc phạm. Nghĩa là mình muốn giúp đỡ nhưng mà mình giúp đỡ một cách có tôn trọng, vì mình là người đệ tử Phật, chứ mình không bao giờ mà vừa giúp đỡ mà kèm theo sự xúc phạm, làm tổn thương người ta. Mình giúp đỡ mà vẫn phải tôn trọng. Mình có cách khéo mình hỏi, nói: "Hình như anh không phải là người ở đây?" Cái anh kia cũng gật đầu, cũng không muốn nhìn lên mặt mình, tại vì cũng nhìn lên cũng hết nổi.
[52:42]Thì anh anh thôi mình thấy không, bắt đầu mình lảng qua chuyện khác liền. Tại họ không muốn nói chuyện, nhưng mình biết họ đang cần giúp đỡ, nhưng họ không muốn nói chuyện, tại họ cũng có cái tự trọng gì của một con người. Có lẽ là trước đây họ cũng là người khá giả, ăn học, nhưng bây giờ thất cơ lỡ vận. Họ có cái tự trọng, cho nên họ cần sự giúp đỡ nhưng họ không muốn nói cái hoàn cảnh khổ của họ ra. Mà mình là người đệ tử Phật, tâm từ bi của mình thì sẵn sàng. Cái mình mua hai ổ bánh mì tới, nói: "Tôi có mua dư một ổ, mời anh ăn một ổ với tôi." Mình cũng ngồi ăn, nãy mới ăn mới ăn ở nhà một tô phở no thấy
[53:14]mồ, mà bây giờ mà mình đưa ổng ăn thì giống như bố thí, cái mình mình phải ngồi ăn, đưa ổng ăn một ổ, mình ăn một ổ, để cho giống như là bình thường. Ráng nhét thêm một ổ bánh mì vô muốn khóc luôn vậy đó. Nhưng mà nếu mình không ăn thì ông kia ổng ổng tự ái. Ngồi ăn cho ổng đỡ cái đói cái đã, từ từ mình mới mở cái tấm lòng ra, ổng mở tấm lòng ra lần lần cái mình mới nghe tâm sự, mới phát hiện cái cái khổ cái cái đau khổ của họ là ở chỗ nào, và mình tìm cách giúp. Thì mình sau khi mà mình nghe ổng nói xong hết rồi, mình quyết định là trong túi còn còn 2 triệu đồng, mình móc cho. 2 triệu rồi thôi, mạnh ai đường nấy đi.
[53:51]Ông có 2 triệu và ông có khả năng đi đâu đó làm cái gì đó. Rồi ông rời khỏi chỗ đó, không ở đó nữa, và mình cũng tập thể dục chút rồi mình đi về nhà mình, chuyện đó trôi vào quên lãng. Tại vì người đệ tử Phật mình hiểu đạo, làm phước không có chấp công, rồi thôi quên, xong. Nhưng cái nhân quả nó tính toán như thế nào? Đó là một bài toán cho nhân quả cho đời sau. Nhân quả thứ nhất, cái món mình giúp ổng là gồm hai món: một là ổ bánh mì và 2 triệu, đó là giá trị vật chất. Ổ bánh mì, bánh mì giờ nhiêu tiền nha? Lâu quá sư không mua không biết nữa. Giờ nhiêu tiền một ổ bánh mì cả? Mì thịt đó, mì thịt đàng hoàng đó bao nhiêu? 20 hả con? 20.000?
[54:35]Ồ, rẻ quá vậy hả? Rồi 20.000. 20.000 và 2 triệu, tức là 2.020.000 về cái giá trị. Nhưng mà mình giúp ổng có phải là chỉ mình móc ra hai hai 2 triệu với 20.000 không? Không, cả cái tính toán và cái đạo đức của mình, cả cái sự tôn trọng của mình, sự khéo léo của mình để cho ông không bị tổn thương nữa. Tức là cái người mà nhận sự giúp đỡ mình không có tổn thương, vì cái khéo léo, cái cái cái cân nhắc cái lời nói đó, cái cái đó thật là vô giá, nó là giá trị tinh thần. Khi ta giúp mà người giúp ta được tôn trọng, không bị tổn thương, cái nó nhân vô với con số 2 triệu 20 đồng đó nữa, thành ra một cái bội số rất là rất là lớn.
[55:16]Rồi gì nữa? Thêm tham số nào nữa? Thêm tham số là ta đánh giá đây là một con người trong cơn khốn cùng nhưng là một người đàng hoàng, không đi cướp giật, chịu đựng cái khổ, cái đói chứ thà vậy chứ không đi cướp giật. Ta giúp nhằm một người thiện, chứ không phải ta giúp người ác, thì cái cái tham số của cái phước nó lại thêm một nhân thêm một con số lớn nữa, một cái bội lần nữa. Rồi rồi cái gì nữa? Rồi gì nữa? Cái câu chuyện mà ta ta nói với ông, ta có vô tình ta có khuyên ông được một cái điều lợi ích gì hay không? Nếu ta có khuyên một cái điều có giá trị thì cái cuộc giúp đỡ nó lại bội thêm một lần nữa. À!
[56:00]Rồi sau đó ông về. Khi ông cầm 2 triệu đó ông đi xe về tới đâu đó ông giải quyết được những việc của ông á, và cái công việc ông giải quyết sau đó bằng cái 2 triệu đó, nó đem đến niềm vui của bao nhiêu người phía sau, cái phước ta được nhân lên thêm bội lần nữa. Và ta thấy cái bài toán về nhân quả có có dễ tính không? Phức tạp vô cùng, phải không ạ? Quá nhiều tham số. Những con th- những con số mờ, nó là fuzzy logic, những con số mờ. Ta ta không tính toán được hết. Rồi đến một ngày nào đó, đến một ngày nào đó, bỗng nhiên ta gặp may mắn. Cái may mắn đó nó gấp 1.000 lần cái lúc mà ta giúp cái ông đó có 2 triệu đồng.
[56:40]Cái may mắn ta nó tính thành con số tới mấy chục tỷ. Mình nói: "Ủa sao may quá vậy ta? Hên." Đâu có biết rằng chỉ bởi vì cái tấm lòng của mình đúng lúc, đúng người, mọi thứ, cái quả báo được nhân lên bội lần như vậy. Nên để tính một cái bài toán về nhân quả thực sự không có máy móc nào tính xuể hết vì quá nhiều tham số. Thôi thì ta không cần tính nữa, phải không ạ? Ta không cần tính nữa. Ta chỉ cần cái gì?
[57:08]Ready to help. Sẵn sàng để giúp người, lúc nào cũng yêu thương con người, vậy thôi. Còn cái kết quả để cho trời đất, để cho luật nhân quả nó run, nó chạy gì đó kệ nó. Còn ta chỉ biết cái điểm xuất phát của ta là yêu thương và và giúp đỡ mà thôi. Vậy thôi.
[57:45]À ví dụ như à cái cái cốc nước này nó là vật chất, mà hễ là vật chất thì nó có khối lượng, phải không ạ? Hễ là vật chất là khối lượng. Khối lượng nhẹ hay khối lượng nặng à ta tính toán được về cái môn vật lý của ta khá tiến bộ. Vật chất là có khối lượng. Dù khối lượng rất nhỏ hay rất lớn đều có khối lượng. Thì trong cái nhân quả cũng vậy, hễ ta có tương tác thì có báo ứng. À, hễ có tương tác thì có báo ứng. Trừ khi ta cắt cái tương tác thì không có báo ứng. Câu này đúng không?
[58:36]Sư phụ ví dụ lại. Ví dụ như có vật chất thì phải có khối lượng, tính ra được khối lượng, nhẹ hay nặng gì đó khối lượng. Không tách rời, vật chất và khối lượng không tách rời. Khi ta có tương tác với mọi người, với chúng sinh thì luôn luôn có báo ứng, thiện hay là ác. Khi ta có tương tác cái lợi đến cho chúng sinh thì ta có cái báo ứng là những cái điều hạnh phúc, may mắn. Khi khi ta có cái tương tác xấu, ta gây đau khổ chúng sinh thì ta bị cái báo ứng xấu, đau khổ, xui rủi. Và như vậy ta kết luận: nếu ta cắt cái sự tương tác với chúng sinh thì ta không có báo ứng, đúng không ạ?
