Transcript: Ba Bước Tu Tiến Của Đệ Tử Phật

[0:09]Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hôm nay nhân có cái đoàn Phật tử ở Trà Vinh, Cầu Kè lên thăm thầy, thăm chùa rồi lại sinh hoạt tu tập ngồi thiền, nên sau thời tụng kinh thầy có vài cái lời đạo lý để trao đổi, để coi như là một cái sự gửi gắm cho quý Phật tử về thêm tinh tấn tu hành. Ở đây nay thầy nói một cái ý là ba bước tiến của người đệ tử Phật. Ba bước tiến, tức là từ khi mà chúng ta biết đạo, chúng ta học đạo, rồi cái ứng xử, cái tu tập, cái hành động của mình nó sẽ tiến dần lên theo những giai đoạn nào. Mà để gọi đánh giá thì có ba bước tiến thế này: Bước thứ nhất là am hiểu giáo lý;

[1:07]bước thứ hai là phát huy, làm được những cái việc công đức, từ thiện; bước thứ ba là đủ uy lực để diệt trừ cái xấu, cái ác. Đó là ba bước tiến. Bây giờ thầy nói cái bước thứ nhất là am hiểu lại giáo lý cho đúng. Vì khi chúng ta đến với đạo Phật á, chúng ta đến từ nhiều cái nguồn. Có khi chỉ là một cái nhân duyên đọc một cuốn sách thế là mình đến với đạo Phật. Có khi cái nhân duyên mình đi dự nghe một buổi giảng rồi mến đạo, đến với đạo Phật. Có khi cái nhân duyên đến chùa, mến mộ một vị thầy thế là mình đến với đạo Phật. Thì từ cái nhiều nguồn mà mình đến với đạo Phật như vậy thì có cái nguồn tốt làm cho mình ngay từ bước đầu

[2:00]mình đặt chân vào đạo một cách chuẩn xác, đúng mức, thành lập được luôn cái chánh kiến ban đầu của Bát Chánh Đạo. Đó là cái cái tốt đẹp, may mắn. Nhưng có những người không được như vậy. Có những người mà từ bước đầu đến với đạo không gặp được một giáo lý chuẩn xác, cho nên họ mến đạo Phật thì mến mà không biết gì nhiều. Cho nên nhiều năm, nhiều tháng, cái việc tu học mơ hồ. Nên a những người như vậy thì trong ba bước tiến, cái bước đầu tiên cũng không vững, không có thành tựu. Nên ở đây là nếu cái bước đầu tiên mà không có thì hai bước sau không thành công, không thành tựu. Nghĩa là hai bước sau là cái bước mà thầy nói là làm các việc công đức,

[2:46]từ thiện rồi kế đó nữa là cái đủ uy lực để diệt trừ cái cái xấu, cái ác trong cuộc đời, hai bước sau không thành tựu là do bước thứ nhất không có. Mà nhìn vào đạo Phật á mình đánh giá mình thấy, nếu mình thấy cái người gọi là hiểu đạo Phật, tu theo đạo Phật, mà bản thân mình lo chưa xong, bản thân mình chưa tốt, rồi nên chưa thể làm được cái điều từ thiện, công đức gì ra bên ngoài cuộc đời, càng không bao giờ dám nói lên một tiếng nói để chặn được cái lầm lỗi người khác, thì người như vậy là cái người ba bước tiến đó không tiến được bước nào hết. Chẳng những không có tiến được bước nào mà còn cho chúng ta

[3:24]thấy đó là một đạo Phật yếu, một đạo Phật không có mạnh. Nên ở đây một cái đạo Phật mà mạnh á, khi mà người đệ tử Phật đi qua được ba cái bước tiến bộ đó. Đi qua ba bước tiến bộ đó là mình thấy bản thân người đó hiểu giáo lý một cách vững vàng, sâu sắc, chuẩn xác. Nên thân tâm họ thay đổi hết, tức là họ sống đối với bản thân họ được lợi ích từng ngày, từng giờ, tâm họ an vui, đạo đức họ tăng trưởng. Đó là cái bước thứ nhất, nơi lợi ích nơi chính họ. Kế đó cái nó lan ra bên ngoài, là từ nơi con người đó mình thấy bao nhiêu niềm vui, bao nhiêu điều thiện nó cứ rớt vào cuộc đời, nó góp vào cuộc đời.

[4:04]Tức là người này rất siêng làm điều thiện, luôn thích đem cái niềm vui, đem hạnh phúc đến cho kẻ khác. Đó là người đó thành tựu bước thứ hai. Mà thành tựu bước thứ hai rồi mới bắt đầu tới bước thứ ba là người này đủ sức mạnh, đủ lời nói uy lực để chặn cái lầm lỗi của người khác. Cho nên bước thứ ba không dễ đâu phải. Thường thường á cái người nóng, hấp tấp á là đi bước thứ ba trước. Thấy người ta sai lật đật nói là người ta ghét. Mình chưa đủ uy, mình chưa đủ công đức mà mình rầy người khác người ta ghét. Cho nên tới cái giai đoạn mà đủ cái uy để rầy cái lỗi người khác thì giai đoạn đó khó lắm, không phải dễ.

[4:38]Nên chúng ta phải đi từng bước nó chuẩn xác như vậy, mà nhất là đi qua cái giai đoạn thứ hai là làm được rất nhiều việc thiện, rất nhiều công đức, mới tới cái giai đoạn thứ ba là có thể nhắc nhở cái lỗi người khác, rầy cái lỗi người khác mà người ta chịu nghe mình. Chứ còn không mình lơ tơ mơ, mình chưa đủ phước, gặp ai mình cũng níu áo, mình rầy điều này, trách điều kia, người ta, người ta giận mình, người ta ghét mình, không thành tựu. Ở đây một cái đạo Phật mạnh là một đạo Phật mà người đệ tử Phật đi qua được đủ ba cái bước tiến đó. Là bản thân mình hiểu chắc giáo lý, làm được những việc từ thiện

[5:13]và góp phần chặn cái điều xấu trong cuộc đời này lại. Giờ thầy nói lại bước thứ nhất đó là bước am hiểu giáo lý. Như chúng ta nói chúng ta đến với đạo từ nhiều nguồn, cho nên có khi là chúng ta may mắn đã hiểu đạo vững rồi hoặc có người không may mắn, hiểu rất lơ mơ, đúng không? Mà trước khi quý Phật tử lên đây với thầy, mình cũng đã học nơi này nơi kia, mà có nơi thì mình làm cho mình thỏa mãn được đạo lý, mà có nơi cũng không làm mình thỏa mãn được, phải không? Cái sự sai biệt như vậy. Thì ngày hôm nay là quý Phật tử gặp thầy chẳng biết xui hay hên chẳng biết nữa. Nếu hên á thì thầy đã giúp cho quý Phật tử hiểu được cái đạo lý thêm

[5:52]vững chắc, chuẩn xác để cuộc đời tu của mình được tiến bộ. Mà nếu xui á thì gặp thầy cái hiểu trật tầm bậy tầm bạ rồi mốt phải đi gõ địa chỉ khác nữa. Cho nên mà cái địa chỉ chùa Phật Quang mà quý Phật tử ngồi đây không biết đúng hay không, không biết đúng hay lộn địa chỉ. Cho nên đây là việc này gọi là gọi là hên xui, mình không dám đánh giá là ai đúng ai sai. Thầy không dám nói là thầy đúng, phải không? Vì nếu thầy nói thầy đúng là thầy kiêu mạn. Nhưng mà thầy có dám nói thầy sai không? Dám không? Cũng không luôn. Nếu thầy nghĩ thầy sai thì làm sao thầy được quyền nói đạo lý cho người khác? Chính mình thấy mình sai đâu được quyền mở miệng nói, phải không?

[6:29]Như vậy thầy phải có cái tin là thầy đúng, thầy mới dám nói. Nhưng mà nếu rằng thầy tự thị thầy đúng quá là thầy cũng rơi vào kiêu mạn. Như vậy thì nói là đúng hay sai? Không biết. Cứ hên xui, hên xui là tùy Phật gia hộ, tùy Phật gia hộ. Nghĩa là nếu mà thầy được Phật gia hộ rồi thầy đúng thì coi như Phật tử gặp hên, gặp đúng địa chỉ. Còn nếu mà xui, thầy không được Phật gia hộ thầy nghĩ tầm bậy tầm bạ, thầy nói tầm bậy tầm bạ coi như Phật tử xui, lộn địa chỉ. Thầy không biết, thôi bây giờ thế này, thôi mình bỏ cái chuyện đúng sai, hên xui đó qua. Mình chỉ nói rằng là tất cả chúng ta đều cần tìm hiểu một đạo lý

[7:06]chuẩn xác ngay từ bước đầu để mình thay đổi con người mình hết. Vì trước đây từ vô lượng kiếp chứ không phải mới kiếp này, chúng ta đã hiểu rất là sai lầm về mọi điều trong cuộc sống này. Có những điều mà nó sai ta tưởng là đúng, đúng ta tưởng là sai. Có những cái điều gọi là thân tưởng là kẻ thù, thù tưởng là người thân, vân vân như vậy. Là có những cái mà chúng ta cho là hạnh phúc không ngờ nó chỉ là đau khổ, có những cái chúng ta cho là cực khổ không ngờ nó lại đưa đến cái an vui về sau. Nghĩa là cuộc sống chúng ta mình gọi là vô minh là vậy đó. Mình không biết cái nào là thật, là giả, đúng, là sai.

[7:39]Trong nhiều kiếp nhiều kiếp như vậy, thì ngày hôm nay nhờ biết được Phật pháp mà chúng ta nhận định lại cái cuộc sống của mình, cuộc đời của mình, thế mình biết rõ trước hết là nhân quả. À biết bây giờ mình cực khổ nè, mình đi đắp cái đoạn đường nè, nhưng mà sau này đời mình nó yên vui một chút, tới tuổi lớn một chút cái điều may mắn nó sẽ tới. Hoặc là bây giờ nè mình ham vui một chút nè, mình đi lại cà phê ôm, cà phê ôm thì chắc mấy cô không có, không biết có ai cà phê ôm không? Dạ không. Không biết bên kia có không ta? Nghi quá. À đi bia ôm, cà phê ôm thì nó sung sướng một chút á, nhưng mà phước mình tổn đi một mớ rồi cái nỗi khổ nó chờ ở tuổi già, chờ ở tuổi già.

[8:21]Như chùa này thầy hay rầy cái vụ hút thuốc thì không biết là mấy chú thấy khổ hay là sướng không biết nữa, thấy ông thầy ác hay là ổng hiền không biết nữa. Nhưng mà mình đốt đi một khúc tiền, mình mất đi một chút sức khỏe và một chút phước, cho nên là mình gan dạ từ bỏ thuốc lá đó là bớt đi một chút phước, mình giữ được chút phước và giữ được một chút sức khỏe, nên phải ráng như vậy. Trong cuộc sống nó là như vậy, có những cái trước mắt thấy như vui mà lâu dài thấy là khổ, mà trước mắt thấy như cực mà lâu dài thấy là an vui. Nó như vậy. Cho nên cuộc sống vậy làm cho chúng ta phải đi tìm giáo lý để mình hiểu đúng

[8:54]ra hết mọi điều như thế trong cuộc sống là tâm mình thay đổi, tâm mình thay đổi, cuộc đời mình thay đổi, cái hiểu về mọi điều thay đổi hết. Thì cái hiểu đó nó giúp cho chúng ta là thanh lọc được nội tâm của mình. Ngay cái chân lý mà hiểu đúng rồi thì giờ phút đó tâm mình bắt đầu bình an liền. Đó là cái hay. Trong mọi cái điều mà của lẽ phải, của chân lý, nó có một điểm mà chúng ta để ý để đánh giá là khi mình hiểu đúng một chân lý, Ngay lúc đó, tâm mình bình an trước mắt, đạo đức thêm một chút liền. Đó là cái dấu hiệu chúng ta đánh giá một cái giáo lý mà mình nghe biết đúng hay sai là chỗ đó. Còn ví dụ mình nghe một cái giáo lý,

[9:38]nghe xong mình thấy tâm mình nó chộn rộn, bất an mà nhiều khi thấy như vui, mà kỳ thực là đang kiêu mạn, sai, tâm không bình an. Như là một giáo lý đúng làm cho tâm mình lắng xuống liền, hiền lành xuống liền, đó là giáo lý đúng. Có những giáo lý mà cho mình một cái niềm vui ảo tưởng, ví dụ như mình đến với một vị thầy nào đó, mà chỉ mặt mình mà nói "Ngươi hãy tin ngươi là Phật, đừng tìm Phật ở đâu hết". Mới đầu mình nghe mình ngợp, mà ổng nói riết cái mình thấy thích, à mình là Phật rồi, khỏe rồi, sướng rồi, làm cho mình một niềm vui ảo tưởng, nhưng sau đó cuộc đời mình đi vào tăm tối. Nó có những loại giáo lý như vậy, mà chúng ta phải cảnh giác.

[10:16]Còn mình gặp ông thầy ổng chỉ vào mặt mình "Ngươi chỉ là cát bụi cỏ rác", mình nghe mình giận không? Giận. Nhưng mà lát nghĩ lại thì mình thấy tâm mình lắng xuống bình yên. Khi mình nhận định mình thấy thực sự mình là cát bụi cỏ rác, bỗng nhiên mình cảm thấy hiền lành trước mọi người, đạo đức xuất hiện, sự bình an xuất hiện, thì coi chừng ông thầy nói đúng. Ông thầy ổng ổng ổng mắng mình là đồ cát bụi cỏ rác, coi chừng ổng cho mình một cái chân lý. Cho nên ở đây, cái việc mà am hiểu giáo lý ban đầu cho chúng ta một sự thay đổi toàn bộ cái nội tâm, cuộc đời của mình trước, làm cho mình có niềm vui, có bình an trước hết.