[59:22]Đúng không? Sao lại không? Ai trả lời là khi ta cắt tương tác với chúng sinh thì ta không có báo ứng, giơ tay lên. Hai, một bàn tay giơ lên. Hai người giơ lên. Hai bàn tay. Hai người đó lát đi quỳ nhang giùm sư phụ nha.
[59:51]Ồ, luật nhân quả nó phức tạp tới mức độ như vậy đó. Ta cứ tưởng là cái quy luật à khi ta có tương tác thì có báo ứng, phải không ạ? Thì ta cắt tương tác thì ta không có báo ứng. I am sorry. Ta cắt tương tác rồi báo ứng khủng khiếp liền. Tại vì có nghĩa là gì? Khi ta không tương tác thì không phải là không có gì, mà ta đang là một con người ích kỷ, chỉ biết sống cho mình. Và cái ích kỷ chỉ biết sống cho mình là một loại gì? Tội lỗi, một loại vô đạo đức. Và cái quả báo của nó là gì? Là cô độc, khổ sở, nghèo thiếu, chết không ai biết, không ai hay và vật vờ vật vưởng, đói kém ở nhiều kiếp về sau.
[1:00:32]Cho nên ta cứ tưởng là không tương tác thì không báo ứng, nó phức tạp hơn nhiều. Cho nên ta thấy cái bài toán nhân quả rất là rất là dễ chịu. Rất may là số đông người ở đây đã không giơ tay, chứ còn không, không đủ nhang để quỳ. Hai đứa con nữa nha. Hai đứa con giơ tay đó nha, à quỳ nhang đó nha, không có đơn giản đâu, bởi ta thấy luật nhân quả khó. Mà đó là chánh kiến hay là tà kiến? Nếu nếu mà ta đem cái đó ra ta truyền dạy, ta nói thôi, để sống trên đời này bình yên, ta không có phải báo ứng, không có chịu báo ứng, thôi ta cắt tương tác với mọi người, ta truyền một cái tà kiến này vào, thổi vào cuộc đời, tan vỡ hết cuộc đời.
[1:01:12]Đó là lý do tại sao một người mà nói chỉ sống cho mình, chỉ chăm sóc cho mình, chỉ yêu chính mình, mấy người đó sau này tiêu hết vì đang truyền một tà kiến rất rất nguy hiểm, rất nguy hiểm.
[1:01:27]Hồi đó sư phụ là người ở trong miền Nam, năm 16 tuổi thì giải phóng. Lần đầu tiên mình mới tiếp xúc với mấy mấy chú bộ đội. Thì kêu bằng chú tại mấy ổng lớn lớn hết rồi, mình lúc đó là mới 16 tuổi nhỏ, gặp hay kêu bằng chú, chú bộ đội. Ngoài Bắc vô là nhiều, ở trong Nam cũng có mấy anh mấy lực lượng du kích gì đó thì họ cũng tới nhà họ chơi, rồi các bộ đội rồi họ cũng ghé nhà chơi, lần đầu tiên mới tiếp xúc. Mà sư phụ thì từ nhỏ mình mê cái giọng miền Bắc và yêu quê hương miền Bắc một cách vô thức cũng không biết tại sao. Cho nên gặp mấy ông bộ đội mừng lắm, cứ ngồi lân la hỏi chuyện riết chuyện này chuyện kia.
[1:02:04]Thì hồi nhỏ thì không biết gì về chính trị quân sự gì nhiều, chỉ biết là mình nói là miền Bắc dạ thắng miền Nam, vậy thôi, miền Bắc thắng miền Nam. Mà từ hồi bé sư phụ có cái may mắn là sư phụ tin nhân quả, mà tin nhân quả qua mấy cái truyện của Kim Dung, võ hiệp của Kim Dung. Cho nên mang ơn ông Kim Dung dữ lắm. Tại ông Kim Dung ổng viết truyện võ hiệp đánh chưởng, kiếm pháp, nội công đồ mà là không có một nhân vật nào té xuống vực mà chết cả. Đặc biệt của cái ông Kim Dung, hễ té xuống vực là thế nào cũng gặp được bí kíp à tu hành. Đó cái nó cái chuyện nó vậy. Cho nên là mê coi truyện Kim Dung,
[1:02:41]mà lúc đó còn bé nhỏ quá, cái ông anh mình ổng đi ổng ổng ổng mượn về ổng coi thì liếc nhìn ổng mà ổng để cuốn cái cuốn truyện xuống, ổng đi khỏi nhà cái là lập tức đọc cho nhanh, đọc cho hết, tại lát sợ ổng coi xong ổng đem ổng trả. À cứ phải đọc cho nhanh, đọc hết chuyện này qua tới chuyện kia. Nhưng mà phát hiện ra một điều là ông Kim Dung ổng gài cái luật nhân quả vào trong từng nhân vật, từng lời nói. Cho nên lòng sư phụ từ đó đã bắt đầu hiểu về nhân quả. Nó cũng là cái chủng duyên của mình nhưng mà cũng là được sự gợi ý rất lớn của của tác giả Kim Dung. Nên từ nhỏ là sư phụ nhìn gì cũng nhìn nhân quả, à cái gì cũng nhìn nhân quả.
[1:03:21]Thì khi thấy miền Bắc thắng miền Nam thì nói: "Vậy miền Bắc có phước hơn miền Nam". Lúc mà mình chả hiểu chính trị, chả hiểu là chính nghĩa phi nghĩa gì đâu, không biết đâu, hồi nhỏ đâu không không rành lắm. Nhưng mà khi mà thấy giải phóng miền Nam xong thì nói: "Ủa, vậy là mấy ông miền Bắc ổng có phước hơn mấy ông miền Nam". Chỉ hiểu như vậy thôi. Tới đến khi mà tiếp xúc với các chú bộ đội, lần lần lớn lên chút, bắt đầu đi học thì học về chính trị Mác - Lênin thì mới thấy cái điều thế này là tinh thần của chủ nghĩa Mác - Lênin
[1:03:52]lấy cái lấy động cơ là phục vụ lợi ích của của tập thể, đúng không ạ? Đúng không ạ? Lúc nào cũng vì tập thể, vì cộng đồng. Thì mới nói là cái phước của mấy ông nằm ở đây nè. Con người sống trong xã hội này không được sống cho riêng mình, không được sống ích kỷ, ta phải sống vì người khác.
[1:04:19]Và đó là cái cái nhân lành, cái phước như vậy. Nên nếu một ngày nào đó mà ta bị nhiễm cái tà kiến ta chỉ sống cho mình là ta đã tan vỡ rồi. Ta cắt tương tác rồi, đừng tưởng không báo ứng, mà chính cái cắt tương tác đó lại là một cái nghiệp rất là rất là xấu. Cho nên ờ cho nên là sư phụ dẫu hiểu về chính trị theo cái kiểu của mình á là hiểu kiểu nhân quả. Đúng là khi con người biết vì tập thể, vì cộng đồng thì người ta có phước. Đó cái nhân quả là như vậy. Thôi không nói nữa, nói nữa bắt đầu không phải chuyên nghiệp cái sai.
[1:05:04]Nãy giờ ta nói về cái nhân quả nó chi phối hết mọi điều trong cuộc sống và cái nhân quả nó quan trọng nên ta phải rành, hiểu cho kỹ. Cả một đời sư phụ đi giảng nói về nhân quả không, nói rất là nhiều. Nhân quả nó có hai cái tính chất trong cái tương tác của ta với cộng đồng, với mọi người, với chúng sinh là khi ta làm một cái tương tác với chúng sinh thì nó tạo ra một trong hai cái này là phước hay là tội. Phước hay là tội. Phước chưa phải là quả báo, tội chưa phải là quả báo nhưng nó giống như là ngân hàng dự trữ. Khi ta làm một điều ác thì ta tạo cái tội. Cái tội để đó trong vô hình chứ nó chưa thành quả báo đâu,
[1:05:45]cuộc đời ta cũng chưa đau khổ đâu, chưa có gì xảy ra cả, cái tội để đó thôi, giống như có một cái ngân hàng rồi bỏ trong đó vậy. Khi ta có cái tương tác tốt đẹp với chúng sinh, ta thương yêu, ta giúp đỡ ai thì ta có phước. Và cái phước đó cũng chưa thành quả báo, ta cũng chưa có đẹp trai, giàu có gì, nhưng nó giống như một cái gì vô hình cất trong ngân hàng để đó cho ta. Là rồi bắt đầu từ từ cái phước đó nó mới hiện ra trong cuộc đời của ta, trong cái vận số của ta, trong cái số phận của ta. Cái tội đó cũng vậy, từ từ bắt đầu nó hiện ra trong cuộc đời ta, trong cái số phận của ta. Và ta định nghĩa phước là gì, tội là gì?
[1:06:29]Nếu nó còn nằm ở trong, nếu mà nói ngược về quá khứ là do ta giúp người, ta đem lợi ích cho người, đó là định nghĩa về quá khứ thì ta có phước, cái phước là cái trung gian. Mà cái phước nó tạo ra cái gì? Thì đây nó tạo ra những điều này đây, ta cứ nắm cái định nghĩa này. Thứ nhất, nó cho ta nhiều cơ hội. Thứ hai, cho ta nhiều cái chọn lựa. Thứ ba, nó cho ta nhiều cái may mắn. Và tổng hợp của cái những cái cơ hội, được tự do chọn lựa, những cái may mắn thì ta được một cái kết quả cuối cùng sự sung sướng, đó là như vậy. Vậy ngược lại, tội là cái gì? Nếu mà định nghĩa ngược quá khứ á thì đó là điều ta
[1:07:12]làm cho chúng sinh đau khổ thì ta thành có tội. Và cái tội đó nó hiện ra trong cuộc đời của ta là cái gì? Và đây là định nghĩa: ta mất cơ hội, ta mất sự chọn lựa, ta gặp nhiều xui rủi và cuối cùng là ta khổ đau. Ý là như vậy. Nên nắm giùm cái này, định nghĩa lại nha. Phước là gì? Là cái mà đem đến cho ta một là nhiều cơ hội, hai là nhiều sự chọn lựa, ba là nhiều cái may mắn và kết kết luận chung đem đến cho ta sung sướng.
[1:07:53]Tội là cái gì đem đến cho ta một là mất cơ hội, hai không còn được sự chọn lựa rộng rãi, ba xui rủi và bốn, tổng kết lại, nghĩa là đau khổ. Nắm chưa? Thuộc chưa? Rồi.
[1:08:15]Nhiều cơ hội là gì?
[1:08:20]Cơ hội này nếu ta nói ra thì nó nó nó nó nó mênh mông lắm, nhưng mà mình chọn cái chỗ giữa này để là: nhiều chọn lựa. Đó, định nghĩa cái người mà có nhiều phước là gì? Là người có nhiều chọn lựa. Cái người ít phước là gì? Người ít có sự chọn lựa. À, ít có sự chọn lựa. Ví dụ như khi ta đầu thai cũng vậy, ta đang ở cái cõi bên kia
[1:08:45]và cái duyên của ta đã đến lúc phải trở lại với cõi người. Nếu ta là người có phước thì bắt đầu ta ta đi dòm. À, ta nói: "Không, tôi khoái ở Hà Nội à, tôi không khoái ở Hưng Yên đâu." Đó, chọn Hà Nội. Thì ở Hà Nội dòm ai? Dòm tới dòm lui: "Ồ ông Tuấn Anh này coi được nè, nên dòm lấy cái gen ổng đẹp trai nè." Ta chọn lựa vậy đó, phải không? Rồi nói: "Nhưng mà ông Tuấn Anh ổng đẹp trai nhưng mà ổng chưa có ô tô. Mà sao đẻ ra phải có ô tô đi liền cho đỡ nóng." Ví dụ vậy, ta chọn lựa. Mà mình đã chọn hết ở trong cái cõi kia rồi là đã chọn, mà cái quyền được chọn lựa mà mình chọn cái gia đình này, chọn gia đình kia, trong đó mình cũng có cái chọn cái duyên của mình nữa.
[1:09:30]Ở trong cõi đó mình biết hết. Mình nói: "Nhà này ngày xưa ở trong khoảng là 3.000 năm trước tôi có nuôi cái cặp vợ chồng này, nên bây giờ tôi đầu thai vào, cặp vợ chồng này sẽ thương tôi. Họ sẽ chăm sóc cho tôi đàng hoàng." Biết rất rõ. Trong cái cõi đó mình nhớ mình biết được và mình chọn cái gia đình. "Và bây giờ họ đang khá giả và tôi cũng muốn tôi được đầu thai vào đó trong cái hoàn cảnh khá giả đó họ chăm sóc cho tôi đàng hoàng, cho tôi ăn học đàng hoàng, và lớn lên tôi đi tu theo Thầy Chân Quang." Ví dụ vậy, ví dụ.
[1:10:08]Đó là mình mình chọn, mà lúc đó có những cái vị họ bên cạnh họ cứ gật đầu thôi. À họ gật đầu như cái duyệt cho mình. Là vì sao? Vì mình có phước. Ở trong đó mình có cái vai vế ở cái cõi kia. Đã tới lúc cái thế giới cần nhiều cái đạo đức, cần nhiều Phật pháp. À vậy và tôi chọn sinh vào cái thế giới này để đóng góp thêm cái đạo lý Phật pháp cho cuộc đời. Ta chọn lựa như vậy. Đó là người có phước. Còn bây giờ cũng vậy, có người không có phước, tới lúc được trở lại làm người bây giờ chọn làm sao?
[1:10:44]Chọn làm sao? Bắt đầu mới xin, mới xin xin cái nhà đó khá khá cho tôi đầu thai vô thì có người tát cho cái bạt bốp: "Mày mà đòi cái gì, mày vô cái nhà này nè." "Không có nhà kia?" "Lộn xộn." Nói: "Nhà đó nghèo quá à, nhà đó nhà xây dở dở chưa xong, tôi vô ở không có mái che." "Mày không chịu chịu thôi, không chịu thì đi tiếp tục ở đây làm ma đi." Tức là không chọn lựa được. Thế là cái gia đình kia đầu thai đẻ ra đứa bé, cả nhà cứ vất vả vì cũng chưa đâu ra đâu, cái hoàn cảnh khổ sở. Rồi ta không có chọn lựa, bởi vì sao? Bởi vì khi ta chọn lựa, nếu ta được quyền chọn lựa rộng rãi thì ta có hai cách chọn lựa:
[1:11:30]một là chọn lựa cái nơi sung sướng, phải không? Hai là chọn lựa một cái nơi để ta có cơ hội làm nhiều điều đạo đức, phước thiện. Ta vất vả nhưng mà ta làm được nhiều điều thiện cho đời, thường là ta chọn cái đó. Mà đa phần 95% con người ta chọn cái gì? Chọn cái chỗ sung sướng đầu thai cái đã rồi tính gì tính. Vậy đó. Đó là lúc mà ta đầu thai là đã có một sự chọn lựa kịch liệt, mà có những khi ta không có chọn lựa vì ta không có phước. Thậm chí có những cái vong buộc phải chui vào bụng một con chó, một con bò.
[1:12:09]Lúc ở trong cái cõi kia vất va vất vưởng, bữa ăn có bữa không, thậm chí là cái phân bò nó nó ị ra là chạy tới để mà ăn, tại không còn gì để ăn, đói thê thảm đến như vậy. Rồi đến khi đi cái lang thang vất va vất vưởng thì thấy thấy cái cái con chó nó đang hình thành cái thai là nhảy thọt vô đó luôn để để được đi ra có một cái thân vật chất. Chứ ở cái thân dật dờ dật vất va vất vưởng của cái vong linh mơ hồ nó quá đói, quá khổ, quá lạnh lẽo và quá cô đơn, không ai quan tâm tới mình, cái khổ sở cái dằn vò nó kinh khủng lắm kìa. Cái khổ sở cái cái xúc cảm về cái khổ sở kinh khủng của những người làm ngạ quỷ, rất là tội.