[10:51]Kế đó, cái sự am hiểu giáo lý làm cho mình lý giải được mọi điều trong cuộc sống này, hiểu được, lý giải được mọi điều. Có những điều mình không hiểu, nhưng mà hiểu giáo lý rồi, mình lý giải được hết. Ví dụ nói tại sao hai người đó thương nhau rồi về sau không thương nhau nữa, ghét nhau? Mình không biết, mình chỉ nghĩ theo tâm lý là chắc họ ở gần nhau riết họ giận nhau quá rồi thôi, không phải. Nó còn nhiều cái nguyên nhân sâu hơn trong nghiệp báo, trong tâm lý, trong cái tổ chức về cái cơ cấu về bản ngã, về năm uẩn, nhiều vấn đề lắm, mà nhất là nhân quả nhiều kiếp. Rồi có những người cứ làm khổ nhau một đời mà không

[11:27]bao giờ bỏ nhau được, mà lý do tại sao? Mình hiểu, trong nhân quả mình lý giải được. Rồi lý do tại sao rồi chiến tranh, tang tóc, đau thương, vân vân. Có những người tại sao rất tài mà luôn luôn thất bại, vân vân. Rồi có những người không tài gì lắm mà cứ may mắn, thành công, vân vân. Có những điều như vậy. Có những người thấy không giỏi lắm mà cứ giữ chức to hoài, không hiểu sao. Có những người thiệt là giỏi nhưng luôn luôn chỉ làm trợ lý, vân vân. Nha, mình mình những cái điều đó nếu bằng cặp mắt bình thường mình không lý giải được, nhưng mà nếu bằng con mắt của đạo, mình hiểu giáo lý, mình lý giải được.

[11:59]Mà khi mình lý giải được thì tâm mình an hay bất an? An, thấy không? Mình hiểu à cuộc sống như thế, sự tình nó như thế, mình bình an. Còn cái mà thắc mắc á mới làm tâm mình nó bất an. Mình nói ủa sao kỳ vậy ta? Sao cái ông đó ổng vậy mà vậy, cái bà đó vậy mà vậy ta? Mình cứ thắc mắc đó riết cái tâm mình nó bất an. Cho nên chính cái sự hiểu biết đúng, lý giải được mọi điều trong cuộc sống này làm tâm mình bình an. Đó giá trị của chân lý là như vậy, giá trị của lẽ phải là như vậy. Nên ở bước đầu, gọi là cái bước ban đầu mà thành lập gọi là sự am hiểu giáo lý, gọi là thành lập cái chánh kiến ban đầu,

[12:33]nó đã cho mình cái sự sáng suốt và sự bình an rõ ràng. Kế nữa là cái sự am hiểu giáo lý đó cho mình một cái phương pháp để mình xử lý mọi việc trên đời nó đúng, xử lý mọi việc trên đời cho đúng. Cái xử lý mọi việc trên đời khó, cái kỳ tới mà thầy giảng về cái bi - trí - dũng á, thầy sẽ nói: khi một người đệ tử Phật, mình làm một việc thì mình cân nhắc giữa bi, giữa trí, giữa dũng như thế nào cho nó đúng. Là có những khi mình nghiêm khắc như là một cái quan tòa, nhưng có khi mình hiền lành, xuề xòa, dễ dãi như một cái người nông dân thì phải đúng, đúng từng trường hợp, phải không? Nên cái gọi là xử lý trong từng tình huống cho đúng,

[13:13]nó là một cái khó, là do mình hiểu đạo để mình làm cái điều đó. Mà có những lúc là mình thấy như mình rộng rãi, giúp đỡ, bố thí, nhưng có những lúc keo kiệt không rút ra một đồng. Tất cả đều trong giáo lý, chứ không phải trong cảm tính. Chứ không phải ông đó ông ba trợn, ủa sao khi vầy khi khác, không có, bởi vì mỗi lúc nó đều có cái nhân quả của nó, có những lúc có cái nhân quả của nó, chứ không phải dễ, chứ không phải là mình muốn làm gì làm. Nhờ mà do mình hiểu được giáo lý, cho nên mình xử lý mọi tình huống như vậy, mình đối xử với con người nó thích hợp trong từng trường hợp, từng con người, từng trường hợp cụ thể như vậy.

[13:49]Đó là cái do hiểu biết giáo lý. Mà khi mình xử lý đúng á thì cái phước mình cứ tăng từ từ, cái nghiệp nó giảm dần dần; còn mình xử lý trật, ngược lại á, phước mình tổn dần, nghiệp tội thì nó tăng lên. Vì có những người mình đáng giúp, mình không chịu giúp, mà có người không đáng giúp, mình giúp. Đó, nó lật ngược cái đó, cái phước, nghiệp, cái tội nó tới liền. Ừ, có những lúc có những người mình phải im lặng để họ hiểu cái lỗi của họ, nhưng có những người mình phải nghiêm khắc, rầy la để họ hiểu cái lỗi của họ, thì mỗi trong trường hợp như vậy là phải phải phải xử lý cho đúng. Có những trường hợp mình phải nhẫn nhục như đất,

[14:22]như cát, nhưng có những trường hợp mình phải gan dạ, phản ứng quyết liệt. Đó, đó là do hiểu giáo lý mà mình xử lý trong từng trường hợp nó chính xác như vậy, chứ không phải lúc nào cũng hầm hố mà cãi lộn là sai, hoặc là lúc nào cũng nhẫn nhục là sai. Giáo lý không phải như vậy. Cho nên ở đây cái trí tuệ soi sáng chúng ta trong mọi trường hợp, với từng con người mà mình có cái đối xử thích hợp. Nên chính cái hiểu biết giáo lý đã cho chúng ta những điều đó. Và như vậy khi mình hiểu giáo lý đúng rồi, mình sống trong cuộc sống này mỗi cái suy nghĩ, mỗi hành động, mỗi lời nói trong từng ngày, từng giờ đi qua, mình luôn luôn làm điều đúng.

[15:00]Mà cái điều đúng cứ tích lũy hoài như vậy là cả một cái cái kiếp sống của mình, công đức tăng lên rất là mạnh, công đức tăng lên rất là mạnh, mà tội giảm đi rất là nhiều, là do mình làm cái gì cũng đúng hết trơn, không có trật. Nên để cho làm cái gì cũng đúng là chúng ta nhớ như vậy là hiểu giáo lý cho thật kỹ, thật chuẩn. Mà ở đâu giúp cho mình hiểu giáo lý thật kỹ, thật chuẩn? Ở đâu? Tìm ở đâu? Phải đi về Trà Vinh.

[15:35]Điều thứ hai á, cái bước tiến thứ hai của người đệ tử Phật là bắt đầu

[15:42]làm được nhiều việc từ thiện, nhiều việc công đức, đó là cái bước thứ hai. Nên mình nhìn một người á, mình coi coi họ cái bước thứ nhất đã thuần chưa khi mình thấy bước thứ hai họ có chưa. À nếu cái người mà cái bước thứ nhất họ có, họ thuần rồi, nghĩa là họ hiểu giáo lý quá vững chắc, tự nhiên họ xuất hiện bước thứ hai là tối ngày cứ sao? Giúp đỡ người khác. Tối ngày cứ lo giúp đỡ người khác. Mà giúp đỡ người khác trên hai phương diện: một là vật chất, hai là tinh thần. Về vật chất á thì tùy khả năng của mình. Ừ có khi mình giúp một ngàn, hai ngàn, lon gạo, lít gạo, giạ gạo, một tấn gạo, tùy khả năng của mình, nhưng luôn luôn muốn giúp.

[16:22]Hoặc có khi một lời nói để giúp cho mình giúp được cái mình nhờ người khác giúp, hoặc mình xin việc làm được, mình nhờ người khác xin, tức là luôn luôn muốn giúp, tùy khả năng của mình. Đó là về vật chất, còn về tinh thần thì sao? Luôn luôn muốn cho người ta vui, muốn người khác hạnh phúc, muốn người khác vui, và quan trọng nhất là muốn cho người khác hiểu đạo. Đó là cái thúc đẩy mãnh liệt nhất. Vì khi mà mình có được cái niềm vui trong đạo lý rồi, không ai nỡ giữ một mình hết trơn á, không ai. Ví dụ mình nghe một cuốn băng hay rồi, có ai nỡ giấu trong tủ luôn không? Không bao giờ, phải không? Không bao giờ.

[16:58]Lúc nào cũng xách cái băng đó đi mà dụ người ta nghe. Đó là đó là cái người đã hiểu đúng giáo lý đó. Còn cái người mà tự nhiên đưa mười cuốn băng nghe rồi thấy sao? "Ờ hay hay", "Rồi có đưa ai không?", "Còn để trong tủ", người đó có nghe không? Chưa nghe hoặc nghe mà không hiểu thì mới như vậy. Chứ còn người mà nghe băng mà hiểu một cách thấm thía, sâu sắc, có cảm xúc rồi thì bắt đầu thấy mình cứ đứng đằng sau mình bắt giò, giò bắt đầu thấy cầm cuốn băng chạy qua nhà hàng xóm liền, dụ người ta nghe. Người ta không có máy, xách máy qua cho mượn nghe, rồi lát xách về lại. Đó là cái nó thúc đẩy tự nhiên là mình được hạnh

[17:34]phúc bởi đạo lý, mình luôn luôn muốn chia sẻ. Nó khác với những loại hạnh phúc khác. Những cái hạnh phúc khác á, ví dụ như mình ăn cái bánh ngon quá thì thường sao? Bỏ vô tủ lạnh để lát ăn tiếp, không bao giờ đem qua hàng xóm rủ hết trơn á. Hoặc là như là nói ích kỷ nhất là cái tình yêu nam nữ, ví dụ một cái cái cô đó cổ được một anh chàng nào đó thương, ảnh thấy ờ cổ thấy ờ: "Hạnh phúc quá", có bao giờ cổ đem giới thiệu anh chàng cho người khác không? Không. Cái hạnh phúc thế gian nó vậy đó. Rồi bắt bắt đầu ví dụ bây giờ mình trúng số, mình nằm mơ gì đó thấy con số gì đó, con rùa, con rùa nhiêu ta? Thầy không biết.

[18:11]Con rồng, con gì đó, hồi đó thầy nghe nói: "Con rắn nhiêu ta? Con mèo hả?". À thấy thấy con mèo gì đó đi đánh. Ờ thì khi ờ nằm mơ thấy mèo đi đánh thì có bao giờ nói rủ cả làng cả xóm lại đi đánh không? Không. Mình mình đánh à. Tức là những cái hạnh phúc thế gian á: tình yêu nè, ăn uống nè, tiền bạc nè hay danh dự, những cái đó thường là mình giấu một mình, giấu một mình. Còn đạo lý ngược lại, cái hạnh phúc trong đạo lý luôn luôn thúc đẩy mình chia sẻ, hai cái ngược nhau hẳn. Nên một bên là đạo lý cao siêu, một bên là những niềm vui thế gian tầm thường. Cái niềm vui thế gian tầm thường á luôn luôn nó thúc đẩy mình

[18:50]giấu lại, ích kỷ lại, nhưng cái niềm vui của đạo luôn luôn làm cho mình muốn phát tán, chia sẻ rộng rãi ra. Hai cái đó rất là ngược nhau. Cho nên, giờ mình kiểm điểm lại suốt cuộc đời của mình, bao nhiêu là tình, tiền, danh vọng, lợi lộc, ăn uống, những cái mình đã giấu suốt cả một đời của mình, nhưng ngày hôm nay khi gặp đạo, mình bắt đầu mở bung ra, không giấu nữa. Bởi vì cái này cái niềm vui trong đạo càng cho càng nhiều, càng cho càng càng lớn. Cái niềm vui của đạo lạ cái là mình càng cho thì cái niềm vui của mình càng nhiều, còn cái niềm vui thế gian mình càng cho thì mình càng mất, nên sợ không dám cho.

[19:25]Thôi bây giờ thầy cũng không bắt đem cho làm chi, cứ giấu xài tiếp đi, nè. Nhưng mà riêng cái đạo thì cái phải đem cho. Đó là đó là cái công đức từ thiện. Thầy nói là mới vừa rồi thầy nghe là Sư cô Liên Hoà nói ở dưới vùng Trà Vinh Phật tử bắt đầu siêng năng làm việc từ thiện, thầy nói như vậy Phật tử ở đây đã bước qua giai đoạn thứ hai, bước qua được một bước tiến thứ hai. Nhà thầy nghe nói là cứ gom tiền, gom gạo đi cứu trợ người nghèo, giúp người này giúp người kia, như vậy là đã bước qua bước tiến thứ hai, đúng rồi đó. Là một dấu hiệu mừng. Thì ở đây đó cái mà ở bước tiến thứ hai á gọi là cái siêng năng làm

[20:03]việc công đức từ thiện á, nó trở thành một cái lẽ sống của cái người đệ tử Phật, nó tự nhiên nó cứ thúc đẩy qua từng ngày từng giờ. Hồi đó khi mà giảng á, có lần thầy nhắc là thầy nghĩ cái người sơ cơ, tại thầy biết là cái người mà sơ cơ thầy nói câu này vừa chừng: là một tháng làm một việc từ thiện, một tháng. Rồi đối với cái người mà tiến hơn thì thầy nói một tuần làm một việc từ thiện. Nhưng mà đối với cái người mà đã tiến hết qua giai đoạn thứ nhất, bước sang giai đoạn thứ hai thì bao lâu làm việc từ thiện một lần? Một, một ngày, đúng không? Một, một giờ.

[20:43]Nghĩa là cái sự thôi thúc để giúp người nó nằm từng giờ từng phút trong, từng giờ từng phút, chứ không có quy định thời gian nữa. Nghĩa là cái người đó mở miệng nói một câu có lợi cho người khác, thò tay lấy một cái cuốn sách có lợi cho người khác, mở cái băng nghe có hai ba người cùng nghe, nghĩa là cả ngày họ nhúc nhích cái gì cũng thành việc thiện hết trơn. Đó là cái người mà giai đoạn thứ hai chín muồi, không còn thời gian, không còn kỳ hạn là một tuần làm một việc thiện, một ngày làm một việc thiện, mà từng giờ từng phút, tâm hồn người đó, cuộc sống người đó, cơ thể người đó là tuôn phát điều

[21:17]thiện, điều lợi cho mọi người chung quanh, đúng không?

[21:24]Người này họ không có sống cho mình nữa. Khi mà giáo lý họ am hiểu quá sâu rồi, họ không sống cho mình, họ sống cho người khác. Mà những người như vậy á mà nếu đứng vào vai trò xuất gia thì rất là tốt. Là một cái người xuất gia như vậy rất là lý tưởng. Người ta thấy họ đi tới đi lui ăn uống, tụng kinh, ngồi thiền bình thường, nhưng thật là từng động tác tay nhấc chân của họ vì chúng sinh mà họ sống, họ làm hết trơn, không có làm gì cho mình. Đó là một người xuất gia lý tưởng. Nhưng bây giờ mình nói không phải là một người xuất gia, mình là người cư sĩ tại gia, nhưng mình vẫn sống cái cách sống là không có sống cho mình hoàn toàn như vậy,

[21:57]đó là người bước sang giai đoạn thứ hai mà thật sự chín muồi. Là họ sống một đời thật sự vị tha, thấm sâu trong tâm hồn của họ. Là cái tâm ích kỷ nó bị chiến đấu bốn năm năm trời, nó bay mất tiêu luôn. Nói bốn năm năm cũng hơi nhanh, chứ có những người phải chiến đấu với tâm ích kỷ của mình mười năm, hai chục năm mới hết. Nhưng những người mà họ căn cơ cao, thông minh, sâu sắc trí tuệ thì họ vượt qua được cái tâm ích kỷ của mình trong vòng bốn năm năm đầu. Hết. Hết rồi từ đó về sau cả đời còn lại, họ sống cho người khác, sống cho Phật pháp, sống cho chúng sinh. Thì ở đây là chúng ta có là người xuất gia,

[22:34]cũng có người tại gia, thì thầy nói ở cái giai đoạn thứ hai này nó là như vậy. Giai đoạn thứ hai là tiến lên một cuộc sống vị tha hoàn toàn. Cả một đời của mình, từng giờ từng phút, từng ý nghĩ, chỉ là điều thiện, điều lợi, vì niềm vui hạnh phúc tuôn tràn cho mọi người. Đó là cái cái bước tiến thứ hai. Nên ở đây mấy chú cư sĩ cũng vậy, ví dụ như các chú cư sĩ lên chùa công quả, có khi là mình công quả hoàn toàn vì gia đình gửi lên công quả cầu phước, nhưng có những người cũng nhận ít thù lao để về giúp lại gia đình, á, nhưng mà chuyện đó không quan trọng, cái quan trọng là cái mà cái tâm vị tha của mình.

[23:13]Tâm mình một ngày một giờ mình sống trên chùa là mình cúng dường hết trơn, lo lắng cho Tam bảo, cho Phật pháp. Mình nghĩ rằng mình gánh vác như vậy, dù thù lao không thù lao, nhưng mình ráng gánh vác cho quý thầy quý cô tu, cho những người cư sĩ tới lui với chùa được tu hành yên ổn. Những cái tâm đó đó là cái tâm vị tha lớn, mà làm cho cái phước của mình từng ngày từng giờ lớn lên dần, lớn lên dần. Cho nên đến chùa một thời gian rồi sau này khi hết duyên rồi, rời chùa ra đi, mình là những con người sâu sắc, sống độ lượng, sống vị tha mà phước rất nhiều. Bởi vì suốt thời gian ở trên chùa, luôn luôn mình sống bằng cái

[23:52]tâm vị tha, chứ mình không có sống bằng cái tâm mà cầu lợi. Đó, quan trọng. Còn người xuất gia thì dĩ nhiên là cái đòi hỏi ở giai đoạn này nghiêm khắc hơn nhiều, quyết liệt hơn nhiều. Cái người xuất gia ở cái giai đoạn thứ hai á, giai đoạn là bắt đầu mà phát sinh ra cái điều công đức từ thiện, thì cái yêu cầu gắt gao là không được quyền sống một cuộc sống hời hợt, ích kỷ cho mình. Cái người mà xuất gia ở giai đoạn này là giai đoạn thể hiện từng cái ý nghĩ nhỏ, từng cái việc làm nhỏ của mình đều hy sinh hoàn toàn cho đại chúng, cho Phật tử. Như vậy á. Cả như khi mà mình ăn cũng vì Phật pháp mình

[24:30]ăn, chứ không phải vì ăn để ngon của mình. Hoặc là mình mệt mà ngã lưng xuống mình nằm, cũng vì chúng sinh vì Phật pháp mà ngã lưng nằm, chứ không phải vì bản thân mình mà ngã lưng nằm. Là cuộc sống của mình là của Phật, của chúng sinh, không phải của mình nữa. Nên cái người xuất gia tới giai đoạn này phải đạt được tột cùng cái lý tưởng đó, chứ không có được mà sống có một chút gì cho mình trong đó. Nhìn bên ngoài thì thấy giống như mọi người, cũng tới giờ ăn, cũng tới giờ ngủ, à cũng tới giờ làm việc tu hành bình thường, nhưng bên trong, cái thẳm sâu bên trong của một người xuất gia thì hoàn toàn khác hẳn,

[25:04]không được quyền giống với lại cái người mà mà bình thường được. Là phải lý tưởng trong từng giây từng phút, từng cái tâm niệm nhỏ như vậy. Thì cái người như vậy, một người đệ tử Phật mà thuần thục ở giai đoạn thứ hai như vậy, thì qua nhiều năm nhiều tháng bắt đầu cái phước lớn lên. Cái phước lớn của mình nó lan, nó chảy vào nhiều nơi lắm, nó chảy vào nhiều nơi, mà nó chảy ngược nhất là chảy ngược về gia đình mình. Cái người xuất gia ngộ vậy á, hễ mình tu đúng rồi phước mình chảy ngược về nhà mình. Mặc dù có khi mình bỏ nhà đi tu mất tiêu rồi, nhưng mà ở gia đình sẽ được điều thiện lợi, cha mẹ, ông bà, tiên tổ chết rồi nhiều đời cũng được hưởng phước lây.

[25:42]Cái công đức mà của một đời sống xuất gia mà chân chính, lý tưởng mạnh lắm, không có đơn giản. Tuy nhiên cái đó nó siêu hình quá mình không có nói, mình chỉ nhắc nhở thôi. Ở đây là nói cái phước nó tràn đầy ra, nó chan rải cho bản thân mình, nó bảo vệ bản thân mình, mà nó nó bảo vệ được cho cái đại chúng chung quanh của mình luôn, do cái đời sống mà vị tha trọn vẹn như vậy. Nên cái công đức của một cái đời sống như thế thật là cao cả. Là cái ánh sáng, là tàn cây, là suối nguồn, làm cho Phật pháp hưng thịnh, mà làm cho chúng sinh được tắm mát. Là cái giai đoạn thứ hai. Thì khi mà chín muồi giai đoạn thứ hai này rồi á, bắt đầu mới tới giai đoạn thứ ba.

[26:23]Giai đoạn thứ ba là giai đoạn mà tự nhiên mình đủ uy lực để ngăn chặn cái điều xấu điều ác nơi người khác. Chứ nơi mình là đã tiêu diệt từ giai đoạn thứ nhất rồi, cái xấu cái ác của mình là đã biến mất ở giai đoạn thứ nhất rồi, nhưng mà để chặn cái xấu cái ác của người khác thì mình phải tu tới giai đoạn thứ ba. Tới giai đoạn thứ ba là lúc đó cái phước mình nhiều, cái uy mình mạnh, thì người ta có lỗi mình mới rầy người ta, người ta chịu nghe, không phải dễ. Chứ còn mà chưa tới giai đoạn thứ ba, mình thấy người ta có lỗi mình nói không được. Với đạo Phật mình cũng hiền lành, nói không được. Mà chưa tới giai đoạn thứ ba thì cái việc thiện của mình chưa trọn vẹn, phải không?

[27:02]Khi mình giúp người ta, nhưng mình không thể sửa lỗi người ta, thì như vậy cái điều tốt mình làm cho cuộc đời này nó không trọn vẹn, phải không? Đó rất là uổng phí. Cho nên vì vậy, trong cuộc sống này nó có điều tốt và có điều xấu, có những người tốt và có những người xấu. Chúng ta giúp đỡ, thương yêu con người, chúng ta mong là người ta đừng đau khổ, dù người xấu đừng đau khổ, người tốt thì càng đáng được niềm vui, đừng đau khổ, chúng ta muốn như vậy. Nhưng người tốt thì thôi, dễ chịu rồi, không cần phải nói, nhưng mà người xấu mà nếu cứ để họ xấu hoài, chúng ta không đành, nó làm cho cái xã hội bất an,

[27:41]mất vui, mà cái người xấu đó cũng phải chịu cái quả báo lâu dài về sau. Cho nên vì vậy, bởi cái lòng từ, ở đây cái lòng từ á mình giúp người ta đừng khổ là một bước, phải giúp người ta chấm dứt cái xấu trong lòng người ta mới là cái quan trọng lớn lao lâu dài về sau, nó mới là cái việc thiện thật là lớn. Người ta đói, cho người ta ăn nó dễ, chứ người ta xấu mà mình sửa cái xấu người ta đi, cái đó mới thật là khó, mà cái đó mới thật là cao siêu. Nên ở cái bước thứ ba này mới là đánh giá được cái sức mạnh của đạo Phật, cũng như đánh giá được cái uy lực của một người tu theo đạo Phật. Thế một cái người tu theo đạo Phật

[28:21]mà hai bước đầu không có vững thì không có bước thứ ba, không có, nghĩa là không thể chặn được cái điều xấu điều ác của người khác lại. Còn nếu mà chúng ta tu theo đạo Phật đúng, nghĩa là chúng ta hiểu giáo lý, vững chắc giai đoạn thứ nhất, chúng ta làm được nhiều việc từ thiện giai đoạn thứ hai, thì chúng ta xuất hiện giai đoạn thứ ba, là tự nhiên mình đủ uy lực để giáo dục người khác, chặn cái điều xấu người khác lại. Thì ở đây, cái việc mà chặn cái xấu cái ác trong cuộc đời nó có nhiều cái khía cạnh, nhiều cái phương diện, nhiều lĩnh vực. Thầy ví dụ, bây giờ giống như thầy là thầy ở trong cái chùa

[29:01]thì thầy phải có bổn phận dạy đệ tử của mình, những người đệ tử xuất gia. À thì những người xuất gia đi vào chùa không phải là ai cũng tốt liền hết, còn có những nhược điểm, nên thầy phải rầy, phải nhắc. Thì đó là cái cái lĩnh vực của người xuất gia, mà chưa hết, rồi tới cái người cư sĩ lên chùa, nhưng người cư sĩ lên chùa thì cũng có cái tình thầy trò với thầy, nhưng mà nó loãng hơn bởi vì là cư sĩ tại gia. Cho nên đôi khi là có những người thầy có duyên thì thầy rầy được, nhưng có những người ít duyên thầy cũng không dám rầy. Mà cái người ít duyên mà thầy không dám rầy, tức là cái uy của thầy cũng chưa đủ.

[29:41]Tại vì cái uy mà thầy đủ á, thì ít duyên thầy rầy luôn. Cho nên càng ngày mà thấy thầy càng rầy nhiều á, một là thầy tu càng tu càng dữ hơn, hai là như cái uy thầy coi bộ lớn lên, không biết cái nào nữa, nó ngồi đoán thử coi. Mà hễ thấy thầy mà rầy nhiều quá phải nhắc thầy nha, không biết có phải thầy tu riết thầy dữ hay sao kỳ khôi không biết, hay là cái uy thầy lớn không biết. Nhưng mà cái người mà có cái uy đó, họ không cái rầy của họ nó không có dữ, họ rầy nhẹ nhàng, nghiêm khắc, nhưng mà làm cho người khác phải sợ, phải sửa, chứ không phải đụng đâu bộc chọt la đó. Thì hễ thấy thầy đụng đâu bộc chọt la đó nhắc giùm thầy

[30:15]nha, không thôi chắc thầy thành bà nào hổng biết. Nhưng mà ở đây đó thầy nói là cái ví dụ của một người trụ trì á, vừa phải dạy đệ tử xuất gia mà vừa phải dạy Phật tử tại gia, cho nên đòi hỏi cái người này phải có uy lực chứ. Cho nên vì ai mà đi xuất gia sau này á, muốn làm trụ trì phải đi qua giai đoạn thứ hai cho cứng, cho chắc. Là một đời sống trong đại chúng là cả một sự hy sinh, rồi làm biết bao nhiêu việc công đức mới có thể đứng ra làm trụ trì, bởi lúc đó mình mới cản, chặn cái xấu cái ác, cái sai trong đệ tử của mình được, là trong đệ tử xuất gia cũng giống như trong đệ tử tại gia. Nên giai đoạn rất là khó mà thầy nói.

[30:50]Mà cái các chùa á, mỗi thầy trụ trì đều có uy lực như vậy thì đạo Phật mới hưng được, phải không? Người đệ tử xuất gia mới được sửa, mà người đệ tử tại gia cũng được sửa, thì đạo Phật từ từ tốt lên. Còn nếu ông đó làm thầy trụ trì, cô đó làm cô trụ trì mà chưa qua được giai đoạn thứ ba, nghĩa là chưa thể mở miệng nhắc nhở, dạy dỗ người khác, thì như vậy đạo Phật làm sao? Yếu, yếu xìu. Cũng có lần vậy, thầy nghe kể câu chuyện, có một người Phật tử của thầy đi đến cái chùa đó. Đến cái chùa đó ta thấy kỳ quá, ta thấy mấy người mà cư sĩ lại chùa ngông ngông nghênh nghênh coi ông thầy trụ trì không ra gì hết, chú mới mới nhắc mấy người cư sĩ.

[31:30]Ông thầy trụ trì ổng cản lại, ổng nói: "Đừng nói! Đừng nói! Nói họ không cúng nữa, kẹt thầy." Cái chú đó chú hửng luôn, chú không biết sao. Chúng ta thấy như vậy đạo Phật làm sao? Yếu. Đạo Phật yếu. Thầy nói lại vậy, cho nên cái người mà đi tu mà tới mức độ làm trụ trì là phải bước qua được tới giai đoạn thứ ba thì mình mới làm lợi ích cho Phật pháp. Còn nếu mà mình chỉ đứng ở giai đoạn thứ hai hoan trụ trì, hoan làm trụ trì, mình chưa đủ uy lực để dạy người khác. Như vậy, mà thực ra đó, cái uy lực để dạy người khác nó không phải mới kiếp này, nhiều kiếp trước nữa. Nên chắc ăn nhất là kiếp nào kiếp mình cứ đi đúng vào ba

[32:14]giai đoạn, nhất là giai đoạn thứ hai cả một đời sống vị tha trong từng giây phút của mình là cái quan trọng. Thầy nói trở lại giai đoạn thứ ba, tức là đủ uy lực để chặn cái xấu cái ác của người khác. Vai trò thứ nhất là người trụ trì, giờ nhẹ hơn chút xíu nữa là của tăng ni, cho những người này chưa phải trụ trì nhưng cũng là người xuất gia chân chính. Thì có thể là cái uy của mình chưa bằng thầy trụ trì của mình nhưng mình cũng đủ để nhắc nhở huynh đệ chung quanh mình. Tức là mình ví dụ mình là một sư huynh à đi trước thì mình đã có cái uy để mình biết dạy cái người sư đệ đi sau mình, thì đó cũng là điều mà góp sức với thầy mình giữ yên được cái đại chúng.