[1:12:50]Rồi thôi kiếm cái nào đó chui vô đại, thà làm con chó đẻ ra rồi được người ta bồng bế, người ta vuốt vuốt đầu mấy cái rồi cho ăn rồi cũng đỡ buồn. Không có chọn lựa, tội là như vậy. Rồi cái vì trong cuộc sống này cũng vậy, trong cuộc sống này cũng vậy. Ví dụ ta ta làm người có phúc, ta có nhiều chọn lựa. Mà chọn lựa sai là chết à, nhưng chọn lựa đúng thì cái phúc lại tăng trưởng thêm, còn ta chọn lựa sai thì phúc ta mất. Nhưng mà ta được quyền chọn lựa, tức là ta có phúc. Được quyền chọn lựa là gì? Từ việc nhỏ tới việc lớn, từ việc học, y phục, ờ thực phẩm, nhà cửa. Nếu mình cứ dễ dàng chọn lựa, biết rằng mình có phúc;
[1:13:33]còn mình không chọn gì được hết, cứ đành chịu cái mình đang có là biết cái phúc mình cũng là ít. Ý là như vậy, ta cứ xem cái sự chọn lựa thôi là biết mình có phúc nhiều, nhiều hay là không là như vậy nha. Vì hồi nãy ta định nghĩa là phước tức là do ta làm lợi ích cho chúng sinh, tội là do ta làm bất lợi cho chúng sinh. Định nghĩa như vậy. Bây giờ trở lại định nghĩa lại: Vậy làm phước là làm những cái gì cho chúng sinh? Hôm nay nếu mà Sư phụ giảng hơi dư giờ, cũng chịu khó ngồi nghe được không?
[1:14:15]Ta làm cái gì cho chúng sinh mà được gọi là tạo thành phúc cho ta? Thứ nhất nè, ta đem đến cái lợi cho chúng sinh về vật chất. Giống như hồi nãy cái người mà ở trong công viên đói đó ta đem cho họ miếng vật chất, giúp cho họ vật chất. Thứ hai là cái gì? Cho họ nghề nghiệp, cho họ kiến thức, cho họ sự an toàn,
[1:14:43]cho họ niềm vui, cho họ một cái tài năng, cho họ một cơ hội rèn luyện, cho họ một cái chánh kiến, cho họ đạo đức và cho họ con đường đi đến sự giác ngộ.
[1:14:59]Đó là những điều mà ta đem lợi ích cho chúng sinh tùy cái khả năng của ta. Mà trong số những điều vừa liệt kê đó, ta đem được cái gì thì thì đem. Giờ nhắc lại: Ta đem lợi ích cho con người về, thứ nhất là vật chất, thứ hai là nghề nghiệp, thứ ba là kiến thức, thế nữa là sự an toàn,
[1:15:24]niềm vui, tài năng, cơ hội rèn luyện, đạo đức, lý tưởng giác ngộ, hoặc là chánh kiến trong Phật pháp. Nếu ta đem đến những điều này cho chúng sinh, cho người khác thì gọi là ta đang làm phúc. Ta đang tạo phúc cho mình. Giúp người khác nhưng thành cái phúc của mình. Nhắc lại nha, liệt kê lại sơ qua: Ta đem lại lợi ích cho chúng sinh là đem lợi ích về vật chất, nghề nghiệp, kiến thức, sự an toàn, niềm vui, tài năng, sự rèn luyện, chánh kiến, đạo đức, lý tưởng giác ngộ. Nếu ta đem được những điều này cho mọi người thì ta có cái phúc. Nhưng mà ở những cái cái càng về sau thì nó đòi hỏi nó là những cái lợi ích rất là lớn.
[1:16:20]Ví dụ đem đến lý tưởng giác ngộ là cái lợi ích số một rồi. Mà muốn có thể đem được cái lý tưởng giác ngộ cho người khác thì bản thân của ta làm sao? Ta cũng phải tràn đầy sự giác ngộ thì ta mới gieo được, ta mới inspire được, gây cảm xúc cho mọi người về lý tưởng giác ngộ. Cho nên là tùy theo cái cấp độ của chúng ta mà ta đem được lợi ích cho chúng sinh cái gì. Ví dụ ta chỉ có vật chất thì ta chỉ giúp cho chúng sinh cái gì? Vật chất. Nhưng trong đó nó có một cái hồi nãy ta nói trong những cái liệt kê ra: đem đến chúng chúng sinh sự an toàn. Thế giới này chứa nhiều cái rủi ro, nhiều cái nguy biến thì người nào mà có thể giữ được cái sự
[1:17:06]an toàn cho chúng sinh, cho mọi người, đó cũng là công việc rất là rất là lớn. Ta nói ví dụ như các anh anh các anh công an, ví dụ vậy. Một cái buổi lễ của chúng ta như thế này thì ta chỉ tập trung để lo tu thôi, nhưng mà các anh thì phải nghĩ tới cái gì? Có những cái rủi ro, những cái bất cập, những tai nạn hay những cái gì xảy ra mà làm cho mọi người không an toàn thì các anh tìm cách các anh chặn đứng lại để bảo vệ sự an toàn cho người dân. Đó là một loại công đức rất là lớn. Công đức chúng ta thấy như không có gì, nhưng nếu không có những người đó, xã hội này hỗn loạn, bất an liền. Hoặc là ví dụ có những cái người vậy, sẩy một cái họ chết liền,
[1:17:52]ở biên giới, ở hải đảo, ở các nơi, họ phải chiến đấu vất vả với những kẻ thù để chi? Để cho ở bên trong này ta được bình an sống, học tập, làm việc, lao động theo gương Bác Hồ vĩ đại, ví dụ vậy. Là là vậy, nhưng mà nhờ những người chịu sống chịu chết đầu sương ngọn gió ở các nơi là họ giữ cái sự bình an. Đó là lý do mà tại sao ta ta hay ca ngợi cái công đức của các chiến sĩ là như vậy, vì họ đem đến cái sự bình an. Cũng giống như là ta kính ngưỡng Bồ Tát Quán Thế Âm cũng vậy. Trong cái lúc ta gặp tai nạn, nguy biến, ta niệm danh hiệu Bồ Tát Quán Thế Âm, thường ta được cứu độ, được tai qua nạn khỏi.
[1:18:39]Đó gọi là cái trong đạo Phật gọi là vô úy thí, đem đến cho mọi người cái sự bình an. Vô úy là không sợ hãi. Trong cái cơn người ta sợ hãi nguy cấp, thực ra không biết bám víu vào đâu, không biết đâu, ta niệm danh hiệu Bồ Tát Quán Thế Âm, bỗng nhiên tai qua nạn khỏi, ta không còn lo sợ mà bây giờ ta nhìn thì gọi là ta được bình yên. Thì cũng vậy, ví dụ ta không phải là Bồ Tát, ta không phải là cái anh công an, nhưng mà nếu trong cuộc sống này ta giữ được bình yên cho nhau cũng là một điều làm phúc rất là rất là lớn. Nên Sư phụ hay dặn, nhiều khi ta đi đến chỗ đông người, ta vào trong siêu thị, ta đi ra công viên,
[1:19:22]ta đi ra ngoài đường thì ta có công việc của mình. Ta đi mua sắm cái gì đó, ta đi tập luyện gì đó, à ta đang đi giao thông trên đường, nhưng nếu mắt ta chạm phải một đứa bé thì điều đầu tiên ta phải coi ai đang chăm nó, nha, trách nhiệm của chúng ta là vậy, phải coi ai chăm nó. Nhiều khi nó đang rời khỏi tay mẹ nó rồi, mẹ nó thì đang mê điện thoại, giống như cô Nụ đang vừa nghe pháp vừa cầm điện thoại, ví dụ vậy. Ví dụ như mẹ nó đang mê điện thoại, mẹ nó cái gì ở trong điện thoại đó, không biết ai nhắn cái gì mê quá cười sằng sặc khoái chí, còn đứa nhỏ bắt đầu nó buông ra nó chạy. Cái nguy hiểm đã xảy đến, trách nhiệm của ta là một người đệ tử
[1:20:05]Phật, ta là người biết làm phúc thì ta tạm ngưng công việc mình để theo dõi đứa bé liền, có gì cứu nó kịp thời, đó cũng là một cái làm phúc, giữ sự an toàn cho chúng sinh, nó vậy.