[32:58]Chứ ông thầy mình sao mà bao quát hết được, phải không? Như thầy bây giờ làm sao mà đứng đây mà thầy ngồi kiểm soát hết đại chúng nổi, vì thầy quá nhiều việc, thầy phải ở một cái cốc yên yên tĩnh thầy còn làm việc, chứ thầy không thể sống hòa trong một cái liêu của đại chúng được. Nên vì vậy là trong chúng phải có bổn phận nhắc nhở nhau và cái người đi trước nhắc nhở người đi sau. Đó là cái người đi trước mình đã biết đạo trước một ngày, mình sống vị tha trước một ngày, nên mình có cái uy lực hơn một chút và cũng đủ để mà nhắc nhở những cái người sư đệ của mình mà tu hành cho đúng với Phật pháp, làm nhẹ lòng thầy mình,

[33:34]để cho thầy mình rảnh rỗi mà có thể làm được nhiều cái cái công đức khác nữa. Đó là thầy nói cái người xuất gia, tức là cũng vậy nó cũng bắt đầu, mình có một chút uy mình cũng bước qua được giai đoạn thứ ba chút chút để chặn cái điều xấu điều ác trong đại chúng. Mà như vậy cũng không phải là đủ, Phật tử tới lui nữa. Phật tử tới lui thì thầy trụ trì có bổn phận dạy dỗ, nhưng mà từng người xuất gia trong chúng cũng có bổn phận nhắc nhở. Lúc đó mình sẽ thấy là là dĩ nhiên ông thầy thì ổng cũng không bao quát được hết, cho nên cái người xuất gia trong chúng vậy, phụ với thầy mình để giáo hóa cái người cư sĩ đến chùa.

[34:11]Mà trong cái việc giáo hóa đó thì dĩ nhiên là cũng phải rầy, nhắc cái điều sai của người cư sĩ, giống như là thầy không cho hút thuốc nên người đệ tử xuất gia của thầy phải nhắc nhở người cư sĩ như vậy, phải nhắc hoài, nhưng có điều là phải biết mình nhắc mạnh hay không mạnh thôi, thì nhắc quyết liệt mới được, không cho hút thuốc. Nên bước vào chùa mà cứ cầm bập bềnh điếu thuốc lá coi không nghiêm trang. Thì à đó là những cái oai nghi nhỏ nhỏ như vậy, thì à cũng phải phụ với thầy để mà mà chặn cái xấu, cái ác, cái sai trong cuộc đời. Đó là thầy nói ở trong chùa. Cái người cư sĩ sống giữa cuộc đời mà trách nhiệm người cư sĩ mà chặn cái xấu

[34:51]cái ác trong cuộc đời nó dữ dội còn hơn người xuất gia, khó khăn hơn nhiều. Vì sao vậy? Bởi vì cái người cư sĩ sống giữa cuộc đời đầy xấu, đầy cái ác. Phải không? Chứ thầy coi vậy ở trong chùa nhiều khi không thấy cái bia ôm, cà phê ôm, nghe báo nói cho vui thôi chớ chẳng bao giờ thấy. Nhưng mà quý Phật tử là phải thấy, chứng kiến. Ví dụ quý thầy có nghe nói ma túy, xì ke, hút chác nhiều khi không thấy, nghe báo nói nghe rợn rợn cũng bày đặt nói lại, không thấy, nhưng mà quý Phật tử thấy. Phải không? Nhiều khi nghe nói cướp trộm, quý thầy ít thấy, lâu lâu leo chùa ăn trộm chút đỉnh, nhưng mà ở dưới ngoài đời là giựt dây

[35:27]chuyền, cướp xe rồi thanh toán nhau khi mình thấy. Phải không? Hoặc là ở trên chùa quý Phật tử đi lên mặc đồ nghiêm chỉnh, nhưng mà ở dưới cuộc đời quý Phật tử thấy người ta mặc áo hở rốn, hở vai, áo dây đồ lum hết trơn. Cái đó thầy thấy tại thầy đi Sài Gòn hoài.

[35:47]Thấy cười lắm, thầy để cái tâm trạng buồn cười lắm. Ví dụ như thầy ở trên núi á cái thầy quên, quên Sài Gòn để sống bình thường. Mỗi khi đi giảng cái xuống, xe bắt đầu vào tới thành phố là bắt đầu thấy những cái hình ảnh đó hiện ra, có những cô mặc lòi rốn rồi áo dây. Thì trong có thể nói là khoảng khoảng nửa tiếng đồng hồ cái thầy hơi bị khó chịu, hơi bị khó chịu. Qua nửa tiếng rồi thấy thiên hạ đầy hết trơn, bắt đầu phớt phớt hổng thèm để ý nữa, lơ, lúc đó, nhưng mà trong tâm mình vẫn có nỗi buồn. Nỗi buồn là cái cái văn hóa Việt Nam mình đang xuống dốc, không ai nhắc nhở, không ai nhắc nhở.

[36:20]Có một lần á thầy đi vào cái xóm, đi vào cái chùa mà đi qua cái xóm đó, thì trong cái xóm đó có một cái cái tiệm bán bán báo mà thầy hay ghé đó mua tờ báo khi bước vào chùa thì ngồi thầy đọc. Thì thầy thấy có một cái cô gái cô đứng cô tiếp khách, một cái anh bạn trai đứng phía ngoài cửa không có đi vào trong nhà, cô mặc cái quần đùi và cái áo thun ngắn. Từ cái khoảng cách giữa từ cái cái lưng quần mà tới cái cái cái lai áo thì chắc là nó khoảng một cái gang tay của thầy, và ở giữa là một cái rốn. Đứng ngoài cửa ngoài đường như vậy, thì mà đứng cười nói chuyện vui tự nhiên. Lúc đó lòng thầy thầy đau, thầy buồn, buồn.

[37:01]Thầy buồn là vì thầy nghĩ cái nhân cách của người phụ nữ Việt Nam đang xuống dốc, cái văn hóa của Việt Nam đang tuột dốc theo kiểu Tây phương ngoại lai. Tới bây giờ thầy vẫn còn buồn khi mà nhớ lại cái hình ảnh của một người thiếu thiếu nữ như vậy. Thầy nghĩ cô này chắc chưa chồng, một người thiếu nữ như vậy. Và cái điều đó thầy mới nghĩ đến cái trách nhiệm của người Phật tử ở giữa cuộc đời. Cái điều này tăng ni không nói được. Bây giờ ví dụ như thầy có thấy thầy có dám lại thầy nói không? Nói: "Vô nhà mặc lại cho đàng hoàng, kín rốn coi." Thầy có nói được không? Nhưng bây giờ ai nói được? Giờ ai nói được?

[37:36]Hàng xóm nói giùm. Phải không? Ví dụ trong xóm đó mình là những người Phật tử thuần thành, lớn tuổi, cái mình thấy trong xóm có con nhỏ mặc đồ vậy, mình bước qua mình nói liền: "Thôi cháu vào nhà con mặc đồ lại con, người Việt Nam không được phép như vậy." Mình rầy hoặc là mình nói tới chuyện ba mẹ nó luôn, vài lần nó sợ không? Còn quý thầy chịu thua. Nên đây là bắt đầu tới cái trách nhiệm của người đệ tử Phật mà cư sĩ ở ngoài đời là cái giai đoạn thứ ba, đủ uy lực để chống lại cái xấu, cái ác. Và đây chính là điều mà có những lần thầy đã nói xa xôi trong những bài giảng mà thầy nói là một đạo Phật hành động, một đạo Phật hành động.

[38:12]Có ai nghe cái câu đó chưa? Thầy đã nói chưa? Có. Có rồi phải không? Đó, thầy đã từng nói tới một đạo Phật hành động mà nhiều người chưa hiểu đạo Phật hành động là gì. Thì hôm nay thầy nói giai đoạn thứ ba chính là cái quyết liệt mà chống lại cái xấu, cái ác là một đạo Phật hành động. Nhưng mà muốn tới cái giai đoạn này thì người đệ tử Phật phải đi qua hai giai đoạn trước: thứ nhất là am hiểu giáo lý và thứ hai là làm được rất nhiều cái việc từ thiện, làm xây dựng được rất nhiều công đức, mới tới giai đoạn thứ ba là đủ uy lực để chặn được cái xấu, cái ác. Khó như vậy. Mà trách nhiệm này nó nằm nặng ở nơi người Phật tử,

[38:47]người Phật tử cực hơn nhiều, chứ quý thầy, quý cô thì sẽ không cực lắm. Quý thầy, quý cô cái điều xấu, điều ác đến với mình coi vậy chứ không rõ ràng, không nhiều, nhưng người Phật tử sống giữa đời phải chen lưng, phải đụng chạm với những điều xấu, điều ác xảy ra thường xuyên. Mà nếu mình chưa thể lên tiếng nói để nhắc nhở người khác, tức là mình chưa bước qua giai đoạn thứ ba, là chưa có trọn vẹn cái công đức của một người đệ tử Phật. Và đến chừng nào mà mình bước qua được cái giai đoạn thứ ba là mình đủ uy lực để chặn cái xấu, cái ác, cái sai người khác, mình mới đi qua được ba bước tiến của người đệ tử Phật.

[39:24]Và bây giờ, bởi vì có lần thầy nói trong bài giới thứ năm là Phật tử mình thấy ma túy đâu là phải tố tới đó, không có nhịn. Rồi đi trong xóm, trong làng, thấy con cháu trong xóm, trong làng mà có cái sai về nhân cách phải tới góp ý. Nhất là miền quê thì vừa mới đọc báo thì mới nói a ở miền Tây có cái tật là nhậu. Nhậu, nhậu dữ dội nhậu. Người ta mới nói tại ngày xưa không có cái gì để giải trí, cho nên thanh niên chỉ có nhậu, rồi họ mới cãi: "Không có, bây giờ cái trò giải trí đầy, phương tiện nhạc rồi video, phim ảnh đầy, nếu cần, nếu thích là mở phim lên coi, đó cũng là một cách giải trí nhưng không,

[40:01]nhậu là vua, là trên hết, rồi nhậu xong rồi quậy." Thì đó là một cái văn hóa rất là còn tệ mà vẫn tồn tại ở các miền quê, dưới miền Tây á. Thì chỗ này ai sửa? Chính là người Phật tử mình phải có trách nhiệm để sửa. Tức là những người Phật tử trong làng, trong xóm mà thấy thanh niên hễ cứ bày tiệc nhậu hoài là phải sao? Hả? Phải tới nói chuyện, lúc nó tỉnh rồi kêu tới nói chuyện, phải nghiêm khắc, nhưng mà nhắm coi mình làm phước được mấy năm rồi mới nói nha. Mới làm nửa năm nói nó nó nó nó nó lấy chổi chà nó rượt. Mà làm được 5 năm, 3 năm rồi kêu nó lại nói một tiếng nó sợ liền. Đó, cái hay của công đức, cái hay của cái việc làm phước là như vậy.

[40:43]Nên vì vậy mà Phật tử mình phải ráng làm phước, ráng làm phước không phải để cầu phước cho mình, mà để mình bước được qua giai đoạn thứ ba là mình đủ uy lực để rầy cái người lầm lỗi làm người ta biết dừng lại. Đó là cái cái lý tưởng của mình như vậy. Từ giai đoạn thứ nhất qua giai đoạn thứ hai rất là cực khổ, mà cái làm cái việc bao nhiêu việc phước giai đoạn thứ hai không phải để mình hưởng mà chính là để để cho mấy cái người xấu họ hưởng, vì mình rầy họ mình rót phước qua bên họ đó, nhưng mà mình đủ uy để chặn họ lại. Thì bao nhiêu cái điều sai còn tồn tại trong cuộc sống này mà cái người đệ tử Phật mình phải góp công góp phần để chặn lại, tiêu diệt.

[41:22]Mà còn nhiều điều lắm, rất là nhiều điều. Mà chính cái cái màu đỏ của hành động á là cái đó nó đặt lên vai của người cư sĩ. Nên người cư sĩ khi hiểu đạo rồi, quyết liệt rồi, sống chết với đạo rồi thì phải quyết tâm chặn lại, diệt trừ cái điều xấu điều ác trong cuộc đời này. Vì nếu mà chúng ta giúp cho mọi người vui, chúng ta mới được một phần ba công đức à, mà chúng ta chuyển hóa, chặn lại được cái sai của họ, cái xấu của họ, chúng ta mới được hai phần ba công đức còn lại. Nên chúng ta nhớ điều này, là cái việc sửa cái sai của người khác, chặn cái xấu cái ác của người khác, công đức nó lớn gấp nhiều lần

[42:01]cái công đức mà mình giúp cho người ta bớt khổ, được vui. Hãy nhớ như vậy. Thầy lặp lại, là cái việc mà mình giúp cho người ta qua một cái cảnh khổ, cái việc mà mình cho người ta thêm một niềm vui, cái phước đó nhỏ so với cái phước mà mình chuyển hóa người ta, chặn đứng người ta, diệt trừ trong tâm người ta một điều, điều xấu, một thói quen xấu, một hành vi xấu. Cho nên cái mà bước Đạo Phật bước sang cái giai đoạn thứ ba là quyết liệt mạnh mẽ chặn điều xấu điều ác trong cuộc đời này là Đạo Phật bước sang một giai đoạn rất là lớn lao và công đức rất là rất là vĩ đại. Thì đây là cái điều mà chúng ta phải phấn đấu. Phải phấn đấu.

[42:44]Thầy nói phải phấn đấu ngày hôm nay. Hôm nay thầy nói về ba bước tiến của người đệ tử Phật mà thầy muốn nhấn mạnh ở cái bước tiến thứ ba, tức là đủ uy lực để chặn điều xấu điều ác á. Thật ra khi thầy nói những điều này là thầy gửi cái lý tưởng đó, cái trách nhiệm đó, cái bổn phận nặng nề đó lên đôi vai của tất cả những người Phật tử. Bởi vì quý thầy quý cô không làm được nhiều ở lĩnh vực này. Mà sang cái bước tiến thứ ba này, cái vai trò quan trọng lại thuộc về người Phật tử cư sĩ. Nên hôm nay à trước cái chánh điện nghiêm trang này, à trong cái đêm mùa thu mà gió mát như thế này, à với những con người chúng ta vừa chừng ít ỏi ấm cúng

[43:23]với nhau như thế này, thầy long trọng gửi cái trách nhiệm đó, cái bước tiến thứ ba đó lên cái đôi vai của người Phật tử là diệt trừ lại cái điều xấu điều ác trên cuộc đời này, bởi cái uy lực và bởi sự giáo dục của mình. Chặn, diệt trừ không phải là mình giết người ta, mà bằng cái uy lực và bằng sự giáo dục, và mình nguyện suốt cuộc đời sẽ làm được điều này. Quý Phật tử có nhận, hứa với thầy điều này hay không? Nhận không? Gật gật, cười cười, chết rồi! Chết rồi, gật gật, cười cười là tiêu thầy rồi. Giờ hỏi lại, quý Phật tử có dám nhận, dám hứa nhận cái trách nhiệm mà thầy gửi lên đôi vai của mình hay không?

[44:07]Dám không? Nói như vài tiếng. Dụ thêm, dụ thêm giùm thầy, dụ thêm nhiều nhiều giùm thầy nghe không? Hôm nay thầy có một vài lời đạo lý để gửi gắm như vậy, thầy chúc sư cô Như Hoàng cũng như quý Phật tử là ngày mai trở về lại cái quê hương Trà Vinh của mình được mọi điều an vui, hạnh phúc, à việc tu hành được tinh tấn, công đức được tăng trưởng. Thầy cũng gửi lời thăm gia quyến được an khang thịnh vượng, mọi người đều chung nhau trong cái niềm vui của Phật pháp. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật.

[44:45]Có ai hỏi gì không? Bạch bạch thầy à trong số những người mà gọi là bạn bè với a à những anh chị ruột của con thì có một người hiện giờ là thiếu tá công an, dạ.

[45:02]Thì anh có tâm sự là lúc này anh đang phụ trách về cái ngành là chống ma túy. Và cái chết nó luôn đe dọa, bởi vì mỗi khi đi truy bắt như vậy thì họ chống cự rất là quyết liệt. Như vậy cái hy sinh mạng sống là thấy trước mắt, thì đứng trước cái chết ai cũng sợ. Trong khi anh cũng lớn tuổi rồi, thì như vậy lấy đâu là cái cái cái cái điều gì, cái chất liệu gì để có đủ cái dũng lực để làm tiếp ở trong cái cái ngành, cái công việc? Thật ra đó, mình phải hiểu nhân quả và thứ hai là mình có cái lòng thương yêu đất nước, thương yêu nhân loại thì mới có cái sức mạnh để làm tiếp. Hiểu nhân quả là thế này, hiểu nhân quả tức là

[45:49]biết rằng trong cái việc mà đấu tranh chống ma túy được phước rất lớn. Vì ma túy nó vào nó tàn phá tiêu tan cái xã hội hết. Nên mình chặn cái điều đó, giữ lại cho một xã hội yên bình, hạnh phúc, cái phước nó vô cùng lớn. Và nếu mình có bỏ cái thân mạng này thì cái phước đó đời đời được hưởng, con cháu, cái đức đó con cháu đời đời được hưởng. Mà hy sinh vì ma túy cũng giống như là một người chiến sĩ mà hy sinh ngoài trận tuyến bảo vệ đất nước, cái phước nó không phải nhỏ. Nên hiểu được cái nhân quả thì người ta có thêm sức mạnh. Bởi vì mình chết, bản thân mình được hưởng phước, mà cái đức rớt lại cho con cháu mình được hưởng cũng rất là lớn, rất là lâu dài.

[46:24]Nên đó là cái nhân quả. Cái thứ hai nữa là vì lòng thương yêu đất nước, thương yêu con người, thương yêu xã hội, mình thấy cái ma túy nó đem lại tội lỗi ghê gớm quá, cho nên phải quyết tâm mà bảo vệ cái sự trong sạch, cái tốt đẹp cho đất nước này. Vì cái thương yêu con người, thương yêu quê hương đó mình dám hy sinh mạng sống của mình, không dám, không có sợ. Còn nếu hai cái đó thiếu, người ta sợ liền. Lương tháng lãnh không bao nhiêu tiền, chết rồi bỏ vợ, bỏ con. Cho nên không có đền bù nổi đâu, mạng sống chết không đền bù nổi. Ở đây chỉ có cái lòng thương yêu vô bờ đối với quê hương đất nước,

[46:57]đối với nhân dân, đối với xã hội thì người ta mới dám hy sinh. Mà thêm nữa là hiểu được, tin chắc nhân quả về cái sự hy sinh vì một cái lý do cao cả, chính đáng đều có cái phần thưởng rất là, là đền bù rất là xứng đáng trở lại. Nên phải, họ phải hiểu như vậy họ mới đủ sức chiến đấu nữa. Còn không thì rõ ràng một bên ma túy nó vì cái quyền lợi, cái lợi nhuận nó quá cao, nó chấp nhận nó liều, một bên cái người chiến sĩ cái lương tháng quá thấp, không dám hy sinh. Hai cuộc chiến ai thua ai thắng thấy liền phải không? Bên thua bên thắng thấy liền. Bên nó dám liều, một bên không dám hy sinh là bên thua bên thắng thấy rõ.

[47:33]Nhưng mà nếu cái mà mình lương thấp nhưng mà lòng thương yêu lớn, mình mới chiến đấu chống lại nổi. Đây là chỗ mà nhà nước phải chấn chỉnh lại, phải giáo dục lại để các cán bộ, chiến sĩ công an mới bắt đầu mà quyết liệt mà đấu tranh chống với tội phạm ma túy không phải dễ. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch thầy, kính bạch đại chúng.

[47:59]Con xin hỏi thầy,

[48:03]thầy đã dạy chúng con là đệ tử Phật phải có lòng từ tâm, chẳng những từ tâm giữa người và người mà còn từ tâm tới khắp cả chúng sinh đến vạn loài. Thì con xin hỏi thầy một cái suy nghĩ của con nó cũng nông cạn nhưng mà con cũng can đảm hỏi. Là nếu mà

[48:30]là từ tâm với tất cả vạn loài thì khi đó là vạn loài nó theo quy luật sinh tồn thì nó có sinh có tử, nhưng mà nó phát triển quá, quá nhiều và cái loài dữ nó phát triển nhiều... Ví dụ muỗi, ví dụ muỗi ruồi, nói thẳng đi mà! Thì thì lúc đó người Phật tử phải... Lên ở đây sáu tháng biết là biết thầy làm sao, bắt chước à! Dạ. Phải... Rồi, phải làm sao, chứ biết đúng không? Có nghe cái băng giới luật thầy giảng về sát sinh chưa? Giới sát? Dạ thưa có. Thì thầy có giải thích rồi. Thầy có nói thế này, tức là lòng thương của mình đối với tất cả chúng sinh đều đồng đều, nhưng mà thật ra các loài cạnh tranh

[49:13]với nhau, tương tàn, tương sát với nhau, mạnh được yếu thua và cái, cái con này nó lại là thức ăn của con kia. Ví dụ như có những con bò ăn cỏ là đơn giản, nhưng có những con vật không bao giờ ăn thực vật, nó chỉ ăn con vật, ăn động vật thôi, suốt một đời chỉ như vậy, thực phẩm của nó là chúng sinh. Mà trời sinh như vậy, tạo hóa sinh như vậy. Thì như vậy tức là giữa hai con mình thương con nào? Mình thương con bị ăn hay là cái thương cái con lớn nó ăn? Cả hai con mình đều thương, mà con này nó hại con kia, mình phải xử làm sao? Vấn đề không đơn giản. Nên ở đây á, cái giải pháp là mình phải vượt ra

[49:49]khỏi điều đó, chớ đừng bị kẹt vào chi tiết. Vượt ra, mình vượt ra khỏi nó là cái gì? Tức là mình nhìn trên cái, ở đây đó, mình đúng là giữ giới sát, giữ lòng từ bi, nhưng cái quan trọng nhất là cái môi trường sống chung của, của Trái Đất. Đó là điều quan trọng nhất. Nên ví dụ bây giờ vậy, ví dụ bây giờ mình nói là khi mà cọp nó nhiều quá nó tấn công vào buôn làng thì người ta phải đi giết cọp để bớt, bớt để cho con người sống. Đến ngày hôm nay cọp gần tuyệt chủng người ta phải, phải bảo vệ cọp, phải bảo tồn lại. Thì đó, đó là con người làm vậy là đúng, chứ không phải lúc nào cũng là bảo vệ cọp hoặc lúc nào cũng giết cọp.

[50:29]Ở đây cái gì là là quan trọng nhất? Là môi trường sống, môi trường chung, một sự đa dạng sinh học của cả một Trái Đất này là điều tối quan trọng. Cho nên có lúc á nên ít người quá mình sinh đẻ cho nhiều cho vui, nhưng bây giờ sinh đẻ nhiều là một cái tội đối với thế giới, dân đông quá tàn phá thế giới chịu không nổi, cho nên phải hạn chế sinh đẻ, đó là điều đúng. Nên ở đây mình nhìn theo cái nhìn của khoa học mà nó rất đúng với cái cái nhìn của đạo học là lấy lợi ích chung là quan trọng chứ không lấy cái lợi ích nhỏ. Ví dụ bây giờ muỗi nhiều quá rồi mình cứ từ bi để cho muỗi hút, nó tàn sát con người, mà bởi vì trong khi cái phước

[51:03]của con muỗi so với con người nó không đáng kể. Cho nên phải có kế hoạch diệt bớt muỗi hẳn đi để cho con người sống bình yên. Đó, đó là vì cái môi trường sống của cả Trái Đất nó quan trọng hơn hơn là ờ tôi thương muỗi, thương có một con muỗi bé lớn này. Còn bao nhiêu con người đây ngồi cãi lộn hoài. Mà Đạo Phật mình vậy đó, mình đi vào các chùa nhiều khi tu kiểu đó đó, một con muỗi thì thương nhưng huynh đệ mình thì tối ngày gây lộn với nhau. Cho nên bây giờ ngược lại, đừng gây lộn huynh đệ nữa mà hãy đập muỗi giùm thầy. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch thầy, con là Phật tử mà thường à

[51:40]thích a cúng dường băng trong những cái a lần mà của các chùa là để a làm lễ dâng y. Thì à cũng có nhiều cô bạn Phật tử lại nói là Phật tử thì không có quyền à cúng băng thuyết pháp cho quý a thầy xuất gia. Cái câu đó ở đâu ra, ai nói vậy? Thầy nói đặng người ta nói cho mình tin, tin là chân lý. Dạ thưa không, nếu mà thầy hỏi thì con thầy cho con nói đích danh cô đệ tử ấy ha thưa thầy? Không, thầy không cần biết tên tuổi làm chi. Dạ. Nhưng mà một câu nói, một câu phát ngôn của một người thì đâu phải là một chân lý để mình chấp nhận liền, mà mình phải sợ người ta dữ vậy. Khi con nghe phát ngôn cái mình tin họ đúng liền,

[52:21]xong rồi ngồi đó đem lên cãi với thầy, trời. Họ nói có đúng đâu mà đem lên cãi với thầy. Thầy tới động tâm á thưa thầy. Cái thầy động tâm là sao? Sao động tâm? Như cậu đến cái chùa đó, cái cậu nói là ờ phải phải thét lại rồi mới cho chúng con cúng dường băng. Rồi cái thầy ở đó phân tâm phải đợi cho tụi con đi vô, trong đó là để lại cầu xin tới bốn lần mới chấp nhận thưa thầy. Rồi như vậy rồi cái người người ta cũng thối chí á thưa thầy, mà cái nghe cái cuộn băng thầy giảng về lửa á thì tụi con thấy nếu mà như vậy là ừm chắc không phải là đệ tử Phật không phải không thầy? Cái đệ tử Phật là Không, nó nhiều căn cơ, biết làm sao giờ.

[53:02]Bởi vì trong cái việc mà truyền lửa đó, nó khó, có những lúc mình đi trong mưa rơi, trong mưa gió, đi trong mưa bão, lửa có thể bị tắt. Cho nên không phải lúc nào mình cũng có truyền lửa được, phải biết bảo vệ nó. Với lại lúc mà mưa gió quá núp, khoan đi. Rồi lúc mà bớt mưa gió cầm lửa chạy đi đốt người ta. Mà người ta cầm vòi rồng người ta phun thì mình chạy núp rồi bắt đầu phun lại. Nghĩa là đốt lửa khó lắm chứ không phải dễ đâu. Đi hơ người ta khó lắm không dễ, phải vừa khéo, vừa khôn, vừa gan dạ, đủ thứ hết trơn á. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch thầy, kính bạch đại chúng. Con cũng Phật tử chùa Cầu Kè,

[53:39]con có ít lời để thưa qua cùng thầy, thầy dạy dỗ con thêm. Kính bạch thầy, từ xưa tới nay thì chúng con thường tụng kinh Di Đà, Phổ Môn, Hồng Danh. Bây giờ thì con nhận xét qua kinh của thầy thì về nghĩa thì chúng con hiểu dễ hơn. Bạch thầy vậy sau này chúng con có thể tụng kinh của thầy trước rồi Di Đà, Phổ Môn sau hay là dẹp dồn lại một kinh được chứ thầy? Vậy hả? Dạ. Thầy nghĩ không có người vậy là là hơi cao siêu á, ừ. Biết sao không? Vì cái kinh mà Di Đà, Phổ Môn, Hồng Danh á là những kinh cao ghê lắm, công đức ghê gớm lắm, à. Nên thầy thì không đủ căn cơ để tu như vậy, cho nên thầy mới lấy những cái bài kinh thấp,

[54:16]thầy viết lại thành thành văn vần á, văn vần, văn xuôi dễ tụng theo tiếng Việt á, để cho mọi người mà ai thấp như thầy thì tu theo đó, à. Còn nếu mà mình thấy tu theo thầy nó dễ hiểu nhưng mà nó thấp quá, mình ghép thêm cái Hồng Danh, Phổ Môn, Di Đà thì thiệt là tuyệt vời, hay quá. Bạch thầy, con kính thưa thầy thầy cũng hoan hỉ cho con tại vì chúng con gặp thầy quá trễ thành ra từ xưa tới giờ con tụng vậy thành con không biết con hỏi ý thầy, thầy dạy cho thêm. Chớ giờ hổng lẽ thầy binh bên này thì bỏ bên kia rồi người ta lên đây người ta đập chùa thầy làm sao? Dạ. Thầy phải nói là bên thầy thấp, rồi kinh kia cao, phải không?