[1:20:23]Sư phụ vừa nói tới cái
[1:20:27]điện thoại, đó là nhắc khéo đó nha, nhắc khéo đó. Giờ người ta mê điện thoại dữ lắm á, mê điện thoại lắm á, khéo chứ. Mà coi mấy cái TikTok á có những cái trường hợp máy nó quay lại được những cái tình huống nguy hiểm chỉ bởi vì bố và mẹ mê điện thoại, mấy đứa nhỏ suýt chết luôn á vậy. Rất là sợ, nó vậy đó.
[1:20:49]Những cái phước hồi nãy mà ta kể đó, kể lại một lần nữa cho nhớ nè: vật chất, nghề nghiệp, kiến thức, sự an toàn, niềm vui, niềm vui là gì? Tài năng, sự rèn luyện, đạo đức, lý tưởng giác ngộ. Sự rèn luyện, sự rèn luyện, cho người ta một cơ hội để rèn luyện, ép người ta phải rèn luyện một điều tốt đẹp. Giống như bây giờ chùa mình đang ép cái gì á? Học nhạc nha! Phải biết về nhạc lý nha! Đó. Đó cũng là một cơ hội rèn luyện. Trong nãy giờ ta liệt kê,
[1:21:26]ta vừa thiếu một điều này, đây là một điều cũng quan trọng: một lời khuyên đúng, đúng lúc, đúng lý lẽ. Cái lời khuyên cũng là một cái câu một cách làm phước. Ta đủ kiến thức, ta đủ thông cảm, ta đủ kiên nhẫn để khuyên ai một điều gì cũng là một cách làm một cách làm phước, nhớ như vậy. Nên cũng đừng tiếc lời khuyên, nhưng chỉ sợ cái khi ta khuyên cái gì đó rồi ta khuyên sai lầm thì ta sẽ gặp ta sẽ bị mang tội, mặc dù mình có thiện chí nhưng mà do mình khuyên sai cái từ phước thành ra tội. Ví dụ như là cái cô đó đến than thở với mình: "Cái người yêu của em phụ bạc em, bây giờ em buồn quá, em muốn nhảy lầu".
[1:22:22]Vậy ta phải khuyên làm sao? Lúc đó ta khuyên làm sao? Ví dụ có một người họ buồn chuyện buồn chuyện tình, họ buồn đến nỗi là muốn nhảy lầu tự tử thì ta khuyên làm sao? Ta nói làm sao? Ta nói đừng có nên mà nhảy nhảy lầu. Bây giờ ta làm tội là làm cái gì? Ta gây tội tức là làm cái điều bất lợi cho chúng sinh thì nó thành cái tội. Thứ nhất là gieo tà kiến, làm cho người ta hiểu sai, người ta sống sai. Cái tội nó kéo dài hết kiếp này tới kiếp kia, gieo tà kiến. Thứ hai là gây đau khổ, gây nghèo đói, làm cho người khác ngu dốt, làm cho người khác bệnh tật, làm cho người khác trở nên ích kỷ, làm cho người khác trở nên kiêu mạn, làm cho người khác mất lý tưởng giác ngộ.
[1:23:21]Đó là những cái điều ta làm tội.
[1:23:26]Ví dụ người ta cũng muốn tu, cái mình nói tạc qua tạc lại, cái người ta không tu nữa, mang tội tội rất lớn luôn. Ví dụ như cái cái em đó cũng muốn đi xuất gia, cái mình nói: "Thôi đừng có xuất gia, cứ ở cư sĩ vậy chứ mà có vẫn tu và làm phước được".
[1:23:44]"Sao vậy?", nói: "Vô xuất gia cực lắm. Trong chùa có mấy người khó tánh vô ở không nổi đâu. Chùa công quả, lao động vất vả, thức đêm thức dậy sớm là rất là vất vả". Cho nên nói: "Sao dòm thấy mấy thầy mấy cô tu càng ngày càng đẹp ra kìa?". Nói: "Mấy người đó chắc họ đánh phấn làm sao đó chớ, chớ chớ đâu có đâu có đẹp đâu chớ tu cực lắm. Thà ở ngoài mình làm cư sĩ". Mấy cái câu nói mấy cái lời khuyên mà gieo cho người ta mất cái lý tưởng tu hành đó thành mang tội rất là nặng. Nên ai xuất gia, ai mà có cái lý tưởng xuất gia, ta nên động viên. Có khi người ta chưa đủ phước đâu, ta nhìn thấy họ có ý nghĩ,
[1:24:22]có ý muốn xuất gia nhưng chưa đủ phước thì ta giữ cái lý tưởng xuất gia đó, nhưng tìm cách giúp cho họ có phước thêm để một ngày kia họ được viên mãn cái tâm nguyện ý nguyện cao cả của họ, chứ đừng có nói ra. Mắc công ta nói lui một cái là chết liền. Giống như trong thời Đức Phật có một cái vị Tỳ-kheo không biết ổng ổng ổng xuất gia, rồi ổng nhớ đời quá cái ổng hoàn tục. Hoàn tục về nhà khổ quá đi. Về nhà là trở lại với cái bà vợ, bà vợ bả thuộc
[1:24:58]loại là thuộc loại là cái gì nha? Sư phụ cũng không rành lắm cái gì. Đại khái là cái gì đó là hả? Anh Hoàng biết không? Có kinh nghiệm cái này không cả? Sư phụ không rành. À cô Nụ rành nè, đúng rồi, cô này. Là ăn hiếp chồng, ha? Hung dữ, tiền bạc thì ké re cắt rắt,
[1:25:28]hành hạ, đày đọa đủ thứ như vậy, đại khái như vậy. Không biết, không biết nói có đụng chạm ai đây không cà? Cái ổng thấy ổng nản đời quá cái ổng đi xuất gia lại. Ổng xuất gia lại không biết sao Phật cũng cho, lạ vậy nha, Phật cũng cho. Chứ mình một lần mà thấy một người bỏ ra rồi mình nản rồi, nhưng mà sao Phật lại cho? Bởi vì ta thấy trí tuệ của Phật khác với mình á. Chứ mình mà thấy một người bỏ chùa ra đi quay trở lại là mình là không vui rồi, còn Phật vẫn cho. Thì ổng trở lại ổng xuất gia, xuất gia đâu được ít hôm cái ổng lại nhớ bà vợ dữ. Không biết bà vợ dữ có cái gì mà nhớ chả biết nữa, quay về lại, hoàn tục.
[1:26:08]Về tới ở ít bữa bả dữ quá chịu không thấu, chạy vô xuất gia lại làm bảy lần. Xuất gia bảy Phật cho, và tới lần thứ bảy ổng đắc đạo luôn. Mọi các Tỳ-kheo khác mới ngạc nhiên nói: "Trời ơi ổng ổng tu kiểu gì mà ổng đắc đạo kìa? Mà sao Thế Tôn cho ổng xuất gia tới lui bảy lần, mình hai lần là quá đuổi ra khỏi tịnh xá luôn không có cho xuất gia kì cục vậy là mất uy tín hết, chạy ra chạy vô tới bảy lần". Cái cái mới đem hỏi Phật. Phật mới nói: "Thật ra cũng có lý do. Lý do là một vào thời Đức Phật quá khứ thì ông này cũng là người tu, và có một ông huynh đệ cũng là người tu. Thì cái ông huynh đệ kia ổng muốn hoàn tục, ổng mới nói:
[1:26:50]"Thiệt em giờ em tu hết nổi rồi sư huynh ơi! Nhớ nhà, nhớ ba, nhớ mẹ, nhớ con, nhớ cái này nọ. Rồi đời sống ở đây mỗi ngày đi ăn cơm bữa đi người ta bữa cho, bữa cho nhiều, bữa cho ít. Mình đang còn đói mà cho tới đây nó ngừng lại nó không cho nữa, cái thôi phải ăn. Có bữa thì mình nó cho quá chừng ăn không hết. Nên là đời sống xuất gia nó nó không chịu nổi. Thôi chắc em về em về em lo cho ba mẹ rồi có gì có tiền em cúng dường". Thì cái ông này ổng gật đầu: "Ờ thôi vậy thôi em về đi". Chỉ cái gật đầu: "Ờ thôi em về đi", đời này chạy ra chạy vô bảy lần. Thì chúng ta cũng vậy, khi một người mà muốn xuất gia,
[1:27:28]mình bàn lui, mình nói ra thì vĩnh viễn mình không được xuất gia nữa. Cứ ở ngoài đời luôn. Cho nên vì vậy là thấy cái người nào mà có chí nguyện xuất gia ta phải làm sao? Ta phải vun vén cho người ta xuất gia luôn. Thậm chí cái người không chịu xuất gia, mình cũng ép cho người ta xuất gia luôn, thì càng có phước.