[54:49]Không mất lòng ai hết, ai tu theo thầy thấp ráng chịu. Bạch thầy, vậy thì con về con cũng vẫn tụng kinh thầy luôn. Vậy sao? Vậy thầy cám ơn vô cùng, nhờ vậy thầy không ế. Dạ, A Di Đà Phật. Bạch thầy. Kính thưa thầy, bạch thầy có anh này ảnh hỏi giùm giúp cho cái chú nhỏ nào đó mà ảnh không dám hỏi, là chú đó có người mẹ mà lại không có thương chú nhiều lắm, chú hỏi là bạch thầy cái lý do nhân quả tại sao như vậy? À, cái mà nó có nhiều trường hợp đó nha. Có lần thầy nói, thầy giảng trong cái Quan hệ gia đình, phải không? Là cái tình thương yêu á cha mẹ, con cái nhiều khi không đồng đều, vì cùng bầy con á người thương nhiều, người thương ít cũng có nữa.

[55:31]Rồi có những đứa con không phải thương mà thù nữa. Thầy đã chứng kiến một lần á, hồi đó ba thầy á có mấy người bạn, thì ông bạn này ổng ổng mới ba mấy tuổi mà ổng tám đứa con, mà trong đó có một đứa tối ngày ổng chỉ đè ra ổng đánh thôi. Hễ giận ai không biết thì lôi thằng đó ra đánh à, mà quất bằng dây điện không. Thằng nhỏ riết sợ trốn nhà đi luôn, không hiểu lý do, chính ổng cũng không hiểu lý do. Nên chúng ta nhớ cái mối thù kiếp nào nó trở lại, rất là lạ. Tuy đầu thai vào chứ không phải cha con, không phải mẹ con. Cho nên ở đây mình sống á, cái tình thương là do cái ân nghĩa quá khứ, nên mình đối xử với nhau tốt, ân cần, tử tế gặp lại nhau dễ thương mến

[56:10]nhau, còn lúc trước mình đối xử nhau tệ bạc gặp lại dễ ghét lắm. Cho nên cái hay nhất mình hiểu, thì bây giờ trong quá khứ đã có cái điều gì mình không sửa được nữa, giờ mình chấp nhận cái sự ghét người khác để mình trả nghiệp. Nhưng mà từ đây về sau thì mình nguyện lòng chỉ tử tế với mọi người thôi, ai mình cũng tử tế hết, ha, như vậy để kiếp sau gặp lại nhau mình mình có duyên với nhau, thương nhau, mình sẽ đem đạo lý mình nói cho mọi người nghe, là như vậy. Chứ còn quá khứ hết sửa rồi, phải không? Rồi hỏi đi, hỏi đi. Kính bạch thầy, con là Phật tử Cầu Kè, hôm tháng bảy con có lên quy y, con có nghe thầy nói là quy

[56:48]y Phật là mình chỉ quyền đảnh lễ trước Phật và chỉ quyền lạy Đức Phật. Con có hơi một chút thắc mắc và bối rối là giả sử như trong gia đình ông bà, cha mẹ mình qua đời hoặc là trong gia đình mình có thờ thần thánh rồi con cũng hơi bối rối không biết vì sao mình có nên lạy? Ý thầy thế này là không phải. Ý thầy thế này là là cái cuộc đời mình á, mình đã là đệ tử Đức Phật, mình tôn thờ Đức Phật, từ đây mình chỉ tôn thờ Đức Phật thôi. Còn khi bày tỏ cái sự tôn kính á, tôn trọng đối với những cái mối quan hệ khác mình vẫn được quyền. Ví dụ cha mẹ chết mình phải lạy nha. Bàn thờ ông bà phải lạy, phải lạy.

[57:33]Hoặc là cái một vị thánh nào mình nghĩ là chắc cũng đáng kính lắm mình cũng lạy được đâu sao. Nhưng mà để tôn thờ tuyệt đối như Đức Phật, chỉ có một Đức Phật, không được thờ một vì lý do người đó có quyền uy thưởng phạt. Vì nói ở cái đình đó là linh thiêng mình tới lạy để mình tôn thờ là sai, vì chỉ có một Đức Phật, một Đấng Giác Ngộ làm Thầy của trời người, mình mới tôn thờ như vậy, tuyệt đối như vậy. Còn để bày tỏ cái tương quan giữa mình với ông bà, với các vị thần thánh bằng cái sự tôn kính, tôn trọng bình thường mình vẫn lạy được đâu sao, rõ không? Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Kính bạch thầy, con là một cư sĩ tu theo pháp môn Tịnh độ.

[58:12]Hôm nay, con được thầy chỉ dạy về pháp môn tu thiền để trau dồi trí huệ. Hôm nay, con muốn học hỏi thêm cái pháp môn tu tập về cái hạnh của người xuất gia, kính xin thầy từ bi hoan hỉ chỉ dạy cho con. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Hạnh người xuất gia hả? Dạ. Thầy có cái bài kinh tụng Hạnh người xuất gia, về tụng giùm thầy cái biết liền. Có bài kinh tụng, không thầy nói thiệt á. Trong cái kinh tụng đó, có bài Hạnh người xuất gia đó, đọc trong đó để mình hiểu được cái khái niệm, cái đường đi á, đường đi của người xuất gia như vậy. Tuy nhiên, cái hình ảnh trong cái bài kinh tụng Hạnh người xuất gia là một hình ảnh cực kỳ lý tưởng,

[58:55]nhưng mà trong thực tế chúng ta không có thực hiện được hoàn toàn, trong thực tế nhiều khi mình phải du di, đó, phải du di cho nên mình phải biết như vậy để không có chấp lắm, nhưng miễn làm sao mà ráng đi được là tâm giải thoát, tuệ giải thoát, như vậy, đừng có chấp. Từ từ gỡ vướng ràng buộc rồi đi ra từ từ từ vậy. Chứ còn cái hình mẫu mà trong cái bài kinh tụng mà thầy nói đó, đó là một cái khuôn mẫu lý tưởng tuyệt vời để mình mình đo, mình so, mình đi theo, trong thực tế thì nó lại không có được hoàn toàn như vậy, nên tụng cái bài kinh đó nha. Trong kinh Đức Phật có dạy á là người tu sĩ thì thì không được xem

[59:32]sao hạn, bói toán, coi ngày tháng, cúng sao, thì như vậy không đúng với lẽ đạo. Còn những vị đó thì nói rằng là đó là phương tiện để độ sanh. Nhưng con nghĩ nếu phương tiện độ sanh á thì biết bao nhiêu phương tiện để độ, vì sao người tăng sĩ của Phật giáo lại phải đi theo cái đường lối tà đạo, ừ, nên đi theo chánh pháp. Mà nếu đưa cái đạo Phật đi vào cái mê tín như vậy rất nguy hiểm. Thì hỏi ý kiến của tôi, thì dĩ nhiên đây là vấn đề tế nhị, tế nhị vì trước hết thì đúng là trong kinh Phật không có cho phép làm những điều như vậy. Nhưng mà cái trải qua một cái thời gian lịch sử lâu dài thì nhiều chùa đã xuất hiện cái cái cái tình trạng là có

[1:00:30]xem ngày giờ, xem bói toán, sao, hạn, mà nó thành cái thói quen, nó truyền từ đời này sang đời kia rồi không có bỏ được, thì chúng ta thấy nó như thế này. A nam mô a... Ví dụ như có một cái một cái cái làng, một cái làng quê người dân ít có biết cái gì hết. Thì khi ông thầy đến đó cất cái chùa, hay cái chùa có sẵn ông về ông trụ trì, thì ông là người trí thức, hiểu biết, cái gì người dân cũng tới hỏi ổng. Hỏi còn hơn quan nữa, vì lúc đó vùng đó không có quan làng, lính tráng gì hết trơn. Coi ông ông thầy tu đó là nhà bác học, cái gì cũng biết. Thì đạo Phật mình á thì giới hạn các thầy tu trong cái việc dạy dỗ đạo

[1:01:17]đức thôi, việc tu hành giải thoát, nhưng mà người dân họ không chịu. Họ kính phục ông thầy và buộc ông thầy phải giải quyết được hết mọi vấn đề trong cuộc sống của họ. Cho nên ví dụ khi họ mất con bò, tới hỏi ông thầy: "Thầy ơi, con mất con bò, thầy có biết đi đâu không?" Ông thầy ổng nói ổng nói: "Thầy không biết." "Ủa, sao thầy mà không biết à? Không biết cái chuyện này à?" Cứ tự nhiên mấy cái lời dạy về đạo đức cao siêu, đạo Phật là mênh mông, giác ngộ, giải thoát, Đức Phật là thần thông vô lượng đồ tự nhiên hết trơn, không còn giá trị nữa. Tại thầy tu đạo Phật mà con bò mất đi đâu thầy không biết.

[1:01:51]Vậy mà thầy nói Phật với A-la-hán là thần thông, phân thân, đi qua núi, qua lửa, qua nước là gì? Sao kỳ vậy? Do cái nó là cái nhu cầu nó thúc đẩy, mà lúc đó bên cạnh đó nó còn có cái nhiều nơi có mấy ông mấy ông thầy pháp nữa. Mấy ông thầy pháp thì mấy cái đó giải quyết lẹ liền. Hỏi là đâu là bấm đếm số, bói toán rồi rủ quẻ, gõ móng, hỏi thần. Cái lần lần cái dân bỏ mấy ông thầy chùa theo mấy ông thầy pháp hết. Mấy thầy chùa của chúng ta bèn bèn vùng lên. Chiến đấu.

[1:02:28]Thế là mấy thầy cũng học nghề bói toán luôn. Để mà dân á thì theo quý thầy học cái đạo đức rồi, học cái tu hành rồi, nhưng mà khi có cần bế tắc trong cuộc sống thì mấy thầy mình cũng ra tay giải quyết luôn để cho đừng có mất tín đồ về phía những cái người mà ngoại đạo. Đó, đó nên nhiều thầy lại xem đó là một phương tiện độ sinh vì nghĩ để giữ cái tín đồ lại với đạo Phật. Nên nó có cái nguyên nhân của nó, nên bây giờ mình mà căng hết trăm giới luật ra cái mình thấy trật lất. Nhưng mà nếu mình nhìn trên lịch sử và trong cái bối cảnh đó mình lại thấy tội nghiệp cho mấy thầy này, cũng có công lao giữ gìn nghĩa là

[1:03:04]Phật pháp, nghĩa là lôi kéo Phật tử đó là giữ cái số tín đồ đừng để cho họ bỏ đạo, cũng có công lao tại mấy thầy chưa tu đắc đạo. Thành thử bây giờ buộc phải dùng những phương tiện của ngoại đạo. Thế là đạo Phật mình nhuốm cái màu sắc mê tín, ngoại đạo, nhiều khi mình nói nặng hơn là tà đạo luôn. Rồi có nhiều vị thế này nữa nè, đó là một cái trường hợp, mà có trường hợp này nữa, là có những vị khi mà chưa đi tu là một ông quan, một ông tướng. Mà quan tướng nhà Nho ngày xưa là họ đủ nghề hết, tinh thông tất cả. Ngày xưa đó, một cái người mà làm quan, mình đừng có nghĩ là ngồi miệt mài kinh sử, không có đâu, hiểu vậy là mình hiểu trật,

[1:03:45]nên các nhà nghiên cứu bây giờ hiểu về những vấn đề đó cũng hiểu thiếu nữa. Nên một cái nhà Nho mà cắp lều chõng lên kinh đô ứng thí là viết những bài văn trường dài dằng dặc, lý luận thơ phú rồi lịch sử này kia nọ. Không phải đâu, mấy ông đó giỏi võ kinh hồn lắm. Mấy ổng cũng là những nhà y, biết về y thuật, biết về lý số gieo quẻ âm dương luận về dịch lý biết hết, tử vi xem tướng gì cũng biết. Mấy ông nhà Nho ngày xưa là vậy, nghĩa là đủ nghề hết, mà chưa nói tới mấy ông mà phải đi làm tướng, mấy ông mà phải mà học về nghĩa là văn võ, ngoài cái bản thân là giỏi võ rồi thì mấy ông còn phải học là binh thơ đồ trận,

[1:04:26]nghĩa là đánh trận sao, lui quân chiến cuộc chiến lược, trước hết là phải bấm quẻ, nghĩa là đánh trong cái trận này mình đánh là mình thắng hay là mình thua, hoặc là trong trận này mình đánh nhanh thì mình thắng hay mình kéo rề rề mình thắng, hay là khi mà nghe cái tin như vậy bốc cái quẻ biết là là cái kẻ địch này nó là thuộc loài người nào, mình nên dùng chiến thuật nào, mấy ổng tới cái màn đó nữa đó, nghĩa là mấy ông tướng. Rồi đến lúc mà già già cái ổng cáo quan về ổng đi tu, tại ổng cũng mến đạo. Thì nhà Nho ngày xưa cũng hiểu luôn cả Lão, Phật, Khổng, Phật, Lão biết hết, mà Nho, y, lý, số, thuật, toán gì cũng biết hết, mấy ông đó đủ nghề hết.

[1:05:02]Thì mấy ông nhưng cuối cùng thì trong tâm mấy ông cũng là mến đạo Phật nhất, tại vì giáo lý đạo Phật mênh mông kỳ vĩ mà các đạo khác không bằng được. Nên ông đi tu. Khi ổng đi tu rồi thì thôi, các ông thầy chùa đó là số một, coi như không ông thầy bói thầy gì mà ngoa qua được mấy cái ông đó. Mấy ông thầy bói coi sơ sơ còn trật lên trật xuống, chứ còn mấy cái ông mà mấy ông tướng võ mà đi vô đi tu là ổng bói không trật cái gì hết. Đi về ẩn tu trong cái vùng hẻo lánh. Một cái người dân thường tới hỏi, nói là: "Ngày mai con con tính là con con đi buôn xa, thầy coi được không?" Cái ngồi ổng tính tính tính tính: "Được, đi chuyến này lời.

[1:05:44]Nhưng mà tới khúc nào phải nghỉ, làm sao sao vậy." Đi ra y chang không khác, về bái ông thầy hơn thánh sống. Rồi hoặc là một cái như là một cái ông quan nhỏ hơn, biết ở đó có ông thầy tu mà ngày xưa từng là ông tướng, quan giỏi hơn mình, tới dập đầu đảnh lễ. Tại vì trên cương vị mà người tín đồ của đạo Phật thì đã là là một cư sĩ là đảnh lễ ông thầy tu rồi, mà còn biết ông này nghĩa là có cái thành tích lẫy lừng nữa, xong rồi hỏi chuyện quan trường. Nói: "Bạch hòa thượng, con về đây con làm quan, nhưng mà bên đó còn có những người chưa phục, ở đằng kia ông lý trưởng thì cự nự, ở trong cái rừng đó thì có đám hảo khấu nó hay chặn

[1:06:24]đánh thì bây giờ con phải làm sao?" Thế là ông ta cố vấn luôn, ổng lấy kiến thức quân sự, chính trị của ổng, ổng cố vấn một loạt, rồi ổng bốc quẻ luôn ngày nào, tháng nào phải làm cái gì, làm cái gì. Cứ vậy đó, về làm y chang vậy thành công. Thành thử, trong cái bối cảnh của những cái thời xưa như vậy á, thì ông thầy buộc biết đủ thứ chuyện, mà biết luôn cả đạo Phật lẫn ngoại đạo, tà đạo gì, bói toán biết hết trơn trong cái trong lúc ấy. Rồi cái chuyện đó nó kéo dài từ từ từ từ tới giờ. Tới giờ thì cái điều đó nó cũng không có thoát ra được hết, nghĩa là những nhu cầu của một người tín đồ vẫn không thoát.

[1:06:58]Là thế này, cái người cư sĩ họ mến đạo quá đi, họ không muốn dính líu gì với ngoại đạo hết trơn, không muốn đi tới một thầy bói, thầy pháp ngoại đạo, tại vì khi quy y rồi thì chỉ còn tôn thờ Phật, Pháp, Tăng. Và cũng có lúc họ cũng bế tắc nhiều việc, và có những lúc cái trong cái cuộc sống bình thường, đời thường của họ cũng có nhiều chuyện họ giải quyết không được, giải quyết không được. Đến than, nói: "Thưa thầy, con gái con, tự nhiên nó thương cái thằng đầu đường xó chợ, giờ chực phen nhà tụi con lo lắng khóc hết nước mắt." Lúc đó chẳng lẽ mình đem lý Bát Nhã ra: "Thôi, Phật tử hãy coi cuộc đời như giấc mộng,

[1:07:36]nghiệp mình ráng trả, bình an." Nói vậy họ về họ không chịu, tại họ thấy cuộc đời nó quá thực tế. Mấy thầy mình tu thì ngồi mười mấy năm thiền thì thấy cuộc đời nó giả, tỉ lỡ có ai mà ăn trộm qua chùa mà lấy, lấy tiền chùa, thôi đành ngồi tụng kinh như là "quán ngũ uẩn giai không, độ nhất thiết khổ ách" thì thôi mình là thầy tu mình đành chịu, chứ người đời đâu có chịu. Người đời là phải làm cho ra lẽ. Mấy thầy mình nói: "Thôi, về coi chuyện như không." "Hết thời coi như không sao được thầy, con gái con mà lỡ có chuyện gì mất danh mất tiếng hết thì tính làm sao mà coi như không được." Thế là mấy thầy mình phải có

[1:08:07]có cái cách, cái cách nó bắt đầu nó thuộc về thế gian. Thì quý thầy mình phải biết tâm lý học, hay là bói toán một chút, hoặc là mấy thầy mình nói: "Bây giờ con về con làm vậy ha, con vô đó con dạy nó vậy, con nói cho nó biết cái này, nghề ngỗng thằng đó không có không", tức là mấy thầy bắt đầu cố vấn chuyện thế gian. Rồi một lúc nữa nhiều khi mấy thầy buộc lòng cũng phải giống như hơi tiên tri: "Đó, thôi con đừng có lo, coi chứ năm bữa nửa tháng nó bỏ nhau mất à. Giờ con về con tụng cái này với thầy nha, đây thầy tụng cho con cái bài chú này, thầy khấn là hết." Thế bắt đầu mấy thầy mình có cái

[1:08:36]cầu nguyện dần dần hơi hơi giống giống mấy ông thầy bùa rồi đó. Nó nó vậy đó, do cái người hỏi. Nghĩa là trong cuộc sống nó có nhiều vấn đề mà đạo lý đơn thuần để tu hành không giải quyết được trong cái cuộc sống thế gian muôn mặt, mà quý thầy mình không thể từ chối, không thể nói: "Ờ, ờ thôi chuyện này thầy không giải quyết được con ơi, thôi con đi kiếm người khác", thế là mất Phật tử. Mà mình không muốn mất Phật tử ra khỏi đạo Phật. Mà người Phật tử không muốn hỏi những người khác ngoài ông thầy mình, nên coi ông thầy mình coi như là người biết mọi chuyện. Mà mà thế là thầy mình buộc phải lần lần phải

[1:09:07]trang bị nhiều nghề nếu mà muốn làm trụ trì. Nên từ từ nó lai tùm lum hết á. Tự lai tùm lum hết, chỉ có một vài trường hợp là những ông thầy thật cứng và những Phật tử thật cứng. Thầy thật cứng là sao? Ổng tu hành, Phật tử mà tới, là Phật tử ví dụ gặp chuyện khổ gia đình, tự mình dùng đạo lý giải quyết, không làm phiền tới thầy, tới thầy chỉ hỏi chuyện đạo. Và như vậy đạo Phật lại chỉ thuần đi một khía cạnh đó thôi. Khía cạnh đó là gì? Dạy người ta đạo đức tu hành. Còn ngoài vô cùng những điều phức tạp vướng mắc trong cuộc sống thì quý thầy mình đành bỏ qua. Quý Phật tử nào cứng cũng bỏ vì chuyện đó không có buộc mấy thầy mình phải giải đáp.

[1:09:46]Và như vậy là đạo Phật mình không phủ trùm được hết, không soi sáng được hết mọi ngõ ngách của cuộc sống, đó cũng là một cái dở. Mà nếu mà soi sáng hết mọi ngõ ngách cuộc sống mà mình đâu phải đắc đạo đâu mà mình nhìn coi biết hết mọi chuyện, thế buộc lòng phải nhờ tới quẻ sao, bói toán thì nó lại lẫn lộn tà đạo. Nên chúng ta thấy nếu mình căn cứ thẳng trên kinh điển thì như hai hay là một, nhưng trong cuộc sống thực tế của một người làm trụ trì thì không đơn giản, không đơn giản. Thì bản thân tôi làm trụ trì cũng vậy luôn. Nghĩa là bình thường mọi người tới cứ hỏi đạo lý trả lời, nhưng mà rồi cái có nhiều người trong cái thân tình quá cái tới hỏi:

[1:10:25]"Con tính mua cái nhà đó thầy nhắm được không?" Giờ nói: "Bây giờ nói con hỏi lộn địa chỉ, thầy không biết, trời ơi mua thì mua đại đi." Cứ ngồi nhìn thầy ngơ ngơ: "Sao thầy nói đạo thì giỏi quá mà thầy giờ không biết chuyện gì hết trơn." Khổ! Thì có lần có người Phật tử nhắn tin gặp tôi cho bằng được đó nha, thì tôi nghi rồi, tôi cũng nghi rồi, khổ quá đi. Nhưng mà vì người Phật tử này cũng họ thì ngây thơ không biết đạo nhiều thì thôi mình cũng thương tình cho gặp. Gặp ngồi hỏi thăm thầy khỏe không ba bốn chuyện, cái hỏi liền: "Thưa thầy, con đang ở cái nhà này thì nó vậy vậy đó mà có ông thầy

[1:10:58]ổng nói không hợp hướng, giờ con tính kiếm nhà khác hợp hướng hơn thầy coi làm sao?" Giờ, lúc nói mà mình bảo người ta đừng có tin ba cái bói toán, rồi lỡ người ta có ngờ ngợ, người ta nói: "Ủa sao nhiều người tin mà thầy hổng tin?" Nên tôi trả lời câu này: Lúc đó mình dùng cái cảm nhận của mình, mình nói cứ ở nhà đó, làm ăn lỗ thầy đền, đền tiền thầy đền. Yên tâm quá mà. Hễ thấy thường tiền là ham bu ở, rồi ráng lo làm phước tu hành, đừng sợ, thầy bảo đảm. Nói một câu họ yên tâm. Mà kỳ thực á là mình phải tức là mình phải có một cách để mình biết cái vấn đề đó. Khi họ hỏi, mình phải có cách mình biết là họ ở nhà đó được hay không.

[1:11:40]Mặc dù mình không làm ra vẻ bói toán, là không bấm tính tính tính lại, ngày nay nhiêu tuổi, ngày mấy tháng mấy hỏi giờ mấy, hổng thèm bấm, nhưng mà khi họ hỏi cái phải biết trả lời để cho họ yên tâm, họ thấy à đạo Phật cũng có thể giúp cho họ yên tâm được trong cuộc sống trần hoàn. Thì trường hợp có một người đó vậy, tức là hai vợ chồng không vui với nhau. Chồng nợ nần trốn, bà vợ lại hỏi. Rồi hỏi: "Thưa thầy, bây giờ con muốn giúp đỡ ổng làm ăn lại." Thì tôi theo luật nhân quả tôi thấy, con người mà ăn chơi trác táng mà hết phước rồi lấy đâu nữa mà làm ăn, mà mấy người hết phước rồi mình đưa tiền cho làm thì cũng tiêu luôn.

[1:12:18]Thôi đừng có dính với ổng. Thầy thấy số ổng còn xui lắm, dính vô là hết, là tiêu tan nè. Chừng nào cho ổng tu tỉnh nè, mà thầy thấy ổng tu tỉnh được rồi thầy cho giúp đỡ làm ăn, không thì thôi. Cái một hai năm sau trở lại: "Thầy, con không nghe lời thầy con thất bại, con đưa tiền cho ổng như phen tan hết trơn." "Đó, không nghe lời thầy ráng chịu." "Giờ ổng chưa chịu tu mà giúp, bắt ổng tụng kinh nè." "Giờ ổng không tu làm sao thầy?" "Đưa cái bài khấn nguyện bắt ổng tụng nè." Chừng nào mà ổng tụng mà bên đây thầy cảm ứng thầy thấy ổng tốt rồi thì được, không thì thôi. Thì cái chuyện, có những cái chuyện vậy, trong cái đời thường vậy đó.

[1:12:52]Cho nên thì thì như bản thân tôi, tôi cũng phải giữ cái bản sắc là không xủ quẻ bói toán. Nhưng mà nhiều khi tôi cũng đùa, tôi cũng đùa nói à, thảy mấy đồng tiền rải ra cái quẻ này quăng thử coi, nhìn nhìn cho vui. Nhưng mà cái đó là bùa của, chứ đạo Phật không cần mấy cái đó. Mà quý thầy mình nhiều khi cũng không cần nữa. Mà mình nếu mà đi vào bói toán quá, mình bói toán á thì mình sai với Phật pháp, mà mình không trả lời được những câu hỏi của họ thì họ cảm thấy đạo Phật không đủ khả năng. Đạo Phật có gì còn dở dở thua mấy ông thầy bói, cái họ nản. Có thể từ bỏ đạo Phật để đi theo thầy bói, vì những người đó họ chưa hiểu đạo lý sâu.

[1:13:29]Những người hiểu đạo lý sâu thì họ bất cần chuyện đó, họ bám vào đạo sống luôn. Cuộc đời may rủi hơn thua không cần. Nhưng mà có nhiều khi chúng ta phải mở rộng ra hơn, mở rộng ra tới độ cả những cái người mà họ như vậy, họ chưa hiểu đạo, nhưng mình giữ họ có duyên với Phật pháp đừng có theo ngoại đạo, từ từ họ tu rồi từ từ họ tiến lên. Mà chính cái đó mình gọi là phương tiện. Nhưng ở đây mình phải sử dụng cái phương tiện kín đáo. Là đừng có làm ra vẻ bói toán, cúng sao cúng hạn này kia nọ. Mình phải nhạy, quý thầy phải ráng ngồi thiền cho nhạy. Mấy trường hợp người ta hỏi trả lời liền. Trả lời vừa đúng với nhân quả, mà vừa đúng với cái sự tình nó xảy ra cho người ta.

[1:14:09]Mà đừng có làm ra vẻ bói toán, làm ra vẻ bói toán thì đúng hình chuông đi vào mê tín. Mà nếu không biết gì hết không trả lời gì được hết thì người ta từ từ người ta ít tới chùa, mình không nói chuyện đạo lý lan man được. Nên mấy cái đó nó khó cho mình. Cho nên như vậy trước hết là mình đừng trách mấy thầy kia, vì cái nó có cái lịch sử của cái việc xuất hiện mang việc bói toán lọt vào trong chùa, nó có lịch sử, lý do của nó. Nên hiện nay bản thân chúng ta cố gắng truyền cái đạo lý cho Phật tử, để cho người Phật tử họ sống bình an được trong đạo lý mà không còn phải thắc mắc về quá khứ, vị lai chuyện này chuyện kia.

[1:14:46]Rồi quý thầy mình cũng vừa dạy dỗ đạo lý, vừa ráng tu để có cái tâm minh mẫn tiệp mà góp ý người ta nhiều việc trong cuộc sống sâu sắc. Rồi như có một lần có chuyện tôi có giảng cái băng, cái băng Đạo Phật và... Thì đây là cái chuyện cũng kể ra cho quý thầy có kinh nghiệm thêm cho vui. Thì có người cũng vậy đó, giảng xong đưa tờ giấy lên họ hỏi: "Kính thưa thầy, nhà con thì có cái tranh giành đất đai với một người dượng, cái người dượng đó nhờ ông thầy bùa yếm bùa nhà con. Cứ trời không gió mà như năm sáu chục người cứ dậm trên nóc tôn đi rầm rầm. Cửa thì như mở ra đóng vô rầm rầm. Đi đạp xe trên đường ai xô ngã tắt, nghĩa là phá đến nỗi bây giờ con phải làm sao?