[1:28:00]Sư phụ có cái ông sư huynh, ông sư huynh này ổng phải nói là ổng tào lao hết cỡ á, nhưng mà cái tào lao của ổng nó lại được việc. Cũng rất là lạ. Nhiều khi thấy rất là phiền ổng á, nhưng mà ổng tào lao lắm, nhưng mà cái tào lao nó lại được việc. Mới hỏi là: "Sao mà sư huynh đi tu vậy?" Thì ổng nói cái lý do ổng xong, thì mới hỏi cái ông sư huynh khác cũng là bạn ổng là: "Sao mày tu?" - "Là do ông này ổng rủ". Người ta đang có vợ, đang có con, đời sống rất đàng hoàng, làm một y sĩ bệnh viện, tức là không có gì để chê, mà ổng cứ lại nhà ổng rủ người ta, nói: "Tao đi tu một mình tao buồn quá, tao rủ mày đi luôn".
[1:28:41]Mà ông kia ổng nghe lời, bỏ vợ đi tu luôn! Trời ơi, bỏ vợ đi tu luôn! Thế là bà vợ có đứa con rồi đi thêm bước nữa, rồi đứa con phải ở với ông chồng sau. Xong rồi sư phụ về thăm gia đình đó, thấy cái tình cảnh cũng mấy ngồi cũng không biết nghĩ sao. Nhưng mà chưa hết, chưa hết chuyện. Cái tào lao còn qua tới đứa con gái của ông bạn luôn. Nó lớn lên: "Đi tu luôn, đi, đi, đi, đừng có lấy chồng lấy gì hết trơn á". Nhỏ vừa mới tốt nghiệp đại học xong: "Đi, đi, đi, đi khỏi học thạc sĩ học gì hết á, đi, qua đi tu luôn", con nhỏ cũng đi tu mất luôn. Thế là ổng tào lao, gặp ai ổng cũng xúi đi tu mà lại rất được việc.
[1:29:18]Nhờ như vậy mà ổng có phước, ngộ ghê cái ông đó. Cho
[1:29:29]nên có những cái vậy, gọi là cái lời khuyên đúng á. Còn mà cái ta gieo cho chúng sinh mà mất cái lý tưởng tu hành, ta ta đọa rất là nặng, rất nguy hiểm. Ví dụ làm cho họ bị tà kiến, họ mất niềm tin với nhân quả là họ đọa, ta cũng đọa lây luôn. Sợ lắm, sợ nhất là cái đó. Phật dạy mình từ bi yêu tất cả, có cái ông nào ổng kêu mình: "Đừng yêu ai hết, yêu chính mình thôi". Điều đó mà được lan tràn hết cả thế giới này, tan vỡ luôn. Nguy hiểm vô cùng. Cho nên ta cứ phải vất vả tu tập mà giữ gìn cái chánh kiến cho cho mọi người, đừng để cho ai hiểu lầm mà họ đọa, họ đọa là mình đọa lây á. Nó vậy, ừ. Rồi gây nghèo đói, gây đau khổ cho chúng sinh cũng là điều ta ta làm tội.
[1:30:14]Mà gây đau khổ, gây nghèo đói là làm cái gì? Nó nhiều quá thì thôi hôm nay ta không liệt kê mà tự mình biết. Gây ngu dốt cho người khác, là sao?
[1:30:27]Nói bậy, truyền đạt kiến thức sai, cấm người ta đi học, vân vân vậy đó. Những cái điều đó là như vậy làm cho mình bị sau này mắc cái quả báo, mình học không có giỏi. Làm cho người ta bệnh tật, ví dụ làm thực phẩm mà bỏ hóa chất đồ nhiều quá, vân vân vậy đó. Làm cho người ta ích kỷ, là cứ nói những cái điều khiến cho người ta ích kỷ, rồi làm cho người ta kiêu mạn, dạy người ta một cái loài đạo lý mà người ta càng tu thì người ta càng tự cao, cứ thấy mình hơn người khác. Đó là những cái tà kiến nguy hiểm mà làm cho ta ta mang tội, cái làm tội là như vậy.
[1:31:06]Chết cha, hết giờ rồi. Mà mới có hơn phân nửa bài. Mình ráng ngồi tới 12 giờ nha, ngồi nghe vậy.
[1:31:18]Một cái chánh kiến ta cần biết nữa là cái cái cấu trúc tâm lý trong cái đạo đức. Cái vấn đề này lớn nên qua cái phần Chánh tư duy ta sẽ nói, nhưng mà nó cũng là một yếu tố của chánh kiến, là chúng ta cần tổ chức lại cái tâm của mình cho nó có đạo đức. Và cái việc mà cái cấu trúc tâm lý, hiểu nó làm sao để nó có đạo đức á là một vấn đề rất là thú vị, nhưng mà phân tích ra thì nhiều quá, nên chỉ có cái là thôi, ta nhớ điều này: Ta có chánh kiến, ta xây dựng cái suy nghĩ, xây dựng cái tình cảm của mình cho nó đúng, thì từ cái chánh kiến này ta sẽ tạo ra rất nhiều việc phước trên trên đời, và ta tổ chức lại cái tâm lý của mình.
[1:32:04]Và cái ta sẽ có chánh kiến rồi, ta có suy nghĩ đúng và có tình cảm đúng. Tình cảm đúng nghĩa là gì? Ta thương những người đáng thương, ta kính những người đáng kính, ta nghiêm khắc với những người đáng nghiêm khắc, nhưng đừng ghét ai. À, cái vấn đề là đừng ghét ai. Tại vì thường cái tình cảm của chúng sinh nó có hai mặt, là với những người thuận với ta thì ta thương, những người không thuận với ta, nghịch với ta thì ta ta ghét. Nhưng mà trong cái tổ chức của cái tâm lý đạo đức á thì ta đành không được ghét, không được ghét, chỉ thương thôi chứ không được ghét. Người đó nghịch với ta, người đó nghĩ bậy, làm bậy, mình cũng không ghét.
[1:32:47]Nếu có cơ hội thì ta sửa họ cho họ được sửa sai, được tiến lên, chứ lòng không ghét ai. Vì ghét tạo thành nghiệp liền. Và vậy ta làm một cái tấm gương cho mọi người vậy, sống một đời không ghét ai. Và cả cái thế giới này nếu được không ai ghét ai thì thế giới này là là một thiên đường hạnh phúc vì không ai ghét ai. Cái cấu trúc tâm lý đó nó cần nhiều yếu tố như vậy, là ta xây dựng cái tổ chức cái tình cảm của mình lại. Với những người đáng kính, ta rất kính trọng. Ừm. Ví dụ như Đức Phật là tuyệt đối rồi đó, phần sau ta sẽ nói. Ừm. Cái nhân quả thì nó liên quan đến một cái chánh kiến nữa là tái sinh, luân hồi.
[1:33:34]Vì những điều ta làm trong kiếp này thì thời gian của một kiếp ngắn ngủi không đủ để ta nhận lấy quả báo. Ví dụ có những người tới 60 tuổi, 70 tuổi mới bắt đầu gặp Phật pháp biết làm phước thì tới khi họ chết rồi cái quả báo vẫn chưa hiện ra được. Nó đâu mấy kiếp sau mà cũng không phải là kiếp sau kế bên đâu. Có khi cái phước ta làm đời này 10 kiếp sau ta mới được hưởng. À, lạ như vậy. Vì có những người họ làm phước họ làm phước gì đó không biết, qua đời sau họ vẫn tiếp tục đi xe ôm, qua đời sau nữa họ đi làm giáo viên, qua đời sau nữa họ đi lính, mà cái phước họ làm ở đời trước vẫn còn nằm cho tới kiếp thứ 10 bắt đầu mới lên làm vua. Lạ như vậy. Rất lạ.