[1:15:30]Hỏi bùa mình đâu có bùa ém gì đâu." Thì ở đây đạo Phật mình phải hiểu bùa là cái gì, rồi mình dùng đạo lý mình gỡ ra, chứ không dùng bùa để chống lại, chứ đừng nói: "Thôi thôi để về về thầy sẽ tụng chú Đại Bi cho nhà con uống này kia nọ" thì mình cũng thành bùa luôn. Như vậy mình cũng không hiểu bản chất bùa là cái gì thì mình cũng dùng một loại giống như bùa cho người ta luôn, mặc dù bùa đạo Phật nó cũng là bùa. Nên ở đây mình không dùng. Mình phải hiểu thì tôi trả lời thế này, tôi nói: "Thì âm binh đó là do đâu mà vậy? Là do mấy ông thầy bùa đó ổng nuôi năm sáu năm rồi. Ngày nào ổng cúng, tụng, bắt ấn cho ăn,

[1:16:06]nuôi năm sáu năm thì giờ sai làm chuyện gì nó phải làm chuyện đó. Mình hiểu nguyên tắc nó vậy thôi, đó là nhân quả. Nhân quả mình chịu ơn ai về vật chất rồi mình phải nghe lời người ta. Giống như bây giờ mình nuôi người nào năm sáu năm rồi, giờ mình sai người ta làm bậy cũng vì cái nợ mà người ta cũng đi làm. Cái nguyên tắc nhân quả nó vậy. Khi mình hiểu nguyên tắc nhân quả rồi bây giờ mỗi lần mình thấy âm binh nó kéo tới nó phá, mình bày mình để sẵn mâm cơm, hột trứng, cá kho mình ăn mình đem bày ra mình cúng cho nó. Rồi còn nếu không mình cúng chay, mình cúng thí thực. Cứ việc bày ra, nói các âm binh tới phá thì mời

[1:16:44]các binh xuống ăn rồi phá." Cứ mình tụng: "Nam mô Đa Bảo Như Lai, Nam mô Bảo Thắng Như Lai, Nam mô Diệu Sắc Thân Như Lai, Nam mô Quảng Bác Thân Như Lai, Nam mô A Di Đà Như Lai" cứ tụng thí thực cho họ. Thế là họ vừa ăn cơm rồi vừa nghe tụng Mông Sơn Thí Thực. Rồi mình thấy họ cứ còn dậm dậm, bớt dậm dậm lo ăn, thế là mình tụng tiếp bài Phổ Môn, Cầu Siêu, Di Đà. Còn không quý thầy thích nữa thì về mượn cái bài khấn nguyện tụng luôn. Nghĩa là cái lần sau nó tới nữa, mà nghe dấu hiệu tới cái bày mâm cơm ra cúng cho ăn nữa. Ráng cứ nói giờ cứ rảnh cứ tới đây gõ cửa là tôi mời vô ăn bất cứ lúc nào.

[1:17:16]Ăn đây ngon hơn ông thầy bùa. Rồi lại tới đây cái vừa tụng kinh cho ăn nữa, mấy âm binh đó họ siêu luôn, họ sẽ không nghe lời sai khiến bậy bạ của ông thầy bùa nữa. Thì như vậy mình hiểu được bản chất bùa là gì thì mình dùng đạo lý mình tháo ngã được liền. Mà mình có câu trả lời cho người ta, chứ không bế tắc. Mà cũng không có giải quyết bậy. Đó, người ta nói bùa giờ con giải bùa, mình đem bùa mình giải bùa thì thành mọi đàng. Hoặc mình nói: "Thôi thầy không biết, thôi đi hỏi thầy khác, thầy tu đạo Phật không có chuyện nói tới chuyện bùa", tức là đạo Phật thua bùa. Nên ở đây mình phải hiểu cho tới nơi bùa là gì,

[1:17:49]mình có cách giải quyết giùm cho người ta. Đó, mà mình cũng không cần phải tới tụng, chỉ người ta làm thôi. Đó là những cách trong cuộc sống như vậy. Nên mình mình mình tu sâu, học nhiều rồi có nhiều những chuyện bất ngờ đến cuộc sống mà mình hiểu được hết, giải quyết giùm người ta. Có những trường hợp người ta thuộc về nhân quả mình biết giải thích, có những trường hợp nó thuộc về những tâm lý mình biết giải thích. Như có cô cư sĩ, cô cũng siêng làm phước. Rồi bắt đầu cái tự nhiên cô xuất hiện những hiện tượng, những ảo ảnh nó làm cô sợ hãi trong cuộc sống, cũng như khi tu tu tập cái kia nọ, mà làm cô hốt hoảng tinh thần, sợ hãi.

[1:18:28]Thì lên hỏi hỏi tôi, thì mình theo nhân quả mình nhìn mình biết rồi, nhân quả biết liền, biết là cái người mà thấy những cái hình ảnh mà nó làm cho người ta hân hoan, an ổn thì tức là do phước tạo thành. Còn thấy những cái linh ảnh mà làm cho người ta sợ hãi thì cái này do nghiệp tạo thành, đơn giản vậy thôi. Mà nghiệp xấu trước hết là do tâm sai, cái tâm có cái gì sai. Cái đạo đức có cái gì sai. Mà đạo đức gì đây? Mình phải tìm cho ra ngay, thì mình phải nhìn cái người đó mình biết liền. Thì mới nói là cũng đi làm phước, nhưng mà cô nói chuyện hay có vẻ dạy đời người ta quá, cái nó thành cái nghiệp.

[1:19:06]Nghiệp bây giờ nó xuất hiện những cái ảo ảnh không hay đó. Thôi, bây giờ mỗi lần gặp ai mình nói chuyện hiền lành, nhẹ nhàng chút, khiêm tốn thì sẽ hết. Thì cũng nghe lời, cổ lạy Phật sám hối rồi ráng nói chuyện nhỏ nhẹ, tự nhiên cái những cái ảo ảnh từ từ nó bớt. Đó, đó là mình dựa vào nhân quả, mình biết nguyên tắc của tâm lý, biết những nguyên tắc của thiền định thì dựa vào đó mình trả lời người ta. Mình có thể giải quyết được hết, chứ đừng để ví dụ người ta tới mình không biết cách trả lời, hoặc là mình mở đường sai thành tà đạo cũng là sai. Cho nên bây giờ trong trường hợp đó mình trở lại vấn đề là

[1:19:38]việc các chùa có bói toán, xin xăm, cúng sao cúng hạn. Cúng sao cúng hạn thì không có đúng đâu. Nhưng mà mình nói cái bói toán, xin xăm thì đúng là không nên làm. Tuy nhiên mình vẫn phải có cái cách nào đó để góp ý người ta trong cuộc sống muôn mặt của người Phật tử, rồi từ đó đưa người ta đến thiền định, đến cái biết vô thường để có thể tự tại được trong cuộc sống muôn màu biến động như vậy. Chư thầy đồng ý không? Đồng ý thì nói nghe. Quý cô đây có đồng ý không? Có người hỏi là xem bộ Phật học phổ thông của Hoà Thượng Thiện Hoa có nói là: "Thiền tịnh song tu thì mau có kết quả". Nhưng cũng có vị thầy nói rằng tu thiền ra thiền, tu tịnh ra tu tịnh.

[1:20:21]Có hai cái tu giống như hai chân mà đi hai con đò, rớt sông ủm lúc nào. Thì mỗi vị đều có cái cái cái hình ảnh để minh họa cho cái lý luận của mình. Có vị thì nói tu thiền mà tu thêm tịnh độ giống như cọp thêm sừng, như cọp có cánh thì thực là bản lĩnh và lợi hại. Thì đưa cái hình ảnh nó ra mình thấy hay, hấp dẫn. Có vị thì chê, nói tu hai pháp môn giống như mỗi chân đi trên một cái đò bơi qua sông. Rớt xuống sông ủm lúc nào, đi con nào đi một đò, hai giò hai... hai chân hai đò. Tức là vị nào cũng đưa ra hình ảnh để mà mà mà củng cố cho cái lý luận của mình. Bây giờ tôi thì cũng đưa ra một hình ảnh.

[1:21:05]Hình ảnh của tôi đưa ra là gì? Là hình ảnh cái cây. Cái cây cho rằng không biết quý thầy có nghe cái băng về gốc cây, hình ảnh Phật pháp chưa? Nghe chưa? Chưa. Nó sự tu hành giống như cái cây vậy. Cái rễ ngầm ở dưới lòng đất là tượng trưng cho đạo đức bên trong con người. Cái thân cây mà lên được tượng trưng cho cái phước, cây to cây ốm là phước nhiều hay ít. Rồi có đạo đức, có phước rồi bắt đầu mới tới các pháp môn tu tập là cái nhánh. Lá là oai nghi tế hạnh hiện ra. Hoa là định và quả là tuệ. Ha vậy, tôi cũng đưa ra hình ảnh. Thì như vậy dù cái người ở nhánh này, người ở nhánh nọ, ở nhánh kia thì có sợ là ra hoa quả khác?

[1:21:54]Nếu mà mình có đạo đức, mình có cái đ- định hướng giải thoát rồi mình đứng cái cây đạo Phật, có tạo phước à thì người leo nhánh ở phía đông, người leo nhánh phía tây rồi có sợ là không ra hoa quả giống nhau không? Có bị không? Không bị phải không? Dù nhánh nào cũng ra hoa quả giống nhau hết. Nhưng chỉ coi chừng là mình không có đạo đức nè, không tạo phước nè thì ôm cái nhánh đó coi chừng lọt qua nhánh tầm gửi, thấy dính đạo Phật chớ không có dính, không? Tới chừng trổ hoa trổ quả cái người ta người ta ra quả xoài cái mình ra quả là quả chùm ruột, cái ăn vô nó chua lè à. Cho nên là nó không phải.

[1:22:34]Nên khi mà mình có cái gốc đạo đức, có lý tưởng giải thoát, có làm phước rồi tu pháp môn nào cũng tốt. Tu luôn hai ba pháp môn cũng tốt, mà tu một pháp môn cũng tốt. Khi mình hiểu như vậy rồi thì mình không vì pháp môn mà chia rẽ nhau. Ví dụ người thì thấy người đó tu Thiền, người tu Tịnh Độ, người tu Mật Tông, người đó tu Thiền hơi thở, người đó tu Thiền Tứ Niệm Xứ, người đó tu Thiền tri vọng, người đó tu Thiền thoại đầu mà không có gì. Mình chỉ nhắc người ta cũng củng cố cái gốc, cũng củng cố lại đạo đức, cũng củng cố lại cái phước chớ không có mình không có còn chống trái nữa. Và có khi một người đó họ phối hợp cả Thiền và

[1:23:12]Tịnh Độ, vừa thở vừa niệm Phật cũng tốt luôn. Hít vào tâm niệm Phật, thở ra tâm niệm Phật cũng như cọp mọc thêm sừng luôn, cũng tốt luôn, chẳng sao cả. Hoặc có người đó chỉ đi thuần hơi thở, có người chỉ quán thân bất tịnh vân vân cũng tốt luôn, miễn họ có phước à. Không có phước tâm linh không khai mở, đó là điều khẳng định. Có nhiều vị không biết việc này. Khi tôi nói tu mà có phước rồi thì mới khai mở được tuệ giác tâm linh nhiều người không hiểu, nói ủa sao phước có dính dáng ở chỗ này? Họ cứ nghĩ là ráng quán tuệ ờ quán cái này quán cái kia là sinh tuệ, chớ không thể nào do phước. Nhưng đây là điều bí mật không ai thấy. Đây là điều bí mật.

[1:23:52]Phải có phước mới có tuệ, người không có phước rất khó tu. Cho nên thôi, mình có cái là dung hòa, dung hợp các pháp môn không chống trái, ai mình cũng thương ha, không có ý miễn tu, miễn đi tạo phước, giữ đạo đức là được.

[1:24:10]Hiện tại con đang chấp nhận trả nghiệp, thầy chỉ con phương pháp trả nghiệp. Thầy chưa phải Phật, biết nghiệp gì, sao, bị sao, chấp nhận là làm sao? Nói ra rõ ràng mới biết, tại mỗi nghiệp biến thiên muôn hình vạn trạng đâu có giống nhau. Vì cuộc sống khó khăn con có xoay trở đồng tiền với lãi suất nhẹ vậy có tội không? Nghĩa là làm sao? Tức là cho vay phải không? Thì nói cho vay nó xoay trở đồng tiền với lãi suất nhẹ, nó dài dòng quá. Thì nó thế này nè. Nhiều khi lấy nặng mà cũng không có tội, mà chưa... nhiều khi lấy nhẹ cũng có tội. Phải không? Là chỗ này là mình phải quan sát cái người mình cho vay họ làm ăn sao.

[1:24:56]Thí dụ như là mình cho họ mượn một triệu, họ lời hai triệu thì mình có quyền lấy năm trăm ngàn, tức là lãi 50% luôn. Thấy họ dễ dàng và họ có rất nhiều, mình có lấy 50% cũng không có tội, tại vì không có một triệu mình cho mượn họ không ra được đồng nào. Nhưng mà có những người mình cho họ mượn một triệu họ làm quằn quại họ chỉ lãi được năm chục ngàn, lúc đó mình ăn lời 5.000 coi chừng đã là tội rồi. Tại vì còn lại 45.000 họ không đủ sống, gia đình họ không đủ nuôi, coi chừng. Cho nên có trường hợp lấy lãi rất nhẹ là nói: "Con cho mượn một triệu con lấy có 5.000 ăn tội gì?" Có khi vẫn là tội. Có khi cho mượn một triệu lấy năm trăm ngàn không có tội

[1:25:43]vì nên đây là cái tùy thuộc cái cái loại làm ăn người ta, tùy thuộc công sức người ta, tùy thuộc cái gia đình của người ta. Nó nhiều việc cho nên mình phải có trí tuệ, có từ bi và có trách nhiệm trong cái việc lấy đồng lãi, chớ không phải là quy định mức nào đó rồi thôi. Nhưng tuy nhiên lấy nhà lãi thì chắc... lấy lãi nhẹ thì đặng chắc ăn, thường là ít có tội. Thường người ta dễ trả. Nếu mà người ta trả tiền mình mà người ta trả từng lãi một nhẹ nhàng một cách dễ dàng thì thường mình không có tội, sống được không sao. Còn người ta trả đồng lãi mình mà người ta phải lo lắng, phải vất vả, kiếp sau mình cũng phải như vậy,

[1:26:21]mình cũng phải cày rất vất vả để trả người ta. Ăn thua cái cách người ta trả mình nhẹ nhàng hay không, mình biết mình có tội hay không vậy thôi. Nếu người ta trả đồng lãi mình nhẹ phơi phới không có tội. Còn mỗi lần người ta người ta làm quần quật người ta trả đồng lãi mình người ta phải vắt lưng vắt mồ hôi thì mình rất mau có tội. Thôi ha. Nghỉ chưa? Thôi nghỉ ha, thầy chúc lành nha, chúc ngủ ngon.