[1:34:18]Cho nên cái này mà nếu ta không có cái đạo nhãn, ta không hiểu nổi. Nói: "Ủa này, ổng làm phước quá chừng, qua đời sau ổng vẫn đi chạy xe ôm kìa." Tại vì cái chạy xe ôm của đời sau nó do ảnh hưởng của mấy mấy phước mấy đời trước nữa. Kiếp sau dù kiếp này ổng làm phước rất nhiều nhưng mà cái cơ hội, cái thời gian, cái nhân duyên không đủ để cho cái kiếp kế tới ổng lên làm vua liền. Mặc dù phước làm vua đã đủ, cái nhân gieo để làm vua đủ rồi. À, ví dụ kiếp này sao? Tôn kính Phật tuyệt đối, lễ kính Phật thường xuyên. Đối với những tất cả huynh đệ mình đều tôn trọng, giúp ai được hết sức cố gắng giúp đỡ, không còn sống gì cho mình nữa.
[1:35:03]Cả một đời làm phước rất nhiều chuyện lớn lao, coi là tính ra là ông này ổng đủ phước làm vua đời sau, nhưng mà đời sau không làm vua, đời sau đi xe ôm đời nữa. Đời sau đi ôm. Lạ như vậy. Và tới kiếp thứ 10 mới đầu mới lên làm vua. Cái nhân quả nó phức tạp như vậy. Cái tính toán, cái thời gian để nó hiện cái quả báo ra không phải dễ tính. Và do đó để xử lý cái bài toán nhân quả nghiệp báo, ta cần phải luân hồi tái sinh, đầu thai hết kiếp này tới kiếp kia. Và cái luân hồi tái sinh là một điều có thật trong vũ trụ, trong trời đất. Cái bằng chứng về nó rất là nhiều trên khắp cả thế giới này. Và do đó ta yêu cầu cái cả cái thế giới này phải công nhận tái sinh. Để làm chi?
[1:35:52]Để đừng kìm hãm cái văn minh của của thế giới này lại. Nó là một sự thật mà ta không công nhận là ta đang kìm hãm cái nền văn minh của thế giới lại. Còn nếu bây giờ cả thế giới công nhận tái sinh là điều có thật, từ đó ta mở ra cả một chân trời lớn cho thế giới tiến lên. Bắt đầu mọi người làm việc gì cũng cân nhắc với yếu tố tái sinh. Muốn tái sinh đời sau làm gì thì bây giờ ta nên làm gì. Mọi người sẽ cân nhắc lại hết. Thế giới sẽ tốt đẹp vô cùng nếu mà cái việc luân hồi tái sinh được công nhận. Nhưng mà tiếc là cứ đòi khoa học, mà khoa học chỉ là cái gì? Khoa học là một nhánh nhỏ của vũ trụ thôi.
[1:36:30]Vì khoa học đang chỉ đi đi tìm cái vật chất, những nguyên lý của vật lý, chứ khoa học chưa bước vào cái nguyên lý của tinh thần, của tri giác, của tâm linh và không càng không đạt tới nhân quả. Nhưng mà dấu vết, chứng cứ về sự tái sinh tràn ngập hết cả thế giới này. Nếu ta đi tìm, quá chừng chứng cứ. Và cái việc luân hồi tái sinh đó nó trở thành cảm hứng cho nhiều nhà làm phim. Ta sẽ gặp rất nhiều nhà làm phim là họ làm về luân hồi tái sinh. Ví dụ có cái bộ phim của Nhật vậy, đứa bé nó gặp ông già, nó chạy: "Anh ơi, em đây!" Ông kia trừng hửng. Nó lại nó ôm ổng, ổng né ra liền phải lỡ mà bị vi phạm pháp luật.
[1:37:11]Nhưng mà nó thuyết phục quá, nó dẫn ổng tên gì, ổng làm gì, ngày xưa hai người gặp nhau ở đâu, ổng nói cái gì, lúc ấy chỉ có ổng với vợ ổng biết thôi, làm sao mà nhỏ này biết, nó nói rành rẽ hết. Nó về nhà. Về nhà là cái cô con gái lớn lớn hơn con bé mới xíu, là rầy liền, nó nói tại sao nhà cửa vậy, hồi xưa sao nó dặn cái gì rồi dặn cái gì rồi. Chưng hửng ai cũng sợ. Nhưng đến khi nó thuyết phục quá cái gia đình bắt đầu phải tin. Gia đình phải tin thật sự đây là cái người mẹ, người vợ mình đã đầu thai lại đứa bé này và nó nhớ hết mọi chuyện, nhớ nhớ chan chát vậy đó, nhớ không sót thứ gì. Nghĩa là đây chỉ là bộ phim, nhưng tại sao người ta làm bộ phim đó?
[1:37:47]Bởi vì những hiện tượng tái sinh tràn ngập hết cả thế giới này. Ta nhớ Newton chỉ cần với trái táo rớt trúng đầu một cái bọp, ổng mở ra cả một nền vật lý vũ trụ. Còn bây giờ tái sinh cái chứng cứ nó tràn ngập hết cả thế giới mà ta không chịu công nhận, đúng là ta vừa lì vừa vừa ngu, đúng.
[1:38:15]Cái tái sinh nó gắn liền với với nghiệp báo, vậy đó. Và việc tái sinh cũng rất là phức tạp, không có dễ chút nào.
[1:38:26]Tái sinh nó đúng nghĩa là khi ta đầu thai lại làm người,
[1:38:33]khác gen, à khác dòng tộc, khác cha mẹ, khác rất là nhiều.
[1:38:42]Và ta không còn ký ức, hầu hết ta không còn ký ức gì về về kiếp trước. Ta bắt đầu lại một cuộc sống rất là mới, rất là mới. Và chỉ có những người rất tinh tế, rất trí tuệ mới biết rằng cái đời sống mới này là nó bắt nguồn từ những đời sống cũ trước kia, chứ còn bây giờ thì nó là một đời sống mới. Mà chính vì ta quên nên làm cho loài người cứ phân vân hoang mang và đôi khi phủ nhận tái sinh. Nhưng mà những cái chứng cứ về tái sinh nhiều quá, khắp thế giới nhiều, ở Việt Nam mình cũng nhiều. Ấn Độ, ở bên Trung Đông, về cả bên Âu, Mỹ đồ, cái hiện tượng tái sinh nhiều quá, không thể phủ nhận được. Những điều mà đứa bé nó nhớ lại tiền kiếp mà nó kể lại và đi
[1:39:25]kiểm chứng lại hoàn toàn đúng hết, ta không thể phủ nhận. Nhưng ta vẫn tiếp tục lì và ngu, không chịu công nhận tái sinh, làm cho thế giới này kìm hãm sự phát triển lại, rất là uổng phí. Ừm. Còn cái quy trình nhập thai như thế nào lại là phức tạp vô cùng. Ví dụ ta đang là một cái một cái vong linh bình thường, không phải khổ như là ngạ quỷ nhưng không phải là ở trên trời cao. Và bây giờ tới cái duyên ta vào thai cái gia đình đó, tới duyên rồi, thì cha mẹ họ tới lúc họ phải có con, ta phải vào làm con gia đình đó, tới cái duyên rồi, thì việc vào thai cái quy trình đó là như thế nào? Đó là cả một cái khoa học rất là phức tạp.
[1:40:10]Mà khi nhập thai mà cái thai lúc đó nó bao lớn? Mắt nhìn chưa chưa thấy, cái phôi thai đó mắt nhìn không thấy. Vậy luôn luôn là khi ta nhập thai ta tan vỡ cái tâm thức cũ, ta xuất hiện cái tâm thức mới nơi cái phôi thai mới rất là bé nhỏ, đúng không ạ? Đúng không? ...nó phức tạp hơn rất là nhiều. Có khi cha mẹ đã tạo phôi rồi đó mà chưa có chúng sinh ở trong. Chưa ai nhập thai, lạ như vậy. Có khi phải mấy tháng sau mới bắt đầu thực sự là có một chúng sinh vào trong đó. Cho nên cái phôi mà của mấy tháng đầu, nhiều khi chưa hề có chúng sinh, nó chỉ là một cái phôi sinh lý thôi. Mà nếu có không ai nhập thì nó sẽ hư.
[1:40:58]Cho nên có nhiều trường hợp hư thai không có cái vong nào ở trong đó cả, chỉ là cái thai sinh lý rồi mất. Mà nếu có cái hương ấm nhập vào thì bắt đầu có con người, có chúng sinh. Mà phức tạp vô cùng chứ không phải là dễ, phức tạp. Ừ. Cho nên có trường hợp vậy, có hai vợ chồng đó mới nói: "Tụi con cấn thai, sau đó tụi con hư.
[1:41:22]Và theo như cái dấu hiệu thì con biết rằng cái cái thai mấy tháng của con không hề có chúng sinh, cho nên thôi con yên tâm mà không bận tâm nữa." Và đây là trường hợp mà cấn thai mà chưa có ai đầu thai vào. À! Và có những trường hợp thì vừa mới cấn thai thì đã có chúng sinh đầu thai vào luôn. Cái nó rất là phức tạp, rất là nhiều trường hợp. Vào đời nhà Lý nó có một cái câu chuyện là
[1:41:51]có một cái tay pháp sư phù thủy chết và cái ao ước của nó là nó đầu thai vô cung vua để làm hoàng tử.
[1:42:02]Nó có phép thuật mà, lúc sống nó là một phù thủy, một pháp sư nên có phép thuật. Và khi bất ngờ nó chết, cái ao ước của nó là đầu thai vô trong cung vua nhà Lý để làm hoàng tử nhưng mà không đầu thai được. Tại vì luật nhân quả khủng khiếp, nó không phải là muốn mà được. Không đủ phước để làm hoàng tử thì không đầu thai vô được. Thì nó nó nhập cái xác vô một cái thai của một đứa bé ở làng chài. Và đứa bé đó vừa hơi lớn lên chút xíu là bắt đầu biết nói, nói hết tại vì nó là phù thủy pháp sư mới đầu thai vô nó còn đủ trí tuệ mà. Và nó cứ đứng xưng với mọi người là: "Ta là hoàng tử của nhà Lý." Cứ xưng như vậy.
[1:42:41]Mọi người đồn lan lan lan lan ra, kỳ lạ, mà đứa bé nó thông tuệ, cái gì nó cũng biết, nó gặp ai là nó biết quá khứ, vị lai của người đó hết. Tức là chuyện trên đời, chuyện làng, chuyện xóm gì nó biết hết. Đứa bé phi thường và nó xưng nó là hoàng tử. Thế là vua nhà Lý mới tới để tìm hiểu và nói chuyện. Nhưng mà lúc đó có nhà sư của mình là nhà sư Minh Không, ổng dòm ổng biết, ổng cũng đắc đạo, ổng biết: "Cái thằng này nó không phải là hoàng tử nhà Lý. Nếu nó là hoàng tử nhà Lý, nó đã đầu thai vào nhà vào cung vua đàng hoàng, chính thức vào trong một cái thai của một gọi là hoàng phi hay hoàng hậu
[1:43:13]gì, chứ không phải là nó đầu thai ra ngoài cái xóm chài và nó đứng lên nó xưng nó là hoàng tử." Và bằng cái đạo nhãn của ngài, ngài nói: "Cái thằng này nó là ông pháp sư kia nó đầu thai vô đó, nó muốn quậy đó." Đó, có có một câu chuyện vào nhà Lý đã có như vậy. Nên cái việc mà ta đầu thai, cái nhân quả nó chi phối rất là nặng, nó dù ta có năng lực mà không có phước thì không không không phải là chọn lựa được đâu, không phải chọn lựa, giống như cái pháp sư đó vào thời nhà Lý là như vậy, không phải. Ừ.
[1:43:45]Sau khi ta chết thì ta
[1:43:50]đi đến một cái nơi nào đó theo nghiệp của mình. Và đạo Phật, Đức Phật gọi là có ba cõi sáu đường. Là nên cái vũ trụ quan này mênh mông vô cùng. Ba cõi sáu đường gồm từ địa ngục dành cho những người rất là ác độc, rất là ngoan cố; rồi ngạ quỷ là vong hồn vất va vất vưởng đói khổ; súc sinh; tới loài người, mà loài người lại quá nhiều đẳng cấp phải không ạ, quá nhiều loại người, quá nhiều hạng người; rồi qua khỏi loài người là cõi thần, cái người mà rất là có công với cuộc đời, có điều không có tu tập; rồi tới cõi trời là những người có phước và có một phần thánh tính ở đó nữa; rồi cõi trời cũng hai, ba loại cõi, vân vân như vậy, nên gọi là ba cõi sáu đường.
[1:44:36]Cho nên có những cõi giới ta không nhìn thấy được, nhưng mà bằng cái nhãn quan, bằng cái đạo nhãn phi thường, Đức Phật dạy cho chúng sinh cặn kẽ để cho chúng ta không mơ hồ gì về cái luân hồi tái sinh nữa. Và khi ta không mơ hồ về luân hồi tái sinh nữa, ta tự biết cái hành nghiệp của mình phải nên thực hiện như thế nào. Ta phải nên biết mình nên tu như thế nào. Đừng để một đời trôi qua rồi cuối cùng chấm dứt ở một cái cõi mà đau khổ, tối tăm, hỗn loạn. Ừ. Thì ở đây vậy, hừm, là tái sinh là một sự thật, là một chân lý, hiểu về tái sinh, tin về tái sinh là một chánh kiến. Do đó, ai phủ nhận tái sinh,
[1:45:25]người đó mang tội, và tội nặng ạ, đọa đi đâu không biết ạ. Cứ gặp ai cũng nói: "Không có tái sinh! Không có tái sinh!", người đó chết coi chừng đọa làm súc sinh ạ. Còn cái người nào ta gieo cho mọi người cái niềm tin có tái sinh và vì vậy khuyên mọi người phải hết sức cẩn thận trong cuộc sống tu hành của mình thì ta rất là có phước, nhớ như vậy. Ừm.
[1:45:54]Chánh kiến thì còn một bài nữa, chắc là lần sau nói trong kia. Thì hôm nay ta ta ngừng lại đây đi chứ không có tới 12 giờ đâu, nãy hù sơ sơ thôi, chứ không có đến nỗi ha, thôi ta ngừng ngang đây thôi. Nhớ, rồi thấy thế này:
[1:46:08]Ta biết cái quan trọng á là ta phải có chánh kiến tu hành và ta đi tìm chánh kiến bằng bằng thiện chí, bằng đạo đức, bằng trí tuệ. À. Có những kẻ họ gieo rắc tà kiến và dùng nhiều cái thủ đoạn để gieo rắc tà kiến thì ta cũng phải hết sức là cố gắng, nỗ lực để giữ gìn cái chánh kiến cho mình và giữ gìn chánh kiến cho mọi người, đó là điều phúc rất là rất là lớn. Trong nhiều điều phúc mà chúng ta tạo có một điều phúc rất là quan trọng là: "Ngồi xuống đi con, đừng có đứng che mặt người ta." Trong cái nhiều điều phúc mà có một điều phúc rất quan trọng là là: "Gieo chánh kiến cho mọi người." Đó, nhớ điều đó như vậy nha!
[1:47:02]Thôi, thầy chúc cho tất cả quý Phật tử chúng ta an vui trong chánh pháp, càng lúc càng sáng tỏ về về chánh kiến để mà tiến tu tu giải thoát. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.
[1:47:18]Chúng con xin thành kính tri ân những lời pháp nhũ vô cùng cao quý và sâu sắc từ sư phụ. Chúng con xin cung thỉnh sư phụ cùng toàn thể hội chúng niệm kệ hồi hướng. Nguyện pháp giới chúng sinh, cùng
[1:47:41]tinh tấn tu hành, thoát chấp ngã vô minh, đồng viên thành Phật đạo.